صفحه قبل

هفته نامه مثلث شماره ۱۳۱

صفحه بعد

هفته نامه مثلث شماره 131

هفته نامه مثلث شماره 131

‫حبیب‌اهللبی‌طرفجدیدترین‬ ‫گزینهاصالح‌طلبان‬ ‫گزارش مثلث از آخرين رایزنی‌های انتخاباتی‬ ‫هفته‌نامه‌خبري‪،‬تحليلي‪/‬سالسوم‪/‬شمارهصدوسيويكم ‪3/‬تيرماه‪ 92/1391‬صفحه‪1500/‬تومان‬ ‫تو‌گوي مثلث‬ ‫سه ساعت گف ‌‬ ‫با رئيس رسانه ملي‬ ‫ناگفته‌هاي ضرغامي‬ ‫از سپاه تا صدا و سيما‬ ‫تصوير روي جلد عكسي منتشر نشده مربوط به ديدار ضرغامي‬ ‫با شهيد سيد عباس موسوي دبيركل سابق حزب‌اهلل لبنان است‪.‬‬ ‫در اين تصوير سيدحسن‌نصراهلل هم ديده مي‌شود‬ ‫يكگام به جلو‬ ‫نتيجهمذاكراتمسكو‌؛پيروزيايران‬ ‫وعقب‌نشينيغرب‬ ‫‪ISSN: 2008-5281‬‬ ‫‪MOSALAS.IR‬‬ ‫پيروزي بزرگ براياسالمگرايان‬ ‫محمدالمرسيپيشتاز‬ ‫انتخاباترياست‌جمهوريمصر‬ ‫اكرانپاييزيبهار‬ ‫چرا در سه ماه اول سال‬ ‫سينمايايرانفروشخوبينداشت؟‬ ‫سه دهه سياست‌ورزي آيت‌اهلل‬ ‫مروري بر مواضع آيت‌اهلل مصباح‌يزدي‬ ‫دربارهسهرئيس‌جمهور‬
‫راهامام‬ ‫و كذلك جعلنكم امه وسطا لتكونوا شهدا علي الناس‬ ‫و يكون الرسول عليكم شهيدا‬ ‫از نصيحت به حكومت‌هاي‬ ‫همجوار و منطقه دريغ ندارم‬ ‫پايان اين هفته مصادف اس��ت با س��الروز فتح خرمشهر‪.‬‬ ‫امام(ره) در اين روز تاريخي پيامي‌به ملت ايران صادر كردند‪.‬‬ ‫در بخش‌هايي از اين پيام آمده بود‪:‬‬ ‫س��پاس بي‌حد ب��ر خداوند قادر كه كش��ور اس�لامي و‬ ‫رزمن��دگان متعهد و ف��داكار آن را مورد عناي��ت وحمايت‬ ‫خبرنامه‬ ‫‪12-27‬‬ ‫اصالح‌طلبان و مسال ‌ه انتخابات‬ ‫كار در ‪8‬سال براي همه كافي است‬ ‫روژه‌گارودي؛ از سوسياليسم تا اسالم‬ ‫حبیب‌اهلل بی‌طرف جدیدترین گزینه اصالح‌طلبان‬ ‫قدرت موشكي حزب‌اهلل را ‪90‬درصد از كشورها ندارند‬ ‫سياست‬ ‫‪28 - 45‬‬ ‫ناگفته‌هاي ضرغامي از سپاه تاصدا و سيما‬ ‫سه دهه سياست‌ورزي آيت‌اهلل‬ ‫هيچ رئيس‌جمهوري ايده‌آل نخواهد بود‬ ‫كدامرئيس‌جمهور‬ ‫بين ‌الملل‬ ‫‪46 - 65‬‬ ‫يك گام به جلو‬ ‫استراتژي ايران الگوي مذاكره براي مذاكره نيست‬ ‫راهبردمقاومت‬ ‫پيروزي بزرگ براي اسالمگرايان‬ ‫كودتايپنهان‬ ‫گزارش‌مثلث‌از‌آخرين‌‌رايزنی‌های‌انتخاباتی‬ ‫هفتهنامهخبري‪،‬تحليلي‪/‬سالسوم‪/‬شمارهصدوسيويكم ‪3/‬تيرماه‪ 92/1391‬صفحه‪1500/‬تومان‬ ‫سه ساعت گفتوگوي مثلث‬ ‫با رئيس رسانه ملي‬ ‫هفته‌نامه سياسي‪ ،‬فرهنگي با رويكرد خبري‪ ،‬تحليلي‬ ‫ناگفته هاي ضرغامي‬ ‫از سپاه تا صدا و سيما‬ ‫تصوير روي جلد عكسي منتشر نشده مربوط به ديدار ضرغامي‬ ‫با شهيد سيد عباس موسوي دبيركل سابق حزباهلل لبنان است‪.‬‬ ‫در اين تصوير سيدحسننصراهلل هم ديده ميشود‬ ‫صاحب امتياز و مدير مسئول‪ :‬مصطفي آجورلو‬ ‫سردبیر‪ :‬سعيد آجورلو‬ ‫يكگام به جلو‬ ‫نتيجه‌مذاكرات‌مسكو؛‌‌پيروزي‌ايران‌‬ ‫وعقب‌نشيني‌غرب‬ ‫‪ISSN: 2008-5281‬‬ ‫‪MOSALAS.IR‬‬ ‫مثلث؛ هفته نامه‌اي خبري‪ ،‬تحليلي است كه سعي دارد روايتي منصفانه و عادالنه‬ ‫از واقعيت‌ها ارائه دهد‪ .‬نامش تمثيل و اشاره‌اي است به سه ضلع استقالل‪ ،‬آزادي و‬ ‫جمهوري اسالمي‪ .‬مرامش تقويت گفتمان انقالب اسالمي‪ ،‬چارچوبش اسالم‪ ،‬انقالب‪،‬‬ ‫امام و رهبري‪ ،‬آرمانش گس�ترش و سيادت اسالم‌‌خواهي در سراسر جهان و عزت‬ ‫مسلمانان‪ ،‬توسعه و پيشرفت ايران‌اسالمي و رفاه مردم شريف ايران و رونق گرفتن‬ ‫عدال�ت‪ .‬مرزش رواداري و تأليف قلوب اهالي انقالب و ايس�تادگي در برابر مقابالن‬ ‫گفتماني و عملي نظام و س�ياق و مشرب‌مان نجابت قلم و روزنامه‌نگاري مومنانه و‬ ‫تالشدرجهترونقگرفتنسنتگفت‌وگوميانفرهيختگانونخبگانكشوراست‪.‬‬ ‫اميدواريم كه در روايت‌مان صادق‪ ،‬بر مرام‌مان مستمر و دائم‪ ،‬بر چارچوب‌مان مستقر‪،‬‬ ‫بر آرمان‌مان مومن‪ ،‬بر مرزهايمان مراقب و هوشيار و بر سياق‌مان استوار بمانيم‪.‬‬ ‫مثلث‬ ‫حبيب‌اهلل‌بی‌طرف‌جديدترين‌‬ ‫گزينه‌اصالح‌طلبان‌‬ ‫پيروزي‌بزرگ‌براي‌اسالمگرايان‬ ‫محمدالمرسي‌پيشتاز‬ ‫‌انتخابات‌رياست‌جمهوري‌مصر‬ ‫اكران‌پاييزي‌بهار‬ ‫چرا‌در‌سه‌ماه‌اول‌سال‬ ‫‌سينماي‌ايران‌فروش‌خوبي‌نداشت؟‬ ‫سه‌دهه‌سياست‌ورزي‌آيت‌اهلل‬ ‫مروري‌بر‌مواضع‌آيت‌اهلل‌مصباح‌يزدي‬ ‫درباره‌سه‌رئيس‌جمهور‌‬
‫خويش قرار داد و نصر بزرگ خود را نصيب ما فرمود‪ .‬اينجانب‬ ‫با يقي��ن به آنكه ماالنص��ر اال من عنداهلل از فرزندان اس�لام‬ ‫و قواي سلحش��ور مس��لح‪ ،‬كه دس��ت قدرت حق از آستين‬ ‫آنان بيرون آمد و كش��ور بقيه‌اهلل االعظ��م ‪ -‬ارواحنا لمقدمه‬ ‫الف��دا ‪ -‬را از چنگ گرگان آدمخوار كه آلت‌هايي در دس��ت‬ ‫ابرقدرت��ان خصوصا آمري��كاي جهانخوارند بي��رون آورد و‬ ‫نداي «اهلل‌اكبر» را در خرمشهر عزيز طنين‌انداز كرد و پرچم‬ ‫پرافتخار «الاله‌االاهلل» را بر فراز آن ش��هر خرم ‪ -‬كه با دست‬ ‫پليد خيانتكاران قرن به خون كشيده شده و «خونين شهر»‬ ‫نام گرفت ‪ -‬تشكر مي‌كنم‪.‬‬ ‫آنان فوق تش��كر امثال من هس��تند‪ .‬آنان به يقين مورد‬ ‫تقدي��ر ناجي بش��ريت و برپاكنن��ده عدل الهي در سراس��ر‬ ‫گيتي ‪ -‬روحي لتراب مقدمه الفدا ‪ -‬مي‌باشند‪ .‬آنان به آرم ما‬ ‫«رميت اذرميت و لكن‌اهلل‌رمي»‌ مفتخرند‪.‬‬ ‫از نصيحت به حكومت‌هاي همجوار و منطقه دريغ ندارم‪.‬‬ ‫آن��ان مي‌دانند امروز با فتح خرمش��هر مظلوم‪ ،‬دولت و ملت‬ ‫پيروزمند ما از موضع قدرت س��خن مي‌گويد و من به پيروي‬ ‫از آنان به ش��ما اطمينان مي‌دهم كه اگر از اطاعت بي‌چون و‬ ‫چراي آمريكا و بستگان آن دست برداريد و با ما به حكم اسالم‬ ‫و قرآن كريم رفتار كنيد‪ ،‬از ما جز خير و پش��تيباني نخواهيد‬ ‫ديد و ش��ما بدانيد آنقدر كه ابرقدرت‌ه��ا از صدام‪ ،‬اين نوكر‬ ‫چشم و گوش بسته‪ ،‬پشتيباني كردند از شماها كه قدرت‌هاي‬ ‫كوچك و حكومت‌هاي ضعيف هستيد پشتيباني نمي‌كنند‪.‬‬ ‫ش��ما عاقبت اين جنايتكار و هم‌قطار جنايتكارش ش��اه‬ ‫مخلوع را به عيان ديده‌اي��د‪ .‬قدرت‌هاي بزرگ بيش از آنچه‬ ‫از شما اس��تفاده نمايند از شما طرفداري نمي‌كنند و شماها‬ ‫را ب��راي منافع خويش به هالكت مي‌كش��ند و من نصيحت‬ ‫برادرانه به ش��ما مي‌كنم كه كاري نكنيد ق��رآن كريم براي‬ ‫برخورد با ش��ما تكليف نمايد و ما به حكم خدا با ش��ما رفتار‬ ‫كنيم‪.‬‬ ‫فرهنگ‬ ‫‪66 -71‬‬ ‫اكران پاييزي بهار‬ ‫شكست سياست‌گذاري ها‬ ‫اكران رونق مي گيرد‬ ‫ورزش‬ ‫‪72 -79‬‬ ‫مصائبمحافظه‌كاري‬ ‫‪90‬درصد نگرانم به جام جهاني نرويم‬ ‫من به كي‌روش اعتقاد دارم‬ ‫انتظارمان از كي‌روش اين نبود‬ ‫ميراث كي‌روش چه خواهد بود؟‬ ‫ديدار‬ ‫‪80-82‬‬ ‫جرم هنري‬ ‫درس‌هاي عاشورا‬ ‫بدون حتي يك عالمت تعجب‬ ‫تحريريه‪:‬‬ ‫ي‬ ‫دبیر تحريريه و سياست‪ :‬مصطفي صادق ‬ ‫دبیر فرهنگ و اقتصاد‪ :‬عليرضا بهرامي‬ ‫دبیر جهان‌اسالم و دين‌وتاريخ‪ :‬مصطفي شوقي‬ ‫دبیر بين‌الملل‪‌:‬سعيده سادات فهري‬ ‫دبير ديدار‪ :‬افشين خماند ‬ ‫دبیر ورزش‪ :‬مهدي ربوشه‬ ‫دبیر خبرنامه‪ :‬علي حاجي‌ناصري‬ ‫اعضاي تحريريه و همکاران‪ :‬زهير توكلي‪-‬خسرو معتضد ‪ -‬شاهده‌يوسفي‪-‬ياسين‬ ‫سيف‌االس�لام‪ -‬اميد كرماني‌ها‪-‬فاطمه‌ميرزايي‪ -‬شيما غفاري ‪ -‬زهرا‌راد‪ -‬عاطفه‬ ‫كربالئي‪ -‬محمد تاجيك‪ -‬حس��ين غالمي‪ -‬شادي خوشكار خيري‪ -‬حميدرضا‬ ‫نصيري‌نژاد‪ -‬مسعود نجفي‪ -‬شاهين فتحيان ‪ -‬محمد جواد پاينده‬ ‫دبيراجرايي‪ :‬سمانه مومني‬ ‫فني‪:‬نيما ملك‌نيازي‬ ‫گرافيك و صفحه‌آرايي‪ :‬فاطمه قنائي ‪ -‬علي آجورلو‬ ‫پردازش تصاوير و عكس‪ :‬هومن سليميان‪ -‬امير طاليي‪ -‬مهدي ابراهيمي‬ ‫و نيوشا ملك‌نيازي‬ ‫تصحيح‪ :‬ژيال شاكري ‪ -‬داوود جوكار‬ ‫حروفچيني‪ :‬داود حشمتي‬ ‫امور اداري‪ :‬محمد شكرالهي‬ ‫مدير مالي‪ :‬محمد پاليزدار‬ ‫سازمان آگهي‌ها‪ :‬مصطفي ميري‬ ‫بازرگاني و بازاريابي‪ :‬محمدعلي آجورلو ‬ ‫انفورماتيك‪ :‬شهرام رحمتي‬ ‫با تشکر از‪ :‬دكتر اسماعيل تبار‪ -‬مهندس واعظي‪ -‬دكتر آيت‌اهلل ابراهيمي‬ ‫ دكتر غالم‌حسن تقي نتاج ‪ -‬حسين زندي ‪ -‬احمد طاليي ‪ -‬مهندس‬‫بختياري ‪ -‬مهندس بهرامي ‪ -‬مهندس مهرداد نصرت‌پور ‪ -‬حسين‬ ‫مجاهدي ‪ -‬هادي انباردار ‪ -‬سيد عارف علوي ‪ -‬مهندس اميني‬ ‫رضاراس��تي‬ ‫سازمان آگهي‌ها‪ :‬تلفن‪0912 - 5169927 :‬‬ ‫چاپ‪ :‬رواق‬ ‫توزيع‪ :‬نامه‌امروز‬ ‫نشاني ‪ :‬تهران‪ ،‬خيابان شهيد بهشتي‪ ،‬خيابان پاكستان‪ ،‬كوچه دوازدهم‪،‬‬ ‫پالك ‪ ،24‬واحد ‪1‬‬ ‫تلفن ‪88171506-8 :‬‬
‫خبرنامه‬ ‫در خبرنامه اين هفته سخنان رهبر معظم انقالب اس�لامي در خجسته سالروز عيد مبعث پيامبر عظيم‌الشان اسالم‪،‬‬ ‫در ديدار مسئوالن‌نظام‪ ،‬سفيران و نمايندگان كشورهاي اس�لامي و جمعي از خانواده‌هاي معظم شهدا درج شده‬ ‫است‪ .‬مرور رسانه‌ها‪ ،‬گزارش‌هاوخبرهايي در حوزه‌هاي مختلف از بخش‌هاي گوناگون خبرنامه اين شماره است‪.‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫اصالح‌طلبان و مسال ‌ه انتخابات‬ ‫سخنان منتشر نشده از آيت‌اهلل جوادي‌آملي‬ ‫كار در ‪8‬سال براي همه كافي است‬ ‫روژه‌گارودي؛ از سوسيا ليسم تا اسالم‬ ‫‪12‬‬
‫حضرت آيت‌اهلل خامنه‌اي تاكي��د كردند‪« :‬از ميان‬ ‫رشته‌هاي بي‌شمار نور بعثت‪ ،‬جامعه بشري امروز به دو‬ ‫مساله نياز مبرم دارد‪ :‬يكي «برانگيخته شدن فكر و انديشه»‬ ‫و ديگري «تهذيب اخالق»‪.‬‬ ‫رهبر‌معظم انقالب اسالمي در خجسته سالروز عيد‬ ‫مبعث پيامبر عظيم‌الشان اسالم‪ ،‬در ديدار مسئوالن‌نظام‪،‬‬ ‫س��فيران و نمايندگان كشورهاي اس�لامي و جمعي از‬ ‫خانواده‌هاي معظم ش��هدا با تبريك عي��د بزرگ مبعث‬ ‫به ملت عزيز ايران و امت اس�لام افزودن��د‪« :‬روي‌كرد‬ ‫پرطراوت ملت‌هاي مسلمان به دين محمدي (ص) نشان‬ ‫مي‌دهد ملت‌ها در سايه تجربه‌هاي متمادي دريافته‌اند كه‬ ‫مكتب‌هاي مادي ش��رقي و غربي‪ ،‬در برآوردن نيازهاي‬ ‫حقيقي بشر‪ ،‬ناتوان و عقيمند و فقط تعاليم بعثت مي‌تواند‬ ‫بشر را به‌سعادت و پيشرفت واقعي برساند‪».‬‬ ‫حضرت آيت‌اهلل خامنه‌اي‪ ،‬ريشه مشكالت جامعه‬ ‫بشري را دوري از دو مساله اساسي بعثت يعني‪« :‬فكر و‬ ‫انديشه» و «تزكيه نفس» دانستند و افزودند‪« :‬نجات انسان‬ ‫از گرفتاري‌ها و ضعف‌هاي اخالقي‪ ،‬هدف بزرگ بعثت‬ ‫اس��ت كه تحقق آن‪ ،‬زمينه س��از حل مشكالت اساسي‬ ‫ملت‌هاست‪».‬‬ ‫رهبر انقالب اسالمي احياي نيروي خرد و تفكر را‬ ‫از ديگر اهداف اساسي و مهم بعثت پيامبران برشمردند و‬ ‫افزودند‪« :‬جامعه بشري‪ ،‬امروز به‌شدت نيازمند انديشيدن‪،‬‬ ‫خردورزي‪،‬تفكروريشه‌يابيمشكالتياستكهازهر‌سو‬ ‫ملت‌ها را احاطه كرده است‪».‬‬ ‫ايش��ان با ي��ادآوري مرگ‌آفريني و ظلم آش��كار‬ ‫خبرنامه‬ ‫ن براي خارج كردن‬ ‫تالش سلطه‌گرا ‌‬ ‫ن از صحنه‌اين‌بار هم‌ناكام مي‌ماند‬ ‫‌ايرا ‌‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫حضرت آيت‌اهلل‌خامنه‌اي‪:‬‬ ‫قدرت‌هاي زورگو در برخي كشورهاي منطقه‪ ،‬افزودند‪:‬‬ ‫«در نگاه سياه ستمگران جهاني‪« ،‬بش��ر» اصوال جايي و‬ ‫جايگاهيندارد‪،‬همچنانكهدرقضيهمشكالتاقتصادي‬ ‫كشورهايغربينيزدنياشاهداستكهقدرت‌هايمسلط‬ ‫در پي حل‌مش��كالت صاحبان بانك‌ها و كمپاني‌هاي‬ ‫سرمايه‌داري هستند‪ ،‬نه حل مشكالت مردم‪».‬‬ ‫حضرتآيت‌اهللخامنه‌اي‪،‬بادعوتمجددازملت‌ها‬ ‫براي تفكر در اين واقعيات آش��كار‪ ،‬خاطرنشان كردند‪:‬‬ ‫«منشاء همه اين مشكالت‪ ،‬تسلط نظام سلطه بر‌جهان و‬ ‫وجود دو قطب سلطه‌گر و سلطه‌پذير است كه راه‌حل آن‬ ‫نيز‪ ،‬خروج ملت‌ها از موضع سلطه‌پذيري و بي‌تحركي‬ ‫است‪».‬‬ ‫رهبر انقالب اس�لامي با اش��اره به‌تالش بي‌وقفه‬ ‫زورگويانجهانيبرايكنترلومنحرف‌كردنانقالب‌هاي‬ ‫ملت‌هاي منطق��ه افزودند‪« :‬ملت‌ها ب��ا تكيه بر‌گنجينه‬ ‫خدادادي تفكر و خرد‪ ،‬و حسن‌ظن به وعده‌هاي نصرت‬ ‫پروردگار‪ ،‬روي پاي خود بايستند و با مقاومت در برابر‬ ‫سلطه‌گران‪ ،‬سرنوشت خويش را رقم بزنند‪».‬‬ ‫ايش��ان‪ ،‬عزت و اقتدار ملت بزرگ اي��ران را نمونه‬ ‫روشني از نتايج ايستادگي و مجاهدت خواندند و با اشاره‬ ‫به همدستي زورگويان جهاني براي مقابله با جمهوري‬ ‫اسالمي افزودند‪« :‬در ‪ 33‬سال گذشته ملت فهيم و كشور‬ ‫عزيزما‪،‬بي‌وقفهدرمعرضتوطئههمهقدرت‌هايجهاني‬ ‫بوده است تا شايد اين نمونه زنده ايستادگي و پيشرفت‪،‬‬ ‫درچشمديگرملت‌ها‪،‬الگونشود‪،‬امابهفضلالهي‪،‬تالش‬ ‫همهسلطه‌گرانبرايخارجكردنملتايرانازصحنه‪،‬اين‬ ‫بار نيز قطعا و يقينا ناكام خواهد ماند‪».‬‬ ‫حضرت آيت‌‌اهلل خامنه‌اي‪ ،‬تحقق وعده‌هاي ياري‬ ‫پروردگار را نياز مجاهدت‪ ،‬حركت و خطرپذيري دانستند‬ ‫و با اس��تناد به آيات قرآني افزودند‪« :‬صرف مومن بودن‬ ‫براي تحقق وعده پيروزي‪ ،‬كافي نيست بلكه مجاهدت‬ ‫و صبر مي‌خواهد‪».‬‬ ‫ايشان به‌دشمنان نظام تاكيد كردند‪« :‬از تجربه‌هاي‬ ‫ناكام مقابله با ملت مجاهد و صبور ايران درس بگيرند و‬ ‫بدانند كه تكبر‪ ،‬خود بزرگتر‌بيني و توقعات بي‌جا‪ ،‬در مقابل‬ ‫ملتي كه ايستادگي و وحدت را از قرآن آموخته و خود را‬ ‫شناخته است راه به جايي نمي‌برد‪».‬‬ ‫رهبر انقالب اسالمي با اشاره به سياست دشمنان‬ ‫اسالم براي‌ترساندن ش��يعه و سني از يكديگر وحدت‬ ‫را نياز مبرم دنياي اسالم برش��مردند و با انتقاد شديد از‬ ‫تفرقه‌انگيزي برخي عناصر افزودند‪« :‬كس��اني كه اصال‬ ‫اسالم را قبول ندارند و تشيع و تسنن را اصوال مي‌شناسند‬ ‫براساس سرويس‌هاي جاسوسي سلطه‌گران‪ ،‬از توسعه‬ ‫تشيع ابراز نگراني مي‌كنند و آتش تفرقه مي‌افروزند‪».‬‬ ‫حضرت آيت‌اهلل خامنه‌اي در پايان سخنانش��ان‪،‬‬ ‫ملت‌هاي مسلمان را به خردورزي و اتحاد و ايستادگي‬ ‫توصيه و ابراز اميدواري كردند در پرتو عنايات پروردگار‪،‬‬ ‫امت اسالم بر دشمنان پيروز و اهداف بعثت كامال محقق‬ ‫شود‪.‬‬ ‫در آغاز اين ديدار كه رئيس‌جمهور‪ ،‬رئيس مجلس‪،‬‬ ‫رئيس قوه‌قضائيه و رئيس مجمع تش��خيص مصلحت‬ ‫نظام در آن حضور داش��تند‪ .‬آقاي احمدي‌نژاد با تبريك‬ ‫عيد بعثت نبي گرامي‌اسالم گفت‪« :‬بشر‪ ،‬امروز بيش از‬ ‫هر‌زمان ديگر‪ ،‬به معارف اله��ي و پيام‌هاي بعثت پيامبر‬ ‫خاتم نيازمند است‪».‬‬ ‫رئيس‌جمهور با اشاره به اثبات ناتواني قدرت‌هاي‬ ‫مادي در تامين نيازهاي جامعه بشري گفت‪« :‬براساس‬ ‫وعده‌هاي مبارك الهي‪ ،‬و در پرت��و آگاهي و مجاهدت‬ ‫ملت‌ها‪،‬بساطمستكبرانوصهيونيست‌هاحتمابرچيدهو‬ ‫راه براي صلح و آرامش و سعادت و پيشرفت بشر گشوده‬ ‫خواهد شد‪».‬‬ ‫‪13‬‬
‫مرور رسانه‌ها‬ ‫مطبوعات در هفته‌اي كه گذشت‬ ‫اصالح‌طلبان و مسال ‌ه انتخابات‬ ‫ياسين سيف‌االسالم‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪14‬‬ ‫مستند و مبتني بر ‪ NPT‬به پيشنهادهاي غرب آماده كرده‬ ‫اس��ت كه به تفصيل براي تيم ‪ 5+1‬توضيح داده خواهد‬ ‫شد‪».‬‬ ‫هفته گذشته باوجود اينكه روز تعطيل عيدمبعث‬ ‫را در ميانه خود داش��ت اما براي رسانه‌هاي كشور هفته‬ ‫پرسوژه‌اي بود‪ .‬هم وليعهد عربستان سعودي با مقام‌ها و‬ ‫ثروت فراواني كه داشت‪ ،‬خداحافظي كرد و هم مصري‌ها‬ ‫محمد المرس��ي را براي يك دوره رياس��ت‌جمهوري‬ ‫اين كشور انتخاب كردند‪ .‬در داخل هم سوژه كم نبود‪.‬‬ ‫س��خنراني صفار هرندي در نماز جمعه قم هم حاشيه‬ ‫هاي زيادي به همراه داشت‪ .‬عالوه بر اين مجله مهر‌نامه‬ ‫هم ب��ا حال‌وه��واي كارگزاراني‪ ،‬فض��اي الزم را براي‬ ‫گمانه‌زني‌ه��اي انتخابات��ي فراهم كرده ب��ود‪ .‬خالصه‬ ‫اوضاع طوري بود كه به سختي مي‌توان گفت‪ ،‬مهم‌ترين‬ ‫موضوع مطبوعات ايران مذاكرات مسكو پيرامون برنامه‬ ‫هسته‌اي ايران بود‪ .‬نمايندگان شش كشور مذاكره‌كننده‬ ‫براي مالقات با همتايان ايرانيش��ان در هفته گذشته به‬ ‫مسكو مس��افرت كردند و گفت‌وگوهاي فشرده‌اي هم‬ ‫صورت گرفت‪ .‬مطبوعات كش��ور هركدام به‌گونه‌اي‬ ‫متفاوت نس��بت به اين مذاكرات موضع‌گيري كردند‪.‬‬ ‫برخي از رسانه‌هاي ديدگاه نسبتا خوش‌بينانه‌اي به اين‬ ‫دور از مذاكرات داش��تند و برخي نيز از همان روز اول‬ ‫پيش‌بيني‌هاي بدبينانه خ��ود را به افكار‌عمومي عرضه‬ ‫كردند‪ .‬آنچه در اين مذاكرات بيش از هر چيز حائز اهميت‬ ‫تلقي مي‌شود‪ ،‬نگاه مشترك رسانه‌هاي داخلي و خارجي‬ ‫نس��بت به مرحله‌اي اس��ت كه اين گفت‌وگو‌ها در آن‬ ‫طبقه‌بندي مي‌شوند‪ .‬به‌طوري كه مي‌توان يك نگاه انديشه‬ ‫واحد درباره سرنوشت ساز بودن اين مذاكرات مشاهده‬ ‫كرد‪ .‬از فضاي رسانه‌اي ايجاد شده در واقع اينگونه به نظر‬ ‫مي‌رسد كه قطار ديپلماسي در خصوص انرژي هسته‌اي‬ ‫ايران ايستگاه‌هاي پاياني خود را طي مي‌كند و در صورت‬ ‫عدم حصول نتيجه نمي‌توان به‌ادامه راه با شرايط كنوني‬ ‫فكر كرد‪ .‬حال اينكه اين فضا‌سازي رسانه‌اي تا چه حد به‬ ‫واقعيت نزديكتر است‪ ،‬موضوع ديگري است‪.‬‬ ‫گناه شكست مذاكرات به گردن غرب‬ ‫روزنامه رس��الت گفت‌وگويي را با حش��مت‌اهلل‬ ‫فالحت پيش��ه انجام داده كه در آن اين نماينده س��ابق‬ ‫مجلس‪،‬ضمنپيش‌بينينسبتبهآيندهمذاكراتتصريح‬ ‫كرده شكست احتمالي اين دور از گفت‌وگوها نبايد به‬ ‫پاي ايران نوشته شود‪ .‬او درباره رويكرد ‪ 5+1‬گفته است‪:‬‬ ‫«بايد بپذيريم در گروه ‪ 5+1‬دو جبهه اصلي وجود دارد‪.‬‬ ‫يك جبهه راديكال غرب با رهبري آمريكا و انگليس كه‬ ‫هدف اين جبهه آن است كه از ايران يك دشمن تعريف‬ ‫كنند‪ .‬در واقع آنها در قاموس سياسي خود اعتقاد دارند‬ ‫اگر دشمن وجود ندارد بايد اين دش��من را ساخت‪ .‬از‬ ‫سوي ديگر شاهد حضور يك جبهه معتدل يعني چين‬ ‫و روسيه هم هستيم كه اين دو كش��ور داراي تعهدات‬ ‫دوگانه‌اي هستند‪ .‬از يك س��و اين دو كشور به سازمان‬ ‫قدرت بين‌المللي و ش��وراي امني��ت تعهداتي دارند و‬ ‫تباني‌هاي اعالم نشده‌اي در ميان آنها و غرب شكل گرفته‬ ‫است و از ديگر سو در سطح كالن اين دو كشور با غرب‬ ‫در رقابت به سر مي‌برند و تا زماني كه اين روند دوگانه‬ ‫ادامه دارد نمي‌توان زياد روي اين جبهه نيز حساب باز‬ ‫كرد‪ ».‬اين كارش��ناس حوزه روابط بين‌الملل همچنين‬ ‫افزوده است‪« :‬برخي از تحليلگران معتقدند كه اين تقابل‬ ‫و رقابت شرق و غرب در سال‪ 2025‬ميالدي به اوج خود‬ ‫مي‌رسد‪ ،‬اما پيش از آن ش��رق هيچ گونه راهبردي براي‬ ‫مقابله مستقيم با غرب ندارد‪ .‬بنابراين نبايد انتظار داشته‬ ‫باشيم روس‌ها و چيني‌ها دوستان راهبردي ما باشند‪ .‬اين‬ ‫دو كشور به كشورهايي هم‌چون ايران‪ ،‬عراق‪ ،‬سوريه و‬ ‫ديگر كش��ورها كه محل تهديد و تطميع غرب هستند‬ ‫به چشم خاكريز نگاه مي‌كنند‪».‬‬ ‫پنج‌گام پيشنهادي ايران‬ ‫روزنامه ايران در شماره روز سه‌شنبه خود گزارشي‬ ‫از نشست گروه‪ 5+1‬با نمايندگان ايران منتشر كرد و در آن‬ ‫به شرح جزئيات اين جلسه از زبان ديپلمات‌ها پرداخت‪.‬‬ ‫اين روزنامه به نقل از يك ديپلمات ايراني نوشته است‪:‬‬ ‫«يك ديپلمات عضو هيات ايراني در مسكو نيز پيش از‬ ‫آغاز دور اول گفت وگوها اع�لام كرد كه گروه ‪ 5+1‬در‬ ‫اين دور از مذاكرات با يك رهيافت منسجم از سوي تيم‬ ‫ايراني مواجه خواهد شد‪ ».‬اين ديپلمات ادامه داده است‪:‬‬ ‫ي را در اين مذاكرات در پيش‬ ‫«ايران يك راهبرد سه گام ‌‬ ‫خواهد گرفت‪ ».‬گام اول از اين راهبرد انتقاد از فرصت‬ ‫سوزي يك ماهه گروه ‪ 5+1‬از مذاكرات بغداد به اين سو‬ ‫و عدم برگزاري نشست معاونان است‪ 5+1 .‬كامال در اين‬ ‫باره توجيه خواهد شد كه به اين روند به شانس پيشرفت‬ ‫در مسكو ضربه زده است‪ .‬اين ديپلمات گام دوم راهبرد‬ ‫ايران را ورود جدي و محتواي��ي به بحث درباره محور‬ ‫مدنظر ‪ 5+1‬ناميد و گفت‪« :‬ايران پاس��خ‌هايي روشن‪،‬‬ ‫شرط كنگره براي مذاكرات‬ ‫در آس��تانه آغاز مذاكرات مسكو‪ ،‬افزايش فشار‌ها‬ ‫براي كاهش ش��انس موفقيت اين مذاكرات از س��وي‬ ‫البي‌هاي صهيونيستي و برخي محافل در آمريكا كامال‬ ‫محس��وس بود‪ .‬روزنامه وطن‌امروز در همين رابطه به‬ ‫نامه كنگره آمريكا به اوباما اش��اره كرده و نوشته است‪:‬‬ ‫«كنگره آمريكا در نام��ه‌اي به اوباما از او خواس��ته تنها‬ ‫به ش��رطي به مذاكرات با ايران ادامه دهد ك��ه ايران در‬ ‫اين نشس��ت بپذيرد از تمام فعاليت‌هاي هسته‌اي خود‬ ‫دس��ت مي‌كش��د‪ .‬در اين نامه ‪ ۴۴‬س��ناتور دموكرات و‬ ‫جمهوري‌خ��واه آمريكا از رئيس‌جمهور كشورش��ان‬ ‫درخواست كردند براي مذاكره با ايران شروطي را تعيين‬ ‫كند‪ .‬در اين گزارش همچنين آمده است‪« :‬اين نمايندگان‬ ‫آمريكايي با تهيه نامه‌اي از اوباما درخواست كردند براي‬ ‫ايران شرط بگذارد كه گام‌هاي هرچه سريع‌تري را براي‬ ‫تعطيلي تاسيسات «فردو»‪ ،‬توقف غني‌سازي باالي سطح‬ ‫پنج درصد و انتقال همه اورانيوم غني‌ش��ده باالي پنج‬ ‫درصد به خارج از ايران بردارد‪ .‬براس��اس اين گزارش‪،‬‬ ‫اين نامه با پيش��نهاد «رابرت منن��دز» و «راي بالنت» از‬ ‫سناتور‌هاي آمريكايي نوشته شده است‪ ».‬در اين گزارش‬ ‫به نقل از روزنامه نيويورك تايمز نيز تصريح شده است‪:‬‬ ‫«تقابل كنوني مي��ان آمريكا و ايران ش��بيه حركت كند‬ ‫بحران موشكي كوبا ست‪ .‬رخدادها در حال رخ‌دادن و‬ ‫به ظاهر غيرقابل تغيير هستند و در راستاي اين نمايش‬ ‫نهايي حركت مي‌كنند كه رئيس‌جمهور آمريكا مجبور‬ ‫مي‌شود از ميان گزينه‌هاي صدور حكم اقدام نظامي يا‬ ‫هسته‌اي شدن ايران يكي را انتخاب كند‪».‬‬ ‫تبعات شكست‬ ‫روزنامه ته��ران امروز در ش��ماره ‪ 30‬خ��رداد ماه‬ ‫يادداش��ت اول خ��ود را به تبعات شكس��ت مذاكرات‬ ‫مسكو اختصاص داده و نوشته است‪« :‬يكي از تفاوت‌ها‬ ‫محل برگزاري اي��ن دوره از مذاكرات اس��ت كه براي‬ ‫اولين بار در كش��وري اس��ت كه خودش جزو يكي از‬ ‫اعضاي ‪ 5 + 1‬است و اين نشان‌دهنده اهميت مذاكرات‬ ‫اس��ت‪ .‬بعد از مذاك��رات اس��تانبول امي��دواري براي‬ ‫به‌نتيجه رس��يدن مذاكرات بغداد زياد ب��ود‪ ،‬اما پس از‬ ‫مذاكرات نتيجه‌اي ك��ه حاصل ش��د از جانب طرفين‬ ‫مطلوب ارزيابي نش��د‪ ،‬پس طبيعي اس��ت نوع نگاه به‬ ‫مذاكرات مس��كو بعد از اين نحوه تعاملي كه غرب در‬ ‫بغداد با ايران داش��ت‪،‬انتظارات متفاوتي را از مذاكرات‬ ‫مس��كو به‌وجود مي‌آورد‪ ،‬انتظار اين اس��ت كه در اين‬ ‫مذاكرات گره‌گش��ايي ويژه‌اي در پرونده هس��ته ايران‬ ‫به‌وجود آيد‪ ،‬زيرا هرگونه انسدادي در مذاكره مي‌‌تواند‬ ‫ماهيت مذاكره را به كل عوض كند‪ ».‬يادداش��ت‌نويس‬ ‫ته��ران ام��روز اف��زوده اس��ت‪« :‬نتيجه اي��ن مذاكرت‬ ‫نس��بت به بغ��داد اميدوارانه‌تر خواهد ب��ود و باوجود‬ ‫سنگ‌اندازي‌هايي كه در حاشيه برگزاري اين مذاكرات‬ ‫صورت مي‌گيرد و بعضي‌ها سعي مي‌كنند با اين حواشي‬ ‫مذاكرات را تحت الش��عاع قرار دهن��د‪ ،‬اما احتماال اين‬ ‫مذاكرات نتيجه بهتري از مذاكرات بغداد در پي خواهد‬ ‫داشت‪ .‬غرب براي اينكه مذاكرات به بن‌بست نخورد و‬ ‫بعدها لطمه اساسي نبيند مجبور است موضع نرم‌تري‬ ‫در پيش بگيرد‪ .‬بسته ش��دن باب گفت‌وگو براي غرب‬ ‫سودمند نخواهد بود زيرا با‌توجه به شرايط منطقه ‪ ،‬جهان‬ ‫و معضالتي كه غرب در حوزه اقتصادي دارد‪ ،‬بسته شدن‬ ‫باب گفت‌وگو با ايران‪ ،‬غرب را در حوزه انرژي به‌شدت‬ ‫دچار مشكل مي‌كند و صالحيت غرب را هم براي ورود‬ ‫به پرونده‌هاي مهم زير‌سوال خواهد برد‪».‬‬ ‫حاشيه‌هاي نشست مسكو‬ ‫روزنامه خراسان در گزارش��ي از نشست مسكو‬
‫كرد ‪« :‬دادگاه قانون اساسي از قضاتي تشكيل شده كه در‬ ‫دوران حسني‌مبارك منصوب شده بودند‪ .‬اين اختالف‬ ‫به بيم كس��اني دامن‌زده كه مي‌گويند شوراي‌نظامي در‬ ‫حال تقويت قدرت خود و مقاوم��ت در برابر تغييرات‬ ‫دموكراتيك مورد درخواس��ت تظاهركنندگان س��ال‬ ‫گذشته است‪».‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫ادعاي پيروزي براي هر دو نامزد‬ ‫مصر روزهاي حساس��ي را س��پري مي‌كند‪ .‬مردم‬ ‫مصر آغازين روزهاي هفته گذشته را پاي صندوق‌هاي‬ ‫راي رفتند تا رئيس‌جمهور خود را از ميان احمد شفيق و‬ ‫محمد المرسي انتخاب كنند‪ .‬روزنامه شرق در گزارشي‬ ‫نوشته است درحالي كه يك روز از برگزاري اين انتخابات‬ ‫گذش��ته اس��ت‪ ،‬هردو نامزد ادعاي پيروزي دارند‪ .‬اين‬ ‫گزارش ادامه مي‌دهد‪« :‬يك روز پ��س از برگزاري دور‬ ‫دوم انتخابات رياست‌جمهوري مصر‪ ،‬محمد المرسي‪،‬‬ ‫نامزد برگزيده اخوان‌المس��لمين با تكيه بر ش��مارش‬ ‫اوليه آرا اعالم كرد كه پيروز نهايي انتخابات اس��ت‪ ،‬اما‬ ‫بالفاصله بعد از آن كمپين احمد شفيق‪ ،‬ادعاهاي گروه‬ ‫اخوان‌المسلمين مبني‌بر پيروزي در انتخابات را رد كرد‬ ‫و گفت‪« :‬بدون هيچ ش��كي» نامزد اخوان‌المسلمين را‬ ‫شكست داده است‪ .‬حتي يك سخنگوي اين كمپين نيز‬ ‫اعالم كرد كه نخستين سنجش‌ها برخالف همه ادعاها‬ ‫اثبات مي‌كند كه او (شفيق) پيشي گرفته است و احمد‬ ‫شفيق بين‪ ۵۱‬تا‪‌۵۲‬درصد آرا را از آن خود كرده است‪ » .‬در‬ ‫اين گزارش آمده است‪« :‬در انتخابات پارلماني مصر كه‬ ‫شش ماه پيش برگزار شد‪ ،‬تقريبا ‪ 80‬درصد از نامزدهاي‬ ‫انتخابي از احزابي چون اخوان‌المسلمين و سلفي‌ها بودند‬ ‫و تنها‪20‬درصد نامزدها نماينده بخش سكوالر محسوب‬ ‫مي‌شدند‪ ،‬اما حاال طرفداران جامعه سكوالر در مصر كم‬ ‫به نظر نمي‌رسند‪ ».‬اين گزارش با اشاره به حكم انحالل‬ ‫پارلمان توسط دادگاه قانون اساسي اين كشور تصريح‬ ‫بازگشت به دوم خرداد؟‬ ‫شماره آخر ماهنامه مهرنامه كه به سردبيري محمد‬ ‫قوچاني منتشر مي‌شود‪ ،‬با عكس روي جلد از محمد‌علي‬ ‫نجف��ي و ادعاي وجود فضاي مش��ابه دوم خ��رداد ‪76‬‬ ‫در شرايط كنوني از جمله خبرساز‌ترين نشريات منتشر‬ ‫شده در هفته پيش به حس��اب مي‌آيد‪ .‬در اين نشريه به‬ ‫نقل از نجفي آمده است‪« :‬آنچه ما قبل از دوم‌خرداد و نيز‬ ‫مقطع انتخابات مجلس پنجم زير‌پوست جامعه احساس‬ ‫مي‌كرديم‪ ،‬االن با شدت بيشتري وجود دارد‪ ».‬همچنين‬ ‫محمد جواد روح از روزنامه‌نگاران اصالح‌طلب نيز با‬ ‫اشاره به «راه‌هاي بازگشت» اينگونه اظهار نظر كرده است‪:‬‬ ‫«يافتن اين روزنه البته نياز به همفكري مجموعه نيروهاي‬ ‫موثر اصالح‌طلب دارد‪ .‬اما راهي كه در حد يك پيشنهاد‬ ‫و از منظر نويسنده قابل طرح است‪ ،‬سرمايه‌گذاري روي‬ ‫نهاد شوراها و شوراياري‌هاست كه ش��ايد از آن‪ ،‬بتوان‬ ‫به‌عنوان تنها مرده‌ريگ جدي اصالحات ياد كرد كه هنور‬ ‫مورد قبول حاكميت قرار دارد‪ ،‬داراي جايگاهي مشخص‬ ‫در قانون اساسي اس��ت؛ ورود به آن تعارضي با مباحث‬ ‫سه سال گذشته ندارد و طيف گس��ترده‌اي از نيروها در‬ ‫سراسر كشور را درگير مي‌سازد‪ .‬پرونده مهرنامه درباره‬ ‫دوم خرداد به باور برخي از رسانه‌ها كه در قبال آن به اظهار‬ ‫نظر پرداخته‌اند مي‌تواند‪ ،‬نشانه‌اي از تمايل جدي جريان‬ ‫اصالح‌طلب براي حضور دوباره در قدرت به حساب‬ ‫آيد‪ .‬تمايلي كه خود را در كوشش براي طرح چهره‌هاي‬ ‫موجود آنها در ساختار نظام‪ ،‬هم‌چون محمد علي نجفي‪،‬‬ ‫نش��ان مي‌دهد‪ ».‬محمدعلي نجفي از معدود نيروهاي‬ ‫اصالح‌طلب موجود در نهادهاي حكومتي و وزير سابق‬ ‫ت هاشمي‪ ،‬رئيس س��ازمان برنامه و بودجه دولت‬ ‫دول ‌‬ ‫ي و البته عضوس��ابق كارگزاران سازندگي است‪.‬‬ ‫خاتم ‌‬ ‫پيش از اين و در سال ‪ 1384‬نام او براي كانديداتوري در‬ ‫جريان اصالح طلب مطرح شده بود‪.‬‬ ‫حشمت‌‌اهللفالحتپيشه‪،‬نمايندهدورهشتممجلسشوراي‬ ‫اسالمي از شهرستان اسالم آباد است‪ .‬وي كه داراي مدرك دكتري‬ ‫دررشتهروابطبين‌المللاست‪،‬هماكنونعضوهياتعلمي‌دانشگاه‬ ‫عالمهطباطبايياست‪.‬فالحتپيشهسابقهطوالنيدرهمكاريبا‬ ‫روزنامه رسالت دارد‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫ضمن سرد خواندن فضاي مذاكرات حاشيه‌هاي روز اول‬ ‫اين گفت‌وگو‌ها را منتشر كرده است‪ .‬در حاشيه نگاري‬ ‫اين روزنامه آمده است‪« :‬با‌وجودي كه برخي خبرنگاران‬ ‫و اعضاي دبيرخانه شورا در قس��مت تجاري هواپيما‬ ‫(بيزينس كالس) بودند‪ ،‬جليل��ي و همراهانش‌ترجيح‬ ‫داده بودند كه به‌صورت عادي و در قس��مت اقتصادي‬ ‫(اكونومي‌كالس) به سفر روس��يه بروند كه اين مساله‬ ‫تعجب مسافران ايراني و حتي روس را در برداشت‪ ».‬در‬ ‫جاي ديگري از اين گزارش تصريح ش��ده‪ :‬ايالن برمن‬ ‫در سرمقاله روزنامه غربگراي مسكو تايمز‪ ،‬در آستانه‬ ‫مذاكرات هس��ته‌اي ميان ايران و ‪ 5+1‬با عنوان مشكل‬ ‫ايراني كرملين نوشت‪« :‬تمام نگاه‌ها دوشنبه و سه شنبه‬ ‫اين هفته متوجه مسكو است جايي كه مذاكرات حساس‬ ‫ايران و غرب درباره پرونده هسته‌اي ايران آغاز مي‌شود‪.‬‬ ‫اين روزنامه مدعي شد هرگونه شكست مذاكرات به‌خاطر‬ ‫اصرار ايران برمواضعش است‪ ».‬خبرنگار خراسان درباره‬ ‫مشكالت خبرنگاران ايراني در مسكو نوشته است‪« :‬يكي‬ ‫از مش��كالت خبرنگاران ايراني در مسكو يافتن غذاي‬ ‫حالل است كه باعث ماهي و سيب‌زميني خوار شدن اين‬ ‫روزهاي خبرنگاران شده است‪».‬‬ ‫حاشيه‌هاي يك سخنراني‬ ‫اما س��خنراني حس��ين صفارهرن��دي در پيش از‬ ‫خطبه‌هاي نم��از جمعه قم با واكنش‌ه��ا و بازتاب‌هاي‬ ‫متفاوتي در رس��انه‌ها روبه‌رو ش��د‪ .‬او در س��خنراني‬ ‫خود گفته بود‌‪« :‬طرف مي‌آيد و ب��راي پيروي نكردن از‬ ‫ولي‌فقيه بازي در مي‌آورد و ب��راي طفره رفتن از فرمان‬ ‫نايب امام‌زمان‌(عج) به دروغ به امامت ولي عصر‌(عج)‬ ‫توسل مي‌جويد و مي‌گويد وقتي ما خود امام زمان‌(عج)‬ ‫را داريم به حجت و نايب او نيازي نداريم‪ .‬تو غلط كردي؛‬ ‫تو بي‌سر و پا و بي‌مقدار از معرفت و بي‌مقدار از ايمان و‬ ‫بي‌مقدار از تقوا‪ ».‬برخي رس��انه‌ها با انتشار بخش‌هايي‬ ‫از اين سخنان اين ش��به را به‌وجودآورده بودند كه او به‬ ‫صورت مستقيم دولت را مخاطب قرار داده است حال‬ ‫آنكه او در مصاحبه با برخي رس��انه‌ها گفت سخنانش‬ ‫به صورت كامل منتشر نشده و برداشت‌ها اشتباه است‪.‬‬ ‫روزنامه ايران اما در انعكاس اين خبر نوشت كه صفار‬ ‫هرندي‪ ،‬اتهامات��ي را متوجه رئيس‌جمه��ور و خادمان‬ ‫حقيقي ملت كرد‪ .‬اين روزنامه واكن��ش تندي را به اين‬ ‫ماجرا نشان داد‪.‬‬ ‫محمدحسينصفارهرنديسياستمداروروزنامه‌نگار‬ ‫اصولگراست كه از سال‪ ۱۳۸۴‬تا‪ ۱۳۸۸‬وزير فرهنگ و ارشاد‬ ‫اسالمي ايران بود‪ .‬او پس از استعفا از وزارت ارشاد به يكي از‬ ‫جدي‌ترينمنتقداندولتاحمدي‌نژادتبديلشد‪.‬‬ ‫محمدعلينجفيازمعدودنيروهاياصالح‌طلبموجوددر‬ ‫تهاشمي‪،‬رئيسسازمانبرنامه‬ ‫نهادهايحكومتيووزيرسابقدول ‌‬ ‫يوالبتهعضوسابقكارگزارانسازندگي‬ ‫وبودجهدولتخاتم ‌‬ ‫است‪ .‬پيش از اين و در سال‪ 1384‬نام او براي كانديداتوري در‬ ‫جرياناصالحطلبمطرحشدهبود‪.‬‬ ‫‪15‬‬
‫رويداد‬ ‫خبرنامه‬ ‫سخنانمنتشرنشده‬ ‫آيت‌اهلل جوادي‌آملي در ‪28‬خرداد ‪88‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫اعالم مواضع صریح و ش��فاف و مرزبندی دقیق ب��ا فتنه‌گران یکی از توصیه‌ها و تذکرات جدی و همیش��گی‬ ‫رهبرمعظم انقالب به خواص و علما در جریان فتنه سال ‪ 88‬بود و ایشان با اشاره به جایگاه تاثیرگذار خواص بر افکار‬ ‫عمومی‪ ،‬همواره نسبت به این موضوع توجه ویژه داشتند و در سخنان خود بارها خواستار حضور خواص در عرصه‬ ‫مقابله با فتنه شدند‪ .‬آیت‌اهلل جوادی آملی در تاریخ‪28‬خرداد‪ 88‬یعنی یک روز قبل از خطبه‌های تاریخی رهبرانقالب در‬ ‫نماز جمعه‪ ،‬در دیدار با جمعی از اعضای انجمن اس�لامی دانش��گاه ته��ران به طور جدی به حمای��ت از مواضع‬ ‫حضرت آیت‌اهلل خامنه‌ای پرداخت و خواستار احترام به قانون و رای مردم از سوی همه گروه‌های سیاسی شد‪.‬‬ ‫گرامي و برادران‬ ‫‌‌‬ ‫بنده هم متقابال مقدم شما خواهران‬ ‫ارجمند را گرامي‌م��ي‌دارم و گزارش جامع��ي كه ارائه‬ ‫فرموديد در اطالع‌رساني سهم بسزايي داشت‪ ،‬اميداوريم‬ ‫خداي سبحان دل‌هاي همه ما را هم به معرفت صائب و‬ ‫عملصالحهدايتكند‪.‬‬ ‫منچندنكته‌ايرادراينمحفلبهعرضتانبرسانمتا‬ ‫به اندازه‌اي روشن شود كه وظيفه ما چيست‪.‬‬ ‫اختالف سه قسم اس��ت؛ يك اختالف قبل از علم‬ ‫ي خود را طرح‬ ‫است كه نظريه‌پردازها‪ ،‬انظار و آراي علم ‌‬ ‫مي‌كنند تا آنچه كه حق اس��ت‪ ،‬روشن ش��ود‪ .‬اين يك‬ ‫اختالف محمود و ممدوحي اس��ت‪ ،‬مث��ل اختالف دو‬ ‫كفه‌ترازو در برابر شاهين براي حفظ عدالت‪ .‬اگر در يك‬ ‫كفه‌اي وزن بگذارند و در كفه‌اي ديگر موزون بگذارند‪،‬‬ ‫يعني يك طرف س��نگ بگذارند‪ ،‬يك ط��رف نان‪ ،‬اينها‬ ‫هماهنگ نباشند‪ ،‬هميشه اين دو‌كفه با هم اختالف دارند‬ ‫و اين يك اختالف مقدسي هم است‪ ،‬براي اينكه اگر وزن‬ ‫سنگين‌تر باش��د مي‌گويد من به همراه تو نمي‌آيم و اگر‬ ‫موزون سنگين‌تر باشد به وزن مي‌گويد من به همراه تو‬ ‫نمي‌آيم‪ ،‬اگر هماهنگ بوديم و هم‌سان و همتا بوديم‪ ،‬باال‬ ‫مي‌رويمباهم‪،‬پايينمي‌‏آييمباهم‪.‬‬ ‫ايناختالفدو‌كفه‌ترازويكاختالفمقدسياست‬ ‫براي برقراري عدل‪ ،‬مثل اختالف يك نظريه‌پرداز با ناقد آن‬ ‫نظريهكههردودرصددرسيدنبهيكنظريهعلمي‌هستند‪.‬‬ ‫‪16‬‬ ‫اين قسم اول اختالف است‪.‬‬ ‫قس��م دوم اخت�لاف در اث��ر اطالع رس��اني‏ها يا‬ ‫برداش��ت‌هاي ناصواب يا مقدمات و موخرات و نتايج‬ ‫ناصواب است كه با گفت‌وگو و گفتمان و نزديك شدن و‬ ‫جلسهتشكيلدادنوتفاهمكامالقابلحلاست‪.‬‬ ‫اما قسم سوم اختالف‪ ،‬به‌عنوان عذاب الهي است‪.‬‬ ‫آن اختالف ديگر با تفاهم حل‌نمي‌شود‪ .‬ذات اقدس اهلل‬ ‫در سوره مباركه مائده دوبار دو مطلب و در سوره مباركه‬ ‫انعام يك مطلب جامعي را بيان مي‌كند‪ ،‬در سوره مباركه‬ ‫مائده فرمود‪« :‬يهودي‌ها در اثر بدرفتاري‪ ،‬بينش��ان عذاب‬ ‫اختالف را ايجاد كردم «و أل َقينا بَين ُه ُم ال َع��داَو َة َوالبَ َ‬ ‫غضاء‬ ‫اِلى يوم القِيا َمة»(سوره مائده‪ ،‬آيه ‪ )64‬و مسيحي‏هايي كه‬ ‫طرفدارمسيحيتنابعيسوينبودند‪،‬منبيناينهاعذاب‬ ‫َ‬ ‫��م ال ْ َعدا َو َة َو الْبَغْضا َء‬ ‫و اختالف ايجاد كردم « َفأ ْغ َرينا بَينَ ُه ُ‬ ‫يومِ الْقِيا َم ِة» (س��وره مائده‪ ،‬آي��ه ‪ )14‬درباره يك عده‬ ‫إِل ‏‬ ‫ى ْ‬ ‫اغريناست‪ ،‬درباره عده‌اي ديگر القيناست و هر دو در سوره‬ ‫مباركه مائده است‪ ».‬فرمود‪« :‬اين ملتي كه حق را نپذيرفت‪،‬‬ ‫من اينها را به‌جان هم انداختم‪».‬‬ ‫در سوره مباركه انعام به‌عنوان يك اصلي جامع بيان‬ ‫كرد كه اختصاصي به يهودي ‪ ،‬مسيحي و زرتشتي و اينها‬ ‫ث َع َل ُ‬ ‫ندارد‪ .‬فرمود‪ُ « :‬ه َو ال ْ َقادِ ُر َع َلى أَن يبْ َع َ‬ ‫يك ْم َع َذابا ّم ِن‬ ‫ِ‬ ‫ِ‬ ‫ُ‬ ‫َف ْوق ِ ُك ْم أَ ْو مِن ت َْح ِ‬ ‫ت أَ ْر ُجل ِ ُك ْم أَ ْو ي ْلب ِ َس��ك ْم شيعا َويذيقَ‬ ‫س ب َ ْع ٍ‬ ‫ض»( س��وره انعام آيه ‪ )65‬او قادر است‬ ‫ب َ ْع َض ُكم ب َ ْأ َ‬ ‫در اثر بد رفتاري ش��ما‪ ،‬عذابي از باال به‌عنوان صاعقه‪ ،‬از‬ ‫پايين به‌عنوان زمين لرزه و يا عذاب اختالف بين شما القا‬ ‫كند كه به جان هم بيفتيد «أَ ْو ي ْلب ِ َس ُك ْم ِشيعا َوي ِذيقَ ب َ ْع َض ُكم‬ ‫سب َ ْع ٍ‬ ‫ض»‬ ‫ب َ ْأ َ‬ ‫بنابراين ما سه اختالف داريم‪ ،‬يك اختالف محمود‬ ‫و ممدوح و مقدس كه اختالف نظريه‌پردازها و ناقدان آن‬ ‫است‪ ،‬يك كسي يك كتابي نوشته يا كارگرداني كرده يا يك‬ ‫نظريه‌اي ارائه كرده‪ ،‬يك عده نقد دارند؛ اين يك كار خوبي‬ ‫است تا روشن شود‪ .‬يك سلسله اختالفات هم سياسي‬ ‫– اجتماعي است كه با گله ش��روع مي‌شود و با قهر ختم‬ ‫مي‌شود‪ .‬اين با تفاهم و گفت‌وگو كامال قابل حل است‪.‬‬ ‫يك س��ري اختالف‌ها هم بر‌اثر بدرفتاري و عذاب الهي‬ ‫است‪.‬‬ ‫ي بايد‬ ‫ي را از مج��راي علم ‌‬ ‫آن اختالف‌ه��اي علم ‌‬ ‫حل كرد‪ ،‬آن اختالفات اجتماعي را از راه عاطفه بايد حل‬ ‫كرد‪ ،‬اين اختالف تقدير را با ناله و ضجه و اصالح بين خود‬ ‫و خدا و به كجا ما بد راهه رفتيم‪ ،‬بي‌راه رفتيم‪ ،‬راه كس��ي‬ ‫رابستيم‪ ،‬راهخودمان رانرفتيميابي‌راههرفتيمياراهكسي را‬ ‫بستيم‪،‬خودمانرااصالحكنيم‪.‬‬ ‫هيچ مسلماني حاضر نيس��ت مال و ماشين مردم‬ ‫را بسوزاند‬ ‫اين اصل اول كه سه مطلب را به همراه داشت‪ .‬اصل‬ ‫دومآناستكهاينفرمايشاتشماكهمربوطبهرنجديدن‬ ‫دانشجويان در خوابگاه است‪ ،‬ما شنيديم و كامال منتقل‬ ‫كرديم و آنها هم متوجه شدند‪ ،‬اما ما بايد بدانيم كه وقتي‬ ‫كسي حرفي دارد‪ ،‬بيگانه در كار او دخالت نكند اين فقط‬ ‫در بهشت است‪ ،‬در بهشت آدم يكسان و خالص است‪ .‬اما‬ ‫اينجاهمان‌هاييكهبيگانهبودند؛هيچمسلماني‪،‬نهطرفدار‬ ‫اين آقا و نه طرفدار آن آقا‪ ،‬هرگز حاضر نيست كه به خانه‬ ‫كسيآسيببرساندومالكسيرابسوزاند‪،‬ماشينكسيرا‬ ‫بسوزاند‪،‬اينحتمابيگانهاست‪.‬مابخواهيميكجاييداشته‬ ‫باشيم و حرفي داشته باشيم كه اينها نباشند‪ ،‬اين كار بسيار‬ ‫خوب اس��ت ولي اينها خواه و ناخواه خودشان را در اين‬ ‫جمعداخلمي‌كنند‪.‬‬ ‫يك وقت اس��ت كه انقالب اس��ت‪ ،‬نظير رهبري‬ ‫امام اينها را شستشو مي‌كند‪ ،‬آن روزها ممكن بود چهارتا‬ ‫جوان حزب‌اللهي به سينما آسيب برسانند‪ ،‬اما هرگز سعي‬ ‫نمي‌كردند كه به مال و ماشين مردم آسيب برسانند‪ ،‬بلكه‬
‫سعي مي‌كردند كه هرگز آسيب نرسانند‪ .‬آنكه «التبقي و‬ ‫التذر» ( سوره مدثر آيه‪ )28‬بود و به همه آسيب مي‏رساند‪،‬‬ ‫آن ديگر خط امام نبود‪ .‬اما انقالب امام‪ ،‬همه را شستش��و‬ ‫كرد و مشخص ش��د كه آنها چه كسي هس��تند و ملت‬ ‫كيست‪ .‬خوا‌هو‌ناخواه ما اين دشواري و مشكل را در جامعه‬ ‫احساسمي‏كنيم‪.‬اينهميكمطلب‪.‬‬ ‫نامه‏اي هم كه اين آقايان براي مسئول دستگاه قضايي‬ ‫نوشتند‪ ،‬كه امروز من در بعضي از روزنامه‌ها خواندم‪ .‬آنها‬ ‫هم اقدام مي‏كنند‪ .‬اين عزيزاني كه فعال در منزل‏هايشان‬ ‫نيستند‪ ،‬ان‏شاءاهلل به منزل‏هايشان برگردند‪ .‬براي اينكه اينها‬ ‫نامه نوشتند براي مسئول دستگاه قضايي‪ ،‬او هم ان‌شاءاهلل‬ ‫اقدام مي‌كند‪.‬‬ ‫بيگانهدنبالهمينصحنهراهمي‌افتد‬ ‫مطلببعديكهخواهشمنايناست‪،‬ماهمان‌طور‬ ‫كه خودمان چه در نماز جمع��ه و چه در غير‌نماز جمعه‬ ‫حرف‌ها را مي‏گوييم‪ ،‬اما مي‏گوييم كه بنا برآنچه كه براي‬ ‫نظام و قانون است‪ ،‬خواهش ما همين است كه همين‌طور‬ ‫عمل شود‪ .‬وگرنه بيگانه به‌دنبال همين صحنه راه مي‌افتد‪.‬‬ ‫پس آن جلس��ه‌اي كه همه آقايان نامزدها جمع شدند و‬ ‫فرمودند اغتشاشات را ما محكوم مي‏كنيم‪ ،‬اين كار بسيار‬ ‫خوبياست‪.‬‬ ‫االن ما در كمربند گلوله‏ايم‬ ‫االن ما در كمربند گلوله‏اي��م؛ كمربند گلوله يعني‬ ‫كمربند مرگ‪ .‬اين شرق ما افغانستان است كه آن طالبان‬ ‫بدتر از القاعده‪ ،‬القاعده بدت��ر از طالبان گلوله‏هايش به‬ ‫طرف ايران است‪ .‬غرب كه پشت‌سر هم‪ ،‬وقتي حرم امام‬ ‫ما (عسكريين) را بمب‌گذاري مي‏كنند‪ ،‬به‌خود ما رحم‬ ‫مي‏كنند؟! اينها هم گلوله‏هاي‌شان به طرف ماست‪ ،‬اينها‬ ‫زير گوش ما هستند‪ ،‬هم سربازان انگليسي هستند و هم‬ ‫سربازان آمريكايي‪ .‬شيوخ بي‌عقل خليج‌فارس هم كه‬ ‫اين منطقه را حيات خلوت آمريكا قرار دادند‪ ،‬شما نگاه‬ ‫كنيد كه در كويت‪ ،‬ابوظبي‪ ،‬بحرين‪ ،‬منامه و مسقط اينها‬ ‫پايگاه نظامي دارند و دستشان هم روي ماشه است‪ .‬اينها با‬ ‫چه كسي مي‏جنگند؟ هيچ‌كسي در منطقه غير از ايران‬ ‫است كه دربرابر آمريكا و كشورهاي ديگر اينها بايستد؟‬ ‫براي يك وجب كويت اينها پايگاه نظامي درست كردند‪.‬‬ ‫برادران افغان��ي وقتي سياس��ت‌مدار در‏مي‏آيند‪،‬‬ ‫آدم‌هاي باهوش��ي هم هس��تند‪ ،‬منتها متاس��فانه بر‌اثر‬ ‫فالكت‌هاي سياس��ي به اي��ن روز در آمده‏اند‪ .‬يك روز‬ ‫مس��تحضريد همين افاغنه آمدن��د اي��ران را گرفتند‪.‬‬ ‫صورت‏هايشان را مي‏بينيد‪ ،‬اينها همان نژاد مغول و تاتار‬ ‫هستند‪ .‬آن بزرگوار افغاني كه بعد هم آمد در ايران تشكر‬ ‫كرد‪ ،‬اين گفته كه من بايد افغانستان را معرفي كنم‪ ،‬براي‬ ‫اينكه افغانس��تان نه نفت دارد و نه گاز دارد و نه امامزاده‬ ‫دارد و نه عتبات دارد و نه كعبه دارد‪ ،‬هيچي ندارد‪ ،‬شما‬ ‫افغانستان را نمي‏شناس��يد‪ .‬يك مدتي درباره افغانستان‬ ‫ما اول راي به قانون اساسي داديم‪ ،‬بعد‌نماينده‬ ‫در چنين فضايي بهترين راه براي ما آرامش اس��ت‪.‬‬ ‫‪ 14‬ميليون‪ 14 ،‬ميليون اس��ت‪ ،‬كم‌نيست‪ .‬خب‪ ،‬اگر يك‬ ‫وقتي آنها يك راي بيش��تري دادند به راي ما عمل كردند‪،‬‬ ‫يعني به راي ما‪ 14‬ميليوني عمل كردند‪ ،‬چرا؟براي اينكه ما‬ ‫كه مثال‪ 14‬ميليونيم و به اين آقا راي داديم ما دو راي داديم‬ ‫يكرايبهقانون‌اساسيداديم‪،‬يكرايبهنماينده‪،‬آنرايي‬ ‫كه ما ب ‌ه قانون‌اساسي داديم‪ ،‬راي به همه است‪ .‬صددرصد‬ ‫است‪ .‬يعني همه ما گفتيم هر نامزدي كه راي بيشتري آورد‬ ‫او نماينده ماست‪ .‬اين راي ماست ديگر‪ .‬يك راي فرعي‬ ‫هم داديم‪ .‬مثال ما كه مي‌خواهيم اين خانه را بسازيم‪ ،‬همه‬ ‫جمع شديم كه اين خانه چند تا اتاق داشته باشيم‪ .‬همه ما‬ ‫رايداديمكهايناتاقمثاليكمطالعهداشتهباشد‪،‬يكاتاق‬ ‫بزرگ و يك‌اتاق پذيرايي و خالصه شش اتاق داشته باشد‪.‬‬ ‫همهمارايداديمكهاينبايدششاتاقداشتهباشدبعدوقتي‬ ‫كهدرجزئياتاختالفكرديم‪،‬مثالبعضي‌هامي‏گويندكه‬ ‫آن اتاق بزرگ‌تر باشد و آن يكي كوچك‌تر باشد‪ ،‬مي‏گوييم‬ ‫هرچه كه اكثريت گفتند به همان عمل مي‏كنيم‪ .‬خب‪ ،‬اگر‬ ‫اكثريتگفتندكهايناتاقبايدفالنقدرباشد‪،‬ماچونقبال‬ ‫راي داديم كه هرچه اكثريت گفت معتبر اس��ت‪ ،‬آن راي‬ ‫اصلي ماست‪ .‬بنابراين بايد به راي‌خودمان عمل كنيم‪ .‬اگر‬ ‫خدايناكردهتخلفيشدومدركيداشتيمارائهمي‏كنيم‪.‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫اگر ش��ما جاي ش��واري نگهبان بوديد چه‌كار‬ ‫مي‌كرديد؟‬ ‫ولي ما يك پرانتزي بايد اينجا باز كنيم و آن اين است‬ ‫كه نه ما علم غيب داريم و نه خيلي‌ها؛ با گالي ‏ه و شواهد‬ ‫اگر خود شما هم به‌جاي ش��وراي نگهبان بوديد‪ ،‬چه‌كار‬ ‫مي‏كرديد؟ ش��ما مي‏فرماييد كه مث�لا در فالن صندوق‬ ‫اختالف شده است‪ ،‬بسيار خب؛ مدركي داريد؟ نه! اين را‬ ‫عزيزان من‪ ،‬خواهران من‪ ،‬مادران من‪ ،‬خوب گوش دهيد‪،‬‬ ‫آن كسي كه علم غيب دارد برابر علم غيب عمل نمي‏كند‪،‬‬ ‫او پيامبر است‪ .‬دنيا دار آزادي است‪ ،‬اگر دنيا برابر علم غيب‬ ‫عمل مي‏شد كسي به كمال نمي‏رسيد‪ .‬كمال در اين است‬ ‫كه شخص بتواند به اين راه برود و نرود‪.‬‬ ‫در دو آيه قرآن به صراحه خدا به پيامبر فرمود كه مردم‬ ‫هر‌كاري مي‏كنند‪ ،‬هم من مي‏دانم و هم تو را آگاه مي‏كنم‪.‬‬ ‫يرى ُهَّ‬ ‫الل َع َم َل ُك ْم َو َر ُسول ُ ُه َوال ْ ُمومِنُون»(سوره‬ ‫« ُقلِ ا ْع َم ُلوا َف َس َ‬ ‫توبه‪) 105‬مامعتقديمپيامبروامامهمهاعمالمارامي‏بينند‪،‬‬ ‫براي اينكه بايد در قيامت شهادت دهند‪ .‬اما حضرت آمده‬ ‫صريحا اعالم كرده است‪ ،‬اين كلمه انما مفيد حصر است‪،‬‬ ‫فرمود‪« :‬مردم‪ ،‬زن ها‪ ،‬خواهران و برادران بدانيد من فقط‬ ‫ل مي‏كنم‪ .‬من مي‌دانم برابر علم غيب چه‬ ‫برابر قانون عم ‏‬ ‫كسي خالف كرده است‪ ،‬اما علم غيب منشاء فقه و حقوق‬ ‫نيست‪« .‬انما اقضي بينكم باأليمان و البينات» اين انما مفيد‬ ‫حصراست‪.‬يعنيهر‌كسيكهشاهدآوردمنحكممي‏كنم‪،‬‬ ‫هركسي قسم خورد من حكم مي‌كنم‪ ،‬اما بنا بر اين نيست‬ ‫كهمنبهعلمغيبعملكنم‪».‬‬ ‫لكن م��ردم‪ ،‬خواهران و ب��رادران بداني��د و اين را‬ ‫بهصراحتفرمود‪،‬فرمودكهاگركسيشاهديدروغآورد‪،‬‬ ‫يا قسم دروغ ايراد كرد‪ ،‬آم د در محكمه و من حكم كردم كه‬ ‫از اين شفاف‌تر؟!‬ ‫ما يك اخ�لاق داريم كه مكمل قانون اس��ت‪ ،‬يك‬ ‫اخالق داريم متمم قانون است‪ ،‬يك اخالق داريم ضامن‬ ‫اجراي قانون اس��ت‪ ،‬يك اخالق داريم پش��توانه قانون‬ ‫است‪ ،‬هر نقصي كه در قانون باشد اخالق‌ترميم مي‏كند‪.‬‬ ‫بنابراين آنكه علمغيب داردبرابر علمغيب عمل نمي‌كند‪.‬‬ ‫ايشان (رهبر انقالب) هم دستور دادند به شوراي نگهبان؛‬ ‫سخنگوي ش��وراي نگهبان هم چندبار گفت كه از خود‬ ‫نامزدهايمحترمدعوتكرديمكهدرجلسهرسميشوراي‬ ‫نگهبان‪ ،‬نه آنهايي كه مامور به انتخابات هستند‪ ،‬تشريف‬ ‫بياورند‪ .‬چون شوراي نگهبان چند نفري از اعضاي خود‬ ‫را براي انتخابات و رعايت(نظارت) انتخابات‪ ،‬انتخاب‬ ‫مي‌كند‪ .‬همه اين آقايان كه مسئوليت ندارند‪ ،‬چند نفر براي‬ ‫انتخابات‪ ،‬انتخاب مي‏شوند‪ .‬اما االن در جلسه رسمي از‬ ‫اين نامزدهاي محترم دعوت كردند‪ ،‬تش��ريف بياورند و‬ ‫فرمايشاتشانرابگويند‪.‬ازاينشفاف‏تر؟!‬ ‫ممكن است‪ ،‬خالف بشود‪ ،‬اما وقتي ندانند كه كجا‬ ‫تقلبشدهنهشوراينگهباندستشبازاستونهاينهاهيچ‬ ‫مدركي قابل ارائه دارند‪ .‬هرجا كه مدرك است و هرجا كه‬ ‫قانون است ارائه مي‏كند‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫مقام معظم رهبري از اين دوستانه‌تر و مهربانانه‌تر‬ ‫مي‌توانستندرفتاركنند؟‬ ‫مقام معظم رهبري هم س��ه‪ ،‬چهار تا كار كردند‪ ،‬با‬ ‫واس��طه يا بي‏واس��طه؛ آن ديداري كه با اعضاي محترم‬ ‫ستادهاي اين چهار نامزد داشتند‪ ،‬اين يك ديداري دوستانه‬ ‫ي مهربانانه بود‪ ،‬فرمايش��ات اين آقايان را گوش‬ ‫و تفاهم ‌‬ ‫كردند‪،‬خودشانهمفرمايشاتيفرمودند‪،‬ولياينمي‏تواند‬ ‫آن اختالف دوم را حل كن��د‪ .‬اگر خداي ناكرده ما گرفتار‬ ‫اختالف سوم باشيم‪ ،‬اين با ديدار رهبري حل نمي‌شود‪،‬‬ ‫اين فقط سجده مي‌خواهد و ناله و توبه؛ ولي اين بزرگوار‬ ‫(رهبر انق�لاب)كار خودش را كرده اس��ت‪ ،‬يعني كامال‬ ‫فرمايشات آن آقايان را شنيد‪ ،‬اعضاي ستاد آقاي موسوي‬ ‫آنآقايانبزرگوارديگر‪،‬اينچهارنامزدمحترم‪،‬فرمايشات‬ ‫آنها را شنيد و بعد سخنراني كرد‪ ،‬ديگر از اين دوستانه‏تر‪،‬‬ ‫مهربانانه‏تر؟! شما ش��خص اول مملكت را ببينيد‪ ،‬تمام‬ ‫فرمايشاتاينآقايانراشنيد‪.‬برادريمعنايشهميناست‬ ‫ديگر‪ .‬دستور اكيد هم به ش��وراي نگهبان داده تا شوراي‬ ‫نگهبان حرف‏هاي آنها را گوش دهد‪.‬‬ ‫اين مال مال اوست‪ ،‬مبادا بگويد من رفتم محكمه پيامبر از‬ ‫دست خود پيامبر گرفتم‪ .‬اين «قطعة من النار» است‪ ،‬اين‬ ‫آتش است كه دارد به خانه مي‏برد‪ .‬اين را هم بدانيد‪.‬‬ ‫بحث كرد‪ ،‬بعد گفت كه كويت چه‌كاره است‪ ،‬كويت را‬ ‫جك سياسي زدند‪ .‬وقتي چرخ ماشين آسيب مي‏بيند‪،‬‬ ‫جكي مي‏زنند كه باال بيايد‪ ،‬گفت كويت قابل ذكر نبود‪،‬‬ ‫جك سياسي زدند و باال آوردند كه در برابر ايران بايستد و‬ ‫عليه ايران پايگاه درست كند‪.‬‬ ‫خب‪ ،‬اين ش��يوخ بي‌عقل خليج‌فارس قدم به قدم‬ ‫اينجا پايگاه درس��ت كردند‪ ،‬يك دوست به حسب ظاهر‬ ‫داشتيمكهآنهم‌تركيهبود‪‌،‬تركيهپايگاهاينجرليكخودراكه‬ ‫آماده است براي پرواز در اختيار اين دو دشمن خون‌آشام ما‬ ‫قرار داد‪ ،‬يعني آمريكا و اسرائيل‪ .‬با آنها پيمان نظامي بسته‬ ‫است‪.‬اگر‌تركيهباآنهاپيماناقتصادي‪،‬اجتماعيوفرهنگي‬ ‫بسته بود‪ ،‬ما مشكل نداشتيم‪ .‬اما پيمان نظامي به بهانه ناتو‬ ‫بسته اس��ت‪ .‬در همين پايگاه اينجرليك‌تركيه هواپيماي‬ ‫شكاريمي‏تواندپروازكند‪.‬وماييممحصوربهگلوله‪.‬‬ ‫اگر بخواهند به خيابان‌ها بكشند‪ ،‬كنترلش از دست‬ ‫شما خارج مي‌شود‬ ‫االن چند كار شده اس��ت‪ ،‬يكي نشست نامزدهاي‬ ‫محترم با ش��وراي محت��رم نگهب��ان‪ ،‬يكي ه��م حتي‬ ‫مقام معظم رهبري فرمودند كه اگر چنانچه احتياج دارد به‬ ‫بازشماري بعضي از صندوق‏ها آنها بازشماري شود‪ .‬اگر‬ ‫بخواهند به‌خيابان بكشند‪ ،‬آن ديگر كنترلش از دست شما‬ ‫خواهرها و برادرها خارج مي‏شود‪ .‬آن وقت همين حادثه‬ ‫پيشمي‏آيد‪،‬نهمعلوماستكهچهكسيزد‪،‬نهمعلوماست‬ ‫كه چرا زدند‪ ،‬نه معلوم است چه كسي را زدند‪ .‬بنابراين اگر‬ ‫چنانچه انشاءاهلل رحمان ما در آن اصل اول كه اختالفات‬ ‫سه گانه است‪ ،‬خوب بررس��ي كنيم و اين جوانب را هم‬ ‫در نظر بگيريم و همه اين آقايان و همه علما و مسئوالن‬ ‫شورش و اغتش��اش را محكوم كردند‪ ،‬يك كاري نكنيم‬ ‫كه حضور اين مردم يا نظام خداي نكرده آسيب ببینند‪ .‬اين‬ ‫دشمن اصال آماده است‪ ،‬يك قدمي‌است كه خداي‌نكرده‬ ‫يك آشوبي بشود و او استفاده كند‪ .‬من ضمن تقدير از شما‬ ‫خواهران بزرگوار‪ ،‬جز دعوت به آرامش و نظم و رعايت‬ ‫قانون و رعايت شكايت‌هاي رسيده و بررسي آنها عرضي‬ ‫ندارم‪ .‬اميدوارم خداوند همه ش��ما را در سايه ولي‏اش از‬ ‫خير وسعادت و صالح و فالح دنيا و آخرت برخوردار‬ ‫بفرمايد‪g.‬‬ ‫‪17‬‬
‫گفت‌و‌گو‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫كار در ‪ 8‬سال براي همه كافي است‬ ‫تو‌گوي محمود احمدي نژاد با يك روزنامه آلماني درباره آينده سياسي اش‬ ‫گف ‌‬ ‫محم��ود احمدي‌ن��ژاد در گفت‌وگو ب��ا روزنامه‬ ‫فرانكفورتر آلمان در پاسخ به سوالي مبني بر اينكه باتوجه‬ ‫به پيچيده‌تر شدن اوضاع در سوريه‪ ،‬جمهوري اسالمي‬ ‫ايران چه نقشي در بهبود اوضاع اين كشور مي‌تواند داشته‬ ‫باشد؟ گفت‪« :‬متاسفانه امروز شرايط در سوريه مناسب‬ ‫نيست و هر روز عد‌ه بيشتري از مردم كشته شده و مسائل‬ ‫جديدي در اين كش��ور به‌وجود مي‌آيد‪ ».‬احمدي‌نژاد با‬ ‫بيان اينكه راهبرد جمهوري‌اسالمي ايران در سوريه و همه‬ ‫كشورهاي ديگر‪ ،‬تاكيد بر لزوم رعايت و احقاق حقوق‬ ‫اساسي مردم است‪ ،‬گفت‪« :‬همه مردم بايد از حق انتخاب‬ ‫‪18‬‬ ‫آزاد برخوردار بوده‪ ،‬عدالت و احترام را تجربه كرده و خود‬ ‫براي اداره كشورشان تصميم‌گيري كنند؛ اين موضوعي‬ ‫است كه هيچ استثنايي نداشته و همه ملت‌ها بايد به‌طور‬ ‫يكسان از اين حقوق برخوردار باشند‪».‬‬ ‫ايران در هيچ نقطه دنيا حضور نظامي ندارد‬ ‫رئيس‌جمه��ور در پاس��خ ب��ه اص��رار خبرنگار‬ ‫روزنامه فرانكفورتر در پاس��خ اين س��وال كه آيا ايران‬ ‫هيچ حضور نظامي در س��وريه ندارد؟ خاطرنشان كرد‪:‬‬ ‫«جمهوري اسالمي ايران در هيچ نقطه دنيا حضور نظامي‬ ‫ندارد‪ .‬البته جمهوري اسالمي ايران با بيش از ‪ 100‬كشور‬ ‫دنيا تبادل اطالعات و ارتباط اطالعاتي دارد و از س��وي‬ ‫ديگر بس��ياري از كشورها هس��تند كه از ايران در زمينه‬ ‫آموزش‌هاينظاميكمكمي‌گيرندواينموضوعياست‬ ‫كه در بسياري از كشورهاي دنيا معمول است‪».‬‬ ‫او در پاس��خ به اين س��وال كه آيا اي��ران براي حل‬ ‫مناقشات در سوريه مي‌تواند بخشي از يك راه‌حل براي‬ ‫كاهش بحران‌ها باش��د؟ اظهار كرد‪« :‬جمهوري اسالمي‬ ‫ايران خواهان صلح و امنيت براي همه ملت‌هاي جهان‬ ‫ي با اشاره به اينكه امروز مس��تكبران به بهانه‬ ‫اس��ت‪ ».‬و ‌‬
‫خبرنامه‬ ‫پارچين و بازرسي از آن در توافقات و مقررات ميان‬ ‫ايران و آژانس وجود ندارد‬ ‫احمدي‌نژادباتاكيدبراينكهدرستبهنظرنمي‌رسد‪،‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫فعاليت‌هاي هس��ته‌اي در برابر ملت ايران ايس��تاده‌اند‪،‬‬ ‫گفت‪« :‬همه آنها مي‌دانند كه جمهوري اسالمي ايران‪ ،‬هيچ‬ ‫تصميم و نيتي براي ساخت تسليحات هسته‌اي نداشته‬ ‫و اساسا چنين اقدامي‌را خالف انسانيت مي‌داند‪ ،‬اما به‬ ‫هر حال ملت ايران به بهانه‌جويي‌ها و دشمني آنها عادت‬ ‫كرده است‪».‬‬ ‫او در پاسخ به اين سوال كه چرا جمهوري اسالمي‬ ‫ايران اجازه بازرسي از تاسيسات پارچين را به بازرسان‬ ‫آژانس نمي‌دهد؟ تصريح كرد‪« :‬انرژي هسته‌اي بيش از‬ ‫‪ 16‬كاربرد دارد كه مهم‌ترين آنها مصارف پزشكي است؛‬ ‫امروز بخش وسيعي از اورانيوم غني ش��ده در ايران در‬ ‫رآكتور تهران براي توليد دارو استفاده شده و بخشي هم‬ ‫براي نيروگاه بوشهر ذخيره مي‌شود‪».‬‬ ‫از كسي درباره استفاده از حق مسلم او سوال شود‪ ،‬ادامه‬ ‫داد‪« :‬پارچين و بازرسي از آن در توافقات و مقررات ميان‬ ‫ايران و آژانس وجود ندارد و اگر تصور كنيم آژانس تابع‬ ‫هيچ قانوني نبوده و هرگونه كه بخواهد مي‌تواند عمل كند‪،‬‬ ‫اين رويه منجر به ايجاد هرج و مرج خواهد شد؛ آژانس‬ ‫نالملليانرژياتمي‌قوانينمشخصيداردكهجمهوري‬ ‫بي ‌‬ ‫اسالمي ايران در چارچوب آن تاكنون هرگونه همكاري‬ ‫را انجام داده و خواهد داد‪ ».‬رئيس‌جمهور در پاسخ به اين‬ ‫سوال كه آيا ايران مي‌تواند موضوع غني‌سازي ‪ 20‬درصد‬ ‫را به عنوان يك گام براي ادامه مذاكرات به بحث بگذارد؟‬ ‫گفت‪« :‬غني‌سازي در سطح ‪ 20‬درصد در ايران تنها براي‬ ‫توليد دارو انجام مي‌ش��ود و برخ�لاف تبليغات دروغ‪،‬‬ ‫غني‌سازي در اين سطح به معناي نزديك شدن به بمب‌اتم‬ ‫نيست‪ ».‬احمدي‌نژاد با بيان اينكه بخش قابل توجهي از‬ ‫اورانيوم غني‌سازي شده در ايران براي توليد راديو داروها‬ ‫تبديل به سوخت رآكتور ش��ده‌اند‪ ،‬تصريح كرد‪« :‬نكته‬ ‫حائز‌اهميت اين است كه هر كس بتواند غني‌سازي در‬ ‫سطح‪ 3/5‬درصد را انجام دهد تا هردرصد و ميزان ديگري‬ ‫نيز مي‌تواند آن را غني كند‪».‬‬ ‫او با بيان اينكه جمهوري اس�لامي اي��ران از ابتدا‬ ‫اعالم كرد كه اگر كشورهاي اروپايي سوخت ‪20‬درصد‬ ‫غني‌شده را در اختيار ايران قرار دهند‪ ،‬اقدام به غني‌سازي‬ ‫در اين سطح نخواهد كرد‪ ،‬اظهار كرد‪« :‬امروز نيز اگر آنان‬ ‫تضمين بدهند كه سوخت‪20‬درصد رآكتورهاي ايران را‬ ‫تامينمي‌كنند‪،‬هيچمشكلينخواهيمداشت‪».‬‬ ‫احمدي‌نژاد با بيان اينكه توليد دارو با اس��تفاده از‬ ‫اورانيوم غني ش��ده ‪ 20‬درصدي در حقيقت موضوعي‬ ‫انساني است‪ ،‬چرا كه فقط در ايران ساالنه بيش از‪800‬هزار‬ ‫نفر از اين قبيل داروها اس��تفاده مي‌كنن��د‪ ،‬تصريح كرد‪:‬‬ ‫«زياده‌خواهان حتي براي فروش دارو نيز براي ملت ايران‬ ‫شرط گذاشته‌اند و اين در حالي است كه يك ملت بايد‬ ‫با اتكا به توان داخلي نيازهاي خود را تامين كند و ملت‬ ‫ايران نمي‌تواند اجازه دهد كه بيماران در كشور خودشان‬ ‫به‌خاطر درگيري‌هاي سياسي بين‌المللي از بين بروند و‬ ‫البته اين در شرايطي است كه توليد اورانيوم ‪ 20‬درصدي‬ ‫حققانونيايرانوهركشورديگرياست‪ ».‬رئيس‌جمهور‬ ‫باتاكيدمجددبر‌اينكهجمهورياسالميايرانآمادگيدارد‬ ‫تا درباره اين مساله به‌عنوان موضوعي براي گفت‌وگو و‬ ‫همكاري مذاكره كند‪ ،‬اظهار‌كرد‪« :‬اعتمادسازي موضوعي‬ ‫دوطرفه است و بايد ديد كه آنها در نقطه مقابل چه مي‌كنند‬ ‫و اگر قدم مثبت��ي در اين زمينه بردارند ما هميش��ه آماده‬ ‫همكاري بوده و هستيم و اميدوارم در مذاكرات مسكو‬ ‫قدم‌هاي خوبي برداشته شود‪».‬‬ ‫احمدي‌نژاد در پاسخ به اين گفته خبرنگار روزنامه‬ ‫فرانكفورتر مبني بر اينكه قطع يارانه‌ها موجب افزايش‬ ‫قيمت‌ها و تورم در كشور شده و مردم از گراني كاالهاي‬ ‫اساسي در كشور گاليه دارند؟ تصريح كرد‪« :‬اعتراض به‬ ‫اوضاع اقتصادي در همه جاي دنيا وجود دارد‪ ،‬اما بايد ديد‬ ‫ملت ايران كه تحت تحريم است‪ ،‬مشكالت بيشتري دارد‬ ‫يا فرانسه و انگليس و اين سوال مطرح است كه اگر روزي‬ ‫آنها هم‌چون ايران تحريم شوند‪ ،‬چه اتفاقي خواهد افتاد‪».‬‬ ‫رئيس‌جمهور با بيان اينكه در جمهوري‌اس�لامي‬ ‫مشكالت با ياري مردم حل مي‌ش��ود‪ ،‬گفت‪« :‬موضوع‬ ‫مهم قدرت خريد مردم است‪ ،‬نه سطح قيمت‌ها؛ تمامي‬ ‫‌آمارهاي رسمي نشان مي‌دهد كه قدرت خريد و سطح‬ ‫رفاه مردم در حال افزايش اس��ت؛ البته قطعا مشكالتي‬ ‫هم در اين مسير وجود دارد‪ ،‬اما به‌فضل الهي بر همه آنها‬ ‫غلبه مي‌كنيم‪ ».‬احمدي‌نژاد در پاس��خ به سوالي درباره‬ ‫اظهارنظرهاي گوناگون درباره پرونده فساد اقتصادي و‬ ‫نا ‌م بردن از برخي افراد دولتي در اين پرونده گفت‪« :‬ايران‬ ‫كشوري آزاد است‪ ،‬اما بخش مهمي‌از اينبحث‌ها حقوقي‬ ‫و قضايي نبوده و بيشتر جنبه سياسي دارد و تا هنگامي‌كه‬ ‫دريكمرجعقضاييموضوعيبه‌اثباتنرسد‪،‬هيچفردي‬ ‫مجرمنيست‪».‬‬ ‫رئيس‌جمهور با بيان اينكه تاكنون در هيچ دادگاهي‬ ‫عليه افرادي كه نام آنها مطرح مي‌شود‪ ،‬اتهامي‌اثبات نشده‬ ‫اس��ت‪ ،‬گفت‪« :‬اين‌ها تنها ادعاهاي برخي افراد اس��ت‬ ‫كه‌چندان مهم نيست‪».‬‬ ‫احمدي‌ن��ژاد در پاس��خ به اي��ن گفته ك��ه ايران‬ ‫كشوري قانونمند اس��ت و هيچ تحقيقاتي درباره افراد‬ ‫بدون دليل نمي‌تواند صورت پذي��رد‪ ،‬گفت‪« :‬موضوع‬ ‫تحقيقات با اتهام‌زني متفاوت است‪ ،‬اما متاسفانه برخي‬ ‫افراد هس��تند كه از آزادي سوءاس��تفاده كرده و اقدام به‬ ‫اتهام‌زني مي‌كنند‪ ».‬رئيس‌جمهور در پاسخ به سوالي در‬ ‫خصوص حوادث پس از انتخابات رياس��ت‌جمهوري‬ ‫دهم و برخورد و بازداشت برخي از افراد گفت‪« :‬انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري دهم انتخاباتي باشكوه‪ ،‬آزاد و پاك بود‬ ‫كه نه دولت‌هاي مخالف و نه مدعيان داخلي نتوانستند‬ ‫سندي مبني‌بر آزاد نبودن و مخدوش بودن آن ارائه دهند‬ ‫و همه بر‌صحت آن اذعان كردند‪ ،‬اما برخي با سوءاستفاده‬ ‫از فضاي به‌وجود آمده اقدام به تخريب س��اختمان‌ها و‬ ‫فضاي ش��هر كردند كه قوه‌قضائيه با آنها برخورد كرد‪».‬‬ ‫احمدي‌نژاد با بيان اينك��ه قوه‌‌قضائيه در نظام جمهوري‬ ‫اسالمي ايران در اختيار دولت نبوده و مستقل عمل مي‌كند‬ ‫و طبق قانون تصميم‌گيري كرده و دولت هيچ دخالتي در‬ ‫آن ندارد‪ ،‬گفت‪« :‬ممكن اس��ت در مواردي برخي افراد‬ ‫نسبت به برخي رفتارهاي قضايي اعتراض داشته باشند‪،‬‬ ‫اما نمي‌توان در روند كار قوه‌قضائيه دخالت كرد‪ .‬البته در‬ ‫مجموع اگر كسي تخلفي نكرده باش��د‪ ،‬برخوردي با او‬ ‫نخواهد شد‪».‬‬ ‫تنها برنامه‌ام پس از رياست‌جمهوري بازگشت به‬ ‫دانشگاه است‬ ‫رئيس‌جمهور در پاس��خ به اين س��وال كه برنامه‬ ‫وي ب��راي انتخاب��ات س��ال آين��ده و دوران پ��س از‬ ‫رياست‌جمهوري خود چيست‪ ،‬گفت‪« :‬تنها برنامه‌اي‬ ‫كه دارم اين اس��ت كه به دانش��گاه بازگش��ته و به كار‬ ‫علمي‌خود ادامه دهم‪ ».‬احمدي‌نژاد با اش��اره به اينكه‬ ‫مردم اي��ران بنده را به مدت هش��ت س��ال ب��ه عنوان‬ ‫رئيس‌جمهور انتخاب كردند و پس از پايان اين دوران‬ ‫هيچ طرح سياس��ي خاصي ندارم‪ ،‬گف��ت‪« :‬البته بنده‬ ‫سياستمدار هستم ولي نه با آن تفس��يري كه در غرب‬ ‫وج��ود دارد‪ ،‬چنان كه پيش از اي��ن دوران نيز فعاليت‬ ‫سياسي داشته‌ام‪ ،‬اما اينكه بخواهم پس از پايان دوران‬ ‫رياس��ت‌جمهوري ح��زب و گروهي تاس��يس كنم‪،‬‬ ‫اين‌طور نخواهد بود‪ ».‬رئيس‌جمهور در پاسخ به سوالي‬ ‫مبني بر‌اينكه عده‌اي مي‌گويند كه شما مي‌خواهيد مدل‬ ‫روس��يه را در ايران اجرا كرده و پس از مدتي دوباره به‬ ‫عنوان رئيس‌جمهور به كار برگردي��د‪ ،‬گفت‪« :‬كار در‬ ‫طول اين هشت س��ال براي همه ما كافي است‪ ،‬ضمن‬ ‫اينكه در ايران حكومت حزبي نبوده و وابسته به انتخاب‬ ‫مردم است‪ ،‬البته برخي افراد بداخالقي و رفتار ناصحيح‬ ‫دارند‪ ،‬اما ملت ما در نهايت انتخابي آزادانه دارد‪».‬‬ ‫احمدي‌نژاد خاطر‌نشان كرد‪« :‬البته ميان بنده و مردم‬ ‫رابطه‌اي ويژه برقرار است و من با‌همه وجودم ملت ايران را‬ ‫دوست دارم و آنها نيز نسبت به بنده اظهار محبت مي‌كنند‬ ‫كه اين انرژي بس��يار خوبي براي كار و تالش در مسير‬ ‫سازندگي و پيشرفت ايران به انسان مي‌دهد‪g».‬‬ ‫‪19‬‬
‫رويداد‬ ‫روژه‌گارودي؛‬ ‫از سوسيا ليسم تا اسالم‬ ‫منتقد بزرگ رژيم‌صهيونيستي از دنيا رفت‬ ‫اولين رسانه اي كه خبر مرگ او را منتشر كرد‪،‬رسانه اي نزديك‬ ‫به گروه هاي ضد اسرائيل بود‪،‬گويي او تا آخرين لحظات عمر خود‬ ‫صفت ضد صهيونيستي را همراه خود داشت‪.‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫از خداناباوري تا كمونيس��م و در انتها مسلماني‪،‬‬ ‫راهي دراز اس��ت؛ فاصله‌اي ميان كفر و ايمان‪ .‬او اين‬ ‫راه را پيمود‪ ،‬هر‌چند بس��يار سخت بود‪ .‬مسير ايمان اما‬ ‫از الجزاير تا مجلس سناي پاريس و بعد كميته مركزي‬ ‫حزب كمونيس��ت فرانس��ه تا اخراج‪ ،‬به‌دليل انتقاد از‬ ‫حمله به پراگ‪ .‬اين اما همه راه نبود؛ چه آنكه س��ال‌ها‬ ‫او در‌صدد آشتي ميان مس��يحيت و سوسياليسم بود تا‬ ‫اينكه به اسالم رسيد‪.‬اسالم براي او همه ايمان نبود؛ چه‬ ‫آنكه مشي انقالبي خود را در مبارزه مي‌ديد و چه‌كسي‬ ‫بهتر از بنيان‌هاي صهيونيست‪ .‬بايد آنها را افشا مي‌كرد و‬ ‫‪20‬‬ ‫انجام داد تا اينكه به دادگاه رفت؛خبرساز شد و محكوم‪.‬‬ ‫او البته ديگر ايدئولوگ سابق حزب كمونيست فرانسه‬ ‫نبود‪ ،‬بلكه «رجاء» نام داشت‪.‬‬ ‫ب��ه همين دلي��ل اس��ت ك��ه او را ب��ا دو صفت‬ ‫مي‌شناسند؛ يكي به‌دليل ضديت با‌صهيونيست (البته در‬ ‫رسانه‌هاي فرانسوي مدافع يهود) فردي كه به كژراهه‬ ‫رفته است و از راس��تگرايان افراطي پيروي مي‌كند و‬ ‫دومي‌ نزد مسلمانان‪ ،‬فيلسوفي مسلمان كه به‌مبارزه با‬ ‫بنيان‌هاي صهيونيسم پرداخته اس��ت‪ .‬روژه گارودي‪،‬‬ ‫اما زندگي پرفراز‌و‌نش��يبي داشته اس��ت‪ .‬او كه زماني‬ ‫به‌خاطر ش��ركت در جنگ دوم جهاني مدال «صليب‬ ‫جنگ» گرفته بود و از رهبران حزب كمونيست فرانسه‬ ‫بود‪ ،‬به‌عضويت در مجلس ملي و سنا پذيرفته شده بود‬ ‫ي اروپا فردي معتبر و صاحب‬ ‫و از س��وي محافل علم ‌‬ ‫ايده بود و صاحب كرس��ي نقد و نظر در دانشگاه‌ها و‬ ‫رسانه‌هاي فرانسه‪.‬‬ ‫افتراق او با كمونيست‌ها نيز از سر آزادانديشي وي‬ ‫بود؛ جايي كه او پس از حمل��ه نظاميان اتحاد جماهير‬ ‫شوروي به چكس��لواكي و فاجعه «بهار پراگ» به‌دليل‬ ‫انتقادهاي تندش از حزب برادر بزرگ‌تر در شوروي‪،‬‬
‫در سال‌هاي اخير آنچه‬ ‫گارودی را نزد بسياري‬ ‫خاص كرده بود‪ ،‬نگاه انتقادي‬ ‫وي به صهيونيسم بود‪ .‬در‬ ‫ميان كتب متعدد او كه در‬ ‫خصوص فلسفه سياسي يا‬ ‫ماركسيسم نوشته شده‌اند‪،‬‬ ‫كتاب افسانه‌هاي بنيادين‬ ‫سياسي اسرائيلي كه در سال‬ ‫‪ ۱۹۹۶‬منتشر شد‪ ،‬كتابي‬ ‫بحث‌برانگيز بوده است‬ ‫خبرنامه‬ ‫ايران و گارودي‬ ‫روژه گارودي اما نزد ايرانيان چهره‌اي شناخته شده‬ ‫است‪ .‬گارودي براي اولين بار در سال ‪ 65‬براي شركت‬ ‫در جش��ن‌هاي پيروزي انقالب اسالمي به تهران سفر‬ ‫كرد و با عبدالكريم سروش‪ ،‬عالمه محمد‌تقي جعفري‬ ‫و نصراهلل پورجوادي ديدار و گفت‌وگو كرد‪ .‬اين اما تنها‬ ‫ديدار گارودي از تهران نبود‪.‬‬ ‫مهمترين ديدار گارودي از ايران‪ ،‬ديداري بود كه‬ ‫وي با رهبرفرزانه انقالب اسالمي داشت‪ .‬او البته در اين‬ ‫سفر بود که در شهر قم به ديدار آيت‌اهلل مصباح‌يزدي‬ ‫رفت و از موسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني‌‌(ره)‬ ‫بازديد كرد‪ .‬در اين س��فر بود كه وي به ش��دت مورد‬ ‫استقبال علما و فضالي حوزه علمیه قم و مدرسه فيضيه‬ ‫قرار گرفت‪ .‬وی در اين ديدار به آيت‌اهلل مصباح‌يزدي‬ ‫گفت كه «اسالم جهاني‌ترين دين است‪ .‬من كه مسيحي‬ ‫بودم و ماركسيست‪ ،‬به اين خاطر مسلمان شدم كه دين‬ ‫اسالم را جهاني و فراگير يافتم‪».‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫از حزب كمونيست فرانسه اخراج ش��د‪ .‬آنچه باعث‬ ‫خشم حزب كمونيست فرانسه از آقاي گارودي شده‬ ‫بود‪ ،‬اين بود كه او گفته بود ش��وروي ديگر يك كشور‬ ‫سوسياليستي نيست‪.‬‬ ‫شايد تمامي‌عمر گارودي را بتوان در جست‌وجوي‬ ‫ايمان دانست‪ .‬او در خانواده‌اي كارگري به‌دنيا آمد‪ ،‬قبل‬ ‫از ‪ 20‬سالگي پروتستاني ش��د‪ .‬همين دينداري او بود‬ ‫كه در عين پيوستن به‌حزب كمونيس��ت در راه‌آشتي‬ ‫مس��يحيت و سوسياليس��م بود‪ .‬در همان زمان بود كه‬ ‫به‌تحصيل فلس��فه پرداخت‪ .‬در جن��گ دوم به جبهه‬ ‫آفريقا اعزام شد و به دس��ت گروه‌هاي فاشيستي تمام‬ ‫دوران جنگ را زنداني شد‪ .‬بعد از جنگ‪ ،‬به عضويت‬ ‫كميته مركزي حزب كمونيست فرانسه درآمد و نماينده‬ ‫مجل��س از اين حزب ش��د‪ .‬پس از اخ��راج از حزب‬ ‫كمونيست مركزي براي تحقق آرزوي هميشگي خود‪،‬‬ ‫آشتي دين با سوسياليسم تاس��يس كرد و سال‌ها در آن‬ ‫كوشيد‪ ،‬مسيحيت را با سوسياليسم آشتي و پيوند دهد‪.‬‬ ‫اين اما سرآغاز راهي براي رس��يدن به‌منزل نهايي‌اش‬ ‫بود‪ .‬پس از چند سال جست‌وجو‪ ،‬روژه‌گارودي اسالم‬ ‫آورد و كتاب «وعده‌ه��اي اس�لام» را به‌عنوان داليل‬ ‫اسالم آوردن خود نوشت‪ .‬او در راه اسالم آوردن خود‬ ‫رفته رفته مواض ‌ع سياسي خود را بر‌ضد جهان از جمله‬ ‫رژيم‌صهيونيستي تغيير داد‪ .‬او به روايت رسمي كشتار‬ ‫يهوديان در دوران نازيسم با ديده‌ترديد نگاه كرد‪.‬‬ ‫او در مورد اس�لام آوردن خود مي‌نويسد‪« :‬قرآن‬ ‫كريم با مطالعه هر‌چه بيشتر آن‪ ،‬به من بسيار نزديك شد‪.‬‬ ‫گويا همين امروز نوشته شده اس��ت و واقعا مرا مورد‬ ‫خطاب قرار‌مي‌داد‪.‬وقتي در سوره زلزال مي‌خواندم كه‬ ‫در روز قيامت زمين به اعمال نيك و بد انسان‌ها با زلزله‬ ‫خود شهادت خواهد داد‪ ،‬احس��اس مي‌كردم زمين در‬ ‫زير پايم س ‌رو‌صدا مي‌كند‪ .‬اما هيچ مساله‌اي مرا به اندازه‬ ‫«سفر شبانه» (معراج) بيدار نس��اخت‪ .‬آن شب پيامبر‬ ‫در روياي خود براي تماش��اي كليت انسان به نهايت‬ ‫جايي كه مي‌تواند عروج نمايد‪ ،‬يعن��ي نزد پروردگار‬ ‫بلند س��احت‪ ،‬عروج مي‌كند و تمامي‌ طبقات آسمان‬ ‫را سير مي‌نمايد‪ .‬روايت شده است كه حضرت پيامبر‬ ‫هر‌شب اين سوره را قرائت مي‌كرد‪ .‬معراج روح همه‬ ‫عبادت‌هاست‪ .‬چرا كه انسان در آن لحظه زاويه متفاوتي‬ ‫ي مش��غوليت‌هاي‬ ‫از نگاه را تجرب��ه مي‌كند و از تمام ‌‬ ‫روزانه رها مي‌شود‪ .‬آنكه محور است من نيستم ‪،‬بلكه‬ ‫محور خداس��ت‪ .‬در آن زمان زمين مث��ل روز قيامت‬ ‫مي‌لرزد و ساعت براي يك مجادله ديگر مي‌نوازد‪.‬وقتي‬ ‫در دوم جوالي ‪ ، ۱۹۸۲‬ش��هادتين را ك��ه به مثابه كليد‬ ‫ورود به اسالم هستند بر زبان مي‌آوردم اين احساس را‬ ‫داشتم كه با تمام مسئوليت براي اين امر حاضر هستم و‬ ‫مي‌توانم تمام مسئوليت‌هاي آن را بپذيرم‪».‬‬ ‫مخالفانش در فرانسه بس��يار بودند؛ از گروه‌هاي‬ ‫افراطي يهودي تا سوسياليس��ت‌ها و دوستان سابق او‪.‬‬ ‫مهمترين نقد ب��ه گارودي اين بود كه گ��روه منتقدان‬ ‫وي‪ ،‬او را به تذبذب عقيده متهم مي‌كردند‪ .‬ولي چگونه‬ ‫ممكن اس��ت مردي كه عمر بر س��ر مطالعه و تحقيق‬ ‫گذاش��ته و روزگاري دراز به تفكر درباره مكتب‌هاي‬ ‫مختلف سياسي و عقيدتي پرداخته و نزديك به پنجاه‬ ‫جلدكتاب در زمينه‌هاي فلس��في و مذهبي و سياسي‬ ‫پديد آورده است‪ ،‬بي‌ثبات باشد؟ اين اتهامي‌بود كه در‬ ‫بسياري از لحظات عمر همراه وي بود‪.‬‬ ‫در اين ميان در س��ال‌هاي اخير آنچ��ه گارودی‬ ‫را نزد بس��ياري خاص كرده بود‪ ،‬ن��گاه انتقادي وي به‬ ‫صهيونيسم بود‪ .‬در ميان كتب متعدد او كه در خصوص‬ ‫فلسفه سياس��ي يا ماركسيسم نوشته ش��ده‌اند‪ ،‬كتاب‬ ‫افسانه‌هاي بنيادين سياسي اسرائيلي كه در سال ‪۱۹۹۶‬‬ ‫منتشر ش��د‪ ،‬كتابي بحث‌برانگيز بوده است‪ .‬او به دليل‬ ‫اينكه گفته است كش��تار گروهي از يهوديان در جنگ‬ ‫جهاني دوم مصداق «نسل‌كش��ي» نبوده‪ ،‬مورد حمله‬ ‫گروهي از يهوديان صهيونيست قرار گرفت‪ .‬دادگاهي‬ ‫فرانس��وي او را در س��ال ‪ ۱۹۹۸‬به جرم «انكار كشتار‬ ‫يهوديان» به پرداخت ‪ ۱۲۰‬هزار فرانك جريمه محكوم‬ ‫كرد‪ .‬طبق قوانين كيفري فرانسه تشكيك در كشتار تعداد‬ ‫شش‌ميليون يهودي در جنگ جهاني دوم جرم محسوب‬ ‫مي‌ش��ود‪ .‬گارودي در جريان محاكمه خود باز تهديد‬ ‫شد و در يك مورد هم مورد تعرض فيزيكي يك فرد‬ ‫يهودي قرار گرفت‪ .‬با اينكه دولت فرانسه انتشار مجدد‬ ‫كتاب افسانه‌هاي بنيادين سياس��ي اسرائيلي را ممنوع‬ ‫ي ترجمه و منتشر‬ ‫كرد‪ ،‬اين كتاب اما به زبان‌هاي مختلف ‌‬ ‫شده است‪ .‬محكوميت روژه گارودي در فرانسه چيزي‬ ‫از محبوبيت او در ميان كشورهاي مسلمان و مورخان‬ ‫«تجديد‌نظر‌طلب» در اروپا كم نكرد‪ .‬رهبران بسياري از‬ ‫كشورهاي اسالمي از جمله محمد خاتمي‌در ايران و‬ ‫عبد‌الحليم خدام‪ ،‬معاون سابق رئيس‌جمهور سوريه از‬ ‫او به عنوان يكي از بزرگترين فيلسوفان معاصر اروپا نام‬ ‫برده‌اند‪ .‬گارودي اما در مورد اين كتاب مي‌گويد‪« :‬من‬ ‫به دين يهود‌كاري ندارم‪ ،‬بلكه سياست اسرائيل را زير‬ ‫سوال مي‌برم‪».‬‬ ‫در ايران اما‪ ،‬رئيس‌جمهوري وقت س��يد محمد‬ ‫خاتمي‌نيز وي را به حضور پذيرفت و از گفت‌وگوي‬ ‫تمدن و نقش اسالم س��خن گفت‪ .‬اما ديدار تاريخي‬ ‫رهبرفرزان��ه انق�لاب ب��ا روژه گارودي از آن جهت‬ ‫مهم بود ك��ه رهبري در اين ديدار ب��ه كتاب گارودي‬ ‫در مورد جنبش صهيونيسم اش��اره نموده و فرمودند‪:‬‬ ‫«امروز در رفتار آمريكا و اروپ��ا در حقيقت در تمدن‬ ‫مادي‪ ،‬يك تناق��ض بزرگ وج��ود دارد‪ .‬آنها برخورد‬ ‫نژادپرس��تانه نازي‌ها عليه يهوديان را تقبيح مي‌كنند‪،‬‬ ‫اما صهيونيس��ت‌ها را كه وجوه مش��ترك و مشابهي‬ ‫با نازي‌ها دارد‪ ،‬مورد حمايت قرار مي‌دهند‪ .‬زش��تي‬ ‫حمايت از صهيونيس��ت‌ها كمتر از حمايت از آلمان‬ ‫نازي و هيتلر نيس��ت و تمدن مادي آمري��كا و اروپا‬ ‫براي اين تناقض بزرگ‪ ،‬پاس��خي ندارند‪ ».‬مقام معظم‬ ‫رهبري البته در يكي از خطبه‌هاي نماز‌جمعه در تاريخ‬ ‫‪ ۲۳‬ارديبهشت ‪ ۱۳۷۹‬با اش��اره به محاكمه و برخورد‬ ‫حكومت فرانسه با روژه گارودي كه مدعي عدم كشتار‬ ‫يهودي‌ها از سوي آلمان نازي شده بود‪ ،‬فرمودند‪« :‬شما‬ ‫كجا ديده‌ايد كس��ي بتواند در غرب عليه صهيونيسم‬ ‫حرفي بزند‪».‬‬ ‫در اين ميان اما ش��ايد مباحثه عالمه محمد‌تقي‬ ‫جعفري با گارودی در سفر سال ‪ 65‬به تهران در مورد‬ ‫نقش زن در فعاليت‌هاي اجتماعي بسيار جالب توجه‬ ‫بود؛ جايي كه عالمه به سواالت گارودي تازه مسلمان‬ ‫پاس��خ‌هاي مس��تندي مي‌داد‪.‬گارودي در اين ديدار‬ ‫از عالمه جعفري پرس��يده بود كه پشت‌سر زنم نماز‬ ‫به‌عنوان نماز جماعت خوانده‌ام! آيا صحيح اس��ت؟‬ ‫عال‌مه جعفري نيز پاسخ داده بودند؛ «خير‪ ،‬زيرا اقتداي‬ ‫مرد به زن در نماز جماعت صحيح نيست‪».‬‬ ‫گارودي همچنين در سوالي نسبت به تفاوت‌هاي‬ ‫زن مس��لمان با زن غربي جويا شده و پرس��يده بود؛‬ ‫«جنابعالي مي‌دانيد كه مساله زنان در مغرب زمين در‬ ‫دوران‌ متاخر از اهميت بسياري برخوردار است و به‬ ‫جهت شنيدن يا مطالعه مسائلي ناقص از ديدگاه اسال‌م‬ ‫در مورد زن و شخصيت او‪ ،‬مطالب غيرصحيح به‌طور‬ ‫فراوان ش��نيده مي‌ش��ود‪ .‬در مقابل اين برداشت‌هاي‬ ‫ناقص درباره زن‪ ،‬چه نظري داريد؟» عالمه هم پاسخ‬ ‫داده بودند‪« :‬اش��كال ديگر اين است كه مغرب زمين‬ ‫معاصر درباره شناخت زن و به‌طور كلي درباره انسان‚‬ ‫اطال‌عات اندكي در اختيار دارد و واقعا درباره انس��ان‬ ‫از ديدگاه اسال‌م معلومات ال‌زم و كافي ندارد‪ .‬اين يك‬ ‫ي و فرهنگي‬ ‫قاعده كلي است كه هر اندازه فاصله اقليم ‌‬ ‫و ايدئولوژي يك اظهارنظركننده درباره موضوعات و‬ ‫مسائل طرف مقابل كه از ديدگاه علمي‌و بررسي‌هاي‬ ‫آن صاحب‌نظران به دور اس��ت‪ ،‬زيادتر باشد‪ ،‬از اين‬ ‫اش��تباهات و خطاها به‌طور ف��راوان به‌وجود مي‌آيد‪.‬‬ ‫اما شخصيت زن از ديدگاه اسال‌م در قلمرو ارزش‌ها‪،‬‬ ‫هيچ‌گونه تفاوتي با مردها نداشته و در استعداد پذيرش‬ ‫فضايل عالي انس��اني با همديگر مساوي هستند‪ .‬اين‬ ‫حقيقت در دو مورد از آيات قرآني صريحا مطرح شده‬ ‫است؛ مورد اول‪ ،‬سوره حجرات‪ ،‬آيه ‪ :13‬يا ايها الناس‬ ‫ان ّا خلقناكم من ذكر و انثي و جعلناكم ش��عوبا و قبائل‬ ‫لتعارفوا انّ اكرمكم عنداللهّ اتقيكم؛ اي مردم‪ ،‬ما شما را از‬ ‫مردي و زني آفريديم و شما را در تيره‌ها و قبايلي قرار‬ ‫داديم‪ ،‬باكرامت‌ترين و باارزش‌ترين شما نزد خداوند‪،‬‬ ‫پرهيزگارترين شماست‪».‬‬ ‫روژه گارودي اما زماني در ‪ 99‬س��الگي در خانه‬ ‫خود در جنوب فرانسه درگذشت كه در سال‌هاي اخير‬ ‫ي از او در امپراتوري رسانه‌اي غرب نبود‪ .‬او اما گمنام‬ ‫نام ‌‬ ‫از دنيا نرفت‪ ،‬چه آنكه بسياري از مسلمانان جهان او را‬ ‫ستايش مي‌كردند‪g .‬‬ ‫‪21‬‬
‫گزارش‬ ‫حبیب‌اهلل بی‌طرف‬ ‫جدیدترینگزینه‬ ‫اصالح‌طلبان‬ ‫گزارش مثلث از آخرين‬ ‫رایزنی‌های انتخاباتی‬ ‫در کارگزاران رقابت میان اسحاق‬ ‫جهانگیری و محمدعلی نجفی شکل‬ ‫گرفته است‪ .‬درحالی که در مجمع‬ ‫روحانیون مبارز شانس عارف کمتر‬ ‫از قبل شده‪ ،‬کمال خرازی وضعیت‬ ‫متوسطی دارد اما حبیب‌اهلل بی‌طرف به‬ ‫عنوان گزینه جدید این گروه معرفی‬ ‫شده است‬ ‫خبرنامه‬ ‫به نظر می‌رسد که استراتژی اصالح‌طلبان برای دو‬ ‫قطبی کردن انتخابات ‪ 92‬با تاکتیک علنی شدن حضور‬ ‫در خردادماه ‪ ،91‬کلید خورده است‪ .‬پیش از این برخی‬ ‫رسانه‌ها به نقل از سیدمحمدخاتمی عنوان کرده بودند که‬ ‫مهم‌ترین هدف اصالح‌طلبان باید اعالم حضور جدی در‬ ‫انتخابات در خرداد ‪ 91‬باشد‪.‬‬ ‫موضوعی که ش��اید به جدی‌ترین شکل توسط‬ ‫سیدمحمد موس��وی‌خوئینی‌ها طی چند روز گذشته‬ ‫عنوان ش��د؛ «برای انتخابات ریاست جمهوری برنامه‬ ‫داریم‪».‬‬ ‫الیه پنهان ماجرا اما ب��ه رایزنی اصالح‌طلبان برای‬ ‫انتخاب گزینه نهایی بازمی‌گشت‪ .‬گرچه رسانه‌ها عمدتا‬ ‫سرگرم بررسی استراتژی نهایی این گروه سیاسی برای‬ ‫حضور در انتخابات ‪ 92‬هس��تند ام��ا تالش طیف‌های‬ ‫مختلف اصالح‌طلب برای معرفی گزینه از س��وی آنها‬ ‫ادامه دارد‪.‬‬ ‫طیف راست اصالح‌طلبان که شامل حزب اعتدال و‬ ‫توسعه و مهم‌تر از آن کارگزاران سازندگی می‌شود قصد‬ ‫دارد از میان اسحاق جهانگیری و محمد علی نجفی یکی‬ ‫را به عنوان گزینه نهایی خود انتخاب کند‪.‬‬ ‫در این میان طیف کرمانی‌های کارگزاران مایل به‬ ‫جهانگیری هس��تند که از نزدیکان هاشمی‌رفسنجانی‬ ‫محسوب می‌ش��ود‪ .‬او زمانی استاندار دولت هاشمی و‬ ‫سپس وزیر صنایع دولت سیدمحمد خاتمی بود‪ .‬اوگرچه‬ ‫تجربه شکست در انتخابات مجلس هشتم از حوزه تهران‬ ‫را هم دارد اما امیدوار اس��ت تا با حمایت اصالح‌طلبان‬ ‫بازگشت به دولت را آزمایش کند‪.‬‬ ‫البته مه��دی جهانگیری برادر کوچک او س��ابقه‬ ‫معاونت اس��فندیار رحیم‌مش��ایی در س��ازمان میراث‬ ‫و گردش��گری را دارد وگرچه ورود او به سیاس��ت و‬ ‫امور اجرایی هم��راه با اصالح‌طلبان ب��ود اما در دولت‬ ‫احمدی‌نژاد هم حضور وي ادامه یافت‪.‬‬ ‫طیف دیگری از اصالح‌طلب��ان اما به محمد علی‬ ‫نجفی گرای��ش دارند‪ .‬عالقه این گ��روه به عضو فعلی‬ ‫شورای ش��هر تهران را می‌توان در جلد مجله مهرنامه‬ ‫مش��اهده کرد‪ .‬این مجل��ه که نزدیک به غالمحس��ین‬ ‫کرباسچی قلمداد می‌شود با تیتر بازگشت به دوم خرداد‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪22‬‬ ‫عکسی از نجفی را چاپ کرده که در حال خنده است و‬ ‫مصاحبه ای درباره شرایط سال ‪ 76‬و امروز اصالح‌طلبان‬ ‫از او چاپ شده است‪.‬‬ ‫ت��ا اینج��ای کار رقابت می��ان کارگ��زاران کاملا‬ ‫جدی به نظر می‌رس��د‪ .‬این رقابت درون گروهی اما در‬ ‫نهایت با نظر هاشمی‌رفسنجانی فرجام می‌یابد گرچه‬ ‫برخی بر این عقیده‌اند که شرایط برای تایید صالحیت‬ ‫جهانگیری آماده‌تر از محمد علی نجفی است؛گزاره‌ای‬ ‫در حد یک گمانه که س��خن گفتن از آن هن��وز زود به‬ ‫نظر می رسد‪ .‬هرچه هست نجفی و جهانگیری هر دو‬ ‫تکنوکرات‌هایی طرفدار اقتصاد بازار آزاد هستند و هر‬ ‫دو س��ابقه وزارت و عضویت در هیات دولت خاتمی‬ ‫را در کارنام��ه دارند‪،‬گرچه نجفی در س��ازمان برنامه با‬ ‫مخالفت مشارکتی‌ها مجبور شد از هیات دولت برود اما‬ ‫جهانگیری تا پایان در کابینه خاتمی ماند‪.‬‬ ‫به بیان دیگر گرچه هر دو ب��ا گرایش‌های لیبرالی‬ ‫و محافظه‌کارانه در اقتصاد موافقن��د اما در عمل نجفی‬ ‫کاملا نزدیک به هاشمی اس��ت و دیگری یعنی اسحاق‌‬ ‫جهانگیری فصل مشترک خاتمی و هاشمی محسوب‬ ‫می‌شود‪.‬‬ ‫رقابت درون گروهی تنها به کارگزاران سازندگی‬ ‫ختم نمی‌ش��ود‪ .‬طیف چپ اصالح‌طلب��ان هم به‌دنبال‬ ‫گزینه مطلوب برای انتخابات می‌گردند‪ .‬گرچه پیش از‬ ‫این اجماع روی محمد عارف از سوی این طیف محتمل‬ ‫به نظر می‌رس��ید اما مخالفت برخي اعضای سرشناس‬ ‫مجمع روحانیون‌مبارز با عارف فضا را برای بنیاد باران‬ ‫که از وزرا و همکاران سابق خاتمی محسوب می‌شود‬ ‫سخت کرده است‪.‬‬ ‫گزینه‌های دیگر طی��ف چ��پ اصالح‌طلبان اما‬ ‫سیدکمال خرازی و حبیب‌اهلل بی‌طرف هستند‪.‬‬ ‫کمال خرازی که رابطه خوبی با هاشمی رفسنجانی‬ ‫دارد‪ ،‬اکنون رئیس شورای روابط خارجی است؛ شورایی‬ ‫که علی شمخانی و علی اکبر والیتی هم در آن عضوند و‬ ‫مورد وثوق حاکمیت است‪ .‬او ‪ 8‬سال وزیرخارجه دولت‬ ‫اصالحات بوده و به همین دلیل از سوی محمد خاتمی‬ ‫گزینه مطلوبی قلمداد می‌شود‪ .‬او گرچه از حمایت صادق‬ ‫خرازی‪ ،‬دوست نزدیک خاتمی هم برخوردار است اما‬ ‫گویا خودش هنوز اظهار تمایل برای ورود به انتخابات‬ ‫نکرده است‪.‬‬ ‫جدیدترین و شاید جدی‌ترین گزینه اصالح‌طلبان‬ ‫اما حبیب‌اهلل بی طرف اس��ت‪ .‬او وزیر نی��رو در دولت‬ ‫س��یدمحمد خاتمی بود‪ .‬در جوانی از دانشجوان پیرو‬ ‫خط‌امام بود و در ميان تس��خیرکنندگان النه جاسوسی‬ ‫قرار دارد‪ .‬اما برخالف برخی از دوستان سابقش هیچ‌گاه‬ ‫از این عمل خود اظهار پشیمانی نکرد‪ .‬بی‌طرف مردی‬ ‫آرام و بی‌حاشیه است که کمتر در متن سیاست حضور‬ ‫داشته و از همین رو اصالح‌طلبان امیدوارند او بتواند نماد‬ ‫چپ اسالمی برای انتخابات ‪ 92‬باشد‪ .‬گرچه بی طرف‬ ‫و مجمع روحانیون تفاوت‌های زیادی در گفتمان دارند‬ ‫اما شاید مجمع بتواند با به میان کشیدن نام او از انتقادات‬ ‫در امان بماند‪.‬‬ ‫گمانه‌زنی داخلی پیرامون بی‌طرف و کمال خرازی‬ ‫همچنان ادامه دارد و در نهای��ت این احتمال می‌رود که‬ ‫گزین ‌ه نهایی شده طیف چپ اصالح‌طلبان که از میان این‬ ‫سه فرد – که البته ش��انس عارف کمتر است – انتخاب‬ ‫می‌شود به مصاف گزینه طیف راست اصالح‌طلبان که‬ ‫از میان نجفی و جهانگیری انتخاب می‌شود برود تا اگر‬ ‫توافقی روی گزینه‌ها صورت گرفت‪ ،‬مجمع روحانیون‬ ‫و کارگزاران به صورت مش��ترک از یک نامزد حمایت‬ ‫کنند و اگر اینگونه نش��د هر یک جداگانه نامزد خود را‬ ‫روانه انتخابات‪ 92‬کنند‪.‬البته اصالح‌طلبان مستقلی چون‬ ‫محس��ن مهرعلیزاده و مصطفی کواکبیان هم گویا عزم‬ ‫حضور در انتخابات دارند‪.‬‬ ‫تالش اصالح‌طلبان برای شرکت در انتخابات‪ 92‬اما‬ ‫درحالی به روزهای حساس نزدیک می شود که این گروه‬ ‫سیاسی هنوز پاسخی به این سوال نداده است که چگونه‬ ‫با وجود تهمت‌زنی به نظام در انتخابات ‪ - 88‬به نوعی‬ ‫بعضا با سکوت یا انتقاد خود‪ -‬نظام را دچار مشکل کردند‬ ‫و درحالی که مرز خود را با عناصر مخالف نظام تعیین‬ ‫نکرده‌اند و بابت این اتهام‌زنی‌ه��ا‪ ،‬از نظام عذرخواهی‬ ‫ننموده‌اند و برخی از آنها حتی معتقدند که نمی‌شود به‬ ‫نهادهای انتخاباتی نظام اعتماد کرد چگونه می‌خواهند‬ ‫دوباره پا به رقابت انتخاباتی که طبیعتا رقابتی درون نظام‬ ‫است بگذارند؟ آنها ابتدا بايد به اين سوال پاسخ دهند‪g.‬‬
‫سيد‌حسن نصراهلل در مصاحبه تفصيلي با صدا‌و‌سيما‪:‬‬ ‫قدرت موشكي حزب‌اهلل را ‪90‬درصد‬ ‫از كشورها ندارند‬ ‫‪6‬‬ ‫سيد‌حسن نصراهلل‪ ،‬دبيركل حزب‌اهلل لبنان هفته گذشته در مصاحبه با صدا و س��يما كه از برنامه فراسو از‬ ‫شبكه چهار سيما پخش شد‪ ،‬به موضوعات مختلف داخلي‪ ،‬منطقه‌اي و بين‌المللي اشاره كرد‪ .‬بخش‌هايي از اين‬ ‫گفت‌وگو در ادامه مي‌آيد‪.‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫رسالت جنبش حزب‌اهلل را در دوره كنوني چه‬ ‫مي‌دانيد و آيا نسبت به گذشته تغيير كرده است؟‬ ‫‪ l‬راه‌اصلي حزب‌اهلل در اين سال‌ها تغيير نكرده‬ ‫است‪ .‬حزب‌اهلل در س��ال ‪ 1982‬به‌دليل اشغال لبنان و‬ ‫براي مقابله با اين اشغالگري تاسيس شد و از آن سال‬ ‫با توطئه‌هاي اس��رائيلي و آمريكايي روبه‌رو ش��د كه‬ ‫مي‌خواهد بر منطقه مسلط شود‪.‬‬ ‫پس از سال ‪ 2000‬مس��تقيم با اشغالگران روبه‌رو‬ ‫بوديم و توانستيم بيرونش��ان كنيم‪ ،‬اما لبنان امروز در‬ ‫معرض تهديدات اس��ت‪ .‬رژيم‌صهيونيستي فلسطين‬ ‫را اش��غال كرده و تالش دارد بر منطقه چيره شود‪ .‬در‬ ‫صورتي‌كه وضعيت سياس��ي تغيير كند‪ ،‬ممكن است‬ ‫شكل مبارزات را تغيير دهيم‪ ،‬اما جوهره اصلي همان‬ ‫است‪.‬‬ ‫با‌وجودي كه عمال رژيم‌صهيونيستي در لبنان‬ ‫نيست‪ ،‬آيا حزب‌اهلل همچنان به مشي خود ادامه‬ ‫مي‌دهد؟‬ ‫‪ l‬رژيم‌صهيونيس��تي هر روز لبنان را به وسيله‬ ‫جنگ تهديد مي‌كند و هر روز از نياز به آب‌هاي لبنان‬ ‫صحبت مي‌كن��د و ما بايد هر روز آماده باش��يم‪ .‬علت‬ ‫آرامش بنت جبيل مقاومت است كه دشمن نمي‌تواند‬ ‫به آن تجاوز كند‪ .‬امروز عمليات جنگي در لبنان وجود‬ ‫ندارد‪ ،‬اما حزب‌اهلل آمادگي مقابله با آن را دارد‪.‬‬ ‫مي‌خواهيد حزب‌اهلل نماد چه چيزي باشد و آن‬ ‫را نمايندگي كند؟‬ ‫‪ l‬حزب‌اهلل مي‌خواهد نماينده همه مردم لبنان‪،‬‬ ‫شيعيان‪ ،‬مس��لمانان و آزادي‌خواهان باشد‪ .‬حزب‌اهلل‬ ‫به‌دنبال ارائه س��مبلي خوب و پيشرفته از يك جنبش‬ ‫اسالمي اس��ت‪ ،‬پس چهره مقاومت اسالمي‪ ،‬جهادي‬ ‫و پايبن��د به مب��ادي و ضوابط اس�لامي‪ ،‬مباني امت و‬ ‫اخالقيات اسالمي است‪.‬‬ ‫حزب‌اهلل فعاليت‌هاي اجتماعي و سازندگي در‬ ‫لبنان دارد‪ .‬آيا مفهوم اين تحركات‪ ،‬تشكيل يك‬ ‫دولت در دولت در لبنان نبوده و موازي‌كاري‬ ‫نيست؟‬ ‫‪ l‬اوضاع در لبنان با ديگر جاها متفاوت است‪.‬‬ ‫به‌جز مسائل نظامي‪ ،‬تمام گرايش‌هاي ديگر مي‌توانند‬ ‫به‌طور قانوني عمل كرده و فعاليت‌هاي اجتماعي داشته‬ ‫باشند كه علت آن گوناگوني اقوام است و ديگر اينكه‬ ‫دولت همه اين فعاليت‌ه��ا را انجام نمي‌دهد‪ .‬پس اين‬ ‫امر مخصوص حزب‌اهلل نيست و اتفاقا حزب‌اهلل قدري‬ ‫ديرتر اين كار را انجام داد‪ .‬قدرت نظامي ما در مسائل‬ ‫داخلي درگير نيست و هيچ‌گاه با ارتش و سازمان امنيتي‬ ‫لبنان مقابله نمي‌كند‪ .‬در جنوب لبنان كسي را با سالح‬ ‫مشاهده نمي‌كنيد‪ ،‬چراكه نيروي حزب‌اهلل مخفي است‬ ‫و تا زماني كه رژيم‌صهيونيستي حمله نكند اين جنبش‬ ‫نيروي نظامي خود را آشكار نمي‌كند‪.‬‬ ‫رژيم‌صهيونيستي پس از جنگ ‪ 33‬روزه اعالم‬ ‫كرد كه تمام زيرساخت‌هاي حزب‌اهلل را از بين‬ ‫برده‌ايم و حزب‌اهلل توان قبل را ندارد‪ .‬شما اين‬ ‫حرف را چقدر تائيد مي‌كنيد؟‬ ‫‪ l‬اكنون خود اس��رائيلي‌ها مي‌گويند حزب‌اهلل‬ ‫چندين برابر از سال ‪ 2006‬قوي‌تر شده است‪ .‬قدرت‬ ‫حزب‌اهلل بيش��تر و عظيم‌تر است و اس��رائيل براي آن‬ ‫حساب ويژه‌اي باز كرده است‪.‬‬ ‫حزب‌اهلل امروز با سال ‪ 2006‬چه تفاوت‌هايي‬ ‫كرده است؟‬ ‫‪ l‬مردمي بودن حزب‌اهلل قويت��ر بودن آن را در‬ ‫گذشته باعث شده است‪ .‬تعداد مجاهدان آن بيشترين‬ ‫تعداد از س��ال‌هاي قبل تا كنون و قدرت س�لاح‌هاي‬ ‫آن بيشتر از گذشته است‪ .‬موش��ك‌هاي حزب‌اهلل هر‬ ‫هدفي در فلس��طين اش��غالي را هدف ق��رار مي‌دهند‬ ‫و رژيم‌صهيونيس��تي بر آن ب��اور دارد‪ .‬مقامات خود‬ ‫رژيم‌صهيونيستي گفته‌اند كه قدرت موشكي حزب‌اهلل‬ ‫را ‪ 90‬درصد از كشورها ندارند‪ .‬قدرت نظامي حزب‌اهلل‬ ‫با گذشته غيرقابل مقايسه است‪.‬‬ ‫عده‌اي اصرار دارند كه حزب‌اهلل را خط مقدم‬ ‫ايران در خاورميانه بدانند‪ ،‬به‌طوري‌كه برخي‬ ‫جن��گ ‪ 2006‬را جنگ نيابتي اي��ران و آمريكا‬ ‫مي‌ناميدند‪ ،‬آيا ارتباط حزب‌اهلل و ايران اينگونه‬ ‫اس��ت يا ايران ح��زب‌اهلل را به خاط��ر ماهيت‬ ‫اسالمي آن مورد حمايت قرار مي‌دهد؟‬ ‫‪ l‬آنچه در لبنان و منطقه ما معروف شده‪ ،‬اين‬ ‫است كه اين جنگ بين حزب‌اهلل و رژيم‌صهيونيستي‬ ‫اس��ت‪ .‬اما پش��ت پ��رده س��خناني گفته مي‌ش��ود‪.‬‬ ‫مقام‌معظم‌رهب��ري در خطبه‌هاي نم��از جمعه گفتند‬ ‫كه ما جنبش‌ه��اي مقاوم��ت در منطق��ه را حمايت‬ ‫مي‌كنيم‪ .‬اين يك حقيقت است‪ .‬حزب‌اهلل يك حزب‬ ‫لبناني است و رهبران آن نيز لبناني هستند‪ .‬روزي در‬ ‫ميزگرد سياسي لبنان كه همه افراد آن مسئوالن لبناني‬ ‫بودند حضور داشتم‪ .‬يكي از آن افراد گفت حزب‌اهلل‬ ‫براي ايران مي‌جنگد و من گفتم حزب‌اهلل براي لبنان‬ ‫مي‌جنگد و ايران براي رضاي خدا كمك مي‌كند‪ .‬اما او‬ ‫از قربة‌ الي‌‌اهلل هيچ نمي‌دانست‪ .‬به او گفتم يك نمونه‬ ‫داري كه جنگ ما به س��ود ايران بوده و به سود لبنان‬ ‫نباشد كه آنها هيچ نمونه‌اي نداشتند‪ .‬اگر حزب‌اهلل با‬ ‫حمايت جمهوري اسالمي ولي براي آزادسازي لبنان‬ ‫و سروري و كرامت و آزادي آب‌هاي لبنان مي‌جنگد‬ ‫چه مش��كلي دارد‪ .‬ما بايد از ايران تشكر كنيم چرا كه‬ ‫به ما اين امكان را داد كه از كش��ور خ��ود دفاع كنيم‪.‬‬ ‫روابط ايران و حزب‌اهلل عقيدتي‪‌،‬ايماني و اس�لامي‬ ‫اس��ت‪ .‬در اين رابطه جمهوري اسالمي يك تكيه‌گاه‬ ‫و حمايت‌كننده براي رس��يدن مقاومت به آرزوهاي‬ ‫خود است‪.‬‬ ‫هنگامي‌ كه اسرائيل شكس��ت بخورد يا ضعيف‬ ‫شود منفعت مش��تركي براي لبنان‪‌،‬فلس��طين‪ ‌،‬مصر‪،‬‬ ‫‌ايران و همه كشورهاي مسلمان است‪ ،‬ما به اين رابطه‬ ‫از اين دي��دگاه نگاه مي‌كنيم‪ .‬اين ي��ك رابطه دو طرفه‬ ‫صرف سياسي نيست‪ ،‬بلكه روابطي عقيدتي‪ ،‬ديني و‬ ‫سياسي است‪.‬‬ ‫رابطه شما با مقام معظم رهبري چطور است؟‬ ‫‪ l‬خداوند ب��ر من من��ت نهاد ت��ا خيلي زود‬ ‫با ايش��ان آش��نا ش��وم‪ .‬زماني كه حزب‌اهلل تاس��يس‬ ‫ش��د همه ما جوان بوديم‪ .‬ش��هيد موس��وي ‪27‬سال‬ ‫داش��ت و من ‪ 22‬س��ال‪ .‬زماني كه به ايران مي‌رفتيم‬ ‫و با مس��ئوالن ديدار داش��تيم‪ ،‬من حضور داش��تم و‬ ‫همان زمان با مقام‌معظم‌رهبري آش��نا شدم‪ ،‬آن زمان‬ ‫ايش��ان رئيس‌جمهور بودن��د‪ .‬آن زمان م��ن جوانتر‬ ‫بودم و به زبان فارس��ي آش��نايي داش��تم‪ ،‬ب��ه همين‬ ‫خاطر بيش��تر به ايران مي‌رفتم و با امام خميني(ره) و‬ ‫مقام معظم رهبري ديدارهاي زيادي داشتم‪.‬‬ ‫من و بسياري از دوس��تانم به مقام‌معظم رهبري‬ ‫اعتقاد ويژه‌اي داري��م و معتقديم در جهان اس�لام و‬ ‫كره‌زمين كس��ي با علم‪ ،‬حكمت‪ ،‬درايت‪ ،‬شجاعت و‬ ‫مديريت‌عقالني ايشان نيست كه توانايي رهبري امت‬ ‫را داشته باشد‪ .‬اين تجربه ‪ 30‬ساله من است كه معتقدم‬ ‫وي از جانب خداوند تعيين شده و مي‌توانم روزها در‬ ‫اين‌خصوص دلي��ل بياورم و در تلويزيون س��خنراني‬ ‫كنم‪ .‬معتقدم پس از امام خمين��ي(ره)‪ ،‬وي بزرگترين‬ ‫شخصيتي است كه وجود دارد‪.‬‬ ‫احتمال حمله آمريكا و رژيم‌صهيونيس��تي به‬ ‫ايران را چقدر مي‌دانيد؟‬ ‫‪ l‬اس��اس اين احتمال وج��ود دارد‪ ،‬اما درصد‬ ‫وقوع آن است كه ‪ 50‬يا ‪ 60‬يا ‪ 5‬درصد است‪ .‬در صحنه‬ ‫دشمنان جمهوري اس�لامي ايران‪ ،‬با تحوالت منطقه‬ ‫يعني شكس��ت رژيم‌صهيونيس��تي در لبن��ان و غزه‪،‬‬ ‫شكس��ت آمريكا در عراق و افغانس��تان‪‌،‬مش��كالت‬ ‫اقتصادي كه آمريكا و اروپا با آن روبه‌رو هس��تند‪ ،‬اين‬ ‫امر مشكل است‪.‬‬ ‫در صحنه دوستان جمهوري اسالمي‪ ،‬سال به سال‬ ‫نيرو و قدرتش بيشتر مي‌شود و دوستان توانمندي در‬ ‫منطقه دارد‪ .‬آمريكا و رژيم‌صهيونيستي مي‌دانند كه هر‬ ‫جنگي با ايران براي آنها سخت و زيان‌آور خواهد بود و‬ ‫من براساس اين تحوالت آن را بعيد مي‌دانم‪.‬‬ ‫س��خن از جنگ در اين برهه فش��ار و جوسازي‬ ‫رواني عليه ايران براي گرفتن امتياز در مذاكرات ‪5+1‬‬ ‫است‪.‬‬ ‫بحران سوريه چگونه حل خواهد شد؟‬ ‫‪ l‬ما مش��كل در سوريه را مش��كل اصالحات‬ ‫نمي‌دانيم‪ .‬زماني كه آمريكا‪ ،‬غرب‪ ،‬اس��رائيل و برخي‬ ‫كش��ورهاي عربي كه موضع آنها در رابطه با اسرائيل‬ ‫مشخص است با القاعده‪ ،‬در سوريه به‌دنبال سرنگوني‬ ‫نظام اسد هس��تند‪ ،‬مشكلش��ان اصالحات نيست‪ .‬در‬ ‫برخي كشورهاي عربي نه انتخابات‪ ،‬نه اصالحات و نه‬ ‫گردش قدرت است‪ ،‬اما با آمريكا روابط خوبي دارند‪،‬‬ ‫پس مشكل در سوريه اصالحات نيست‪.‬‬ ‫مصر‪ ،‬اردن و حكومت خودگردان فلس��طين با‬ ‫اسرائيل سازش كردند و اگر حكومت سوريه وارد صلح‬ ‫با اين رژيم مي‌شد‪ ،‬مساله سوريه حل مي‌شد‪ ،‬اما حقوق‬ ‫فلسطينيان تباه مي‌شد‪.‬‬ ‫بش��ار اس��د گفت آماده اصالحات و گفت‌وگو‬ ‫است‪ ،‬اما آنها نپذيرفتند پس دردشان اصالحات نبود‬ ‫بلكه س��رنگوني حكومت يا تغيير نگاه آن به مس��اله‬ ‫فلسطين است‪ .‬تنها راه‌حل وارد ش��دن در گفت‌وگو‬ ‫است‪ .‬هر راه‌حل ديگري به سرنگوني سوريه مي‌انجامد‬ ‫و من مي‌گويم آمريكا و اسرائيل قصد نابودي سوريه‬ ‫را دارند‪.‬‬ ‫بعيد مي‌دانم كه آمريكا‪‌،‬اسرائيل‌‪ ،‬تركيه‪ ،‬عربستان‬ ‫و قطر به اصالحات در سوريه معتقد باشند‪g .‬‬ ‫‪23‬‬
‫سردار جزايري ‬ ‫زمزمه‌هايسه‌استيضاح‬ ‫يك عضو هيات‌رئيسه مجلس ش��وراي اسالمي گفته است كه‬ ‫هم‌اكنون بحث در خصوص استيضاح س��ه وزير در مجلس مطرح‬ ‫است‪ .‬جواد جهانگيرزاده‪ ،‬عضو هيات رئيسه مجلس شوراي اسالمي‬ ‫با بيان اينكه هم‌اكنون بحث در خصوص استيضاح سه وزير در مجلس‬ ‫مطرح است‪ ،‬اظهار داشته اس��ت‪« :‬با‌توجه به شرايطي كه كشاورزان‬ ‫دارند و مش��كالت موجود در اين عرصه و همچنين افزايش قيمت‬ ‫مواد لبني و شير كه گرفتاري‌هايي را براي مردم به‌وجود آورده‪ ،‬يكي‬ ‫ح وزير كشاورزي است‪».‬‬ ‫از استيضاح‌‌هاي مطرح در مجلس استيضا ‌‬ ‫وي ادامه داده است‪« :‬همچنين ش��نيدم كه برخي نمايندگان به دنبال‬ ‫ح اطالع كافي‬ ‫ح وزير كشور هستند؛ البته از داليل اين استيضا ‌‬ ‫استيضا ‌‬ ‫ح ديگري كه از‬ ‫ندارم‪ ».‬جهانگيرزاده همچنين گفته اس��ت‌‪« :‬استيضا ‌‬ ‫ح شيخ‌االس�لامي وزير كار است‬ ‫مجلس هشتم مطرح بود‪ ،‬استيضا ‌‬ ‫كه تعدادي از نمايندگان به دليل انتصاب سعيد مرتضوي به رياست‬ ‫سازمان تامين اجتماعي اين موضوع را دنبال مي‌كنند‪ ».‬وي در عين حال‬ ‫تصريح كرده است كه تاكنون به صورت رسمي طرح استيضاحي به‬ ‫هيات‌رئيسه مجلس نرسيده است‪g.‬‬ ‫كاظم جاللي‬ ‫استقبال از تشكيل مجمع اصولگرايان‬ ‫خبرنامه‬ ‫يك عضو فراكس��يون رهروان واليت گفته است‪« :‬پيشنهاد‬ ‫مي‌كنيم با شكل‌گيري فراكسيون‌هاي مختلف‪ ،‬مجمع اصولگرايان‬ ‫نيز براي بحث و بررسي مسائل كالن كشور با مباني اصولگرايانه‬ ‫تشكيل شود‪».‬‬ ‫كاظم جاللي با بيان اينكه علي الريجاني تمايلي براي رياست‬ ‫فراكسيون رهروان ندارد و از همين رو كانديدا نخواهد شد‪ ،‬تصريح‬ ‫كرد‪« :‬اعتقاد ما اين است كه در مجلس نهم سه فراكسيون‪ ،‬پايداري‪،‬‬ ‫رهروان و رهپويان وج��ود دارد كه هرك��دام ديدگاه‌هاي خاص‬ ‫خودشان را دارند‪».‬‬ ‫جاللي در پاسخ به اين سوال كه نظر شما درباره اصولگراياني‬ ‫كه عضو رهروان نيس��تند و قصد دارند فراكس��يون اصولگرايان‬ ‫شكل دهند چيست‪ ،‬گفت‪« :‬پيشنهاد مي‌كنيم فراكسيون رهروان‪،‬‬ ‫فراكس��يون پايداري و رهپويان در مجلس تش��كيل شود و بعد از‬ ‫تشكيل اين سه فراكسيون‪ ،‬مجمع اصولگرايان براي بحث و بررسي‬ ‫مسائل كالن كشور با مباني اصولگرايانه تشكيل شود‪».‬‬ ‫نماينده مردم شاهرود در مجلس شوراي اسالمي با بيان اينكه‬ ‫نمايندگان غيراصولگرا در مجلس نهم كمتر از ‪ 10‬نماينده هستند‪،‬‬ ‫خاطرنشان كرد‪« :‬با‌توجه به‌شرايط كنوني قرار نيست تك‌صدايي‬ ‫در مجلس حاكم باش��د‪ .‬همانطور كه مقام معظم رهبري در ديدار‬ ‫اخير با نمايندگان بر نشاط مجلس تاكيد كردند ما بايد در اين مسير‬ ‫حركت كنيم‪g ».‬‬ ‫پيشنهاد شكايت از مطهري‬ ‫سردار جزايري‪ ،‬معاون ستادكل نيروهاي مسلح در پاسخ به سوالي درباره اظهارات علي‬ ‫مطهري عليه سپاه گفته است‪« :‬ما اعالم كرديم عليه شخصي كه نسبت به سپاه هتاكي كرده و اتهامات‬ ‫دروغ مطرح كرده‪ ،‬طرح دعوي كرده تا تكليف او در دادگاه مشخص شود‪g ».‬‬ ‫وزير اطالعات‬ ‫جزئيات دستگيري ‪ 20‬نفر از عوامل‌ترور شهداي هسته‌اي‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫وزير اطالعات هفته گذشته از دستگيري ‪20‬نفر از عوامل مرتبط ب‌ا ترور شهداي هسته‌اي ايران خبر‬ ‫داده و اعالم كرد كه در مورد مكان و مناطق بازداشت متهمان نيز در آينده اطالع‌رساني خواهد شد‪.‬‬ ‫او در اين مورد گفته است‪« :‬هميشه متهمي كه بازداشت مي‌شود‪،‬‬ ‫هدف دستگيري نيست و در بسياري موارد از طريق او مي‌خواهيم‬ ‫ساير مرتبطان وي را پيدا كنيم؛ از طرف ديگر در بسياري از موارد‬ ‫براس��اس نياز تا مدتي‪ ،‬ارتباط قبلي متهمان با همدستانشان‪ ،‬يا با‬ ‫شبكه مورد نظر يا با سرويس اطالعاتي حريف را ادامه مي‌دهيم‬ ‫و به اصطالح اطالعاتي‪ ،‬فرد را سفيد نگه مي‌داريم و از اين طريق‬ ‫به جمع‌آوري اطالع��ات از حريف ادام��ه مي‌دهيم يا اطالعات‬ ‫فريب به خورد حريف مي‌دهيم‪ ».‬وزير اطالعات ادامه‬ ‫داد‪« :‬وقتي طرف مقابل نداند كه بازداش��ت‌ شدگان‬ ‫از چه زمان��ي در اختيار ما بوده‌ان��د‪ ،‬عمال به اين‬ ‫معناس��ت ك��ه نخواهد دانس��ت از چ��ه زماني‬ ‫تماس‌هايي كه ظاهرا با عوامل خود مي‌گرفته‪ ،‬ما‬ ‫دريافت‌كنندگان پيام‌هايش بوده‌ايم؛ ضمن آنكه‬ ‫نمي‌دان��د از چه زماني اطالعات��ي كه به‌عنوان‬ ‫حاص��ل جمع‌آوري‌ه��اي متهم��ان دريافت‬ ‫مي‌كرده‪ ،‬عمال اطالع��ات فريبي دريافتي از‬ ‫ما بوده است‪».‬‬ ‫مصلح��ي همچنين در م��ورد مناطقي‬ ‫كه عوامل‌تروريس��تي در آنجا بازداش��ت‬ ‫شده‌اند‪ ،‬اظهار داشته است‪« :‬مكان و مناطق‬ ‫بازداشت متهمان پس از رفع محذوريت‌ها‬ ‫اعالم خواهد شد‪».‬‬ ‫وي در اين باره افزود‪« :‬به‌طور نمونه‬ ‫در‌ترور شهيد دكتر علي‌محمدي پيش‬ ‫از اين‪ ،‬فقط عامل اصل��ي بمب‌گذاري‬ ‫بازداش��ت ش��ده بود و در آن زمان تيم‬ ‫هم��كاران او اعم از عناصر شناس��ايي‬ ‫و پش��تيباني را دس��تگير نكردي��م كه‬ ‫ب��ا پيگيري‌ه��اي بع��دي و ب��ا تكميل‬ ‫جمع‌آوري‌ه��ا‪ ،‬س��رانجام تع��دادي از‬ ‫همكاران معدوم «جمالي فش��ي» را در‬ ‫شبكه‌هاي اخير بازداشت كرديم‪g».‬‬ ‫بهمن شريف‌زاده‬ ‫احضار به دادگاه ويژه روحانيت‬ ‫بهمن شريف‌زاده هفته گذشته‬ ‫به دادگاه ويژه روحانيت احضار شد‪.‬‬ ‫او كه سردبير بخش عربي روزنامه الوفاق‬ ‫است پس از آن به دادگاه احضار شد كه‬ ‫مصاحبه‌اي را با روزنامه شرق درباره اسفنديار‬ ‫رحيم مشايي و جريان نزديك به او انجام داد‪.‬‬ ‫شريف‌زاده در اين مصاحبه به برخي مسائل‬ ‫مطرح شده درباره برخي افراد در دولت پاسخ‬ ‫داده است‪ .‬اين مصاحبه شريف‌زاده‬ ‫با واكنش‌هاي فراواني در محافل مطبوعاتي‬ ‫مختلف روبه‌رو شد‪g .‬‬ ‫‪24‬‬ ‫گفت‌وگوي پوتين و اوباما درباره سوريه‬ ‫رايزني در مكزيك‬ ‫رئيس‌جمهوري آمريكا مي‌گويد‪« :‬چين و روسيه‬ ‫با موضع ما و ديگر كش��ورها درباره سوريه هم‌راستا‬ ‫نيستند‪ ،‬اما رهبران دو كش��ور خطر جنگ داخلي در‬ ‫س��وريه را تائيد مي‌كنند‪ ».‬اين اظهارنظر باراك اوباما‪‌،‬‬ ‫رئيس‌جمهوري آمريكا در خاتمه نشست كشورهاي‬ ‫گروه ‪ 20‬در كشور مكزيك بيان شد‪.‬‬ ‫اوباما در حاشيه نشس��ت كشورهاي گروه ‪ 20‬با‬ ‫والديمير پوتين و هو جين‌تائو‪ ‌،‬رئيس‌جمهوري چين‬ ‫ديدار كرد و مساله س��وريه يكي از موضوعات اصلي‬ ‫در اين ديدار بود‪.‬‬ ‫اوباما و پوتين در مذاكرات دوجانبه خود دوشنبه‬
‫قاضي سراج‬ ‫نيمه دوم تير‪ ،‬زمان پايان رسيدگي به پرونده اختالس بزرگ‬ ‫قاضي سراج مي‌گويد‪« :‬پرونده رسيدگي به فساد مالي بزرگ در نيمه دوم تير ماه به پايان مي‌رسد‪».‬او‬ ‫همچنين گفته اس��ت‪« :‬با‌توجه به اينكه اين پرونده حجم وس��يعي داشته اس��ت و داراي ‪ 1000‬صفحه‬ ‫صورت جلسه و ‪ 50‬جلد پرونده است از اين رو يك جلس��ه ديگر براي رسيدگي به اتهامات شش نفر‬ ‫برگزار خواهد شد‪».‬‬ ‫وي درباره نام بردن از برخي از افراد شاخص در جلسه رسيدگي به پرونده متهمان فسادمالي نيز كه‬ ‫مورد انتقاد برخي افراد و رسانه‌ها قرار گرفته بود‪ ،‬افزوده است‪« :‬از تمام افراد و چهره‌هاي شاخصي كه‬ ‫اسامي‌آنها در پرونده فساد مالي نام برده شده است پرسش و پاس��خ به‌عمل آورده و دادگاه به اين نتيجه‬ ‫رسيده است كه بيشتر اين چهره‌هاي شاخص با متهمان فسادمالي هيچ‌گونه همكاري نداشته‌اند‪g ».‬‬ ‫موتلفه‪:‬‬ ‫مامستقلمي‌آييم‬ ‫واكنش الريجاني به سخنان احمدي‌نژاد‬ ‫ماهمبگوييمبههروزير‪ ۱۰‬هزارميلياردداده‌اند؟‬ ‫پوتين تاكيد كرد كه روس��يه و آمريكا همچنين‬ ‫پ��س از مذاك��رات در حاش��يه نشس��ت گ��روه ‪20‬‬ ‫درخصوص موضوعات متعددي اختالف دارند‪.‬‬ ‫وي همچنين عنوان داشت كه راه‌حلي زودهنگام‬ ‫در‌خصوص مناقشه آمريكا و روسيه درباره سپر دفاع‬ ‫موشكي در اروپا نمي‌بيند‪.‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫گذشته توافق كردند كه سوري‌ها مي‌بايست خودشان‬ ‫دولت آتي كشورشان را انتخاب كنند‪.‬‬ ‫پوتين گفت‪« :‬مهم اين است كه از طريق مذاكرات‬ ‫ميان همه گروه‌ها در س��وريه به وضعيتي برس��يم كه‬ ‫مناف��ع و امنيت همه طرف‌ها مورد تواف��ق قرار گيرد‪،‬‬ ‫نه وضعيتي مشابه برخي كشورها در شمال آفريقا كه‬ ‫به‌رغم تغيير رژيم در آنها خشونت‌ها ادامه دارد‪».‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫علي الريجاني به س��خنان اخير محمود احمدي‌نژاد واكنش‬ ‫نشان داد‪ .‬محمود احمدي‌نژاد اخيرا گفته بود بودجه مجلس افزايش‬ ‫پيدا كرده است‪ .‬رئيس مجلس اما در واكنش به اين اظهارات با تاكيد‬ ‫براينكه كاركنان مجلس مستحق متلك‌گويي‌ها نيستند‪ ،‬گفته است‪:‬‬ ‫«گوشي به متلك‌سازان نداريم و بايد دانست مجلس از نظر امكانات‬ ‫رفاهي فقير است‪».‬‬ ‫رئيس مجلس با ذك��ر اين نكته كه بودج��ه پارلمان بايد كامال‬ ‫شفاف و روشن باشد و مشخص ش��ود در كجا به چه ميزان هزينه‬ ‫مي‌شود‪ ،‬نس��بت به برخي سخنان مطرح ش��ده مبني بر اينكه براي‬ ‫هر نماينده ‪ 470‬ميليون در قانون بودجه ‪ 91‬در نظر گرفته شده است‪،‬‬ ‫انتقاد كرد و گفت‪« :‬برخي سخناني در كشور مطرح مي‌كنند كه براي‬ ‫هر نماينده ‪470‬ميليون يا ‪ 740‬ميليون توم��ان در قانون بودجه ‪91‬‬ ‫پيش‌بيني شده است‪ ».‬چرا اين سخنان را مطرح مي‌كنيد؟‬ ‫نمايندگان مجلس طب��ق قانون مديريت خدمات كش��وري‬ ‫حق��وق دريافت مي‌كنند؛ اي��ن افراد كل بودجه ج��اري مجلس را‬ ‫به‌عالوه هزينه‌هاي عمراني كرده و بر ‪ 290‬نماينده تقس��يم مي‌كند‬ ‫و رقم مذكور را به‌دس��ت مي‌آورند‪ ،‬اما آيا هيچ عاقلي چنين كاري‬ ‫انجام مي‌دهد ‌؟ اگر اينطور باشد كل بودجه عمراني كشور ‪150‬هزار‬ ‫ميليارد تومان است كه اگر بين ‪ 15‬وزير تقسيم شود‪ ،‬به هر وزير ده‬ ‫هزار ميليارد تومان مي‌رسد؛ آيا مي‌شود چنين سخناني را مطرح كرد؟‬ ‫آيا اين سخن درست و عاقالنه‌اي است؟‬ ‫الريجاني با طرح اين سوال كه اين ارقام را ازكجا مي‌آورند و‬ ‫مطرح مي‌كنند گفت‪« :‬اين بداخالقي‌ها در كشور ما درست و خوب‬ ‫نيست و در‌ تراز و ش��أن نظام ما نيس��ت‪ .‬كاركنان مجلس مستحق‬ ‫متلك‌گويي‌ها نيستند و اين كار غيراخالقي است و هم به افراد و هم‬ ‫به خود آنان لطمه مي‌زند‪ .‬و اگر شما داراي نبوغي دركشور هستيد‪،‬‬ ‫همان‌ها را مطرح كنيد‪g ».‬‬ ‫موتلفه اسالمي كه توفيق چنداني در انتخابات مجلس نهم نداشت و حتي برخي چهره‌هاي اصلي‬ ‫اين حزب از ضرورت پوست‌اندازي و تغييرات در آن س��خن مي‌گفتند‪ ،‬حاال از اعالم حضور مستقل‬ ‫در انتخابات رياس��ت‌جمهوري روايت مي‌كنند‪.‬كاظم انبارلويي‪ ،‬مسئول سياسي حزب موتلفه اسالمي‬ ‫مي‌گويد‪« :‬اين حزب قصد دارد براي يازدهمين دوره انتخابات رياست‌جمهوري كانديداي مستقل معرفي‬ ‫كند‪ ،‬ولي تا به اين لحظه هنوز در ش��وراي مركزي در راستاي رس��يدن به يك گزينه مشخص تصميمي‬ ‫‌اتخاذ نشده است‪».‬‬ ‫مسئول سياسي حزب موتلفه اسالمي گفته است‪« :‬موتلفه مبنا را بر اين قرار داده است كه با معرفي‬ ‫يك چهره كارآمد به صورت مستقل و جدا از جريانات و تشكل‌‌هاي ديگر وارد عرصه انتخابات شود‪ ».‬در‬ ‫همين راستا و در تحولي ديگر قائم‌مقام دبير‌كل حزب موتلفه اسالمي نيز درباره معرفي نامزد مستقل در‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري آينده مي‌گويد‌‪« :‬معرفي نامزد مستقل با وحدت اصولگرايان منافات ندارد‪».‬‬ ‫قائم‌مقام دبيركل حزب موتلفه اس�لامي در خصوص رويكرد اين حزب در انتخابات شوراها نيز‬ ‫گفت‪« :‬وضعيت انتخابات رياست‌جمهوري متفاوت اس��ت‪ ،‬ما بايد اعتمادي ويژه در اين مورد داشته‬ ‫باشيم و در آنجا ضرورت همگرايي و وحدت بيشتر احساس مي‌شود‪ ،‬بايد به انتخابات شوراها اهميت‬ ‫ويژه داده شود‪g ».‬‬ ‫عضو كارگزاران‪:‬‬ ‫خاتمي‌نيايد‬ ‫يك عضو حزب كارگزاران مي‌گويد‪« :‬نامزدي خاتمي‌براي انتخابات رياس��ت‌جمهوري آينده در‬ ‫شرايط فعلي جايز نيس��ت؛ او بايد عرصه را به نيروهاي تازه‌نفس و جوان بسپارد‪ .‬اين اظهار‌نظر مرتضي‬ ‫سجاديان در حالي مطرح مي‌شود كه رسانه‌ها و افراد نزديك به كارگزاران در هفته‌هاي اخير اقدام به مطرح‬ ‫كردن افراد و نامزد‌هاي اين حزب به‌عنوان نامزد احتمالي مورد حمايت اصالح‌طلبان كرده‌اند‪ ».‬او در ادامه‬ ‫سخنانش گفته است‪« :‬بهتر است خاتمي‌تنها در راستاي برنامه‌ريزي و هدايت جريان اصالح‌طلب وارد‬ ‫عمل شود‪».‬‬ ‫عضو حزب كارگزاران س��ازندگي با اش��اره به اينكه از مجموعه اصالح‌طلب كساني بايد به‌عنوان‬ ‫ليدر انتخاب شوند كه همراه نظام بوده و در چارچوب قانون اساسي فعاليت مي‌كنند اظهار داشته است‪:‬‬ ‫«محوريت خاتمي‌را بيش از نوري براي انتخابات رياست‌جمهوري آينده در مجموعه اصالح‌طلبي‌ترجيح‬ ‫مي‌دهيم‪ .‬نوري اگر بخواهد يك جبهه فراگير اصالحات تشكيل دهد بايد منشوري را تدوين كند كه در‬ ‫چارچوب نظام و قانون‌اساسي باشد تا به بلندگوي ضد‌انقالب در بيرون تبديل نشود‪g ».‬‬ ‫پوتين تاكيد كرد‪« :‬مس��اله س��پر دفاع موش��كي‬ ‫صرف نظر از آنكه اوباما مجددا رئيس‌جمهور شود يا‬ ‫خير‪ ،‬حل‌وفصل نخواهد شد‪».‬‬ ‫وي افزود‪« :‬به منظور ايجاد تغييرات محس��وس‬ ‫در خصوص اين مس��اله آمري��كا بايد با پيش��نهاد ما‬ ‫به‌منظور به اشتراك گذاشتن كنترل سپر دفاع موشكي‬ ‫موافقت كند‪».‬‬ ‫روس��اي جمهوري آمريكا و روس��يه همچنين‬ ‫در جريان ديدار خود پيش از آغاز اجالس گروه ‪،۲۰‬‬ ‫بر لزوم آتش‌بس فوري و پايان خشونت‌ها در سوريه‬ ‫تاكيد كردند و خواس��تار طرح راه‌حلي سياسي براي‬ ‫حل بحران در اين كشور شدند‪.‬‬ ‫اوبام��ا و پوتين تاكي��د كردند كه مردم س��وريه‬ ‫مي‌بايس��ت خود در فرآيندي دموكراتي��ك در مورد‬ ‫سرنوشت كشورشان تصميم بگيرند‪.‬‬ ‫رئيس‌جمهوري آمريكا پس از اين ديدار در جمع‬ ‫خبرنگاران تاكي��د كرد كه گفت‌و‌گو با پوتين بس��يار‬ ‫تامل‌برانگيز و بر سر پرس��ش‌هاي متعددي صورت‬ ‫گرفته است‪.‬‬ ‫وي در عين حال گفت هر دو كشور بر سر لزوم‬ ‫پايان خشونت‌ها در سوريه و جلوگيري از ادامه كشتار‬ ‫و وقوع جنگ داخلي در اين كش��ور اتفاق‌نظر دارند‪.‬‬ ‫اوباما گفت كه كشورش بر حل مساله سوريه از طريق‬ ‫سازمان ملل متحد و طرح پيشنهادي صلح كه از سوي‬ ‫كوفي عنان‪ ،‬نماينده ويژه اين سازمان و اتحاديه عرب‬ ‫در سوريه ارائه شده اس��ت‪ ،‬تاكيد دارد‪ .‬پيش‌تر كاخ‬ ‫سفيد از اختالف‌نظرهاي جدي ميان آمريكا و روسيه‬ ‫بر سر حل مساله سوريه خبر داده بود‪g .‬‬ ‫‪25‬‬
‫يادداشت‌ها‬ ‫حافظدستاوردهايانقالب‬ ‫از حضور در جنگ تا كادرسازي براي نظام‬ ‫اسماعيل كوثري‪ /‬عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس‬ ‫اسماعيل كوثري در اين‬ ‫نوشتار به بررسي اقدامات‬ ‫سپاه پاسداران در سال‌هاي‬ ‫پس از انقالب پرداخته است‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫سپاهبراساسيكتجربهتاريخيدرسال‪ 58‬تشكيل‬ ‫شد‪،‬چونرهبرانانقالب‌هايگذشتهدرايرانمثلنهضت‬ ‫مشروطه يا نهضت‌ملي ش��دن صنعت نفت بازوي قوي‬ ‫نداشتند و به‌همين خاطر بعد از مدتي نهضت به انحراف‬ ‫كشيده ش��د‪ ،‬چون روش��نفكران غربي با‌فرصت طلبي‪،‬‬ ‫س��ردمداران اصلي نهضت را از عرصه كنار زدند يا آنها‬ ‫را اع��دام كردند‪ ،‬وقوع اين خطر براي انقالب اس�لامي‬ ‫نيز پيش‌بيني مي‌شد؛ بنابراين حضرت امام‌(ره) با درايت‬ ‫خود فرمان تشكيل سپاه پاس��داران انقالب‌اسالمي را‬ ‫صادر كردند‪ ،‬همان مقطع مجلس خبرگان مشغول تنظيم‬ ‫قانون‌اساسيبود‪،‬برخيروشنفكران‪،‬ليبرال‌هاووابستگان‬ ‫به بيگانه گفتند بايد گارد ملي زي��ر نظر رئيس‌جمهور‬ ‫تشكيل شود‪ ،‬اما دوستداران انقالب مثل شهيد بهشتي‬ ‫پافش��اري كردن��د و فرماندهي نيروهاي مس��لح نظام‬ ‫جمهوري اسالمي در قانون اساسي زير نظر مقام‌معظم‬ ‫رهبري تعريف شد‪.‬‬ ‫قبلوبعدتهاجمارتشبعثعراقبهخاكايران‪،‬سپاه‬ ‫در دفاع از تماميت ارضي كشور نقش كليدي و محوري‬ ‫ايفا كرد‪ .‬اطالعات س��پاه در همان آغاز جنگ واردشد و‬ ‫خيلي جاها محوريت كار را به دست گرفت‪ .‬قبل از جنگ‬ ‫تجزيه‌طلب‌ها در هر نقطه از كشور كه بودند‪ ،‬سپاه را براي‬ ‫مقابله با ضد انق�لاب و حفظ‌نظام جمهوري اس�لامي‬ ‫و دستاوردهاي آن حضور پيدا مي‌كرد‪ ،‬اين گروهك‌ها‬ ‫مي‌خواس��تند مردم را تحت فش��ار بگذارند و كشور را‬ ‫تجزيه كنند‪ ،‬اما سپاه مقتدرانه جلوي آنها ايستاد‪.‬‬ ‫بني‌صدر به هيچ‌وجه نمي‌خواس��ت سپاه نقشي‬ ‫در جنگ ايفا كند‪ ،‬اما بعضي عزيزان ارتش مثل شهيدان‬ ‫كالهدوز‪ ،‬صياد شيرازي و بابايي دائم با فرماندهان سپاه‬ ‫در تماس بودن��د تا همه نيروهاي مس��لح در كنار هم با‬ ‫دشمن بعثي مقابله كنند‪ .‬همين امر باعث شد هيچ‌يك از‬ ‫آرزوهاي صدام محقق نشود‪ ،‬چون سپاه با به‌كارگيري‬ ‫‪26‬‬ ‫نيروهاي بسيج آنچنان ضربه مهلكي به پيكره ارتش رژيم‬ ‫بعث وارد‌كرد كه يك وجب از خاك كشور نيز در دست‬ ‫دشمن باقي نماند‪ .‬سپاه در عمليات مرصاد نيز پاسخي‬ ‫كوبنده و مهلك به روياپردازي منافقي��ن داد‪ ،‬به‌طوري‬ ‫كه آنها ديگر نتوانستند كمر راست كنند و بعد از اين هم‬ ‫نخواهندتوانست‪.‬بعدازقبول قطعنامه‪ 598‬از سوي ايران‪،‬‬ ‫منافقين فكر مي‌كردند در كوتاه‌ترين زمان مي‌توانند خود‬ ‫را به تهران برسانند‪ ،‬اما با‌‌حضور پر‌شور و به موقع نيروهاي‬ ‫سپاه و بسيج باعث ش��د كه اين روياي آنها به كابوسي‬ ‫كشنده تبديل شود‪.‬‬ ‫سپاه‌پاس��داران انقالب اسالمي بعد از هشت سال‬ ‫دفاع مقدس براي رفع نيازمندي‌هاي نيروهاي مسلح را‬ ‫در كنار ارتش و وزارت دفاع اقدامات اساسي انجام داد‪،‬‬ ‫همچنين وارد بخش سازندگي ش��د‪ ،‬هر‌‌جايي نياز بود‬ ‫و قانون‌اساسي اجازه مي‌داد‪ ،‬با اذن فرمانده كل‌قوا براي‬ ‫برقراري آرامش و كمك به دولت فعاليت خود را شروع‬ ‫كرد‪ ،‬البته فعاليت‌هاي آن به حوزه سازندگي محدود نشد‬ ‫ي و مقابله جنگ نرم دش��من‬ ‫بلكه در عرصه‌ه��اي علم ‌‬ ‫مسئوليت مشخص و بزرگي را به‌عهده گرفت‪.‬‬ ‫از ديگر كارهاي س��پاه كمك به برقراري امنيت در‬ ‫كشور بود ‪ .‬از اين رو در برخورد و مبارزه با گروهك‌هاي‬ ‫‌تروريستيهمچونريگي‪،‬پژاك‪،‬دموكراتوكومولهنقش‬ ‫بسزايي ايفا كرد‪ .‬سال گذشته هواپيماي بدون سرنشين و‬ ‫فوق پيشرفته جاسوس��ي آمريكا (‪ )RQ172‬را سالم در‬ ‫اختيار گرفت كه اين اقدام از آمادگي و توانمندي دفاعي‬ ‫سپاهدرحوزهجنگسايبريوالكترونيكحكايتمي‌كند‪.‬‬ ‫افراد وابسته به استكبار‪ ،‬رژيم‌صهيونيستي و عربستان با‬ ‫همراهي عوامل داخلي براي انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫دهم نقشه داشتند‪ ،‬اما سپاه با پيش‌بيني درست توانست‬ ‫ظرف مدت هشت ماه آتش فتنه را خاموش كند‪ ،‬در اين‬ ‫مدت كمترين خسارت و آسيب به جامعه وارد شد‪ .‬البته‬ ‫نيروي انتظامي‌و وزارت‌اطالعات نيز بسيار در اين عرصه‬ ‫نقش داشتند‪ ،‬اما مسئوليت مديريت كارها به سپاه واگذار‬ ‫شده بود كه در نهايت همه به اتفاق هم توانستند استكبار را‬ ‫نااميد و عامالن اصلي را مشخص و دستگير كنند‪ ،‬معتقدم‬ ‫فتنه‪ 88‬ننگي شد كه تا ابد اثر آن بر پيشاني استكبار جهاني‬ ‫و وابستگان داخلي‌اش باقي خواهد‌‌ماند‪ .‬درباره رابطه سپاه‬ ‫با حوزه سياست نيز مي‌توان گفت اين نهاد انقالبي بايد از‬ ‫سياست‌هاي كالن نظام‪ ،‬مسائل سياسي داخل و خارج‬ ‫كشور مطلع باشد‪ ،‬اما نيروهاي آن براساس قانون اساسي‬ ‫و فرمايش مقام معظم رهبري به هيچ وجه حق عضويت‬ ‫در احزاب سياسي را ندارند‪ ،‬چون مسئوليت سپاه حفظ‬ ‫دس��تاوردهاي انقالب اسالمي اس��ت‪ .‬در مجموع اين‬ ‫نهاد مي‌تواند بدون دفاع يا حمايت از حزب يا گروهي‬ ‫خاص به كليت مسائل سياسي وارد شود تا نيروهايش‬ ‫به‌اوضاع سياسي كش��ور براي حفظ دستاوردهاي نظام‬ ‫جمهوري اسالمي مسلط باشند و خوب موضوعات را از‬ ‫هم تشخيص دهند‪ .‬متاسفانه صحبت‌هاي آقاي مطهري‬ ‫درباره دخالت سپاه در انتخابات يك اظهارنظر بدون سند‬ ‫و مدرك است‪ .‬حرف زدن دربارههرگونه تخلف احتمالي‬ ‫بايد همراه با سند باشد‪ ،‬حال آنكه ايشان هنوز سندي ارائه‬ ‫نكرده است‪ .‬اينكه سپاه براي تصميم گرفتن بهتر و حفظ‬ ‫دستاوردهاي نظام‪ ،‬نيروهايش را درباره مسائل سياسي‬ ‫كشور توجيه مي‌كند دخالت در انتخابات نيست‪ ،‬بسيج‬ ‫يك نيروي غير‌موظف و مردمي‌است‪ .‬اگر حركتي كرد‬ ‫نمي‌توان آن را به سپاه نسبت داد‪ ،‬به ويژه آنكه هيچ‌سند و‬ ‫مدركي هم وجود ندارد‪.‬‬ ‫موضوع بعدي نقش سپاه در كادرسازي براي نظام‬ ‫است‪ ،‬چون خيلي از مسئوالن فعلي كشور براي مقطعي‬ ‫در س��پاه فعاليت مي‌كردند‪ .‬س��پاه در روزهاي نخست‬ ‫پيروزي انقالب اس�لامي وهشت‌س��ال دفاع مقدس‬ ‫مورد توجه خاص حضرت امام‌(ره) بود‪ ،‬بنابراين افراد‬ ‫به انحاي مختلف در بسيج يا سپاه نقش‌آفرين بودند و‬ ‫وابستگي آنها به س��پاه از اين جهت قابل تحليل است‪.‬‬ ‫آن موقع افراد به جاي نشستن در خانه يا خارج شدن از‬ ‫كشور ضرورت مي‌ديدند براي يك سال‪ ،‬دو سال بيشتر‬ ‫و كمتر با حضور در سپاه به كشور و نظام خدمت كنند‬ ‫كه اين يك حسن اس��ت‪ .‬آن موقع اين مسئوالن نسبت‬ ‫به اوضاع مملكت بي‌تفاوت نبودن��د‪ ،‬در اوج درگيري‬ ‫با دشمن بعثي به ميدان آمدند و حاال كه به سن و سالي‬ ‫رس��يدند‪ ،‬از نظر مدرك تحصيلي و تجرب��ه كاري در‬ ‫سطحي هستند كه حضورشان در عرصه سياست مفيد‬ ‫است‪ .‬به عبارت ديگر سپاه در ميدان نبرد با دشمن بعثي‬ ‫چنان كادري ساخت كه االن براي نظام جواب مي‌دهد‪.‬‬ ‫در كل هركس خطاي كمتر و توان خدمت بيشتری دارد‪،‬‬ ‫مي‌تواند وارد اين عرصه شود‪.‬‬ ‫مقام‌معظم‌رهبري دهه چهارم انقالب را پيشرفت و‬ ‫عدالتنامگذاشتند‪،‬يعنيمسئوالنبايدبهپيشرفتهمراه‬ ‫با عدالت توجه كنند‪ .‬س��پاه را قبل‪ ،‬هنگام و بعد از دفاع‬ ‫مقدس نش��ان داد كه مي‌تواند بسيار در اين صحنه موثر‬ ‫باشد‪ ،‬سپاه در مناطق محروم كوشيد تا عقب‌افتادگي‌ها را‬ ‫جبران كند؛ پروژه‌هايي را در استان‌هاي كمتر برخوردار‬ ‫همچون سيستان و بلوچستان كليد زد و اقداماتي را براي‬ ‫رونق بخشیدن كشاورزي انجام داد‪ ،‬كارخانه‌ها را احداث‬ ‫و مديريت آنها را به بسيجي‌ها واگذار كرد تا از مهاجرت‬ ‫مردم به شهرهاي بزرگ جلوگيري كند‪ .‬هم‌اكنون شاهد‬ ‫يو‬ ‫آن هس��تيم كه خيلي از مدي��ران در حوزه‌هاي علم ‌‬ ‫فرهنگيعمدتاشهرهاوروستاهايدورآمدندوتوانستند‬ ‫از طبقات پايين جامعه رشد كنند و مسئوليت‌هاي بزرگ‪،‬‬ ‫ي را به دست گيرند‪ ،‬بنابراين سپاه پاسداران‬ ‫كالن و مهم ‌‬ ‫انقالب اسالمي در گردش نخبگان و مديران كشور نقش‬ ‫موثري داشت‪g.‬‬
‫سپاه؛ نهادي سياسي و عقيدتي‬ ‫چه كساني به سپاه حمله مي‌كنند؟‬ ‫حميدرضا مقدم فر‪ /‬معاون فرهنگي و اجتماعي سپاه پاسداران انقالب اسالمي‬ ‫حميدرضا مقدم‌فر خدمات‬ ‫سپاه در سال‌هاي پس از‬ ‫انقالب را تشريح كرده است‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫يك��ي از اقدامات بس��يار هوش��مند‪ ،‬حكيمانه و‬ ‫دقيق حضرت امام خميني‌‌(ره) تشكيل س��پاه در ابتداي‬ ‫پيروزي انقالب اسالمي بود‪ ،‬اين ضرورت وجود داشت‬ ‫كه يك سازماني متش��كل از نيروهايي با‌انگيزه و وفادار‬ ‫به‌انقالب‌اسالمي تشكيل شود تا نيروهاي آن براي حفظ‬ ‫اسالم و نظام جمهوري اسالمي با عالقه‌مندي تمام وارد‬ ‫صحنهشوندوتوانمندي‌هايخودراازجنبه‌هايمختلف‬ ‫تخصصيوكاريبه‌نمايشبگذارند‪،‬بنابراينسپاهپاسداران‬ ‫انقالب اس�لامي مجموعه‌اي با‌توانايي‌ها و قابليت‌هاي‬ ‫فرهنگي‪ ،‬سياسي‪ ،‬نظامي‪ ،‬علمي‪ ،‬اجتماعي و اقتصادي‬ ‫است كه همه اين ويژگي‌ها در جهت پيش‌برندگي و پيش‬ ‫روندگ��ي آرمان‌ها و اهداف انقالب اس�لامي مصروف‬ ‫مي‌شود‪.‬‬ ‫ابتدايانقالببنيصدر‪،‬رئيس‌جمهورموافقتشكيل‬ ‫سپاه پاسداران انقالب اسالمي نبود چون اساسا اين نهاد‬ ‫با نوع نگ��رش وي به‌عرصه‌هاي مختلف نظام و انقالب‬ ‫تعارضداشت‪.‬بني‌صدربا‌‌روحيهوانگيزه‌ايسكوالريستي‬ ‫وغربيبهمسائلنگاهمي‌كرد‪،‬اماتمامحيثيتوانگيزهسپاه‬ ‫خالصه در تحقق آرمان‌ها و انديش��ه‌هاي امام مي‌ش��د‪،‬‬ ‫بنابراينمخالفتشباسپاهخيليطبيعيوبديهيبود‪.‬‬ ‫سپاه پاس��داران انقالب اس�لامي در حوزه جنگ‬ ‫نقش‌محوري و كليدي داشت؛ وقتي بني‌صدر اجازه نداد‬ ‫سپاه وارد جنگ ش��ود‪ ،‬ايران همواره در جنگ پسرفت‬ ‫مي‌كرد و شكست مي‌خورد‪ ،‬اما بعد از بني صدر حضور‬ ‫فعال سپاه صحنه را عوض كرد و اين نهاد در كنار برادران‬ ‫ارتش توانست نقش محوري براي دفاع از تماميت ارضي‬ ‫كشور ايفا كند‪.‬سپاه قبل‪ ،‬هنگام و بعد از جنگ در برقراري‬ ‫امنيتگام‌هايموثريبرداشتچونهمزماندرچندجبهه‬ ‫مبارزهمي‌كرد‪.‬دشمنجبهه‌هايمتعدديرابرايضربه‌زدن‬ ‫به نظام جمهوري اسالمي ايران و براندازي آن گشوده بود‬ ‫وسپاهپاسداراندرتمامآنجبهه‌هامردانهمقابلتوطئه‌هاي‬ ‫دشمن ايستاد تا آنها را نقشبر‌آبكرد‪ .‬ايران ازنظر قوميت‬ ‫متكثراستبعدازپيروزيانقالبيكموضوعيكهدشمن‬ ‫روي آن دست گذاشت راه‌‌اندازي بحث‌هاي قوميتي در‬ ‫بين اقوام ايراني بود‪ ،‬برخي گروه‌ها در اين اقوام به تحريك‬ ‫استكبار تحت عناوين مختلفهمچون خلق بلوچ‪ ،‬خلق‬ ‫عرب‪،‬احزابدموكراتوكومولهدركردستانفعالشدندو‬ ‫به ضديت با انقالب پرداختند‪ ،‬سپاه به اين مساله ورود كرد‬ ‫وموفق از اين ميدان خارج شد‪.‬‬ ‫موضوعديگرگروهك‌هايمسلحهمچونمنافقين‪،‬‬ ‫چريك‌هاي فدايي خلق و حزب‌ت��وده بودند كه هر‌كدام‬ ‫به‌اقتضاي سياست‌هاي خود بناي مبارزه و مقابله نظامي‬ ‫باانقالبرادرسرمي‌پروراندند‪.‬تنهامنافقينبابمب‌گذاري‬ ‫و‌ترور نزديك به ‪ 20‬هزار نفر را شهيد كردند‪ ،‬اينجا جبهه‬ ‫ديگري براي سپاه‌پاس��داران انقالب اس�لامي باز شد و‬ ‫نوك پيكان آن مقابله با گروهك‌هاي‌تروريستي بود‪ .‬سپاه‬ ‫بااش��راف امنيتي و اطالعاتي خود بر‌مس��ائل‪ ،‬خانه‌هاي‬ ‫تيمي‌ترورراكشفونابودكرد‪.‬هواپيماربايياقدامديگري‬ ‫بود كه مزدوران استكبار با ارتكاب آن سعي داشتند ايران را‬ ‫بعد از انقالب اسالمي ناامن و بي‌ثبات جلوه دهند‪ .‬مكررا‬ ‫افرادي که هواپيما ربايي كردند و بع��د آن را نزد مخالفان‬ ‫جمهوري اس�لامي همچون رژيم‌صهيونيستي و عراق‬ ‫بردند‪،‬اينجابرايحفظهواپيماهاوصيانتازجانمسافران‬ ‫در سفرهاي هوايي يك جبهه جديد براي سپاه پاسداران‬ ‫تعريف شد و اين نهاد بحمداهلل موفق عمل كرد و توانست‬ ‫اين عرصه را از دشمن سلب و امنيت رابرقرار كند‪ .‬بنابراين‬ ‫تمام عرصه‌ها‪ ،‬صحنه‌ها و جبهه‌هايي كه دشمن در كنار‬ ‫جنگتحميليعليهانقالباسالميگشودسپاهبهمقابلهبا‌‌آن‬ ‫برخاستوپيروزمندانهبراوضاعمسلطشد‪.‬‬ ‫بعد از هشت سال دفاع مقدس عرصه‌هاي فرهنگي‬ ‫و اقتصادي مقابل نيروهاي سپاه بود‪ ،‬چون كشور در جنگ‬ ‫آسيب‌هاي اقتصادي فراواني ديد‪ ،‬از اين رو سپاه پاسداران‬ ‫انقالب‌اسالمي با تشكيل قرارگاه خاتم‌‌االنبياء وارد‌ميدان‬ ‫سازندگي ش��د تا ابزار‪ ،‬امكانات و نيروهاي كارشناس و‬ ‫متخصصش در اين حوزه مش��غول خدمتگزاري به‌‌نظام‬ ‫و ملت شوند‪ .‬اجراي پروژه‌هاي وسيعي را در‌حوزه‌هاي‬ ‫مختلف همچون نفتي‪ ،‬راه‌س��ازي و سدسازي برعهده‬ ‫گرفت گاهي عظمت آن طرح‌ه��ا به‌حدي بود كه برخي‬ ‫گماننمي‌كردندمتخصصانايرانيبتوانندچنينكاربزرگي‬ ‫را بدون كمك گرفتن از شركت‌هاي خارجي انجام دهند‪،‬‬ ‫اما گذر زمان نشان داد كه تصورات آنها اشتباه بود‪ .‬سپاه به‬ ‫عرصهسازندگيورودكردوكامالبهشكلبومي‌بااستفادهاز‬ ‫عناصركارشناسوباتجربهخودپروژه‌هارابهانجامرساند‪.‬‬ ‫در عرصه فرهنگي وقتي نظام به تعبير رهبر‌معظم‌انقالب‬ ‫با ش��بيخون‪ ،‬تهاجم و ناتوي فرهنگي دشمن مواجه شد‬ ‫آنجا نيز سپاه براي مقابله با تهاجمات اعالم آمادگي كرد و‬ ‫در حوزه‌هاي مختلف از ادبيات داستاني تا ساخت فيلم و‬ ‫تاسيسرسانهتالشكردتاعرصهفرهنگراازدستدشمن‬ ‫خارجكند‪.‬دوعرصهجنگنرموميداني(كفخياباني)در‬ ‫حوادث پس از انتخابات رياست‌جمهوري سال‪ 88‬وجود‬ ‫داشت‪ ،‬به عبارت ديگر دشمن سعي كرد با ارائه اطالعات‬ ‫غلط‪ ،‬ملت ايران را فريب دهد و به مقابله با اس��اس نظام‬ ‫و انقالب بكشاند؛ همانطور كه مقام‌معظم‌رهبري گفتند‬ ‫اصلي‌ترين عنصر در عرصه جنگ نرم فتنه ‪ ،88‬بصيرت‬ ‫افزايي بود‪ .‬سپاه تالش بسيار زياد داشت با نيروهاي آگاه‬ ‫و بصير خود در سراسر كشور مديريت صحنه را به‌دست‬ ‫گيرد‪.‬بنابراينميزگرد‌ها‪،‬سخنراني‌هاوهمايش‌هايزيادي‬ ‫برگزار كرد‪ ،‬همين‌طور با نش��ر كت��اب و تدوين جزوات‬ ‫تحليليدرحوزهآگاهيبخشيبهنخبگانومقابلهباجهل‬ ‫افزاييدشمنكارهايمهمي‌انجامداد‪.‬‬ ‫دشمن در عرصه ميداني فتنه‪ 88‬كوشيد تا باتحريك‬ ‫افراد به‌حضور در خيابان‌ها‪ ،‬آنها را مقابل نظام قرار دهند‪،‬‬ ‫س��پاه در خاموش كردن قائله خياباني به برادران نيروي‬ ‫انتظامي‌كمك كرد و هرگاه آنها كمك مي‌خواستند سپاه و‬ ‫بسيج براي ياري رساندن آماده بودند‪.‬يك مساله همواره‬ ‫درباره نحوه تعريف رابطه بين س��پاه با سياست مطرح‬ ‫مي‌ش��ود‪ ،‬اين ي��ادگاري از بني‌ص��در و گروهك‌هاي‬ ‫لو‌ناداني يا‬ ‫حامي‌اوس��ت‪ ،‬امروز هم افرادي از س��ر جه ‌‬ ‫خصومت و دش��مني همان حرف‌ها را تكرار مي‌كنند‪،‬‬ ‫يعني سعي دارند سپاه را يك ارگان نظامي معرفي كنند‪،‬‬ ‫حال آنكه سپاه نهادي نظامي‪ ،‬سياسي‪ ،‬فرهنگي و فعال در‬ ‫همه عرصه‌ها ست و هيچ ابايي ندارد از اينكهبگويد چنين‬ ‫خصايص و ويژگي‌هايي دارد‪ ،‬برخي مي‌خواهند سپاه را‬ ‫در نظامي‌گري و فعاليت پادگاني محصور كنند و نطفه‬ ‫شوم اين تبليغ مسموم را بني‌صدر گذاشت‪ ،‬چون در اين‬ ‫حالت عرصه تاثيرگذاري سپاه كم‌مي‌شود‪ .‬سپاه پاسداران‬ ‫انقالب اسالمي نهادي سياسي است و در آن بحثي نيست‪،‬‬ ‫اما اينكه محدود و محصور در يك حزب باشد يا از جريان‬ ‫خاصي در انتخابات حمايت كند چنين‌كاري را بر‌خود‬ ‫مباح نمي‌داند‪ ،‬چون غلط است بنابراين هيچ وقت وارد‬ ‫اينعرصهنشدونخواهدشد‪،‬امابعضي‌هابهموضعگيري‬ ‫سياسي سپاه يا سياسي بودن عناصر آن خرده مي‌گيرند‬ ‫حال آنكه اين مساله ربطي به حمايت از حزب و جريان‬ ‫خاص ندارد و نبايد آنها را با هم مخلوط كرد‪ .‬جايگاه سپاه‬ ‫و عظمتش باالتر از آن است كه خودش را در يك حزب يا‬ ‫جريان سياسي محصور كند و پشت‌‌سر آن قرار بگيرد‪ .‬اين‬ ‫نهادانقالبينمي‌تواندازهيچنامزدهايحتياصلححمايت‬ ‫كند و هيچ‌گاه در تاريخ انقالب اسالمي نيز مشاهده نشد‬ ‫كه سپاه در اين باره بيانيه دهد يا مسئوالن آن به نفع نامزدي‬ ‫خاص سخنراني كنند‪ .‬البته بعضي حرف‌هاي سايت‌ها و‬ ‫رسانه‌هاي ضد انقالب را االن كساني مثل آقاي مطهري‬ ‫بدون س��ند و مدرك مي‌گويند و سپاه را متهم به‌دخالت‬ ‫در انتخابات مي‌كنند‪ ،‬در حالي كه س��پاه هيچ وقت خود‬ ‫را در اين چيزها محدود و محصور نمي‌كند و عظمتش‬ ‫باالتر از اينها است كه رسمي و غير‌رسمي پشت سر نامزد‬ ‫و جرياني خاص قرار بگيرد‪.‬س��پاه در‌تربيت نيروهاي‬ ‫انساني و كادرس��ازي براي خدمتگزاري به نظام‪ ،‬ملت و‬ ‫كش��ور كارهاي بزرگي انجام داد‪ ،‬فضاي آن نخبه‌پرور‬ ‫و كادر پرور اس��ت چون به نيروهاي انقالب��ي كارآمد‪،‬‬ ‫نخبه و با انگيزه ميدان مي‌ده��د‪ .‬اين نيروها مي‌توانند در‬ ‫رشته‌هاي علوم پايه‪ ،‬مهندسي و علوم استراتژيك تا سطح‬ ‫تحصيالت تكميلي يعني فوق ليسانس و دكتر تحصيل‬ ‫كنند‪ ،‬دانش��گاه بقيه‌اهلل(عج) نيز كه در حوزه رشته‌هاي‬ ‫پزشكيوپيراپزشكيبي‌نظيراست‪،‬بنابراينسپاهپاسداران‬ ‫هميشهبه‌عنوانيكمنبععظيمنيرويانسانيكارآمد‪،‬مدير‬ ‫ومتخصصبرايخدمتبهانقالباسالميبوده‪،‬هستو‬ ‫خواهدبود‪.‬چونافرادفار ‌غالتحصيلازدانشگاهتجربه‌هاي‬ ‫گران‌قيمتي را در حوزه عمل كسب مي‌كنند كه فردا روز‬ ‫براي كشور و مملكت به كار خواهد رفت‪g.‬‬ ‫‪27‬‬
‫سياست‬ ‫گفت‌و‌گو‬ ‫تو‌گوي مثلث با رئيس رسانه ملي‬ ‫سه ساعت گف ‌‬ ‫سياست‬ ‫ناگفته‌هاي‬ ‫ضرغامي‬ ‫از سپاه تا‬ ‫صدا و سيما‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫اين هفته مصادف است با سالروز والدت امام حسين(ع) كه به‬ ‫عنوانروزپاسداردرتقويمثبتشدهاست‪.‬مهندسعزتاهللضرغامي‬ ‫هم از جمله مسوالني است كه در سوابقش افتخار اين را دارد كه‬ ‫سال‌ها لباس سپاه را بر تن كرده است ‪.‬به سراغ او رفتيم و در مورد سپاه‬ ‫گفت و گو كرديم ‪.‬اما طبيعي است كه وقتي مقابل عزت اهلل ضرغامي‬ ‫رييس سازمان صدا و سيما براي مصاحبه مي‌نشيني طبعا بسياري از‬ ‫سوژه ها و سوال هاي ديگر هم مطرح مي شود‪ .‬او ناگفته‌هايي را از‬ ‫دوران حضورش در وزارتخانه ارشاد ‪ ،‬وزارت دفاع و صدا وسيما‬ ‫مطرح كرده است‪.‬‬ ‫‪28‬‬
‫‪1‬‬ ‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫آقاي ضرغامي! ب��ا توجه به اينكه در س��الروز‬ ‫ميالد با‌سعادت امام حسين‌(ع) قرار داريم فكر‬ ‫مي‌كنم براي شروع اين گفت‌وگو بهتر است با‬ ‫اين سوال شروع كنيم كه چرا اين روز در تقويم‬ ‫جمهوري اسالمي اين روز به‌عنوان روز پاسدار‬ ‫نامگذاري شده است؟‬ ‫‪ l‬السالم عليك يا ابا عبداهلل و علي‌االرواح التي‬ ‫حلت بفنائك‪ .‬ميالد با‌سعادت س��رور و ساالر شهيدان‬ ‫حضرت اباعبداهلل الحس��ين(ع) را به همه مردم ايران و‬ ‫همه آزادگان جهانبه ويژهخوانندگانخوبنشريهمثلث‬ ‫تبريك عرض مي‌كنم‪ .‬امام حسين(ع) مظهر فداكاري و‬ ‫ايثار در راه پروردگار بود‪ .‬از همه آزمايش‌ها و ابتالئات‬ ‫الهي س��ربلند بيرون آمد‪ .‬به همين دليل امام صادق(ع)‬ ‫ذيل سوره مباركه فجر كه مربوط به آزمون‌ها و ابتالئات‬ ‫الهي اس��ت در حديثي مي‌فرمايند؛ «اقروا سوره الفجر‬ ‫في فرائضكم و نوافلكم‪ ،‬فانها سوره‌الحس��ين بن‏علي‬ ‫من قراءها كان مع‌الحس��ين في درجته من الجنه‏‪ .‬سوره‬ ‫فجر را در نمازهاي واجب و مس��تحب خود بخوانيد‪،‬‬ ‫چرا كه آن‪ ،‬سوره حس��ين‌بن‌علي(ع) است‪ .‬هر‌كس آن‬ ‫را بخواند‪ ،‬در بهشت همراه حسين(ع) و در رتبه و درجه‬ ‫او خواهد بود‪ )1(».‬چون اين سوره مربوط به امتحان‌ها و‬ ‫ابتالئات الهي است و امام حسين(ع) مظهر موفقيت در‬ ‫آزمايش‌هاي الهي و خروج سربلند از همه آنهاست‪.‬‬ ‫شهيد مطهري در تفسير اين سوره مي‌فرمايند که‬ ‫استادشان ميرزاعلي آقا شيرازي اين سوره را در نمازهاي‬ ‫صبح و ش��ب مي‌خواند و وقتي در انتهاي اين سوره به‬ ‫كلمه جهنم مي‌رس��يد از عظمت اين آيات مثل بيد به‬ ‫خود مي‌لرزيد و تمام وجودش غرق در اش��ک مي‌شد‪.‬‬ ‫نس��انُ َو أَنَّي ل َ ُه‬ ‫َّ��م ْ‬ ‫« َو جي َء ْ‬ ‫يو َمئ ِ ِذ ب ِ َج َهن َ‬ ‫يو َمئ ِ ٍذ يتَ َذ َّك ُر اْال َ‬ ‫ِّ‬ ‫الذ ْك َري‪ .‬و دوزخ در آن روز آورده شود (پديدار گردد)‪،‬‬ ‫آن روز انسان متوجه مي‌ش��ود كه نعمت‌ها و محنت‌ها‬ ‫همه وسيله آزمون الهي بوده است‪ ،‬ولي اين توجه كجا‬ ‫براي او سودمند است؟»(‪ )2‬معلوم اس��ت كه بزرگان ما‬ ‫اين سوره را در نمازهاي‌شان مي‌خواندند‪ .‬سوره‪ ،‬سوره‬ ‫امام‌حسين(ع)استكهازهمهآزمايشاتباهمهسختي‌ها‬ ‫و ابتالئات سنگيني كه هيچ‌كدام از آنها از عهده بشر عادي‬ ‫بر‌نمي‌آيد‪ ،‬سربلند بيرون آمدند‪ .‬ايشان جز به رضاي خدا‬ ‫راضي نمي‌شدند‪ .‬به هر حال بايد گفت بسيار متناسب و‬ ‫مرتبط نام‌گذاري باسليقه‌اي صورت گرفت كه يك چنين‬ ‫روزي كه روز ميالد اباعبداهلل(ع) است روز پاسدار ناميده‬ ‫شود‪ .‬پاسداران‪ ،‬مظهر فداكاري و ايثار هستند‪ .‬پاسدار‪،‬‬ ‫حاضر در همه صحنه‌هاي انقالب و آماده براي همه نوع‬ ‫فداكاري و پذيرش همه صحنه‌هايي است كه آزمايشات‬ ‫و ابتالئات الهي در آن است‪.‬‬ ‫آقاي ضرغامي! سپاه به فاصله كمي‌از پيروزي‬ ‫انقالب تشكيل شد و تا كنون هم كه سه دهه از‬ ‫پيروزي انقالب مي‌گذرد همواره در برهه‌هاي‬ ‫مختلف از اهميت فراواني برخوردار بوده است‪.‬‬ ‫بفرماييد اساسا فلسفه تشكيل سپاه چه بود؟‬ ‫‪ l‬در واقع فلسفه تشكيل سپاه پاسداران از سال‬ ‫‪ ،57‬صيانت و پاسداري از اصل انقالب اسالمي بود‪ .‬هيچ‬ ‫تخصيصي به آن نمي‌خورد‪ .‬در همه اين سال‌ها هر كجا‬ ‫كه انقالب اسالمي نياز به فداكاري و پاسداري و حراست‬ ‫داشته‪ ،‬سپاه پاسداران خودش را مسئول و مأمور دانسته‬ ‫كه از انقالب اسالمي دفاع و صيانت كند‪ .‬سپاه نيرويي‬ ‫مردمي‪ ،‬مكتبي‪ ،‬واليت‌مدار‪ ،‬خ�لاق‪ ،‬منعطف و آماده‬ ‫است و هميشه مايه دلگرمي‪ ،‬قوام و حفظ انقالب‪.‬‬ ‫فرمايشاتي كه امام خميني‌(ره) و رهبر معظم انقالب‬ ‫با بيان‌هاي مختلف راجع به س��پاه داش��ته‌اند‪ ،‬به‌نوعي‬ ‫جايگاه و اهميت و در واقع ماموريتي كه بر‌عهده س��پاه‬ ‫است را نشان مي‌دهد‪ .‬سپاه ش��جره طيبه است‪ .‬زماني‬ ‫در س��ال ‪ ،57‬نهال نوپايي بود كه در گذر زمان با خون‬ ‫پاسداران شهيد آبياري شد‪ .‬امروز به تعبير قرآن آن نهال‬ ‫نوپا تبديل به درخت تناوری شده‪ ،‬در واقع كلمه طيبه‌اي‬ ‫است كه تبديل به يك شجره طيبه‌اي شده‪ ،‬ريشه‌هايش‬ ‫در زمين محكم است و ديگر كسي نمي‌تواند آن درخت‬ ‫را تكان دهد‪ .‬ش��اخ و برگ‌هايش هم‪ ،‬همه‌جاي زمين‬ ‫گسترده ش��ده و به اذن خدا ميوه و بار مي‌دهد‪ .‬امروز نه‬ ‫فقط در ايران بلكه در همه‌جای دنيا ما مصداق اين بار‌دهي‬ ‫را راجع به س��پاه مي‌بينيم‪ .‬در واقع اين فكر‪ ،‬راه و روش‬ ‫سپاه است كه امروز هر كجاي دنيا براي آزادي‌خواهان و‬ ‫هسته‌هاي مقاومت يك الگوست‪ .‬بعضي‌ها در دنيا دنبال‬ ‫اين هستند كه ببينند سپاه پاسداران در كجا حضور دارد‪.‬‬ ‫من معتقدم مكتب سپاه يعني مكتب انقالب اسالمي‪ .‬از‬ ‫ب شد اين مكتب هم صادر‬ ‫همان روزهاي اول كه انقال ‌‬ ‫شد‪ .‬امروز در جاي‌جاي دنيا در جاهايي كه مردم در مقابل‬ ‫ظلم مقاومت مي‌كنند‪ ،‬سپاه پاسداران الگوي خوبي براي‬ ‫همه آنهاس��ت‪ .‬در مجموع بايد بگويم آنچه مهم است‬ ‫هويت‪ ،‬فكر و انديشه حاكم بر سپاه است‪.‬‬ ‫شما مي‌فرماييد كه سپاه و در واقع هويت و تفكر‬ ‫حاكم برآن مس��اله‌اي نبوده كه فقط منحصر به‬ ‫داخل كشورمان باشد‪ .‬در واقع مي‌خواهيد بگوييد‬ ‫سپاه و مكتب انقالب اسالمي الگويي شده براي‬ ‫همه آزادي‌خواهان و مبارزه با استكبار‪ .‬در اين‬ ‫مورد خاطره‌اي هست كه جايي نگفته باشيد؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬خاط��ره‌اي دارم از ش��هيد س��يدعباس‬ ‫موس��وي‪ ،‬فرمانده و رهب��ر اول حزب‌اهلل لبن��ان كه در‬ ‫عملياتي‌تروريستيخودشانوهمسربزرگوارشانتوسط‬ ‫صهيونيست‌ها به شهادت رسيدند‪ .‬ايشان همراه تيمي‌كه‬ ‫آقاي سيدحسن نصراهلل نيز همراه‌شان بود به ايران آمدند‪.‬‬ ‫فكر مي‌كنم سال ‪ 70‬بود‪ .‬قرار شد از يك مركز تحقيقاتي‬ ‫كه من مسئول آنجا بودم بازديدي داشته باشند‪ .‬صبح زود‬ ‫ما با همكاران‌مان منتظر بوديم كه ايشان تشريف بياورند‪.‬‬ ‫قدري دير آمدند‪ .‬بعد كه تشريف آوردند عذرخواهي‬ ‫زيادي كردند‪ .‬شهيد س��يدعباس موسوي به من گفت‬ ‫علت اينكه ما دير آمديم اين بود كه ماشين‌هايي كه جلوي‬ ‫هتل براي ما آمده بودند‪ ،‬ماشين‌هاي مدل‌بااليي بودند‪ ،‬ما‬ ‫هم سوار نشديم و گفتيم كه ماشين‌هاي ساده‌تر براي ما‬ ‫بياورند‪ .‬آنها گفتند كه شما ميهمان هستيد و ماشين‌هاي‬ ‫تش��ريفات و وزارت‌خارجه همين است‪ .‬ولي ما سوار‬ ‫نشديم‪ .‬بعد من كه س��وال كردم چرا؟ ايشان فرمود به‬ ‫خاطر فرمايشات ديروز رهبري‪ .‬ما فرمايشات را شنيديم‬ ‫و سوار اين ماشين‌ها نشديم‪ .‬اين ماجرا مربوط مي‌شود‬ ‫به سال ‪ 70‬كه آقا با كارگزاران نظام ديداري داشتند‪ .‬من‬ ‫فكر مي‌كنم بازخواني همين فرمايشات مفصل آقا‪ ،‬امروز‬ ‫براي ما خيلي ضروري است‪ .‬وقتي آنها را بعد از ‪ 21‬سال‬ ‫مي‌خوانيم‪ ،‬مي‌بينيم انگار همين امروز به مسئوالن اين‬ ‫تذكرات را مي‌دهند‪ .‬آقا آنجا مس��ئوالن را از تشريفات‬ ‫برحذر و به ساده‌زيستي و مردمي‌بودن دعوتشان مي‌كنند‬ ‫و انتقاد بسيار شديدي از بعضي حركت‌هايي كه مسئوالن‬ ‫به بهانه‌هاي مختلف انجام مي‌دهند‪ ،‬مي‌كنند كه آنها پر از‬ ‫تشريفات و زرق و برق و به دور از هرگونه نگاه مكتبي‬ ‫انقالب است‪ .‬من يك قسمتي را كه مربوط به اين خاطره‬ ‫مي‌ش��ود مي‌خوانم؛ «گاهي از جاهاي��ي گزارش‌هاي‬ ‫نااميدكننده مي‌رسد و در برخي موارد انسان واقعا عرق‬ ‫شرم بر پيشاني‌اش مي‌نشيند‪ .‬رعايت كنيد‪ .‬سوال مي‌كنم‬ ‫چرا ماش��ين لوكس‪ ،‬نو و مدل باال‪ .‬مي‌گويند كه اشكال‬ ‫امنيتي داريم‪ .‬چه اشكال امنيتي؟ آقايان مسئول در شوراي‬ ‫امنيت كشور و جاهاي ديگر بنشينند معين كنند‪ ،‬مساله‬ ‫را در جايي ببُرند‪ .‬من ه��م اگر بايد دخالت كنم بگويند‬ ‫من هم دخالت كنم‪ .‬اين چه وضعي است! كه همينطور‬ ‫بي‌حساب و كتاب جلوي هر وزارتخانه و اداره‌اي ده‌ها‬ ‫ماشين به رنگ‌هاي گوناگون متعلق به مسئوالن آنجا به‬ ‫چشم مي‌خورد‪ .‬چه كسي چنين چيزي را گفته؟» آقاي‬ ‫سيدعباسموسويگفتكهمناينصحبتآقاراشنيدم‪،‬‬ ‫گفتم من هم مشمول همين نگاه هستم‪ .‬ايشان رهبر من‬ ‫هم هس��تند و اين توصيه‌اي كه گفتن��د مربوط به ماهم‬ ‫می‌شود‪ .‬هر چقدر آنجا آقايان وزارت‌خارجه گفتند كه‬ ‫اين مشمول شما نمي‌شود‪ ،‬شما ميهمانيد‪ ،‬اين تشريفات‬ ‫است‪ ،‬ايش��ان قبول نكرده و به همين دليل تا ماشين را‬ ‫عوض كنند و ماشين ساده‌اي سوار شود‪ ،‬دير رسيد‪ .‬اين‬ ‫همان مكتب است؛ اين همان ديدي است كه نگاه اصيل‬ ‫انقالب اسالمي است و تا اينجا رفته است؛ به همين دليل‬ ‫آقاي حس��نين هيكل آن جمله معروف را مي‌گويد كه‬ ‫سواحل مديترانه دو بار فتح شد؛ يك بار زمان خشايار‌شاه‬ ‫كه با لشكر و حمله نظامي سواحل مديترانه را فتح كرد و‬ ‫يك بار توسط واليت‌فقيه‪ .‬كه اين بار بدون لشكركشي‬ ‫فتح شده كه اين فتح‪ ،‬فتح دل‌هاست‪ .‬فتح قلب‌هاست‪.‬‬ ‫حرف مكتبي جمهوري اسالمي و انقالب اسالمي است‪.‬‬ ‫سپاه به‌دنبال اين است‪ .‬از اول سپاه به دنبال همين مسير‬ ‫بوده است‪ .‬در اين بازديد سيدحسن نصراهلل نيز حضور‬ ‫داشت‪ .‬همانطور كه در عكس مي‌بينيد دائما پشت‌سر‬ ‫رهبر خود حركت مي‌كند‪ .‬واليتمداري يعني همين!‬ ‫آقاي مهندس! شما از قديمي‌هاي سپاه هستيد‪،‬‬ ‫وقتي كه از س��پاه خارج ش��ديد و قرار شد در‬ ‫بخش ديگري به نظام خدمت كنيد چه احساسي‬ ‫داشتيد؟ مي‌خواهم بپرس��م چطور از سپاه جدا‬ ‫شديد؟‬ ‫‪ l‬س��پاه براي ما پاس��داران قديمي‌كه با عشق‬ ‫و عالقه وارد آن ش��ديم يك معبد بوده و معبد هست‪.‬‬ ‫در واقع ي��ك مكان مقدس اس��ت‪ .‬من وقت��ي به دليل‬ ‫فعاليت‌هاي متنوعي كه در حوزه فرهنگي و سياس��ي‬ ‫ي كه‬ ‫داشتم‪ ،‬مجبور ش��دم از س��پاه بيرون بيايم‪ ،‬هنگام ‌‬ ‫آخرين امضاي برگه تسوي ‌ه‌حس��اب را گرفتم كه برگه‬ ‫مفصلي اس��ت و همه‌جا بايد بروي و با هزار تشريفات‬ ‫امضا بگيري‪ ،‬بيرون كه آمدم و سوار ماشين شدم نتوانستم‬ ‫تحمل كنم‪ .‬يك گوش��ه‌اي كنار زدم و شايد حدود يك‬ ‫ساعت گريه مي‌كردم و زار مي‌زدم‪ ،‬فكر مي‌كردم يتيم‬ ‫شدم‪ .‬يك لحظه احس��اس كردم وقتي در سپاه نيستم‪،‬‬ ‫هويت ندارم‪ .‬يعني هيچي نيستم‪ .‬همه‌چيزم سپاه بود‪ .‬به‬ ‫تعبير شهيد مطهري ـ راجع به تأثير متقابل فرد و جامعه ـ‬ ‫بچه‌هاي انقالبي‪ ،‬مكتبي و حزب‌اللهي به سپاه مي‌رفتند‪،‬‬ ‫سپاه را تشكيل مي‌دادند و محيط سپاه هم روي اينها اثر‬ ‫متقابل مي‌گذاشت‪ .‬يعني دو طرف ساخته مي‌شدند‪ .‬سپاه‬ ‫يك مكتب بود‪ .‬يك بار آقا فرمودند‪« :‬شما كاري كنيد كه‬ ‫صداوسيما به‌گونه‌اي باشد كه وقتي وارد مي‌شويد‪ ،‬آنقدر‬ ‫فضا حزب‌اللهي و مكتبي باشد كه خود فضا آدم را بسازد‪».‬‬ ‫ما هنوز با آرماني كه آقا دارند و سطح ‌و ترازي كه ايشان‬ ‫مشخص كرده‌اند‪ ،‬فاصله داريم‪ .‬سپاه اينجوري بود‪ .‬وقتي‬ ‫وارد سپاه مي‌شدي‪ ،‬هم خودت اعتقاد داشتي‪ ،‬هم ده‌ها‬ ‫برابر محيط سپاه به شما كمك مي‌كرد‪.‬‬ ‫اگر امكان دارد مهمترين فعاليتي را كه در سپاه‬ ‫داشته‌ايد‪ ،‬توضيح دهيد‪.‬‬ ‫‪ l‬يك بخش مهم از سابقه من در سپاه؛ حضور در‬ ‫صنايع نظامي و توليد انواع راكت‌هاي جنگي مورد نياز‬ ‫جبهه‌ها بود‪ .‬مجموعه كارخانجات شهيد‌حسن باقري كه‬ ‫از نقطه صفر آغاز شد و امروز سرمايه ارزشمندي براي‬ ‫صنايع نظامي كشور است‪.‬‬ ‫اولين پروژه توليدي؛ نمونه‌سازي و توليد آزمايش و‬ ‫نهايتا توليد انبوه موشك ميني كاتيويي (‪ )107‬م‪.‬م‪ .‬بود كه‬ ‫به صورت انبوه در جبهه‌ها استفاده مي‌شد‪.‬‬ ‫براي توليد انبوه اين راكت‌ها در سطح بسيار وسيع‪،‬‬ ‫هم از كارخانجات دولتي و هم بخش خصوصي حتي‬ ‫‪29‬‬
‫سياست‬ ‫در شهرس��تان‌ها و شهرهاي دور س��ازماندهي و به‌كار‬ ‫گرفته شدند‪ .‬امكانات توليدي در اختيارشان قرار گرفت‬ ‫و تجهيزات كنترل دقيق قطعات براي آنها ارس��ال شد‪.‬‬ ‫ي آنها و رساندن‬ ‫جمع‌آوري مرتب توليدات‪ ،‬كنترل كيف ‌‬ ‫قطعات پاي مونتاژ آن هم با خطراتي كه مواد انفجاري‬ ‫از قبيل ‪ ،TNT‬سوخت و‪ ...‬داشت‪ ،‬كار بزرگي بود كه با‬ ‫همت جوان‌ها به خوبي صورت گرفت و ما از اين لحاظ‬ ‫در آن مقطع خودكفا شديم‪ .‬به تدريج راكت‌هاي ديگر‬ ‫نيز در زمره پروژه‌هاي اين مجموعه درآمد كه خوشبختانه‬ ‫امروز همه آنها با موفقيت توليد و تحويل نيروهاي مسلح‬ ‫مي‌شود‪.‬‬ ‫در جريان تحقيق و توليد اين راكت‌ها‪ ،‬بسياري از‬ ‫صنايعوقابليت‌هايتحقيقاتيكشوركهشناختهشدهنبود‬ ‫و راكد مانده بود‪ ،‬فعال شده و بعدها نيز جزو فعال‌ترين‬ ‫مجموعه‌هاي توليدي و تحقيق و پژوهشي كشور شدند‪.‬‬ ‫سوال ديگرم اين اس��ت كه نگاه مردم به سپاه با‬ ‫گذشت سه دهه از عمر آن چگونه است؟ يعني‬ ‫آن چيزي كه شما حاال پس از اين همه سال در‬ ‫جامعه نس��بت به س��پاه مي‌بينيد چه مختصاتي‬ ‫دارد؟‬ ‫‪ l‬س��پاه در دل مردم جاي دارد‪ .‬مردم سپاه را از‬ ‫روز اول دوست داشتند‪ ،‬حتي كساني كه با ارزش‌هاي‬ ‫انقالب همخواني نداشته و خيلي چيزها را قبول ندارند‪،‬‬ ‫ولي دلشان براي اين كشور مي‌تپد و در اين كشور زندگي‬ ‫مي‌كنند‪ ،‬سپاه را دوست دارند‪ .‬شهداي سپاه فخر تاريخ‬ ‫انقالب اسالمي هستند‪ .‬شهدايي كه مظلومانه به شهادت‬ ‫رسيدند‪ ،‬از روز اول انقالب و شهيد گمنامند‪ .‬خدماتي‬ ‫كه كردند و خون پاك‌شان انقالب اسالمي را به آنجايي‬ ‫رساند كه امروز ما مقتدرانه در دنيا مي‌توانيم حرف بزنيم‬ ‫و دنيا روي ما به‌عنوان محور جدي مناسبات و تاثيرگذار‬ ‫در روابط اصلي تشكيل‌دهنده معادالت جهاني حساب‬ ‫مي‌كند‪.‬‬ ‫آق��اي ضرغامي! س��پاه دوره‌ه��اي مختلفي را‬ ‫طي كرده اس��ت‪ .‬اگ��ر بخواهي��د در اين مورد‬ ‫ماموريت‌ه��اي س��پاه را در گذر اين س��ه دهه‬ ‫دسته‌بندي كنيد‪ ،‬چطور آن را مطرح مي‌فرماييد؟‬ ‫‪ l‬دوره اول در واق��ع دوره تثبي��ت انقالب بود‬ ‫و س��پاه نقش تعيين‌كننده‌اي داش��ت‪ .‬ناامني‌ها‪ ،‬مساله‬ ‫گروهك‌ها‪ ،‬در همه جاي كش��ور از غائله كردستان تا‬ ‫‌تركمن‌صحرا‪ ،‬بلوچستان تا خوزس��تان و غائله خلق‬ ‫آذربايجان‪ .‬در واقع س��ناريوهايي كه دشمن روي ميز‬ ‫گذاشته بود تا بتواند در ش��رايطي با ملت ايران برخورد‬ ‫كند مشابه همين حرف‌هايي كه امروز مي‌زنند كه همه‬ ‫سناريوها روي ميز است آن موقع هم آن سناريوها را روي‬ ‫ميز داشتند‪ .‬همه را يكي‌يكي يا چند تا چند تا رو كردند‪.‬‬ ‫يا همزمان؟‬ ‫‪ l‬بله گاهي هم همزمان‪ .‬در واقع هر چه داشتند‬ ‫رو كردند‪ .‬سپاه خط مقدم مقابله با اين طراحي‌هايي بود‬ ‫كه آمريكايي‌ها در دست داشتند‪ .‬نه اينكه ديگران كمك‬ ‫نكردند‪ ،‬ديگران هم خيلي كمك كردند‪ .‬شخصيت‌هاي‬ ‫نظام‪ ،‬آدم‌هاي انقالب‪ ،‬بزرگاني ك��ه بودند‪ ،‬ولي بدون‬ ‫‌ترديد سپاه نقش محوري داشت‪ .‬سپاه شهداي عزيزي در‬ ‫مساله كردستان داد كه ياد همه‌شان را گرامي‌مي‌داريم‪.‬‬ ‫سال ‪ ،80‬كه مدير امور استان‌ها بودم براي افتتاح شبكه‬ ‫كردستان در سنندج به كردستان رفتيم‪ .‬من مجموعه‌اي‬ ‫از فرماندهان سپاه را كه در كردستان بودند با خود بردم‪.‬‬ ‫از جمله سردار رضا عسگري كه توسط صهيونيست‌ها‬ ‫ربوده شده است‪ .‬ايشان در كردستان فرمانده سپاه بود‪.‬‬ ‫يك مدت هم در لبنان فرمانده سپاه بود‪ .‬مراسم كه تمام‬ ‫شد‪ ،‬من به ايشان گفتم اخالقم اين است كه مي‌روم بين‬ ‫مردم ببينم اوضاع چطوري اس��ت‪ .‬ساعت نزديك ‪11‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪30‬‬ ‫شب بود‪ .‬به همراه آقاي عسگري رفتيم به يك قهوه‌خانه‬ ‫كه مملو از جمعيت بود و صحبت مي‌كردند و سيگار و‬ ‫قليان مي‌كشيدند‪ .‬ما كه وارد شديم آرام‌‌آرام شناختند‪ .‬در‬ ‫حال چاي خوردن آنهايي كه ما را شناختند شروع كردند‬ ‫بهبحثكردن‪.‬خيليصفاداشتند‪.‬خبآقايعسگريهم‬ ‫با اينها همزباني‌ها مي‌كرد و خاطره‌هايي داشت‪ .‬براي من‬ ‫يكشبفراموشنشدنيدرسنندجبود‪.‬تانيمه‌هايشب‬ ‫اين مردمي‌كه آنجا بودند چقدر قدرشناس سپاه بودند و‬ ‫از ما به دليل اينكه شبكه را راه انداختيم‪ ،‬تقدير و تشكر‬ ‫كردند‪ .‬ولي بعد حرف سپاه وسط آمد‪ .‬سپاه آنجا كمك‬ ‫كرد‪ .‬پيشمرگان مسلمان كرد راه‌اندازي شدند و همان‬ ‫مردم آنجا ايستادند و از انقالب دفاع كردند‪ .‬اين يكي از‬ ‫كارهاي سپاه بود‪ .‬همينطور در نقاط ديگر كشور‪ .‬در تثبيت‬ ‫انقالب‪ ،‬در برخورد با ناامني‌ها‪ ،‬براي حفظ انقالب‪ .‬اينكه‬ ‫حضرت امام در ارتباط با سپاه فرمايشات بسيار استثنايي‬ ‫دارند‪ ،‬ناشي از همين اقداماتي است كه سپاه از روز اول‬ ‫داشت‪ .‬من يكي‪ ،‬دو جمله امام را براي شما می‌خوانم؛‬ ‫«اي كاش من هم يك پاسدار بودم»‪« ،‬اگر سپاه نبود كشور‬ ‫هم نبود»‪« ،‬شما برادران سپاهي آينه مجسم مظلوميت‌ها‬ ‫و رشادت‌هاي اين ملت بزرگ در صحنه نبرد و تاريخ‬ ‫مصور انقالب هستيد»‪« ،‬من از سپاه راضي هستم و به هيچ‬ ‫وجه نظرم از شما برنمي‌گردد»‪ .‬فلسفه اين فرمايشات به‬ ‫بعضي از مقاطعي برمي‌گردد كه سپاه دچار تنگنا‌شده و‬ ‫به آن حمالتي مي‌شد‪ .‬تاريخچه بعضي از اينها را دارم‪ .‬آن‬ ‫وقت سر بزنگاه‌ امام فرمايشات تاريخي در مورد سپاه‬ ‫مي‌كردند؛ «پاس��دارها بودند كه مملكت ما را در چنين‬ ‫زماني كه هيچ‌كس نمي‌توانست حفظ كند‪ ،‬حفظ كردند»‬ ‫و فرمايشات ديگري كه در مورد هيچ نهادي اين‌طوري‬ ‫امام صحبت نكردند‪.‬‬ ‫وقت��ي از اين زم��ان عب��ور مي‌كنيم ب��ه دوره‬ ‫دفاع مقدس مي‌رسيم؛ دوره‌اي كه سپاه در واقع‬ ‫ي ايفا مي‌كند‪ .‬اينجا در واقع آغاز دوره‬ ‫نقش مهم ‌‬ ‫جديد سپاه است؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬از همين زمان دوره جديد س��پاه شروع‬ ‫مي‌شود‪ .‬در واقع سپاه در عمليات پخته شد و اين پختگي‬ ‫را در صحنه جنگ آرام‌‌آرام تبديل به عمليات كالسيك‬ ‫كرد‪ .‬درست برعكس خيلي‌ها كه از دوره‌هاي كالسيك‬ ‫شروع مي‌كنند و بعد حاال يك جنگ مي‌بينند يا نمي‌بينند‪،‬‬ ‫سپاه درست برعكس شروع كرد و به همين دليل خيلي‬ ‫توانمند و كارآمد شد‪ .‬البته صحنه جنگ صحنه آزمايش‬ ‫بس��يار بزرگي براي ارتش هم ب��ود و افتخارات بزرگي‬ ‫ارتش آفريد‪ .‬امثال صيادشيرازي‌ها‪ ،‬بابايي‌ها‪ ،‬شيرودي‌ها‬ ‫و شخصيت‌هاي برجسته و شهداي بزرگي كه در ارتش‬ ‫جمهوري اسالمي بودند و امروز ارتش مومن ما را تشكيل‬ ‫مي‌دهند‪ ،‬همه اينها در دوران جنگ در واقع آزموده شدند‪،‬‬ ‫اما سپاه كامال متفاوت شروع كرد‪ .‬مثل شهيد باقري كه‬ ‫آقاي جوزاني وقتي س��ريال «در چش��م باد» را ساخت‬ ‫بارها به من گفت كه من به‌شدت مجذوب اين شخصيت‬ ‫هس��تم‪ .‬اين جوان با اين ظاهر و جثه نحيف‪ ،‬بنيانگذار‬ ‫اطالعات ـ عمليات س��پاه مي‌ش��ود و نقش كليدي در‬ ‫عمليات‌هاي بزرگ ايفا مي‌كند‌‪ ،‬ايشان گفت من اصال‬ ‫نسبت به اين شخص يك احساس مسئوليت شخصي‬ ‫دارم و ديديد كه شخصيت شهيد باقري را چقدر خوب‬ ‫توانست در س��ريال «در چش��م باد» د ‌ر بياورد‪ .‬مطلب‬ ‫مفصلي كه در پايان سريال «سردار رشيد»‪ ،‬از فرماندهان‬ ‫بزرگ سپاه كه هميشه با شهيد‌باقري بود‪ ،‬نوشتند‪ ،‬نشان‬ ‫مي‌دهد كه اين كارگردان خوب و با‌انگيزه واقعا توانست‬ ‫گوشه‌اي از شخصيت‌هاي برجسته س��رداران سپاه را‬ ‫آنطور كه الزم بود براي مردم به تصوير بكش��د‪ .‬س��پاه‬ ‫تجرب��ه‌اي را كه در كردس��تان به دس��ت آورد در دوره‬ ‫دفاع مقدس اس��تفاده ك��رد و جن��گ را مديريت كرد‪.‬‬ ‫سپاه با يك تجربه ارزشمندي كه از سال ‪ 57‬تا ‪ 59‬داشت‬ ‫وارد شد و كار بزرگي براي كشور كرد‪ .‬در واقع هويت‬ ‫سپاه به تعبير من منشوري است‪ .‬سپاه به‌خاطر مأموريتي‬ ‫كه دارد و به‌خاط��ر توانمندي‌هايي كه از ابتدا داش��ته‪،‬‬ ‫مجموعه‌اي از ويژگي‌ها و توانمندي‌هايي را در خودش‬ ‫جمع كرده و هر جا هم كه انقالب الزم داشت به صحنه‬ ‫آورده و با فداكاري و آبرو گذاش��تن از خودش با همه‬ ‫وجود توانمندي‌ها را در خدمت نظام قرار دارد‪ .‬من همين‬ ‫جا مطلبي را كه فكر مي‌كنم براي اين دوره سياسي كشور‬ ‫ضروري است‪ ،‬عرض كنم‪ .‬اخيرا ما به مناسبتي خدمت‬ ‫مقام‌معظم‌رهبري بوديم‪ ،‬در يك جلسه خصوصي يك‬ ‫بحثي راجع به موضوعي شد و ايش��ان در واقع در اين‬ ‫بحث مي‌خواستند مطرح كنند آنجايي كه الزم است يك‬ ‫عده آبرويي از خودشان بگذارند بايد اين كار را بكنند‪.‬‬ ‫فرمودند كه آبروي مسئوالن جزو بيت‌المال است‪ .‬مال‬ ‫خودشان نيست‪ ،‬يعني اگر يك مسئول رده بااليي به يك‬ ‫جايگاهي مي‌رسد پيش مردم آبرو دارد و مردم قبولش‬ ‫دارند‪ .‬فكر نكند كه مال خودش است اين امكاني است‬ ‫كه نظام براي او فراهم كرده و جزو بيت‌المال است‪.‬‬ ‫تفس��ير ش��ما از فرمايش رهبر معظ��م انقالب‬ ‫چيست؟‬ ‫‪ l‬اين فرمايش دو معنا دارد؛ يك معنايش اين است‬ ‫كه آقايي كه از طريق جمهوري اسالمي به يك موقعيت‬ ‫ي رسيده و آبرويي دارد آنجايي كه الزم است آبرو‬ ‫و مقام ‌‬ ‫را براي نظام خرج كند‪ ،‬بايد خرج كند‪ .‬نمي‌شود شير يا‬ ‫خط بياوري و استخاره كني‪ .‬آنجايي كه الزم است براي‬ ‫ب فداكاري كن��ي و در ميدان بيايي‪ ،‬بايد بيايي‬ ‫اين انقال ‌‬ ‫ي در صداوسيما‬ ‫و احتياط نكني‪ .‬ما در فتنه تجربه مهم ‌‬ ‫داشتيم‪ .‬شايد اگر يك روزي فرصت بشود و الزم باشد‬ ‫بخش‌هايي از ناگفته‌ها را بگويم‪ .‬كساني كه خيلي مدعي‬ ‫بودند‪ ،‬از انقالب خيلي س��رمايه‌ها اندوخته بودند‪ ،‬اما‬ ‫آنجا كه الزم بود آبرو بگذارند‪ ،‬نيامدند يا وقتي با اصرار‬ ‫و پيگيري ما مجبور مي‌ش��دند بيايند ش��رط و شروط‬ ‫مي‌گذاشتند و ما مجبور مي‌شديم با هم حرف بزنيم و‬ ‫يك جوري قبول كنيم كه بيايند چه بگويند و چه بشنوند‪.‬‬ ‫اين درست نيست‪ ،‬مسئوالن هر چه دارند از نظام است‪.‬‬ ‫سپاه اين كار را كرد‪ .‬سپاه وقتي احساس كرد كشور به او‬ ‫احتياج دارد و براي برقراري امنيت بايد به نيروي انتظامي‬ ‫‌كمك كند‌‪ ،‬با همه بضاعتي كه الزم بود ـ چون بضاعت‬ ‫سپاه خيلي باالست ـ در آن حدي كه الزم بود به ميدان‬ ‫آمد‪ .‬شبكه‌هاي ماهواره‌اي سپاه را كوبيدند‪ .‬تبليغات خيلي‬ ‫مهم بود و تا يكي دو سال بسياري از خواص ما هنوز اسير‬ ‫آن تبليغات بودند و حاضر نبودند متناسب با جايگاهي‬ ‫كه از آنها توقع مي‌رفت دو كلمه حرف حس��اب بزنند‪.‬‬ ‫سپاه به ميدان آمد و آن آبرويي را كه براي نظام داشت‪ ،‬به‬ ‫صحنه آورد‪ .‬در برقراري امنيت كوشيد و خداوند هم آن‬ ‫را مضاعف كرد و روز به روز به عزت و اعتبار آن افزود‪.‬‬ ‫من در چهره‌هاي مان��دگار دوره‌هاي قبل به ذهنم‬ ‫رسيد كه از يك چهره برجسته و ماندگار جنگ تقدير‬ ‫كنم‪ ،‬مطالعه‌اي كرديم و خب اين ستاره‌ها در سپاه فراوان‬ ‫هستند‪ .‬اما به داليلي روي شخصيت سردار علي فضلي‬ ‫تمركز كرديم و از ايشان خواهش كرديم تا در كنار بقيه‬ ‫ي حضور‬ ‫استادان دانش��گاه و چهره‌هاي ماندگار علم ‌‬ ‫يابند‪ .‬چون آنجا فضاي علم��ي‌و هنري بود و مربوط به‬ ‫جنگ نمي‌شد‪ ،‬ايشان در ابتدا به دليل تعهدي كه داشت‬ ‫استنكاف مي‌كرد و نمي‌خواست بيايد‪ .‬مي‌خواست در‬ ‫همين چارچوبي كه هست و اخالصي كه دارد‪ ،‬بماند‪.‬‬ ‫من اصرار كردم و ايش��ان قبول كرد‪ .‬بعضي از دوستان‬ ‫دلسوز و مسئول مي‌گفتند كه فالني اين كار خوبي نيست‪.‬‬ ‫در مقابل اين همه چهره علم��ي‌كه هر كدام با وجهه‌اي‬ ‫مي‌آيند باال شما مي‌خواهيد از يك چهره نظامي تقدير‬
‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫كنيد‪ .‬اين با فضاي چهره‌هاي ماندگار همخواني ندارد!‬ ‫و يك فضاي ديگ��ر الزم دارد‪ .‬اما من اعتق��ادم اين بود‬ ‫كه چهره ماندگار واقعي همين سرداران برجسته سپاه‬ ‫هستند و مطمئن بودم كه اين اتفاق فضا را متحول مي‌كند‪.‬‬ ‫لحظه‌اي كه اسم سردار فضلي آورده شد كه باال بيايد و‬ ‫جايزه بگيرد و از ايشان تقدير شود‪ ،‬تمام افراد حاضر در‬ ‫س��الن كه همين نخبگان‪ ،‬دانشگاهيان‪ ،‬شخصيت‌هاي‬ ‫علمي‌با تفكرات مختلف بودند‪ ،‬روي پا ايس��تادند و تا‬ ‫جايي كه در توان داشتند سردار فضلي را تشويق كردند‪.‬‬ ‫با اينكه آخرين كس��ي بود كه روي س��ن آمد و جلسه‬ ‫طوالني شده بود‪ ،‬ديديم كه جلسه گرم‌تر از لحظه آغاز‬ ‫شد و آنقدر سردار‌فضلي را تشويق كردند كه او مجبور‬ ‫شد چند بار احترام نظامي بگذارد و وقتي كه مي‌خواست‬ ‫پايين بيايد باز مي‌ديد كه جمعيت دارند تشويق مي‌كنند‪،‬‬ ‫دوباره مي‌ايستاد و احترام نظامي مي‌گذاشت‪ .‬اشك از‬ ‫چشمان خيلي‌ها سرازير شده بود‪ .‬وقتي كه مراسم تمام‬ ‫شد با آقاياني كه حضور داشتند براي صرف شام به سالن‬ ‫پشتي رفتيم‪ ،‬هرچقدر منتظر شديم تا سردار فضلي بيايد‬ ‫ايشان نيامد‪ .‬ما گفتيم كه ش��ايد رفته باشند‪ .‬درآخرين‬ ‫لحظه كه وارد شدند از ايشان س��وال كرديم كه علي‌آقا‬ ‫خيلي طول كشيد! گفتند كه نمي‌شد كه بيايم‪ .‬بچه‌هايي‬ ‫كه همراهش بودند‪ ،‬گفتند كه ايشان تا همين االن داخل‬ ‫سالن مانده بود و خيلي از شخصيت‌هاي علمي‌مي‌آمدند‬ ‫پيش ايشان‪ ،‬با ايشان روبوس��ي مي‌كردند‪ .‬از ايشان به‬ ‫نوعي تبرك مي‌گرفتند‪ ،‬عكس يادگاري مي‌انداختند و‬ ‫ايشان هم ايستاده بود‪ .‬اين يعني سپاه‪ ،‬يعني يك كسي مثل‬ ‫علي فضلي‪ ،‬فرمانده لشكر سيدالشهدا كه با اين بچه‌ها‬ ‫در صحنه نبرد عشق‌بازي كرده‪ ،‬در آن لحظه‌هايي كه بين‬ ‫مرگ و زندگي فاصله‌اي نيست‪ ،‬آدم جز خدا چيزي را‬ ‫نمي‌بيند‪ .‬خدا اين آبرو را مي‌دهد‪ .‬آنجايي هم كه الزم شد‬ ‫درفتنهياهر‌جايديگرسردار‌فضلينگفتمنيكچهره‬ ‫محبوبم‪ .‬بعضي آدم‌ها يك ذره جايگاه ندارند‪ ،‬اينجور‬ ‫موقع‌ها فكر مي‌كنند كه جاي ديگری بايد خودشان را‬ ‫خرج كنند‪ ،‬اما سردار فضلي با همه وجود به ميدان آمد‪.‬‬ ‫قاطعانه از انقالب و ولي‌فقيه و رهبري دفاع كرد كه اين‬ ‫باعث دلگرمي‌خيلي‌ها شد و امروز سردار فضلي در ميدان‬ ‫است و حرف مي‌زند‪ .‬اين حرف سردار فضلي با هيچ‌كس‬ ‫ديگر قابل مقايسه نيست‪ .‬اين ارزش سپاه است‪.‬‬ ‫پستفسيرشماازصحبت‌هايرهبرمعظمانقالب‬ ‫در آن جلسه اين‌گونه است؟ يعني مي‌خواهيد‬ ‫بگوييد مسئوالن فقط متعلق به خودشان نيستند‬ ‫و در اصل متعلق به نظام هستند؟‬ ‫‪ l‬يك بعد ديگرش هم اين است كه ما هم بايد‬ ‫آبروي مس��ئوالن را حفظ كنيم‪ .‬اين هم در ادامه همان‬ ‫بحث اس��ت‪ .‬چون اين هم بيت‌المال است‪ .‬نمي‌شود‬ ‫به بيت‌المال دس��ت‌اندازي كرد‪ .‬يك مسئولي كه به اين‬ ‫مقام رسيده به اين جايگاه رسيده‪ ،‬زحمت كشيده‪ ،‬نظام‬ ‫خرجش كرده‪ ،‬مورد اعتماد مردم است و جايگاهي دارد‪.‬‬ ‫به اين راحتي نمي‌شود كه در سايتي‪ ،‬در روزنامه‌اي چيزي‬ ‫به ذهن طرف برسد و آبروي او را ببرد‪ .‬اين آبرو‪ ،‬آبروي‬ ‫شخصي و فردي نيس��ت‪ ،‬اين لطمه زدن به بيت‌المال‬ ‫اس��ت‪ ،‬بنابراين اين را بايد توجه كنيم‪ .‬به بحث اصلي‬ ‫برگرديم‪ ،‬در واقع شخصيت سپاه منعطف است‪ .‬به نظر‬ ‫من ساختار و سازمان س��پاه يك پروژه مهم تحقيقاتي‬ ‫است‪ .‬نوع مديريتي كه در سپاه شد و تا به امروز ادامه پيدا‬ ‫كرد مي‌تواند موضوع تحقيقات مفصل باشد كه چرا سپاه‬ ‫آنقدر كارآمد است؛ البته جايگاه قانوني كه دارد و سلسله‬ ‫مراتبي كه هست با هدايت و راهبري توسط رهبري و‬ ‫فرمانده كل قوا ایجاد مي‌ش��ود‪ .‬سپاه همان موقع هم كه‬ ‫درجه‌بندي نداشت اين روابط به نحو بسيار مطلوبي در‬ ‫سپاه رعايت مي‌شد‪ .‬فرمانده معلوم بود‪ ،‬معاون معلوم بود‪،‬‬ ‫اينطور نبود كه بگويند شما ابالغت چيست‪ ،‬درجه‌ات‬ ‫چيست‪ ،‬با دستور فرمانده مي‌رفتند و شهيد مي‌شدند‪.‬‬ ‫باالترين توجه به سلسله مراتب را داشتند‪.‬‬ ‫گويا در يك مقطع در س��پاه اختالف ديدگاهي‬ ‫پيش آمده بود‪ .‬شما چيزي به خاطر داريد؟‬ ‫‪ l‬مختصر سوءتفاهم‌هايي در يك مقطع كوتاه‬ ‫در س��پاه تهران به‌وجود آمد كه در آن دو جريان وجود‬ ‫داش��ت؛ يك جريان كه منتقد نحوه اداره جنگ و انجام‬ ‫عمليات‌هاي كالس��يك بودند و پيشنهاد عمليات‌هاي‬ ‫پارتيزاني و كوچك و بي‌وقفه را داش��تند و يك جريان‬ ‫ديگر كه سياس��ي ب��ود و متأثر از جريان فاس��د مهدي‬ ‫هاشمي و بيت آقاي منتظري امثال اكبر گنجي بودند كه‬ ‫با هم مخلوط ش��ده بودند‪ .‬اما در تحليل آن رويداد من‬ ‫تاكيد دارم كه اينها نبايد با هم مخلوط شود‪ .‬آنهايي كه در‬ ‫واقع نيروهاي عملياتي بودند امثال شهيد بهمني‪ ،‬شهيد‬ ‫رستگار‌مقدم و‪ ...‬انس��ان‌هايي پاك و مطيع امام بودند‪.‬‬ ‫اگر جايي احساس مي‌كردند به‌خاطر آن روحيه‌اي كه‬ ‫داشتند بايد انتقاد كنند اين كار را مي‌كردند‪ .‬به همين دليل‬ ‫بالفاصله بعد از آگاهي از نظرات ام��ام به جبهه رفتند‪،‬‬ ‫ي از‬ ‫جنگيدند و به شهادت رسيدند؛ ش��هيد داود كريم ‌‬ ‫همين بچه‌ها بود‪.‬‬ ‫امام در آن مقطع با دوستان سپاهي برخورد روشني‬ ‫كردند و دستور صريحي دادند‪ .‬آن دس��تور در پادگان‬ ‫وليعصر(عج) خوانده ش��د‪ .‬امام به بچه‌هاي سپاه تاكيد‬ ‫كردند كه حرمت و جايگاه فرماندهي سپاه بايد حفظ شود‬ ‫و اگر هم اشكال و انتقادي هست بايد در مسير خودش‬ ‫باشد‪ ،‬نبايد اين شاكله و ش��الوده از بين برود‪ .‬آن تشري‬ ‫كه امام زدند و توبيخي كه كردند مثل دوايي بر اين درد‬ ‫شفابخش بود و تا امروز هم ادامه دارد‪.‬‬ ‫جنگ كه تمام شد‪ ،‬خيلي‌ها دنبال اين بودند كه‬ ‫تكليف سپاه چه مي‌شود‪ .‬سپاه به نظرم از همين‬ ‫دوره ماموريت جديدش آغاز مي‌شود؟‬ ‫‪ l‬بله‪ .‬سپاه بعد از دفاع مقدس در سازندگي وارد‬ ‫ش��د و كارهاي بزرگي انجام داد‪ .‬امكانات خودش را به‬ ‫صحنه آورد و در پروژه‌هاي بزرگ كشور شركت كرد‪.‬‬ ‫بسياري از سدها و پل‌ها و پروژه‌هاي ملي در كشور را به‬ ‫دست گرفت‪ .‬به همين تهران خودمان نگاه كنيد‪ .‬چند كار‬ ‫بزرگ در حال انجام است‪ .‬همين تونل نيايش و پلي كه‬ ‫از شرق به غرب تهران كشيده مي‌شود‪ .‬چند كيلومتر پل‬ ‫و تونل كه يك كار واقعا ارزشمند و سطح باالي مهندسي‬ ‫است كه من اخيرا رفتم و از اين پروژ‌ه بازديد كردم‪ .‬خب‬ ‫بچه‌هاي سپاه قرارگاه خاتم‌االنبيا در حال انجام آن هستند‪.‬‬ ‫همان موسسه‌اي كه پل تاريخي خيبر را در جزاير‬ ‫مجنون زد‪ ،‬االن پل ‪ 20‬كيلومتري بزرگراه صدر‬ ‫را مي‌زند؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬دقيقا همان بچه‌هاي شهيد رجايي بودند‬ ‫كه حاال در خدمت س��ازندگي هستند‪ .‬من هميشه يك‬ ‫توصيه‌اي به دوستان‌مان در حوزه سيما مي‌كنم‪ ،‬بعضي‬ ‫موق ‌ع كه رزمنده‌ها و س��پاه را نش��ان مي‌دهند احساس‬ ‫مي‌كنند كه تعهدي دارند بروند و مثال نشان بدهند يك‬ ‫سپاهي كه امروز جانباز ش��ده و در بيمارستان بستري‬ ‫است‪ ،‬چه مشكالتي دارد و گرفتاري‌هايش چگونه است‬ ‫كه با او همدردي كنند‪ .‬اين يك بخشي از واقعيات سپاه‬ ‫است كه بايد به اندازه الزم به آن توجه كنيم ولي بسياري از‬ ‫نيروهاي سپاه امروز يا استاد دانشگاه يا مهندسان برجسته‬ ‫هستند‪ ،‬محقق‌ها و پژوهشگرها و كارشناسان برجسته در‬ ‫همه حوزه‌هاي كشور وارد شدند و امروز مصدر كارهاي‬ ‫مهم در كشورند‪ .‬اينها همه پاسدار بودند‪ ،‬سپاهي بودند‪،‬‬ ‫سابقه كارهاي بسيجي و انقالبي داشتند و تالش كردند‬ ‫كه اين روحيه را در كار خودشان حفظ كنند‪ .‬حاال يكي‬ ‫موفق‌تر اس��ت و يكي كمتر توفيق دارد و يكي اقتضاي‬ ‫كارش جور ديگری است‪ .‬اما هر‌جا كه اين روحيه و اين‬ ‫سپاهبرايماپاسدارانقديمي‌كهباعشقوعالقهواردآنشديم‬ ‫يكمعبدبودهومعبدهست‬ ‫سرانفتنهانتخاباتپرشور‪88‬راتلخكردند‪ .‬آبروينظامرابه‬ ‫تاراجبردندودشمنانمايوسرامجددااميدواركردند‬ ‫هنگاميكهازسپاهبيرونآمدميكساعتدرداخلماشينگريه‬ ‫مي‌كردم‪.‬همههويتمسپاهبود‬ ‫بازشدندرهايآرشيومحرمانهصداوسيمانقشمهميدر‬ ‫بصيرتافزاييملتداشت‬ ‫‪31‬‬
‫سياست‬ ‫نگاه وارد شد در حد خودش خيلي توانسته تاثير بگذارد‪.‬‬ ‫يادم است سال ‪ 74‬كه من در وزارت ارشاد بودم و وزير‬ ‫وقت از من خواست تا مسئوليت معاونت سينمايي را‬ ‫بپذيرم با كمك تعدادي از همين دوستان سپاه كه در حوزه‬ ‫فرهنگي هنري بودند در معاونت سينمايي وارد شدم‪.‬‬ ‫وقتي عملكرد يكسال و نيمه آن موقع بررسي مي‌شود‪،‬‬ ‫مي‌بينم برجسته‌ترين فيلم‌هاي سينمايي ايران و به‌ويژه‬ ‫فيلم‌هاي دف��اع مقدس و كارهاي مان��دگار و اقدامات‬ ‫فراواني كه ص��ورت گرفته مربوط به آن دوره اس��ت‪.‬‬ ‫هم ارتقاي س��ينما‪ ،‬هم ارتقاي فعاليت هنري‪ ،‬كارهاي‬ ‫سازنده‌اي كه روي بسياري از هنرمندان انجام گرفت‪ ،‬يك‬ ‫ليست بلندباالست كه البته به اين بحث ما ربطي ندارد‪.‬‬ ‫اينها با روحيه‌اي بود كه بچه‌هاي انقالب و سپاه آمدند‬ ‫در يك محيط هنري توانس��تند كار كنند و موفق بودند‬ ‫و بسياري از كساني كه اين ارزيابي را در طول سال‌هاي‬ ‫مختلف در سينما داشتند آن فضا و آن موقعيت را به‌دليل‬ ‫آمدن اين روحيه و تالش ش��بانه‌روزي كه دوستان در‬ ‫اين حوزه انج��ام دادند واقعا از دوره‌هاي بس��يار موفق‬ ‫مي‌دانند‪ .‬در جلسه‌اي كه مديران ارشاد خدمت رهبري‬ ‫رسيدند‪ -‬چون رهبري خودشان كارشناس امور هنري‬ ‫هستند و هميشه يك فرصت استثنايي براي هنرمندان و‬ ‫مديران فرهنگي نظام اس��ت‪ -‬در آن مالقات در ابتداي‬ ‫فرمايشات فرمودند كه از زحمات شما تشكر مي‌كنيم‪،‬‬ ‫از معاونت‌هاي خوبي مثل معاونت سينمايي كه باعث‬ ‫دلگرمي‌ما شده تشكر مي‌كنيم‪ .‬يعني همان اول قضاوت‬ ‫خودش��ان را روي اين مجموعه از بچه‌هاي انقالب كه‬ ‫رفتند و در يك مدت كوتاهي همه چيز را متحول كردند‬ ‫اعالم كردند‪ .‬البته به دليل برخورد با دوم‌خرداد اين تفكر‬ ‫امكان ادامه پيدا نكرد‪ ،‬ولي همان يك‌سال و نيم كه اين‬ ‫مجموعه گرد‌هم آمدند به نوبه خودش يك كارنامه بسيار‬ ‫موفق اس��ت و من فكر مي‌كنم كه سينماي ما اگر امروز‬ ‫مشكالتي دارد و اين مش��كالت ارزيابي درست بايد‬ ‫بشود و اينها رفع بشود يك بازخواني روي پرونده يك‬ ‫سال و نيم معاونت سينمايي كه نيروهاي انقالب بودند‬ ‫به ما خيلي مي‌تواند كمك كند كه ما چه سياست‌هايي را‬ ‫در پيش گرفتيم و علت توفيقاتي كه در آن مقطع داشتيم‬ ‫چه بود‪.‬‬ ‫سپاه در زمان دفاع مقدس فقط به مسائل نظامي‬ ‫محدود نبود و در بخش فرهنگي هم فعاليت‌هاي‬ ‫بسياري داش��ت‪ .‬اگر موافقيد در اين مورد هم‬ ‫صحبتكنيم‪.‬‬ ‫‪ l‬سپاه نيروي اعتقادي است و بصيرت در ذاتش‬ ‫است‪ .‬سپاه فرزند زمان خودش اس��ت و در دوره‌هاي‬ ‫مختلف انق�لاب اس�لامي مأموريت‌ه��اي متعددی‬ ‫انجام داده‪ .‬در همان دوره جنگ ب��ا اينكه محور اصلي‬ ‫فعاليت‌هاي س��پاه دفاع مقدس و فرماندهي عمليات و‬ ‫بسيج مديريت و س��اماندهي و بسيج نيروهاي مردمي‬ ‫‌بود فعاليت‌هاي فرهنگي سپاه بسيار گسترده بود‪ .‬يعني‬ ‫نشريات سپاه‪ ،‬برنامه‌هاي راديو و تلويزيون سپاه جزو‬ ‫پرشنونده‌ترين و پربيننده‌ترين برنامه‌ها بود و فقط هم‬ ‫اكتفا به يك برنامه خاصي نمي‌شد‪ .‬خاطرات زيادي از‬ ‫دوران حضور در راديو سپاه دارم‪.‬‬ ‫غير از برنامه روتيني كه هر روز داشتيم و همه‌اش‬ ‫مربوط به جنگ بود هر وقت عمليات مي‌شد و شرايطي‬ ‫خاصي به وجود مي‌آمد‪ ،‬بعضي مواقع سه تا چهار ساعت‬ ‫سپاه به صورت روزانه برنامه توليد مي‌كرد و روي آنتن‬ ‫مي‌برد‪ .‬برخالف حاال كه ‪ 160‬شبكه راديو و تلويزيوني‬ ‫داريم آن موقع خيلي محدود بود‪ .‬دو شبكه تلويزيونی‬ ‫بود و چند شبكه راديويي و همه براي همين تعداد شبكه‬ ‫برنامه توليد مي‌كردند‪ .‬وقتي س��پاه چهار ساعت برنامه‬ ‫توليد مي‌كرد نشان از توانمندي سپاه در كار رسانه‌اي و‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪32‬‬ ‫راديويي بود‪ .‬بچه‌هايي كه در آنجا دور هم بوديم از آقاي‬ ‫فتح‌آبادي‪ ،‬آقاي انصاريان‪ ،‬آقاي جيراني‪ ،‬آقاي عليرضا‬ ‫ي همه با هم كار مي‌كرديم‪ .‬خود من‪ ،‬مي‌نوش��تم‪،‬‬ ‫كريم ‌‬ ‫مصاحبه مي‌ك��ردم‌‪ ،‬برنامه ضبط مي‌ك��ردم و جبهه هم‬ ‫مي‌رفتم و با بچه‌هايي كه در خط مقدم بودند مصاحبه‌ها‬ ‫را مي‌گرفتم‪ .‬شايد يكي از بهترين مصاحبه‌هاي من با برادر‬ ‫رحيمي‌بود كه وقتي با ايشان مصاحبه مي‌كردم روز قبلش‬ ‫برادر دومش شهيد شده بود‪ .‬وقتي من به او تسليت گفتم‬ ‫و گفتم كه شما مگر برنمي‌گرديد گفت؛ «خير در حال‬ ‫حاضر عمليات است دشمن پاتك زده و من نمي‌توانم‬ ‫محور را رها كنم‪ ».‬برادرش در نازي‌آباد تشييع مي‌شد ولي‬ ‫خودش مانده بود و در خط مقدم مي‌جنگيد‪.‬‬ ‫آن وقت حرف‌هاي اينها حرف‌ه��اي ماندگاري‬ ‫است‪ .‬يعني درد‌دل‪ ،‬جسارت و شجاعت اينها‪ ،‬شنيدن‬ ‫و ديدن دارد‪ .‬بچه‌ها همه به خاطر روحيه سپاه با هم كار‬ ‫مي‌كردند برنامه‌هاي سپاه برنامه‌هاي موفقي بود‪ .‬سپاه‬ ‫ب پيدا كرد‬ ‫در هر شرايطي متناس��ب با نيازي كه انقال ‌‬ ‫وارد شد‪.‬‬ ‫اما خب به نظر مي‌رسد در گذر زمان به هر حال‬ ‫بخشي از نيروهاي خوب س��پاه به جهت قرار‬ ‫گرفتن در مس��ئوليت‌هاي مختلف‪ ،‬يك مقدار‬ ‫فرصت دي��دار و تب��ادل نظراتش��ان و در واقع‬ ‫ديدارها و همفكري‌هاي گذش��ته را از دس��ت‬ ‫داده‌اند‪.‬‬ ‫‪ l‬واقعيت اين است كه س��پاه نيروهاي زيادي‬ ‫‌تربيت و به همه جاي كشور فرستاده‪ .‬همانطور كه عرض‬ ‫كردم بسياري از مديران و كارشناسان برجسته در همه‬ ‫دولت‌هاي بعد از انقالب و همي��ن دولت‪ ،‬در مجلس‪،‬‬ ‫در جاهاي مختلف‪ ،‬مديراني كه در بخش‌هاي مختلف‬ ‫كشورند همه به نوعي در سپاه سابقه دارند‪ .‬يعني به نوعي‬ ‫در سپاه‌تربيت شدند‪ .‬س��پاه كانون‌تربيت نيرو است و‬ ‫مي‌تواند كماكان در همه بخش‌ها براي نظام الهام‌بخش‬ ‫باشد‪ .‬شايد خوب باشد كه سپاه جلساتي را راه‌اندازي‬ ‫كند‪ .‬تمام بچه‌هايي كه در حوزه‌هاي مختلف عمليات‪،‬‬ ‫حوزه‌هاي مختلف فرماندهي بودند شايد اگر هر چند‬ ‫وقت يك بار دور هم جمع بشوند و همديگر را مالقات‬ ‫كنند خيلي براي كشور مفيد باشد‪ .‬به هم كمك كنند و‬ ‫در واقع هم‌افزايي كنند‪ .‬در گذش��ته يك فرمانده‌‪ ،‬يك‬ ‫نيروي حزب‌اللهی‌‪ ،‬يك نيروي انقالبي تا مي‌خواست‬ ‫قدري منحرف بشود اينطور نبود كه حاال دستگاه قضايي‬ ‫بخواهد با آن برخورد كند يا امام بخواهد با آن برخورد‬ ‫كند‪ ،‬رئيس‌جمهور و بزرگان كشور بخواهند برخورد‬ ‫كنند‪ ،‬اين‌طوري نبود‪ .‬محيط سپاه به‌گونه‌اي بود كه اگر‬ ‫كسي مشكلي پيدا مي‌كرد در مقابل س��واالتي كه از او‬ ‫مي‌شد و اش��كاالتي كه گرفته مي‌شد خودش را تنظيم‬ ‫مي‌كرد‪ .‬امروز اي��ن ظرفيت‌ها از بين رفته‌اس��ت‪ .‬اين‬ ‫است خطري كه امروز در كش��ور احساس مي‌شود و‬ ‫خيال مي‌ش��ود هر اختالفي بايد در سطوح عالي نظام‬ ‫حل شود‪ .‬نه‪ ،‬مي‌شود اينها را دوباره ساماندهي كرد‪ .‬به‬ ‫قول غربي‌ها ‪ Context‬خيلي مهم است‪ ،‬در بافت و بستر‬ ‫ي كه ما در آن حرف مي‌زنيم خيلي حرف‌ها حالت‬ ‫سالم ‌‬ ‫اصالح‌گرايانه دارد‪ ،‬در حال��ي كه از آن بافت اگر بيرون‬ ‫بيايد كامال مي‌تواند مخرب باشد‪ .‬حضرت امام فرمودند‬ ‫موسيقي را كه شما در صدا و سيما پخش مي‌كنيد حالل‬ ‫است ولي اگر از راديو عربستان پخش شود حرام است‪،‬‬ ‫يك تحليل پشت آن اس��ت‪ .‬يك تحليل حتي فقهي و‬ ‫شرعي‪ .‬س��پاه و خيلي از نهادهاي ديگر نظام مي‌توانند‬ ‫اين ماموريت را در كشور انجام دهند‪ .‬الزم نيست جار‬ ‫زده شود‪ .‬سپاه در سطح باالي كش��ور مي‌تواند اين كار‬ ‫را بكند‪ .‬شايد در خود س��پاه تا يك حدي االن اين كار‬ ‫انجام مي‌گيرد‪ .‬ولي به‌نظر من مي‌تواند گسترده‌تر باشد و‬ ‫مي‌شود گفت مخرج مشترك بچه‌ها بايد اصل انقالب و‬ ‫رهبري باشد‪ .‬امروز ممكن است بچه‌هاي سپاه تفكرات‬ ‫و سليقه‌هاي مختلفي داشته‌باشند‪ .‬من با فرماندهان سپاه‬ ‫كه صحبت مي‌كنم مي‌بينم روحيات‌شان و سليقه‌هاشان‬ ‫كامال در فيلم‪ ،‬سريال‪ ،‬مستند و موسيقي متفاوت است‪.‬‬ ‫بعضي‌ها فكر مي‌كنند س��پاهي‌ها هم��ه يك جور فكر‬ ‫مي‌كنند‪ .‬همه يك جور راجع به مس��ائل سياس��ي فكر‬ ‫مي‌كنند همه از يك جور سريال خوشش‌شان مي‌آيد اما‬ ‫وقتيباباالترينرده‌هاصحبتمي‌كنممي‌بينمهم‌خودش‬ ‫و هم‌خانواده‌اش يك جور سليقه دارد و فكر مي‌كند و يك‬ ‫توقعات ديگري از ما دارد‪ .‬يك مطالبات ديگري دارد كه‬ ‫شايد به‌طور طبيعي فكر كنيد يك سپاهي نبايد اينجور‬ ‫فكر كند‪ .‬خب‪ ،‬اينها واقعيات است‪ .‬ما كه نبايد به خودمان‬ ‫دروغ بگوييم‪ .‬م��ا بايد واقعيات را ببيني��م و بعد ببينيم‬ ‫در اين بافت س��الم اين نهادهاي طبيعي نظارتي چطور‬ ‫مي‌توانند هم اصالح‌گرايانه باشند‪ ،‬هم هدايتي باشند‪،‬‬ ‫هم حمايتي‪ .‬آن جايي كه الزم است و ما نياز به حمايت‬ ‫از مديران پرتالش حزب‌اللهي و انقالبي داريم در همه‬ ‫جا در ورزش‪ ،‬هنر‪ ،‬فرهنگ‪ ،‬اقتصادي و سياست نبايد‬ ‫اينطور باشد كه اگر نيروي حزب‌اللهي و انقالبي پاسدار‬ ‫در يك جايي برود چنانچه بنا بر اقتضائات يك مشكلي‬ ‫فراهم شود‪ ،‬حاال يا توجيه دارد يا حتي ممكن است خطا‬ ‫كرده باشد‪ ،‬آماج حمالت قرار بگيرد‪ .‬بنابراين به‌نظر من‬ ‫سپاه در اين شرايط مي‌تواند در اين حوزه وارد بشود و‬ ‫خدمات ارزشمندي را انجام بدهد‪ .‬سپاه غير از آن كارهاي‬ ‫ي را در كشور ساماندهي مي‌كند‪،‬‬ ‫بزرگ پروژه‌هاي مهم ‌‬ ‫مثل امنيت پرواز‪ .‬امنيت پرواز ش��ايد مس��اله كوچكي‬ ‫جلوه كند‪ ،‬اما در مقطعي مساله امنيت پروازها تبديل به‬ ‫يك مساله جدي براي نظام شد‪ .‬هواپيماهايي كه ربوده‬ ‫مي‌شد‪ ،‬منافقيني كه همه‌جا حضور پيدا مي‌كردند‪ ،‬فقط‬ ‫سپاه مي‌توانست اين مشكل را حل كند‪ .‬در يك مقطعي‬ ‫هم كه خيلي‌ها دنبال اين راه افتادند كه ديگر احتياجي‬ ‫نيست‪ ،‬حضرت امام شخصا فرمودند كه نه‪ ،‬بايد باشد‬ ‫و ادامه پيدا كند و امنيت پروازهاي ما بايد به عهده سپاه‬ ‫باشد‪ .‬در حوزه‌هاي مختلف به‌خصوص كارهاي علمي‌‬ ‫و فرهنگي بزرگي كه در س��پاه انجام مي‌گيرد در حوزه‬ ‫ي از همين‬ ‫جنگ‌نرم‪ ،‬در فعاليت‌هاي وسيع عمومي مردم ‌‬ ‫راهي��ان نور گرفت��ه كه در همين دو‪ ،‬س��ه س��ال اخير‬ ‫تبديل به ي��ك دانش��گاه ب��زرگ معن��وي و عمومي‬ ‫در كش��ور ش��ده‪ .‬س��پاه در هم��ه اي��ن پروژه‌ها نقش‬ ‫مح��وري دارد و توانس��ته فوق‌الع��اده تاثيرگ��ذار‬ ‫باش��د‪ .‬س��پاه در واق��ع ي��ك ماموريت��ي طب��ق آي��ه‬ ‫« َوا َ ِعدّوال َ ُهم َمااستَ َطعتُم من قوه‪ »...‬دارد و به‌خوبي توانسته‬
‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫اين را ايفا كندو نه تنها هر چه كه در استطاعت دارد براي‬ ‫مقابله با دشمن آماده كند‪ ،‬بلكه بخش ديگر آيه يعني در‬ ‫مساله ارهاب دشمن هم سپاه بسيار موفق بوده‪ .‬هم براي‬ ‫دشمنان خارجي‪ ،‬هم براي دنباله‌هاي آنها در داخل كشور‬ ‫و اين سرمايه سپاه است‪ .‬ضد انقالب از سپاه مي‌ترسد‬ ‫هر‌جا ناامني در داخل مي‌خواهد ايجاد كند تا احساس كند‬ ‫سپاه حضور پيدا مي‌كند پشتشان به لرزه در مي‌آيد‪ .‬اين‬ ‫يك واقعيت است‪ .‬اين شعار نيست‪ .‬من خاطراتي دارم‬ ‫كه نمي‌خواهم وارد اين خاطرات بشوم به‌خصوص در‬ ‫حوزه فرهنگي‪ ،‬در حوزه سياست در سال‌هاي دهه ‪60‬‬ ‫بنابراين سپاه خوب است كه با اين ظرفيت‌ها به‌خصوص‬ ‫در حوزه داخلي آگاه باشد و نيروهايي كه مي‌توانند براي‬ ‫سپاه در اين حوزه سرمايه باش��ند بتوانند با فرماندهي‬ ‫مناسب و جانمايي مناسب‪ ،‬ماموريت‌هاي ماندگاري را‬ ‫براي كشور رقم بزنند‪.‬‬ ‫خاطره‌اي از سال‪ 81‬را براي شما نقل كنم كه مربوط‬ ‫اس��ت به مرحوم محمدرضا آقاسي‪ ،‬ش��اعر انقالب و‬ ‫واليت‌مدار ـ كه خ��دا درجاتش را عالي كن��د ـ واقعا‬ ‫چهره ارزشمندي در حوزه هنر و ش��عر و ادبيات بود‪.‬‬ ‫همين االن كه بخش‌هايي از اشعار و اجراهايش پخش‬ ‫مي‌شود‪ ،‬واقعا مخاطب را متحول مي‌كند‪ .‬در يك مقطعي‬ ‫تو‌آمد زيادي داش��تم‪ ،‬آن زمان در معاونت‬ ‫با ايشان رف ‌‬ ‫پارلماني بودم‪ .‬پيش من آمد‪ ،‬به داليلي از همه چيز نااميد‬ ‫و مايوس بود‪ .‬من نزديك دو س��اعت با ايشان صحبت‬ ‫كردم‪ .‬تصميماتي مي‌خواست بگيرد و من هر‌چه سعي‬ ‫كردم نتوانستم ايشان را قانع كنم‪ .‬در پايان به ايشان گفتم‬ ‫كه آقاي آقاس��ي من االن در مجلس جلسه دارم و ديگر‬ ‫نمي‌توانم با ش��ما صحبت كنم؛ اگ��ر مي‌خواهيد ادامه‬ ‫دهيد با ماش��ين من تا آنجا برويم‪ .‬اگر هم خواستيد از‬ ‫آنجا به بعد ماش��ين را بردار و بعدا من ماشين را از شما‬ ‫مي‌گيرم‪ .‬من يك ماش��ين رنو داش��تم‪ .‬با هم به مجلس‬ ‫آمديم‪ .‬بحث‌مان در ماشين ادامه يافت‪ .‬خيلي هم جدي‬ ‫بود من هم نتوانستم ايشان را قانع كنم‪ ،‬به خيلي چيزها‬ ‫اعتراض داشت و قانع هم نمي‌ش��د‪ .‬من سال‌ها معاون‬ ‫پارلماني بودم و هميشه محافظ‌ها و پاسدارهاي جلوي‬ ‫در مرا مي‌ش��ناختند و احترام مي‌گذاشتند‪ .‬لحظه‌اي كه‬ ‫خواستيم وارد محوطه مقر شهيد مطهري بشويم و من‬ ‫وارد مجلس شوم پاسداري كه بايد زنجير مي‌انداخت‪،‬‬ ‫جلو آمد و به من گفت‪ :‬آق��ا كارت! من كارت همراهم‬ ‫نبود‪ ،‬معموال كارت نمي‌بردم‪ .‬گفتم؛ من ضرغامي‌هستم‪،‬‬ ‫معاون پارلماني‪ .‬چون همه من را مي‌شناختند‪ .‬گفتم‪ ،‬من‬ ‫‪ 10‬سال است كه دارم اينجا مي‌آيم‪ ،‬يك نگاه به من كرد‬ ‫و گفت نه آقا ببخشيد من شما را نمي‌شناسم! نمي‌شود‬ ‫داخل برويد‪ ،‬ماشين هم نمي‌ش��ود ببريد‪ .‬ما مانديم كه‬ ‫حاال چه كار كنيم و گرفتار هم هستيم و جلسه هم داريم‪،‬‬ ‫همين‌طوري كه به من مي‌گفت كه نمي‌ش��ود سرش را‬ ‫پايين آورد و مرحوم آقاس��ي را ديد‪ .‬با آن چهره و ريش‬ ‫بلند و فيزيك خاص‪ .‬تا ايشان را ديد به ايشان گفت‪ :‬سالم‬ ‫حاج‌آقا! و زنجير را انداخت و گفت بفرماييد داخل! چند‬ ‫لحظه سكوت بين من و مرحوم آقاسي حكمفرما شد‪.‬‬ ‫بغل زدم و گفتم عزيز من! شما اين صحنه را ديدي‪ ،‬من‬ ‫يك عمر است كه دارم مي‌روم و مي‌آيم اينها اين‌جوري‬ ‫يقه من را گرفتند‪ .‬چه چيزي در وجود توست؟ به خاطر‬ ‫اين اشعار ماندگار و آن روحيه واليت‌مدارت اين پاسدار‬ ‫وقتي تو را ديد‪ ،‬خجالت كشيد و زنجير را انداخت و من‬ ‫را هم به خاطر تو راه داد‪.‬‬ ‫تو متعلق به اين بچه‌ها هس��تي‪ .‬مگر مي‌تواني هر‬ ‫تصميمي‌خواستي بگيري؟ تو مال خودت نيستي‪ .‬تمام‬ ‫چهره‌اش پر از اشك شد‪ .‬پاسداري كه اين كار را كرد‪ ،‬يك‬ ‫پاسدار ساده بود‪ .‬يك حركت كرد و يك آدم بزرگي مثل‬ ‫آقاسي را متحول كرد‪ .‬اينها از كجا مي‌آيد‪ .‬گفتن اينها آسان‬ ‫است ولي اتفاق مي‌افتد‪ .‬بعد هم ماشين را دادم و رفت‪.‬‬ ‫فرداي آن روز ماشين را فرستاد و دوباره تغيير كرد‪ .‬دوباره‬ ‫عين روز اول ايستاد و كارش را انجام داد‪ .‬سپاه به‌خاطر‬ ‫بركت و ريشه پاكي كه دارد‪ ،‬خيلي از اين اعجازها را در‬ ‫خود جا داده‌است‪ .‬خيلي از اين توانمندي‌ها را بروز داده‬ ‫و به نظر من هنوز بخشي از آن شناخته نشده و مي‌تواند‬ ‫در مقاطعي كه هنوز انقالب به آن نياز دارد كارآمدتر از هر‬ ‫زماني به ميدان بيايد‪.‬‬ ‫آقاي مهندس! اگر موافقيد در مورد ورود شما به‬ ‫سينما صحبت كنيم‪ .‬باالخره در‌مورد اين دوران‬ ‫كمتر صحبت شده است‪.‬‬ ‫‪ l‬در سال ‪ 74‬در اولين آسيب‌شناسي كه كرديم‪،‬‬ ‫ديديم بسياري از سينماگران از يك گفت‌وگوي باورپذير‬ ‫ي راجع ب��ه ارزش‌ها و ويژگي‌ه��اي انقالب‬ ‫و صميم ‌‬ ‫اسالمي بي‌بهره‌اند‪ .‬بنابراين با برنامه‌ريزي‌اي كه كرديم و‬ ‫دوستاني كه از بيرون كمك كردند و همدلي كه سپاه كرد‪،‬‬ ‫اولين جشنواره دفاع‌مقدس را برپا كرديم‪ .‬آقاي رضايي‬ ‫تشريف آوردند‪ ،‬تمام بچه‌هاي سپاه آمدند و كار عظيمي‌‬ ‫در حوزه فيل ‌م دفاع مقدس راه‌اندازي شد‪ .‬پشتيباني شد‪.‬‬ ‫جشنواره راه افتاد و ارتقا پيدا كرد‪ .‬كسي نبود در سينما كه‬ ‫ما با آنها گفت‌وگو نكنيم‪ .‬تمام كارگردان‌هاي برجسته را‬ ‫كه نام ببريد حتي به صورت فردي خود من ساعت‌ها تا‬ ‫نيمه‌شب با آنها گفت‌وگو مي‌كردم‪ .‬احساس مي‌شد كه‬ ‫خيلي از اين حرف‌ها براي آنها درست گفته نشده‪ .‬مثال ما‬ ‫مواجه بوديم با اينكه در سينما حجاب رعايت نمي‌شود‪.‬‬ ‫يعني در بخشي از فيلم‌ها قسمتي از موي سر زن‌ها بيرون‬ ‫است؛ حاال ما كاري به چيزهاي ديگر نداريم‪ .‬همين ظاهر‬ ‫اسالمي‪ ،‬اولين جلس ‌ه را من در خانه سينما داشتم‪ .‬خانم‬ ‫ي كه االن يك مقدار بيماري دارد و برايشان‬ ‫فريماه فرجام ‌‬ ‫آرزوي س�لامتي مي‌كنم‪ ،‬گفت فالني ما هنوز قواعد و‬ ‫ضوابط ظاهرمان را نمي‌دانيم! نمي‌دانيم كه چگونه بايد‬ ‫لباس بپوشيم و چگونه عمل كنيم‪ ،‬همانجا بود كه ضوابط‬ ‫مربوط به حجاب تدوين شد‪ .‬شما كل فيلم‌هاي سال ‪74‬‬ ‫و ‪ 75‬را نگاه كنيد ـ به‌عن��وان يك كار تحقيقاتي ـ در آن‬ ‫دوران در سينما يك ذره هم شما صحنه‌اي كه موي يك‬ ‫بازيگر بيرون باشد را نمي‌بينيد‪ .‬يعني آن ظاهر اسالمي‬ ‫را همه رعايت كردند‪ .‬نه اينكه زور باشد‪ .‬البته سال بعد‬ ‫كه دوم خرداد ش��د و مديرهاي ديگر آمدند بي‌توجهي‬ ‫كردند‪ .‬حتي من معترض به سيف‌اهلل داد نمي‌شوم و از‬ ‫ايشان به‌عنوان يك س��ينماگر و دوست خوب به نيكي‬ ‫ياد مي‌كنم‪ .‬فيلم بازمانده ايشان هميشه ماندگار است‪.‬‬ ‫اما وقتي مجموعه‌هايي آمدند تحت‌تاثير فضاي سياسي‬ ‫ـ فرهنگي دوم خرداد قرار گرفتند يك دفعه يك افسار‬ ‫گسيختگي ايجاد ش��د‪ .‬در فيلم‌هايي هم كه مربوط به‬ ‫امروز برخ��ي بچه‌هاي ح ‌زب‌اللهي سينماس��ت بعضا‬ ‫شاهد هس��تيم كه چقدر ما در اين حوزه مشكل داريم‪.‬‬ ‫اگر همان سياست سال‌هاي ‪ 74‬و ‪ 75‬ادامه پيدا مي‌كرد‪،‬‬ ‫امروز در س��ينما خيلي از مس��ائل حل بود‪ .‬ما احساس‬ ‫كرديم هنرمندان احتياج به محيط‌هاي معنوي دارند‪ .‬به‬ ‫عنوان يكي از كارها جشنواره‌هاي استاني را برنامه‌ريزي‬ ‫كرديم‪ .‬يكي از اين جش��نواره‌ها‪ ،‬در خوزستان بود كه‬ ‫به مناطق جنگي رفتيم‪ .‬برادر عزيزم��ان آقاي آهنگران‬ ‫آمدند در سوس��نگرد‪ ،‬در مزار شهداي شلمچه و ديگر‬ ‫نقاط جبهه برنامه‌هاي معنوي بسيار خوبي اجرا كردند‬ ‫كه اگر ش��ما االن مراجعه كنيد به‌آرش��يو و عكس‌ها و‬ ‫فيلم‌هايش را ببينيد‪ ،‬برجس��ته‌ترين هنرمندان آمدند و‬ ‫بهترين خاطراتشان‪ ،‬بازديد از مناطق‌جنگي و خوزستان‬ ‫است‪ .‬اثر گذاشت‪ .‬يك خانمي‌يك مقدار بدحجاب بود‪.‬‬ ‫يك تذكري من به ايش��ان دادم‪ .‬او اولش ناراحت شد‪.‬‬ ‫گريه هم كرد‪ .‬با اينكه من محرمانه تذك��ر دادم‪ .‬فرداي‬ ‫آن روز آمد‪ ،‬متنبه بود و گفت من اشتباه كردم و خودش‬ ‫را اصالح كرد‪ .‬محيط را كه يك محيط مس��اعد ديدند‬ ‫همراهي كردند‪.‬‬ ‫طبيعتا از آن دوران بايد خاط��رات ديگري هم‬ ‫داشته باشيد‪.‬‬ ‫‪ l‬بله‪ .‬يك خاطره در جش��نواره فجر در تهران‬ ‫داشتيم‪ .‬همان سالي كه من تازه مسئول شدم‪ .‬اعالم كرديم‬ ‫كه مي‌خواهيم حرم‌مطهر حضرت امام(ره) برويم‪ ،‬خيلي‬ ‫‪33‬‬
‫سياست‬ ‫از هنرمندان تا آن وقت س��ر مزار امام(ره) نرفته بودند‪.‬‬ ‫آمدند صادقانه گفتند‪.‬‬ ‫قرار شد با دو اتوبوس از جلوي هتل الله صبح اول‬ ‫وقت براي زيارت مرقد برويم‪ .‬آقاي رحيم‌‌‌صفوي هم‬ ‫لطف كردند و تشريف آوردند‪ .‬خيلي از كارگردان‌ها و‬ ‫بازيگران برجسته هم آمدند‪ .‬صبح كه ما آمديم جلوي‬ ‫هتل سوار اتوبوس ش��ويم و برويم‌‪ ،‬ديدم كه هشت تا‬ ‫اتوبوس تمام اين خيابان حجاب را غرق كرده‌اند‪ .‬ما فقط‬ ‫يك دعوت ساده كرده بوديم‪ .‬ولي وقتي وارد البي هتل‬ ‫شدم ديدم هر هنرپيشه و سينماگري كه مي‌شناسم‪ ،‬آمده‪.‬‬ ‫آقاي نصيريان آمد سال‌مو‌عليك كرد‪ .‬من مي‌دانستم ايشان‬ ‫سر صحن ‌ه يك سريالي در يزد بودند‪ .‬گفتم آقاي نصيريان‬ ‫چه‌جوري آمدي��د‪ .‬گفت من ديروز فهميدم و س��ريع‬ ‫خودم را رساندم كه براي زيارت مرقد امام بيايم‪ .‬ظهر كه‬ ‫برگشتيم براي ناهار گفتم شما ناهار نمي‌خوريد‪ ،‬گفت‬ ‫نه عجله دارم‪ ،‬پرواز دارم بايد برگردم‪ .‬گفتم حاال ش��ما‬ ‫نمي‌آمديد‪ ،‬گفت آقاي ضرغامي‌من‌ترسيدم نيايم و اين‬ ‫امكان معنوي كه شما براي ما هنرمندان فراهم كرده‌ايد‪،‬‬ ‫از ما گرفته شود‪ .‬كسي اين چيزها را باور مي‌كند؟ آقاي‬ ‫نصيريان با كمال صداقت بيايد و بگويد من آمده‌ام براي‬ ‫اينكه فقط سر‌مرقد امام باشم و در همين فضايي كه براي‬ ‫هنرمندان فراهم كرده‌ايد‪ ،‬از بقيه عقب نمانم‪ .‬در يكي از‬ ‫همين انتخابات‌ها‪ ،‬آقاي نصيريان صبح اول وقت در يكي‬ ‫از اين حوزه‌هاي انتخاباتي كه درب آن هنوز باز نش��ده‬ ‫بود در صف ايستاده بود‪ .‬از ايشان س��وال كردند آقاي‬ ‫نصيريان شما چرا آنقدر زود آمديد درب هنوز باز نشده‪،‬‬ ‫ايشان يك جمله گفت و اشاره كرد به اينكه در كار خير‬ ‫بايد عجله كرد و نبايد ‌آن‌را عقب انداخت‪ .‬يك ساعت‬ ‫بعد ما در مصاحبه‌اي برنامه‌اي كه از رهبري معظم هنگام‬ ‫راي دادن‪ ،‬ضبط كرديم‪ ،‬عين اين جمله را آقا فرمودند و ما‬ ‫اين جمله را مرتبا در برنامه‌هاي مختلف پخش مي‌كرديم؛‬ ‫كه رهبري فرمودند كار خير را نبايد به تاخير انداخت‪،‬‬ ‫اول صبح بايد راي بدهيد‪ .‬مصاحبه بعضي از مسئوالن‬ ‫را س��اعت‌ها بعد گرفتي��م آنها هنوز خبر نداش��تند كه‬ ‫حضرت آقا چه فرموده‌‌ان��د‪ .‬در مصاحبه مي‌گفتند كه‬ ‫زودتر بياييد بهتر اس��ت‪ ،‬دير هم شد اش��كالي ندارد و‬ ‫حاال هر وق��ت آمديد‪ .‬بعد مي‌گفتيم كه آق��ا امروز اين‬ ‫فرمايش را داشته‌اند‪ .‬ولي آقاي نصيريان حرف درست‬ ‫را زد‪ .‬ده‌ها و صدها نمونه مي‌ش��ود گفت‪ .‬هنرمندان را‬ ‫به كردستان برديم‪ .‬همه آمدند‪ .‬گروهك‌ها در تبليغات‬ ‫خارجي‌ش��ان اعالم كرده بودند كه در كردستان هنوز‬ ‫حكومتنظامياستودو‪،‬سهنفربيشترنمي‌توانندجمع‬ ‫شوند‪ .‬خيابان‌هاي اطراف منتهي به اين سينما به خاطر‬ ‫جمعيت فراوان بسته ش��د‪ .‬بعضي از اين بازيگرها مثل‬ ‫آقاي جمشيد‌هاشم‌پور روي دوش مردم آمدند‪ .‬دو‪ ،‬سه‬ ‫بار به اين‌ور و آن‌ور خوردند و در و شيشه شكسته شد‪.‬‬ ‫هنوزاينفيلم‌ها راما نگاه مي‌كنيم‪.‬سينمامملو ازجمعيت‬ ‫بود‪ ،‬صداي ضربه‌هايي كه مردم به درها مي‌زنند خيلي‬ ‫شديد بود‪ .‬آنجا من اول صحبتم گفتم كه شرمنده همه‬ ‫ي هستم كه دوست دارند داخل شوند و نمي‌توانند‪.‬‬ ‫مردم ‌‬ ‫حزب كوموله شخصي را ناشناس توي جلسه فرستاد و‬ ‫نامه‌اي را توزيع كرد و بي��رون رفت‪ .‬وقتي كه نامه را باز‬ ‫كردند ديدند كه حزب كوموله به هنرمندان گفته مواظب‬ ‫باشيد رژيم از شما دارد سوءاستفاده مي‌كند! رژيم ارتباط‬ ‫مردمي‌ندارد و ارتباطش با خلق‌ها مرده اس��ت و شما‬ ‫هنرمندان را آورده كه بگويد با شما ارتباط دارد! در واقع به‬ ‫هنرمندان گفته بود كه نگذاريد رژيم از شما سوءاستفاده‬ ‫كند‪ .‬هر كسي هم كه مي‌خواند مي‌خنديد و پاره مي‌كرد‬ ‫و دور مي‌انداخت‪ .‬ببينيد چه پيوند انساني‪ ،‬عاطفي‪ ،‬ديني‬ ‫و امنيتي حتي براي نظام بين هنرمندان و مسئوالن برقرار‬ ‫مي‌شود‪ .‬در خيلي از جشنواره‌ها خيلي از اين هنرمندان‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪34‬‬ ‫يك امام جمعه را نديده بودند‪ .‬ما به بسياري از استان‌ها كه‬ ‫مي‌رفتيم امام جمعه با عالقه مي‌آمد‪ .‬با اين‌ها ارتباط برقرار‬ ‫مي‌كرد‪ .‬برخي فكر مي‌كنند هنرمندان غير از بدنه مردم‬ ‫هستند‪ .‬اينطور نيست‪ .‬من اصال چنين اعتقادي ندارم‪.‬‬ ‫اگر با جامعه هنري مفاهمه خوبي شد‌‪ ،‬همفكري ايجاد‬ ‫شد و اين ارزش‌ها به زبان آنها‪ ،‬به زبان هنر واقعا درست‬ ‫منتقل شد و در واقع زبان مشترك پيدا شد‪ ،‬خيلي كارهاي‬ ‫بزرگ انجام مي‌شود‪ .‬بعدها بهترين بچه‌هاي حزب‌اللهي‬ ‫و انقالبي آمدند ولي به دليل فاصله‌اي كه ايجاد شده و‬ ‫پيوندي كه از بين رفت‪ ،‬خود آنها جزو مواردي ش��دند‬ ‫كه مديران مي‌گفتند حاال چطور باي��د با آنها مصالحه‬ ‫كنيم! شايد بد نباش��د كه حاال من اسم ببرم‪ .‬آقاي سعيد‬ ‫سهيلي زماني كه من در سينما بودم‪ ،‬آمد و اولين فيلمش‬ ‫را ساخت‪ .‬يك جوان حزب‌اللهي با ريش بلند از مشهد‬ ‫با پشتيباني ما فيلم «مردي شبيه باران» را ساخت‪ .‬خوب‬ ‫هم ساخت و جايزه بهترين هنرپيشه را آقاي پورعرب‬ ‫به خاطر اين بازي گرفت كه من از ايشان تشكر مي‌كنم‪.‬‬ ‫بعدها بايد با اين هنرمندان ارتباط بهتري برقرار مي‌شد‪.‬‬ ‫ضمنا فيلم‌هاي ماندگاري چون ليلي با من است‪ ،‬بوي‬ ‫پيراهن يوسف‪ ،‬سفر به چزابه‪ ،‬دكل‪ ،‬دايره سرخ‪ ،‬بازمانده‪،‬‬ ‫نجات‌يافتگان‪‌،‬اسكادران عشق‪ ،‬بچه‌هاي آسمان‌‪ ،‬پدر‪،‬‬ ‫توفان ش��ن‌‪ ،‬براده‌هاي خورشيد‪ ،‬س��رزمين خورشيد‪،‬‬ ‫سجده بر آب و فيلم‌هایي متفاوت از كارگردانان با‌سابقه‬ ‫كشور چون ليال‪ ،‬ضيافت‪ ،‬خواهران غريب‪ ،‬طعم گيالس‪‌،‬‬ ‫كيسه برنج و‪ ...‬مربوط به اين دوره است‪.‬‬ ‫برويم سراغ صدا‌وس��يما‪ .‬اگر بخواهيم تحليل‬ ‫كلي كنيم‪ ،‬ورود آقاي ضرغامي‌به صداوسيما‬ ‫يكي از دوره‌هاي كم‌نظير تاريخي است‪ .‬از نظر‬ ‫سياسي و اجتماعي خيلي اتفاقات در اين دوره‌‬ ‫افتاده؛ از انتخابات س��ال ‪ 84‬گرفته تا انتخابات‬ ‫‪ 88‬يعني دو انتخابات رياس��ت‌جمهوري مهم‬ ‫را شما پشت‌سر‌گذاش��تيد‪ .‬ضمن اينكه با يك‬ ‫س��اختاري مواجه بوديد كه به شدت در دوران‬ ‫دوم‌خرداد به آن حمله ش��ده بود‪ .‬به هر حال از‬ ‫سال ‪ 83‬تا كنون‪ ،‬عالوه بر بحث‌هاي مختلف از‬ ‫جمله انقالب‌هاي خاورميانه‪ ،‬بيداري‌اسالمي و‬ ‫بحث هسته‌اي‪ ،‬خيلي از مسائل مهم در اين سال‌ها‬ ‫اتفاق افت��اده‪ .‬ضمن اينكه ورود ش��ما با خيلي‬ ‫نوآوري‌هاي سياسي هم همراه بود‪ .‬مي‌خواهم‬ ‫بگويم ما صد‌او‌سيماي جديدي را االن مي‌بينيم‬ ‫كه خيلي متفاوت است با صداوسيماي قبلي و از‬ ‫نظر سياسي كامال باز شده است‪ .‬با اينكه سال ‪88‬‬ ‫حوادث به‌گونه‌اي رقم خورد كه فضا را خود به‬ ‫خود محدودتر كرد‪ ،‬اما به هر حال اگر بخواهيم‬ ‫مقايسه كنيم با دوره‌هاي قبل از جنابعالي واقعا‬ ‫اين صداوس��يما و تلويزيون و راديو سياسي‌تر‬ ‫از قبل است‪ .‬ضمن اينكه يكسري مسائل ما در‬ ‫حوزه فيلم و سريال داش��تيم كه بازتر از قبل در‬ ‫حوزه فرهنگي است‪.‬‬ ‫از طرفي عمده انتقادها به جنابعالي در اين مورد‬ ‫از س��وي جريان‌هاي بچه‌‌هاي مذهبي بود‪ .‬از‬ ‫فيلم ساعت شني شروع كنيم تا به برنامه هفت‬ ‫برسيم تا به نود يا فيلم‌ها و سريال‌هاي مختلف‬ ‫ديگر كه خود ش��ما مطلع هس��تيد‪ .‬به‌هر‌حال‬ ‫يكسري توقعات هم كه حضرت آقا به واسطه‬ ‫اينكه بر حوزه فرهنگ و هنر مس��لط هستند از‬ ‫صدا و سيما دارند‪ .‬در مورد اين صحبت كنيم‬ ‫كه اصال ورود شما به عنوان رئيس صداوسيما‬ ‫از چه موقعي مطرح ش��د؟ خود حضرت آقا‬ ‫چه توصيه‌هايي داشتند و استراتژي جنابعالي‬ ‫براي ورود به صداوسيما چه بود‪ .‬در واقع چه‬ ‫چيزهاي مدنظرتان بود به چقدرش رسيده‌ايد؟‬ ‫و چه مقدارش را چشم‌انداز داريد كه برسيد؟‬ ‫‪ l‬سوال‌هاي خوبي بود‪ .‬نمي‌دانم چرا اين‌طوري‬ ‫بوده‪ .‬ولي هميشه من در هر مسئوليتي كه بودم تا آخرين‬ ‫لحظه نه خودم مي‌دانس��تم كه دارم مي‌روم و نه به يك‬ ‫معنايي رغبت و عالقه‌اي نش��ان مي‌دادم و به‌نوعي نيز‬ ‫اس��تنكاف مي‌كردم و بعدا مجبور مي‌ش��دم مسئوليت‬ ‫را بپذيرم‪ .‬البته منهاي آخري ك��ه از طرف رهبر معظم‬ ‫انقالب مطرح شد كه البته با افتخار پذيرفتم و يك دقيقه‬ ‫كار كردن با حكم ايشان و تحت مديريت ايشان را با هيچ‬ ‫چيز ديگري عوض نمي‌كنم‪ .‬از زماني كه آقاي الريجاني‬ ‫رفتند وزارت ارشاد من همان روز با ايشان رفتم‪ .‬يعني دو‬ ‫نفري وارد ارشاد شديم و بسياري از كارهاي وزارتخانه‬ ‫ي‪ 10‬سال در‬ ‫بر‌عهده من بود‪ .‬وزارتخانه‌اي كه آقاي خاتم ‌‬ ‫آنجا بود‪ .‬بعد از چند روز آقاي الريجاني از من خواستند‬ ‫كه معاونت امورمجلس و استان‌ها را بپذيرم‪ .‬من با اينكه‬ ‫عالقه نداشتم و اصال نمي‌خواستم وارد اين حوزه بشوم‪،‬‬ ‫اما احساس مسئوليت کرده و كارم را شروع كردم‪ .‬زماني‬ ‫نيز آقاي ميرس��ليم مرا صدا كردند و اص��رار كردند كه‬ ‫من معاون امور سينمايي بشوم‪ .‬من خودم رغبت نشان‬ ‫ندادم‪ .‬گفتم بگذاريد من يك مدت سرپرس��ت باشم‪.‬‬ ‫خودم ارزيابي كنم و خودتان هم ارزيابي كنيد بعدا اين‬ ‫كار را بكنيم‪ .‬چون آنجا هم در يك مقطعي دچار خالء‬ ‫مديريتي شد‪ .‬ايش��ان قبول نكردند و اصرار كردند كه‬ ‫من آن مس��ئوليت را بپذيرم‪ .‬يعني تا آن موقع هيچ‌كس‬ ‫نمي‌دانست من معاون سينمايي مي‌شوم‪ ،‬بعد از دوم‌خرداد‬ ‫من عالقه‌مند بودم كه يك مقدار به كارهاي تخصصي كه‬ ‫رشته اصلي درس من ‪ -‬رشته عمران و ساختمان ‪ -‬هم‬ ‫است بپردازم‪.‬‬ ‫شما در دانشگاه علم و صنعت درس خوانديد؟‬ ‫‪ l‬نه! اميركبير‪ .‬بع��د رفتم در بني��اد جانبازان و‬ ‫مسئوليت يكي از شهرك‌هاي ساختماني بنياد را برعهده‬ ‫گرفتم و آنجا ش��روع به فعاليت كردم‪ .‬منتها سه‪ ،‬چهار‬ ‫ماه بيشتر طول نكشيد و آقاي شمخاني تماس گرفتند‬ ‫و اصرار كردند كه من معاون پارلماني ايش��ان ش��وم‪.‬‬ ‫آقاي ش��مخاني چهار ب��ار با من صحب��ت كردند؛ هم‬ ‫حضوري و هم تلفني‪ .‬من به داليلي در دوره دوم‌خرداد‬ ‫نمي‌خواس��تم وارد دولت بشوم‪ .‬ايش��ان خيلي اصرار‬ ‫كردند‪ .‬حتي يك بار گفتند كه موض��وع را با آقا مطرح‬ ‫كرده‌اند‪ ،‬حتي گفتند كه با آقاي خاتمي‌صحبت كرده‌اند‬ ‫ي هم چون با شما آشنايي دارند نظر مثبت‬ ‫و آقاي خاتم ‌‬ ‫دادند‪ .‬من با اصرار آقاي شمخاني به وزارت دفاع رفتم و‬ ‫خيلي جالب است كه خيلي از مدعيان آزادي و آنهايي كه‬ ‫معتقدند كه همه بايد در اداره كشور همراه شوند و كمك‬ ‫كنند‪ ،‬به محض اينكه ايشان مي‌خواس��ت من را براي‬ ‫معاونت پارلماني منصوب كند از جمله معاون پارلماني‬ ‫وقت رئيس‌جمهور‪ ،‬تالش زيادي كردند و فشار زيادي‬ ‫به آقاي ش��مخاني آوردند كه ش��ما نبايد فالني را وارد‬ ‫كار كنيد‪ .‬چون همه معاون پارلمان‌ها يكدست بودند و‬ ‫گفتند اين اتحاد از بين مي‌رود و يك نفر غير‌خودي وارد‬ ‫مي‌شود‪ .‬آقاي شمخاني هم آدم شجاعي بود‪ .‬با اينكه وزير‬ ‫كابينه دوم خرداد بود‪ .‬با اينكه من بارها به ايشان گفتم كه‬ ‫مي‌دانم كه شما تحت فش��اريد و من اصال نمي‌خواهم‬ ‫بيايم و وارد وزارت دفاع ش��وم‪ ،‬ايش��ان مقابل همه آن‬ ‫جريان‌ها ايس��تاد و اصرار كرد و من رفتم و چهار سال‬ ‫معاون پارلماني ايش��ان در وزارت دفاع بودم‪ .‬در همان‬ ‫دوره دوم خرداد در مجالس مختلف سخنراني مي‌كردم‪،‬‬ ‫در استان‌ها و شهرستان‌ها روشنگري مي‌كردم‪.‬‬ ‫خاطرم هس��ت كه ش��ما آن زمان يك مصاحبه‬ ‫جالب هم با كيهان كرده بوديد؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬يك مصاحبه هم با كيهان داشتم‪ .‬در مورد‬
‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪ 13‬آبان و حادثه اش��غال النه‌جاسوس��ي‪ .‬ه��ر دفعه كه‬ ‫آقاي ش��مخاني مي‌رفتند در دولت من مي‌دانس��تم كه‬ ‫بعضي از آقايان به شدت به ايشان انتقاد مي‌كنند كه اين‬ ‫معاون پارلماني شما مي‌رود و اينگونه صحبت مي‌كند‪.‬‬ ‫به ايشان فش��ار مي‌آوردند كه من را جابه‌جا كند‪ .‬آقاي‬ ‫شمخاني هميش��ه مدافع بود‪ .‬نكته جالب اين است كه‬ ‫به‌خاطر حضور من‪ ،‬وزارت دفاع و معاون پارلماني را از‬ ‫همه مكاتبات و ارتباطات حذف كردند‪ .‬مثال در جلسات‬ ‫معاون پارلمان��ي رئيس‌جمهور با معاون��ان پارلماني‬ ‫دستگاه‌ها كه هر دو هفته يك بار تشكيل مي‌شود من را‬ ‫دعوت نمي‌كردند! ‪ 6‬ماه من در اين مسئوليت بودم‪ ،‬آن‬ ‫آقايي كه معاون پارلماني وقت ب��ود گفته بود كه اصال‬ ‫ضرغامي‌و وزارت دف��اع را حذف كني��د‪ .‬يك روز به‬ ‫آقاي خاتمي‌گفتم كه شما مي‌دانيد كه اين اتفاق افتاده‪،‬‬ ‫من معاون پارلماني وزارت دفاع هستم و معاون شما مرا‬ ‫از جلسات حذف كرده است‪ .‬ايشان ناراحت شد‪ ،‬با آن‬ ‫معاونت برخورد كرد و مجبور شدند ما را به جلسه دعوت‬ ‫كنند‪ .‬من در اولين جلس��ه‌اي كه رفتم تا وارد شدم همه‬ ‫صلوات فرستادند و ابراز احساسات كردند‪ .‬آقاي موسوي‬ ‫الري هم گفت كه خوش��امد مي‌گويي��م خدمت آقاي‬ ‫ضرغامي‌خيلي خوش آمديد! گفتم واقعا خيلي خوش‬ ‫آمدم به اين جلسه‪ ،‬شما كه شش ماه نمي‌گذاشتيد بيايم؟!‬ ‫بعد از وزارت دفاع‪ ،‬آق��اي الريجاني در دوره دوم‬ ‫رياستشان بر صداوسيما‪ ،‬ايشان هم مثل آقاي شمخاني‬ ‫اصرار بسيار زيادي داشتند و جالب اين است كه ايشان‬ ‫هم چه��ار بار حض��وری و تلفني اص��رار كردند و من‬ ‫به داليلي نمي‌خواستم به صداوس��يما بيايم و حضور‬ ‫در وزارت دف��اع را راحت‌ت��ر مي‌دانس��تم‪ ،‬حتي براي‬ ‫كارهاي فرهنگي خودم‪ .‬با اصرار آقاي الريجاني و اينكه‬ ‫ايشان گفتند كه خدمت آقا بودند و راجع به حضور شما‬ ‫فرمودند من احس��اس كردم نظر رهبري هست آمدم‬ ‫صداوسيما و چهار سال معاون بودم‪.‬‬ ‫در مورد رئيس سازمان شدن‪ ،‬آيا مي‌دانستيد قرار‬ ‫ي براي شما صادر شود؟‬ ‫است چنين حكم ‌‬ ‫‪ l‬تا آخرين لحظه حتي هيچ ش��ايعه‌اي مبني‌بر‬ ‫اينكه بناس��ت رئيس صداوسيما بش��وم نبود‪ .‬در هيچ‬ ‫س��ايتي‪ ،‬در هيچ روزنامه‌اي‪ .‬شايد اس��م تمام معاونان‬ ‫سازمان مطرح مي‌شد ولي يك بار هم اسم من اعالم نشد‪.‬‬ ‫هيچ شايعه‌اي نبود‪ .‬تا نزديك انتصاب من كه رهبري از‬ ‫من برنام ‌ه خواستند‪ .‬برنامه‌اي نوشتم و خدمتشان بردم‪.‬‬ ‫مالقاتي صورت گرفت و ايش��ان به بنده لطف فراوان‬ ‫كردند و امر كردند و من را مامور كردند به اينجا‪ .‬اين سير‬ ‫پذيرش مسئوليت‌هاي من بود كه هيچ مسئوليتي را من‬ ‫واقعا دنبالش نبودم و برحسب وظيفه‌اي كه احساس شد‬ ‫آمدم و انجام وظيفه كردم‪ .‬در صداوسيما چند سابقه قبلي‬ ‫دارم‪ .‬اولين سابقه‌ام به ‪ 16‬سالگي من برمي‌گردد؛ دو سال‬ ‫قبل از پيروزي انقالب اسالمي‪ .‬در برنامه مشاعره مرحوم‬ ‫مهدي سهيلي در راديو شركت كردم‪ .‬چهار جلسه آمدم‬ ‫و مشاعره كردم‪ .‬نوارهايش هنوز هست‪ .‬اشعار خوبي‬ ‫خواندم‪ .‬اشعار انقالبي هم خواندم‪.‬‬ ‫حضور دومم در س��ن ‪ 20‬تا ‪ 21‬س��الگي بود‪ .‬در‬ ‫برنامه راديويي سپاه كه عرض كردم‪ .‬يك سال در راديو‬ ‫در ميدان پانزده خرداد‪ .‬حضور سومم معاونت پارلماني‬ ‫بود در صداوسيما و حضور بعدي هم كه االن تازه هشت‬ ‫سال تمام شده است‪ .‬من خودم هميشه به كار فرهنگي و‬ ‫به‌خصوص كار سينمايي عالقه‌مند بودم‪ .‬ما وقتي كه بچه‌‬ ‫بوديم در خانه پدري براي ما تلويزيون نمي‌خريدند‪ .‬حتي‬ ‫تا چند ماه بعد از انقالب كماكان پدرم تلويزيون نخريد‪.‬‬ ‫خدا رحمت كند او را وقتي در تلويزيون فساد آن وقت‬ ‫را مي‌ديد اجازه نمي‌داد‪ .‬م��ا خانواده پرجمعيتي بوديم‪.‬‬ ‫در يك خانه كلنگي كوچك در جنوب شهر در حوالي‬ ‫ميدان راه‌آهن‪ .‬در دو‪ ،‬سه تا اتاق زندگي مي‌كرديم و من‬ ‫بچه هشتم خانواده بودم‪ .‬من به فيلم عالقه داشتم‪ .‬تمام‬ ‫فيلم‌هاي برجسته‌اي كه مي‌آمد مي‌رفتم و مي‌ديدم‪ .‬يادم‬ ‫است كه ماه‌رمضان بعضي شب‌ها مي‌رفتم و فيلم‌هايي كه‬ ‫عالقه داشتم مي‌ديدم و وقتي هم كه برمي‌گشتم سحري‬ ‫مي‌خوردم و روزه مي‌گرفتم‪ .‬مثال فيلم آرواره‌ها كه يكي از‬ ‫فيلم‌هاي ماندگار تاريخ سينماست را در يكي از شب‌هاي‬ ‫ماه‌رمضانديدم‪.‬كارگردانشصهيونيستاست‪،‬وليفيلم‬ ‫آرواره‌ها يك فيلم ماندگار است‪ .‬او در جواني در سن ‪26‬‬ ‫سالگي اين فيلم را ساخت و اخيرا اين فيلم را من مجددا‬ ‫ديدم‪ .‬بارها به همكارانم در حوزه نمايش مي‌گويم شما‬ ‫نبايد پيام را مستقيم بدهيد‪ .‬قوي‌ترين فيلم دلهره آوركه‬ ‫راجع به كوسه‌ها ساخته شده همين آرواره‌هاست‪ .‬شما تا‬ ‫آخر فيلم‪ ،‬كوسه را نمي‌بينيد‪ .‬ولي هميشه حس مي‌كنيد‬ ‫كه هست‪ .‬شما با اين حس و با اين دلهره مي‌رويد جلو‬ ‫تا صحنه آخر كه با كوسه مواجه مي‌شويد‪ .‬اين يك كار‬ ‫حرفه‌اي دراماتيك است‪ .‬فيلم زياد مي‌ديدم‪ .‬بنابراين با‬ ‫سينما كامال آشنايي داشتم‪ .‬بنابراين وقتي وارد سينما شدم‪‌،‬‬ ‫همه فيلم‌هاي برجسته ايراني و خارجي را مي‌شناختم و‬ ‫تحليل مي‌كردم‪ .‬بنابراين وقتي كه من آمدم به سينما واقعا‬ ‫با سينما آشنا بودم‪ .‬بله‪ ،‬تلويزيون نداشتيم‪ ،‬اما امروز ‪50‬‬ ‫تا تلويزيون در اتاق كارم هست! در منزل‌مان هم چهار‬ ‫تا تلويزيون داريم‪ .‬هم ‌ه ش��خصي است‪ .‬مال بيت‌المال‬ ‫نيست‪ .‬در آشپزخانه‪ ،‬د ‌ر هال‪ ،‬در اتاق خودم تلويزيون‬ ‫هس��ت‪ .‬البته به علت اينكه برنامه‌هایش متنوع است و‬ ‫بايد دائما بدون مزاحمت براي اعضای خانواده آنها را‬ ‫رصد كنم‪.‬‬ ‫آقاي ضرغامي!‌اشاره‌اي هم داشته باشيم به باز‬ ‫شدن فضاي سياسي در دوره شما در سازمان‪...‬‬ ‫‪ l‬بله‪ .‬آن نكته‌اي كه شما گفتيد فضاي باز را من با‬ ‫تمام توان سعي كردم به‌وجود بیاورم‪ ،‬نتيجه هم گرفتيم‪.‬‬ ‫در مساله انقالب پخش بسياري از تصاوير دوران انقالب‬ ‫به داليل و تحليل‌هايي ممنوع بود‪ .‬ما اصال در اين حوزه‬ ‫ممنوعيتي احساس نكرديم‪ .‬تمام آرشيو انقالب را باز‬ ‫كرديم و قيد محرمانه‌اش را برداشتيم و همه اينها را سال‬ ‫اول برديم روي آنتن‪ .‬سال‌ها بعد در واقع از اين گنجينه‬ ‫به تعبير حضرت آقا صدها مستند ساختيم‪ .‬اخيرا طرح‬ ‫و برنامه سيما دارد اينها را دسته‌بندي مي‌كند كه بگذارد‬ ‫روي سايت‌ها تا همه بتوانند استفاده كنند‪ .‬تصويرهايي كه‬ ‫احساس مي‌شد ممنوع است از دفاعيات گلسرخي گرفته‬ ‫تا خيلي از درگيري‌هاي مربوط به انقالب يا فعاليت‌هاي‬ ‫سياسيون آن دوره‪ .‬اينها همه االن آزاد است و همه براي‬ ‫آگاهي نسل جوان پخش مي‌ش��ود‪ .‬جوان‌ها فهميدند‬ ‫كه اين جريان‌ها آمدند‪ .‬مس��ئوليت گرفتند و انقالب به‬ ‫آنها فرصت داد و كسي آنها را به زور خارج نكرد‪ .‬خدا‬ ‫رحمت كند مرح��وم بازرگان را‪ ،‬خ��ودش گفت كه ما‬ ‫ژيان هس��تيم و امام بولدوزر! در قصه ‪ 13‬آبان و اشغال‬ ‫النه‌جاسوسي خودشان ديدند كه ديگر نمي‌توانند اداره‬ ‫كنند و كنار رفتند ولي اين فرصت را نظ��ام به اينها داد‪.‬‬ ‫هر‌جا كه از تصاوير انقالب و تصاوير آرشيوي استفاده‬ ‫كرديم برگ برنده شد‪ .‬ما بايد كمك كنيم تا بتوانيم اين‬ ‫فضا را حفظ كنيم‪ .‬البته ممكن اس��ت ما هم در كارمان‬ ‫اشكاالتي باشد كه حتما هم هست‪ .‬ولي توانستيم ظرفيتي‬ ‫براي كشور ايجاد كنيم‪ .‬مردم باالترين ظرفيت را دارند‪.‬‬ ‫هميشه مردم استقبال مي‌كنند اما بايد براي خواص بتوانيم‬ ‫ظرفيت ايجاد كنيم كه بتوانن��د گفت‌وگو كنند‪ .‬بتوانند‬ ‫مخالف را ببينند و تحمل كنند‪ .‬بعد از سال‌ها كار در رسانه‬ ‫اين اعتقاد من است که مردم آگاهند و تشخيص مردم از‬ ‫همه دقيق‌تر است‪ .‬جريان‌هاي اجتماعي را مردم ايجاد‬ ‫مي‌كنند‪ .‬كافي است به آنها اطالعات درست داده شود‪.‬‬ ‫حاال اگر بخواهي��م مصداقي صحبت كنيم و به‬ ‫رهبريفرمودند‪‌:‬آبرويمسئوالنجزوبيت‌المالاست‪.‬لذاهر‬ ‫وقتانقالبالزمدانستبايداينآبروهزينهشود‬ ‫يموقع‌هااحمدينژادآخرشبزنگمي‌زندوگلهمي‌كندكه‬ ‫بعض ‌‬ ‫فالنيشمااينبرنامهراديديد؟بعدمي‌بينمكهايشانحقدارد‬ ‫سپاهكانونتربيتنيروست‪،‬امروزپاسدارانورزمندگاندوران‬ ‫مقدسمسئوليت‌هايبسيارمهموحساسيرابرعهدهدارند‬ ‫وقتياحمدي‌نژاددرسال‪84‬درانتخاباتپيروزشدخوشحال‬ ‫شدمازاينكهيكنيرويانقالبيوحزب‌اللهيانتخابشدهاست‬ ‫‪35‬‬
‫سياست‬ ‫زمان حال باز‌گرديم مي‌توان به ماجراي ‪ 9‬دي و‬ ‫جمع شدن قضاياي فتنه هم اشاره كرد‪.‬‬ ‫‪ l‬بله ي��ك نمونه ب��ارز آن قضيه ‪ 9‬دي اس��ت‪.‬‬ ‫صدها برنامه روشنگرانه پخش شد‪ .‬سخنراني و مباحثه‬ ‫و گزارش مس��تند و‪ ...‬ولي برخي اقدام��ات احتياج به‬ ‫شجاعت و ريسك‌پذيري داش��ت‪ .‬مثال در يك تجمع‬ ‫ضد‌انقالبي عكس ام��ام‌(ره) را پاره كردن��د و به زير پا‬ ‫انداختند‪ .‬يا اينكه در روز عاش��ورا ك��ه جمعيت‌هاي‬ ‫ميليوني در همه جاي كشور عزاداري كردند و همه اينها‬ ‫را ما نشان مي‌داديم زير پل كالج هم تكي ‌ه امام‌حسين‌(ع)‬ ‫را آتش زدند و اهانت كردند‪ .‬اگر از دستگاه‌هاي نظارتي‬ ‫براي پخش اين تصاوير سوال مي‌ش��د حتما نظرشان‬ ‫منفي بود‪ ،‬چون با مالك‌هاي ظاهري نظارتي منطبق نبود‪.‬‬ ‫اما وقتي ش��ما اين دو تا تصوير را به درستي نشان‬ ‫داديد‪ ،‬تجمع محدودي كه عليه اصل واليت فقيه شعار‬ ‫دادند را نشان داديد و مردم روشن شدند كه طرف‌شان‬ ‫چه كساني هستند و با چه كسي دارند مقابله مي‌كنند‪ ،‬آن‬ ‫وقت يك حادثه بزرگ و ماندگار مثل‪ 9‬دي خلق مي‌شود‪.‬‬ ‫دو روز صداوسيما اين تصاوير را پخش كرد‪ .‬يك مقدار‬ ‫كار دراماتيك روي آن انجام داد‪ .‬ي��ك مقدار يادآوري‬ ‫عصر عاشورا را كرد و بعضي تصاوير را گذاشت‪ .‬يك‬ ‫مقدار رفت داخل مردم و از مردم سوال كرد كه شما راجع‬ ‫به اين كس��اني كه رفتند و تكيه امام‌حسين(ع) را آتش‬ ‫زدند‪ ،‬چه مي‌گوييد؟ اكثر كساني كه مي‌خواستند حرف‬ ‫بزنند هنوز حرف نزده بغض گلويش��ان را مي‌گرفت و‬ ‫شروع مي‌كردند به گريه كردن‪ .‬همه جور آدم‪ .‬آدم‌هاي‬ ‫كنار خيابان‪ ،‬رهگذر‪ ،‬كاس��ب‪ ،‬دانش��جو و‪ ...‬خب اين‬ ‫مساله منتقل شد به مردم‪ .‬اين يك كار رسانه‌اي متعهدانه‬ ‫و هوشمندانه اس��ت‪ .‬هميش��ه بايد به مردم آگاهي داد‪.‬‬ ‫بعضي مواقع بعضي از دوس��تان ما ممكن است عجله‬ ‫كنند‪ .‬همان سريال ساعت شني كه شما گفتيد‪ ،‬نه اينكه‬ ‫بدون اشكال باشد‪ ،‬اشكاالتي داشت‪ .‬در ادامه هم سعي‬ ‫كرديم اين اشكاالت را مرتفع كنيم حتي كارگردانش‪،‬‬ ‫آقاي بهراميان به كميسيون فرهنگي آمد‪ ،‬آنجا قرار بود‬ ‫يكسري انتقادها مطرح شود‪ ،‬ولي همه اعضاي كميسيون‬ ‫در آن جلس��ه به‌نوعي از ايش��ان تجليل كردند! ساعت‬ ‫شني دارد به جامعه هش��دار مي‌دهد‪ ،‬دارد آسيب‌هاي‬ ‫اجتماعي را مي‌گويد‪ ،‬ما باالخره بايد به مردم بگوييم چه‬ ‫خبر است تا مواظب بچه‌هاشان باشند‪ .‬باالخره بايد به‬ ‫جوان‌ها بگوييد كه چه دام‌هايي ممكن است سر راهشان‬ ‫قرار بگيرد تا چشم‌شان باز شود‪ .‬همه به سخنراني‌ها كه‬ ‫گوش نمي‌كنند‪ .‬هر كسي سليقه خودش را دارد‪ .‬خود‬ ‫غرب در اين فسادي كه دارد فيلم‌هاي بسيار تاثيرگذاری‬ ‫ساخته كه روي فسادي كه در انتظار دختران جوان است‬ ‫هشدار داده كه به چه بدبختي‌هايي مي‌افتند‪ .‬اين فيلم‌ها را‬ ‫نمي‌شود در تلويزيون نشان داد‪ .‬منتها من ديدم فيلم‌هاي‬ ‫تكان‌دهنده‌اي است‪ .‬يعني كسي كه اين فيلم‌ها را مي‌بيند‬ ‫تا دو‪ ،‬سه روز حالش خوش نيست‪ .‬يك دختر بچه كه اين‬ ‫را مي‌بيند وقتي در خيابان مي‌رود يك جايي مي‌بيند كه‬ ‫پارتي يا يك محيط مشكوك است از آن طرف خيابان رد‬ ‫مي‌شود كه مبادا به سرنوشت آن دختر ديگر دچار شود‪.‬‬ ‫اينها براي آگاهي‌بخشي الزم است‪ .‬بعضي مواق ‌ع حتي‬ ‫دادستان كشور و مسئوالن قضايي گزارش‌هايي مي‌دادند‬ ‫كه فيلم‌ها را با شطرنجي كردن پخش كنيم‪ .‬خب بعضي‬ ‫از دوستان بس��يار خوب و دلسوز ما انتقاد مي‌كردند كه‬ ‫ي شما پرده‌دري مي‌كنيد‪ .‬خب اينجا جاي‬ ‫آقاي ضرغام ‌‬ ‫بحث كارشناسي دارد كه اين چيزي كه اينجا با اين كيفيت‬ ‫پخشمي‌كنيم‪،‬كليحاشيه‌هاراحذفمي‌كنيموليسعي‬ ‫مي‌كنيم حتي‌االمكان مطلب را برسانيم‪ ،‬حتما الزم نيست‬ ‫پدر و مادر و اعضای خانواده با هم نگاه كنند‪ .‬مي‌ش��ود‬ ‫پدر به يك بهانه از اتاق بيرون برود‪ ،‬دخترش اين را ببيند‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪36‬‬ ‫وقتي دختر ديد حواسش جمع مي‌شود‪ .‬چاره‌اي نداريم‪.‬‬ ‫ما نمي‌توانيم‪ .‬ما که تلويزيون كارتي نداريم‪ ،‬تلويزيون‬ ‫عمومي است‪ .‬همه دارند مي‌بينند‪ .‬بنابراين خود مخاطبان‬ ‫هم بايد خودش��ان را مديريت كنند‪ .‬حاال ممكن است‬ ‫انتقاد كنند به من كه فالن��ي يك حرفي مي‌زند‪ .‬باالخره‬ ‫تلويزيون در خانه است و همه دارند مي‌بينند‪ .‬خب اين‬ ‫انتقاد از يك جنبه ممكن است وارد باشد اما از يك جنبه‬ ‫ي موقع‌ها برنامه‌هايي دارد كه‬ ‫عالمانه ديگر واقعا بعض ‌‬ ‫اتفاقا جوان‌ها بايد ببينيد‪ .‬ممكن است من نبينم يا خودم‬ ‫تنها يك برنامه‌اي را ببينم‪.‬‬ ‫ما برخي فيلم‌هاي معارفي كه س��اختيم مواردي‬ ‫بود كه بعضا در شروع با انتقاد مواجه شدند مثل سريال‬ ‫اغما كه ش��يطان ب��ه صورت‌هاي مختل��ف در‌مي‌آيد‪.‬‬ ‫صورت‌هاي مختلف شيطان را نشان داديم تا روشن شود‬ ‫اگر يك جايي مثال بخواهد يك فرد متدين را منحرف‬ ‫كند به شكل آدم حزب‌اللهي هم درمي‌آيد‪ .‬اسمش را هم‬ ‫گذاشتيم الياس‪ .‬برخي محافل اعتراض كردند كه الياس‬ ‫اسم پيغمبر است! باالخره‌شيطان با ريش و محاسن آمده‬ ‫تا يك بچه مسلمان را منحرف كند‪ .‬بعد كه مجموعه تمام‬ ‫شد تحس��ين كردند و گفتند كه اغما يكي از الگوهاي‬ ‫سريال‌هاي معارفي است‪ .‬در پخش ‪ IFILM‬هم بسيار‬ ‫مورد استقبال قرار گرفت‪ .‬در كشورهاي عربي يك سريال‬ ‫برجسته شد‪ .‬در واقع ما آمديم عمق معارف اسالمي را‬ ‫نشان داديم و نشان داديم كه شيطان چگونه همه آدم‌ها‬ ‫را منحرف مي‌كن��د‪ .‬خب اين را بايد نش��ان دهيم‪ .‬بچه‬ ‫مذهبي هم كه مي‌بيند بايد آگاه شود‪ .‬بسياري از كساني‬ ‫كه منحرف شدند چقدر جانماز آب مي‌كشيدند‪ .‬تاريخ را‬ ‫كار ندارم‪ .‬همين دوران خودمان را نگاه كنيم از كجا به كجا‬ ‫رسيدنداينهاييكهمي‌آينددرشبكه‌هايبيگانهمي‌نشينند‬ ‫و صحبت مي‌كنند‪ .‬خانمي‌كه چادري و مقنعه‌اي بوده‬ ‫و روزي مس��ئوليت داش��ته جلوي دوربين بي‌حجاب‬ ‫مي‌شود و موهايش را تكان مي‌دهد و حجاب را مسخره‬ ‫مي‌كند‪ .‬اين از داخل همين كشور است ديگر‪ ،‬از كجا به‬ ‫كجا رسيده است‪.‬‬ ‫هميشه اين حوزه با سوءتفاهماتي چه در كارهاي‬ ‫مستند چه در كارهاي گزارشي چه در كارهاي نمايشي‬ ‫مواجه است‪ .‬اين ظرفيت بايد باال برود‪ .‬ما امروز حداقل‬ ‫‪ 16‬شبكه از بين اين‪ 160‬شبك ‌ه را فراهم كرديم براي مردم‬ ‫تهران و استان‌ها كه ببينند‪‌‌.‬ان‌شاءاهلل به ياري خدا افزايش‬ ‫هم مي‌دهيم‪ .‬خيلي هم برايمان گران‌قيمت تمام مي‌شود‪.‬‬ ‫چون سيگنال‌رساني آنها زميني است و هزينه‌هاي بسيار‬ ‫باال مي‌خواهد‪ .‬همين االن براي تي‌اس س��وم كه براي‬ ‫كل كشور ‪ 8‬شبكه جديد است‪ ،‬در واقع جانمايي شده‪،‬‬ ‫چيزي حدود هزار ميليارد تومان اعتب��ار مي‌خواهد تا‬ ‫فرستنده‌هايش نصب شود‪ .‬نظام براي‌تربيت جوان‌ها‬ ‫دارد هزينه مي‌كند‪ .‬نظام ب��راي پاك زندگي كردن مردم‬ ‫دارد هزينه مي‌كند‪ .‬اين تنوع دارد اقناع عمومي را فراهم‬ ‫مي‌كند‪ .‬حاال كسي مستند مي‌خواهد مستند نگاه مي‌كند‪.‬‬ ‫كسي فيلم مي‌خواهد شبك ‌ه نمايش نگاه مي‌كند‪ .‬كسي‬ ‫سريال مي‌خواهد شبكه‪ IFILM‬را ببيند‪ .‬كسي مي‌خواهد‬ ‫كارهاي قرآني ببيند همينطور‪ ،‬امروز شبكه‌هاي قرآني‬ ‫ما فوق‌العاده قابل استفاده است‪ .‬كسي كارهاي فاخر و‬ ‫آموزشي مي‌خواهد ببيند امروز شبك ‌ه آموزش ما واقعا‬ ‫يك شبكه ديدني شده‪ .‬يكي از شبكه‌هاي زيبا‪ ،‬ديدني و‬ ‫باكالس شبكه آموزش است‪ .‬خيلي وقت‌ها ما در خانه‬ ‫خودمان بچه‌ها كامال روي شبكه آموزش متمركز هستند‪.‬‬ ‫از موسيقي‌اش گرفته تا برنامه‌هاي آموزشي و گفت‌وگو‬ ‫محورش يكي از شبكه‌هاي بسيار خوب ماست‪ .‬خب‬ ‫هر كسي االن دارد با يك برنامه‌اي زندگي مي‌كند‪ .‬حاال‬ ‫بعضي‌ها مي‌گويند كه آقا شما بعضي متدينين را بيشتر‬ ‫مراقب باش��يد‪ .‬بسيار خب اين ش��بكه‌هاي ديجيتال و‬ ‫اين ش��بكه‌هايي كه دارد راه مي‌افتد براي حفظ همين‬ ‫متدينين است‪ .‬اشتباه نشود‪ .‬براي حفظ بچه‌هاي خود‬ ‫ماست‪ .‬خود انقالبيون متدين‪ .‬چون من با خيلي از اينها‬ ‫ارتباط دارم‪ .‬بنابراين آن كسي كه اصال در اين تلورانس‬ ‫نمي‌گنجدوفيلم‌هايآنچنانيمي‌خواهدخبمي‌رودهر‬ ‫طور است ماهواره پيدا مي‌كند و از ماهواره برنامه‌هايي را‬ ‫كه مي‌خواهد مي‌بيند‪ .‬باالخره دسترسي‌ها فراوان است‬ ‫به‌رغم اينكه غيرقانوني است‪ .‬ولي دسترسي‌ها فراوان‬ ‫است‪ .‬هر كسي كه بخواهد مي‌تواند تهيه كند‪ .‬نوارها همه‬ ‫در كنار خيابان ريخته و قيمت آخرين فيلم‌هاي مبتذل‬ ‫در كنار خيابان از يك بس��تني ارزان‌تر است‪ ،‬حتي يك‬ ‫بار مصرف است‪ .‬ش��ما مي‌بينيد و مي‌اندازيد در سطل‬ ‫آشغال‪ .‬اصال ارزش نگهداري ندارد‪ .‬طرف ‪ 5‬تا بستني‬ ‫مي‌خرد به خان��ه مي‌برد يك فيلم هم مي‌خ��رد آن ‪ 5‬تا‬ ‫بستني دانه‌اي ‪ 1000‬تومان مي‌شود‪ 5‬هزار تومان‪ ،‬فيلم‬ ‫ي در بازار‬ ‫س��ي‌دي مي‌خرد ‪ 500‬تومان‪ .‬همه جور فيلم ‌‬ ‫هست‪ .‬من چون پياده‌روي زياد مي‌كنم كنار خيابان طرف‬ ‫سالم‌عليك مي‌كند مي‌گويد؛ حاج‌آقا نوار نمي‌خواهيد؟‬ ‫من مي‌گويم من اينها را دارم (خنده) با اين حال مي‌ايستم‬ ‫يك نگاهي مي‌كنم تا ببينم چي دارد‪ .‬يكي هم فكر مي‌كند‬ ‫من آمدم خيابان نوار بخ��رم‪ .‬مي‌گوید حاج آقا خودت‬ ‫سي‌دي مي‌خري؟ مي‌گويم نه آقا جان ما خودمان همه‬ ‫اينها را داريم‪ .‬مي‌خواهيم ببينيم كه اين آقا چي مي‌فروشد‪.‬‬ ‫دسترسي كه كم نيس��ت‪ .‬ما اين را داريم انجام مي‌دهيم‬ ‫براي فرزندان خود اين ملت‪ ،‬براي كساني كه مي‌خواهند‬ ‫حفظ بشوند‪ .‬بنابراين اگر اين همفكري و اين ظرفيت‬ ‫ايجاد شود راحت‌تر مي‌توانيم كارمان را انجام دهيم‪.‬‬ ‫در حوزه سياس��ي با توجه به فضاي س��ال ‪88‬‬ ‫تالش براي اينكه برنامه‌هاي سياسي حفظ شود‬ ‫وجود داشته‪ .‬يعني من احساس مي‌كنم كه شما‬ ‫برنامه ديروز‪‌،‬امروز‪ ،‬فردا را حفظ كرديد؛ بعضي‌‬ ‫ي موقع‌ها يك كم تند ولي‬ ‫موقع‌ها آرام و بعض�� ‌‬ ‫حفظش كرديد كه يك روزي بشود بر آن سوار‬ ‫ش��د و دوباره كار سياس��ي كرد يا حاال مثال در‬ ‫‪ 20:30‬يا اخبار شبكه دو يا نگاه يك و برنامه‌هاي‬ ‫اين تيپي‪ .‬با توجه به انتخابات س��ال ‪ 92‬باز هم‬ ‫شاهد صداوسيماي كامال سياسي و در واقع آن‬ ‫تيپي كه در انتخابات ‪ 84‬و ‪ 88‬ش��اهد آن بوديم‬ ‫هس��تيم يا اينكه مي‌خواهيد نوع كار را عوض‬ ‫كنيد؟‬ ‫‪ l‬ظرفيت‌هاي برنامه‌هاي سياسي در ساختارهاي‬ ‫مختلف امروز هم در صدا هم در سيما هم در شبكه‌هاي‬ ‫استاني خيلي فراهم شده اس��ت‪ .‬از برنامه‌هاي روتين‬ ‫مثل گفت‌وگوي ويژه خبري شبكه دو كه فرمتش تغيير‬ ‫پيدا كرده و واقعا چالشي بودن در آن احساس مي‌شود‪.‬‬ ‫بعضي از وزرا كه گله مي‌كنند من مي‌گويم كه اگر شما‬ ‫مي‌خواهيد برنامه‪ 20:30‬برويد ديگر چالشي شده‪ .‬اينطور‬ ‫نيست كه يك طرف گزارش كار باشد‪ .‬گزارش كار را ما‬ ‫در برنامه‌هاي ديگر داريم‪ .‬اين برنامه را اتفاقا جوان‌ها هم‬ ‫اداره مي‌كنند‪ .‬بعضي‌ها بحق با يك نگاه حرفه‌اي به من‬ ‫خرده گرفتند كه ش��ما يك جواني را مي‌گذاريد و يك‬ ‫مسئول رده بااليي را خيلي س��وال پيچ مي‌كند‪ .‬اين كار‬ ‫درست نيست‪ .‬من بخش��ي از آن استدالل را پذيرفتم و‬ ‫به دوس��تانمان هم گفتيم كه آن را بررسي كنند‪ .‬اما اين‬ ‫ي كه داريم نشان‬ ‫طرف قصه را كه نگاه مي‌كنند‪ ،‬ما پلتفرم ‌‬ ‫مي‌دهيم به مردم و مي‌گوييم ك��ه ببينيد جوان‌هايي كه‬ ‫سوال دارند نشسته‌اند و در يك ‪ Context‬سالم مسئوالن‬ ‫كشور را مورد س��وال قرار دادند و نمي‌گذارند كه يك‬ ‫طرفه برود گ��زارش كار بدهد و مرتبا س��وال و چالش‬ ‫مي‌كنند‪ .‬دو تا كار هم ممكن اس��ت كه ضعيف در‌بيايد‬ ‫و دوتا س��وال هم ممكن اس��ت خوب ادا نش��ود‪ .‬ولي‬
‫سياست‬ ‫مي‌ارزد كه ما اين هزينه را بدهيم و احساس كنيم كه اين‬ ‫فضاي چالشي فراهم مي‌شود‪ .‬بنابراين بعضي برنامه‌هاي‬ ‫سياس��ي مثل نگاه يك‪ ،‬مثل گفت‌وگوي ويژه خبري‪،‬‬ ‫مثل برنامه‌هاي ‪ ،8:30‬جهت اطالع كه هميشه وقتي تمام‬ ‫مي‌شود ما سعي مي‌كنيم تلفن‌ها را تا يك مدت ببنديم‪.‬‬ ‫چون مي‌دانيم حمالت شروع مي‌شود (خنده) بعضي‬ ‫از جاها هم واقعا اشكال از ماست‪ .‬من وقتي متوجه يك‬ ‫اشكالي مي‌شوم به دوستان‌مان مي‌گويم كه آقا دقت كنيد‬ ‫اين موضوع را‪ .‬مسئول راست مي‌گويد‪ .‬شما رفتيد سراغ‬ ‫يك اشكالي كه هم خيلي كم است هم جزيي است‪ ،‬هم‬ ‫حل شده اس��ت‪ .‬اين همه در آن حوزه كار خوب شده‬ ‫ولي توجه نكرديد‪ .‬ولي باف��ت جهت اطالع يك بافت‬ ‫انتقادي طنز اس��ت براي اينكه مردم در واقع اس��تقبال‬ ‫بيشتري به آن ساختار داشته باش��ند‪ .‬االن برنامه ‪20:30‬‬ ‫ما يكي از ابتكارات دوره جديد ب��ود‪ .‬االن با ‪ 60‬درصد‬ ‫بيننده پربيننده‌ترين بخش خبري ماست‪ .‬بعد از آن اخبار‬ ‫ساعت ‪ 22‬است و بعد از آن ‪ 14‬است كه در نظرسنجي‌ها‬ ‫متفاوت است‪ .‬ولي واقعا برنامه ‪ 20:30‬پربيننده است‪.‬‬ ‫ش��ما «صرفا جهت اطالع» را خودت��ان قبل از‬ ‫پخشمي‌بينيد؟‬ ‫‪ l‬من معموال برنام��ه‌اي را قبلش نمي‌بينم ولي‬ ‫بعضي موقع‌ها «جهت اطالع» را كه حساس��يت بااليي‬ ‫دارد چون در هم��ه رده‌هاي باال مث��ل رئيس‌جمهور و‬ ‫جاهاي ديگر وارد مي‌ش��وند استمزاجي از من مي‌كنند‬ ‫و من يك نظر كلي مي‌دهم‪ .‬بعض��ي موقع‌ها هم لطف‬ ‫مي‌كنند مخالف نظر من عمل مي‌كنن��د! حتي انتقاد و‬ ‫گير‌دادن به برخي بخش‌هاي صداوس��يما هم هست‪.‬‬ ‫خود بچه‌هاي سيما هم معترضند كه آقا بچه‌هاي حوزه‬ ‫سياسي حال‌گيري مي‌كنند و هر دفعه يك چيزي راجع‬ ‫به سريال‌ها مي‌گويند‪ .‬ولي در واقع آنها از من اجازه دارند‪.‬‬ ‫يعني من كليتش را اجازه مي‌دهم كه حتي در خود حوزه‬ ‫سياسي هم از اين برنامه‌ها داشته باش��ند‪ .‬بنابراين اين‬ ‫ظرفيت‌ها فراهم شده و در واقع ادبيات جديدي ايجاد‬ ‫شده اس��ت‪ .‬حاال‌‌ان‌ش��اءاهلل برنامه‌هاي جديدمان هم‬ ‫توليد مي‌شود‪ .‬در حوزه‌هاي مختلف برنامه‌هاي چالشي‬ ‫ويژه‌اي خواهيم داشت‪ .‬در حوزه بحث‌هاي علمي‌در‬ ‫آينده نزديك با كمك شوراي عالي انقالب فرهنگي ما‬ ‫يك برنامه چالشي جدي در شبكه ‪ 4‬خواهيم داشت‪.‬‬ ‫برنامه زاويه و تا ثريا هم البته برنامه بدي نيست‪.‬‬ ‫‪ l‬بله همين طور است‪.‬‬ ‫برنامه هفت چطور؟‬ ‫‪ l‬برنامه هفت هم واقعا در اين دو سالي كه توليد‬ ‫شد كارهاي ارزشمندي ارائه كرد‪ .‬ضمن اينكه انتقاداتي‬ ‫هم مي‌تواند مثل همه برنامه‌ها به آن وارد باشد‪ .‬سريالي را‬ ‫آقاي جيراني تعهد كردند و آماده هستند براي كليد زدن‪.‬‬ ‫خوشبختانه كار قبلي ايشان يعني‌‪ ،‬سريال «مرگ تدريجي‬ ‫يك رويا» از كارهاي ماندگار صداوسيماست با موضوع‬ ‫روشنگري راجع به روشنفكران وابسته و غرب‌زده‪ .‬آقاي‬ ‫جيراني توي اين سريال يك كار ارزشمندي انجام داد‪.‬‬ ‫‌‌ان‌ش��اءاهلل در كار بعدي‌ش��ان «فصل بي‌پروايي» راجع‬ ‫به منافقان كار خوبي انجام خواهن��د داد و االن آخرين‬ ‫مرحله بازنويسي‌اش انجام مي‌شود‪ .‬ايشان قرار بود كه‬ ‫بروند و آن كار را شروع كنند‪ .‬من معتقد نبودم به خاطر‬ ‫فوتبال «هفت» تعطيل شود‪ .‬مي‌توانستند با فوتبال اروپا‬ ‫اين برنامه را جمع كنند‪ ،‬منتها تشخيص دوستان اين بود‬ ‫تا تيم جديد هماهنگ بشود و سوژه‌هايشان را انتخاب‬ ‫كنند در‌واقع يك شرايط جديدي براي اجرا فراهم كنند و‬ ‫يك مدت وقت الزم داشتند‪ .‬اين فوتبال هم فرصتي شد‬ ‫براي اين كار‪ .‬بنابراين در حوزه سينما‪ ،‬در حوزه مسائل‬ ‫علمي‪ ،‬اجتماعي و سياسي هم ما االن تعداد برنامه‌هايمان‬ ‫زياد است‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪37‬‬
‫سياست‬ ‫آقاي مهندس! ب��راي انتخابات ‪ 92‬چه برنامه‌اي‬ ‫داريد؟‬ ‫‪ l‬براي انتخابات س��ال ‪ 92‬كه انتخابات بسيار‬ ‫مهمي‌براي آينده كش��ور خواهد بود‪ .‬صداوس��يما نه‬ ‫از االن بلك��ه از چند م��اه قبل خودش را آم��اده كرده و‬ ‫سياس��ت‌گذاري‌هاي الزم را انج��ام داده ك��ه بتواند از‬ ‫لحاظ رس��انه‌اي اين انتخابات را هم موفق برگزار كند‪.‬‬ ‫خوشبختانه انتخابات قبل‪ ،‬انتخابات موفقي بود با همه‬ ‫تبليغاتي كه دشمن داشت‪.‬‬ ‫رهبري معظم هم چند‌بار اظه��ار محبت كردند و‬ ‫از اقدامات رسانه ملي تجليل فرمودند و باعث دلگرمي‬ ‫‌دوستان شدند‪‌‌.‬ان‌ش��اءاهلل براي انتخابات ‪ 92‬هم تالش‬ ‫مي‌كنيم يك فضاي انتخاباتي پرش��ور با حضور باال و‬ ‫آگاهانه مردم در انتخابات رياست‌جمهوري فراهم كنيم‬ ‫تا برگ ديگري بر افتخارات اين مملكت باشد و باعث‬ ‫قوام بيشتر نظام جمهوري اسالمي بشود‪.‬‬ ‫مناظره خواهيم داشت؟‬ ‫‪ l‬نمي‌دان��م! در واق��ع علت��ي ك��ه باع��ث‬ ‫ش��د مناظره‌هاي س��ال ‪ 88‬برگزار ش��ود روحيه خود‬ ‫آقاي احمدي‌نژاد بود‪ .‬بدون‌ترديد‪ .‬چون معموال كسي كه‬ ‫چهار سال رئيس‌جمهور است عالقه‌مند نيست با افراد‬ ‫ديگري كه فعال نامزد هستند مناظره و بحث‌هاي چالشي‬ ‫كند‪ ،‬اما آقاي احمدي‌نژاد اين روحيه را داشت‪ .‬آن نگاه‬ ‫همچنان هست و آن ديد رهبري و آن رويكردي كه ايشان‬ ‫دارد براي اينكه فضاي آزادي فراهم شود تا همه بتوانند‬ ‫حضور پيدا كنند‪ ،‬وجود دارد‪ .‬ظرفيت‌هاي سازمان هم‬ ‫امروز ظرفيت‌هاي بسيار بااليي است و من يقين دارم كه‬ ‫انتخابات سال ‪ 92‬انتخابات بسيار پرشور و پرهيجاني‬ ‫خواهد شد كه حتما مي‌تواند كشور را داراي يك فرصت‬ ‫جديد براي خدمت‌رساني كند‪.‬‬ ‫در مورد ح��وادث بعد از ‪ 88‬ناگفت��ه‌اي وجود‬ ‫دارد كه بخواهيد بگوييد؟ آيا در محل مناظره‌ها‬ ‫حضور داشتيد؟‬ ‫‪ l‬م��ن به‌عنوان احت��رام به نامزده��ا در يكي از‬ ‫برنامه‌هایي كه مي‌آمدن��د مي‌رفتم در اس��توديو با آنها‬ ‫احوالپرس��ي مي‌كردم و بع��د هم همراه با گ��روه ناظر‬ ‫قانوني كه از قوه قضائيه و وزارت كشور و صداوسيما‬ ‫بودند‪ ،‬برنامه را تماش��ا مي‌كرديم‪ .‬طبق قانون هميش��ه‬ ‫آنها ايراد مي‌گرفتن��د و حتي در بين بح��ث مرتبا از ما‬ ‫مي‌خواس��تند كه جلوي بحث را بگيريم يا باال و پايين‬ ‫كنيم ولي برداش��ت من اين بود كه هرگونه اختالل در‬ ‫آن روند باعث س��وءتفاهم در جامعه مي‌شد و بهترين‬ ‫روش هم همين بود‪ .‬مردم از انتخابات ‪ 88‬خيلي راضي‬ ‫بودند‪ .‬خيلي انتخابات پرش��وري بود‪ .‬اس��تثنايي شد‪.‬‬ ‫اينكه رهب��ري فرمودند در اوج فرصتي ك��ه براي نظام‬ ‫فراهم مي‌ش��ود‪ ،‬اوج اقتدار است‪ ،‬نبايد از دشمن غافل‬ ‫شد‪ ،‬همين است كه ‪ 85‬درصد‪ 40 ،‬ميليون آدم مي‌آيد‪،‬‬ ‫يك كار استثنايي مي‌شود‪ .‬همان موقع دشمن يك برگ‬ ‫جديد رو مي‌كن��د‪ .‬همان موقع كه م��ا در اوج فرصتيم‬ ‫براي ما تهديد ايجاد مي‌كند‪ .‬مردم خيلي راضي بودند‪.‬‬ ‫ولي تلخ كردند اين انتخاب��ات را‪ .‬بزرگترين خيانتي كه‬ ‫سران فتنه انجام دادند كه بخشي از آن ناآگاهانه و بخشي‬ ‫از آن هم حتما آگاهانه ب��ود اين بود كه مي‌ديدند كه چه‬ ‫اتفاقي دارد مي‌افتد‪ ،‬ديدند اين عزت و آبرويي كه نظام‬ ‫در همه جا پيدا كرده چقدر راحت دارد تاراج مي‌شود و‬ ‫باز ادامه مي‌دادند‪ .‬تصاويري را از اينجا تهيه مي‌كردند و‬ ‫به شبكه‌هاي ماهواره‌اي مي‌فرستادند و با گسترده‌ترين‬ ‫شكل دشمن را كامال اميدوار كردند؛ دشمني كه كامال‬ ‫مايوس شده بود‪ .‬اينها دوباره دشمن را اميدوار كردند‪.‬‬ ‫خيانت بزرگي انجام گرفت‪ .‬آي��ا مي‌ارزيد؟ هيچ‌كدام‬ ‫از ادعاهايشان درست نبود‪ .‬اما به زعم‌شان اگر مسائلي‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪38‬‬ ‫علتي كه باعث شد‬ ‫مناظره‌هاي سال ‪ 88‬برگزار‬ ‫شود روحيه خود‬ ‫آقاي‌احمدي‌نژاد بود‪ .‬بدون‬ ‫‌ترديد‪ .‬چون معموال كسي‬ ‫كه چهار سال رئيس‌جمهور‬ ‫است عالقه‌مند نيست با افراد‬ ‫ديگري كه فعال نامزد هستند‬ ‫مناظره و بحث‌هاي چالشي‬ ‫كند‪ ،‬اما آقاي احمدي‌نژاد اين‬ ‫روحيه را داشت‬ ‫وجود داشت مي‌ارزيد اين هزينه بزرگ را نظام بدهد؟‬ ‫بنابراين اين انتخابات پرشور تلخ شد‪ .‬هر چند كه نتيجه‬ ‫و بصيرتي كه مردم پيدا كردند يك ظرفيت جديدي براي‬ ‫نظام شد‪ .‬سريال «مختار» وقتي پخش مي‌شد مردم با همه‬ ‫وجود اين سريال را هضم و فهم مي‌كردند‪ .‬اگر فتنه در‬ ‫كار نبود سريال مختار آنقدر خوب هضم نمي‌شد‪ .‬تمام‬ ‫اتفاقاتي كه در آن دوره در كوفه افتاد و خيانت‌هايي كه‬ ‫شد و عوام‌فريبي‌هايي كه صورت گرفت و به ضرب زور‬ ‫و سكه توانستند در جامعه انحراف ايجاد كنند براي مردم‬ ‫قابل فهم بود‪ .‬خب اين را مردم وقتي در س��ريال مختار‬ ‫مي‌ديدند‪ ،‬چون اين فتنه را دي��ده بودند چون خواص‬ ‫را ديده بودند‪ ،‬چون س��كوت خ��واص را ديده بودند‬ ‫و بسياري از آن اتفاقات را مش��ابه مي‌دانستند دريافت‬ ‫دقيق‌تري داشتند‪ .‬من با بسياري از بزرگاني كه صحبت‬ ‫مي‌كردم خيلي صادقانه مي‌گفتند كه ما اصال س��ليمان‬ ‫صرد خزاعي را نمي‌شناختيم‪ .‬اصال با شخصيتش آشنا‬ ‫نبوديم‪ .‬تازه در اين سريال فهميديم كه چه مشابهت‌هايي‬ ‫بين جامعه امروز ما و آن دوره برقرار بوده‪ .‬آنها بعد آمدند‬ ‫و توبه كردند‪ .‬آن جنگ اس��تثنايي را كردند‪ .‬چهار هزار‬ ‫نفر شهيد ش��دند‪ .‬ولي يك جايي رهبري فرمودند كه‬ ‫يك‌هزارم نتيجه شهداي كربال را ندارد‪ .‬چون همان موقع‬ ‫كه فتنه شد همان موقع كه اسالم نياز به حمايت داشت‬ ‫همان موقع بايد در صحنه حاضر مي‌شدند‪ .‬بعد فهميدند‪.‬‬ ‫ولي ديگر فايده‌اي نداش��ت‪ .‬خيلي تاثيرگذاري‌اش كم‬ ‫مي‌شود‪ .‬در سريال مختار مردم خيلي آگاه شدند‪ .‬امروز‬ ‫مردم ما بصيرت‌شان يك پله باال رفته‪ .‬ما در نهج‌البالغه‬ ‫داريم كه حضرت فرمودند؛ در فتنه غبار ايجاد مي‌شود‪،‬‬ ‫حق و باطل قاطي مي‌شود‪ .‬سخت مي‌ش��ود راه حق را‬ ‫تشخيص داد و تنها راه نجات اقتدا به رهبري است‪ .‬اقتدا‬ ‫به رهبر و هر چه كه ايشان گفتند‪ .‬اگر اين‌طور شد از فتنه‬ ‫سربلند بيرون مي‌آييد‪ .‬اين را مردم به خوبي در فتنه ‪88‬‬ ‫ديدند‪ .‬خيلي‌ها فكر كردند كه نظام ديگر دارد س��قوط‬ ‫مي‌كند‪ .‬يك تصوير مثل ندا آقاسلطان مرتبا در دنيا پخش‬ ‫و تكرار ش��د و امثال اوباما و ديگران هر دفعه مي‌آمدند‬ ‫پش��ت‌تريبون و از ندا آقاس��لطان صحبت مي‌كردند‪،‬‬ ‫حاال اين همه در دنيا زن و كودك و بچه‌كش��ته و شهيد‬ ‫مي‌شوند‪ ،‬هيچ‌كس حرفي نمي‌زند‪ .‬يك حادثه مشكوك‬ ‫درست كردند و روي موجش سوار شدند‪ .‬با فعاليت‌هاي‬ ‫تبليغي و رسانه‌اي خيلي تالش كردند كه نظام را تكان‬ ‫بدهند و براندازي كنند‪ .‬ولي همان موقع فهميدند كه نظام‬ ‫خيلي محكم‌تر از اين حرف‌هاست‪ .‬هم آنها متوجه شدند‬ ‫و هم براي مردم خودمان بهتري��ن درس بود كه در اوج‬ ‫اقتدار چه تهديدهايي مي‌تواند وجود داشته باشد‪ .‬به نظر‬ ‫من آن حوادث يك پله سطح آگاهي‪ ،‬بصيرت و شعور‬ ‫سياسي مردم را باال برد و خيلي براي كشور مفيد بود مثل‬ ‫جنگ كه امام فرمودند‪« :‬جنگ براي ما نعمت اس��ت‪».‬‬ ‫ش��ايد آن موقع كمتر مي‌فهميديم باالخره ما سختي‌ها‬ ‫و فش��ارهاي جنگ را مي‌ديديم‪ .‬در همين س��خنراني‬ ‫س��ال ‪ 70‬حضرت آقا نگاه كنيد‪ .‬در جبهه‌ها چه كساني‬ ‫بودند؟ نسبت‌ها را مالحظه كنيد‪ .‬خيلي از اين پول‌دارها‪،‬‬ ‫از اين مرفهان جامعه‌‪ ،‬از اين بي‌دردها‪ ،‬بي‌احس��اس‌ها‪،‬‬ ‫هشت س��ال جنگ آمد و رفت اما اينها جنگ را حس‬ ‫نكردند‪ .‬هم��ان غذا‪ ،‬همان راحتي‪ ،‬هم��ان آرامش‪ .‬اگر‬ ‫چهار روز هم شهر مورد تهاجم بود سوار ماشين‌هايشان‬ ‫مي‌شدند به يك جاي ديگر مي‌رفتند و راحت استراحت‬ ‫مي‌كردند‪ .‬نفهميدند كه بر سر اين مملكت چه گذشت‪.‬‬ ‫اينها مردمي‌نيس��تند ك��ه دول��ت و دس��تگاه‌ها براي‬ ‫خدمت‌رساني به آنها خودكشی كنند‪ .‬آن كس كه بمباران‪،‬‬ ‫محاصره اقتصادي و كم‌آبي و كم‌برقي و ساير مشكالت‬ ‫را با همه وجود در اين ‪ ،10‬دوازده سال احساس كرده در‬ ‫درجه اول بايد مورد توجه باشد‪ .‬مردم كه مي‌گوييم يعني‬ ‫اينها‪ .‬همان عامه‌اي كه حضرت اميرالمومنين(ع) در آن‬ ‫فرمايش تاريخي‌شان به مالك اشتر فرمودند كه عامه را‬ ‫داشته باش‪ ،‬خاصه را رها كن‪ .‬عامه يعني همان‌هايي كه در‬ ‫جنگباتوهستنددرمشكالتباتوهستند‪،‬سختي‌هارابا‬ ‫تو تقسيم مي‌كنند‪ ،‬غم تو را از دلت مي‌زدايند‪ ،‬خودشان را‬ ‫سپر بالي تو قرار مي‌دهند و صادقند‪ ،‬نه عافيت‌طلب‌هاي‬ ‫پرروي پرخور پرخواه كه هيچ‌وقت هم قانع نمي‌شوند‪.‬‬ ‫تا وقتي كه خيري به آنها برس��د تو را مي‌خواهند‪،‬‬ ‫به مجرد اينكه ذره‌اي كم شود رويشان را برمي‌گردانند‪.‬‬ ‫آقايان ما در مقابل مردم دو كار داريم؛ يك كار اين است‬ ‫كه به آنها خدمت برسانيم و كار ديگر اين است كه محبت‬ ‫و اعتماد آنها را جلب كنيم‪.‬‬ ‫يك سوال ديگر كه ش��ايد شخصي باشد و اگر‬ ‫مايل نيستيد پاس��خ ندهيد‪ .‬در مورد رابطه شما‬ ‫با دولت از س��ال ‪ 88‬تا حاال نوس��اناتي ایجاد‬ ‫ش��ده‪ .‬اوايل خيلي خوب نبود ولي جلوتر كه‬ ‫مي‌رويم در واقع هر چي به دور دوم ریاس��ت‬ ‫ك ش��ديم‪ ،‬بهتر ش��د و‬ ‫آقاي احمدي‌نژاد نزدي ‌‬ ‫االن هم كه اي��ن روند ادام��ه دارد‪ .‬در ماجراي‬ ‫‪ 11‬روزه هم ش��ما جزو نفراتي بوديد كه وارد‬ ‫قضيه شديد‪.‬‬ ‫‪ l‬سوال خوبي است‪ .‬رس��انه يك ماهيتي دارد‬ ‫كه ممكن اس��ت در يك مقطعي دوستان و همفكران و‬ ‫همراهان نسبت به آن دچار سوءتفاهم بشوند‪ .‬اگر رسانه‬ ‫بتواند به خوبي اعتمادسازي كند بهتر پيش مي‌رود‪ .‬ما‬ ‫در مورد خيلي از شخصيت‌هاي سياس��ي و نيروهاي‬ ‫انقالب اي��ن را به‌نوع��ي تجربه كردي��م‪ .‬در انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري سال ‪ ،‌84‬شبي كه آقاي احمدي‌نژاد‬ ‫انتخاب ش��دند به ايش��ان زنگ زدم و تبريك گفتم و‬ ‫به نوعي شايد خبر را من به ايشان دادم‪ .‬آخرين خبري‬ ‫كه مطلع بودم شمارش مي‌شود به ايشان دادم و از اينكه‬ ‫يك نيروي انقالبي و حزب‌اللهي انتخاب شد‪ ،‬خوشحال‬ ‫بودم و وظيفه خودم هم مي‌دانستم كه نهايت همكاري را‬ ‫بكنم‪ .‬در يكي‪ ،‬دو سال اول‪ ،‬مجموعه دولت با ما دچار‬ ‫سوءتفاهم شد‪ .‬به‌رغم همه اقداماتي كه صداوسيما براي‬ ‫اطالع‌رس��اني انجام مي‌داد‪ ،‬برخي دوس��تان در دولت‬ ‫و رس��انه‌هاي طرفدار مرتبا گزارش‌هاي نادرس��ت و‬ ‫غيرواقعي ارائه مي‌كردند‪.‬‬ ‫در برخي نشست‌هاي دانش��جويي هم بعضي از‬ ‫دانشجويان حزب‌اللهي دچار سوءتفاهم مي‌شدند كه‬ ‫شما داريد دولت را تضعيف مي‌كنيد‪ .‬در حالي كه واقعا‬
‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫اينطور نبود‪ .‬اعتراضات دولت و اعتراضات ش��خص‬ ‫آقاي احمدي‌نژاد خدمت رهبري باعث ش��د كه دفتر‬ ‫رهبري رسيدگي كند‪ .‬از رياست‌جمهوري خواستند كه‬ ‫مستندات خودش را بدهد‪ ،‬آنجا هم مستنداتي ارائه كرد‪.‬‬ ‫از ما هم خواستند‪ .‬ما هم مس��تندات‌مان را ارائه كرديم‪‌،‬‬ ‫بعد حكم كردند كه ‪‌50‬درصد حق با ماست و ‪ 50‬درصد‬ ‫حق با رئيس‌جمهور‪ .‬ما واقعا احساس مي‌كرديم داريم‬ ‫وظيفه‌مان را به درستي در دولت انجام دهيم و دوستان‬ ‫دچار س��وءتفاهم ش��ده‌اند‪ .‬ما بيش��تر از آنكه در مورد‬ ‫هسته‌اي بخواهد براي دنيا اعتمادسازي انجام بگيرد سعي‬ ‫كرديم با دولت اعتمادسازي كنيم! و تالش كرديم اين را‬ ‫برسانيم كه اگر در جايي انتقاد مي‌شود و جايي مشكالت‬ ‫گفته مي‌شود واقعا هدف تضعيف دولت نيست‪ .‬خود‬ ‫آقاي احمدي‌نژاد زياد بحث نداشت‪ .‬متاسفانه بعضي از‬ ‫دوستان خودمان كه آن موقع در دولت بودند و االن كمتر‬ ‫هستند دچار سوءتفاهم بودند‪ .‬رسانه‌هايي هم داشتند كه‬ ‫منعكس مي‌كردند‪ .‬ما انرژي مصرف كرديم‪ ،‬تالش كرديم‬ ‫و اين اعتمادسازي را به وجود آورديم‪ .‬امروز بين دولت‬ ‫و صداوسيما اعتماد هست‪ .‬ش��ما برنامه ‪ 20:30‬را نگاه‬ ‫مي‌كنيد ممكن است از‪ 10‬تا خبر‪ ،‬پنج تا عليه دولت باشد‪.‬‬ ‫اگر يكي عليه مجلس باشد فورا با ما در مجلس برخورد‬ ‫مي‌شود‪ .‬براي همين من مرتب به دوستان سفارش مي‌كنم‬ ‫كه زياد به سمت مجلس نروند! ولي از آقاي احمدي‌نژاد‬ ‫ي موقع‌ها ايشان‬ ‫و دولت انتقادات شديد مي‌شود‪ .‬بعض ‌‬ ‫آخر شب زنگ مي‌زند و گله مي‌كند كه فالني شما اين‬ ‫برنامه را ديديد؟ بعد مي‌بينم كه ايشان حق دارد‪ .‬در اين‬ ‫برنامه در مورد دولت خيلي بي‌انصافي شده‪ .‬ولي فقط به‬ ‫من مي‌گويد كه مي‌دانم شما نديديد اين را مي‌توانستيد‬ ‫بهتر بگوييد‪ .‬اين انتقاد مي‌توانست سالم‌تر مطرح شود‪ .‬ما‬ ‫امروز خوشبختانه دچار سوءتفاهم نيستيم‪ .‬بنابراين هم‬ ‫كار آسيب‌شناسي و انتقاد و نقد را مي‌توانيم انجام دهيم‬ ‫و هم وظيفه‌مان كه حمايت جدي از دولت است طبق‬ ‫دستور رهبري‪ .‬هميش��ه رهبري اين سفارش را داشتند‬ ‫االن هم اين س��فارش را دارند كه با همه وجود وظيفه‬ ‫شما اميدبخش��ي و كمك به دولت است‪ .‬هر جا هم كه‬ ‫تخطي كنيم و ضعف داشته باشيم ايشان تذكر مي‌دهند‪.‬‬ ‫آخري‌اش در م��ورد آن جريان اهانت به رئيس‌جمهور‬ ‫در مجلس بود‪ .‬ايشان هم با مجلس برخورد تند كردند‬ ‫و هم ما را توبيخ كردند كه چرا شما اين فضاي مجلس را‬ ‫منعكس كرديد‪ .‬چيزي كه اهانت به رئيس‌جمهور است‪،‬‬ ‫صداوس��يما به هيچ‌وجه نبايد منعكس كند‪ .‬ما هم توبه‬ ‫كرديم‪ ،‬استغفار كرديم و عذرخواهي كرديم‪ .‬بنابراين ما‬ ‫باید اول روي يك نگاه واليت‌مدارانه و وظيفه شرعي و‬ ‫قانوني كار انجام دهيم و بعد هم دولت واقعا دارد خدمت‬ ‫مي‌كند‪ .‬بله امروز متاسفانه ممكن است سوءتفاهماتي‬ ‫به وج��ود بيايد‪ .‬بعضي‌ه��ا كامال آگاهانه و هوش��مند‬ ‫مي‌خواهند صداوسيما را رودرروي دولت قرار بدهند‬ ‫و شروع كنند به انتقاد كردن‪ .‬ما نبايد در اين ورطه بيفتيم‪.‬‬ ‫بعضي مواق ‌ع ممكن است دوس��تان ناآگاهي هم باشند‬ ‫كه احساس كنند امروز وظيفه صداوسيما چيز ديگري‬ ‫است و بيشتر از حد دارند با دولت همكاري مي‌كنند كه‬ ‫آنها هم اشتباه مي‌كنند‪ .‬مسير ما را رهبري تعيين مي‌كنند‬ ‫و در كنار آن مصالح نظام را مي‌بينيم‪ ،‬دشمن را مي‌بينيم‪.‬‬ ‫هيچ كس به اندازه ما دشمن را رصد نمي‌كند‪ ،‬هيچ‌كس‪.‬‬ ‫هيچ نهادي‪ .‬من اينجا در اتاقم اكثر شبكه‌هاي مهم دنيا را‬ ‫مستقيم رصد مي‌كنم‪ .‬شبكه‌هاي خارجي را مي‌بينم كه‬ ‫روي كجاها دارند تمركز مي‌كنند‪ .‬جنگ اس��ت ديگر‪،‬‬ ‫جنگ رسانه است و هيچ‌كس مثل خود من نمي‌تواند در‬ ‫لحظه تصميم بگيرد كه همين االن همه شبكه‌ها چگونه‬ ‫باشند به ويژه در ايام ويژه‌‪ .‬امروز جنگ اقتصادي داريم‪.‬‬ ‫تحريم‌هاي فلج‌كننده را به ما مي‌خواهند تحميل‌كنند‪.‬‬ ‫به ياري خدا موفقيم هر ج��ا را ببندند جاي ديگری باز‬ ‫مي‌شود‪ .‬يك دري بسته مي‌شود در ديگري باز مي‌شود‪.‬‬ ‫ولي بدانيم كه جنگ است‪ ،‬الزاماتش را بدانيم‪ ،‬تضعيف‬ ‫نكنيم نظام را‪ ،‬اين خط رهبري اس��ت‪ .‬اين نگاه رهبري‬ ‫است كه صداوسيما خودش را به آن ملزم مي‌داند و سعي‬ ‫مي‌كند در اين حاشيه‌ها نيفتد و از مسئوليت اصلي‌اش‬ ‫منحرف نشود‪.‬‬ ‫يك سوال شخصي! متولد چه سالي هستيد و در‬ ‫چه شهري‪ .‬آيا در دانشگاه درس فني مي‌دهيد؟‬ ‫‪ l‬خير‪ .‬من اصول مديريت و سازمان و همچنين‬ ‫قانون اساس��ي‪ ،‬حقوق اساس��ي و مديريت اسالمي را‬ ‫تدريس مي‌كنم‪ .‬حدود ‪ 15‬سال است كه عضو پاره‌وقت‬ ‫هيات‌علمي دانشگاه آزاد هستم‪ .‬هفته‌اي دو ساعت بيشتر‬ ‫درس نمي‌دهم‪ .‬متولد ‪ 1338‬در تهران هستم‪ .‬نمي‌دانم‬ ‫چرا در سايت‌ها و مطبوعات مي‌نويسند متولد دزفول!‬ ‫البته دزفول اس��طوره مقاومت و ايستادگي است‪.‬‬ ‫نام مردم ش��هيدپرور دزفول در دفتر افتخارات انقالب‬ ‫ثبت است‪.‬‬ ‫آقاي ضرغامي‌با لباس س��پاه با آقاي ضرغامي‬ ‫‌امروز چه فرقي مي‌كند؟‬ ‫‪ l‬در مباني هي��چ فرقي نمي‌كن��د‪ .‬آن مباني كه‬ ‫اعتقاد داشتم ذره‌اي تغيير نكرده و انگيزه‌ام براي تحقق‬ ‫آن به مراتب بيشتر از گذشته است‪ ،‬اما چون ما بايد فرزند‬ ‫زمان خودمان باشيم‪ ،‬متناسب با شرايط دنيا و واقعياتي‬ ‫كه وجود دارد بايد بتوانيم روش‌هاي كارآمد و مناسب با‬ ‫زمان را اتخاذ كنيم تا اقدامات‌مان كارآمد باشد‪.‬‬ ‫شما به‌عنوان مدير قرارگاه فرهنگي و رسانه‌اي از‬ ‫عملكرد خودتان راضي هستيد؟‬ ‫‪ l‬اگر قرارگاه به معناي مجموعه‌اي از ظرفيت‌ها‬ ‫و توانمندي‌هاي نظ��ام در اين حوزه باش��د با اينكه به‬ ‫بخشي از اين توانمندي‌ها اش��راف نداريم‪ ،‬ولي ارتباط‬ ‫و هماهنگي خوبي داريم‪ .‬صداوسيما در واقع خط مقدم‬ ‫را در مقابل دش��من در جنگ ماهواره‌اي سازماندهي و‬ ‫اداره مي‌كند‪ .‬عمليات مي‌كند‪ ،‬پدافند مي‌كند و مي‌توانم‬ ‫بگويم كه صداوس��يما بي��ش از هر زم��ان ديگري اين‬ ‫انس��جام‪ ،‬اين انگيزه و اين هماهنگي و هم‌افزايي را در‬ ‫مديريت دارد‪ .‬صداوس��يما خيلي هماهنگ است؛ چه‬ ‫در مديريت‌هاي كالنش و چه در مديريت‌هاي مياني‪.‬‬ ‫اتفاقا دش��منان برنامه‌ريزي مي‌كنند تا صداوسيما را از‬ ‫درون دچار تفرقه و تشتت كنند‪ .‬خيلي كار مي‌كنند ولي‬ ‫توفيقي پيدا نمي‌كنند‪ .‬اين بركتي اس��ت كه صداوسيما‬ ‫به خاطر جايگاهش دارد‪ .‬البته نوع ارتباط با دوس��تان و‬ ‫استدالل و توجيه مستمر‪ ،‬كار شبانه‌روزي و كار حرفه‌اي‬ ‫و فهم حرفه‌اي و كار دوس��تانه خيلي مهم است‪ .‬حاال‬ ‫يكجا ممكن است يك مقدار قوي‌تر و يكجا ضعيف‌تر‬ ‫باشد‪ .‬من صداوس��يما را در انجام اين وظيفه در حوزه‬ ‫جنگ نرم موفق مي‌دانم‪ .‬كم��ا اينكه در مقاطع مختلف‬ ‫سياس��ي مي‌ش��ود اينها را ارزيابي كرد و نمره داد و در‬ ‫واقع مي‌شود مقايسه كرد كه ما تا چه اندازه اعتماد مردم‬ ‫را جلب مي‌كنيم‪ .‬چه ان��دازه رضايت م��ردم را جلب‬ ‫مي‌كنيم و تا چه اندازه با مردم ارتباط داريم‪ .‬يكي از آنها‬ ‫مقاطع انتخابات است كه صداوسيما در اين زمينه موفق‬ ‫اس��ت و هميش��ه رهبر معظم انقالب در اين حوزه از‬ ‫صدا و سيما تقدير كرده‌اند‪ .‬هم در پيام‌هایي كه مي‌دهند‬ ‫و هم در فرمايشات‌ش��ان‪ .‬ايش��ان همواره ظرافت‌ها و‬ ‫دقت‌هاي فراواني در حوزه‌هاي فرهنگي ـ هنري دارند‬ ‫و خيل��ي از اوقات ما با ايش��ان گفت‌وگوهاي مفصلي‬ ‫مي‌كنيم‪ .‬انتقادي را مطرح مي‌كنند و اشكالي را مي‌بينند‪،‬‬ ‫ما توضي��ح مي‌دهيم‪ .‬همانط��ور كه يك بار ايش��ان در‬ ‫سخنانش��ان فرمودند بعضي اوقات از توضيح ما قانع‬ ‫مي‌شوند و بعضي موقع‌ها هم از توضيح ما قانع نمي‌شوند‬ ‫و ما بايد برويم و خودم��ان را اصالح كنيم‪ .‬ما عمدتا در‬ ‫حوزه كارهاي نمايشي‪ ،‬به خاطر ساليق مختلف و حوزه‬ ‫گسترده توليد كار سختي داريم‪ .‬ما فقط در طول همين‬ ‫‪ 8‬سال ‪ 37‬سريال با موضوع پهلوي اول و دوم ساختيم؛‬ ‫سه برابر كل س��ريال‌هايي اس��ت كه در دوره‌هاي قبل‬ ‫ساخته شده اس��ت‪ .‬فقط ‪ 50‬فيلم تلويزيوني با موضوع‬ ‫پهل��وي اول و دوم س��اختيم‪ .‬بعضي از اين س��ريال‌ها‬ ‫مثل س��ريال‌هاي عم��ارت فرنگي يك كتاب درس��ي‬ ‫است‪ .‬عين تاريخ است‪ .‬بنابراين ما ضمن اينكه در اين‬ ‫حوزه‌ها كارهاي زيادي داريم‪ ،‬كمبودها و مشكالت و‬ ‫ت هم داريم‪ .‬يك بار آقاي نوري‌زاد‪ ،‬آن‬ ‫اختالف‌برداش ‌‬ ‫موقع كه خيلي حزب‌اللهي و دو‌آتشه بود! يك تله‌فيلم‬ ‫س��اخت راجع به امام زمان‌(عج)‪ .‬بچه‌ها كلي حذف و‬ ‫پااليش كرده بودند‪ .‬به آنها گفتم زياد فيلم را مثله نكنيد‪.‬‬ ‫اين اثر آقاي نوري‌زاد است‪ ،‬پخش كنيد‪ .‬آنها به من گفتند‬ ‫ش��ما خودت فيلم را ببين‪ .‬من يك ربع اول را كه ديدم‬ ‫شرم كردم‪ .‬دختر خانم جواني در نقش منشي يك فرد‬ ‫به ظاهر حزب‌اللهي اس��ت‪ .‬اين فرد به اين منشي نظر‬ ‫ي است كه مي‌خواهد‬ ‫سوء دارد و اين سكانس اول فيلم ‌‬ ‫در تلويزيون پخش ش��ود‪ .‬تمام نمادها اروتيك است‪.‬‬ ‫اين فرد مي‌آي��د داخل‪ ،‬يقه‌اش را بس��ته‪ .‬در را مي‌بندد‪.‬‬ ‫پرونده را مي‌آورد‪ ،‬بلند مي‌ش��ود و در را قفل مي‌كند و‬ ‫ك مي‌شود‪ ،‬نگاه‌ها به هم‪ .‬اصال يك فيلم اروتيك به‬ ‫نزدي ‌‬ ‫معني واقعي‪ .‬خب چطوري خانواده بنشيند و با هم اين‬ ‫صحنه را ببينند؟ آن مرد حمله مي‌كند و او فرار مي‌كند‪.‬‬ ‫باالخره كشمكش وجود دارد كه مي‌خواهد به او تعرض‬ ‫كند‪ .‬گفتم آقا اين چيست؟ من چه جوري اين را پخش‬ ‫كنم؟ گفت آقا شما چقدر بس��ته فكر مي‌كنيد‪ .‬اصال ما‬ ‫مي‌خواستيم بگوييم كه در برخي از مديران حتي آدم‌هايي‬ ‫كه ظاهرشان حزب‌اللهي است اين فساد وجود دارد! گفتم‬ ‫مگر مي‌توانيم با هر زباني در تلويزيون حرف بزنيم‪ .‬ما‬ ‫چارچوب داريم‪ ،‬ضابطه داريم‪ ،‬قانون داريم‪ .‬هدف هر‬ ‫وسيله‌اي را توجيه نمي‌كند‪ .‬كار به‌خصوص خيلي در‬ ‫سيما سخت‌تر است‪ .‬البته در صدا هم سخت است ولي‬ ‫در سيما به مراتب سخت‌تر است‪.‬‬ ‫جنابعالي در مورد دغدغه حضرت آقا در بحث‬ ‫علوم انس��اني در صدا و س��يما چه اقداماتي را‬ ‫صورت داديد؟ به نظر مي‌رسد كه هنوز در اين‬ ‫حوزه نياز به كار‌هاي جدي‌تر وجود دارد‪.‬‬ ‫‪ l‬درس��ت مي‌گوييد‪ .‬من تاييد مي‌كنم‪ .‬همين‬ ‫امروز كه من با شما مصاحبه مي‌كنم با رئيس شبكه چهار‬ ‫صحبت جديدي كردم كه بخش��ي از جزئياتش همين‬ ‫فرمايشات شماست‪ .‬قرار شد با دبيرخانه شوراي عالي‬ ‫انقالب فرهنگي جلساتي را شروع كنند و در اين حوزه‌ها‬ ‫شبكه چهار پيشگام باشد و بتواند غير از كارهايي كه االن‬ ‫در حوزه علوم انساني دارد كارهاي جدي‌تري را شروع‬ ‫كند كه يك تحولي در اين حوزه ايجاد كنيم چون از اين‬ ‫جهت ما دچار خالء جدي هستيم‪ .‬يكي از نقاط ضعف‬ ‫ما امروز در دانشگاه‌ها بحث علوم انساني است؛ هم متن‬ ‫و هم استاد‪ .‬هر دو از مش��كالت هستند‪ .‬يك جمله‌اي‬ ‫حضرت امام دارن��د آن موقعي كه تح��والت انقالب‬ ‫فرهنگي بود‪ .‬اصالحات در س��ه حوزه بود؛ متن‪ ،‬نظام‬ ‫آموزشي و استاد‪ .‬يك بار امام فرموده بودند كه مهمتر از‬ ‫همه استاد است‪ .‬استاد الهي‪ ،‬متن مادي را هم الهي درس‬ ‫مي‌دهد و استاد مادي متن الهي را هم مادي درس مي‌دهد‪.‬‬ ‫اين خيلي جمله دقيقي است‪ .‬ما در حوزه‌هاي فني كمتر‬ ‫اين مشكل را داريم‪ .‬ولي در علوم انساني واقعا مشكل‬ ‫كمبود استاد مطرح است‪.‬‬ ‫‪ -1‬تفس��ير برهان‪ ،‬ج ‪ ،4‬ص‏‪457‬؛ مجمع البيان‪،‬‬ ‫ج‪ ،5 ،‬ص ‪.481‬‬ ‫‪ -2‬سوره فجر‪ /‬آيه ‪g .23‬‬ ‫‪39‬‬
‫سياست‌‬ ‫رئيس‌جمهور ايده‌آل؟‬ ‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫سه دهه سياست‌ورزيآيت‌اهلل‬ ‫مروري بر مواضع آيت‌اهلل مصباح‌يزدي درباره سه رئيس‌جمهور‬ ‫مصطفي صادقي‬ ‫‪1‬‬ ‫آيت‌اهلل مصباح‌يزدي‌؛ شاگرد آيت‌اهلل بروجردي‪،‬‬ ‫آيت‌اهلل اراكي‪ ،‬امام خمين��ي (ره)‪ ،‬عالمه طباطبايي و‬ ‫آيت‌اهلل بهجت‪ .‬او حاال كه در دهه هش��تم عمرش به‬ ‫سر مي‌برد ش��اگردان و مريدان خاص خود را دارد و‬ ‫البته نفوذ و حضوري موثر در عرصه سياسي كشور‪.‬‬ ‫«اگر كس��ي كه تقيد به مس��ائل علمي‌ و معنوي‬ ‫دارد به اوضاع سياسي و اجتماعي نپردازد‪ ،‬روزگاري‬ ‫‪40‬‬ ‫بيايد كه ج��و سياس��ت و اجتماع به‌دس��ت نااهالن‬ ‫بيفتد و جامعه را از مس��ير خودش منحرف بكند‪»...‬‬ ‫ش��ايد تكرار همين جمله معروف آيت‌اهلل بهجت در‬ ‫كالس‌هاي درس��ش آنقدر موثر بود كه موجب شود‬ ‫آيت‌اهلل مصباح‌يزدي در زمره روحانيوني قرار بگيرد‬ ‫كه باور به‌حضور در عرصه سياس��ي و معادالت آن‬ ‫دارند‪ .‬طرف��ه آنكه ش��خص ايش��ان در مصاحبه‌اي‬ ‫ب��ا هفته‌نامه پنجره مش��وق اصلي خود ب��راي ورود‬ ‫به مس��ائل سياس��ي و اجتماعي را آي��ت‌اهلل بهجت‬ ‫معرف��ي مي‌كنند‪ .‬ف��ارغ از ديدگاه‌ه��اي متفاوتي كه‬ ‫در مورد انديش��ه سياس��ي آيت‌اهلل در دوران پيش از‬ ‫انقالب وجود داش��ته و دارد‪ ،‬او اما حاال سال‌ها پس‬ ‫از انقالب و در حالي كه س��پهر سياسي ايران تاكنون‬ ‫ش��ش رئيس‌جمهور را تجربه ك��رده در هر دوره‌اي‬ ‫نگاهي خاص به دولت و مس��ئوالن وقت آن داش��ته‬ ‫است‪ .‬نگاهي به سير موضع‌گيري‌هاي ايشان در مورد‬ ‫دولت‌هاي معاصر شايد پاسخي باشد براي اين سوال‬ ‫كه اساسا ديدگاه آيت‌اهلل به‌مقوله سياست در سال‌هاي‬ ‫اخير چگونه بوده و آيا رويه ايش��ان آنگونه كه برخي‬ ‫گمان آن را دارند تغيير كرده يا ب��ه باور برخي ديگر‬ ‫همچنان بر راه پيشين استوار است؟‬ ‫انتقاد از دوران سازندگي‬ ‫با پايان جن��گ‪ ،‬اكبر هاش��مي رفس��نجاني به‬ ‫س��اختماني چند صد مت��ر دور‌ت��ر از محل مجلس‬ ‫نقل مكان كرد تا س��كان هداي��ت قوه‌مجريه را در‬ ‫دست گيرد‪ .‬دوره زمامداري او با انتقادات متفاوتي‬
‫سياست‬ ‫روبه‌رو بود و آيت‌اهلل مصباح‌يزدي از جمله منتقدان‪.‬‬ ‫او س��ال‌ها پس از پايان رياس��ت‌جمهوري هاشمي‬ ‫رفس��نجاني در بيان عل��ت نقد از دولت هاش��مي‬ ‫رفسنجاني مي‌گويد‪«:‬بعد از دوران تمام شدن جنگ‪،‬‬ ‫زمينه انحراف‌ها فراهم شد‪ ،‬به صورت‌هاي مختلفي‬ ‫كه بنده نه در صدد هستم االن بيان كنم و نه مصلحت‬ ‫و نه وقتش هس��ت‪ ....‬پس از رحلت حضرت امام‪،‬‬ ‫گرايش‌هاي انحرافي ش��روع ب��ه خودنمايي كرد و‬ ‫زمينه آن فراهم ش��د؛ اختصاص به سطوح پايين هم‬ ‫نداشت‪ ،‬تا سطوح باالي كش��ور را اين انحرافات و‬ ‫التقاطات كم يا زياد دربرگرفت‪ .‬طولي نكش��يد كه‬ ‫مسئوالن سطح باالي كشور اعالم كردند كه فرهنگ‬ ‫دوره جنگ براي دوره س��ازندگي كارس��از نيست‪.‬‬ ‫حتي برخي آن روز ها براي حذف اسم شهيد تالش‬ ‫كردند‪ .‬هن��وز از جنگ زماني نگذش��ته ب��ود كه به‬ ‫صورت‌هاي مختلفي گفته مي‌شد كه مثال ما در جنگ‬ ‫اش��تباهاتي كرديم‪».‬‬ ‫آغاز دوره جديد سياست ورزي‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري نهم دوره‌اي جديد‬ ‫از سياس��ت‌ورزي آيت‌اهلل مصباح‌يزدي محس��وب‬ ‫مي‌ش��ود‪ .‬دوره‌اي كه در آن چند اصالح‌طلب و چند‬ ‫اصولگرا عزمشان را جزم كردند تا نام خود را به‌عنوان‬ ‫شش��مين رئيس‌جمهور ثبت كنند‪ .‬ي��ك طيف براي‬ ‫نگه داشتن قدرت نزد خود و يك طيف براي بدست‬ ‫آوردن قدرت ازدس��ت‌رفته‪ .‬اين اما همه ماجرا نبود‬ ‫چرا كه چهارمي��ن رئيس‌جمهور هم ب��ار ديگر عزم‬ ‫بازگشت به‌پاستور كرده بود ؛ اكبر هاشمي رفسنجاني‪.‬‬ ‫او كه روزگاري در دول��ت اصالحات همچون‬ ‫آيت‌اهلل مصباح‌‌ي��زدي در زم��ره افراد م��ورد انتقاد‬ ‫اصالح‌طلبان قرارداشت‪ ،‬حاال در قامت مدعيان رقابت‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري ظاهر شده بود‪ .‬اين بار اما‬ ‫اين هاشمي‪ ،‬هاشمي‌ دهه ‪ 70‬نبود‪ .‬هاشمي‌يا شرايط‬ ‫سياسي و شايد هم هر دو آنقدر تغيير كرده بودند كه‬ ‫منتقدان پيشين حاال در سنگر او به دفاع مي‌پرداختند‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫انتقاد از دوران پس از جنگ‬ ‫وقتي اكبرهاشمي‌رفس��نجاني آماده مي‌ش��د تا‬ ‫پس از هشت س��ال از قوه مجريه خداحافظي كند‪ ،‬دو‬ ‫جريان غالب در عرصه سياس��ي حضور داشت‪ .‬يكي‬ ‫مربوط مي‌شد به راست س��نتي به نمايندگي علي‌اكبر‬ ‫ناطق‌نوري عضو برجسته جامعه روحانيت مبارز تهران‬ ‫و آن ديگري جريان چپ اسالمي طرفدار سيد محمد‬ ‫خاتمي‌كه روزگاري در دوران وزارتش آيت‌اهلل مصباح‬ ‫از منتقدان سياست‌هاي فرهنگي‌اش بود‪.‬‬ ‫چنين ش��د كه آيت‌اهلل‪ ،‬حضور و ورود دگر بار‬ ‫جريان چپ آن زمان را به‌عرصه قدرت رسمي مضر‬ ‫دانس��ت و برهمين اس��اس بود ك��ه مخالفت‌هايش‬ ‫را با كاندي��داي مورد حمايت اي��ن جريان در غالب‬ ‫سخنراني‌ها و مصاحبه‌ها عيان نمود و البته در همين‬ ‫س��خنانش بود كه به حماي��ت از اكب��ر ناطق‌نوري‬ ‫پرداخت‪ .‬انتخابات كه به پايان رس��يد اما نامزد مورد‬ ‫حمايت آيت‌اهلل مصباح‌يزدي پيروز نشد‪.‬‬ ‫اين البت��ه پايان سياس��ت‌ورزي آي��ت‌اهلل نبود‪.‬‬ ‫چه آنكه آغازي ش��د ب��راي او تا نقد‌ه��اي جدي بر‬ ‫سياست‌هاي سياسي و فرهنگي خاتمي و طرفدارانش‬ ‫كه حاال نام خود را اصالح‌طلب نهاده بودند وارد كند‪.‬‬ ‫در همين راستا بود كه او با سخنان و استدالل‌هاي‬ ‫خود به‌ويژه در س��خنراني‌هاي پي��ش از خطبه‌هاي‬ ‫نمازجمع ‌ه تهران كه هر دو هفته يك بار برگزار مي‌شد‪،‬‬ ‫مباني فكري اين جريان سياسي را كه حاال قوه مجريه‬ ‫را در دست داشتند‪ ،‬به چالش مي‌كشيد‪.‬‬ ‫پس از آن ب��ود كه آي��ت‌اهلل مصباح‌ي��زدي در‬ ‫رديف نخست افرادي از جناح مقابل قرار گرفت كه‬ ‫رس��انه‌هاي اصالح‌طلب با او وارد مجادالت كالمي‬ ‫‌و سياسي مي‌ش��دند تا آنجا كه حتي برخي از جمله‬ ‫خود آيت‌اهلل پيشنهاد مناظره با رئيس‌جمهور وقت را‬ ‫مطرح كردند‪ .‬اين مناظره اگر چه هرگز رنگ واقعيت‬ ‫به‌خود نگرفت‪ ،‬اما تبديل ش��د به‌مناظره تلويزيوني‬ ‫با محمدج��واد حجت��ي كرماني؛ مناظ��ره‌اي كه تنها‬ ‫ش��رط آيت‌اهلل مصباح براي پذيرش آن‪ ،‬پخش زنده‬ ‫تلويزيوني بود‪ ،‬اما با عدم پذيرش اين شرط از سوي‬ ‫حجتي‪ ،‬اين مناظره ابتدا ضبط و سپس پخش شد‪ .‬تب‬ ‫مناظره كه باال گرفت عطاءاهلل مهاجراني وزير ارشاد‬ ‫دولت خاتمي نيز آيت‌اهلل مصباح را به‌مناظره دعوت‬ ‫كرد؛ دعوتي كه البته فرجامي‌نداشت و به سرنوشت‬ ‫دعوت به مناظره با سروش شباهت يافت‪ .‬مجادالت و‬ ‫مناقشات آيت‌اهلل و اصالح‌طلبان دولتي تا پايان دوره‬ ‫حضور رسمي چپ‌ها در قدرت ادامه يافت‪.‬‬ ‫اين چنين شد كه آيت‌اهلل به‌عنوان يكي از مدافعان‬ ‫اصلي احمدي‌ن��ژاد وارد عرصه نقد و نظر ش��د‪ .‬او‬ ‫فضاي آن روزها را اين چنين توصيف مي‌كند‪« :‬چطور‬ ‫ش��د كه توجه متدينين و عالقه‌من��دان به ارزش‌هاي‬ ‫اس�لامي معطوف به يك گروه خاصي شد؟ جوابش‬ ‫خيلي روشن است‪ ،‬آن روز با اينكه كانديداهايي بودند‬ ‫كه از لحاظ اسالمي و سوابق سياسي و انقالبي شناخته‬ ‫شده بودند اما همان روز وقتي در شعارهاي‌شان دقت‬ ‫مي‌كرديد ‪ -‬الاق��ل به‌عنوان تاكتيك ‪ -‬از ش��عارهاي‬ ‫غير‌اسالمي استفاده مي‌كردند‪ .‬بنده در آن دوران يادم‬ ‫نيس��ت كه يكي از اين كانديداهاي متدين‪ ،‬اس��مي‬ ‫‌از اسالم و ارزش‌هاي اس�لامي به زبان آورده باشد‪.‬‬ ‫فكر مي‌كردند كه اس��م آوردن از اي��ن امور موجب‬ ‫ريزش برخ��ي از آرا مي‌ش��ود‪ .‬هدف‌ش��ان اين بود‬ ‫كه از هر طريقي ش��ده آراي بيش��تري را به‌سمت و‬ ‫سوي خودش��ان جلب كنند‪ ....‬آن روز تنها كسي كه‬ ‫در نطق‌هاي��ش از ارزش‌ها س��خن مي‌گف��ت‪ ،‬آقاي‬ ‫احمدي‌نژاد ب��ود‪ .‬پس عل��ت اينكه ما ايش��ان را بر‬ ‫ديگران‌ترجيح داديم‪ ،‬اين بود كه حداقل اين جرأت‬ ‫را داشت كه بيايد شعارهاي اسالمي را اصل قرار دهد‬ ‫و مطرح كند‪».‬‬ ‫هرچه بود آيت‌اهلل و موسس��ه تحت نظرش در‬ ‫قم تمام و كم��ال به حمايت از محم��ود احمدي‌نژاد‬ ‫شهردار وقت تهران پرداختند‪.‬‬ ‫تا آنجا كه حجت‌االسالم س��قاي بي‌ريا در اين‬ ‫باره به ايسنا گفته بود‪« :‬در موسسه امام‌خميني‌(ره) كه‬ ‫ي آن نيز هستم‪ ،‬تمام كارمندان و‬ ‫بنده عضو هيات علم ‌‬ ‫اعضاي هيات‌ علمي‌يك روز حقوق خود را به ستاد‬ ‫دكتر احمدي‌نژاد اختصاص دادند‪ ».‬او كه از شاگردان‬ ‫مصباح‌يزدي اس��ت پس از آن به س��ايت «رجانيوز»‬ ‫گفته بود‪« :‬حضرت آيت‌اهلل مصب��اح به‌عنوان چهره‬ ‫ش��اخص طرفدار روي كار آمدن آقاي احمدي‌نژاد‬ ‫بودند و خيلي موثر‪ .‬به‌هر‌حال يك��ي از تاثيرگذاران‬ ‫ايشان بوده‌اند و كسي نمي‌تواند انكار كند‪ ».‬انتخابات‬ ‫كه تمام شد در ميان ناباوري همگان و برخالف دور‬ ‫پيش��ين اين بار اين نامزد مورد عالقه آيت‌اهلل بود كه‬ ‫راهي پاستور شد‪.‬‬ ‫حاال همه چيز براي تحق��ق دولت آرماني مورد‬ ‫نظر آيت‌اهلل مصباح‌يزدي آماده بود‪ .‬دولت كه آغاز به‬ ‫كار كرد آيت‌اهلل هم به حمايت‌هايش شدت بخشيد‪.‬‬ ‫ايش��ان در فروردين ‪ 1385‬تحليلي از پيروزي‬ ‫احمدي‌نژاد داشت‪ .‬وي گفته بود‪« :‬در اثر نذر و نيازها‬ ‫و گريه‌هاي خانواده‌هاي شهدا و مردم متدين‪ ،‬خداي‬ ‫متعال دوباره همان خانواده‌هاي ش��هدا و متدينين را‬ ‫پيروز كرد و قدرت دست كساني آمد كه گمنام بودند‬ ‫و كسي به آنها اعتنايي نمي‌كرد‪ ».‬آيت‌اهلل مصباح‌يزدي‬ ‫اين مطلب را در جمع گروهي از دانشجويان دانشگاه‬ ‫پيام نور مط��رح كرد و ب��ه اوضاع جامع��ه در زمان‬ ‫رياس��ت‌جمهوري س��يد محمد خاتمي‌اشاره كرد و‬ ‫گفت‪« :‬دو س��ال پي��ش وضع ش��ما متدينين چگونه‬ ‫بود؟ كار به‌جايي رسيده بود كه چادري‌ها را مسخره‬ ‫مي‌كردند‪.‬هم��ان هنرپيش��ه‌هاي زمان ش��اه دوباره‬ ‫س��ركار آمده بودند و تجديد ش��خصيت مي‌شدند‪.‬‬ ‫كمبودها را ه��م از جاهاي ديگر تامي��ن مي‌كردند‪.‬‬ ‫از ارمنس��تان رق��اص مي‌آوردن��د و‪ ...‬مومنان خون‬ ‫دل مي‌خوردند‪ ،‬ش��ب و نيمه ش��ب پيش خدا اشك‬ ‫مي‌ريختند و مي‌ناليدند كه ما شهيد داديم براي اينها؟!»‬ ‫آيت‌اهلل مصباح‌يزدي با اش��اره به پي��روزي محمود‬ ‫احمدي‌نژاد در انتخابات رياس��ت‌جمهوري گفت‪:‬‬ ‫«خدا دوباره دعاهاي شما را مستجاب كرد و شرايط‬ ‫بهتري پيش آمد‪ ،‬اما يادتان نرود خدا اينها را به ش��ما‬ ‫‪41‬‬
‫سياست‬ ‫داد‪ ،‬در صورت فرام��وش كردن‪ ،‬دوب��اره نعمت‌ها‬ ‫گرفته مي‌شود‪».‬‬ ‫او در جاي ديگري درباره دولت نهم احمدي‌نژاد‬ ‫چنين گفته ب��ود‪« :‬از بركات و دس��تاوردهاي دولت‬ ‫نهم‪‌،‬ترسيم برنامه و راهكار براي دولت‌هايي بعد از‬ ‫خود اس��ت‪ .‬دولت‌هاي بعد از دولت نهم نمي‌توانند‬ ‫خالف طرح‌ها و اقداماتي كه اي��ن دولت آغاز كرده‬ ‫اس��ت‪ ،‬عمل كنند‪ ».‬آيت‌اهلل مصباح‌يزدي با اشاره به‬ ‫اينكه «رئيس دولت نه��م فرهنگ كار را در كش��ور‬ ‫نهادينه كرد»‪ ،‬افزوده بود‪« :‬مردمي‌كه اين همه خدمت‬ ‫صادقانه و تالش‌هاي شبانه‌روزي دكتر احمدي‌نژاد‬ ‫و اعض��اي هيات‌دولت را مي‌بينند به آس��اني زير بار‬ ‫هركس��ي نخواهند رفت‪ ».‬وي اضافه كرده بود‪« :‬اگر‬ ‫س��اير خدمات دولت نهم را نادي��ده بگيريم‌ترويج‬ ‫فرهنگ خدم��ت و كار در كش��ور ب��راي افتخارات‬ ‫اين دولت كافي اس��ت؛ دولت نهم به همه ياد داد كه‬ ‫مسئوليت پذيرفتن به چه معناست‪ .‬در گذشته به‌دليل‬ ‫فرهنگ استعماري و غربي كه موج آن به ما رسيده بود‬ ‫به كم‌كاري و ارائه آماره��اي غيرواقعي عادت كرده‬ ‫بوديم‪ .‬طبق آمار در گذش��ته كار مفيد يك كارمند در‬ ‫ش��بانه‌روز‪ 30 ،‬دقيقه بود ولي امروز رئيس دولت به‬ ‫اندازه سه شيفت كاري كار مي‌كند‪ .‬بايد اين فرهنگ‬ ‫نيز در اليه‌هاي پايين دستگاه‌هاي دولتي دروني شود‪.‬‬ ‫امروز مانند گذشته مسئوالن دولتي نمي‌توانند ارباب‬ ‫رجوع خود را دور بزنند بنابراين بايد از كساني كه اين‬ ‫فرهنگ را‌ترويج كردند‪ ،‬قدرداني شود‪».‬‬ ‫اما هر چه زمان مي‌گذش��ت و برگه‌هاي تقويم‬ ‫نيز به پايان رسيدن دولت اول احمدي‌نژاد را روايت‬ ‫مي‌كردند‪ ،‬حمايت‌ه��اي آيت‌اهلل هم ب��ه پايان خود‬ ‫نزديك مي‌شد‪ .‬حاال احمدي‌نژاد گويي دغدغه‌هايي‬ ‫تازه داش��ت و همت گماش��ته بود تا آنها را رنگي از‬ ‫تحقق بخشد‪.‬‬ ‫او حاال چيزهايي را مي‌خواس��ت كه آيت‌اهلل از‬ ‫جمله مخالفانش بود‪ .‬ش��ايد مهم‌ترينش معاون اولي‬ ‫اسفنديار رحيم مشايي بود‪ .‬زمان كوچ اعضاي كابينه‬ ‫هم فرارسيده بود‪ .‬برخي به ميل و اراده خود و برخي‬ ‫بي‌ميل و با اراده رئيس دولت‪ .‬باور آنها و آيت‌اهلل اين‬ ‫بود كه محمود احمدي‌نژاد ح��اال ديگر تفاوت‌هاي‬ ‫بسياري با رئيس‌جمهور آرماني‌شان دارد‪.‬‬ ‫آيت‌اهلل مصباح‌يزدي درب��اره اتفاقات آن دوره‬ ‫چنين مي‌گويد‪« :‬از يك دانشجويي كه بعد از انقالب‬ ‫فرماندار و بعد استاندار ش��ده‪ ،‬توقع نمي‌رود كه مثل‬ ‫امام امت تزكيه ش��ده باش��د و هيچ هواي نفسي هم‬ ‫نداشته باش��د يا هيچ انحرافي در فكرش پيش نيايد‪،‬‬ ‫اين توقع بيجايي اس��ت‪ .‬چيزي ك��ه آن وقت از اين‬ ‫شخص در مقابل رقيب‌هايش انتظار مي‌رفت‪ ،‬اين بود‬ ‫كه بتواند ش��عارهاي انقالبي و اسالمي را زنده كند و‬ ‫كرد‪ .‬در عمل هم برنامه‌هايي را كه پيشنهاد كرده بود‬ ‫اقدام ك��رد‪ ،‬اقدامات دليرانه و ش��جاعانه‌اي هم كرد‪.‬‬ ‫اما اين معنايش اين نيس��ت كه هيچ اشتباهي نداشته‬ ‫باشد‪ .‬بعضي از اشتباهاتش را كه از همان اوايل متوجه‬ ‫شديم‪ ،‬س��عي كرديم تا از ظهورش جلوگيري بشود‬ ‫ولي تاثيري نداش��ت‪ .‬عمده چيزي كه مانع از اصالح‬ ‫آن اش��تباهات شد‪ ،‬دلبستگي ايش��ان به يك شخص‬ ‫خاص بود‪ ،‬كه هنوز هم براي بن��ده اين يك معمايي‬ ‫اس��ت كه اين چنين آدمي‌با اين فراست با اين هوش‬ ‫با اين كارآمدي‪ ،‬چطور شيفته يك نفر مي‌شود كه از‬ ‫خودش ضعيف‌تر است و صدها نقطه ضعف در آن‬ ‫قابل رويت است‪ .‬براي بنده هنوز اين معما باقي است!‬ ‫اما به هر حال يك واقعيت است‪.‬‬ ‫ش��ايد مقام‌معظم‌رهبري براي دوره دوم رياست‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪42‬‬ ‫ايش��ان وقتي متوجه ش��دند ك��ه مي‌تواند اي��ن فرد‬ ‫(مشايي) يك منش��أ خطري ش��ود‪ ،‬خواستند جلوي‬ ‫آن را بگيرند؛ نامه‌اي كه نوش��تند براي معاون اولي در‬ ‫واقع معنايش همين ب��ود و اين برخورد رهبري خيلي‬ ‫چيز عجيبي بود! سابقه ندارد كه ايشان مثال براي يك‬ ‫پس��تي كه وزارت هم نيست ‪ -‬پس��ت وزارت را كه‬ ‫مجلس باي��د رأي اعتماد بدهد ‪ -‬چني��ن اظهارنظري‬ ‫كرده باش��ند‪ .‬البت��ه اول حفظ اس�لام و انقالب‪ ،‬بعد‬ ‫ايشان به‌عنوان خادم اسالم و انقالب بايد حفظ مي‌شد‬ ‫و اال‌ايشان (رهبر معظم انقالب) عاشق شخص خاصي‬ ‫نيستند‪ .‬هدف ايشان حفظ اسالم و انقالب است‪ ،‬منتها‬ ‫كسي كه متصدي اين كار بود و توان اين كار را داشت‬ ‫كه انجام بدهد و اين مسئوليت را براي خدمت بپذيرد‬ ‫احمدي‌نژاد بود؛ خب ايش��ان هم بايد حفظ مي‌شد‪».‬‬ ‫دولت دوم كه آغاز شد بسياري از اعضاي سابق ديگر‬ ‫راهي به پاستور نداشتند‪.‬‬ ‫صف منتقدان هم البته طوالني‌تر از صف مدافعان‬ ‫دور پيشين ش��ده بود‪ .‬حاال طيفي‌هايي از اصولگرايان‬ ‫همصدا با آيت‌اهلل به نقد اقدام��ات رئيس دولت دهم‬ ‫مي‌پرداختند‪.‬‬ ‫پاياني براي يك رابطه‬ ‫ماجراي خانه‌نشيني ‪11‬روزه احمدي‌نژاد؛ همه‬ ‫چيز تغيير كرد نه به تدريج بلكه به يكباره‪ .‬اين ش��ايد‬ ‫بدون شك ديگر نقطه پاياني بود بر روابط آيت‌اهلل و‬ ‫رئيس‌جمهور دولت دهم‪ .‬حاال انتقادها به همان اندازه‬ ‫حمايت‌ه��ا در ابتداي دولت نهم افزاي��ش يافته بود‪.‬‬ ‫آيت‌اهلل در هر ديداري و هر محفلي به انتقاد از وضع‬ ‫موجود در دولت مي‌پرداخت‪.‬‬ ‫اما شايد مهمترين سخنان انتقادي مربوط باشد به‬ ‫ديدار با اعضاي موتلفه در ارديبهشت ‪ .1390‬آنجا كه‬ ‫آيت‌اهلل چنين گفت‪« :‬بنده روز به‌ روز احساس كردم‬ ‫كه خطر بس��يار عظيمي‌ در اين جريان نهفته است و‬ ‫تالش زيادي در اين راه ش��ده‪ .‬عقلم نمي‌رسيد كه آيا‬ ‫هيپنوتيزم است‪ ،‬سحر است‪ ،‬ارتباط با مرتاضين است؟‬ ‫بنده اين جور چيزها را بلد نيستم‪ ،‬ولي مي‌دانستم كه‬ ‫در اين قضيه‪ ،‬چيزي غيرطبيعي وجود دارد‪ .‬ديديم كه‬ ‫اين شخص مساله‌دار‪ ،‬اين فرد را مسخّ ر كرده و او توي‬ ‫مشتش هست‪ .‬البته قرائن فراوانند و خود شما بيشتر‬ ‫از ما اطالع داريد كه حت��ي تاثير نگاه و برخورد و آثار‬ ‫طلس��مات و چيزهايي از اين قبيل در كار است‪ .‬البته‬ ‫اينها همه مس��موعات هس��تند و بنده به چشم خودم‬ ‫نديده‌ام‪ .‬يك وقتي به برخي از دوستان نزديكم گفتم‬ ‫كه اين كارها هيچ توجيهي ندارند‪ .‬يك وقت كس��ي‬ ‫اشتباهي مي‌كند‪ ،‬آن وقت هرچه او اشتباه مي‌كند‪ ،‬اين‬ ‫فرد مي‌آيد و توجيه مي‌كند! كس��ي كه ‪ 10‬تا دوست‬ ‫دارد‪ 9 ،‬تا دوستش را مي‌گذارد كنار و كارهاي دهمي‌‬ ‫را توجيه مي‌كند! آي��ا اين يك كار عاقالنه اس��ت كه‬ ‫انس��ان دائما به آن ‪ 9‬نفر اعتراض كند و حتي يك بار‬ ‫هم به آن دهم��ي‌اعتراض نكند؟ چطور همه اش��تباه‬ ‫مي‌كنند و كنار زده مي‌ش��وند‪ ،‬اما اين يكي مي‌ش��ود‬ ‫مطلق و هرچه مي‌گويد درست است؟ اين قضيه اصال‬ ‫توجيه ندارد‪ ،‬اما گفتن اين حرف‌ها عوامانه اس��ت و‬ ‫كاري است كه پيرزن‌ها مي‌كنند‪ .‬زن و شوهرها سر هر‬ ‫قضيه‌اي كه دعوا مي‌كنند‪ ،‬مي‌گويند جادو شده (خنده‬ ‫حضار)‪ .‬حرف عاميانه‌اي بود كه بگوييم البد او را جادو‬ ‫كرده‌اند‪ .‬حرفي نبود كه بش��ود همه جا زد‪ ،‬مضافا بر‬ ‫اينكه ما خودمان هم اهل اين كارها نبوديم‪ .‬نه پدرمان‬ ‫جادوگر بود‪ ،‬نه خودمان اين كاره بوديم‪».‬‬ ‫س��خناني كه در كنار بازتاب‌ه��ا و واكنش‌هاي‬ ‫متفاوت به آن اسفنديار رحيم مشايي نيز در پاسخ به آن‬ ‫هر چه زمان مي‌گذشت و برگه‌هاي‬ ‫تقويم نيز به پايان رسيدن‬ ‫دولت اول احمدي‌نژاد را روايت‬ ‫مي‌كردند‪ ،‬حمايت‌هاي آيت‌اهلل هم‬ ‫به پايان خود نزديك مي‌شد‪ .‬حاال‬ ‫احمدي‌نژاد گويي دغدغه‌هايي‬ ‫تازه داشت و همت گماشته بود تا‬ ‫آنها را رنگي از تحقق بخشد‪ .‬او حاال‬ ‫چيزهايي را مي‌خواست كه آيت‌اهلل‬ ‫از جمله مخالفانش بود‬ ‫چنين گفته بود‪« :‬چرا نمي‌توانيد سحرم را باطل‌كنيد و‬ ‫احمدي‌نژاد را نجات دهيد؟!»‬ ‫كدام رئيس‌جمهور؟‬ ‫حاال بيش از سه دهه از سياست‌ورزي آيت‌اهلل پس‬ ‫از پيروزي انقالب مي‌گذرد‪ .‬او دولت‌هاي مختلفي را‬ ‫بررس��ي و ارزيابي كرده؛ از دولت سازندگي تا دولت‬ ‫اصالحات و پ��س از آن دو دولت متف��اوت محمود‬ ‫احمدي‌نژاد‪ .‬او همواره در ه��ر دوره‌اي براي انتخاب‬ ‫رئيس‌جمهور اصلح دغدغه‌هايي داشته است‪.‬چه در‬ ‫زمان آغاز دولت اكبر هاشمي‌رفسنجاني‪ ،‬چه در دوره‬ ‫دوم خرداد و چه در ماجراي سوم‌تير پرحاشيه‪.‬‬ ‫حاال كه قريب يكسال به پايان دوره احمدي‌نژاد‬ ‫باقي مانده‪ ،‬خيلي‌ها در انتظار اين هس��تند كه اين بار‬ ‫آيت‌اهلل چه نظري دارد؟‬ ‫او در جديدتري��ن اظهارنظ��رش چني��ن گفته‬ ‫است‪« :‬اگر اكنون نيز منتظر باشيد تا رئيس‌جمهوري‬ ‫بر س��ركار آيد كه هيچ ضعفي در دو زمينه ش��ناخت‬ ‫و اراده نداش��ته باشد‪ ،‬زود س��رخورده خواهيد شد‪،‬‬ ‫چرا كه وقتي حضرت امام خميني(ره) با آن بصيرت‬ ‫و ش��ناخت عميق خود نس��بت به اس�لام و آن اراده‬ ‫مستحكم و تقواي الهي‌اش در مواردي هرچند بسيار‬ ‫اندك به اشتباه خود اذعان مي‌كند‪ ،‬نبايد از ديگراني كه‬ ‫مسلما شناخت و اراده آنها به اندازه امام(ره) نيست‪،‬‬ ‫انتظار داش��ت هيچ اشتباهي نداشته باش��ند‪ .‬بنابراين‬ ‫انتظار پيدا كردن فردي بي‌هيچ عيب و نقص‪ ،‬اش��تباه‬ ‫است و بايد اصلح نسبي را انتخاب كنيم‪».‬‬ ‫اما چه بايد كرد؟‬ ‫شايد پاسخ درس��ت و به‌نوعي‌ترجمان حرف‬ ‫اخير آيت‌اهلل اين باش��د كه بايد به سياست به‌گونه‌اي‬ ‫ديگر نگريس��ت‪ .‬سياست جاي احس��اس نيست و‬ ‫بايد به آن نگاهي عملگرايانه داش��ت ن��ه آرماني‪ .‬به‬ ‫ديگر سخن اينكه آنجا كه حرف و سخن از سياست‬ ‫در عرصه قدرت رسمي در ميان اس��ت كه با امور و‬ ‫زندگي مردم و حكومت مرتبط اس��ت بايد از قاعده‬ ‫منطق‌الفراغ بهره جست‪ .‬قاعده‌اي كه البته بايد مبتنى‬ ‫باش��د بر آموزه‏هاى دينى و بي‌ش��ك با شرايط مفيد‬ ‫بودن براى جامعه اسالمى‪ .‬شايد اگر چنين شود آنگاه‬ ‫بتوان نه فقط در حوزه انتخ��اب رئيس‌جمهور بلكه‬ ‫در سياس��ت‌ورزي به معناي عام و خاصش به توفيق‬ ‫بيشتري رسيد‪g .‬‬
‫«اما چنين چيزي ممكن نيست‪ ،‬هرچند گاهي خداوند‬ ‫به داليلي به برخي افراد فوق‌العاده و برجس��ته عنايت‬ ‫خاصي مي‌كند كه شبيه معصوم هس��تند و در زندگي‬ ‫عمال بسيار كم اشتباه مي‌كنند يا اش��تباه نمي‌كنند كه‬ ‫نمونه آن در اين عصر حضرت امام خميني(ره) است‪».‬‬ ‫عض��و خبرگان رهبري با اش��اره ب��ه وجود اين‬ ‫كمبودها در همه اش��خاص ادامه داد‪« :‬اما در انتخابات‬ ‫و براي تصدي پست‌ها بايد افرادي انتخاب شوند كه‬ ‫نسبت به ديگران اصلح باشند و تشخيص آن با‌توجه به‬ ‫عملكرد و سابقه و شناخت تفكر آنها امكان‌پذيراست و‬ ‫برخورد ابتدايي به هيچ‌وجه نمي‌تواند براي تشخيص‬ ‫اصلحيت مناسب باشد‪ ،‬چرا‌كه به‌عنوان نمونه كساني‬ ‫در فتنه ‪ 88‬منحرف و فتنه‌گر شدند كه ظاهرا چهره‌هاي‬ ‫موجهي داشته و بعضا خيرخواه نظام تلقي مي‌شدند‪».‬‬ ‫حضرت آيت‌اهلل مصباح‌يزدي پنجشنبه گذشته‬ ‫(‪ 25‬خ��رداد) در دي��دار با جمع��ي از دانش��جويان‬ ‫و دانش‌آموختگان دانش��گاه امام‌ص��ادق(ع)‪ ،‬نكات‬ ‫مهمي‌را پيرامون ادوار گذش��ته رياس��ت‌جمهوري‪،‬‬ ‫ش��يوه تش��خيص اصلح نس��بي در انتخاب��ات آينده‬ ‫رياست‌جمهوري‪ ،‬تقبيح استفاده از امكانات عمومي‬ ‫مانن��د ش��هرداري در انتخابات مجلس نه��م و علت‬ ‫شكل‌گيري جبهه پايداري و محور شدن سازشگران‬ ‫با فتنه در انتخابات مجلس بيان كرد‪.‬اين دانشجويان و‬ ‫دانش‌آموختگان‪ ،‬با حضور در موسسه امام خميني‌(ره)‬ ‫با رئيس اين موسس��ه ديدار كردند‪ .‬در اين ديدار ابتدا‬ ‫دانش��جويان حاضر به بيان دغدغه‌هاي خود پيرامون‬ ‫مس��ائل روز پرداخته و آيت‌اهلل مصباح‌‌يزدي متناسب‬ ‫ي را پيرامون‬ ‫با دغدغه‌هاي جمع حاضر مطال��ب مهم ‌‬ ‫شرايط سياسي حال و آينده كشور مطرح كردند‪.‬‬ ‫عضو خبرگان رهبري با اشاره به اينكه در انتخابات‬ ‫و براي تصدي پس��ت‌ها بايد افرادي انتخاب ش��وند‬ ‫كه نسبت به ديگران اصلح باش��ند‪ ،‬گفت‪« :‬تشخيص‬ ‫صالحيت افراد با توجه به عملكرد و سابقه و شناخت‬ ‫تفكر آنها امكان‌پذير اس��ت و برخورد ابتدايي به هيچ‬ ‫وجه نمي‌تواند براي تش��خيص اصلح بودن مناس��ب‬ ‫باشد‪ ».‬عالمه مصباح‌يزدي با اش��اره به نعمت عظيم‬ ‫رهبري انقالب اسالمي توسط امام خميني(ره) و مقام‬ ‫معظم رهبري ابراز داشت‪« :‬خداوند نعمت وجود مردم‬ ‫و جواناني پاك و انقالبي نيز به كشور ما ارزاني داشته‬ ‫است كه حضرت امام خميني(ره) و مقام معظم رهبري‬ ‫بيش از همه قدر اين نعمت را دانستند‪».‬‬ ‫گزينه اصلح هم ممكن است خطا و نقص داشته‬ ‫باشد‬ ‫عالمه محمدتقي مصباح‌يزدي با اش��اره به ابراز‬ ‫نگراني يكي از دانشجويان از احتمال بروز سرخوردگي‬ ‫در مي��ان نيروهاي انقالب��ي به دليل برخ��ي اقدامات‬ ‫رئيس‌جمهور‪ ،‬ب��ه تالش نيروه��اي انقالبي و متدين‬ ‫براي حفظ و تقويت روح انقالبي در كش��ور اش��اره‬ ‫كرده و ادامه داد‪« :‬ش��ناخت صحي��ح و اراده مقاوم و‬ ‫خس��تگي‌ناپذير‪ ،‬دو عامل مهم براي تبلور روح‌الهي‬ ‫انقالب است كه تقويت اين دو عنصر اميد به آينده را‬ ‫بيشتر مي‌كند و تضعيف آن‪ ،‬سبب نگراني مي‌شود‪».‬‬ ‫وي با بيان اينكه اگر كسي مانند معصوم شناخت‬ ‫كاملي از اسالم و عدالت و تقوايي شبيه عصمت داشته‬ ‫باش��د‪ ،‬از انحراف در اين راه مصون اس��ت‪ ،‬ادامه داد‪:‬‬ ‫سياست‬ ‫‪2‬‬ ‫سخنراني آيت‌اهلل مصباح‌يزدي در جمع دانشجويان‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫هيچرئيس‌جمهوريايده‌آل‬ ‫نخواهدبود‬ ‫هرگز در انقالب مقطع ايده‌آلي وجود نداش��ته و‬ ‫برتري هر مقطع را نسبت به ساير دوره‌ها بايد سنجيد‬ ‫عالمه مصباح‌يزدي ادامه داد‪« :‬مروري بر تاريخ‬ ‫انقالب اسالمي در طول ‪ 33‬سال گذشته نشان داده كه‬ ‫هرگز اهداف انقالب در سطح آرماني در جامعه تحقق‬ ‫نيافته و مقطع ايده‌آلي وجود نداشته است‪».‬‬ ‫وي اف��زود‪« :‬حت��ي از هم��ان اواي��ل انق�لاب‪،‬‬ ‫نخس��ت‌وزير موقت تمايل��ي به ايس��تادگي در برابر‬ ‫آمريكا نداشت و رئيس‌جمهور اول نيز بيشتر از اينكه‬ ‫تفكر اس�لامي داش��ته باش��د‪ ،‬تفكر ليبرالي داشت‪».‬‬ ‫آيت‌اهلل مصباح‌ي��زدي اف��زود‪« :‬در دوره‌اي نيز فردي‬ ‫روحان��ي با وجه��ه خانوادگي‪ ،‬با ش��رايطي خاص و‬ ‫تبليغات مردم‌گرايانه و رفتار ساده‌زيست توانست به‬ ‫رياست‌جمهوري برسد‪ ،‬ولي از همان اول مساله جامعه‬ ‫مدني را مطرح ك��رد (كه در عرف و ادبيات سياس��ي‬ ‫معادل سكوالريسم است) و باوجود آنكه با انتقادات‬ ‫بسيار زيادي مواجه شد‪ ،‬بر آن پافشاري كرد‪ ،‬البته بعدها‬ ‫منظور خود را از مدني‪ ،‬مدينه‌النب��ي عنوان كرد‪ ،‬اما در‬ ‫عمل‪ ،‬همان خط فكري غربي را دنبال كرد‪».‬‬ ‫وي اف��زود‪« :‬در دوران بع��د‪ ،‬اف��رادي به‌عنوان‬ ‫كانديداي رياست‌جمهوري به ميدان آمدند كه شناخته‬ ‫شده و داراي س��وابق مختلف سياس��ي و مبارزاتي و‬ ‫مديريتي بودند‪ ،‬اما فرد برن��ده انتخابات فردي تقريبا‬ ‫گمنام بود كه پول و تبليغات نداشت‪ ،‬اما تنها امتيازش‬ ‫احياي ش��عارهاي انقالبي بود كه تا حدي در عمل نيز‬ ‫صداقت خود را نش��ان داد و مردم هم به خاطر همين‬ ‫ش��عارهاي انقالبي به ويژه در مقايس��ه با ش��عارهاي‬ ‫كانديداهاي ديگر‪ ،‬ب��ه وي راي دادند‪ ».‬وي با تاكيد بر‬ ‫اينكه علت عمده پيروزي اين ش��خص در انتخابات‬ ‫شعارهاي انقالبي او بود و مردم احساس كردند كه او‬ ‫مي‌تواند انقالب را زنده كند‪ ،‬ادامه داد‪« :‬هر چند وي تا‬ ‫حدي به اين شعارها جامه‌عمل نيز پوشانيد‪ ،‬اما او نيز‬ ‫معصوم نبوده و باالخص در دوره دوم ضعف‌هاي او در‬ ‫شناخت و اراده بيشتر نمايان شد‪ ».‬عالمه مصباح‌يزدي‬ ‫ادامه داد‪« :‬در اي��ن دوره‪ ،‬رئيس‌جمهور ب��ه تنهايي به‬ ‫اندازه چند دول��ت كار و تالش كرد و امتيازات زيادي‬ ‫در زمينه‌هاي مختلف داش��ت‪ ،‬ام��ا نقايص زيادي نيز‬ ‫داشت‪».‬‬ ‫اگر امروز منتظر بر سر كار آمدن يك رئيس‌جمهور‬ ‫ايده‌آل هستيد‪ ،‬زود سرخورده خواهيد شد‬ ‫اس��تاد اخالق حوزه علميه اف��زود‪« :‬اگر اكنون‬ ‫نيز منتظر باش��يد ت��ا رئيس‌جمهوري بر س��ركارآيد‬ ‫كه هيچ ضعفي در دو زمينه ش��ناخت و اراده نداش��ته‬ ‫باش��د‪ ،‬زود س��رخورده خواهيد ش��د‪ ،‬چرا كه وقتي‬ ‫حضرت‌امام‌خمين��ي(ره) با آن بصيرت و ش��ناخت‬ ‫‪43‬‬
‫عميق خود نسبت به اسالم و آن اراده مستحكم و تقواي‬ ‫الهي‌اش در مواردي هرچند بسيار اندك به اشتباه خود‬ ‫اذعان مي‌كند‪ ،‬نبايد از ديگراني كه مس��لما شناخت و‬ ‫اراده آنها به اندازه امام(ره) نيس��ت‪ ،‬انتظار داشت هيچ‬ ‫اشتباهي نداشته باشند‪ .‬بنابراين انتظار پيدا كردن فردي‬ ‫بي‌هيچ عيب و نقص‪ ،‬اشتباه است و بايد اصلح نسبي را‬ ‫انتخاب كنيم‪ ».‬وي با بيان اينكه اصلح نسبي كسي است‬ ‫كه نقص‌هاي كم و امتيازات بيشتري داشته باشد‪ ،‬افزود‪:‬‬ ‫«البته بايد توجه داشت تعداد نقايص مهم نيست‪ ،‬بلكه‬ ‫كمبودها را بايد از لحاظ كيفيت و تاثيرش در سرنوشت‬ ‫انقالب ارزيابي كرد‪».‬‬ ‫سياست‬ ‫اعتقاد به برق��راري رابطه با آمري��كا يك كمبود‬ ‫بزرگ در تفكر است‪ /‬كسي كه نسبت به تفكر انقالب‬ ‫اسالمي نقص داشته باشد‪ ،‬براي رياست‌جمهوري‬ ‫صالحيت ندارد‬ ‫وي با اش��اره به اينكه گاهي كمبودها و نقص‌ها‬ ‫در عمل اس��ت و گاهي در تفكر‪ ،‬ادامه داد‪« :‬اگر كسي‬ ‫فكرش اين باشد كه راهي جز سازش با آمريكا وجود‬ ‫ندارد‪ ،‬اين كمبود بس��يار بزرگي است و نبايد آن را در‬ ‫برابر ديگر امتيازات او‪ ،‬ناچيز به حساب آورد و اتفاقا‬ ‫امروزه كمتر سياس��تمداري وج��ود دارد كه خواهان‬ ‫رابطه با آمريكا نباش��د‪ ،‬اما برخ��ي صريحا مي‌گويند‪،‬‬ ‫برخي پش��ت‌پرده و برخي نيز ا ‌ز ترس س��لب اعتماد‬ ‫مردم به زبان نمي‌آورند و حتي در س��ال‌هاي اخير در‬ ‫موضع‌گيري‌هاي غير‌رسمي آنها‪ ،‬چنين گرايش‌هايي‬ ‫قابل مشاهده بوده است‪ ».‬عالمه مصباح‌يزدي با بيان‬ ‫اينكه كسي كه نس��بت به تفكر انقالب اسالمي نقص‬ ‫داشته باشد‪ ،‬براي رياست‌جمهوري صالحيت ندارد‪،‬‬ ‫ادامه داد‪« :‬برخي در سخنانشان ايران را جايگزين اسالم‬ ‫مي‌كنند و مواردي چون تمدن ايراني و آثار باس��تاني‬ ‫ايران را مورد توجه قرار مي‌دهند‪ ،‬در حالي كه با نگاهي‬ ‫به سخنراني‌هاي امام(ره) مشاهده مي‌كنيد‪ ،‬مهمترين‬ ‫مساله از ديدگاه ايشان‪ ،‬اسالم بوده است‪ ».‬وي افزود‪:‬‬ ‫«شمارش نقص‌ها مهم نيس��ت‪ ،‬بلكه بايد ديد برآيند‬ ‫نقص‌ها در سرنوش��ت انقالب اس�لامي چه تاثيري‬ ‫خواهد گذاشت‪ ،‬بنابراين امام راحل براي آينده ايران از‬ ‫هيچ چيزي نگران نبودند‪ ،‬حتي از محاصره اقتصادي و‬ ‫تنها عامل نگراني خود براي ايران اسالمي را وابستگي‬ ‫فرهنگي مي‌دانس��تند‪ ».‬عالمه مصباح‌ي��زدي دومين‬ ‫مالك براي شناختن اصلح نسبي را تفكر افراد نسبت به‬ ‫مساله واليت‌فقيه دانست و افزود‪« :‬عالوه بر اينكه قوام‬ ‫جمهوري اسالمي مبتني بر تئوري واليت‌فقيه است‪ ،‬در‬ ‫عمل نيز مشخص شده است‪ ،‬بيشترين نقش در حفظ‬ ‫و بقاي نظام اسالمي و پيش��رفت آن را امام(ره) و مقام‬ ‫معظم رهبري داشته‌اند‪ ،‬بنابراين همواره جهت‌گيري‬ ‫همه دشمنان‪ ،‬به سمت رهبري بوده است‪ ».‬وي ادامه‬ ‫داد‪« :‬عمل و كارآيي و مديريت خوب نيز مالك سوم‬ ‫براي شناخت اصلح است‪».‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫برخي در سايه انتساب به نام اشخاص بزرگوار‪،‬‬ ‫در اقدامي‌خطرناك نظرات خود را پيگيري كردند‬ ‫رئي��س موسس��ه آموزش��ي و پژوهش��ي‬ ‫امام‌خميني(ره) در بخش ديگري از بحث خود با اشاره‬ ‫به سخنان يكي از دانشجويان پيرامون موضوع سامانه‬ ‫وحدت پي��ش از انتخابات مجلس و تش��كيل جبهه‬ ‫پايداري گفت‪« :‬در انتخابات گذش��ته مجلس عده‌اي‬ ‫ي كه‬ ‫در سايه انتساب به نام اشخاص بزرگوار و محترم ‌‬ ‫دست آنها را مي‌بوسيم‪ ،‬كارهاي خطرناكي انجام داده و‬ ‫برنامه‌هاي مخربي را طراحي كردند كه بسيار خطرناك‬ ‫است‪ ».‬وي با اشاره به اينكه جامعه روحانيت مبارز و‬ ‫‪44‬‬ ‫جامعه مدرسين دو نهاد مهم و مقدس در كشور اسالمي‬ ‫هستند كه سابقه‌اي بيش از انقالب اسالمي دارند‪ ،‬خاطر‬ ‫نش��ان كرد‪« :‬قرار بود اين دو نهاد مقدس براي تقويت‬ ‫اصولگرايي در تصميم‌گيري‌ها با يكديگر تعامل داشته‬ ‫باش��ند‪ ،‬اما متاس��فانه گاهي نظرات اشخاص حقيقي‬ ‫به جاي تصميم ش��خص حقوقي جامعه روحانيت و‬ ‫جامعه مدرسين بيان مي‌ش��د و اين روند در حال ادامه‬ ‫پيدا كردن بود‪».‬‬ ‫گاه��ي تنها به خاطر نفوذ اش��خاص و داش��تن‬ ‫امكان��ات از آنه��ا حمايت ش��د‪ /‬هزين��ه امكانات‬ ‫شهرداري در انتخابات شرعا جايز نبود‬ ‫عالمه مصباح يزدي ادامه داد‪« :‬گاهي نيز تنها به‌خاطر‬ ‫نفوذشخصوداشتنامكاناتيازويحمايتمي‌شدومثال‬ ‫ازامكاناتشهرداريبرايانتخاباتهزينهمي‌شدكهچنين‬ ‫تالمالشرعاجايزنيستواينانحرافاز‬ ‫عمليباهزينهبي ‌‬ ‫تفكرانقالبيواسالمياست‪،‬امابرخينهتنهاازاينامكانات‬ ‫درانتخاباتاستفادهكردند‪،‬بلكهبهبرخيتنهابهخاطراينكه‬ ‫به چنين امكاناتي دسترسي دارند و مي‌توانند از آن استفاده‬ ‫كنند و آن را نقطه قوت خود تلقي كردند‪ ،‬اجازه دخالت در‬ ‫تصميم‌گيري‌هادادهشد‪ ».‬ويبااشارهبهاينكهفتنهاخيرخطر‬ ‫بزرگيبرايانقالباسالميبود‪،‬ادامهداد‪«:‬برخينهتنهادر‬ ‫مقابل فتنه موضع نگرفتند‪ ،‬بلكه با فتنه‌گران رابطه داشتند‪،‬‬ ‫بنابرايناينهانقص‌هايبسياربزرگياستكهنمي‌توانآن‬ ‫رادرانتخاباتناديدهانگاشت‪ ».‬عضوخبرگانرهبريادامه‬ ‫داد‪«:‬عده‌اينيزعالوهبراينكهاعتقاديبهواليت‌فقيهومقام‬ ‫معظمرهبريندارند‪،‬آنرامانعورقيبخودمي‌دانندورفتار‬ ‫و سخنانشان را به‌گونه‌اي طراحي مي‌كنند كه هم از لحاظ‬ ‫تئوريك‪ ،‬واليت‌فقيه را زير سوال مي‌برد و هم در عمل در‬ ‫جهت تضعيف مقام معظم رهبري برآمدند‪ ،‬بنابراين اگر‬ ‫چنين افرادي صحنه‌گردان انتخابات شدند‪ ،‬نبايد فريب‬ ‫آنها را خورد‪».‬‬ ‫اگ��ر ق��رار باش��د به‌خاط��ر وح��دت نيروهاي‬ ‫حزب‌اللهي ف��داي نيروهاي پر‌نقص ش��وند‪ ،‬اين‬ ‫وحدت بي‌فايده است‬ ‫وي در خص��وص تش��كيل جبه��ه پاي��داري‬ ‫خاطر‌نشان كرد‪« :‬در اين ش��رايط و اوضاع ما چاره‌اي‬ ‫نديديم جز اينكه صداي ديگري هم بلند شود و بنابراين‬ ‫با سه شعار تبعيت محض از واليت مطلقه فقيه‪ ،‬مقابله‬ ‫با فتنه‌گران و برائت از خط انحراف اين جبهه تشكيل‬ ‫شد‪ ،‬چرا كه ما معتقديم اگر قرار باشد به خاطر وحدت‪،‬‬ ‫نيروهاي حزب‌اللهي و مخلص‪ ،‬فداي نيروهايي شوند‬ ‫كه داراي نقص‌هاي مختلف به ويژه فكري هس��تند‪،‬‬ ‫چنين وحدتي بي‌فايده اس��ت و بنابراين اين حركت‬ ‫انجام شد و چه بسا اگر اين اقدام صورت نمي‌پذيرفت‪،‬‬ ‫انتخابات به ش��كل ديگري رقم مي‌خورد‪ ».‬حضرت‬ ‫آيت‌اهلل مصباح ادامه داد‪« :‬البته ما معتقد نيستيم كه همه‬ ‫نيروهاي معرفي ش��ده معصوم هستند و هيچ خطایي‬ ‫ندارند‪ ،‬اما سعي شد افراد اصلح معرفي شوند‪ ».‬استاد‬ ‫اخالق حوزه علميه ادامه داد‪« :‬اما بايد توجه داشت همه‬ ‫كاره خداس��ت و ما بايد از خودمان شروع كنيم‪ ،‬يعني‬ ‫اگر از اسالم دم زديم‪ ،‬اول خودمان در عمل به آن پايبند‬ ‫باشيم‪ ،‬نه اينكه تنها اس�لام را براي مردم بخواهيم و از‬ ‫طرف ديگر بايد توجه داشته باشيم كه ما صاحبي داريم‬ ‫كه از همه كارهاي ما اطالع دارد و براي كارهاي خير‬ ‫ما دعا كرده و در بزنگاه‌ها به ما كمك مي‌كند و بايد دل‬ ‫خود را به او بسپاريم و به امكانات و تبليغات ديگران‬ ‫دلخوش نباشيم‪ ،‬چرا كه تجربه نش��ان داده‪ ،‬هراندازه‬ ‫بيش��تر به طرف ام��ام زمان(عج) رفتي��م‪ ،‬كمك‌هاي‬ ‫بي‌حسابي از ايشان شامل حالمان شده است‪g ».‬‬ ‫گفت‌وگو با قاسم روانبخش‬ ‫درباره ديدگاه‌هاي سياسي‬ ‫آيت‌اهلل‌مصباح‌يزدي‬ ‫كدامرئيس‌جمهور‬ ‫‪3‬‬ ‫اظهارات اخير آيت‌اهلل مصباح يزدي در مورد‬ ‫روس��اي جمهور با بازتاب‌ه��اي متفاوتي مواجه‬ ‫ش��ده اس��ت‪ .‬در مورد ديدگاه‌هاي ايشان نسبت به‬ ‫روساي‌جمهور دولت‌هاي پيش��ين و فعلي با قاسم‬ ‫روانبخش به گفت‌وگو نشستيم‪.‬‬ ‫اميد كرماني‌ها‬ ‫نگاه آيت‌اهلل مصباح‌يزدي به عرصه سياس��ت‬ ‫در نظام جمهوري اسالمي ايران چگونه است؟‬ ‫‪ l‬تا آنجا كه من مطلع هس��تم آراي سياس��ي‬ ‫ايش��ان با ديدگاه‌هاي امام‌(ره) در صحيفه نور و كتاب‬ ‫حكومت اسالمي همسو و نزديك است‪ .‬امام‌(ره) تاكيد‬ ‫مي‌كنند جمهوري اس�لامي نه يك كلمه كم و نه يك‬ ‫كلمه زياد اس��ت و در تعيين اولويت ميان جمهوريت‬ ‫و اس�لاميت مي‌فرماين��د‪« :‬جمهوري ف��رم و قالب و‬ ‫اسالم محتواي آن اس��ت‪ ،‬اينكه مردم براي نظام شهيد‬ ‫مي‌دهند به دلي��ل جمهوريتش نيس��ت‪ ،‬بلكه به دليل‬ ‫اسالميت نظام اس��ت‪ ».‬نظر آيت‌اهلل مصباح‌يزدي هم‬ ‫همين است‪ .‬ايش��ان همه اصول قانون اساسي را قبول‬ ‫دارند چون مورد تاييد ولي‌فقيه اس��ت‪ ،‬منتها در اينكه‬ ‫بهتر از اين مي‌شود يا خير‪ ،‬مباحثي را مطرح مي‌كنند‪.‬‬ ‫مقام معظم رهبري در سفر به كرمانشاه مسائلي را درباره‬ ‫نو‌سازي نظام فرمودند و گفتند‪« :‬يكسري اصول وجود‬ ‫دارد كه قابل تغيير نيستند اما مباحث ديگري وجود دارد‬ ‫كه شايد در آينده دور نظام به بازنگري در آنها برسد‪».‬‬ ‫ايشان رياست‌جمهوري را مثال زدند و يادآور شدند‪:‬‬ ‫«هم‌اكنون انتخاب رئيس‌جمهور با رأي مستقيم مردم‬ ‫انجام مي‌شود اما شايد انتخاب رئيس‌جمهور از طريق‬ ‫پارلمان محسنات بيشتري داشته باشد‪ ،‬اگر جمع‌بندي‬ ‫حاصل شود و داليل معتبري وجود داشته باشد شايد‬ ‫اين مساله در آينده دور بررسي شود‪ ».‬حضرت آيت‌اهلل‬ ‫مصباح‌يزدي هم در سال‌هاي ‪ 61‬و ‪ 62‬بحث‌هايي راجع‬ ‫به مجلس داشتند و معتقد بودند مجلس شوراي اسالمي‬ ‫به شكل واحد مطلوب نيست‪ ،‬بلكه اگر مجالس شوراي‬ ‫اس�لامي بود از جهات مختلف اجرايي‪ ،‬تخصصي و‬ ‫كارآمدي بر مجلس شوراي واحد‌ترجيح داشت‪ .‬علت‬ ‫اين است كه هم‌اكنون قبل از انتخابات مشخص نيست‬ ‫چه كساني با چه تخصص‌هايي وارد نهاد قانونگذاري‬ ‫مي‌شوند؟ ممكن اس��ت اكثريت مجلس را معلمان يا‬ ‫پزشكان يا اقشار ديگر جامعه تشكيل دهند‪ .‬امروز نيز‬ ‫بسياري از اعضاي كميسيون‌هاي مجلس‪ ،‬تخصصي‬ ‫در آن حوزه ندارند و از باب آنكه نمايندگان بايد عضو‬ ‫يك كميسيون شوند در جلس��ات كميسيون حضور‬ ‫پيدا مي‌كنند ي��ا در صحن علني نماين��دگان چگونه‬ ‫مي‌خواهند ب��ه طرح‌ها يا لوايح��ي راي دهند و قانون‬ ‫تصويب كنند حال آنكه هيچ تخصص��ي در آن رابطه‬ ‫ندارند‪ .‬اين روش درست نيست كه بگويند نظر دولت‪،‬‬ ‫كميسيون تخصصي يا مركز پژوهش‌ها اين است‪ ،‬پس‬ ‫راي بدهيد‪ ،‬بنابراين مدل بهتري از قانونگذاري را در‬ ‫كشور مي‌توان داشت مثال هر حرفه و شغل تخصصي‬ ‫نظير پزشكان‪ ،‬فرهنگيان‪ ،‬كشاورزان‪ ،‬كارگران و‪ ...‬براي‬
‫قاسم‌روانبخش‬ ‫مي‌گويد‪«:‬عالوه‬ ‫بر كارآمدي نظام‬ ‫در عرصه‌هاي‬ ‫اقتصادي‪ ،‬اجتماعي‪،‬‬ ‫سياسي و فرهنگي‪،‬‬ ‫مهمترين دغدغه‬ ‫آيت‌اهلل‌مصباح‌يزدي‪،‬‬ ‫دغدغه ديني نظام‬ ‫است‪».‬‬ ‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫همان حوزه قانونگذاري كنند‪ .‬اين فوايد زيادي دارد؛‬ ‫نخست آنكه انتخابات هر مجلس در ميان همان قشر‬ ‫خاص برگزار مي‌ش��ود و نيازي نيس��ت كه سراسري‬ ‫باش��د‪ ،‬ثانيا از آنجاكه بعد تخصصي غالب مي‌ش��ود‬ ‫نظرات مجالس در حوزه اجرا كاربردي‌تر و عملياتي‌تر‬ ‫خواهد بود‪ .‬براي اين مدل ‪ 20‬يا ‪ 30‬حسن را مي‌توان‬ ‫برش��مرد كه همه آنه��ا در كتاب حكومت اس�لامي‬ ‫آيت‌اهلل مصباح‌يزدي آمده اس��ت‪ .‬نحوه انتخابات هر‬ ‫مجلس هم از پايين ش��روع و به مركز ختم مي‌ش��ود‪.‬‬ ‫به عبارت ديگر انتخابات چند مرحله‌اي خواهد بود‪.‬‬ ‫اينجا مي‌توان گفت مجلس هر رشته واقعا عصاره آن‬ ‫تخصص خواهد بود‪ .‬اين طرح ب��ه لحاظ نظري قابل‬ ‫طرح ميان نخبگان است تا يك مدل مطلوب‪ ،‬كامل و‬ ‫بهتر به دست آيد‪ ،‬اما از آنجا كه قانون‌اساسي به همين‬ ‫شكل مورد تاييد حضرت امام‌(ره) و ولي فقيه است‪،‬‬ ‫آيت‌اهلل مصب��اح يزدي به همين قانون اساس��ي ملتزم‬ ‫هستند‪.‬‬ ‫نگاه آيت‌اهلل مصباح‌يزدي به دولت سازندگي‬ ‫چگونه بود؟‬ ‫‪ l‬عالوهبركارآمدينظامدرعرصه‌هاياقتصادي‪،‬‬ ‫اجتماعي‪ ،‬سياسي و فرهنگي‪ ،‬مهمترين دغدغه ايشان‪،‬‬ ‫دغدغه ديني نظام است‪ .‬يعني همه فعاليت‌هاي يادشده‬ ‫بايد در جهت تقويت دين انجام شود‪ .‬اگر دولتي سر كار‬ ‫آيد كه همه فاكتورهاي رفاهي را دارا باشد اما در بحث دين‬ ‫مردم كه اصل است ضعيف يا برخالف مباني اسالم عمل‬ ‫كند‪،‬مطلوبنيست‪.‬‬ ‫پس چنين نقدي را به دولت آقاي هاشمي وارد‬ ‫مي‌دانيد؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬اين نقد جدي به دولت سازندگي است‪.‬‬ ‫مقام معظم رهبري فرهنگ را باورهاي ديني و بايدها و‬ ‫نبايدهاي اخالقي تعريف كردند‪ .‬از اين جهت دولت‬ ‫كارگزاران خيل��ي عقب بود‪ .‬مثال دول��ت كارگزاران‬ ‫فقط به توس��عه اقتصادي توجه مي‌كرد‪ .‬در آن شرايط‬ ‫مقام معظم رهبري بارها تاكيد كردند كه توسعه بدون‬ ‫عدالت فايده ندارد‪ .‬اما اص��رار دولتمردان اين بود كه‬ ‫اول به توسعه برسيم بعد مي‌توان عدالت را به آن اضافه‬ ‫كرد‪ .‬اين شعار توسعه منهاي عدالت دولت كارگزاران‬ ‫بارها مورد انتقاد رهبر معظم انقالب قرار گرفت‪ .‬نكته‬ ‫سوم تفكرات ليبرالي اين دولت بود‪ ،‬به‌طوري كه آقاي‬ ‫مرعشي‪ ،‬سخنگوي حزب كارگزاران به آن اذعان كرد‬ ‫و گفت ما يك حزب ليبرال مسلمان هستيم‪.‬‬ ‫نقد آيت‌اهلل مصب��اح به دولت آق��اي خاتمي‬ ‫‌چه بود؟‬ ‫‪ l‬دول��ت آق��اي خاتم��ي‌ زايي��ده دول��ت‬ ‫كارگ��زاران ب��ود‪ ،‬ش��مس‌الواعظين در جايي گفت‬ ‫كه دول��ت اصالح��ات از رحم دولت توس��عه‌گراي‬ ‫آقاي هاشمي‌رفسنجاني متولد شد‪ .‬حزب كارگزاران‬ ‫يكي از نقش‌آفرينان اصلي دولت اصالحات بود‪ ،‬چون‬ ‫بعد از پي��روزي آقاي خاتمي‌ بالفاصل��ه عرصه‌هاي‬ ‫اقتصادي‪ ،‬سياسي و فرهنگي را به دست گرفت‪ ،‬البته‬ ‫بعدها دچار يكسري اصطكاكاتي با حزب مشاركت‬ ‫شد اما اين دو در نهايت يكي شدند‪ .‬حتي در جريانات‬ ‫براندازي نظام هم با يكديگر فعاليت مي‌كردند‪ .‬فارغ از‬ ‫اين مباحث دولت خاتمي‌مسائل اقتصادي را كمرنگ‬ ‫كرد و بيشتر به توسعه سياس��ي پرداخت‪ ،‬حتي آقاي‬ ‫خاتمي‌در اواخر رياس��ت‌جمهوري‌اش اعتراف كرد‬ ‫كه اين كار اش��تباه بود و مردم بيشتر دغدغه اقتصادي‬ ‫داش��تند‪ ،‬اما توج��ه اصالح‌طلبان بيش��تر معطوف به‬ ‫بحث‌هاي سياسي ش��د‪ .‬بدترين دوران درباره مسائل‬ ‫فرهنگي‪ ،‬اعتقادي و ديني در زمان دولت اصالحات‬ ‫بود‪ ،‬چون در هيچ دوره قب��ل از آن اين طور به دين و‬ ‫مقدسات مردم هجمه نشد‪ .‬كتاب‌هايي كه نوشته شد‪،‬‬ ‫فيلم‌هايي كه ساخته شد‪ ،‬روزنامه‌ها و نشرياتي همچون‬ ‫كيان كه منتشر شد شايد در هر روز صدها مطلب عليه‬ ‫دين و اعتقادات مردم همچون حجيت قرآن‪ ،‬حجيت‬ ‫عقل‪ ،‬عصمت پيامبر گرامي‌اسالمي‌(ص)‪ ،‬اهل بيت و‬ ‫امام زمان‌‌(عج) و‪ ...‬منتشر مي‌شد‪ .‬به واقع مي‌توان گفت‬ ‫كه ايمان نس��ل جوان به مباني ديني در دوران دولت‬ ‫اصالحات بمباران شد‪ .‬كساني كه براي براندازي نظام‬ ‫در اين حركت رفرمي‌وارد عرص��ه اجرايي و تقنيني‬ ‫ش��دند به اين نتيجه رس��يده بودند كه براي براندازي‬ ‫نظام‪ ،‬پايه‌هاي ايدئولوژي آن را كه براس��اس اس�لام‬ ‫است‪ ،‬فرو بريزند‪ .‬برداشت آنها اين بود كه وقتي باور و‬ ‫اعتقاد ديني مردم به ويژه جوانان درباره حجيت قرآن و‬ ‫عصمت پيامبران و امامان از بين برود‪ ،‬تشكيك و‌ترديد‬ ‫در جايگاه واليت فقيه راحت‌تر است‪.‬‬ ‫آيت‌اهلل مصباح‌يزدي در مقطعي محكم از دولت‬ ‫آقاي احمدي‌نژاد حمايت مي‌كردند و در مقطعي‬ ‫نيزازدولتدهمفاصلهگرفتند‪،‬ايشاندرسخنراني‬ ‫اخيرخودگفتندنبايدبهدنبالرئيس‌جمهورايده‌آل‬ ‫بود‪ ،‬به نظر ش��ما تعريف آيت‌اهلل مصباح‌يزدي‬ ‫از رئيس‌جمه��ور ايده‌آل چيس��ت و اگر چنين‬ ‫خصيصه‌اي مالك نيست پس رئيس‌جمهور بايد‬ ‫چه ويژگي‌هايي داشته باشد؟‬ ‫‪ l‬اين صحبت را در جمع دانشجويان دانشگاه‬ ‫امام صادق (ع) داشتند‪ .‬ايش��ان مي‌گويد وقتي مردم‬ ‫به ‪ 23‬سال گذش��ته ‪ -‬دوران رياست‌جمهوري آقايان‌‬ ‫ي و احمدي‌نژاد‪ -‬نگاه مي‌كنند‪ ،‬مي‌بينند‬ ‫هاشمي‪ ،‬خاتم ‌‬ ‫سه دولت ياد شده زياد مطلوب نبودند‪ ،‬بلكه بعضا مثل‬ ‫خاتمي‌مضر هم براي نظ��ام بودند‪ .‬آقاي احمدي‌نژاد‬ ‫هم كه ف��ردي متدين و بس��يجي بود و با ش��عارهاي‬ ‫انقالبي س��ر كار آمد و مقام معظم رهبري هم بعدا به‬ ‫وي لقب احياگر گفتمان امام و انقالب دادند اما دولت‬ ‫ايشان مخصوصا در حوزه فرهنگي مشكالتي داشت‪.‬‬ ‫بيان تفكراتي مثل مكتب ايراني قطعا ايده‌آل نيس��ت‪،‬‬ ‫بنابراين شايد اين س��وال براي مردم پيش آيد كه بعدا‬ ‫چه كنيم؟ آيا وقتي رئيس‌جمهور ايده‌آل پيدا نمي‌شود‬ ‫در انتخابات شركت كنيم يا خير؟‬ ‫حضرت آيت‌اهلل مصباح‌يزدي به اين سوال پاسخ‬ ‫دادند كه اگر مردم دنبال رئيس‌جمهور ايده‌آل هس��تند‬ ‫وجود ندارد اما اين دليل نمي‌شود كه در انتخابات شركت‬ ‫نكنند چون اگر شركت نكنند باز شايد كساني به قدرت‬ ‫برسندكهدغدغهدينندارندحتيبرخيسياست‌هايآنها‬ ‫موجب براندازي نظام بشود بنابراين قشر متدين جامعه‬ ‫بايد تالش كنند تا از ميان نامزدهاي مورد تاييد شوراي‬ ‫نگهبان بهترين فرد از لحاظ واليت‌م��داري‪ ،‬مديريت‪،‬‬ ‫كارآمدي‪ ،‬تدين‪ ،‬عملكرد شايس��ته‪ ،‬تخصص و تجربه‬ ‫انتخاب شود‪g.‬‬ ‫‪45‬‬
‫سياست خارجي‌‬ ‫مذاكرات انتقادي‬ ‫يك گام به جلو‬ ‫نتيجه مذاكرات مسكو‌؛ پيروزي ايران وعقب‌نشيني غرب‬ ‫سياست خارجي‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪46‬‬
‫سياست خارجي‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪47‬‬
‫ايران و ‪ 5+1‬به گفت‌وگوهاي كارشناسي رسيدند‬ ‫سياست خارجي‬ ‫‪1‬‬ ‫يك گام به جلو‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫مذاكرات ايران و ‪ 5+1‬در هواي آفتابي‪ ،‬اما س��رد‬ ‫مس��كو س��اعت ‪ 11‬به وقت محلي روز دوش��نبه ‪29‬‬ ‫خرداد در هتل «حلق��ه طالي��ي» در نزديكي وزارت‬ ‫خارجه روس��يه ـ يكي از «هفت خواهران» روس��يه ـ‬ ‫آغاز شد‪ .‬براي اولين‌بار مذاكرات ايران و ‪ 5+1‬پس از‬ ‫آنكه پرونده هسته‌اي ايران به ش��وراي‌امنيت سازمان‬ ‫ملل ارجاع شد‪ ،‬در پايتخت يكي از كشورهاي طرف‬ ‫مذاكره انجام مي‌شود‪.‬نشس��ت مس��كو پس از بيم و‬ ‫اميدهاي فراوان و در حالي كه دو نشست پيشين يعني‬ ‫استانبول ‪ 2‬و بغداد يكي خيلي مثبت و ديگري تقريبا‬ ‫بي‌نتيجه بود پايان يافت‪ .‬طي اين نشست طرف ايراني‬ ‫و گروه ‪ 5+1‬توافق كردند تا نشس��ت‌هاي كارشناسي‬ ‫در آين��ده برگزار ش��ود‪ .‬اعضاي گ��روه ‪ 5+1‬در پايان‬ ‫نشست مس��كو از نمايندگان ايران درخواست كردند‬ ‫تا در آينده گفت‌وگوهاي كارشناسي در سطح معاونان‬ ‫برگزار ش��ود‪ .‬اين در حالي است كه طي نشست بغداد‬ ‫نيز توافق ش��ده بود كه نشس��ت‌هاي كارشناس��ي در‬ ‫س��طح معاونان برگزار ش��ود‪ ،‬اما به دليل عدم تمايل‬ ‫ط��رف مقاب��ل اين نشس��ت‌ها برگ��زار نش��د‪ .‬طرح‬ ‫استدالل هاي قانوني و منطقي از س��وي تيم مذاكره‬ ‫کننده ايران در نشس��ت مس��كو و به اجماع نرسيدن‬ ‫اعضاي گروه ‪ 5+1‬يكي از دالیل پيش��نهاد تش��كيل‬ ‫كميسيون‌هاي كارشناس��ي براي نشست آينده است‪.‬‬ ‫كاترين اشتون‪ ،‬مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپا‬ ‫از ادامه مذاكرات ب��ا ايران خبر داده و گفته اس��ت كه‬ ‫اين مذاكرات سوم ژوئيه در سطح كارشناسان فني در‬ ‫استانبول برگزار خواهد شد‪ .‬او گفت اين مذاكرات ابتدا‬ ‫ميان كارشناسان هس��ته‌اي برگزار خواهد شد و سپس‬ ‫ميان معاونان هيات‌ه��اي مذاكره‌كننده ديدار صورت‬ ‫‪48‬‬ ‫خواهد گرف��ت و در صورت موفقيت اي��ن ديدارها‪،‬‬ ‫ديداري ميان سعيد جليلي و وی انجام مي‌شود‪.‬سعيد‬ ‫جليلي‪ ،‬مذاكره‌كننده ارشد ايران نيز با جدي خواندن‬ ‫مذاكرات گفت در اين مذاكرات‪ ،‬سياست‌هاي ايران را‬ ‫تبیين كرده و تاكيد كرده كه غني‌سازي حق مسلم ايران‬ ‫است‪ .‬او گفت بهانه‌اي براي توقف فعاليت صلح‌آميز‬ ‫هس��ته‌اي اي��ران وج��ود ندارد‪.‬آقاي جليل��ي گفت‪:‬‬ ‫«ما اعالم كرديم كه اگر گفت‌وگو‌ها بخواهد موفق باشد‪،‬‬ ‫بايد جلسات كارشناسي تشكيل شود و اين جلسات‬ ‫مي‌تواند ديدگاه ايران وش��ش كش��ور را به همديگر‬ ‫نزديك كند‪ ».‬او افزود‪« :‬ايران پنج محور مش��خص را‬ ‫براي گفت‌وگوها پيش��نهاد داده و ما از اينكه ‪ 5+1‬نظر‬ ‫ايران را براي برگزاري جلسات كارشناسي قبول كرده‪،‬‬ ‫استقبال مي‌كنيم‪ ».‬خانم اشتون در سخنان خود درباره‬ ‫مذاكرات مسكو گفت‪« :‬در جريان اين مذاكرات‪ ،‬اولين‬ ‫«پاسخ جدي» را از ايران دريافت كرديم و جهت صحيح‬ ‫حركت‌ترسيم شد تا كارشناس��ان‪ ،‬در مورد جزئيات‬ ‫مسائل فني گفت‌وگو كنند‪ ».‬خانم اشتون تاكيد كرد كه‬ ‫انتخاب با ايران اس��ت و ما انتظار داريم كه اين كشور‬ ‫تمايل خود را براي (حل مس��ائل) از طريق ديپلماسي‬ ‫نشان دهد‪ ».‬كارشناسان مي‌گويند برپايي نشست بعدي‬ ‫ميان خانم اش��تون و آقاي جليلي را نمي‌توان از حاال‬ ‫قطعي دانست و اين به موفقيت مذاكرات كارشناسان‬ ‫فني و معاونان وابسته است‪.‬خانم اشتون همچنين گفته‬ ‫اس��ت كه «مذاكرات مسكو‪ ،‬دش��وار‪ ،‬مفصل و رك و‬ ‫راس��ت بوده‪ ،‬اما هنوز شكاف‌هاي چشمگيري وجود‬ ‫دارد‪ ».‬پيش از اظهارات خانم اش��تون‪ ،‬ديپلمات‌هاي‬ ‫غربي به خبرگزاري‌هاي بين‌المللي گفت ‌ه بودند كه ايران‬ ‫و گروه ‪ 5+1‬در پايان دومين روز مذاكرات اتمي‌خود در‬ ‫مسكو به پيشرفتي دست نيافته‌اند‪ .‬دومين روز مذاكرات‬ ‫در مسكو در حالي برگزار ش��ده كه دو طرف بر حفظ‬ ‫مواضع خود تاكيد داشته‌اند‪ .‬حداقل انتظار قدرت‌هاي‬ ‫غربي از ايران در اي��ن دور از مذاكرات‪ ،‬متوقف كردن‬ ‫غني‌سازي اورانيوم در سطح ‪ ۲۰‬درصد بوده است كه‬ ‫گفته مي‌شود نمايندگان ايران با آن موافقت نكرده‌اند‪.‬‬ ‫پيش از برگزاري نوبت اول مذاكرات‪ ،‬معاون سرپرست‬ ‫مذاكرات هسته‌اي ايران گفت كه انتظار مي‌رود گروه‬ ‫‪ ٥+١‬نظر خود را در مورد پيش��نهادهاي ايران از جمله‬ ‫ادامه غني‌س��ازي اورانيوم ابراز دارد و نماينده روسيه‬ ‫شكس��ت اين دور از مذاكرات را منتفي دانس��ته بود‪.‬‬ ‫در آس��تانه برگزاري دومين روز از نشس��ت هسته‌اي‬ ‫ايران و گ��روه ‪ ٥+١‬علي باقري‪ ،‬معاون دبيرش��وراي‬ ‫عالي امنيت ملي جمهوري اسالمي‪ ،‬گفته است كه در‬ ‫اين مرحله از گفت‌وگوها‪ ،‬گ��روه ‪« ٥+١‬موضع خود‬ ‫درباره پيش��نهادات ايران و مش��خصا درباره موضوع‬ ‫حق غني‌س��ازي ايران را اعالم مي‌كن��د‪ ».‬در حالي كه‬ ‫كشورهاي گروه ‪ ٥+١‬از ايران خواسته‌اند تا غني‌سازي‬ ‫اورانيوم را تا زمان جلب اطمينان جامعه جهاني در مورد‬ ‫صلح‌آميز بودن برنامه‌هاي اتمي‌اين كشور متوقف كند‪،‬‬ ‫مقامات جمهوري اسالمي تاكيد داشته‌اند كه ايران به‬ ‫عنوان امضا كننده پيمان منع گسترش جنگ افزارهاي‬ ‫هس��ته‌اي‪ ،‬از حق غني‌س��ازي اورانيوم براي مصارف‬ ‫صلح‌آميز برخوردار اس��ت‪.‬آقاي باقري گفته است كه‬ ‫در مذاكرات دو روزه مس��كو‪ ،‬ايران پيشنهادهاي خود‬ ‫«براي ورود به يك فاز جديد در مذاكرات مشروح را‬ ‫اعالم كرده و همچنين پيش��نهادهاي آنان ‪ -٥+١-‬نيز‬ ‫در چارچوب قانون نقد ش��د و بايد منتظر بود تا ‪٥+١‬‬ ‫موضع خ��ود را اعالم كن��د‪ ».‬اين در حالي اس��ت كه‬ ‫در آس��تانه مذاكرات روز سه‌ش��نبه‪ ،‬به نقل از منش��ي‬ ‫مطبوعاتي والديمير پوتين‪ ،‬رئيس‌جمهوري روس��يه‪،‬‬ ‫گزارش شد كه در مذاكرات آقاي پوتين و باراك اوباما‪،‬‬ ‫رئيس‌جمه��وري آمريكا در حاش��يه اج�لاس گروه‬ ‫‪ ،٢٠‬مشخص شد كه مواضع دو كش��ور در قبال ايران‬ ‫و سوريه اساسا «هماهنگ» اس��ت‪ .‬در واقع والديمير‬
‫سياست خارجي‬ ‫جليلي‪ :‬اين دور از مذاكرات جدي بود‬ ‫پس از مذاكرات دو روزه مس��كو‪ ،‬دكتر س��عيد‬ ‫جليلي‪ ،‬دبير ش��وراي عالي امنيت ملي كش��ورمان در‬ ‫جمع خبرنگاران به تش��ريح مذاكرات اي��ران با گروه‬ ‫‪ 5+1‬پرداخت و با اش��اره به ارائه جام��ع ديدگاه‌هاي‬ ‫جمهوري اس�لامي اي��ران به ط��رف غرب��ي گفت‪:‬‬ ‫«همان‌طور كه رس��انه‌هاي جهان در جريان هستند ما‬ ‫پس از گفت‌وگوه��اي بغداد اعالم كردي��م كه وقتي‬ ‫مي‌تواند گفت‌وگوي ايران با ‪ 5+1‬موفق باش��د كه در‬ ‫فاصله گفت‌وگوها طي برگزاري جلسات كارشناسي‪،‬‬ ‫زمينه براي نزديكي ديدگاه‌هاي دو طرف فراهم شود‪.‬‬ ‫به همين خاطر در فاصله ‪ 25‬روز از نشس��ت بغداد تا‬ ‫مسكو‪ 5 ،‬نامه نوشتيم و اين مساله را متذكر شديم و بر‬ ‫اهميت جلسات كارشناسي تاكيد كرديم‪ .‬اين موضوع‬ ‫را پس از گفت‌وگوهاي استانبول نيز مطرح كرده بوديم‬ ‫سياست گام به گام‬ ‫همچنين سيدحس��ين نقوي‌حسيني‪ ،‬سخنگوي‬ ‫كميس��يون امنيت ملي و سياس��ت خارجي مجلس‪،‬‬ ‫با تاكيد ب��ر اينكه گروه ‪ 5+1‬باي��د در قالب موافقتنامه‬ ‫بين‌المللي‪ ،‬تضميني براي تامين س��وخت ‪ 20‬درصد‬ ‫را به ايران دهد‪ ،‬گف��ت‪« :‬در صورتي كه گروه ‪ 5+1‬دو‬ ‫خواسته ايران يعني به رسميت شناختن حق غني‌سازي‬ ‫و حذف تحريم‌ه��ا را محقق كنند‪ ،‬آن��گاه جمهوري‬ ‫اس�لامي مي‌تواند در مورد مبادله سوخت هسته‌اي و‬ ‫ميزان درجه خلوص غني‌س��ازي مذاكره و گفت‌وگو‬ ‫كند‪ ».‬وي با اشاره به انجام دور سوم مذاكرات ايران با‬ ‫گروه ‪ 5+1‬در مسكو با تاكيد بر اينكه ايران با سياست‬ ‫گام ب��ه گام در مذاكره موافق اس��ت‪ ،‬گفت‪« :‬گام‌هاي‬ ‫طرفين مذاكره‌كننده بايد هم‌وزن باشد و طبيعتا گام‌هاي‬ ‫غيرهم‌وزن موردپذيرش نيست‪ ».‬وي با تاكيد بر اينكه‬ ‫حاشيه‌هايي از نشست ايران و ‪5+1‬‬ ‫گاهي خنده‪ ،‬گاهي اخم‬ ‫مذاكرات سعيد جليلي با كاترين اشتون پس از آنكه‬ ‫دو طرف براي تنفس از دور چهارم مذاكرات مس��كو‬ ‫خارج شدند‪ ،‬انجام شد‪ .‬رئيس هيات ايراني مذاكره‌كننده‬ ‫با ‪ 5+1‬در حاشيه مذاكرات مس��كو‪ ،‬با كاترين اشتون‪،‬‬ ‫نماينده كش��ورهاي ‪ 5+1‬مالقات كرد‪.‬پس از مالقات‬ ‫جليلي و اشتون‪ ،‬نماينده اتحاديه اروپا در اين مذاكرات با‬ ‫نمايندگانششكشوررايزنيكرد‪.‬همچنينسعيدجليلي‬ ‫پيش از مالقات با كاترين اش��تون با سرگئي ريابكوف‪،‬‬ ‫نماينده كش��ور ميزبان در ‪ 5+1‬ديدار و گفت‌وگو كرد‪.‬‬ ‫علي باقري‪ ،‬مع��اون مذاكره‌كننده ارش��د ايران و هلگا‬ ‫اشميد‪ ،‬معاون نماينده ‪ 5+1‬نيز پس از مالقات دو‌جانبه‬ ‫جليلي و اشتون با يكديگر ديدار كردند‪ .‬همچنين گفته‬ ‫مي‌ش��ود چين و قزاقس��تان براي برگزاري دور بعدي‬ ‫مذاكرات اع�لام آمادگي كرده‌اند‪ .‬كش��ورهاي ‪ 5+1‬از‬ ‫هيات ايراني زمان بيشتري براي پاسخ به پيشنهادهاي‬ ‫هيات ايران خواسته‌اند و ابراز تمايل كرده‌اند تا مذاكرات‬ ‫براي دور ديگري در آينده انجام ش��ود‪ .‬اما از نقطه‌نظر‬ ‫ايران برگزاري مذاكرات در آينده مستلزم شرايطي است‬ ‫كه هنوز مشخص نيس��ت اين ش��رايط به دست آمده‬ ‫است يا خير‪ .‬مذاكرات مسكو در ادامه مذاكرات بغداد‬ ‫با رويكردي سخت و جدي از سوي دو طرف آغاز شد‬ ‫تا جايي كه دو طرف براي به دس��ت آوردن نتايج مورد‬ ‫انتظارشان بر ش��رايط خود براي ادامه مذاكرات تاكيد‬ ‫مي‌كنند‪ .‬در عين حال آنها معتقدند دو‌طرف با توجه به‬ ‫شرايط و موقعيت سياس��ي و بين‌المللي خواهان ادامه‬ ‫جدي مذاكرات هستند و چنين مي‌نمايد كه ايران و ‪5+1‬‬ ‫به اين مذاكرات نگاه جدي دارند‪ .‬با اين حال طرف ‪5+1‬‬ ‫با بهانه‌هاي متفاوت تاكنون از پاسخ به پيشنهادهاي ايران‬ ‫طفره رفته و مواضعش را در هر ايستگاه از گفت‌وگوها‬ ‫تغيير داده اس��ت؛ گاهي با خنده و گاهي ب��ا اخم‪ .‬بايد‬ ‫منتظر ماند و ديد كه آيا ‪ 5+1‬به پيشنهادها و نقطه نظرات‬ ‫كشورمان پاسخي جامع كه مورد خواست ايران است‬ ‫مي‌دهند يا خير‪ .‬از س��ويي بر‌خ�لاف گفت‌وگوهاي‬ ‫اس��تانبول ‪ 2‬و بغداد اين دور از گفت‌وگوها با استقبال‬ ‫كم‌تري از سوي رسانه‌هاي خارجي روبه‌رو شده است‬ ‫و برخي از نمايندگان رس��انه‌هاي غربي كه اغلب براي‬ ‫پوش��ش مذاكرات ايران و ‪ 5+1‬حضور داشتند در اين‬ ‫دور از مذاكرات حاضر نيستند‪ .‬اما دور جديد مذاكرات‬ ‫ايران و ‪ 5+1‬از اس��تانبول ‪ 2‬تا‌كنون با استقبال گسترده‬ ‫رسانه‌هاي ايراني به‌ويژه سايت‌هاي خبري مواجه شده‬ ‫است‪ .‬حضور پررنگ گروه‌هاي مستندساز ايراني نيز در‬ ‫اين دور از مذاكرات قابل توجه است‪ .‬اين براي اولين‌بار‬ ‫در سال‌هاي گذشته است كه مذاكرات هسته‌اي ايران با‬ ‫كشورهاي ‪ 5+1‬و عملكرد تيم هسته‌اي كشورمان مورد‬ ‫توجه و عالقه گروه‌هاي مختلف مستندساز قرار گرفته‬ ‫است‪ .‬ميزباني روس‌ها نيز به نسبت ميزباني‌ ترك‌ها و‬ ‫عراقي‌ها چندان مطلوب نبوده است‪ .‬ايجاد فضاي امنيتي‬ ‫شديد براي تصويربرداران و عكاسان رسانه‌ها در پوشش‬ ‫نشست و جدا كردن محل خبرنگاران و رسانه‌ها از محل‬ ‫مذاكرات از اين جمله است‪g.‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫پوتين‪ ،‬رئيس‌جمهور روس��يه و ب��اراك اوباما همتاي‬ ‫آمريكايي وي كه براي شركت در اجالس گروه بيست‬ ‫در مكزيك به سر مي‌بردند‪ ،‬پس از ديدار با يكديگر در‬ ‫بيانيه‌اي مش��ترك اعالم كردند كه تهران بايد «اقداماتي‬ ‫جدي با ه��دف احياي اعتماد بين‌الملل��ي» به ماهيت‬ ‫منحصرا صلح‌آميز برنامه هس��ته‌اي خ��ود انجام دهد‪.‬‬ ‫دو طرف در اين بيانيه افزودند‪« :‬براي رس��يدن به اين‬ ‫هدف‪ ،‬تهران بايد به‌طور كامل به تعهداتش عمل كند و‬ ‫ي مسائل‬ ‫با آژانس بين‌المللي انرژي اتمي‌براي حل تمام ‌‬ ‫باقيمانده همكاري كند‪ ».‬در اين بيانيه پوتين و اوباما «به‬ ‫حداقل رساندن استفاده غيرنظامي از اورانيوم با غناي‬ ‫باال» را خواس��تار ش��دند و افزودند كه به‌دنبال تعامل‬ ‫سازنده با ايران از طريق روند (مذاكرات) ‪ 5+1‬هستند‪.‬‬ ‫سازمان ملل با تصويب قطعنامه‌هايي شامل يك رشته‬ ‫تحريم‌هاي بين‌المللي‪ ،‬از ايران خواسته ضمن متوقف‬ ‫كردن غني‌سازي اورانيوم‪ ،‬براي كسب اطمينان جامعه‬ ‫بين‌المللي از صلح‌آميز بودن برنامه‌هاي هسته‌اي خود‪ ،‬با‬ ‫ي همكاري كامل و شفاف‬ ‫آژانس بين‌المللي انرژي اتم ‌‬ ‫داشته باشد‪ ،‬اما جمهوري اس�لامي اين قطعنامه‌ها را‬ ‫غيرقانوني دانسته و رد كرده است‪ .‬روز اول مذاكرات‬ ‫مسكو در حالي خاتمه يافته بود كه اكثر ناظران نسبت‬ ‫به نزديك شدن مواضع دو طرف ابرا ‌ز ترديد مي‌كردند‪.‬‬ ‫در مذاكرات‪ ،‬گروه ‪ ٥+١‬از ایران خواسته تا غني‌سازي‬ ‫اوراني��وم تا ‪ ٢٠‬درص��د را متوقف و مقادي��ر اين نوع‬ ‫اورانيوم را كه تاكنون توليد كرده به خارج صادر كند‪،‬‬ ‫غني‌سازي در س��ايت فردو در نزديكي قم را متوقف‬ ‫سازد و به آژانس بين‌المللي انرژي اتمي‌اجازه بازرسي‬ ‫از مراكز مورد نظر آژانس را بدهد‪ .‬قرار است از اول ماه‬ ‫ژوئيه تحريم نفتي اتحاديه اروپا عليه ايران نيز به‌طور‬ ‫كامل به اجرا گذاشته شود‪ .‬با‌توجه به شرايط اقتصادي و‬ ‫در حالي‌كه برخي مقامات رژيم‌صهيونيستي از احتمال‬ ‫حمله نظامي براي ضربه زدن به برنامه‌هاي اتمي‌ايران‬ ‫س��خن گفته‌اند و اياالت متحده هم گفته اس��ت هيچ‬ ‫گزينه‌اي را ب��راي متوقف كردن اي��ن برنامه‌ها منتفي‬ ‫نمي‌داند‪ ،‬شكس��ت مذاكرات كنوني مي‌تواند اوضاع‬ ‫را پيچيده‌تر كند‪ .‬در عين حال اما خواسته ايران از ‪5+1‬‬ ‫به تعليق درآوردن تحريم ها و پذيرفتن حق ايران براي‬ ‫غني‌س��ازي اورانيوم بوده‪ .‬در مس��كو اما هيچ كدام از‬ ‫طرفين خواس��ته‌هاي طرف مقابل را نپذيرفته‪ .‬در اين‬ ‫ميان گويا ايران موضوع غني‌سازي ‪ 20‬درصد را قابل‬ ‫مذاكره دانسته‪ ،‬اما تصميمي براي تعليق غني‌سازي ‪20‬‬ ‫درصد اتخاذ نشده بخش عمده اي از اينكه مذاكرات‬ ‫مسكو نتوانسته تغيير كلي در روند پرونده ايجاد كند اما‬ ‫مربوط به دست بسته ‪ 5+1‬براي باز كردن گره تحريم‬ ‫هاست‪.‬‬ ‫و در جلسات مسكو مهم‌ترين توافقي كه حاصل شد‬ ‫اين بود كه جلسات كارشناس��ي برگزار شد و در واقع‬ ‫همان ديدگاه جمهوري اسالمي ايران در مورد برگزاري‬ ‫جلسات كارشناسي عملياتي شد و ما از اين امر استقبال‬ ‫مي‌كنيم و اين توافق را حائز‌اهمي��ت مي‌دانيم‪ ».‬وي با‬ ‫بيان اينكه ما اين توافق حاصل ش��ده را حائز اهميت‬ ‫مي‌دانيم‪ ،‬به تشريح ويژگي‌هاي اين دور از گفت‌وگوها‬ ‫پرداخت و گفت‪« :‬مذاكرات اين دور جدي‌تر‪ ،‬واقعي‌تر‬ ‫و فراتر از اظهار مواضع بود و جمهوري اسالمي ايران‬ ‫بحث‌هاي جامعي در تبيين ديدگاه‌هايش در محورهاي‬ ‫پنج‌گانه تهيه كرده بود و نشست اول گفت‌وگو به ارائه‬ ‫اين ديدگاه‌ها معطوف ش��د‪ .‬ديدگاه‌ه��اي ما صريح و‬ ‫واضح بيان شد و تاكيد كرديم كه غني‌سازي حق مسلم‬ ‫ملت ايران است و همچنين مستند و با استناد حقوقي‬ ‫ثابت كرديم كه بس��ياري از رفتارهاي خالفي كه عليه‬ ‫ملت ايران اعمال مي‌شود غيرقانوني است و به وضوح‬ ‫توضيح داديم كه چرا قطعنامه‌هاي ش��وراي امنيت را‬ ‫غيرقانوني مي‌دانيم و اين موضوع را با ادله مستدل بيان‬ ‫كرديم‪ ».‬دبير شوراي عالي امنيت ملي ايران با بيان اينكه‬ ‫ما آمادگي داريم در جلسات كارشناسي درباره مباحث‬ ‫حقوقي و سياس��ي با منطق روشن‪ ،‬مواضع جمهوري‬ ‫اس�لامي را به‌خصوص در رابطه با اس��تفاده از انرژي‬ ‫صلح‌آميز هس��ته‌اي مطرح كنيم‪ ،‬گفت‪« :‬ما با تشكيل‬ ‫جلسات به بيان استدالل‌هايي در اين زمينه پرداختيم‪».‬‬ ‫به گفته جليلي الزمه پيش��رفت گفت‌وگوها احترام به‬ ‫توافقات قبلي است و جمهوري اسالمي ايران بر اين‬ ‫موضوع التزام دارد و انتظار دارد كه طرف مقابل نيز اين‬ ‫التزام را داشته باش��د‪.‬جليلي در پاسخ به اين سوال كه‬ ‫خانم اش��تون در مصاحبه خود سه پيشنهاد قبلي مبني‬ ‫بر تعطيلي فردو‪ ،‬تعليق غني‌سازي ‪ 20‬درصد و خارج‬ ‫كردن اورانيوم غني‌سازي ش��ده از ايران را تكرار كرد‪،‬‬ ‫آيا امكان دارد كه ايران در نشست‌هاي فني كه برگزار‬ ‫مي‌شود اين موضوع را قبول كند و غني‌سازي ‪ 5‬درصد‬ ‫را بپذيرد؟ اظهار ك��رد‪« :‬مهم‌ترين بح��ث اين بود كه‬ ‫جمهوري اس�لامي ايران چهار محور هسته‌اي را بيان‬ ‫كرد‪ .‬از جمله محور اعتمادس��ازي‪ ،‬همكاري‌ها براي‬ ‫شفاف‌سازي‪ ،‬مخالفت با س�لاح‌هاي كشتارجمعي و‬ ‫همكاري‌هاي متعارف هسته‌اي و آنچه ما بر آن تاكيد‬ ‫داريم و در اس��تانبول نيز بر آن تاكيد كرديم اين است‬ ‫كه بر اساس اين چهار محور همكاري شكل بگيرد و‬ ‫گام‌هاي مناس��ب و متقابل برداشته شود؛ به نحوي كه‬ ‫نافي حقوق ملت ايران نباشد؛ حتي در مورد غني‌سازي‬ ‫‪ 20‬درصد‪ ،‬گام‌ها وقتي مي‌تواند مثبت و سازنده باشد كه‬ ‫اقدامات عليه ملت ايران كنار گذاشته شود و بحث‌هاي‬ ‫كارشناسي نيز براي نزديكي دو نگاه برگزار‌شود‪».‬‬ ‫گروه ‪ 5+1‬بايد دو خواس��ته ايران يعني به رس��ميت‬ ‫شناختن حق غني‌س��ازي و حذف تحريم‌ها را انجام‬ ‫دهد‪ ،‬اف��زود‪« :‬مطمئنا در صورتي كه آنها در راس��تاي‬ ‫اين دو گام ق��دم بردارند‪ ،‬ايران ني��ز گام‌هاي بعدي را‬ ‫برخواهد داشت؛ مشكل اين اس��ت كه غربي‌ها هيچ‬ ‫ي در جهت اعتمادسازي برنمي‌دارند و تاكنون هيچ‬ ‫گام ‌‬ ‫ي براي حل موضوع پرونده هسته‌اي ايران از طريق‬ ‫قدم ‌‬ ‫ديپلماسي و مذاكره برنداشته‌اند‪».‬‬ ‫‪49‬‬
‫استراتژي ايران الگوي‬ ‫مذاكره براي مذاكره نيست‬ ‫‪2‬‬ ‫گفت‌و‌گو با صادق‌زيبا‌كالم درباره مذاكرات مسكو‬ ‫چهار دور مذاكره طي دو روز متوالي در مسكو نهايتا به تعيين تاريخ ‪ 13‬تير ماه براي انجام مذاكرات فني و‬ ‫كارشناسي در استانبول انجاميد‪ .‬در گفت‌وگو با صادق زيباكالم‪ ،‬استاد علوم سياسي و تحليلگر مسائل ايران به‬ ‫بررسي جزئيات بيشتر مذاكرات مسكو و چشم‌انداز پيش روي مذاكرات سلسله‌وار ايران و ‪ 5+1‬پرداخته ايم‪.‬‬ ‫مينا علي اسالم‬ ‫سياست خارجي‬ ‫بعد از اس��تانبول و بغداد‪ ،‬مذاكرات دو روزه‬ ‫در مسكو دنباله مسيري بود كه ظاهرا همچنان‬ ‫ادامه دارد‪ .‬اين سلس��له مذاكرات تا به اينجا‬ ‫نتيجه قابل اتكايي براي دو‌طرف نداشته است‪.‬‬ ‫با اين وجود علت ادامه اي��ن مذاكرات را در‬ ‫چه مي‌دانيد؟‬ ‫‪ l‬همواره روي ي��ك نكته تاكيد داش��ته‌ام و‬ ‫معتقدم مسكو طي دو روز مذاكره محتواي تاكيد من‬ ‫را تائيد كرد‪ .‬من مدت‌هاس��ت تاكيد دارم كه در ايران‬ ‫در ميان بسياري از مسئوالن كشورمان اين نظر و نگاه‬ ‫به‌وجود آمده كه براي برنامه‌هاي هسته‌اي هزينه‌اي را‬ ‫پرداخت مي‌كنيم كه بسيار باالست‪ .‬اين سوال ايجاد‬ ‫ش��ده كه آيا نمي‌توان برنامه‌هاي هس��ته‌اي كشور را‬ ‫با هزينه‌هاي كمت��ري‌پيش ب��رد و از نگاهي كه قبال‬ ‫داشته‌ايم كه در هر حالتي مسير قبلي را ادامه مي‌دهيم‬ ‫و غرب هم هر‌كاري مي‌خواهد انجام دهد‪ ،‬دست بر‬ ‫نخواهيم داشت؟‬ ‫به‌نظر مي‌رسد ديگر اين نگاه وجود ندارد كه ما‬ ‫مي‌خواهيم برنامه هسته‌اي خود را پيش‌ببريم و دنيا هم‬ ‫هر‌كاري مي‌خواهد انجام دهد‪ .‬ش��ماري از مسئوالن‬ ‫جمهوري اسالمي ايران امروز به اين نقطه رسيده‌اند‬ ‫كه درست نيست برنامه‌هاي هسته‌اي خود را به شكلي‬ ‫پيش ببريم كه همه دنيا را در مقاب��ل خود قرار‌دهيم‪.‬‬ ‫يا اگر مردم دنيا را ه��م همراه خود بدانيم‪ ،‬دس��تكم‬ ‫قدرت‌هاي بزرگ را نبايد در برابر خود قرار دهيم‪.‬‬ ‫نگاه جديد در ميان مسئوالن ايراني را غربي‌ها هم درك‬ ‫كرده‌اند‪ .‬آنها به تدريج دريافته‌اند كه ايران در مس��اله‬ ‫مذاكرات هسته‌اي جدي است‪ ،‬حس��ن نيت دارد و‬ ‫‌مذاكره را صرف مذاكره دنبال نمي‌كند‪ .‬ايران به واقع‬ ‫و اصالتا به‌دنبال آن است كه با ‪ 5+1‬و مشخصا با غرب‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫صادق زيبا كالم معتقد است كه‬ ‫مذاكرات استانبول ‪‌،‬بغداد و مسكو‬ ‫نشان‌دهنده حسن نيت ايران در‬ ‫گفت‌وگوهاي هسته‌اي با گروه ‪1+5‬‬ ‫است در واقع ايران نوعي مصالحه و‬ ‫توافق با غرب را دنبال مي‌كند‬ ‫‪50‬‬ ‫به‌نوعي به مصالحه و توافق دست يابد‪.‬‬ ‫بر همين اساس ش��اهديم كه مذاكرات طوالني‪،‬‬ ‫جدي‪ ،‬متعدد و سلس��ه‌وار مي‌ش��ود‪ .‬نكت��ه جالب‬ ‫اينجاست كه با همه اينها مذاكرات تاكنون به شكست‬ ‫نينجاميده است‪ .‬در واقع از استانبول تا مسكو شاهد‬ ‫نبوديم كه طرف ايراني يا غربي اظهار كند كه ما حرف‬ ‫خود را زده‌ايم و طرف مقابل نپذيرفته و الزم اس��ت‬ ‫مذاكرات تمام شود‪ .‬در هر سه نشست گذشته‪ ،‬هر دو‬ ‫طرف اذعان داش��تند كه طرف مقابل هم مي‌خواهد‬ ‫به‌سوي مصالحه و توافق حركت كند‪ .‬از آنجا كه اين‬ ‫يقين براي غربي‌ها حاصل شده كه ايران ديگر به‌دنبال‬ ‫نگاه قبلي نيست‪ ،‬با ادامه مذاكرات موافق هستند‪.‬‬ ‫در اين ميان آيا مذاكرات مس��كو را مي‌توان‬ ‫نقطه عطفي براي دو طرف دانس��ت؟ به بيان‬ ‫ديگر تمايز مذاكرات مسكو با مذاكرات قبلي‬ ‫در چه بود؟‬ ‫‪ l‬آنچه در مسكو رخ داد اين بود كه از اين پس‬ ‫دو طرف بايد وارد جزئيات ش��وند‪ .‬در واقع غرب با‬ ‫اين تصور كه ديگر ايران حاضر به امتياز دهي در مقابل‬ ‫دريافت امتيازاتي ديگر است‪ ،‬خود را براي دادن امتياز‬ ‫و گرفتن امتيازهايي ديگر از ايران آماده كرده است‪ .‬اين‬ ‫چارچوبي است كه ميان آقاي جليلي و خانم اشتون كه‬ ‫نهايتا حاصل شده است‪.‬‬ ‫اينكه چه امتيازات��ي حاضريم به غرب بدهيم و‬ ‫چه امتيازاتي دريافت كنيم‪ ،‬جزئياتي اس��ت كه بايد‬ ‫كارشناس��ان در س��طوح پايين‌تر بايد بررسي كنند‪.‬‬ ‫مقصود من اين نيس��ت كه اكنون همه مش��كالت ما‬ ‫با غرب برطرف ش��ده اس��ت‪ .‬خير‪ ،‬ممكن است دو‬ ‫طرف در نهايت به اين نتيجه برسند كه امتيازات داده‬ ‫شده و گرفته ش��ده با هم تطابق ندارد و مذاكرات را‬ ‫شكست خورده اعالم كنند‪ .‬اما تاكنون اينگونه نبوده و‬ ‫ايران و غرب نشان داده‌اند كه به‌واقع به‌دنبال مذاكرات‬ ‫جدي و يافتن مصالحه و راهكار هستند‪.‬‬ ‫خانم اشتون در خاتمه مذاكرات مسكو اعالم‬ ‫كرد كه با ورود به جزئيات متوجه فاصله خود‬ ‫با ايران شده‌اند‪ .‬آيا اين فاصله‌ها ممكن است‬ ‫مشكل‌ساز شوند؟‬ ‫‪ l‬تا‌ديروز ايران به هيچ عنوان اعالم نمي‌کرد‬ ‫كه مذاكره درباره رد و بدل شدن امتياز است‪ .‬تا ديروز‬ ‫غربي‌ها اظهار نمي‌كردند كه حاضر به انجام مذاكرات‬ ‫جدي بر سر جزئيات با ايران هس��تند‪ .‬تا پيش از اين‬ ‫مالك ما اين بود كه برنامه هس��ته‌اي كش��ور را پيش‬ ‫ببريم و غرب هم هر‌كاري مي‌خواهد انجام دهد‪ .‬اما‬ ‫امروز اين سياست كنار گذاشته شده و ايران خطاب به‬ ‫غرب اظهار مي‌كند كه گرچه برنامه هسته‌اي را پيش‬ ‫مي‌برد‪ ،‬ام��ا در عين حال قصد ندارد دني��ا را در برابر‬ ‫خود قرار دهد‪.‬‬ ‫از اين پس دو طرف وارد جزئيات مي‌ش��وند‪.‬‬ ‫معناي سخن من اين نيست كه بدون‌ترديد در جزئيات‬ ‫توافق ميان طرفين حاصل خواهد ش��د‪ ،‬اما غربي‌ها‬ ‫متوجه شده‌اند كه جمهوري اسالمي ايران حسن نيت‬ ‫دارد و مي‌خواهد در سايه مذاكرات به مصالحه برسد‪.‬‬ ‫بس��ياري مذاك��رات مس��كو را ب��راي ايران‬ ‫بستري مساعد براي توقف تحريم‌ها ارزيابي‬ ‫مي‌كردند‪ .‬ح��ال با‌توج��ه به نزديك��ي زمان‬ ‫اعمال تحريم نفتي غ��رب عليه ايران مي‌توان‬ ‫گفت‌وگوهاي مس��كو را از اي��ن منظر ناكام‬ ‫توصيف كرد؟‬ ‫‪ l‬به هيچ وجه‪ .‬اين انتظار و توقع كه در سايه‬ ‫مذاكرات مسكو تحريم‌هاي نفتي غرب متوقف شود‬ ‫و دو هفته ديگر تحريم نفتي عليه ايران اجرايي نشود‪،‬‬ ‫انتظاري بيجا بود چراكه هنوز توافقي روي كاغذ ميان‬ ‫ايران و غرب حاصل نشده است‪ .‬ما واقعا چه امتيازي‬ ‫داده‌ايم و چه گام‌هايي برداشته‌ايم؟ پاسخ هيچ است‪.‬‬ ‫طرف غربي هم همين وضع را دارد‪ .‬بنابراين چرا بايد‬ ‫انتظار داش��ته باش��يم كه از ابتداي جوالي (دو هفته‬ ‫ديگر) همه چيز مرتب شود و تحريم‌ها متوقف شود‪.‬‬ ‫دستوركارهايآمريكادرمذاكراتمسكوچهبود؟‬ ‫‪ l‬در واقع براي آمري��كا مذاكرات دو جانبه با‬ ‫ايران ي��ا مذاكره در كنار اروپ��ا و اعضاي ديگر گروه‬ ‫‪ 5+1‬تفاوت��ي ن��دارد‪ .‬در م��ورد توقف غني‌س��ازي‬ ‫‪20‬درصدي هم بايد گفت كه تهران حاضر است اين‬ ‫ميزان غني‌س��ازي را كنار بگذارد چراكه غني‌سازي‬ ‫‪ 20‬درصدي از ابتدا هدف ايران نبود‪ .‬ما به اين علت‬ ‫به س��وي توليد ‪ 20‬درصدی گام برداشتيم كه غرب‬ ‫حاضر به واگذاري اورانيوم ‪ 20‬درصدي به ايران نشد‪.‬‬ ‫اكنون كه ايران به اندازه نيازه��اي رآكتور تحقيقاتي‬ ‫تهران اورانيوم ‪ 20‬درصدي تهيه‌كرده اس��ت‪ ،‬اساسا‬ ‫دليلي ندارد كه اين روند ادام��ه پيدا كند‪ .‬ضمن آنكه‬ ‫ادامه اين روند براي ايران به صرفه هم نيست‪.‬‬ ‫آغ��از دور جدي��دي از مذاك��رات فن��ي و‬ ‫كارشناس��ي ميان طرفين را چط��ور ارزيابي‬ ‫مي‌كنيد؟ آيا اين مذاك��رات مي‌تواند مقدمه‬ ‫تفاهم بيشتر ميان طرفين باشد؟‬ ‫‪ l‬دقيقا همين طور است‪ .‬با يك مثال توضيح‬ ‫مي‌دهم‪ .‬تا ب��ه اينجا ايران مي‌گف��ت كه قصد فروش‬ ‫ندارد و غرب هم مي‌گفت كه ما قصد خريد نداريم‪.‬‬ ‫اكنون ب��راي اولين بار ايران خود را فروش��نده اعالم‬ ‫مي‌كند و غرب خود را خريدار‪ .‬همچنين هم غرب و‬ ‫هم ايران جديت و حسن نيت يكديگر را درك كرده‬ ‫اند‪ .‬از اين پس بايد وارد جزئيات شد‪ .‬به اين‌ترتيب‬ ‫چشم‌انداز روش��ني در انتظار مذاكرات ايران و ‪5+1‬‬ ‫است‪g .‬‬
‫راهبرد مقاومت‬ ‫رويكرد غرب‪ :‬همكاري‪‌،‬وقفه و فشار ديپلماتيك‬ ‫‪3‬‬ ‫ابراهيم متقي ـ استاد دانشگاه تهران‬ ‫سياست خارجي‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫ديپلماسي هس��ته‌اي ايران محور اصلي سياست‬ ‫امنيتي جمهوري اسالمي از س��ال ‪ 2003‬تاكنون شده‬ ‫است‪ .‬گروه‌هاي نومحافظه‌كار سياست امنيتي آمريكا در‬ ‫سال‌هاي بعد از جنگ سرد در‌صدد برآمدند تا موضوع‬ ‫جديدي را به‌عنوان «اشاعه هسته‌اي» وارد ادبيات روابط‬ ‫و سياست بين‌الملل کنند‪ .‬به كارگيري چنين مفهومي‌به‬ ‫معناي آن است كه كشورهايي همانند ايران مي‌توانند‬ ‫نماد جديدي از تهديدات امنيتي عليه آمريكا‪ ،‬اسرائيل و‬ ‫كشورهاي اروپايي جهان غرب محسوب شوند‪ .‬چنين‬ ‫رويكردي از س��وي گروه‌هايي مطرح شد كه درصدد‬ ‫تثبيت و گس��ترش هژموني آمريكاي��ي بودند‪ .‬چنين‬ ‫افرادي هرگونه فرآيندي ك��ه منجر به توليد قدرت در‬ ‫كشورهاي منطقه‌اي مي‌شد را به عنوان نمادي از تهديد‬ ‫امنيتي براي اياالت متحده تلقي مي‌كردند‪.‬‬ ‫افرادي همانن��د پل ولفوويت��ز‪ ،‬داگالس فيث و‬ ‫ريچارد پرل تالش كردند تا سياس��ت امنيت‌س��ازي‬ ‫در خاورميان��ه را از طريق مقابله موثر با كش��ورهايي‬ ‫همانند ايران‪ ،‬عراق و سوريه به انجام رسانند‪ .‬افراد ياد‬ ‫شده تماما در زمره پيروان مكتب فكري لئو‌اشتراوس‬ ‫محسوب مي‌شوند‪.‬‬ ‫اشتراوس نظريه دروغ شرافتمندانه را مطرح كرد‪.‬‬ ‫وي بر اين اعتقاد است كه براي گسترش قدرت آمريكا‬ ‫مي‌بايست از ادبياتي استفاده كرد كه زمينه‌هاي الزم براي‬ ‫بي‌اثرسازي اقتدار كشورهاي رقيب را به وجود آورد‪.‬‬ ‫از ديدگاه اش��تراوس‪ ،‬هر كش��وري كه به توليد‬ ‫قدرت مبادرت ورزد‪ ،‬در زمره واحدهاي تهديد‌كننده‬ ‫امنيت ملي اياالت متحده محس��وب مي‌شود‪ .‬به اين‬ ‫‌ترتيب زمينه براي بهره‌گيري از سياس��ت اتهامي‌عليه‬ ‫فعاليت‌هاي هسته‌اي ايران فراهم شد‪.‬‬ ‫اگر چه از زم��ان توليد ادبي��ات داگالس فيث‪،‬‬ ‫ريچارد پرل و پ��ل ولفوويتز در ارتب��اط با تهديدات‬ ‫ناشي از قابليت هسته‌اي ايران بيش از ‪ 9‬سال مي‌گذرد‪،‬‬ ‫اما هنوز توليد دروغ ش��رافتمندانه بخش اصلي خلق‬ ‫وظيفه امنيتي براي زمامداران آمريكا محسوب مي‌شود‪.‬‬ ‫براساس چنين رويكردي بود كه تاكنون شش قطعنامه‬ ‫عليه ايران صادر شده است‪.‬‬ ‫درك ادبيات به كار گرفته شده توسط نظريه‌پردازان‬ ‫موضوعات راهب��ردي آمريكا و اروپا ب��دون توجه به‬ ‫س��نت‌هاي محافظه‌كاري امنيتي امكان‌پذير نیس��ت‪.‬‬ ‫كشورهاي ياد شده از الگوي دروغ شرافتمندانه براي‬ ‫متهم‌سازي ايران به توليد سالح‌هاي هسته‌اي استفاده‬ ‫كردند‪.‬‬ ‫زماني كه رهبري معظم جمهوري اسالمي موضوع‬ ‫مربوط به فتواي هسته‌اي را مطرح كردند و به موجب‬ ‫آن توليد‪ ،‬نگهداري و به كارگيري س�لاح‌هاي كشتار‬ ‫جمعي را مخالف روح دين مقدس اس�لام دانستند‪،‬‬ ‫تصميم‌گيران و زمامداران اجرايي در كشورهاي غربي‬ ‫در وضعيت جديدي قرار گرفتند‪.‬‬ ‫در اي��ن ش��رايط‪ ،‬الگ��وي دروغ ش��رافتمندانه‬ ‫كش��ورهاي غربي‪ ،‬كارآمدي و اثربخش��ي خود را از‬ ‫دست داد‪ .‬مواضع اتخاذ شده از سوي رهبران عاليه و‬ ‫مقامات اجرايي ايران در رسانه‌هاي بين‌المللي منعكس‬ ‫شد‪ .‬به موازات چنين فرآيندي‪ ،‬نشانه‌هاي ديگري نيز‬ ‫وجود داشت كه حقانيت هس��ته‌اي ايران را منعكس‬ ‫مي‌ساخت‪ .‬فعاليت هس��ته‌اي ايران در قالب مقررات‬ ‫آژانس بين‌المللي ان��رژي اتمي‌انج��ام مي‌پذيرفت‪.‬‬ ‫حضور كارشناس��ان آژانس بيانگر ع��دم انحراف در‬ ‫سياست هسته‌اي ايران محسوب مي‌شد‪.‬‬ ‫حقانيت فعاليت صلح‌جويانه هسته‌اي ايران توسط‬ ‫نهادهاي بين‌المللي و س��ازمان‌هاي امنيتي كشورهاي‬ ‫مختلف نيز مورد تاكيد قرار گرفته اس��ت‪ .‬از يكس��و‪،‬‬ ‫تاكنون هيچ گونه اطالعاتي توسط سرويس‌هاي امنيتي‬ ‫آمريكا و اروپا درباره توليد سالح‌هاي هسته‌اي توسط‬ ‫ايران ارائه نش��ده و از س��وي ديگر‪ ،‬فعاليت هسته‌اي‬ ‫صلح‌جويانه ايران توسط آژانس بين‌المللي انرژي اتمي‌‬ ‫مورد تاييد قرار گرفت‪ .‬در چنين شرايطي بود كه زمينه‬ ‫براي اعتمادسازي متقابل از طريق اعاده مذاكرات ايران‬ ‫و گروه ‪ 5+1‬بعد از ‪ 14‬ماه وقفه فراهم ش��د؛ مذاكراتي‬ ‫كه تا ‪ 20‬ژوئن ‪ 2012‬به هيچ نتيجه موثري منجر نشده‬ ‫است‪.‬‬ ‫مذاكرات ايران و گروه ‪ 5+1‬در اجالسيه استانبول‬ ‫‪ ،2‬بغداد و مسكو برگزار شد‪ .‬اعضاي شركت‌كننده در‬ ‫مذاكرات استانبول‌‪ ،2‬روند ايجاد شده را سازنده ارزيابي‬ ‫كردند‪ .‬در نگرش كش��ورهاي ياد ش��ده از اين جهت‬ ‫اجالسيه استانبول با مذاكرات س��ازنده همراه بوده كه‬ ‫ايران سياست مبتني بر شفاف‌سازي و اعتمادسازي را‬ ‫مورد توجه قرار داد؛ مذاكراتي كه زمينه‌هاي شكل‌گيري‬ ‫اجالس��يه بغداد را فراه��م آورد‪ .‬در اجالس��يه بغداد‪،‬‬ ‫كشورهاي گروه ‪ 5+1‬اهداف واقعي خود را منعكس‬ ‫كردند‪.‬‬ ‫از دي��دگاه كش��ورهاي غربي مذاك��ره به مفهوم‬ ‫پيگيري مرحله‌اي اهداف راهبردي محسوب مي‌شود‪.‬‬ ‫در گام اول يعني در مذاكرات استانبول ‪ ،2‬كشورهاي‬ ‫گروه ‪ 5+1‬مب��ادرت به اتخاذ «ديپلماس��ي همكاري»‬ ‫كردند‪.‬‬ ‫در مرحله دوم يعني در مذاكرات بغداد از گزينه‬ ‫طرح موضوعات كلي در رابطه با ايران استفاده كردند‪.‬‬ ‫شايد بتوان ويژگي دور دوم مذاكرات گروه ‪ 5+1‬با ايران‬ ‫را در قالب «ديپلماسي تاخيري» مورد ارزيابي قرار داد‪.‬‬ ‫الگويي كه كشورهاي غربي مورد اس��تفاده قرار داده‬ ‫بودند‪ ،‬به اندازه‌ای غيرمنطقي بود كه استفان والت از آن‬ ‫به عنوان عدم جدي ب��ودن آمريكا و جهان غرب براي‬ ‫مذاكره با ايران یاد کرد‪ .‬مقاله وي در س��ايت «سياست‬ ‫خارجي» مبتني بر اين پرسش بود كه آيا جهان غرب در‬ ‫مذاكره با ايران جدي است؟‬ ‫تجربه ايران نشان داد كه آنان از ديپلماسي تاخيري‬ ‫بهره‌گرفته و به همين دليل اس��ت كه هيچ‌گونه نتيجه‬ ‫مش��خصي از مذاكرات بغ��داد حاصل نش��د‪ .‬ايران و‬ ‫كشورهاي ‪ 5+1‬موافقت خود را با مذاكرات استانبول‬ ‫اعالم كردند؛ مذاكراتي كه شكاف تحليلي دو طرف را‬ ‫كامال منعكس كرد‪ .‬به همين دليل است كه ديپلماسي‬ ‫همكاري در مرحله دوم به ديپلماس��ي تاخيري و در‬ ‫مرحله سوم به ديپلماس��ي وقفه در مذاكرات هسته‌اي‬ ‫منجر ش��د‪ .‬نكته جالب توجه در آن است كه مقامات‬ ‫سياست خارجي روس��يه نيز هيچ گونه تالشي براي‬ ‫عبور از ديپلماسي وقفه به عمل نياوردند‪ .‬مطالبات آنان‬ ‫به‌گونه‌اي دور از انتظار طرح در مذاكرات ديپلماتيك‬ ‫بود كه الوروف‪ ،‬وزير خارجه روس��يه روز ‪ 18‬ژوئن‬ ‫يعني در روز آغاز مذاكرات ايران با گروه ‪ 5+1‬مسكو‬ ‫را به قصد شركت در اجالس��يه گروه ‪ 20‬در مكزيك‬ ‫‌ترك كرد‪.‬‬ ‫در شرايط موجود اين س��وال مطرح مي‌شود كه‬ ‫آينده مذاكرات اي��ران و گروه ‪ 5+1‬چ��ه خواهد بود؟‬ ‫واقعيت آن اس��ت كه ش��كاف در مواضع ديپلماسي‬ ‫هس��ته‌اي ايران با گروه مقابل در اجالسيه بغداد آغاز‬ ‫شده بود‪.‬‬ ‫مذاكرات مسكو چنين تفاوت‌هايي را در مواضع‬ ‫ايران با گروه ‪ 5+1‬آش��كارتر كرد‪ .‬رويكرد مايكل مان‪،‬‬ ‫سخنگوي اتحاديه اروپا كه در روز ‪ 18‬ژوئن و در آغاز‬ ‫مذاكرات مطرح شده بود‪ ،‬با نگرش كاترين اشتون كه‬ ‫در پايان روز دوم مذاكرات هس��ته‌اي ارائه شد‪ ،‬كامال‬ ‫همگوني دارد‪.‬‬ ‫سياستي كه ماهيت يك‌جانبه داشته باشد طبيعي‬ ‫اس��ت كه نمي‌توان��د در طوالن��ي مدت از ت��داوم يا‬ ‫نتيجه‌بخشي برخوردار باشد‪ .‬ش��ايد سياست وقفه و‬ ‫تاخير در ديپلماس��ي هس��ته‌اي گروه ‪ 5+1‬جايگزين‬ ‫ديپلماسي همكاري شده باش��د‪ .‬واقعيت آن است در‬ ‫موضوعات سياس��ت بين‌الملل بايد رويكرد حاكم بر‬ ‫مذاكرات را بر اساس طرح مواضع گروه‌هاي حاشيه‌اي‬ ‫مورد توجه قرار داد‪ .‬كنگره آمريكا به عنوان اصلي‌ترين‬ ‫مانع تداوم سياست‌هاي هس��ته‌اي ايران و گروه ‪5+1‬‬ ‫محسوب مي‌شود‪.‬‬ ‫به همين دليل است كه سياس��ت تاخيري براي‬ ‫تصويب قوانين جديد در آمريكا اتخاذ ش��ده اس��ت‪.‬‬ ‫عالوه بر آن كش��ورهاي غرب��ي بر اي��ن اعتقادند كه‬ ‫بايد فرآيندي مورد توجه قرار گي��رد كه به موجب آن‬ ‫زمينه‌هاي اعمال فشار اقتصادي‪ ،‬ديپلماتيك و امنيتي‬ ‫فزاينده عليه ايران ايجاد ش��ود‪ .‬مذاكرات هسته‌اي به‬ ‫عنوان بخشي از واقعيت رفتار ديپلماتيك كشورهاي‬ ‫غربي محسوب مي‌ش��ود‪ .‬براس��اس چنين واقعيتي‪،‬‬ ‫سياست تاخير و وقفه در شرايطي ايجاد مي‌شود كه آنان‬ ‫بتوانند روند متقاعدسازي كشورهايي همانند ايران را‬ ‫از طريق سازوكارهاي مربوط به ديپلماسي متقاطع به‬ ‫انجام رسانند‪.‬‬ ‫ديپلماسي متقاطع به مفهوم شكل‌گيري سيكل‌هاي‬ ‫همكاري ـ وقفه ـ فشار ديپلماتيك محسوب مي‌شود‪.‬‬ ‫هرگاه جهان غرب از سياست تاخيري استفاده کند‪ ،‬به‬ ‫معناي آن است كه گام دوم را براساس ديپلماسي فشار‬ ‫پيگيري مي‌كند‪ .‬تنها راه عبور از ديپلماس��ي فش��ار را‬ ‫مي‌توان بهره‌گيري از راهبرد مقاومت مبتني‌بر حقانيت‬ ‫دانست‪.‬‬ ‫آنچه به‌عنوان پذيرش حقانيت هس��ته‌اي ايران‬ ‫در قالب بند چهار اساس��نامه آژانس بين‌المللي انرژي‬ ‫هسته‌اي مطرح مي‌ش��ود را بايد به عنوان اولين گام در‬ ‫فرآيند پيگيري حقانيت هس��ته‌اي ايران دانست‪ .‬گام‬ ‫دوم مربوط به شرايط و فرآيندي است كه به موجب آن‬ ‫تحريم‌هاي يك‌جانبه (تحريم‌هاي فراقانوني آمريكا و‬ ‫اتحاديه اروپا) و تحريم‌هاي چند جانبه (كه به موجب‬ ‫قطعنامه‌هاي شوراي امنيت س��ازمان ملل اعمال شده‬ ‫است) لغو شود‪g.‬‬ ‫‪51‬‬
‫بين‌الملل‌‬ ‫مصر در برزخ‬ ‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫محمدالمرسي پيشتاز انتخابات رياست‌جمهوري مصر‬ ‫‪1‬‬ ‫پيروزي بزرگ براي اسالمگرايان‬ ‫شو‌قوس‌هاي فراوان‪ ،‬س��تاد‬ ‫باالخره پ��س از ك ‌‬ ‫انتخاباتي محم��د المرس��ي‪ ،‬نامزد اس�لامگرايان در‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري مصر‪ ،‬وی را پيروز انتخابات‬ ‫اعالم ك��رد‪ .‬محمد المرس��ي‪ ،‬رئيس ح��زب آزادي و‬ ‫عدالت‪ ،‬شاخه سياسي جنبش اخوان‌المسلمين است‬ ‫و احمد ش��فيق كه به عنوان نامزد مستقل در انتخابات‬ ‫ش��ركت كرده‪ ،‬آخرين نخست‌وزير حس��ني مبارك‪،‬‬ ‫رئيس‌جمهور بركنار شده مصر اس��ت‪ .‬اين در حالي‬ ‫است كه احمد شفيق نيز ادعاي پيروزي در انتخابات‬ ‫را كرده است‪« .‬احمد شفيق»‪ ،‬نخست‌وزير رژيم ساقط‬ ‫شده حسني مبارك‪ ،‬ادعاي پيروزي محمدالمرسي را رد‬ ‫كرده و گفته است شمارش موقت آرا نشان مي‌دهد كه‬ ‫‪52‬‬ ‫او برنده انتخابات است‪ .‬گفته شده كه محمد المرسي‬ ‫و احمد ش��فيق‪ ،‬هر كدام ادعا دارند ب��ه‌ترتيب ‪ ٥۲‬و‬ ‫‪ 51/6‬در صد آرا را به دس��ت آورده‌ان��د‪ .‬پس از اعالم‬ ‫اين پيروزي‪ ،‬محمد المرس��ي در جمع خبرنگاران در‬ ‫ستاد حاضر شد و گفت همه كساني كه به او راي داده‬ ‫يا نداده‌اند در قلب او جاي دارن��د و از همه آنان براي‬ ‫شركت در انتخابات تشكر كرد‪ .‬او وعده داد كه حكومتي‬ ‫قانون‌مدار تشكيل خواهد داد كه حقوق قربانيان انقالب‬ ‫را به آنان بازخواهد گردان��د و در صدد انتقام‌جويي و‬ ‫تسويه‌حس��اب با مخالفانش نخواهد بود‪.‬اما يك مقام‬ ‫ستاد انتخاباتي احمد شفيق به خبرگزاري رويترز گفت‪:‬‬ ‫«من اين را نمي‌پذيرم‪ ،‬من ارقام غلط منتشر نمي‌كنم‪».‬‬ ‫همزمان نظاميان حاكم بر مصر بيانيه‌اي صادر كرده‌اند‬ ‫كه در آن ظاهرا اختيارات گس��ترده‌اي براي خود قائل‬ ‫مي‌ش��وند‪ .‬بنابه گزارش‌ها در سند منتش��ره از سوي‬ ‫شوراي عالي نيروهاي مسلح آمده است كه انتخابات‬ ‫عمومي تا زمان تدوين يك قانون اساسي دائمي‌برگزار‬ ‫نخواهد شد‪ .‬مطابق اين بيانيه كه ساعاتي پس از بسته‬ ‫شدن صندوق‌هاي راي‌گيري منتش��ر شد‪ ،‬اختيارات‬ ‫قانونگذاري در اختيار ش��وراي عالي نيروهاي مسلح‬ ‫قرار گرفته است‪.‬بر اين مبنا عمال كنترل بودجه و اينكه‬ ‫چه كسي قانون‌اساسي را خواهد نوشت به شوراي عالي‬ ‫نيروهاي مسلح سپرده مي‌شود‪ .‬جزئيات كامل اين سند‬ ‫احتماال به زودي اعالم خواهد شد‪ .‬محمد البرادعي از‬
‫نظامي درحال تقويت قدرت خود و مقاومت در برابر‬ ‫تغييرات دموكراتيك مورد درخواست تظاهركنندگان‬ ‫سال گذشته است‪ .‬سربازان ارتش چند روزي است در‬ ‫اطراف پارلمان مستقر شده‌اند و دستور دارند مانع ورود‬ ‫نمايندگان شوند‪ .‬در دور دوم اشتياق كمتري نسبت به‬ ‫راي‌گيري‌هاي چند ماه اخير وجود داشته است و برخي‬ ‫حتي خواستار تحريم دور دوم ش��ده بودند‪ .‬بسياري‬ ‫از راي‌دهن��دگان در مورد گزينه‌ه��اي پيش رو بدبين‬ ‫بوده‌اند و با اكراه راي داده‌اند‪ .‬منتقدان شفيق مي‌گويند‬ ‫كه احمد شفيق خلبان سابق ارتش‪ ،‬نامزد غيررسمي و‬ ‫نماد روزهاي استبداد تحت حكومت مبارك است‪ .‬از‬ ‫سوي ديگر آقاي المرسي خود را يك انقالبي و بخشي‬ ‫از جنبش سرنگوي حسني مبارك معرفي كرده و قول‬ ‫اصالحات اقتصادي و سياسي را داده است‪ .‬او همچنين‬ ‫مواضع مذهبي خود را در تالشي براي جذب ليبرال‌ها‬ ‫ماليم كرده است‪ .‬حزب آزادي و عدالت او برنده تقريبا‬ ‫نيمي‌ از كرسي‌هاي پارلماني در انتخابات سال ‪۲۰۱۱‬‬ ‫شده بود‪ .‬براساس آمار رس��مي در دور اول انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري كه ‪ ۴۶‬درصد از ‪ ۵۲‬ميليون فرد واجد‬ ‫شرايط در آن شركت كردند محمدالمرسي ‪24/8‬درصد‬ ‫آرا و آقاي شفيق ‪23/7‬درصد آرا را به دست آوردند‪.‬‬ ‫بين‌الملل‬ ‫تكرار تجربه تركيه‬ ‫در تحليل آخري��ن تحوالت مص��ر «عبدالباري‬ ‫عطوان» س��ردبير روزنامه القدس العربي با اش��اره به‬ ‫سناريوهاي شوراي نظامي حاكم عليه انقالب مردمي‬ ‫‌اين كشور اوضاع مصر را در حال حركت به سوي تكرار‬ ‫تجرب ‌ه تركيه قبل از حزب عدالت و توس��عه توصيف‬ ‫كرده است‪« .‬عبدالباري عطوان» با اشاره به توطئه‌هاي‬ ‫مكرر شوراي نظامي مصر عليه انقالب ‪ 25‬ژانويه اين‬ ‫كشور آورده است‪« :‬تصميمات شوراي نظامي حاكم‬ ‫از زماني كه حس��ني مبارك را كن��ار زد به نفع انقالب‬ ‫نبوده اس��ت‪ .‬در واقع حكومت موروثي كه مصري‌ها‬ ‫با آن مخالف بودند به وقوع پيوست اما نه به شكلي كه‬ ‫حسني مبارك قدرت را به فرزندش جمال واگذار كند‬ ‫بلكه قدرت به نظاميان رس��يد‪ ».‬وي مي‌افزايد‪« :‬اعالم‬ ‫متمم قانون اساس��ي يك روز بع��د از انحالل پارلمان‬ ‫و در آس��تانه دور دوم انتخابات و ابطال قانون موسوم‬ ‫به انزواي سياس��ي در واقع تالش��ي براي به شكست‬ ‫كشاندن انقالب و روند دموكراتيك مصر است‪ ».‬عطوان‬ ‫مي‌نويسد‪« :‬نظاميان با همراهي آمريكا انقالب مصر را‬ ‫ربودند‪ .‬درست است كه محمد المرسي برنده شده‪ ،‬اما‬ ‫در واقع رئيس بدون اختيارات و نشسته در كنج دفترش‬ ‫اس��ت و قدرت حقيقي در دس��ت نظاميان است و در‬ ‫حقيقت رئيس‌جمهوري سنبليك است كه وظيفه آن‬ ‫به استقبال و بدرقه سران ديگر كشورها رفتن و گرفتن‬ ‫عكس يادگاري خالصه خواهد شد‪.‬‬ ‫طبق متمم قانون‌اساس��ي رئيس‌جمه��وري بدون‬ ‫اجازه شوراي نظامي نمي‌تواند تصميمي‌درباره جنگ‬ ‫بگيرد و اقدامي‌درباره محاكمه غيرنظاميان در دادگاه‌هاي‬ ‫نظامي انجام دهد‪ .‬آيا اين عاقالنه است كه حسني مبارك و‬ ‫انورسادات كه منتخب مردم مصر نبودند داراي اختيارات‬ ‫وسيع باشند‪ ،‬اما رئيس‌جمهوري منتخب اختياري از خود‬ ‫نداشته باش��د؟» عطوان مي‌افزايد‪« :‬مشكلي كه محمد‬ ‫المرسي دارد اين اس��ت كه گزينه آمريكا و مورد قبول‬ ‫اسرائيلنيست‪.‬مصربه تدريج از انقالبخوددورمي‌شود‬ ‫و به سوي تجربه‌تركيه قبل از پيروزي حزب عدالت و‬ ‫توسعه به رهبري رجب‌طيب اردوغان گام برمي‌دارد‪ ».‬وي‬ ‫بيان كرد‪« :‬اين تصميم به سناريوهاي آمريكا براي ممانعت‬ ‫از به قدرت رس��يدن اس�لام‌خواهان مربوط مي‌شود و‬ ‫واشنگتن فقط از كساني حمايت مي‌كند كه از منافع آن‬ ‫درمنطقهواسرائيلحمايتكنند‪».‬عطوانمي‌نويسد‪«:‬مابا‬ ‫رئيس‌جمهوري كه قدرت مطلقه داشته باشد مخالفيم اما‬ ‫در عين حال با حكومت نظاميان و قبضه قدرت به دست‬ ‫آنها نيز مخالفيم‪ ».‬وي بيان كرد‪« :‬زيركي كه شوراي نظامي‬ ‫براي شكست انقالب مصر به خرج دادبه خود آنهامربوط‬ ‫نمي‌شود بلكه اين سناريو را برخي طرف‌هاي داخلي و‬ ‫خارجي براي آن طراحي كرده‌اند‪g».‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫رهبران سياسي مستقل در مصر اين اعالميه را «پسرفتي‬ ‫جدي براي دموكراسي و انقالب» توصيف كرده است‪.‬‬ ‫اعالميه تازه اين شورا تاثيري حياتي بر نتيجه انتخابات و‬ ‫همچنين نگارش قانون اساسي تازه مصر خواهد داشت‪.‬‬ ‫بعضي از مصري‌ها اكنون مي‌گويند كه نقش رهبر بعدي‬ ‫كشور احتماال «مثل ملكه انگلستان» در حد يك مقام‬ ‫تش��ريفاتي تقليل خواهد يافت‪ .‬اي��ن اولين انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري اين كش��ور از زمان سقوط حسني‬ ‫مبارك در سال ‪ ۲۰۱۱‬است‪.‬اين راي‌گيري همچنين در‬ ‫خالل يك اختالف شديد در مورد انحالل پارلمان طي‬ ‫حكم دادگاه قانون‌‌اساس��ي انجام مي‌شد‪ .‬حزب آقاي‬ ‫المرسي‪ ،‬اخوان‌المسلمين‪ ،‬حكم دادگاه را غيرقانوني‬ ‫و كودتايي عليه دموكراسي خوانده است‪ .‬پس از ابطال‬ ‫پارلمان توس��ط ش��وراي عالي نيروهاي مسلح مصر‪،‬‬ ‫اخوان‌المسلمين از مصري‌ها خواست از انقالب خود‬ ‫دفاع كنند‪ .‬دادگاه قانون‌اساسي از قضاتي تشكيل شده‬ ‫كه در دوران حس��ني مبارك منصوب شده بودند‪ .‬اين‬ ‫اختالف به بيم كس��اني دامن‌زده كه مي‌گويند شوراي‬ ‫ژنرال‌هاي قدرت‌طلب‬ ‫از س��وي ديگ��ر ش��وراي عال��ي نظام��ي‬ ‫مص��ر در اعالمي��ه‌اي ك��ه ش��ب يكش��نبه ‪ ۱۷‬ژوئن‬ ‫(‪ ۲۸‬خرداد) و س��اعاتي پس از پايان دور دوم انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري منتشر كرده‪ ،‬اختياراتي گسترده براي‬ ‫خود قائل شده است‪ .‬البته اين ش��ورا تصريح كرده كه‬ ‫تا پايان م��اه ژوئن قدرت را ب��ه رئيس‌جمهور منتخب‬ ‫واگذار خواهد كرد‪ .‬هرچند س��ايت الجزيره به نقل از‬ ‫سامح عاشور‪ ،‬از مشاوران ش��وراي عالي نظامي مصر‪،‬‬ ‫نوشته است‪« :‬رئيس‌جمهور آينده مصر چه بخواهد و‬ ‫چه نخواهد مدت محدودي در قدرت خواهد بود‪ ».‬اين‬ ‫شورا به موجب اعالميه‌اي كه منتشر كرده خود را صاحب‬ ‫اختياراتي گسترده در حوزه قانونگذاري‪ ،‬تعيين بودجه و‬ ‫همچنين فرماندهي نيروهاي مسلح اعالم كرده است‪.‬‬ ‫مخالفان شوراي عالي نظامي اين اقدام را «كودتا» توصيف‬ ‫كرده‌اند‪ .‬مطابق بخش‌هايي از اين اعالميه كه در سايت‬ ‫االهرام منتشر شده‪ ،‬شوراي عالي نظامي اين اختيار را دارد‬ ‫كه اعضاي خود را تعيين و عضويت آنها را تمديد كند‪.‬‬ ‫همچنين رئيس‌جمهوري حق ندارد بدون توافق شوراي‬ ‫نظامي دستوري به نيروهاي مسلح بدهد‪.‬به اين‌ترتيب در‬ ‫صورت بروز جنگ يا ناآرامي‌داخلي اين شوراي عالي‬ ‫نظامي خواهد بود كه در خصوص چگونگي استفاده از‬ ‫نيروهاي مسلح تصميم‌گيري مي‌كند‪ .‬با توجه به انحالل‬ ‫مجلس‪ ،‬رئيس‌جمهور منتخب نيز بايد در برابر شوراي‬ ‫عالي نظامي به اداي سوگند رياست‌جمهوري بپردازد‪.‬‬ ‫همچنين اگر مجلس موسس��ان با برخورد به مانعي از‬ ‫تدوين قانون اساس��ي باز بماند‪ ،‬اين ش��ورا قادر است‬ ‫مجلس موسساني جديد تشكيل بدهد‪.‬‬ ‫در ص��ورت تائيد پيروزي محمد المرس��ي‪ ،‬اين‬ ‫اولين بار خواهد بود كه يك اسالمگرا‪ ،‬رهبري كشور‬ ‫هش��تاد ميليوني مصر را به عهده خواه��د گرفت‪ ،‬اما‬ ‫احتمال داده مي‌شود رئيس‌جمهور جديد در مواجهه‬ ‫با نظاميان حاكم بر اين كش��ور از زمان سقوط حسني‬ ‫مبارك‪ ،‬از اختيارات محدودي برخوردار باشد‪ .‬اگرچه‬ ‫ژنرال «محمداالصر» عضو شوراي عالي نظامي مصر‬ ‫گفته كه ارتش اواخر ژوئن‪ ،‬قدرت را به رئيس‌جمهوري‬ ‫جديد منتق��ل خواهد كرد‪ ،‬اما اين ش��ورا همچنين در‬ ‫حكمي‌اعالم كرده كه اختيارات قانونگذاري تا انتخاب‬ ‫پارلمان جديد را برعهد‌ه خواهد گرفت‪.‬قرار است يك‬ ‫ماه پس از اين همه‌‍‌پرس��ي‪ ،‬انتخابات جديد پارلماني‬ ‫در مصر برگزار ش��ود‪ .‬برخي از ديگر رسانه‌هاي مصر‬ ‫گزارش داده‌اند كه همچنين قرار است در آينده اختيار‬ ‫فرماندهي كل ق��وا بر عهد ‌ه رئيس‌جمهوري نباش��د؛‬ ‫بلكه وي در م��وارد اضط��راري مانند اع�لام جنگ‪،‬‬ ‫نخس��ت موافقت نظاميان را جلب كند‪.‬اين در حالي‬ ‫اس��ت كه با اعالم نتاي��ج اوليه ش��مارش آرا دور دوم‬ ‫انتخابات رياس��ت‌جمهوري مص��ر و پيروزي محمد‬ ‫المرسي در اين انتخابات‪ ،‬ده‌ها تن از هواداران اين نامزد‬ ‫اخوان‌المس��لمين با تجمع در ميدان التحرير به شادي‬ ‫پرداختند‪« .‬حاتم بجاتو»‪ ،‬دبيركل كميته عالي انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري مصر عنوان داشت‪« :‬ميزان مشاركت‬ ‫م��ردم در دور دوم انتخابات رياس��ت‌جمهوري مصر‬ ‫نسبت به دور نخست اين انتخابات كمتر بود‪».‬‬ ‫‪53‬‬
‫نظاميان مصر قبل از‬ ‫برگزاري انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري‬ ‫اعالم كردند كه‬ ‫قدرت را همچنان‬ ‫حفظ خواهند كرد‬ ‫بين‌الملل‬ ‫آيا مصر به دوران مبارك بازمي‌گردد؟‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪2‬‬ ‫كودتاي پنهان‬ ‫يدرمصرروزهايحساسو‬ ‫اينروزهاانقالبمردم ‌‬ ‫سرنوشت‌سازيراسپريمي‌كند؛شوراي‌عالينظاميمصر‬ ‫انگار نمي‌خواهد اجازه دهد مردمي‌كه باحضور در ميدان‬ ‫التحرير قاهره‪ ،‬حسني مبارك را از قدرت بركنار كردند به‬ ‫خواسته‌هايشان برسند‪ .‬هفته گذشته و درست چند روز‬ ‫پيش از برگزاري دومين دور انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫در مصر‪ ،‬ش��وراي‌عالي نظامي دس��تور انحالل پارلمان‬ ‫مصر را صادر كرد‪ .‬دبيرخانه مجلس الشعب مصر اعالم‬ ‫كرد كه دستور العملي را از محمد حسين طنطاوي‪ ،‬رئيس‬ ‫شوراي‌عالي نظامي حاكم بر مصر درباره انحالل پارلمان‬ ‫اين كشور دريافت كرده است‪ .‬براساس اين دستور العمل‬ ‫به دبيرخانه مجلس الش��عب دستور داده ش��ده با اتخاذ‬ ‫تدابير الزم از ورود تمام نمايندگان مجلس به پارلمان به‬ ‫جز محمد سعد الكتاتني‪ ،‬رئيس مجلس ممانعت به‌عمل‬ ‫آيد‪ .‬پارلمان مصر از زمان انعقاد تاكنون‪ 96‬جلسه تشكيل‬ ‫داده و دادگاه عالي قانون اساسي مصر تقريبا‪ 10‬روز پيش‬ ‫حكم انحالل پارلمان اين كش��ور را صادر ك��رد‪ .‬دادگاه‬ ‫عالي قانون‌اساسي مصر طي دو حكم جداگانه از يك سو‬ ‫صالحيت يك سوم نمايندگان مجلس الشعب را ابطال‬ ‫كرد كه اكثر آنها نمايندگان جريان اسالمگرا از جماعت‬ ‫اخوا ‌نالمسلمينبودندوازسويديگربرالزماالجرانبودن‬ ‫قانون «بركناري سياسي» حكم داده بود تا «احمد شفيق»‪،‬‬ ‫آخرين نخست‌وزير حسني مبارك همچنان در كورس‬ ‫رقابت‌هاي انتخاباتي قرار گيرد‪ .‬نمايندگان پارلمان مصر‬ ‫كه سال گذشته و در پي س��قوط حسني مبارك برگزيده‬ ‫ش��ده بودند‪ ،‬وظيفه نگارش يك قانون اساسي جديد را‬ ‫برعهده داشتند‪ .‬با اين حال به‌دليل طرح اتهام‌هايي عليه‬ ‫‪54‬‬ ‫اخوا ‌نالمسلمينمبني‌برتالشاينگروهبرايمسلطشدن‬ ‫براينفرآيند‪،‬چنينامريعمالتاكنونتحققنيافتهاست‪.‬‬ ‫در ش��رايط كنوني و با انحالل پارلمان‪ ،‬ژنرال‌هاي‬ ‫نظامي بار ديگر مس��ئوليت قانون‌گذاري را ‪ -‬كه پيش از‬ ‫انتخاب پارلمان به عهده داش��تند ‪ -‬در اختيار مي‌گيرند‪.‬‬ ‫به اين‌ترتيب‪ ،‬نگراني از سلطه نظاميان برسياست مصر‬ ‫و تالش آنها براي احياي رژيم پيش��ين‪ ،‬بار ديگر به يك‬ ‫در شرايط كنوني و با انحالل‬ ‫پارلمان‪ ،‬ژنرال‌هاي نظامي‬ ‫بار ديگر مسئوليت قانونگذاري‬ ‫را ‪ -‬كه پيش از انتخاب پارلمان‬ ‫به عهده داشتند ‪ -‬در اختيار‬ ‫مي‌گيرند‪ .‬به اين‌ترتيب‪ ،‬نگراني‬ ‫از سلطه نظاميان برسياست‬ ‫مصر و تالش آنها براي احياي‬ ‫رژيم پيشين‪ ،‬بار ديگر به يك‬ ‫دغدغه عيني در مصر‬ ‫تبديل شده است‬ ‫دغدغهعينيدرمصرتبديلشدهاست‪.‬صدورايندوحكم‬ ‫ديگر‌ترديديبرايمردممصرباقيگذاشتكهشوراي‌عالي‬ ‫نظامي و قوه قضائيه اين كشور كمر به نابود كردن انقالب‬ ‫مصر دارند‪ .‬اين درحالي است كه برخي منابع خبري تاكيد‬ ‫كردند‪ ،‬شوراي عالي نظامي مصر پيش از صدور اين دو‬ ‫حكم رايزني‌هاي الزم را با كاخ سفيد به‌عمل آورده بود‪.‬‬ ‫براي تدوين قانون‌اساسي جديد‪ ،‬نظاميان احتماال اقدام به‬ ‫تشكيلمجلسموسسانخواهندكرد‪.‬اينامربهآنهااجازه‬ ‫مي‌دهد در فرآيند تدوين قانون اساسي جديد نيز دخالت‬ ‫كارساز داشته باشند و احتماال‪ ،‬موارد مورد نظر خود براي‬ ‫تداومنقشآفرينيدرسياستمصررابه‌گونه‌ايمشروعو‬ ‫قانونيدرآورند‪.‬هم‌اكنوناعضاياخوا ‌نالمسلمينبه‌همراه‬ ‫بسياري از فعاالن چپگرا و س��كوالر و همچنين ناظران‬ ‫حقوقي بر اين باورند كه قوانين جديد‪ ،‬در حقيقت همانند‬ ‫انجام يك كودتاي نظامي از سوي ارتش است‪ ،‬زيرا تسلط‬ ‫ژنرال‌ها بر اهرم‌هاي قدرت دركشور را افزايش مي‌دهد‪ .‬در‬ ‫شرايطيكههيچقانون‌اساسيبرايتعريفحدودقدرتو‬ ‫اختيارات رئيس‌جمهور جديد وجود ندارد‪ ،‬ارتش تسلط‬ ‫فراواني بر اقتدار رياست‌جمهوري پيدا مي‌كند‪ .‬تشكيل‬ ‫پارلمان جديد احتماال ماه‌ها طول خواهد كشيد و تا پس‬ ‫از تدوين قانون‌اساسي‪ ،‬چنين اتفاقي رخ نخواهد داد‪ .‬با اين‬ ‫اوصافاينسوالدرذهنهرمخاطبيشكلمي‌گيردكهآيا‬ ‫مصر بازهم به دوران مبارك بازمي‌گردد؟ آيا نظاميان بازهم‬ ‫مي‌خواهندهمهكارهكشورباشند؟‬ ‫آرايش سياسي پارلمان‬ ‫نزديك به پنج ماه پيش بود كه مردم مصر طي يك‬ ‫انتخابات سالم و مردمي‌پاي صندوق‌هاي راي آمدند و‬ ‫با آراي خود اكثريت پارلمان را از آن اسالمگراها كردند‪،‬‬ ‫اما انگار نظاميان مصر تاب آن نداش��تند كه اسالمگراها‬ ‫در اين كشور قدرت بگيرند و موقعيت خود را در خطر‬ ‫ديدند كه در آستانه دور دوم انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫دست به چنين كاري زدند‪ .‬طي انتخابات پارلماني مصر‬
‫اسالمگرايان‪ 75‬درصدكرسي‌هاراازآنخودكردند‪.‬حزب‬ ‫«آزاديوعدالت»‪،‬شاخهسياسيجماعتاخوا ‌نالمسلمين‬ ‫بيش از‌‪ 47‬درصد و حزب سلفي‌النور‪ 25‬درصد كرسي‌ها‬ ‫را به‌دست آوردند تا اسالمگرايان ‪ 75‬درصد كرسي‌هاي‬ ‫پارلمان را به‌خود اختصاص دهند‪ .‬در واقع حزب آزادي‬ ‫و عدالت‌‪ 127‬كرس��ي از مجموع‌‪ 332‬كرسي متعلق به‬ ‫فهرست‌هاي حزبي و‌‪ 108‬كرسي از مجموع‌‪166‬كرسي‬ ‫متعلق ب��ه كانديداهاي مس��تقل را به‌دس��ت آورده بود‪.‬‬ ‫‌‪205‬كرسي باقيمانده از كرسي‌هاي متعلق به فهرست‌هاي‬ ‫حزبي ميان ساير احزاب اين كشور نيز به شرح زير تقسيم‬ ‫شده بود‪:‬‬ ‫حزب س��لفي‌النور كه توسط عربس��تان حمايت‬ ‫مي‌ش��ود‌‪ 96‬كرس��ي‪ .‬حزب الوفد الجديد‌‪ 36‬كرسي‪.‬‬ ‫ائتالف فراكسيون مصري‌‪ 33‬كرسي‪ .‬حزب اسالمگراي‬ ‫الوسط‌‪ 10‬كرسي‪ .‬حزب اصالح و توسعه‌هشت كرسي‪.‬‬ ‫ائتالف انقالب ادامه دارد‌هفت كرسي‪ .‬حزب آزادي‌چهار‬ ‫كرسي‪ .‬حزب مصر ملي‌گرا‌چهار كرسي‪ .‬حزب شهروند‬ ‫مصري‌سه كرسي‪ .‬حزب‌االتحاد‌دو كرسي ‪ .‬اتحاديه مصر‬ ‫عربي یک كرسي وحزب آش��تي دموكرات یک كرسي‪.‬‬ ‫انتخابات پارلماني مصر در سه مرحله برگزار شد كه دو‬ ‫ماه به طول انجاميد و اولين انتخاباتي به‌شمار مي‌آمد كه از‬ ‫زمان سرنگوني حسني مبارك‪ ،‬رئيس‌جمهوري مخلوع‬ ‫مصر در ‪ 25‬ژانويه سال گذشته در اين كشور برگزار شد‪.‬‬ ‫در اين انتخابات كانديداهاي بيش از چهل حزب و تشكل‬ ‫و ائتالف سياسي مصري با يكديگر به رقابت پرداختند‬ ‫كه بسياري از آنها بعد از س��قوط حسني‌مبارك تشكيل‬ ‫شده بودند‪.‬‬ ‫شوراي نظامي درعمل كودتا كرده است‬ ‫‪3‬‬ ‫حسن‌هاني‌‌زاده‪ ،‬كارشناس مسائل خاورميانه در گفت‌وگويي به بررسي تحوالت اخير مصر پرداخت‪ .‬وي معتقد‬ ‫است نظاميان مصر به دليل اينكه دريافتند مردم مصر نسبت به اسالمگرايان گرايش دارند و پيروزي محمد‌المرسي‪ ،‬نامزد‬ ‫اسالمگرايان نيز محرز شده دست به انحالل پارلمان زدند تا بتوانند قدرت اين گروه را مهار كنند‪ .‬وي از اين اقدام شوراي‬ ‫نظاميباعنواننوعيكودتاينرمنظامييادمي‌كند‌‪.‬هاني‌زادهبراينباوراستکهشوراينظامياگربهظاهرهمقدرترابه‬ ‫رئيس‌جمهورواگذاركنددرپشت‌پردهتحركاتشرامتوقفنخواهدكرد‪.‬درواقعنظاميانتحتهيچشرايطيبهپادگان‌ها‬ ‫بازنخواهندگشت‪،‬بلكهبهعنوانتصميم‌گيرندهنهاييدرپشتپردهعملخواهندكردوتصميماتالزمرارئيس‌جمهور‬ ‫ابالغمي‌كند‪.‬ازديگرسواكنوناخوان‌المسلمين بهايننتيجهرسيدهكههرگونهبرخوردبانظاميانوشورايعالينظامي‬ ‫مصربهسودآنهانخواهدبود‪،‬يعنيآنهابايدراهمماشاترادرپيشبگيرندوبهتدريجقدرترادردستبگيرند‪.‬‬ ‫بين‌الملل‬ ‫ارزيابي ش��ما از تحوالت اخير مصر از جمله‬ ‫انحالل پارلمان مصر توس��ط ش��وراي عالي‬ ‫نظامي چيست؟‬ ‫‪ l‬انحالل پارلمان مصر نوعي كودتاي نرم‌نظامي‬ ‫عليه نهادهاي مدني مصر به ش��مار م��ي‌رود‪ .‬با‌توجه‬ ‫به اينكه ش��وراي عالي نظامي احس��اس كرده كه مردم‬ ‫مصر نسبت به اس�لامگرايان گرايش دارند و پيروزي‬ ‫محمد‌‌المرسي در دور دوم انتخابات كامال محرز شده‬ ‫بود‪ ،‬بنابراين فرمان انحالل پارلم��ان را به بهانه اينكه‬ ‫يك‌سوم از اعضاي پارلمان به صورت انفرادي و مستقل‬ ‫كانديدا شده‌اند صادر كرد‪ .‬در اين شرايط رئيس‌جمهور‬ ‫مس��تقيما در برابر شوراي نظامي مس��ئول خواهد بود‬ ‫و مراسم س��وگند رياس��ت‌جمهوري نيز در برابر اين‬ ‫شورا اجرا خواهد ش��د‪ .‬بنابراين شوراي عالي نظامي‬ ‫مصر نمي‌خواه��د تمامي‌ابزارهاي قدرت در دس��ت‬ ‫اسالمگرايان به ويژه اخوان‌المسلمين باشد‪ .‬به همين‬ ‫دليل پس از انحالل پارلمان در يك اقدام غيرمنتظره و‬ ‫غيرقابل توجيه متمم قانون اساسي را در كشور اعمال‬ ‫و اختيارات رئيس‌جمهوري را به ش��دت كاهش داد‪.‬‬ ‫در گذشته رئيس‌جمهور ‪ 36‬مورد اختيار و صالحيت‬ ‫تصميم‌گيري داشت‪ ،‬از جمله فرماندهي كل نيروهاي‬ ‫مس��لح‪ ،‬دادن درجات به ژنرال‌هاي نيروهاي مسلح‪،‬‬ ‫اعالم جنگ و صلح‪ ،‬عفو زندانيان‪ ،‬نظارت بر بودجه و‬ ‫فرماندهي تمامي‌نيروهاي امنيتي‪ .‬اما اكنون تمامي‌اين‬ ‫صالحيت‌ها و اختيارات به موجب متمم قانون اساسي‬ ‫جديد كه از سوي ش��وراي عالي نظامي اعالم شده از‬ ‫رئيس‌جمهوري سلب شده است‪.‬‬ ‫آيا با اين تحوالتي كه روي داده ممكن اس��ت‬ ‫مصر دوباره به س��مت ناآرام��ي‌و تظاهرات‬ ‫پيش رود؟‬ ‫‪ l‬به احتمال بس��يار قوي مصر بازهم ش��اهد‬ ‫ناآرامي‌خواهد ب��ود‪ .‬اكنون جامعه مص��ر به دو طيف‬ ‫متفاوت و رودرروي يكديگر تقسيم شده است‪ .‬يك‬ ‫طيف كه اس�لامگرايان هس��تند و جمعيت زيادي را‬ ‫تش��كيل مي‌دهند‪ .‬چيزي حدود ‪ 70‬درصد مردم مصر‬ ‫طرفدار اسالمگرايان به ويژه اخوان‌المسلمين هستند‬ ‫و ‪30‬درص��د بقيه از جمله قبطي‌هاي مس��يحي مصر‪،‬‬ ‫باقيماندگان رژيم سابق‪ ،‬سرمايه‌‌داران و صاحبان نفوذ در‬ ‫مصر خواهان تشكيل يك نظام سكوالرند‪ .‬اين گروه‌ها‬ ‫با اخوان‌المس��لمين هيچ همس��ويي ندارند‪ ،‬بنابراين‬ ‫اكنون كه مرس��ي‪ ،‬نامزد اخوان‌المس��لمين به پيروزي‬ ‫رسيده‪ ،‬طبيعي است كه طيف وابس��ته به رژيم سابق‬ ‫به رهبري ژنرال احمد شفيق در برابر رئيس‌جمهوري‬ ‫آينده ايستادگي خواهند كرد و تالش مي‌كنند از طريق‬ ‫شورش‌هاي خياباني به‌نوعي از شكل‌گيري يك نظام‬ ‫دموكراتيك برخاس��ته از راي مردم و تفكرات اسالمي‬ ‫جلوگيري به‌عمل آورند‪ .‬بنابراي��ن اين احتمال وجود‬ ‫دارد كه عوامل رژيم سابق در فرآيند دولت‌سازي آقاي‬ ‫المرسي كارشكني كنند‪.‬‬ ‫واكنش مردم مصر نسبت به اقدام اخير شوراي‬ ‫عالي نظامي چه بود؟‬ ‫‪ l‬اين اقدام با واكنش جوان��ان مصري همراه‬ ‫بود و پيامده��اي خطرناكي براي آينده سياس��ي اين‬ ‫كش��ور به همراه دارد‪ ،‬در نهايت نيز خشونت‌ها را در‬ ‫اين كشور تشديد خواهد كرد‪ .‬قطعا مردم مصر به‌ويژه‬ ‫قشر جوان اين كشور با مردم مصر دوران انور‌سادات‬ ‫و حس��ني مبارك و حت��ي جمال عبدالناص��ر تفاوت‬ ‫اساس��ي دارند‪ .‬جوانان مصر با س��طح آگاه��ي باال و‬ ‫روحيه عدالت‌خواهي خود‪ ،‬انقالبي را كه بدون تكيه‬ ‫بر احزاب سياس��ي س��ازماندهي كرده‌اند از آن تا پاي‬ ‫جان پاس��داري خواهند كرد‪ .‬به همين دليل همزمان با‬ ‫انحالل پارلمان مصر جوانان اين كش��ور بار ديگر به‬ ‫ميدان‌التحرير قاهره بازگشتند تا نسبت به حكم دادگاه‬ ‫عالي قانون‌اساس��ي اعتراض كنند‪ .‬حضور جوانان در‬ ‫ميدان التحرير نش��ان مي‌دهد كه مصر اكنون وارد يك‬ ‫بحران سياسي جديدي شده كه اين بحران به افزايش‬ ‫رفتارهاي خشونت‌آميز بين طيف‌هاي موافق و مخالف‬ ‫حكم دادگاه قانون‌اساس��ي منجر خواهد ش��د‪ .‬بروز‬ ‫خشونت‌ها و درگيري‌هاي خياباني قطعا به سود شوراي‬ ‫نظامي خواهد بود‪ ،‬زيرا اين بهانه را به دست اين شورا‬ ‫خواهد داد تا به ظاهر براي برقراري امنيت دس��ت به‬ ‫كودتا بزند و نتايج انتخابات رياس��ت‌جمهوري را نيز‬ ‫لغو كند‪.‬‬ ‫آيا ممكن است نظاميان در نتايج اوليه انتخابات‬ ‫مصر كه حاكي از پيروزي محمد المرسي است‬ ‫نيز دست ببرند؟‬ ‫‪ l‬نتايج شمارش آرا از پيروزي محمد المرسي‬ ‫خبر داده‪ ،‬اما با توجه به كارش��كني‌هاي شوراي عالي‬ ‫نظامي مصر بايد تا اعالم نتيجه نهايي انتخابات منتظر‬ ‫ماند چراكه ممكن است آنها با تقلب در روند انتخابات‬ ‫نتيجه را آنطور كه مي‌خواهند بازتاب دهند و در ميان‬ ‫شگفتي مردم احمد شفيق را به عنوان رئيس‌جمهور به‬ ‫مردم تحميل كنند‪.‬‬ ‫در صورتي كه رون��د انتخابات به همين منوال‬ ‫ادامه پيدا كن��د و محمد المرس��ي‪ ،‬كانديداي‬ ‫اس�لامگرايان پيروز نهايي انتخابات شود‪ ،‬اين‬ ‫گروه در مصر تاچه حد قدرت خواهد داشت؟‬ ‫‪ l‬در واقع اكنون تمام تالش شوراي نظامي مصر‬ ‫اين است كه قدرت اسالمگرايان را مهار كند‪ .‬در همين‬ ‫راستا پارلمان را كه اكثريت آن در اختيار اسالمگرايان‬ ‫بود منحل كرده و اختي��ارات رئيس‌جمهوري را نيز به‬ ‫ش��دت كاهش داده‌اند‪ .‬رئيس‌جمه��ور مصر در آينده‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫آيندهمبهممصر‬ ‫اكنون در اين شرايط مسئوليت قانونگذاري بار ديگر‬ ‫به ژنرال‌هاي مصري محول مي‌شود‪ .‬هيچ دستوري هم‬ ‫درباره اينكه چه زماني پارلمان جديد انتخاب خواهد شد‪،‬‬ ‫داده نشده است؛ از ديگر سو در پايان ماه جوالي‪ ،‬رمضان‬ ‫در مصر آغاز خواهد شد و زندگي سياسي در اين كشور‬ ‫آراممي‌گيرد‪.‬به‌صورتواقع‌بينانهانتخاباتمجدددراكتبر‬ ‫مي‌تواند برگزار شود‪ .‬به اين‌ترتيب نمايندگان بعدي ملت‬ ‫حداقل در ژانويه‪ 2013‬خواهند توانست كار خود را آغاز‬ ‫كنند‪ .‬با انحالل پارلمان مصر‪ ،‬همزمان مجلس موسسان‬ ‫قانون‌اساسي مصر نيز كه از صد عضو‌تركيب شده بودند‪،‬‬ ‫منحل خواهد شد‌‪ .‬تركيب اين مجمع بايد از طريق پارلمان‬ ‫تعيينمي‌شد‪.‬اينامكانوجودداردكهشوراينظاميمصر‬ ‫اينمسئوليتراعهده‌دارشودودرنيمهدومسالابتداقانون‬ ‫اساسي اين كشور تنظيم شود و تازه بعد پارلمان جديدي‬ ‫انتخابشود‪.‬‬ ‫در حقيقت بس��ياري از كارشناس��ان معتقدند اين‬ ‫تصميم فرآيند سياسي مصر را دچار اختالل خواهد كرد‬ ‫و در واقع پيامي‌در مورد انتخابات رياست‌جمهوري مصر‬ ‫بوده است‪ .‬شوراي نظامي اين پيام را منتقل كرد كه مقتدرانه‬ ‫بربازگشتوحفظنظامدرمقابلجريانانقالبيواسالمي‬ ‫ايستادهاستبهاينمعنيكهحتيحاضراستبرايحذف‬ ‫فرآيندهاي انتخاباتي دست به‌هر اقدامي‌بزند‪ .‬همچنين‬ ‫ش��وراي نظامي اصرار دارد كه عناصر رژيم سابق باقي‬ ‫بماند و در آينده نيز تالش براي حفظ اركان وجود خواهد‬ ‫ي براي روند بيداري و انقالب مردم‬ ‫داشت كه هشدار مهم ‌‬ ‫مصر است كه قطعا آثار جدي برجاي خواهد گذاشت‪.‬‬ ‫اين درحالي است كه برخي از مقامات مصري اين انقالب‬ ‫نظاميون را نوع��ي كودتا قلمداد كرده‌‌اند‪ .‬ش��وراي‌عالي‬ ‫نظامي مصر از قدرتي كه در اختيار دارد سوءاستفاده كرده‬ ‫و مي‌خواهد به هر نحوي تمام رقبا را از ميدان به‌در كند‪،‬‬ ‫در اين ميان اسالمگراها مهم‌ترين رقيب نظاميون مصري‬ ‫به‌شمار مي‌روند‪g.‬‬ ‫ن هاني‌زاده در گفت‌وگو با مثلث‬ ‫حس ‌‬ ‫‪55‬‬
‫هاني‌زاده معتقد‬ ‫است كه نظاميان‬ ‫تحت هيچ شرايطي‬ ‫به پادگان‌ها‬ ‫بازنخواهند گشت و‬ ‫به‌عنوان نيروي اصلي‬ ‫در صحنه سياست‬ ‫و حكومت مصر‬ ‫مديريت بر امور‬ ‫استراتژيك را حفظ‬ ‫خواهند كرد‬ ‫به‌عنوان يك كارمند جزء در خدمت ش��وراي نظامي‬ ‫خواهد بود و هر دستوري كه شوراي نظامي صادر كند‬ ‫رئيس‌جمهور بايد عملي كند‪ .‬به‌ع�لاوه اينكه اكنون‬ ‫مذاكراتي پشت‌پرده اس��ت كه مطابق آن نخست‌وزير‬ ‫آينده از ميان احزاب اسالمي نباشد و هيچ‌گونه گرايشي‬ ‫به احزاب نداشته باش��د‪ .‬در همين راستا ممكن است‬ ‫محمد البرادعي‪ ،‬مدير‌كل سابق آژانس بين‌المللي انرژي‬ ‫هسته‌اي يا عمرو موسي به عنوان نامزد نخست‌وزيري‬ ‫انتخاب شوند‪ .‬اما شانس البرادعي باالتر است‪ ،‬هرچند‬ ‫خود البرادعي اين موضوع را تكذيب كرده است‪.‬‬ ‫با اين اوصاف وضعي��ت پارلمان مصر چگونه‬ ‫خواهد بود؟‬ ‫‪ l‬در آينده مجددا انتخاب��ات پارلماني برگزار‬ ‫خواهد شد و با‌توجه به تجربه‌اي كه وجود دارد تالش‬ ‫خواهند كرد تا احزاب اس�لامي و احزاب وابس��ته به‬ ‫اسالمگراها به پيروزي نرسند و يك پارلمان ضعيف و‬ ‫فاقد اراده در آينده تشكيل شود‪.‬‬ ‫چه كش��ورها و دولت‌هايي در پشت پرده اين‬ ‫اقدامات عليه اسالمگرايان قرار دارند؟‬ ‫‪ l‬در حقيقت آمريكا‪ ،‬غرب و ش��وراي نظامي‬ ‫تالش‌شان اين است كه اسالمگرايان به قدرت نرسند‬ ‫و از آنجاي��ي كه مردم به س��مت گروه‌هاي اس�لامي‬ ‫تمايل دارند‪ ،‬اين گروه‌ها س��ناريوي جديدي را ايجاد‬ ‫بين‌الملل‬ ‫«نه» به شفيق‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫مردم مصر و پيام انتخابات رياست‌جمهوري براي غرب‬ ‫نويسنده‪ :‬جفري فليشمن ‪ /‬ترجمه‪ :‬آزاده كشوردوست‬ ‫‪4‬‬ ‫بارقه‌‌ه��اي آغازين تحوالت مصر ط��ي ‪ 18‬روز‬ ‫روش��ن ش��د و مقطع زماني ‪ 25‬ژانويه تا ‪ 11‬فوريه –‬ ‫روزي كه «حسني‌‌مبارك» رئيس‌جمهوري سابق مصر‬ ‫از سمت خود خلع شد ‪ -‬تاثير عميقي روي كل منطقه‬ ‫گذاشت‪ .‬اين جنبش كه با اعتراض تعدادي از جوانان‬ ‫ي تبديل شد كه‬ ‫آغاز شده بود‪ ،‬به انقالب گسترده مردم ‌‬ ‫نهايتا نه تنها رئيس دولت‪ ،‬دولت و قانون اساسي‪ ،‬بلكه‬ ‫كل حكومت را سرنگون كرد‪.‬‬ ‫انقالبيون جوان روزنه‌اي را در ديوار س��كوت و‬ ‫رعب و وحشت گشودند‪ ،‬ناگهان اين ديوار فرو ريخت‬ ‫و اكثريت مردم مصر به جريان اين انقالب پيوستند و‬ ‫به اين شكل‪ ،‬وارد فصلي جديد از تاريخ خود شدند‪.‬‬ ‫جوان��ان و انقالبيون‪ ،‬ميهن‌ پرس��تان ش��جاع و‬ ‫بي‌‌باك��ي بودند كه ب��ه دموكراس��ي‪ ،‬آزادي و عدالت‬ ‫اجتماع��ي ب��اور داش��تند؛ آ‌نه��ا ب��راي رويارويي با‬ ‫چالش‌هاي بزرگ‪ ،‬حتي آماده قرباني كردن جان خود‬ ‫براي رسيدن به‌آرمان‌هايشان بودند تا مصر دچار تحول‬ ‫اجتماعي‪ ،‬اقتصادي‪ ،‬سياسي و فرهنگي شود‪.‬‬ ‫اين انقالب‪ ،‬بيا‌نگر انقالب نس��ل س��وم است؛‬ ‫انقالبي از ق��رن ‪ .21‬انقالبيون به طبقه فقير‪ ،‬گرس��نه‪،‬‬ ‫بي‌سواد و بيكار تعلق نداشتند‪ .‬در حقيقت‪ ،‬آنها بخشي‬ ‫از جامعه بودند كه از تحصي�لات و وضعيت كاري و‬ ‫اجتماعي خوبي برخوردار بودند‪.‬‬ ‫اين بدان معني است كه اين انقالب برخاسته از‬ ‫احتياجات و جاه‌ طلبي‌‌هاي مردم نبود‪ .‬انقالبيون عليه‬ ‫وضعيتي كه همراه با فقر‪ ،‬بيكاري‪ ،‬ساختار فاجعه‌بار‬ ‫اجتماعي و مانند آن همراه و در كشور حاكم شده بود‪،‬‬ ‫‪56‬‬ ‫قيام كردند‪ .‬آنها مخالف فساد‪ ،‬اس��تبداد‪ ،‬بي‌‌عدالتي‪،‬‬ ‫فق��دان آزادي و خواهان احترام ب��ه حقوق و كرامت‬ ‫انساني بودند‪.‬‬ ‫انقالبي��ون رهبري علن��ي نداش��تند و هنوز هم‬ ‫ندارند‪ ،‬آنها ائتالفي سس��ت با پيشينه‌‌هاي اجتماعي‪،‬‬ ‫مذهبي‪ ،‬ايدئولوژيكي و سياسي مختلف بودند‪ .‬آ‌نچه‬ ‫اين افراد را با هم متحد مي‌كرد‪ ،‬اهداف مشتركشان بود‪.‬‬ ‫اين انقالب نهايتا منجر به بركناري مبارك و ايجاد‬ ‫تحولي كامل در س��اختارهاي دولت ش��د‪ .‬نيروهاي‬ ‫مسلح كه از اجراي دس��تورات براي پراكنده كردن و‬ ‫آتش گش��ودن روي معترضان خودداري كرده بودند‪‌،‬‬ ‫مسئوليت راه‌‌اندازي ساختار دوره‌اي جديد يا «مصري‬ ‫جديد» را بر‌عهده گرفتند‪.‬‬ ‫«ش��وراي عالي نظامي» براي آنچ��ه جلوگيري‬ ‫از آش��وب و هرج‌و مرج خوانده بود‪ ،‬مس��ئوليت‌‌ها‬ ‫و وظاي��ف رئي��س دول��ت را به‌عهده گرف��ت‪ .‬آنها‬ ‫قانون‌اساسي را به‌حالت تعليق درآوردند‪ ،‬هر‌دو مجلس‬ ‫را منحل كردند و دولتي جديد تش��كيل دادند‪ .‬ارتش‬ ‫روي اين مساله تاكيد داشت كه دوره انتقال حكومت‬ ‫نبايد بيش از شش ماه به طول بينجامد و طي اين دوره‬ ‫بايد انتخابات پارلماني و رياست‌جمهوري برگزار شده‬ ‫و ساختاري جديد پايه‌‌گذاري شود‪.‬‬ ‫نخس��تين آزمون دموكراس��ي در مص��ر پس از‬ ‫س��رنگوني مبارك‪ ،‬با برگزاري انتخابات پارلماني در‬ ‫تاريخ ‪ 28‬ماه نوامبر س��ال ‪ 2011‬ميالدي رقم خورد‪.‬‬ ‫پرونده اين انتخابات كه در س��ه مرحله برگزار ش��ده‬ ‫و در ماه ژانويه به پايان رسيد‪ ،‬با پيروزي قاطع حزب‬ ‫«آزادي و عدالت» اخوان‌المسلمين و اختصاص حدود‬ ‫‪ 40‬درصد كرسي‌هاي پارلمان به اين حزب‪ ،‬بسته شد‪.‬‬ ‫انتخابات سرنوشت‌س��از بعدي‪ ،‬دور نخس��ت‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري بود كه در تاريخ ‪ 24‬ماه مه‬ ‫‌برگزار شد‪ .‬در جريان اين انتخابات «محمد المرسي»‬ ‫كانديداي گروه اخوان‌المس��لمين و «احمد ش��فيق»‬ ‫آخرين نخس��ت‌وزير دوران حس��ني مبارك به دور‬ ‫بعدي انتخاب��ات راه يافتند؛ انتخاباتي ك��ه در تاريخ‬ ‫‪ 16‬ماه ژوئ��ن برگزار ش��ده و با پي��روزي كانديداي‬ ‫اسالمگرا به پايان رسيد‪.‬‬ ‫با اين همه به‌نظر مي‌‌رسد قدرت بالمنازع نظاميان‬ ‫مصري و مخالفت آنها با هرگون��ه تغيير‪ ،‬آرمان‌هاي‬ ‫انقالب مصر را تا حدودي به تاراج برد‪ .‬ش��ايد حكم‬ ‫ضعيفي كه در تاريخ دوم ژوئن براي حس��ني مبارك‬ ‫صادره شده قوي‌ترين گواه براي اثبات ادعا مدعا باشد‪.‬‬ ‫مبارك كه به كش��تار تظاهركنن��دگان در جريان‬ ‫انقالب مصر مته��م بود‪ ،‬در اي��ن دادگاه تنها به حبس‬ ‫ابد محكوم شد و پس��ران «جمال» و «عال» در نهايت‬ ‫ناباوري تبرئه شدند‪.‬‬ ‫اين حكم ناعادالنه خش��م انقالبيون مصري كه‬ ‫براي رسيدن به آرمان‌هايشان حتي هدف تاخت و تاز‬ ‫شترها نيز قرار گرفته بودند را در پي داشت‪.‬‬ ‫از طرف ديگر‪ ،‬مردم مصر كه در جريان انتخابات‬ ‫پارلماني اين كشور بعد از سقوط مبارك‪ ،‬آراي خود را‬ ‫به نفع اس�لامگرايان به‌صندوق‌ها انداخته بودند و در‬ ‫دور نخست انتخابات رياس��ت‌جمهوري اين كشور‬ ‫نيز نش��ان داده بودند كه تغييري در مواضعشان ايجاد‬ ‫نشده است‪ ،‬در اقدامي‌كه نوعي بازگشت به خانه اول‬ ‫محسوب مي‌شد‪ ،‬در تاريخ ‪ 14‬ژوئن با تصميم دادگاه‬ ‫عالي اين كشور مبني‌بر انحالل پارلمان رو‌‌به‌رو شده‬ ‫ي كه از آن به‌عنوان «كودتاي ژنرال‌هاي‬ ‫بودند؛ تصميم ‌‬
‫بين‌الملل‬ ‫مصري» ياد مي‌شود‪.‬‬ ‫اي��ن تصمي��م ك��ه در آس��تانه دور دوم انتخابات‬ ‫رياس��ت‌جمهوري مصر اتخاذ ش��ده بود و سنگ بناي‬ ‫دموكراس��ي نوپاي مص��ر را متزل��زل مي‌ك��رد به‌نوعي‬ ‫نش��ان دهنده ه��راس نظامي��ان مص��ر از محبوبيت‬ ‫اس�لامگرايان و تسلط آنها بر‌‌كش��ور بود؛ هراسي كه‬ ‫در ماه آوريل گذشته با رد‌صالحيت «خيرات شاطر»‬ ‫كانديداي س��ابق گروه اخوان‌المسلمين در انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري اثبات شده بود‪.‬‬ ‫هر‌چند اين اقدام ارتش مصر كه از س��ال ‪1950‬‬ ‫ميالدي در مقابل تغيير از خود مقاومت نش��ان مي‌‌داد‬ ‫چندان ه��م دور از ذهن نبود؛ ارتش��ي ك��ه همچنان‬ ‫ميلياردها دالر كمك مال��ي از آمريكا دريافت مي‌كند‬ ‫و به واسطه صلح سردش با اسرائيل تامين‌كننده منافع‬ ‫واشنگتن در منطقه است‪.‬‬ ‫گ��روه اخوان‌المس��لمين كه ثابت كرده اس��ت‬ ‫هواداران سرس��ختي در مي��ان مصري‌‌ه��ا دارد و با‬ ‫يك درخواست س��اده قادر به بيرون كشيدن هزاران‬ ‫نفر به خيابان‌‌هاس��ت‪ ،‬اعالم كرده اس��ت كه احكام‬ ‫قانون‌اساسي ارتش و همين‌‌طور تصميم هفته گذشته‬ ‫دادگاه ملي ب��راي منحل كردن پارلم��ان جديد مصر‬ ‫ـ كه تحت‌كنترل اسالمگرايان اس��ت ‪ -‬را به چالش‬ ‫خواهد كشيد‪ .‬تحت اين احكام‪ ،‬ارتش به خود قدرت‬ ‫قانون‌گذاري داد و اين حكم را صادر كرد كه پارلمان‬ ‫جديد نمي‌‌تواند انتخاب ش��ود تا زمان��ي‌كه قانوني‬ ‫پيش‌نويس ش��ود كه بر آن نظارت كند‪ .‬بر مبناي اين‬ ‫حكم‪ ،‬رئيس‌جمه��وري هيچ قدرتي ب��راي رهبري‬ ‫نيروي مسلح يا بودجه ملي نخواهد داشت و نمي‌تواند‬ ‫بدون اجازه ارتش دستور جنگ بدهد‪ .‬روايت برخي‬ ‫رسانه‌هاي مصري از اين حكم «انتقال قدرت از ارتش‬ ‫به ارتش» بوده است‪.‬‬ ‫به تعبير برخي از سياس��يون مصر‪ ،‬شوراي‌عالي‬ ‫نيروهاي مسلح تبديل به دولتي مافوق دولت با قدرت‬ ‫اجرايي و قانوني وس��يع و داراي حق وت��و در مورد‬ ‫مسائل قانوني و ساير مسائل سياسي شده و از هر‌گونه‬ ‫چالشي مصون است؛ الزم است به هر وسيله كه شده‬ ‫به‌عنوان وظيف��ه‌اي ملي و ضرورتي اخالق��ي‪ ،‬از راه‬ ‫مسالمت‌‌آميز اين سناريوي خطرناك به‌چالش كشيده‬ ‫ش��ود‪ .‬هر چند نظاميان مصري وع��ده انتقال قدرت‬ ‫را داده‌ان��د و مقام‌‌ه��اي آمريكايي نيز از آن اس��تقبال‬ ‫كرده‌‌اند؛ ولي به نظر نمي‌ر‌س��د ژنرال‌‌هاي��ي كه پايه‬ ‫زمامداريشان در اعماق سرزمين فراعنه ريشه دوانده‬ ‫به اين راحتي‌ها حاضر به واگذاري قدرت باشند؛ در‬ ‫اين راستا سخنان عضو شوراي عالي نيروهاي مسلح‬ ‫مصر مبني‌بر اينكه «ارتش طي مراسمي‌بزرگ در پايان‬ ‫ماه كه همه دنيا ش��اهد آن خواهند ب��ود‪ ،‬قدرت را به‬ ‫رئيس‌جمهوري منتخب تحويل خواهد داد؛ مصر يك‬ ‫كشور دموكراتيك نوين اس��ت كه از همه ارزش‌‌هاي‬ ‫دموكراتيك حمايت مي‌‌كند» چندان باورپذير به نظر‬ ‫نمي‌رسد‪.‬‬ ‫با اي��ن هم��ه نبايد ني��روي سياس��ي مردمي‌كه‬ ‫با‌انتخاب محمد المرسي نشان دادند خواستار «تغيير»‬ ‫در نظام سياس��ي مصر و معادالت قدرت در كش��ور‬ ‫هس��تند را ناديده گرفت؛ مردمي‌كه با «ن��ه» گفتن به‬ ‫احمد ش��فيق تاكيد كردند كه نمي‌خواهند هيچ اثري‬ ‫از مهره‌هاي نظام س��ابق در صفحه ش��طرنج سياسي‬ ‫كشورش��ان باقي بماند‪ .‬هر‌چند اختالف المرس��ي و‬ ‫شفيق در دور دوم انتخابات رياست‌جمهوري حدود‬ ‫پنج درصد اس��ت‪ ،‬اما پيامي‌كه بايد به گوش جهانيان‬ ‫مي‌رسيد‪ ،‬به خوبي منتقل شد‪.‬‬ ‫به عبارت ديگر مردم مصر با حفظ حضور خود‬ ‫در صحنه پس از قي��ام ‪ 18‬روزه كه با ف��رار مبارك از‬ ‫كاخش با هليكوپتر در فوريه ‪ 2011‬پايان يافت‪ ،‬نشان‬ ‫دادند كه قدرتشان قوي‌تر از صداهايي است كه براي‬ ‫تغيير در مقابل آنها بلند مي‌ش��ود و اكنون اين وظيفه‬ ‫محمد المرسي اس��ت كه اجازه ندهد اين تنها صدا‪،‬‬ ‫خاموش شود‪g.‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫كردند كه مطاب��ق آن قدرت اس�لامگرايان را محدود‬ ‫كنند‪ .‬زيرا قدرت اس�لامگرايان از نظر آمريكا و غرب‬ ‫امنيت رژيم‌صهيونيس��تي را به خطر خواهد انداخت‬ ‫و وضعيت قرارداد كمپ‌ديويد نيز مبهم خواهد ش��د‪.‬‬ ‫همچنين تقوي��ت جنبش‌هاي مبارز فلس��طيني نيز از‬ ‫ديگر دغدغه‌هاي غرب است‪ .‬بنابراين باتوجه به اين‬ ‫پارامترها و امنيت رژيم‌صهيونيستي غربي‌ها از شوراي‬ ‫عالي نظامي مصر خواس��تند كه از به قدرت رس��يدن‬ ‫اسالمگرايان جلوگيري كنند‪.‬‬ ‫استراتژي نهايي نظاميان مصر چيست؟‬ ‫‪ l‬ناظران سياسي نيز دو گزينه را براي شوراي‬ ‫نظامي در راستاي مهار و سپس مصادره انقالب ملت‬ ‫مصر مورد توجه قرار مي‌دهند‪ .‬نخستين گزينه محتمل‬ ‫مشابه آنچه در س��ال ‪ 1992‬در الجزاير اتفاق افتاد كه‬ ‫طي آن ارت��ش الجزاير پس از پي��روزي جبهه نجات‬ ‫اسالمي الجزاير در انتخابات محلي سال ‪ 1991‬دست به‬ ‫كودتا زد‪ .‬در اين گزينه شوراي نظامي پس از انتخابات‬ ‫رياس��ت‌جمهوري مصر و پي��روزي احتمالي محمد‬ ‫المرس��ي نامزد اخوان‌المس��لمين طيف‌هاي ليبرال‪،‬‬ ‫بازماندگان رژيم سابق و مس��يحيان قبطي را به انجام‬ ‫شورش‌هاي خياباني و درگيري با اسالمگرايان تشويق‬ ‫خواهد كرد‪ .‬پس از شورش‌ها و نا‌امني‌ها شوراي نظامي‬ ‫مصر براي برقراري امنيت انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫را لغو و حالت فوق‌العاده در اين كشور اعالم خواهد‬ ‫كرد‪.‬گزينه محتم��ل ديگر كه مي‌توان��د الگويي براي‬ ‫ش��وراي نظامي مصر قرار گيرد‪ ،‬ش��رايط روماني در‬ ‫س��ال ‪ 1989‬و پس از س��رنگوني و تيرب��اران نيكالي‬ ‫چائوشسكو‪ ،‬ديكتاتور س��ابق روماني خواهد بود‪ .‬در‬ ‫سال ‪ 1989‬پس از اينكه نيروهاي مسلح براي تصرف‬ ‫اهرم‌هاي قدرت‪ ،‬ظاهرا به انقالب مردم روماني پيوستند‬ ‫به همين دليل ديكتاتور روماني را دس��تگير و تيرباران‬ ‫كردند‪ .‬سپس ارتش‪« ،‬ايون اليسكو» معاون چائوشسكو‬ ‫را براي ي��ك دوره انتقالي در راس ق��درت قرار داد و‬ ‫در ط��ول آن ارتش روماني با اس��تفاده از عوامل رژيم‬ ‫چائوشس��كو يك سلسله ش��ورش‌هايي را در سطح‬ ‫شهرهاي روماني س��ازماندهي كرد‪ .‬اليسكو سپس در‬ ‫يك انتخابات شكلي و فرمايشي به‌عنوان رئيس‌جمهور‬ ‫انتخاب ش��د و به‌م��دت دو دوره رياس��ت‌جمهوري‬ ‫روماني را به‌عهده داشت و به اين‌ترتيب انقالب ملت‬ ‫روماني مصادره شد‪.‬‬ ‫آيا ش��وراي نظامي مصر در نهاي��ت قدرت را‬ ‫به‌طور كامل واگذار خواهد كرد؟‬ ‫‪ l‬ش��وراي نظامي اگر به ظاهر هم قدرت را به‬ ‫رئيس‌جمه��ور واگذار كند‪ ،‬در پش��ت‌پرده تحركاتش‬ ‫را متوقف نخواهد كرد‪ .‬در واق��ع نظاميان تحت هيچ‬ ‫شرايطي به پادگان‌ها بازنخواهند گشت بلكه به عنوان‬ ‫تصميم‌گيرنده نهايي در پشت پرده عمل خواهند كرد و‬ ‫تصميمات الزم را رئيس‌جمهور ابالغ مي‌كنند‪.‬‬ ‫اكنون اوضاع در مصر مانند‌تركيه در دوران پيش‬ ‫از به قدرت رسيدن حزب عدالت و توسعه است‪ ،‬يعني‬ ‫نظاميان همچنان در قدرت خواهند ماند‪ .‬اين ش��ورا‬ ‫با‌توجه به متمم قانون اساسي مي‌خواهد هياتي را جهت‬ ‫بازنگري كامل در قانون‌اساسي ايجاد كند و اين هيات‬ ‫موسسان‪ ،‬قانون‌اساسي را تدوين خواهند كرد‪ .‬پس از‬ ‫آن نيز انتخابات پارلماني صورت مي‌گيرد‪.‬‬ ‫در ص��ورت ب��ه ق��درت رس��يدن كانديداي‬ ‫اس�لامگراها در مصر آيا آنها با نظاميان تعامل‬ ‫خواهند كرد يا ب��ه ص��ورت يكجانبه‌گرايانه‬ ‫سياست‌هاي خود را در پيش خواهند گرفت؟‬ ‫‪ l‬اكنون اخوان‌المسلمين به اين نتيجه رسيده كه‬ ‫هرگونه برخورد با نظاميان و شوراي عالي نظامي مصر‬ ‫به سود آنها نخواهد بود يعني آنها بايد راه مماشات را‬ ‫در پيش گيرند و به تدريج قدرت را در دست بگيرند‪.‬‬ ‫اسالمگرايان بايد از طريق بسيج مردم و ارائه خدمات به‬ ‫توده‌هاي محروم جامعه به نوعي آنها را به عنوان سياهي‬ ‫لشکر در اختيار داشته باشند تا بتوانند بعدها و در دراز‬ ‫مدت نظاميان را از قدرت بركنار كنند‪ .‬اما در سال‌هاي‬ ‫آينده و كوتاه مدت اخوان‌المسلمين با شوراي نظاميان‬ ‫همكاري خواهد كرد‪g .‬‬ ‫منبع‪ :‬روزنامه لس‌آنجلس تايمز‬ ‫‪57‬‬
‫بين‌الملل‌‬ ‫بحران جانشيني در عربستان‬ ‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫وليعهداني كه هيچ‌گاه پادشاه نمي‌شوند‬ ‫‪1‬‬ ‫مرگ حامي بنياد‌گرايي‬ ‫طي يك س��ال دو وليعهد پيرو فرتوت س��عودي‬ ‫درگذش��تند تا جنگ قدرت همچنان ميان شاهزاده‌هاي‬ ‫مسن عربستان برقرار باشد‪ .‬هنوز هشت ماه از درگذشت‬ ‫«سلطان‌بن عبدالعزيز»‪ ،‬وليعهد سابق عربستان سعودي‬ ‫نگذش��ته كه «نايف بن عبدالعزيز» يكي از هفت عضو‬ ‫باقيمانده از خانواده سديري نيز از دنيا رفت و روياي وي‬ ‫براي رسيدن به‌قدرت محقق نشد؛ ششم آبان ‪ 1390‬بود‬ ‫كه ملك عبداهلل در حكمي‪ ،‬نايف بن‌عبدالعزيز را به‌عنوان‬ ‫جانشين سلطان‌بن عبدالعزيزي تعيين كرد كه او بر اثر ابتال‬ ‫به س��رطان در آمريكا از دنيا رفته بود‪ .‬با اين حال‪ ،‬نايف‬ ‫از همان زماني كه به وليعهدي تعيين شده بود‪ ،‬هم‌چون‬ ‫سلف خود بيمار بود و براي درمان به كشورهايي از جمله‬ ‫آمريكا سفر كرده بود؛ وي سرانجام روز شنبه ‪ 27‬خرداد‪،‬‬ ‫‪58‬‬ ‫درگذشت‪ .‬نايف در س��ال ‪ 1933‬در شهر طايف به‌دنيا‬ ‫آمد‪ .‬در طول زندگي خويش سمت‌هاي ذيل را برعهده‬ ‫داشته است؛ استاندار رياض از ‪ 1953‬تا ‪ ،1954‬معاونت‬ ‫وزارت كش��ور در س��ال ‪ ،1970‬رئيس ش��وراي عالي‬ ‫اطالعات در س��ال ‪ 1970‬و وزير كشور از سال ‪ 1975‬تا‬ ‫لحظه مرگ‪ .‬وي در اين سال‌ها در اداره امور داخلي به‌‌ويژه‬ ‫برخورد و سركوب القاعده فعال بود‪ ،‬اما در عين حال به‬ ‫برادران خود نيز وفادار بود‪ .‬حمايت‌هاي ملك «فهدبن‬ ‫عبدالعزيز» برادر تني نايف از وي در س��ال‌هاي گذشته‬ ‫و قبل از مرگ ملك فهد به‌قدرت و نفوذ وي به‌ش��دت‬ ‫افزود‪ .‬نايف در ايجاد توازن در خانواده به‌خصوص در‬ ‫زمان اختالفات شديد بين فهد و شاهزاده سلطان و خنثي‬ ‫كردن فعاليت‌هاي مخفيانه سلطان عليه فهد نقش فعالي‬ ‫ايفا كرد‪ .‬سكته قلبي فهد در سال‪ 1995‬و مرگ وي در سال‬ ‫‪ 2005‬قدرت نايف را در درون خانواده آل‌سعود به‌شدت‬ ‫تضعيفكرد‪.‬نايف‌بنعبدالعزيزبنعبدالرحمنآل‌سعود‪،‬‬ ‫بيست‌وسومينفرزندعبدالعزيزبن‌عبدالرحمنبنفيصل‬ ‫آل‌س��عود از «حصه‌بن‌احمد السديري» همسر محبوب‬ ‫ملك عبدالعزيز بود‪ .‬پس از اينكه سلطان‌بن عبدالعزيز‬ ‫آل‌سعود س��رانجام پس از مدت طوالني دست‌وپنجه‬ ‫نرم‌كردن با س��رطان‪ ،‬مهر ماه س��ال گذش��ته در آمريكا‬ ‫درگذش��ت‪ ،‬نايف به‌عنوان هفتمين وليعهد جانشينش‬ ‫شد‪ .‬وي همچنين رئيس كميته‌هاي عالي اقدامات انسان‬ ‫دوستانه عربستان‪ ،‬رئيس افتخاري شوراي وزيران كشور‬ ‫كش��ورهاي عربي‪ ،‬رئيس افتخاري جمعي��ت علوم و‬ ‫ارتباطات دانشگاه ملك سعود رياض‪ ،‬رئيس افتخاري‬
‫س��لمان وليعهد جدي��د عربس��تان مالك‬ ‫‪10‬درصد سهام مجموعه بازاريابي و تحقيقاتي‬ ‫وابس��ته به روزنامه فرامنطقه‌اي الشرق‌االوسط‬ ‫است‬ ‫بين‌الملل‬ ‫وليعهد جديد چگونه انتخاب مي‌شود‬ ‫براساس قانون‌اساسي رژيم سعودي‪ ،‬وليعهد اين‬ ‫كشورازميانفرزندانعبدالعزيزآل‌سعودانتخابمي‌شود‪.‬‬ ‫براساسبند«ب»مادهپنجقانون‌اساسيپادشاهيعربستان‬ ‫سعودي‪ ،‬حكومت و پادش��اهي صرفا از آن فرزندان و‬ ‫نوادگان ملك عبد العزيز‪ ،‬پايه‌‌گذار عربس��تان سعودي‬ ‫است‪ .‬در سال‪ 2006‬ميالدي‪« ،‬ملك عبد‌اهلل بن‌عبدالعزيز»‪،‬‬ ‫پادشاه عربستان سعودي‪ ،‬ساختار جديدي را براي انتخاب‬ ‫وليعهد ارائه داد كه به‌تصويب ش��اهزادگان برجس��ته‬ ‫آل‌سعودنيزرسيد‪.‬براساسپيشنهادملكعبداهلل‪،‬شورايي‬ ‫به نام «شوراي بيعت» تشكيل شد كه اعضاي آن را فرزندان‬ ‫و نوادگان ملك عبدالعزيز آل‌س��عود تشكيل مي‌دهند‪.‬‬ ‫براساس ماده هفت بند «الف» شوراي بيعت‪ ،‬پادشاه پس‬ ‫از در دست گرفتن قدرت‪ ،‬با رايزني و مشورت با اعضاي‬ ‫ش��ورا يك يا دو يا س��ه نفر از افرادي را كه براي احراز‬ ‫پست وليعهدي مناسب به‌نظر مي‌رسند معرفي مي‌كنند‬ ‫تا ش��اه‪ ،‬يك نفر را از ميان آنها به‌عنوان وليعهد انتخاب‬ ‫كند‪ .‬درصورت عدم دستيابي به توافق برسر گزينه‌هاي‬ ‫بحران سالمندي‬ ‫مرگ وليعهد عربستان نايف‌بن عبدالعزيز آل‌سعود‬ ‫همزمان حامل بيم و استرس در دل عده‌اي و آهي از سر‬ ‫اطمينان در دل عده ديگري بود‪ .‬گفته مي‌شود كه نايف‪78‬‬ ‫ساله در ژنو سوئيس فوت كرده است‪ .‬اواخر ماه گذشته‬ ‫بود كه او عربستان را با نيت درمان‌ترك كرد‪ .‬آخرين بار‬ ‫در تاريخ سوم ژوئن منابعي در داخل آل‌سعود ادعا كردند‬ ‫كه حال عمومي نايف خوب است و به زودي به كشور‬ ‫بازمي‌گردد‪ .‬سال گذشته زماني كه بحث وليعهدي نايف‬ ‫به‌ميان آمد‪ ،‬اما و اگرهاي بسياري در اين خصوص مطرح‬ ‫شد‪.‬درمياننسلجديدآل‌سعودهمگاننايفراكهنسالي‬ ‫بسيار محافظه كار مي‌دانستند كه نسبت به ملك عبداهلل از‬ ‫ذهن چندان اصالح طلبانه‌اي هم برخوردار نيس��ت‪ .‬در‬ ‫آن زمان اين واهمه وجود داش��ت كه در صورت مرگ‬ ‫ملك عبداهلل و رس��يدن قدرت به نايف‪ ،‬اصالحاتي كه‬ ‫عبداهلل آغاز كرده از ناكجاآباد س��ردرآورد‪ .‬ملك عبداهلل‬ ‫وعده داده است كه زنان مي‌توانند در انتخابات شوراي‬ ‫محلي س��ال ‪ 2015‬ش��ركت كنند‪ .‬مرگ وليعهد دوم در‬ ‫كمتر از هش��ت‌ماه‪ ،‬مي‌تواند ثبات سياسي عربستان را‬ ‫بسيار متزلزل‌تر از پيش كند‪ .‬ملك عبداهلل بن‌عبدالعزيز‬ ‫‪ 87‬ساله دو وليعهد را با دستان خود به خاك سپرده است‬ ‫و در روزهاي آتي بايد تصميم سخت انتخاب و انتصاب‬ ‫وليعهد سوم را هم بگيرد‪ .‬اكثر كساني كه در صف براي‬ ‫احراز پست وليعهدي ايستاده‌اند‪ ،‬عصايي در دست دارند‬ ‫يا روي ويلچر نشس��ته‌اند‪ .‬با اين تصوير چندان بيراهه‬ ‫نيست اگر بگوييم كه كاخ س��لطنتي آل‌سعود بيشتر به‌‬ ‫خانه سالمندان مي‌ماند تا محلي براي تصميم‌گيري در‬ ‫خصوص امور‪ .‬چند دهه آتي در عربستان را بايد با مراسم‌‬ ‫تشييع جنازه پشت سر هم و به‌دنبال آن مراس ‌م تاجگذاري‬ ‫متناوب در بزرگ‌ترين صادركننده نفت در جهان گذراند‪.‬‬ ‫قدرت دست به دست نسلي خواهد شدكهبيشتربه حفظ‬ ‫پايه‌هاي قدرت و خاندان سلطنتي مي‌انديشند تا ساخت‬ ‫فردايي بهتر براي شهروندان‪ .‬با مرگ يك به يك وليعهدها‪،‬‬ ‫بايد انتظار س��كون در روند اصالحات را داشت‪ .‬شايد‬ ‫حضور خاندان آل‌س��عود در رأس قدرت در چند دهه‬ ‫گذش��ته و چنه دهه آتي را بتوان عامل ثبات سياسي در‬ ‫كوتاه مدت دانست‪ ،‬اما با نيمي‌از جمعيتي كه زير‪18‬سال‬ ‫سن دارند و رهبراني كه ميانگين سني همگي آنها از مرز‬ ‫‪ 70‬گذشته است‪ ،‬رويارويي با بحران در كشور آل‌سعود‬ ‫اجتناب ناپذير به نظر مي‌رسد‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫جمعيت ملي بازنشس��تگان‪ ،‬رئيس افتخ��اري اتحاديه‬ ‫رسانه‌هاي عربستان‪ ،‬رئيس كميته عالي حج عربستان‪،‬‬ ‫رئيس كميته تحقيق س��يل جده‪ ،‬رئيس كميته مبارزه با‬ ‫مواد‌مخدر‪ ،‬رئيس شوراي عالي رسانه‪ ،‬رئيس كميته عالي‬ ‫امنيت صنايع‪ ،‬رئيس هيات علمي‌دانشگاه امنيتي نايف‪،‬‬ ‫رئيس ش��وراي عالي دفاع مدني‪ ،‬رئيس ش��وراي منابع‬ ‫انساني‪ ،‬رئيس صندوق توس��عه انساني‪ ،‬رئيس شوراي‬ ‫عالي جايزه نايف بن عبدالعزيز درباره مطالعات اسالمي‬ ‫معاصر‪ ،‬رئيس هيات گردش��گري‪ ،‬عضو شوراي عالي‬ ‫امور اس�لامي و عضو هيات عالي بيعت عربستان بود‪.‬‬ ‫موسسه‌هايي كه وي بنيان نهاده است عبارتند از‪« :‬موسسه‬ ‫نايفبنعبدالعزيزدردانشگاهمحمدبنسعوددررياض‪،‬‬ ‫بخش مطالعات اسالمي و زبان عربي در دانشگاه مسكو‬ ‫درروسيه‪.‬ويهمچنينموسسرشته‌هايمطالعاتسيره‬ ‫نبوي‪ ،‬مطالعات وحدت مل��ي‪ ،‬مطالعات امنيت فكري‬ ‫و مطالعات بهداشتي در دانش��گاه ملك سعود رياض‪،‬‬ ‫مطالعات امربه‌معروف و نهي‌ازمنكر در دانشگاه اسالمي‬ ‫مدينه منوره‪ ،‬رشته توسعه امور جوانان در دانشگاه محمد‬ ‫بن فهد منطقه شرقي و مركز علوم و فرهنگ در دانشگاه‬ ‫ملك فهد در منطقه شرقي اس��ت‪ ».‬وي عالوه برداشتن‬ ‫نش��ان ملك عبدالعزيز به‌عنوان باالترين نش��ان كشور‬ ‫عربستان چهار دكتراي افتخاري و چندين نشان ديگر در‬ ‫كارنامه داشت‪ .‬همسران وي نوره الفراج السبيعي(طالق‬ ‫داده شده)‪ ،‬جوهره بنت عبدالعزيز بن مساعد آل‌سعود و‬ ‫مها بنت محمد بن‌احمد السديري دختر دايي وي هستند‪.‬‬ ‫دختران وي جواهر‪ ،‬نوره‪ ،‬نوف‪ ،‬مش��اعل‪ ،‬هيفاء و ساره‬ ‫و پسرانش سعود‪ ،‬محمد‪ ،‬نواف و فهد هستند‪ .‬نايف‌بن‬ ‫عبدالعزيز يكي از شاهزادگان سعودي بود كه تمايلي براي‬ ‫ظهور اصالحات در عربس��تان نداشت و اصالح‌طلبان‬ ‫عربستاني از به قدرت رسيدن وي ابراز نگراني كرده بودند‪.‬‬ ‫وي در اظهار‌نظري در مارس‪ 2009‬كه در روزنامه الجزيره‬ ‫درج شد گفته بود‪« :‬عربستان نيازي به نمايندگي زنان در‬ ‫مجلسمشورتينداردوعربستاننيازيبهانتخاباتندارد‪،‬‬ ‫زيرا انتصاب به‌مراتب بهتر است‪ ».‬نايف‌بن عبدالعزيز از‬ ‫طرفدارانروحانيوندينيوپليسافراطيمشهوربههيات‬ ‫امربه‌معروفونهي‌ازمنكربودكهزندگيرابرعربستاني‌ها‬ ‫سخت كرده اس��ت‪ .‬نايف‪ ،‬حامي‌اصلي اعزام مزدوران‬ ‫سعوديبهبحرين و سركوب قيام مردم اينكشور بود‪ .‬از او‬ ‫همچنينبهطراحسناريوهايعربستانعليهسوريهوديگر‬ ‫مللمنطقهيادمي‌شود‪.‬آخرينجنايتنايف‌بن‌‌عبدالعزيز‪،‬‬ ‫اعدامچهارماهيگيرايرانيبي‌گناهيبودكهچندسالپيش‬ ‫هنگامصيدماهيدرآب‌هايخليج‌فارستوسطعربستان‬ ‫دستگير ش��ده و به آنها اتهام قاچاق مواد‌مخدر زده شد‪.‬‬ ‫حكم اعدام اين ايراني‌ها كه توسط وزارت كشور عربستان‬ ‫تائيد شده بود‪ ،‬هفته پيش اجرا شد‪ .‬به‌دنبال سياست‌هاي‬ ‫خصمانه اين وليعهد سعودي نس��بت به شيعيان در پي‬ ‫اعالم خبر درگذشت او‪ ،‬مردم بحرين به خيابان‌ها آمدند و‬ ‫با سردادن شعار «اهلل اكبر» خشنودي خود را از مرگ يكي از‬ ‫رهبران سركوب‌گر آل‌سعود اعالم كردند‪.‬‬ ‫ارائه‌ش��ده‪ ،‬ش��وراي بيعت اقدام به راي‌گيري مي‌كند و‬ ‫كسي كه در اين ميان باالترين آرا را به‌دست آورد‪ ،‬به‌عنوان‬ ‫وليعهد انتخاب مي‌شود‪.‬‬ ‫وليعهد محافظه كار عربستان‬ ‫طبق اعالم تلويزيون رس��مي پادشاهي عربستان‪،‬‬ ‫سلمان‌بن‌عبدالعزيز‪ 76 ،‬س��اله بيست‌وپنجمين فرزند‬ ‫‪59‬‬
‫بين‌الملل‬ ‫عبدالعزيزبن عبدالرحمن‪ ،‬وليعهد آينده عربستان است‪.‬‬ ‫سلمان بن عبدالعزيز‪ ،‬وزير فعلي دفاع و حاكم رياض و‬ ‫بيست‌وپنجمين فرزند عبدالعزيز بن عبدالرحمن وليعهد‬ ‫و جانشين پادشاه ‪ 88‬ساله است‪ .‬سلمان پيش از انتخاب‬ ‫وليعهدي مقام وزير دفاع عربس��تان را برعهده داش��ت‪.‬‬ ‫اميرسلمان‌بن عبدالعزيز آل‌سعود در ‪ 31‬دسامبر ‪1935‬‬ ‫در رياض به‌دنيا آمد و بيست و پنجمين فرزند از فرزندان‬ ‫«عبدالعزيزآل‌سعود»‪،‬بنيانگذارپادشاهيعربستانسعودي‬ ‫به ش��مار مي‌آيد و مادر وي حصه بنت احمد السديري‬ ‫است‪ .‬سلمان بن عبد العزيز را بايد يكي از مهم‌ترين اركان‬ ‫خاندان س��لطنتي عربستان س��عودي برشمرد؛ شخص‬ ‫سلمان مشاور ش��خصي پادشاهان س��عودي و يكي از‬ ‫افرادي است كه به آنها «هفت س��ديري» گفته مي‌شود‬ ‫و منظور همان فرزن��دان ذكور ملك عبد‌العزيز از حصه‬ ‫هستند‪.‬سلمانتحصيالتمقدماتيخودرادرمدرسهامرا‬ ‫و شاهزادگان در رياض سپري كرد‪ .‬در ‪ 16‬مارس ‪1954‬‬ ‫ن عبدالعزيز»‬ ‫هنگامي‌كه به نيابت برادر تني خود «نايف‌ب ‌‬ ‫به اميري رياض‪ ،‬پايتخت عربستان رس��يد وارد دنياي‬ ‫سياست شد‪ .‬در ‪ 18‬آوريل ‪ 1955‬حاكم رياض شد و تا‬ ‫‪ 25‬دسامبر ‪ 1960‬در اين سمت باقي بود تا اينكه در اين‬ ‫تاريخ از سمت خود استعفا داد‪ .‬در‪ 4‬فوريه‪ 1963‬بارديگر‬ ‫حاكم رياض ش��د‪ .‬در پنج نوامبر ‪ 2011‬ني��ز به وزيري‬ ‫دفاع عربستان سعودي رسيد و همچنان اين سمت را در‬ ‫اختيار داشت‪ .‬سلمان بن عبد العزيز مالك‪ 10‬درصد سهام‬ ‫مجموعه سعودي بازاريابي و تحقيقات است كه روزنامه‬ ‫فرامنطقه‌اي«الشرقاالوسط»نيزجزوتملكاينمجموعه‬ ‫است و سلمان با اينكه سهامي‌اندكي از اين روزنامه را در‬ ‫اختيار دارد‪ ،‬اما از طريق پسرش «فيصل» بر گرايش‌هاي‬ ‫فكري و سياسي اين روزنامه حاكم است‪ .‬سلمان تاكنون‬ ‫سه بار ازدواج كرده است‪ .‬اولين همسر وي «سلطانه بنت‬ ‫‌تركي‌بن‌احمد السديري» بود كه فوت كرده و از او داراي‬ ‫ششفرزندبهنام‌هاياميرفهد‪،‬اميرسلطان‪،‬اميراحمد‪،‬امير‬ ‫عبد العزيز‪ ،‬امير فيصل‪ ،‬و شاهزاده حصه است‪.‬همسر دوم‬ ‫سلمان «فهده بنت فالح‌بن‌سلطان» از خاندان «آل حثلين»‬ ‫است كه از او نيز داراي شش فرزند به نام‌هاي امير محمد‪،‬‬ ‫امير‌تركي‪ ،‬امير خالد‪ ،‬امير نايف‪ ،‬امير بندروامير راكان است‪.‬‬ ‫اما همسر سوم سلمان «ساره بنت فيصل بن ضيدان ابو‬ ‫اثنين السبيعي» است كه وي را طالق داده و امير سعود تنها‬ ‫فرزند وي از اين ازدواج است‪ .‬تلگراف ديپلماتيك ارسال‬ ‫شده از سفارت آمريكا در رياض كه در سال‪ 2007‬توسط‬ ‫سايت ويكي‌ليكس منتشر شد‪ ،‬درباره شاهزاده سلمان‬ ‫چنين مي‌گويد‪« :‬سلمان مخالف دموكراسي و آزادي است‬ ‫ومعتقداستكهاين‌دوبرايعربستانسعوديبههيچ‌وجه‬ ‫مناسبنيستندوبرايناساسويخط‌مشيمحافظه‌كارانه‬ ‫شديدي را در قبال اصالحات اجتماعي و فرهنگي دنبال‬ ‫مي‌كند‪،‬بااينحالازجملهشخصيت‌هايموردقبولكاخ‬ ‫سفيد است كه واشنگتن در تعامل با آن احساس راحتي‬ ‫بسياري مي‌كند‪« ».‬رابرت جردن»‪ ،‬سفير آمريكا در رياض‬ ‫طي سال‌هاي‪ 2001‬تا‪ 2003‬در اين‌باره مي‌گويد‪« :‬سلمان‬ ‫ازجملهشخصيت‌هايخاندانسعودياستكهمي‌تواند‬ ‫هدايت كشور را به‌دست گيرد و در عين حال به عادات و‬ ‫آداب‌ورسوم محافظه‌كارانه احترام بسيار مي‌گذارد‪ ».‬وي‬ ‫در ادامه افزود‪« :‬اگرچه س��لمان هرچيزي را كه آمريكا‬ ‫بگويد بدون بحث و مناقشه نمي‌پذيرد‪ ،‬اما در عين حال‬ ‫به اهميت روابط دو كشور بسيار آگاه است‪ .‬امير سلمان‬ ‫پس از اينكه بيش از ‪ 50‬سال حاكم شهر رياض پايتخت‬ ‫عربستان س��عودي بود‪ ،‬سال‌گذش��ته و پس از انتصاب‬ ‫«نايف بن عبد العزيز» به وليعهدي اين كشور‪ ،‬مسئوليت‬ ‫وزارت نفت عربستان س��عودي را برعهده گرفت؛ اين‬ ‫وزارتخانهازمدت‌هاپيشخريدهايتسليحاتيعربستان‬ ‫را از كشورهاي هم‌پيمان خود مانند آمريكا و انگليس و‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪60‬‬ ‫فرانسه برعهده دارد تا به اصطالح صاحب بزرگ‌ترين و‬ ‫قدرتمندترين ارتش در خاورميانه و خليج فارس باشد‪.‬‬ ‫سلمان را بايد از جمله افراد بسيار با نفوذ خاندان آل‌سعود‬ ‫برشمرد‪ ،‬وي هنگامي‌كه ملك‌عبداهلل‪ ،‬پادشاه عربستان‬ ‫دست به اصالحاتي صوري در كشور زد‪ ،‬هشدار داد كه‬ ‫اين اصالحات بايد روند بسيار آهسته و كندي داشته باشد‬ ‫تا مبادا خشم و غضب محافظه‌كاران سعودي را برانگيزد‪.‬‬ ‫سلمانمعتقدبه‌حفظاختالفطبقاتيواختالفطايفه‌اي‬ ‫و قبيله‌اي است‪».‬‬ ‫ساختار قدرت در عربستان‬ ‫شيوه حكومت در عربستان بس��يار متمركز است‪.‬‬ ‫حكومت‪ ،‬پادشاهي است‪ .‬خاندان سلطنتي داراي سلطه‬ ‫كاملسياسي‌اندوهيچحزبسياسي‪،‬پارلمان‪،‬وانتخابات‬ ‫در اين كشور وجود ندارد‪ .‬در حكومت عربستان پادشاه‬ ‫نخست‌وزيرنيزاستووليعهداولجانشيننخست‌وزير‬ ‫است‪ .‬پادشاه در رأس كشور؛ رئيس دولت‪ ،‬رئيس خزانه‬ ‫كشور و خادم الحرمين الشريفين است و انتخاب اميران‬ ‫مناطقچهارگانهكشوروتنفيذاحكاماستانداران‪،‬شهرداران‬ ‫و فرمانداران از اختيارات اوس��ت‪ .‬دين‪ ،‬قدرتمندترين‬ ‫نهاد جامع ‌ه است و قدرت در دست شاه و باالترين مقام‬ ‫ديني متمركز است‪ .‬در اين كشور قانون‌اساسي به معناي‬ ‫مدرن امروزي كه اختيارات پادش��اه مبتني‌بر آن تعريف‬ ‫شود وجود ندارد‪ .‬حكومت در عربستان سعودي نوعي‬ ‫نظام س��لطنتي مبتني بر اجماع و وفاق عام ميان خاندان‬ ‫حاكم‪ ،‬نهاد مذهب و بسياري ديگر از اشخاص‪ ،‬خاندان‌ها‬ ‫وگروه‌هاي مختلف است و نه حكومتي مطلقه بر مبناي‬ ‫ارادهصرففردحاكم‪،‬زيراثباترامنوطبهحفظ پادشاهي‬ ‫مي‌دانند‪ .‬كمااينكه پادشاهي در عربستان يك پادشاهي‬ ‫موروثي تلقي نشده و از طرف ديگر‪ ،‬پادشاهي مشروطه‬ ‫نيز نيست‪ .‬در پادشاهي سعودي‪ ،‬تمامي اقدامات مبتني‌بر‬ ‫آموزه‌هاي سلفي است كه نگرش مذهب حنبلي را شامل‬ ‫مي‌شود‪ .‬اين نگرش در حوزه اقتصاد و تجارت خيلي باز‬ ‫است‪ ،‬اما در حوزه حقوق خانواده و رفتارهاي اجتماعي‬ ‫از جمله محافظه‌كارترين نگرش‌ها محسوب مي‌شود‪ .‬در‬ ‫عربستان س��عودي چند گروه اصلي قدرت را در دست‬ ‫دارند كه اين گروه‌ها گاه در امتداد هم و گاه در تعارض‬ ‫با يكديگر حركت مي‌كنند‪ .‬هر يك از اين گروه‌ها‪ ،‬خود‬ ‫داراي زير مجموعه‌هايي است كه پيوند و رابطه قدرت‬ ‫ميان آنها را گسترده‌تر كرده اس��ت‪ .‬اصلي‌ترين خانواده‬ ‫آل‌سعود‪ ،‬آل‌فيصل اس��ت‪ .‬اينان از نوادگان عبدالعزيز‪،‬‬ ‫ن تركي هس��تند و تع��داد اعضاي آن‬ ‫پدر بزرگ فيصل ب ‌‬ ‫بيش از چهارهزار نفر را شامل مي‌شود‪ .‬از زمان به قدرت‬ ‫رسيدن فهد در سال ‪ ،۱۹۸۲‬با نفوذترين شاخه آل‌فيصل‪،‬‬ ‫آل‌سديري بود‪.‬‬ ‫دومين خاندان مهم آل‌سعود‪ ،‬آل‌ثنايان است‪ .‬آل‌ثنايان‬ ‫بدان دليل كه از متحدين نزديك آل‌س��ديري هستند‪ ،‬از‬ ‫جايگاه مهمي‌در ساختار سياسي عربستان برخوردارند‪.‬‬ ‫برخالف خاندان آل‌فيصل كه قدرت سياس��ي و نظامي‬ ‫عربستانرادراختياردارند‪،‬آل‌ثنايانجزوشاخهغيرنظامي‬ ‫آل‌سعود محسوب مي‌شوند‪ .‬آل ثنايان بخش ديگري از‬ ‫قدرت خود را از همبستگي سببي با خاندان شيخ العماء‬ ‫اخذ مي‌كنند‪ .‬سومين خاندان بانفوذ در خانواده آل‌سعود‪،‬‬ ‫خاندان آل‌جيالوي اس��ت‪ .‬اينان از نس��ل برادر فيصل‬ ‫بن‌تركي‪ ،‬پدر بزرگ عبدالعزيز هستند‪ .‬چهارمين خاندان‬ ‫درون آل‌سعود‪ ،‬آلكبير نام دارد‪ .‬اينان برخالف آل‌سديري‪،‬‬ ‫آل ثنايان و آل‌جيالوي كه از نوادگان عبدالعزيز بودند‪ ،‬از‬ ‫نسل اولين عموزاده عبدالعزيز به‌نام سعود آل كبير بودند‪.‬‬ ‫شايد به‌همين دليل باشد كه اصوال شاهزادگان اين خانواده‬ ‫هيچ‌گاه در رديف نامزدي براي سمت جانشيني پادشاه‬ ‫قرارنگرفتند‪g.‬‬ ‫بين‌الملل‌‬ ‫چرخش به راست‬
‫يونان در اتحاديه اروپا مي‌ماند‬ ‫چپ‌هاي افراطي‪ ،‬اپوزيسيون شدند‬ ‫‪1‬‬ ‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫مردم يونان طي ش��ش هفته اخي��ر دو بار براي‬ ‫انتخ��اب نمايندگان پارلم��ان به پ��اي صندوق‌هاي‬ ‫راي رفتن��د‪ .‬تاكنون و در طول تاري��خ يونان هيچ‌گاه‬ ‫سرنوشت انتخابات اين كشور تا بدين حد براي مردم‬ ‫كش��ور‪ ،‬ديگر كش��ورهاي اروپايي و بازارهاي مالي‬ ‫جهان مهم نبوده اس��ت؛ اهميت اي��ن انتخابات از آن‬ ‫جهت اس��ت كه آينده حضور يونان در حوزه يورو‬ ‫و حتي آينده پ��ول واحد اروپاي��ي را تعيين مي‌كند‪.‬‬ ‫با پيروزي حزب راس��ت ميانه و موافق��ان رياضت‬ ‫اقتصادي در يونان‪ ،‬اروپاييان و بازارهاي مالي جهان‬ ‫نفس راحتي كشيدند‪.‬‬ ‫يونان كه با بح��ران ماندن يا نمان��دن در حوزه‬ ‫يورو دس��ت‌وپنجه ن��رم مي‌كن��د اكن��ون روزهاي‬ ‫سرنوشت‌س��ازي را در پي��ش دارن��د‪ .‬در انتخابات‬ ‫پارلماني يونان كه يكش��نبه هفته گذشته برگزار شد‪،‬‬ ‫حزب محافظه‌كار «دموكراس��ي نوين» ‪ ۳۰/۱‬درصد‬ ‫آرا را به‌دس��ت آورد و بدين‌ترتيب مي‌تواند با حزب‬ ‫سوس��يال دموكرات «پاس��وك» يك دول��ت ائتالفي‬ ‫تشكيل دهد؛ «پاسوك» ‪ ۱۲/ ۳‬درصد آرا را از آن خود‬ ‫كرد‪ .‬هر دو حزب با سياست رياضت اقتصادي براي‬ ‫يونان موافق هستند‪.‬‬ ‫اتحاد چپ يونان «س��يريزا» نيز كه با سياس��ت‬ ‫رياضت اقتصادي در كش��ور مخالف اس��ت و از آن‬ ‫انتقاد مي‌كند‪ ،‬اگر چه توانس��ت آراي خود را نسبت‬ ‫به انتخابات پيش��ين تقريبا دوبرابر كند‪ ،‬ولي با كسب‬ ‫‪ ۲۶/۶‬درص��د آرا در جايگاه دوم ق��رار گرفت‪ .‬رهبر‬ ‫حزب چپگراي «س��يريزا» گفته اس��ت ك��ه رهبري‬ ‫مخالفت با طرح نجات مالي را برعهده خواهد داشت‪.‬‬ ‫آلكسيس سيپراس گفته كه حزبش در تشكيل دولت‬ ‫جديد مشاركت نخواهد كرد‪ ،‬بلكه برعكس به صدايي‬ ‫قدرتمند در مخالفت با طرح رياضت اقتصادي در آن‬ ‫كشور تبديل خواهد شد‪.‬‬ ‫بح��ران اقتصادي‌ كه از س��ال ‪ 2008‬وارد غرب‬ ‫شد‪ ،‬دامن يونان را هم گرفت‪ .‬در سال ‪ 2009‬در حالي‬ ‫كه هنوز بحران بدهي‌ه��اي دولت��ي در منطقه يورو‬ ‫آغاز نشده بود‪ ،‬كارشناس��ان صندوق بين‌المللي پول‬ ‫تصور مي‌كردند كه در س��ال ‪ 2011‬بحران اقتصادي‬ ‫يونان پايان خواهد يافت‪ .‬در سال‪ 2010‬و اوايل سال‬ ‫‪ 2011‬صندوق بين‌المللي پول آغاز از سرگيري رشد‬ ‫اقتصادي يونان را سال ‪ 2012‬تعيين كرد‪.‬‬ ‫اما از سپتامبر گذشته كارشناس��ان اين سازمان‬ ‫به‌اين نتيجه رسيدند كه رش��د اقتصادي يونان زودتر‬ ‫از سال ‪ 2013‬از سرگرفته نخواهد شد‪ .‬به همين خاطر‬ ‫اكنون دولتي ك��ه در يون��ان روي كار بيايد وظايف‬ ‫سختي در پيش دارد‪ .‬احزاب دموكراسي نو و پاسوك‬ ‫كه مي‌خواهند با هم ائتالف بكنند و موافق طرح‌هاي‬ ‫رياضت اقتصادي اروپا براي كشورشان هستند؛ بايد‬ ‫به نحوي بتوانند رضايت مردم را نيز جلب كنند تا اين‬ ‫كشور بار ديگر ش��اهد ناآرامي‌ها‌ و تظاهرات مردمي‬ ‫‌نباشند‪.‬‬ ‫نخس��تين مرحله انتخابات پارلمان��ي يونان كه‬ ‫شش��م ماه مي‌برگزار ش��د‪ ،‬با به‌هم‌ريختن معادالت‬ ‫جاري‪ ،‬سقوطي خيره‌كننده‌ در آراي دو حزب حاكم‬ ‫اصلي «پاسوك» و «دموكراسي نوين» را به‌دنبال داشت‬ ‫تا جايي كه اين دو حزب به‌طور مشترك تنها موفق به‬ ‫كسب ‪32‬درصد از آرا شدند‪ .‬روش��ن‌ترين پيامي‌كه‬ ‫نتيجه‌ اين انتخابات را داشت‪ ،‬مخالفت آشكار مردمي‬ ‫‌با سياست‌هاي رياضت اقتصادي بود؛ سياست‌هايي‬ ‫كه توس��ط اتحاديه‌ اروپ��ا‪ ،‬بانك‌ه��اي بين‌المللي و‬ ‫طبقه‌ حاكم در يونان ديكته ش��ده بود‪ .‬ام��ا دور دوم‬ ‫انتخابات بازهم معادالت را به هم ريخت و با كسب‬ ‫اكثريت آرا توس��ط حزب راس��ت ميان��ه بايد منتظر‬ ‫اجراي طرح‌ه��اي رياضت اقتصادي در اين كش��ور‬ ‫بود‪« .‬آنتونيس س��اماراس»‪ ،‬رئيس حزب دموكراسي‬ ‫نوين‪ ،‬پس از پيروزي خطاب به هواداران خود گفت‪:‬‬ ‫«مردم يونان ام��روز به ماندن در اروپ��ا و حوزه مالي‬ ‫يورو راي دادند‪».‬‬ ‫س��اماراس همچنين گفت كه يونان به وظايف‬ ‫خود عمل و با ش��ركاي اروپايي خود براي پيشرفت‬ ‫در سياس��ت رش��د هم��كاري خواه��د ك��رد‪ ».‬وي‬ ‫افزود‪« :‬ديگر ماجراجويي ص��ورت نخواهد گرفت‬ ‫و در جايگاه يونان در اروپ��ا‌ ترديدي وجود نخواهد‬ ‫داشت‪ ».‬مذاكرات براي تشكيل دولت ائتالفي پس از‬ ‫اعالم نتايج آرا آغاز شد؛ ناظران سياسي معتقدند كه‬ ‫مذاكرات ميان احزاب براي تشكيل دولت ائتالفي اين‬ ‫بار نيز آسان نخواهد بود‪.‬‬ ‫«اوانگل��وس ونيزل��وس»‪ ،‬رهب��ر سوس��يال‬ ‫دموكرات‌ها‪ ،‬معتقد است كه بايد اتحاد چپ «سيريزا»‬ ‫را هم وارد مذاكرات كرد‪ .‬ولي تسيپراس رهبر اتحاد‬ ‫چپ اعالم كرد كه به پيكار خود عليه سياست رياضت‬ ‫اقتصادي ادامه خواهد داد‪ .‬در محافل حزب سوسيال‬ ‫دموكرات يونان گفته مي‌شود كه اين حزب مي‌خواهد‬ ‫از دولت جديد پش��تيباني كند‪ ،‬ولي در اين حزب در‬ ‫اين زمينه نظر واحدي وجود ندارد‪.‬‬ ‫در همين زمينه كارلوس پاپولياس‪ ،‬رئيس‌جمهور‬ ‫يون��ان ي��ك روز پ��س از پي��روزي نهاي��ي حزب‬ ‫راست‌ميانه «دموكراسي نو» گفت كه بسيار ضروري‬ ‫اس��ت كه احزاب سياس��ي در مورد تش��كيل دولت‬ ‫‪61‬‬
‫ائتالف��ي جديد با ه��م به تواف��ق برس��ند‪ .‬آنتونيس‬ ‫س��اماراس‪ ،‬رهبر حزب «دموكراس��ي نو» كه از طرح‬ ‫نج��ات مالي يون��ان حمايت مي‌كن��د‪ ،‬هم‌اكنون كار‬ ‫روي تشكيل دولتي ائتالفي را آغاز كرده است‪ .‬آقاي‬ ‫ساماراس گفته اس��ت كه يوناني‌ها به باقي ماندن در‬ ‫حوزه يورو و انجام تعهداتشان راي دادند‪.‬‬ ‫رهبران كش��ورهاي اروپايي و آمريكا‪ ،‬از نتيجه‬ ‫انتخابات پارلماني اس��تقبال كرده و سياس��تمداران‬ ‫يوناني را به تش��كيل فوري دولت‌ترغي��ب كرده‌اند‪.‬‬ ‫كش��ورهاي حوزه يورو گفته‌اند كه انجام اصالحات‬ ‫«بهترين تضمين» براي يونان براي مقابله با چالش‌هاي‬ ‫اقتصادي و اجتماعي در آن كش��ور اس��ت‪ .‬مقامات‬ ‫آمريكايي تاكي��د كرده‌اند كه «باقي مان��دن يونان در‬ ‫حوزه يورو» به نفع همه است‪.‬‬ ‫هرچند نتاي��ج اولي��ه انتخابات يون��ان در ابتدا‬ ‫تاثيري مثبت در بازارهاي آسيايي و اروپايي داشت‪،‬‬ ‫اما در اروپا اوضاع به س��رعت تغيير كرد‪ .‬براس��اس‬ ‫گزارش‌هاي دريافتي‪ ،‬نتايج اين انتخابات به‌قدر كافي‬ ‫نتوانس��ت بازارها را متقاعد كند كه مشكالت يورو‬ ‫تحت كنترل قرار گرفته اس��ت‪ ،‬به‌ويژه كه نگراني‌ها‬ ‫نس��بت به بدهي‌هاي دولت در اس��پانيا نيز بار ديگر‬ ‫افزايش يافته اس��ت‪ .‬انتخابات اخي��ر يونان‪ ،‬دومين‬ ‫انتخابات پارلماني در ش��ش هفته اخير در اين كشور‬ ‫بود‪ .‬به نظر مي‌رسد‪ ،‬س��اماراس به‌اميد ايجاد دولتي‬ ‫قدرتمند باپشتوانه مردمي‌مس��تحكم به‌دنبال تشكيل‬ ‫ائتالفي گسترده از احزاب مختلف باشد‪ .‬اولين بسته‬ ‫مالي اهدايي به يونان ‪ ۱۱۰‬ميليارد يورو بود كه در سال‬ ‫‪ ۲۰۱۰‬ميالدي به اين كشور داده شد و يك سال بعد‪،‬‬ ‫يونان بس��ته مالي دوم را كه ‪ ۱۳۰‬ميليارد يورو ارزش‬ ‫داشت‪ ،‬دريافت كرد‪.‬‬ ‫پس از برگ��زاري انتخابات پيش��ين در ماه مي‪،‬‬ ‫تالش احزاب پيروز براي تش��كيل دول��ت ائتالفي‬ ‫بي‌نتيجه مان��د و رئيس‌جمه��ور اين كش��ور فرمان‬ ‫برگزاري انتخابات جدي��د را در روز ‪ ۱۷‬ژوئن صادر‬ ‫كرد‪ .‬براساس قوانين يونان‪ ،‬هر‌حزبي كه در انتخابات‬ ‫پارلماني رتب��ه اول را كس��ب كند به‌ط��ور خودكار‬ ‫يوناني‌ها به اعتدال راي دادند‬ ‫‪2‬‬ ‫گفت‌وگو با مهدي محتشمي سفير سابق ايران د ريونان‬ ‫بين‌الملل‬ ‫مهدی محتشمی‪ ،‬سفیر س��ابق ایران در یونان‌در گفت وگویی به بررس��ی انتخابات پارلمانی اخیر در این‬ ‫کش��ور و ائتالف احزاب محافظه کار برای تش��کیل کابینه پرداخت‪ .‬وی معتقد اس��ت که دو حزب پاسوک و‬ ‫دموکراسی‌نوین که برای تشکیل کابینه دست به ائتالف خواهند زد و پیش از این در رقابت سیاسی داخلی به سر‬ ‫می‌بردند‪ .‬اما اکنون به دلیل اینکه هر دو متعهد به سیاست‌های اقتصادی اتحادیه اروپا بودند به سمت ائتالف با هم‬ ‫روی آورند‪ .‬نقطه اشتراک این دو حزب نیز وفاداری به سیاست‌های اتحادیه اروپا و همچنین بسته‌ها و طرح‌های‬ ‫ریاضتی این اتحادیه است‪ .‬سیاست‌های محوری و مبنایی هر دو حزب بر این مساله استوار است که برای حل‬ ‫بحران یونان در حوزه یورو باقی بمانند‪ ،‬چراکه اگر بخواهند از این ساختار خارج شوند شرایط یونان بحرانی‌تر‬ ‫خواهد شد‪ .‬این کارشناس بر این باور است که کسب اکثریت آرا توسط حزب دموکراسی نوین به این معنا نیست‬ ‫که مردم با سیاست‌های آنها موافقند‪ ،‬بلکه یونانی‌ها میان بد و بدتر‪ ،‬بد را انتخاب کرده‌اند‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫دلیل ائتالف دو حزب پاسوک و دموکراسی‌نوین‬ ‫طی انتخابات اخیر چیس��ت و آی��ا این کابینه‬ ‫ائتالفی در کشور بحران‌زده یونان موفق عمل‬ ‫خواهد کرد؟‬ ‫‪ l‬ح��زب پاس��وک هم��واره همراه‌ح��زب‬ ‫دموکراسی‌نوین طی ‪ 20‬سال گذشته به صورت رقابتی‬ ‫دولت‌ها را در اختیار داشته‪ ،‬اما نقطه مشترک هر دوی‬ ‫این احزاب این است که از سال ‪ 1991‬که یونان وارد‬ ‫اتحادیه اروپا شد در پیوس��تن یونان به اتحادیه اروپا‬ ‫و پول مش��ترک یورو نقش داشتند‪ .‬لذا پاسوک که یک‬ ‫حزب چپ‌میانه اس��ت‪ ،‬همواره در رقابت سیاس��ی‬ ‫داخلی با حزب دموکراسی نوین بوده است‪ .‬اما پس از‬ ‫تحوالت اخیر که موجب بحران اقتصادی و اجتماعی‬ ‫در یونان ش��د‪،‬عمال چ��ون این دو ح��زب متعهد به‬ ‫سیاس��ت‌های اتحادیه اروپا بودند به سمت یکدیگر‬ ‫روی آوردن��د‪ .‬در انتخاب��ات اخیر ای��ن دو حزب در‬ ‫اقلیت قرار گرفتند و یک حزب سیاسی نوپا که جایگاه‬ ‫عمده‌ای در ساختار سیاسی یونان نداشت‪ ،‬موجب شد‬ ‫که تمامی سیاست‌های پیش��ین این دو حزب در قبال‬ ‫اتحادیه اروپا زیر سوال برود و آنها پیش از انتخابات‬ ‫تواف��ق کنند تا یک دول��ت موقت ترکیب��ی به وجود‬ ‫بیاورند‪ .‬در این انتخابات نیز به واس��طه اینکه هر دو‬ ‫حزب نتوانستند حدنصاب ‪ 50‬درصد آرا را به تنهایی‬ ‫به دس��ت بیاورند‪ ،‬چاره‌ای جز ائتالف نداشتند‪ .‬نقطه‬ ‫‪62‬‬ ‫اش��تراک این دو حزب نیز وفاداری به سیاست های‬ ‫اتحادیه اروپا و همچنین بسته ه‌ا ‌و طرح های ریاضتی‬ ‫این اتحادیه است‪.‬‬ ‫سیاس��ت های محوری و مبنای��ی هر دو حزب‬ ‫بر این مساله استوار اس��ت که برای حل بحران یونان‬ ‫در حوزه یورو باق��ی بمانند‪‌،‬چراکه اگ��ر بخواهند از‬ ‫این ساختار خارج ش��وند ش��رایط یونان بحرانی‌تر‬ ‫خواهد شد‪.‬‬ ‫در این شرایط آیا اوضاع یونان در اتحادیه اروپا‬ ‫رو به بهبود خواهد رفت؟‬ ‫‪ l‬ش��رایط اقتص��ادی یونان تابع��ی از فضای‬ ‫اقتصاد بی��ن المللی‌اس��ت؛ در حال حاضر ش��رایط‬ ‫اقتصادی در اتحادیه اروپا‪ ،‬شرایط مطلوبی نیست‪ .‬هم‬ ‫به دلیل اینکه همه کش��ورها در بحران رکود اقتصادی‬ ‫ی کشورها‬ ‫به س��ر می‌برند و این بحران تقریبا در تمام ‌‬ ‫فراگیر شده و از طرف دیگر آن انسجام سیاسی که از‬ ‫گذشته میان کشورهای موثر اتحادیه اروپا مانند فرانسه‬ ‫و آلمان وجود داشته تاحدودی دستخوش تحول شده‬ ‫است‪ .‬لذا این مس��ائل نیز در ش��رایط اقتصادی اروپا‬ ‫تاثیرات منف��ی دارد‪ .‬اما تمامی کش��ورهای اروپایی‬ ‫می‌دانند که خروج یونان از حوزه اتحادیه اروپا شرایط‬ ‫اقتصادی را وخیم‌تر خواهد کرد و این مساله عالوه بر‬ ‫یونان بر دیگر کشورهایی که ش��رایط نسبتا مشابهی‬ ‫با یونان دارند‪ ،‬مانند پرتغال‪ ،‬ایرلند و اس��پانیا نیز تاثیر‬ ‫‪50‬كرسي را به‌عنوان پاداش و يا جايزه برنده مي‌شود‬ ‫و با اين حس��اب اين ح��زب و اح��زاب هم‌پيمان با‬ ‫آن اكثري��ت‪ ،‬كرس��ي‌ها را در مجلس اين كش��ور كه‬ ‫‪300‬كرسي دارد به‌دس��ت آورده‌اند و براي تصويب‬ ‫طرح دريافت كمك ‪ 130‬ميلي��ارد يورويي نيازي به‬ ‫حمايت احزاب مخالف نخواهند داشت‪.‬‬ ‫حزب سوسياليست «پاسوك» كه پيش از انتخابات‬ ‫از متحدان ساماراس محسوب مي‌شد‪ ،‬اعالم كرد كه از‬ ‫اقدامات رهبر حزب دموكراس��ي نو حمايت مي‌كند‪،‬‬ ‫اما در اين خصوص كه آي��ا در دولت ائتالفي حضور‬ ‫خواهد داش��ت يا نه اظهارنظري نكرده است‪ .‬در حال‬ ‫حاضر رئيس‌جمهوري يونان و رهبر حزب دموكراسي‬ ‫نو بايد هرچه سريعتر در صدد تشكيل كابينه برآيند‪ ،‬زيرا‬ ‫يونان اكنون بيش از هر زمان ديگري در آستانه بحران‬ ‫قراردارد و اگر موافقان رياضت اقتصادي كه مس��ئول‬ ‫تشكيل كابينه هستند‪ ،‬نتوانند س��ريع به وعده‌هايشان‬ ‫جامه‌عمل بپوشانند‪ ،‬بازهم اين كشور در معرض تنش‬ ‫قرار خواهدگرفت‪g .‬‬ ‫خواهد داش��ت‪ .‬بنابراین اگر ش��رایط یونان به سمت‬ ‫بهبود برود‪ ،‬دیگر کشورهای اروپایی نیز از این مساله‬ ‫اس��تقبال خواهند کرد‪ ،‬اما نمی‌توان انتظار داشت که‬ ‫انتخابات اخی��ر و ائتالف دو ح��زب محافظه‌کار در‬ ‫کوتاه‌مدت در روند تحوالت یون��ان در اتحادیه اروپا‬ ‫تاثیری داش��ته باش��د‪ .‬اما در هر حال همین مساله که‬ ‫رهبران هر دو حزب اعالم کرده‌اند به تعهدات‌شان در‬ ‫قبال اتحادیه اروپا پایبند خواهند بود به لحاظ روانی در‬ ‫ایجاد یک رویکرد مثبت تاثیر خواهد داشت‪.‬‬ ‫آیا مردم یونان نس��بت به مساله طرح ریاضت‬ ‫اقتصادی نظر واحدی دارند؟‬ ‫‪ l‬مردم یون��ان همانطور که آرا نش��ان می‌دهد‬ ‫یک نظر واحد ندارند‪ .‬حزب س��یریزا که یک حزب‬ ‫چپگراس��ت و متعهد ش��ده بود در صورت پیروزی‬ ‫به سیاس��ت‌های ریاضتی عمل نخواهد ک��رد‪ ،‬تقریبا‬ ‫‪27‬درصد آرا را کس��ب کرد‪ .‬این مساله نشان می‌دهد‬ ‫که حداکث��ر میزان مردم��ی که از ای��ن تفکر حمایت‬ ‫خواهند کرد همین ‪27‬درصد هس��تند‪ .‬البته این مساله‬ ‫بدین مفهوم نیست که کسانی که به احزاب پاسوک یا‬ ‫دموکراسی نوین رای داده‌اند از شرایط موجود یونان‬ ‫راضی هستند ‪،‬بلکه بسیاری از آن‌ها با نارضایتی این‬ ‫احزاب را انتخاب کردند‪ .‬کسانی که به این احزاب رای‬ ‫داده اند از میان بد و بدتر‪ ،‬بد را انتخاب کرده‌اند‪.‬‬ ‫آیا حزب دموکراس��ی نوین که باالترین میزان‬ ‫آرا را کس��ب کرده‪ ،‬می‌تواند رضایت مردم را‬ ‫جلب کند؟‬ ‫‪ l‬آنتونیو ساماراس وعده داده که در صورت به‬ ‫قدرت رسیدن با کشورهای اروپایی صحبت کند که‬ ‫وضعیت بازپرداخت بدهی‌ها و شرایط طرح ریاضت‬ ‫اقتصادی را تعدیل کنند‪ .‬همچنین بازپرداخت بدهی‌ها‬ ‫را مدت دار کنند تا فش��ار کمتری به مردم یونان وارد‬ ‫شود‪ .‬اگر ساماراس بتواند چنین سیاستی را اعمال کند‬ ‫و اروپایی‌ها نیز بپذیرند قطعا یک فضای نسبتا جدیدی‬ ‫برای مردم یونان ایجاد خواهد شد‪.‬‬ ‫آیا به دنبال اعمال طرح‌های ریاضت اقتصادی‬ ‫بازهم شاهد تظاهرات مردمی خواهیم بود؟‬ ‫‪ l‬قطعا‪،‬زی��را یون��ان کش��ور اعتصاب��ات و‬ ‫اعتراضات است؛ در گذشته‪ ،‬حال و آینده یونان اساسا‬ ‫موضوع اعتراض به وضع موجود یک سیاست نهادینه‬ ‫است‪ .‬طرفداران حزب چپ بدون شک این شرایط را‬
‫نتايج انتخابات‬ ‫يونان نشان‬ ‫داد كه يك‬ ‫حزب نمي‌تواند‬ ‫به‌تنهايي تبديل‬ ‫به قدرت فائقه‬ ‫سياسي شود‬ ‫بين‌الملل‬ ‫وقتی که دو حزب دموکراسی‬ ‫نوین و پاسوک توانسته‌اند‬ ‫‪50‬درصد آرای مردم را کسب‬ ‫و اکثریت پارلمان را داشته‬ ‫باشند قطعا سیاست‌های احزاب‬ ‫اکثریتی را به رغم اعتراضات‬ ‫اعمال خواهند کرد‪ .‬با این اوصاف‬ ‫اکنون دورنمای روشنی برای‬ ‫احزاب پیروز نمی توان ترسیم‬ ‫کرد‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫نخواهند پذیرفت و به وضع موجود اعتراض خواهند‬ ‫کرد‪.‬‬ ‫اما به لحاظ اینکه دموکراس��ی در کشوری مانند‬ ‫یونان نهادینه ش��ده احزاب پیروز سعی خواهند کرد‬ ‫با این اعتراضات کنار بیایند‪ .‬اما به هر حال س��اختار‬ ‫سیاسی هم معنا و مفهوم خودش را دارد‪ .‬وقتی که دو‬ ‫حزب دموکراسی نوین و پاسوک توانسته‌اند ‪ 50‬درصد‬ ‫آرای مردم را کسب و اکثریت پارلمان را داشته باشند‬ ‫قطعا سیاست‌های احزاب اکثریتی را به رغم اعتراضات‬ ‫اعمال خواهند کرد‪ .‬با این اوص��اف اکنون دورنمای‬ ‫روش��نی برای احزاب پی��روز نمی توان ترس��یم کرد‬ ‫‪،‬چراکه اعتراضات مردم در بلند‌مدت یقینا در عملکرد‬ ‫دولت تاثیر منفی و جنبه بازدارنده خواهد داشت‪.‬‬ ‫آیا اکنون ح��زب چپگرای س��یریزا به عنوان‬ ‫اپوزیس��یون از جایگاه اثرگذاری برخوردار‬ ‫است؟‬ ‫‪ l‬این حزب نسبت به گذشته شرایطش خیلی‬ ‫بهتر ش��ده و اکنون حداق��ل ‪ 90‬نماین��ده در پارلمان‬ ‫‪300‬عضوی یونان خواهند داش��ت؛ ب��ه همین میزان‬ ‫نی��ز افکارعمومی را در اختیار دارن��د و به عنوان یک‬ ‫اپوزیسیون فعال عمل خواهند کرد‪ .‬این حزب به لحاظ‬ ‫امکانات و قدرتی که بدست آورده‌اند می‌توانند موثر‬ ‫باشند‪ ،‬اما رای و نظرشان براساس آنچه در پارلمان به‬ ‫تصویب می‌رس��د به حدی نخواهد رسید که بتوانند‬ ‫جلوی تصویب طرح‌ها و لوایح را بگیرند‪.‬‬ ‫در انته��ا اگ��ر ممک��ن اس��ت کم��ی راجع‬ ‫به جایگاه س��ه حزب اصلی یونان‪ ،‬رهبران و‬ ‫سیاست‌هایشان توضیح دهید؟‬ ‫‪ l‬به طور سنتی بعد از تشکیل جمهوری دوم در‬ ‫یونان‪ ،‬دو حزب عمدتا قدرت را به دست گرفتند‪‌.‬یکی‬ ‫حزب سوسیالیست‌میانه یا پاس��وک و دیگری حزب‬ ‫دموکراسی نوین‪.‬‬ ‫حزب پاسوک منشعب شده از حزب کمونیست‬ ‫یونان اس��ت و پایه‌گذار آن آقای پاپاندرئو یعنی پدر‬ ‫جورج پاپاندرئو اس��ت‪ .‬رهبران ای��ن حزب در زمان‬ ‫تاسیس توانستند برای مدتی دولت را در اختیار داشته‬ ‫باش��ند‪ .‬این حزب یک حزب سوسیالیست اروپایی‬ ‫است‪‌.‬اگرچه این حزب تمایالت کار در اتحادیه اروپا‬ ‫و پیوس��تن به این اتحادیه را داش��ت‪ .‬حزب پاسوک‬ ‫عمال یک حزب میانه چپ است و در شرایط فعلی به‬ ‫دلیل نارضایتی‌های مردم عمال در انتخابات رای قابل‬ ‫توجهی نداشت‪ .‬حزب دموکراس��ی نوین که دومین‬ ‫حزب بزرگ یونان است گرایش��ات لیبرالیستی دارد‬ ‫و یک حزب محافظه‌کار اس��ت‪ .‬این حزب تاحدود‬ ‫زیادی خ��ودش را وابس��ته به کلیس��ای ارتودوکس‬ ‫می‌داند و حمایت و پشتیبانی آن‌ها را نیز دارد‪ .‬حزب‬ ‫دموکراسی نوین نیز چندین دوره توانست قدرت را به‬ ‫دست بگیرد‪ ،‬اما هر از چندی به دلیل عملکردهای منفی‬ ‫یا نارضایتی مردم قدرت را از دست داده‌اند‪ .‬پایه‌گذار‬ ‫حزب دموکراسی نوین آقای کارامالیس بود‪ .‬این حزب‬ ‫در انتخابات اخیر اما توانس��ت اکثریت را به دس��ت‬ ‫بیاورد‪ .‬اما حزب س��یریزا یک حزب جدید‌التاسیس‬ ‫است‪.‬‬ ‫این حزب در گذشته در مجلس نماینده نداشت‬ ‫و از چپ‌های افراطی یونان اس��ت‪ .‬سیریزا از شرایط‬ ‫بوجود آمده در بح��ران اقتصادی یون��ان که منجر به‬ ‫نارضایتی‌های مردمی ش��د نهایت اس��تفاده را کرد و‬ ‫توانس��ت در دو انتخابات اخیر آرای��ی را از آن خود‬ ‫کند‪ .‬این حزب ب��ا نزدیک کردن نظرات��ش به نظرات‬ ‫مردم موفق شد در انتخابات اخیر در جایگاه دوم قرار‬ ‫گیرد‪g .‬‬ ‫‪63‬‬
‫مجله خبري‬ ‫‪ 1‬پيروزي تاريخي حزب اوالند‬ ‫فرانسه‬ ‫بين‌الملل‬ ‫ش��ش هفته پس از پيروزي فرانس��وا اوالند در‬ ‫انتخابات رياس��ت‌جمهوري‪ ،‬سوسياليست‌‌ها به يك‬ ‫پيروزي تاريخي در انتخابات پارلماني فرانسه دست‬ ‫يافتند‪ .‬حزب سوسياليست فرانسه و متحدان چپگراي‬ ‫آن توانستند با‌كسب بيش از نيمي‌از كرسي‌هاي مجلس‬ ‫ملي اين كشور‪ ،‬برنده قطعي انتخابات پارلماني لقب‬ ‫بگيرند‪ .‬فرانسوي‌ها در عرض دو ماه براي چهارمين‬ ‫بار پاي صندوق‌هاي راي رفتن��د و پارلمان جديدي‬ ‫برگزيدن��د‪ .‬حزب سوسياليس��ت فرانس��ه به‌رهبري‬ ‫«فرانسوا اوالند» رئيس‌جمهور‪ ،‬و متحدان چپگراي آن‬ ‫با‌كسب ‪ 307‬كرسي از مجموع ‪ 577‬كرسي توانستند‬ ‫مجلس ملي اين كش��ور را فتح كنند‪ .‬ب��راي آنكه يك‬ ‫ح��زب و متحدان��ش اكثري��ت آرا را در مجلس‌ملي‬ ‫فرانسه در دست داشته باش��ند بايد ‪ 289‬كرسي را در‬ ‫اختيار داشته باشند‪ ،‬اما در انتخابات پارلماني فرانسه‬ ‫كه دور دوم آن روز‌يكش��نبه برگزار ش��د‪ ،‬چپگرايان‬ ‫فرانس��ه توانس��تند ‪ 307‬كرس��ي را تصاح��ب كنند‪.‬‬ ‫به‌نوش��ته رويترز‪ ،‬پي��روزي اوالن��د و متحدانش در‬ ‫انتخابات پارلماني به آن معناست كه رئيس‌جمهور در‬ ‫تصميم‌گيري‌هاي خود نيازي به‌حمايت حزب س��بز‬ ‫كه در اين انتخابات با حزب سوسياليس��ت هم‌پيمان‬ ‫ش��ده بود‪ ،‬نخواهد داشت‪ .‬حزب س��بز در پايان دور‬ ‫دوم انتخابات پارلماني فرانس��ه ‪ 16‬كرس��ي و حزب‬ ‫كمونيست نيز ‪ 10‬كرسي را تصاحب كردند‪ .‬از سوي‬ ‫ديگر محافظه‌كاران فرانس��ه كه ب��ا برنامه‌هاي اوالند‬ ‫به‌ويژه افزايش نرخ ماليات ثروتمندان مخالف هستند‪،‬‬ ‫نيز ‪ 224‬كرس��ي مجلس ملي را تصاح��ب كردند‪ .‬اما‬ ‫حزب راس��ت افراطي جبهه‌ملي فقط موفق به‌كسب‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪ 2‬اولين ديدار دو پرزيدنت‬ ‫مسكو و واشنكتن‬ ‫رئيس‌جمهوري آمري��كا و والديمير پوتين پس‬ ‫از ديدار خود در جريان نشس��ت اقتص��ادي گروه ‪،20‬‬ ‫خواهان پايان فوري خشونت‌ها در سوريه شدند‪ .‬باراك‬ ‫اوباما‪ ،‬رئيس‌جمهوري آمري��كا‪ ،‬و «والديمير پوتين»‪،‬‬ ‫همتاي روس وي‪ ،‬در نخستين ديدارشان پس از انتخاب‬ ‫مجدد پوتين به رياس��ت‌جمهوري روس��يه‪ ،‬در بيانيه‬ ‫مشتركي اعالم كردند‪« :‬مردم س��وريه بايد فرصت اين را‬ ‫داشته باشند تا خودشان براي آينده كشورشان تصميم‬ ‫بگيرند‪ ».‬رئيس‌جمهوري آمريكا همچنين گفت‪« :‬پوتين‬ ‫براي يافتن راه‌حلي سياسي در سوريه تاكيد كرد و گفت‬ ‫كه براي جلوگي��ري از وقوع جنگ داخلي در س��وريه‬ ‫تالش مي‌كند‪ ».‬پوتين همچنين گفته است كه تنش‌ها‬ ‫ميان مس��كو و واشنگتن مي‌تواند حل ش��ود‪ .‬آمريكا و‬ ‫روسيه‪ ،‬راه‌هاي مختلفي را براي پايان‌يافتن خشونت‌ها‬ ‫در سوريه پيش��نهاد مي‌كنند‪ ،‬با اين حال چين و روسيه‬ ‫مخالف مداخل��ه خارجي ب��راي جابه‌جايي قدرت در‬ ‫س��وريه بودند‪ .‬گزارش‌ها همچنين حاكي از آن است‬ ‫كه دو كشتي براي بازگرداندن شهروندان روسيه كه در‬ ‫سوريه هستند‪ ،‬راهي سوريه مي‌شوند و دليل ديگرشان‬ ‫‪64‬‬ ‫سه كرسي مجلس ملي فرانسه شد و براي اولين بار از‬ ‫زمان تاسيس خود در دهه ‪ ،1980‬اين حزب در پارلمان‬ ‫صاحب نماينده گش��ت‪ .‬نكته جال��ب در خصوص‬ ‫انتخاب��ات پارلماني فرانس��ه آنكه «ماري��ن لوپن» از‬ ‫راه‌يابي به مجلس بازماند‪ ،‬اما «ماريون مارشال لوپن»‬ ‫نوه ‪ 22‬ساله ژان ماري لوپن توانست با پيروزي در شهر‬ ‫جنوبي «كارپنتراس» وارد مجلس ملي فرانس��ه شود‪.‬‬ ‫«پير مسكوويس��ي» وزير اقتصاد فرانسه در‌خصوص‬ ‫نتايج انتخابات گفت‪« :‬اين پيروزي قدرت و صالحيت‬ ‫را ب��راي دولت به ارمغ��ان مي‌آورد‪ ».‬آين��ده اروپا در‬ ‫هفته‌هاي آينده م��ورد بحث قرار‌مي‌گي��رد و قدرت‬ ‫رئيس‌جمهور در اين مذاكرات مش��خص مي‌ش��ود‪.‬‬ ‫پيروزي چپ‌‌ها در انتخابات پارلماني فرانسه‪ ،‬قدرت‬ ‫«فرانسوا اوالند»‪ ،‬رئيس‌جمهوري اين كشور‪ ،‬را بيشتر‬ ‫كرد‪ .‬وي اكنون در دوره‌ پنج س��اله‌ رياست‌جمهوري‬ ‫خود‪ ،‬هم از پش��تيباني اكثريت مردم برخوردار است‬ ‫و هم پارلمان‪.‬‬ ‫تحقق اصالحات بدون مانع‬ ‫اوالند با اين پي��روزي مي‌تواند برنامه‌ اصالحي‬ ‫چپ خ��ود را بدون مان��ع پيش ببرد‪ .‬بخش��ي از اين‬ ‫برنامه ش��امل اصالحات مالياتي مي‌ش��ود كه بر‌طبق‬ ‫آن اف��راد پردرآمد و موسس��ات مالي باي��د ماليات‬ ‫بيشتري بپردازند‪ .‬دست اوالند در سياست اقتصادي‬ ‫مربوط به‌اروپا نيز بازتر ش��ده اس��ت‪ .‬وي در مناقشه‌‬ ‫خود با آنگال مركل صدراعظم آلمان بر‌س��ر انتخاب‬ ‫راه‌درس��ت جهت برون‌رفت از بح��ران يورو‪ ،‬ديگر‬ ‫نيازمند سازش‌هاي داخلي نيس��ت‪ .‬ناظران سياسي‬ ‫معتقدند كه با اين پيروزي اكنون وظايف سنگيني در‬ ‫برابر فرانسوا اوالند قرار گرفته است‪ .‬فرانسه در حال‬ ‫حاضر از رشد منفي برخوردار است‪ .‬نرخ بيكاري در‬ ‫اين كشور ‪ ۱۰‬درصد اس��ت و بدهي‌ها زياد بر‌دوش‬ ‫دولت س��نگيني مي‌كند‪ .‬اوالند اكنون ناچار اس��ت‬ ‫به‌وعده‌هايي كه در كارزار انتخاباتي داده‪ ،‬عمل كند و‬ ‫اين كار آساني نخواهد بود‪g .‬‬ ‫هم براي بازگرداندن تجهيزاتي است كه در بندر طرطوس‬ ‫است‪ .‬اين بندر‪ ،‬محل يكي از پايگاه‌هاي نيروي دريايي‬ ‫روسيه اس��ت‪ .‬ديدار روس��اي‌جمهوري دو كشور در‬ ‫حاشيه نشس��ت گروه ‪ 20‬در مكزيك انجام شد و اين‬ ‫نخستين ديدار دو رئيس‌جمهوري بعد از بازگشت پوتين‬ ‫به‌سمت رياست‌جمهوري بود‪ .‬بعد از ديدار دو ساعته دو‬ ‫رئيس‌جمهور‪ ،‬اوباما گفت كه دو كشور قرار گذاشتند تا با‬ ‫نالملليديگريازجملهسازمانمللوكوفي‬ ‫«بازيگرانبي ‌‬ ‫عنان‪ ،‬فرستاده مشترك سازمان ملل و اتحاديه عرب به‬ ‫سوريه همكاري كنند» تا راهي براي حل مساله سوريه‬ ‫بيابند‪ .‬پوتين ني��ز گفت كه دو كش��ور مي‌توانند «نقاط‬ ‫اشتراك زيادي» درباره سوريه پيدا كنند‪ .‬در بيانيه مشترك‬ ‫دو رئيس‌جمهوري همچنين آمده اس��ت‪« :‬براي پايان‬ ‫دادن به درگيري‌ها در سوريه‪ ،‬بايد به سرعت آتش‌بس‬ ‫اجرا شود‪ ».‬آنها همچنين در بيانيه خود تائيد كردند كه‬ ‫مردم سوريه بايد‪« :‬فرصت اين را داشته باشند تا از راه‌هاي‬ ‫دموكراتيك و به صورت مس��تقل آينده خود را تعيين‬ ‫كنند‪ ».‬دو طرف همچنين مقرر كردند كه براي حل‌مشكل‬ ‫سپردفاع موشكي آمريكا كه در اروپاست‪ ،‬با هم همكاري‬ ‫كنند‪ .‬خبرنگاراني كه در محل بودند همچنين گزارش‬ ‫دادند‪ ،‬روساي جمهوري دو كشور در طول جلسه خبري‬ ‫خود‪ ،‬لبخندي به هم نزدند و رفتارهايشان سفت و سخت‬ ‫بوده اس��ت‪ .‬گزارش ش��ده كه والديمير پوتين از اوباما‬ ‫دعوت كرده كه به مسكو سفر كند‪.‬‬ ‫درخواست مشترك اوباما و پوتين از ايران‬ ‫همچنين والديمير پوتين و باراك اوباما روز دوشنبه‬ ‫هفته گذشته پس از ديدار با يكديگر در بيانيه‌اي مشترك‬ ‫اعالم كردند كه تهران بايد «اقداماتي جدي با هدف احياي‬ ‫اعتماد بين‌المللي» به ماهيت منحص��را صلح‌آميز برنامه‬ ‫هسته‌اي خود انجام دهد‪ .‬دو طرف در اين بيانيه افزودند‪:‬‬ ‫«براي رس��يدن به اين هدف‪ ،‬تهران باي��د به‌طور كامل به‬ ‫نالملليانرژياتمي‌براي‬ ‫تعهداتشعملكندوباآژانسبي ‌‬ ‫ي مسائل باقيمانده همكاري كند‪ ».‬در اين بيانيه‬ ‫حل تمام ‌‬ ‫پوتين و اوباما «به حداقل رس��اندن استفاده غيرنظامي از‬ ‫اورانيومباغنايباال»راخواستارشدندوافزودندكهبهدنبال‬ ‫تعاملسازندهباايرانازطريقروند(مذاكرات)‪ 5+1‬هستند‪.‬‬ ‫شبكه خبري «‪ »Msnbc‬نيز به نقل از اوباما گزارش داد كه با‬ ‫پوتين درباره برنامه هسته‌اي ايران مذاكره كرده و دو طرف‬ ‫بررويكرد مشترك ميان اعضاي ‪ 5+1‬در برخورد با ايران‬ ‫تاكيدكردند‪.‬اوباماتاكيدكردكهبرايحلديپلماتيكمساله‬ ‫ايران همچنان «زمان و فضا» وجود دارد‪ .‬اين درحالي است‬ ‫كه سرگئي الوروف‪ ،‬وزير امور خارجه روسيه بارها و از‬ ‫جملهدرسفراخيرشبهتهرانتاكيدكردهاستكهمسكوبا‬ ‫تحريم‌هاييكجانبهعليهايرانمخالفاست‪.‬ديداردوجانبه‬ ‫اوباماوپوتينكهاولينديداردوطرفپسازرويكارآمدن‬ ‫مجدد پوتين به‌عنوان رئيس‌جمهور روسيهبود‪ ،‬همزمان با‬ ‫مذاكراتنمايندگانآمريكا‪،‬فرانسه‪،‬انگليس‪،‬روسيه‪،‬چينو‬ ‫آلمانباايرانانجامشدكهدرمسكوبرگزارشد‪g.‬‬
‫‪ 3‬سلب صالحيت نخست‌وزير پاكستان‬ ‫اسالم‌آباد‬ ‫ديوان‌عالي پاكس��تان از يوس��ف‌رضا گيالني‪،‬‬ ‫نخست‌وزير اين كشور سلب صالحيت كرده است‪.‬‬ ‫با راي اين ديوان‪ ،‬گيالني صالحيت نخس��ت‌وزيري‬ ‫و عضويت در مجلس اين كشور را از دست مي‌دهد‪.‬‬ ‫ديوان عالي پاكس��تان كه باالترين مرجع قضايي اين‬ ‫كشور است‪ ،‬در راي خود گفته است كه آقاي گيالني‬ ‫«ديگر نخس��ت‌وزير پاكستان نيس��ت‪ ».‬وكيل آقاي‬ ‫گيالني گفته است كه تنها مجلس مي‌تواند نخست‌وزير‬ ‫را از كار بركن��ار كند‪ .‬دوماه پيش ديوان عالي رس��ما‬ ‫يوس��ف‌رضا گيالني را به دليل عدم اجراي دس��تور‬ ‫قضايي براي از سرگيري پيگرد آصف علي زرداري‪،‬‬ ‫رئيس‌جمهوري‪ ،‬به اهانت ب��ه دادگاه متهم كرد‪.‬آقاي‬ ‫گيالني اين اتهام را رد كرده و وكالي مدافع او گفته‌اند‬ ‫‪ 4‬از واشنگتن تا مسكو‬ ‫مطبوعات جهان‬ ‫صلح خاورميانه‪ :‬مجله فارن پالسي در تاريخ شنبه‬ ‫‪ 27‬خرداد در تحليلي درباره «فرآيند صلح خاورميانه»‬ ‫نوشته است‪« :‬اسرائيل در سال ‪ 1982‬از منطقه سينا و در‬ ‫سال ‪ 2007‬از غزه خارج شد و اين روزها ديگر كسي‬ ‫درباره وضعي��ت حضور اس��رائيلي‌ها در بلندي‌هاي‬ ‫جوالن صبحت نمي‌كند‪ ،‬بلكه اين ناآرامي‌هاي داخلي‬ ‫در س��وريه اس��ت كه بيش��تر در كانون توجه‌ها قرار‬ ‫دارد‪ .‬با اين حال آين��ده بيت‌المقدس و كرانه باختري‬ ‫همچنان مس��اله‌اي پرتنش در عرصه بين‌الملل است‬ ‫كه عوامل بس��ياري از جمله فعاليت‌هاي ديپلماتيك‬ ‫آمريكا را تحت‌الش��عاع قرار مي‌دهد‪ ».‬فارن پاليس��ي‬ ‫مي‌نويسد‪« :‬از آنجا كه اتحاد ملي در ميان فلسطيني‌ها‬ ‫از محبوبيت بااليي برخوردار است‪ ،‬عباس و حماس‬ ‫همواره به دنبال دس��تيابي به آن هستند‪ ،‬هرچند عمال‬ ‫موفقيت چنداني براي دستيابي به دولت متحد حاصل‬ ‫نش��ده اس��ت‪ .‬دولت اتحاد با حماس حتي اگر براي‬ ‫مدت كوتاه تشكيل شود‪ ،‬شانس برگزاري مذاكرات‬ ‫با اسرائيل را در‌ هاله‌اي از ابهام فرو مي‌برد و همچنين‬ ‫ممكن اس��ت باعث ناخرسندي عباس ش��ود‪ .‬با اين‬ ‫هم��ه‪ ،‬محتمل‌ترين نتيجه اين خواه��د بود كه عباس‬ ‫سال‌هاي بيشتري را در انتظار باشد و به اقدام‌هاي خود‬ ‫در قالب سفر به كشورهاي مختلف‪ ،‬تالش‌هاي گاه و‬ ‫بيگاه در سازمان ملل متحد براي به رسميت شناختن‬ ‫كشور مستقل فلسطيني و گفت‌وگو درباره برگزاري‬ ‫انتخابات و تش��كيل دول��ت متحد مل��ي ادامه دهد؛‬ ‫اقداماتي كه هرگز عملي نمي‌شود‪ ».‬در پايان اين تحليل‬ ‫آمده‪« :‬تا زماني كه نتيجه انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫آمريكا كه ماه نوامبر برگزار مي‌ش��ود‪ ،‬مشخص نشود‬ ‫نبايد انتظار هر‌گونه مش��وقي را از سوي واشنگتن در‬ ‫زمينه فرآيند صلح خاورميانه داشت‪ .‬از يك سو‪ ،‬اگر‬ ‫رامني به‌عنوان رهبر جديد آمريكا انتخاب شود‪ ،‬او و‬ ‫تيم جديدش به زمان نياز خواهند داشت تا جا‌‌بيفتند و‬ ‫احتماال مذاكرات ميان اسرائيل و فلسطين را در راس‬ ‫فعاليت‌هاي ديپلماتيك و ب��ه عنوان يك اولويت قرار‬ ‫نخواهند داد‪».‬‬ ‫مخالف��ان سرش��ناس پوتي��ن ‪ :‬خبرگ��زاري‬ ‫آسوشيتدپرس در تاريخ شنبه ‪ 27‬خرداد در گزارشي به‬ ‫بين‌الملل‬ ‫كرد ت��ا اقدامات آنها را مورد ارزياب��ي قرار دهند و‬ ‫مشروعيت آن را زير سوال ببرند‪».‬‬ ‫معرفي چهره‌هاي سرشناس مخالف والديمير پوتين در‬ ‫اعتراضات اين كش��ور پرداخته است‪ :‬در اين گزارش‬ ‫چهار نفر به عنوان سرشناس‌ترين چهره‌هاي مخالف‬ ‫پوتين معرفي شده‌اند كه در زير آمده‌اند‪.‬‬ ‫آلكس��ي ناوالن��ي‪ :‬وي كه يك وكيل ‪ 36‬س��اله‬ ‫ضدفساد و يك وبالگ‌نويس سرشناس است در بسيج‬ ‫نسل جوان روس��يه در اينترنت به منظور تجمع عليه‬ ‫حاكميت والديمير پوتين نقشي كليدي ايفا كرده است‪.‬‬ ‫ناوالني كاريزماتيك و بلندپرواز س��ردمداري چندين‬ ‫تجمع در مسكو را در جريان زمستان برعهده داشت‪.‬‬ ‫اين تجمعات در آس��تانه انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫م��اه م��ارس ك��ه در آن پوتين براي س��ومين ب��ار به‬ ‫رياس��ت‌جمهوري رس��يد بالغ بر ‪ 100‬هزار نفر را به‬ ‫خيابان‌ها كشاند‪.‬‬ ‫سرگئي اودالتسوف‪ :‬وي رهبر جنبش اپوزيسيون‬ ‫«جبهه چپ» است‪ .‬اودالتسوف ‪ 35‬ساله چندين سال‬ ‫است كه در خط مقدم اعتراضات ضد پوتين قرار داشته‬ ‫است‪ .‬وي نوه يك انقالبي بلشويك بوده و همواره با‬ ‫برگزاري تجمعات و تظاهرات‌هاي غيرمجاز مقامات‬ ‫روسيه را به چالش كشيده است‪.‬‬ ‫كسنيا س��وبچاك‪ :‬يك رس��توراندار و مجري‬ ‫تلويزيون ‪ 30‬ساله‪ ،‬به علت ش��باهت زيادش به يك‬ ‫بازيگر معروف‌ هالي��وودي از او به عن��وان «پاريس‬ ‫هيلتون روسيه» ياد مي‌شود‪.‬‬ ‫وي ف��ردي بس��ياري اجتماع��ي ب��وده و يكي‬ ‫از چهره‌ه��اي جدي��د و پرطرفدار مخالفان اس��ت‪.‬‬ ‫سوبچاك دختر شهردار سابق ش��هر سن‌پترزبورگ‬ ‫اس��ت كه در دهه ‪ 1990‬يكي از اس��تادان والديمير‬ ‫پوتين بوده است‪.‬‬ ‫پيش از اين روابط شخصي س��وبچاك با پوتين‬ ‫ظاه��را وي را از اقدامات تالفي‌جويان��ه مصون نگاه‬ ‫مي‌داش��ت‪ ،‬اما اي��ن مصونيت با حمله روز دوش��نبه‬ ‫بازرسان به آپارتمان وي به پايان رسيد‪.‬‬ ‫ايليا ياش��ين‪ :‬يك عضو و رهبر ‪ 28‬ساله جنبش‬ ‫مخالف «همبستگي» است كه يكي از سازمان‌دهندگان‬ ‫كليدي اعتراض��ات ضدپوتين به ش��مار مي‌آيد‪ .‬وي‬ ‫يك س��خنران آتشين است كه طي س��خنراني‌هايش‬ ‫انتقادهاي پرش��وري از دولت روس��يه مي‌كند‪ .‬او در‬ ‫وبالگ خود مي‌نويس��د‪« :‬يك دولت هوشمند داليل‬ ‫اعتراض��ات را برطرف مي‌كند؛ ي��ك دولت احمق با‬ ‫اعتراضات مي‌جنگد‪g ».‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫جن��گ و صل��ح‪ :‬روزنام��ه نيوي��ورك تايمز در‬ ‫تاريخ چهارش��نبه ‪ ۲۴‬خ��رداد در تحليل��ي به قلم‬ ‫«جان فابيان‌ويت» مي‌نويس��د‪« :‬ش��تاب آمريكا در‬ ‫افزايش كش��تارهاي هدفمن��د كه با ادعاي كش��ته‬ ‫ش��دن ابويحيي الليبي‪ ،‬م��رد ش��ماره ‪ 2‬القاعده در‬ ‫پاكس��تان نمايان ش��د‪ ،‬قانوني بودن اي��ن برنامه را‬ ‫زير س��وال مي‌برد و اين پرس��ش مطرح مي‌ش��ود‬ ‫كه آيا آمريكا در جنگ اس��ت؟» اين روزنامه ادامه‬ ‫مي‌دهد‪« :‬در تالش براي پاسخ دادن به اين پرسش‬ ‫ساده‪ ،‬به آسمان افغانستان و پاكستان اشاره مي‌كنيم‬ ‫كه مي‌ت��وان به‌درس��تي تمايز اصلي مي��ان جنگ و‬ ‫صل��ح را تبيين كرد‪ .‬چرا‌ك��ه پايه و اس��اس قوانين‬ ‫درگيري‌هاي مس��لحانه كه به مدت س��ه قرن است‬ ‫در حال تحول است‪ ،‬در آس��تانه ادغام قرار دارند‪».‬‬ ‫نيويورك تايمز ادامه مي‌ده��د‪« :‬در مقابل‪ ،‬چنانچه‬ ‫درگير عمليات اجراي قانون در زمان صلح باش��يم‪،‬‬ ‫قت��ل هدفمند ه��م در قوانين داخلي و ه��م قوانين‬ ‫بين‌المللي‪ ،‬غير‌قانوني است‪ .‬سيستم عدالت كيفري‬ ‫اجازه مي‌دهد تا مقام‌ه��اي دولتي تنها زماني از قتل‬ ‫هدفمند بهره‌ بگيرند كه ب��راي دفاع از خود يا براي‬ ‫دفاع از ديگران ي��ا زماني كه هي��چ فرصتي معقول‬ ‫و منطقي براي دس��تگيري فرد وج��ود ندارد‪ ،‬از آن‬ ‫اس��تفاده كنند‪ ».‬در پايان اين تحليل آم��ده‪« :‬تمايز‬ ‫قائل ش��دن ميان جنگ و اجراي قواني��ن در زمان‬ ‫صلح‪ ،‬موجب مي‌ش��ود تا س��ربازان از مجرم بودن‬ ‫مبرا ش��وند‪ ،‬به‌طوري كه اقدامات آنها در محدوده‬ ‫قوانين جنگي محس��وب مي‌شود‪ .‬با گذشت قرن‌ها‬ ‫از آن زمان‪ ،‬حال مجموع قوانين جنگي با اس��تنباط‬ ‫از مفهوم جدايي جنگ و صلح ايجاد ش��ده اس��ت‬ ‫كه جاي هيچ ش��گفتي باقي نمي‌ماند ك��ه مرز بين‬ ‫جنگ و صل��ح همواره مورد مناقش��ه باش��د‪ .‬نبايد‬ ‫فراموش كرد كه اگ��ر فن��اوري هواپيماهاي بدون‬ ‫سرنش��ين امروز در اختي��ار آمريكاس��ت‪ ،‬فردا نيز‬ ‫مي‌‌تواند در اختيار دش��منان آمريكا قرار بگيرد‪ .‬در‬ ‫آن صورت چه اتفاقي روي مي‌ده��د؟ در آن زمان‬ ‫است كه ما از قضات بين‌المللي درخواست خواهيم‬ ‫كه آقاي زرداري به اعتبار سمت خود از مصونيت در‬ ‫برابر پيگرد قضايي برخوردار است‪ .‬حكم ديوان عالي‬ ‫به پرونده پولشويي عليه آقاي زرداري در دادگستري‬ ‫سوئيس ارتباط دارد و قضات ديوان عالي خاطرنشان‬ ‫كرده‌اند كه تنها راه آقاي گيالني ب��راي جلوگيري از‬ ‫صدور حكم محكوميت‪ ،‬اجراي دس��تور يك دادگاه‬ ‫سوئيس��ي براي ادامه پيگرد رئيس‌جمهوري پاكستان‬ ‫اس��ت‪ .‬گروهي از تحليلگ��ران مي‌گويند اي��ن اقدام‬ ‫مي‌تواند‪ ،‬بحران سياس��ي اين كش��ور را بيش از پيش‬ ‫ش��دت بخش��د‪ .‬برخي از ناظران بر اين باورند كه در‬ ‫درگيري و كشمكش ميان دولت و قوه قضائيه‪ ،‬ارتش‬ ‫با نفوذ اين كش��ور از ق��وه قضائيه حماي��ت مي‌كند‪.‬‬ ‫منتق��دان مي‌گويند اقدامات ق��وه قضائيه به تضعيف‬ ‫دولت و تقويت ارتش منجر ش��ده است‪.‬حزب مردم‬ ‫پاكستان‪ ،‬حزب حاكم در اين كشور براي بررسي اين‬ ‫موضوع اقدام به تشكيل نشستي اضطراري كرده است‪.‬‬ ‫اين حزب در مجلس پاكستان داراي اكثريت است و‬ ‫مي‌تواند جانشين آقاي گيالني را انتخاب كند‪ .‬پرونده‬ ‫اتهامي‌ عليه نخست‌وزير پاكستان به‌قانون فرمان عفو‬ ‫رئيس‌جمهوري وقت پاكستان در سال ‪ ۲۰۰۷‬ارتباط‬ ‫دارد كه ب��ا تصويب آن‪ ،‬پيگيري تع��داد قابل توجهي‬ ‫پرونده‌هاي مرب��وط به اتهامات فس��اد مالي از جمله‬ ‫عليه شماري از سياستمداران و مقامات سابق پاكستان‬ ‫متوقف شد‪.‬اين فرمان كوتاه مدت قبل از كناره‌گيري‬ ‫ژنرال پرويز مشرف‪ ،‬رئيس‌جمهوري وقت پاكستان‬ ‫و در تالش براي برقراري آشتي ملي و ورود تعدادي‬ ‫از سياستمداران س��ابق به صحنه فعاليت‌هاي سياسي‬ ‫صادر ش��د‪ .‬آصف‌علي زرداري‪ ،‬همسر بي‌نظير بوتو‪،‬‬ ‫نخست‌وزير اس��بق پاكس��تان و رهبر حزب مردم‪ ،‬از‬ ‫جمله كساني بود كه فرمان عفو شامل آنان شد‪ .‬ديوان‬ ‫عالي پاكستان در سال ‪ ۲۰۰۹‬فرمان عفو آقاي زرداري‬ ‫را كان لم يك��ن اعالم كرد و دس��تور پيگ��رد مجدد‬ ‫رئيس‌جمهوري به اتهام پولشويي با استفاده از حساب‬ ‫بانكي در سوئيس را صادر كرد‪g .‬‬ ‫‪65‬‬
‫فرهنگ‌‬ ‫سينماي بهار‬ ‫فرهنگ‬ ‫مثلث شماره ‪131‬‬ ‫اكران پاييزي بهار‬ ‫چرا در سه ماه اول سال‪ ،‬سينماي ايران فروش خوبي نداشت؟‬ ‫‪1‬‬ ‫هر سال جشنواره فيلم فجر كه پايان مي‌يابد و پس‬ ‫از آن اصطالحا مرده‌ترين فصل اك��ران تا قبل از آغاز‬ ‫تعطيالت نوروز موجوديت مي‌يابد‪ ،‬ماراتن فيلم‌هاي‬ ‫موفق و به‌نسبت موفق جش��نواره براي كسب سهميه‬ ‫در اكران نوروزي نيز ش��كل مي‌گيرد‪ .‬چراكه تصوير‬ ‫‪66‬‬ ‫عمومي مستند بر شواهد متقن بر اين است كه اكراني‬ ‫كه درآستانه تعطيالت نوروز هر س��ال آغاز مي‌شود‬ ‫بهترين دوره اكران براي فيلم‌هاس��ت‪ ،‬زيرا عالوه بر‬ ‫به‌دس��ت آوردن فضاي تعطيالت عيد نوروز كه بيش‬ ‫از دو هفته است‪ ،‬زمان طول اكران نيز با توجه به فاصله‬ ‫تا آغاز فصل دوم اكران‪ ،‬به‌نس��بت طوالني‌ترين زمان‬ ‫براي نمايش فيلم‌هاس��ت‪ .‬ازسوي ديگر هم عالوه بر‬ ‫تهيه‌كنندگان‪ ،‬اين سينماداران هستند كه تمايل دارند‬ ‫فيلم‌هايي را براي اكران نوروزي داش��ته باشند كه از‬ ‫پتانسيل مشتري بيشتري برخوردارند‪ .‬معموال هم گل‬
‫فرهنگ‬ ‫مثلث شماره ‪131‬‬ ‫سرسبد جشنواره گذشته مورد نظر قرار مي‌گيرد‪ .‬براي‬ ‫نمونه‪ ،‬در نوروز ‪ 90‬دو فيلم «جدايي نادر از سيمين» و‬ ‫«اخراجي‌ها‌‪ »3‬بودند كه براي اين منظور انتخاب شدند‬ ‫و فروش چند ميلياردي آنها نيز خ��ود مويدي بر اين‬ ‫نكته است كه فيلم‌هاي پرفروش و زمان اكران مناسبي‬ ‫چون نوروز‪ ،‬الزم و ملزوم يكديگرند براي آنكه گيشه‬ ‫سينما رونق داشته باشد و از اين طريق چرخ سينما بهتر‬ ‫بچرخد‪ .‬امس��ال هم فيلم‌هايي چون «گشت ارشاد»‪،‬‬ ‫«زندگي خصوصي» و «قالده‌هاي طال» ظاهرا با همين‬ ‫نيت براي اكران اول بهار انتخاب شده بودند تا با يك‬ ‫آغاز به‌نسبت مناسب‪ ،‬چرخ اين چرخه در هفته‌هاي‬ ‫بعدتر هم بهتر بچرخد‪ .‬اما ماجراهايي كه براي فيلم‌هاي‬ ‫«گشت ارش��اد» و «زندگي خصوصي» رخ داد جوي‬ ‫ايجاد كرد كه اين روزها بس��ياري از دست‌اندركاران‬ ‫سينمايي و نيز مديران سينمايي جو ركود حاكم بر اين‬ ‫روزهاي سينماي كشور را در گيشه‌ها و جذب مردم به‬ ‫سينماها در همين اتفاق‌ها مي‌بينند‪ .‬امسال براي اولين‬ ‫بار ‪ 15‬فيلم از سوي شوراي صنفي نمايش اعالم شده‬ ‫بود تا بتوانند در رقابت اكران نوروزي ش��ركت كنند‪،‬‬ ‫در نهايت هم مثل هر س��ال پنج فيلم انتخاب شد كه‬ ‫طبق عرف يكي از آنها هم در حوزه كودك و نوجوان‬ ‫بود‪ ،‬آن‌هم از جنس عمو فيتيله‌اي‌ها كه گمان مي‌شد‬ ‫از ركوردشكن‌هاي اين حوزه همچون موارد مشابهي‬ ‫مانند مدرس��ه موش‌ها و كاله‌قرمزي بتواند باشد‪ ،‬اما‬ ‫آن‌هم چنين نشد‪ .‬به هر حال اين فيلم‌ها در كنار فيلم‬ ‫تلخ «انتهاي خيابان هش��تم» به نماي��ش درآمدند و از‬ ‫همان روز اول با حاش��يه همراه شدند‪ .‬كارنامه فصل‬ ‫بهار س��ينماي ايران در اك��ران بيانگر آن اس��ت كه با‬ ‫نمايش ‪ 19‬فيلم ايراني در اكران سه ماهه نخست سال‪،‬‬ ‫ركورد نمايش فيلم در سه ماه اول سال شكست‪ .‬اين‬ ‫در حالي است كه سال گذشته در سه ماه اول سال ‪11‬‬ ‫فيلم در همين زمان اكران ش��ده و همچنين در س��ال‬ ‫‪ 89‬اين تعداد به ‪ 9‬فيلم رس��يده بود ك��ه اين موضوع‬ ‫نش��ان مي‌دهد فيلم‌هاي امس��ال به‌دليل فروش كم و‬ ‫افتادن كف فروش از حد مجاز‪ ،‬خيل��ي زود از اكران‬ ‫برداشته مي‌شوند‪.‬‬ ‫فيلم‌ه��اي گشت‌ارش��اد‪ ،‬قالد ه‌ه��اي ط�لا‪،‬‬ ‫نارنجي‌پوش‪ ،‬انتهاي خيابان هشتم‪ ،‬زندگي خصوصي‪،‬‬ ‫چك‪ ،‬فيتيله و ماه پيش��وني‪ ،‬روزه��اي زندگي‪ ،‬خنده‬ ‫در باران‪ ،‬چگونه ميلياردر شدم‪ ،‬ش��بكه‪ ،‬آزمايشگاه‪،‬‬ ‫خوابم‌مي‌آد‪ ،‬آخرين سرقت‪ ،‬قفس طاليي‪ ،‬دوستي از‬ ‫جنس آتش‪ ،‬سيب و سلما‪ ،‬پس كوچه‌هاي شمرون و‬ ‫كيميا و خاك‪ ،‬آثار به‌نمايش درآمده در آغاز امسالند‪.‬‬ ‫فيلم‌هايي كه تنها دو يا س��ه هفته روي پرده ماندند و‬ ‫هيچ‌يك هم نتوانس��تند بيش از دو ماه روي پرده‌هاي‬ ‫س��ينماها جا خوش كنند‪« .‬قالده‌هاي ط�لا» با دو ماه‬ ‫نمايش از ‪ 25‬اس��فندماه توانس��ت رق��م فروش یک‬ ‫ميليارد و ‪ 267‬ميليون توماني را در اعالم‌هاي مربوط‬ ‫به فروش تهران به‌دست آورد‪ .‬اين در حالي است كه‬ ‫‌«ورود آقايان ممنوع» در سال گذشته در سه ماه اكران‬ ‫از تاريخ ‪ 25‬خردادماه در سينماهاي تهران به فروش‬ ‫س��ه ميليارد و ‪41‬ميليون توماني دست يافته بود‪ .‬البته‬ ‫پس از چند هفته و در اكران‌هاي دوم و سوم بهار فيلم‬ ‫«نارنجي‌پوش» با پش��توانه نام داري��وش مهرجويي‪،‬‬ ‫حضور چهره‌هايي چون حام��د بهداد و ليال حاتمي‌و‬ ‫نيز تبليغات و حمايت گسترده شهرداري تهران خوني‬ ‫تازه در رگ‌هاي اي��ن كالبد نيمه‌جان تني��د اما آن‌هم‬ ‫به‌رغم همه حمايت‌هاي شهرداري نتوانست حتي به‬ ‫مرز يك‌ميليارد تومان برسد‪ .‬در چند روز اخير هم فيلم‬ ‫«آزمايشگاه» حميد امجد كه از نظر بسياري از منتقدان‬ ‫و روزنامه‌نگاران س��ينمايي از ق��وت الزم برخوردار‬ ‫نيس��ت و در حد يك تله‌تئاتر درآمده است‪ ،‬گروهي‬ ‫از مخاطبان را به فضاي آشتي‌گونه‌اي هدايت كرده و‬ ‫اخيرا هم فيلم «خوابم مي‌آد» رضا عطاران با بازي ويژه‬ ‫اكبر عبدي‪ ،‬تازه‌ترين تير رهاش��ده از اين چله است‪.‬‬ ‫آن‌هم در عرصه سينمايي كه تعدادي از معروف‌ترين‬ ‫س��ينماهاي آن به‌دليل افت كف فروش‪ ،‬هر كدام يك‬ ‫هفته را بدون داشتن فيلمي‌پشت‌سر گذارده‌اند‪ .‬در اين‬ ‫اثنا درحالي‌كه بس��ياري از توجه‌ها به حواشي مربوط‬ ‫به دو فيلم گشت ارش��اد و زندگي خصوصي فضاي‬ ‫سينماي ايران را تحت تاثير قرار داده بود‪ ،‬اختالف نظر‬ ‫در زمينه پخش فوتبال جام ملت هاي اروپا از سينماها‬ ‫هم چالش آفرين شد‪ .‬در اين راستا درگيري‌هاي لفظي‬ ‫و اجرايي وزارت فرهنگ و ارش��اد اسالمي و نيروي‬ ‫انتظامي‌نيز در نوع خود جالب است‪ .‬جواد شمقدري‬ ‫معاون سينمايي و رئيس سازمان سينمايي رفتارهاي‬ ‫رخ داده در عرصه اكران و برخورد با س��ينماها را كه‬ ‫فراقانوني مي‌دان��د و مي‌گويد يك��ي از موضوعات‬ ‫مطرح شده در جلسه ش��وراي عالي سينما با حضور‬ ‫رئيس‌جمهور بوده اس��ت و گفته است‪« :‬متاسفانه در‬ ‫چند ماه گذش��ته‪ ،‬ش��اهد برخي رفتارهاي فراقانوني‬ ‫در عرصه اكران و برخورد با س��ينماها بوده‌ايم كه اين‬ ‫رفتارها خارج از چارچوب نظر س��ازمان س��ينمايي‬ ‫انجام شده است‪ .‬همين دخالت‌هاي فراقانوني در اين‬ ‫مدت‪ ،‬اكران سينماها را دستخوش التهاب كرده است‪.‬‬ ‫متاسفانه اين نهادها اكنون هم به رفتارهاي فراقانوني‬ ‫خود ادامه مي‌دهند و گويي اتاق توطئه‌اي‌‪ ،‬مديريت اين‬ ‫جريان را برعهده دارد‪ ».‬معاون وزير فرهنگ و ارشاد‬ ‫اسالمي خبر داده است‪« :‬در جلسه اخير شوراي عالي‬ ‫سينما مقرر شده كه آئين‌نامه‌اي براي حل اين معضل‬ ‫تدوين شده و در شوراي عالي سينما كه مصوبات آن‬ ‫به منزله مصوبات هيات وزيران است تصويب شود‪.‬‬ ‫در اين آئين نامه صراحتا اشاره مي‌شود كه سالن‌هاي‬ ‫سينما‪ ،‬كامال تحت نظر و نظارت س��ازمان سينمايي‬ ‫كشور به فعاليت مي‌پردازند و راس��ا اجازه نخواهند‬ ‫داشت‪ ،‬فيلمي‌كه مجوزهاي قانوني را دريافت كرده‪،‬‬ ‫از روي پرده پايين بكشند يا با اكران شدن آن مخالفت‬ ‫كنند‪ .‬جزئيات اين آئين نام��ه در روزهاي آينده نهايي‬ ‫شده و در رسانه‌ها اعالم خواهد شد‪ ».‬معاون سينمايي‬ ‫افزوده است‪« :‬س��ينماگران هم درباره عملكرد حوزه‬ ‫هنري در اكران‪ ،‬س��واالتي را دارند و خواس��تار رفع‬ ‫برخي ابهامات هستند‪ .‬به همين دليل‪ ،‬نهايتا درخواست‬ ‫شد كه براي جبران غيبت‌هاي ايشان از رئيس محترم‬ ‫س��ازمان تبليغات اس�لامي براي حضور در جلس��ه‬ ‫آتي كميسيون تخصصي ش��وراي عالي سينما رسما‬ ‫دعوت شود‪».‬‬ ‫با اين اوصاف وضعيت اكران به هر دليل كه باشد‪،‬‬ ‫چه كيفيت نامطلوب فيلم‌ها‪ ،‬چه چينش نادرست آثار‬ ‫در نوبت اكران و چه اتفاق‌هاي حاش��يه‌اي‪ ،‬گروهي‬ ‫معتقدند اين مساله به قهر مخاطبان با سينما انجاميده‬ ‫اس��ت‪ ،‬درحالي‌كه هر س��ال نزديك ‪50‬فيلم به‌اكران‬ ‫رسيده و خود به خود س��االنه حدود ‪20‬فيلم از اكران‬ ‫بازمانده‌اند‪ ،‬شايد تا پايان امسال و با روند جاري همه‬ ‫فيلم‌هاي در نوبت اكران سال‌هاي گذشته هم ولو براي‬ ‫چند روز بتوانند سردر سينماها و پرده‌هاي نقره‌اي را‬ ‫تجربه كنند‪ .‬در اين ميان اما چند نكته مهم وجود دارد‪.‬‬ ‫اول اينكه توليدات سينماي ايران مخصوصا در سال‬ ‫گذشته كه اكنون به اكران آمده اند به شدت قابل انتقاد‬ ‫از نظر اخالقي هستند‪ .‬فيلم هايي كه تا حدودي زيادي‬ ‫يادآور فضاي سينماي پس از دوم خرداد مي باشند و‬ ‫اين به نوعي ش��ايد بازگش��ت به عقب براي سينماي‬ ‫ايران باش��د‪ .‬طبيعتا اين انتظار از آقايان ش��مقدري و‬ ‫س��جادپور مي رود كه ب��ه مديريت فض��اي ذهني و‬ ‫حاكم بر س��ينماي ايران بپردازد تا بحران سوژه هاي‬ ‫غير اخالقي سينماي ايران را فرا نگيرد‪ .‬نكته بعدي به‬ ‫انتخاب فيلم‌هاي اكران بها بر مي‌گردد‪ .‬طبيعتا فيلم‌هايي‬ ‫كه براي افتتاح سال انتخاب شد‪ ،‬بعضا نامناسب بودند‬ ‫و طبيعي بود كه با اعتراض متدينين روبه‌رو ش��وند‪.‬‬ ‫فيلمي مثل «زندگي خصوصي» نه‌تنها شايسته اكران‬ ‫بهار نيست‪ ،‬بلكه درمورد اكران آن در هر فصل ديگري‬ ‫هم بايد به شدت تامل كرد‪ .‬البته در اين ميان مسئوالن‬ ‫سازمان تبليغات اسالمي و شهرداري تهران هم براي‬ ‫جلوگيري از اكران فيلم‌هاي م��ورد انتقاد و جنجالي‬ ‫استدالل هايي دارند كه برگرفته از دغدغه هاي مذهبي‬ ‫و اخالقي آنهاست‪g .‬‬ ‫‪67‬‬
‫فرهنگ‬ ‫مثلث شماره ‪131‬‬ ‫شكست سياست‌گذاريها‬ ‫‪2‬‬ ‫گفت و گو با امير حسين علم الهدي درباره وضعيت فعلي سينما‬ ‫«حال سينما خوب نيست» اين ترجيع‌بند جمالت اميرحسين علم‌الهدي است‪ .‬با او درباره فروش سينماها‬ ‫در بهار ‪ 91‬گفت‌وگو كرديم و او هم كاهش تعداد مخاطبان را قابل پيش‌بيني دانس��ت و به توضيح داليل آن‬ ‫پرداخت‪.‬‬ ‫به نظر ش��ما‪ ،‬آيا بهار امس��ال فروش سينماها‬ ‫نسبت به سال گذشته تغيير كرده است؟‬ ‫‪ l‬بله؛ حدود ‪ 70‬درصد كاهش مخاطب داريم‪.‬‬ ‫با‌توجه به اينكه قيمت بليت سينما افزايش يافته‪ ،‬افت‬ ‫‪ 70‬درصدي تعداد مخاطبان نس��بت به سال گذشته‪،‬‬ ‫آمار درستي است‪.‬‬ ‫به چه دلیل سينماها با كاهش تعداد مخاطبان‬ ‫روبه‌رو شده‌اند؟‬ ‫‪ l‬عوامل��ي مانن��د سياس��تگذار ي‌هايي در‬ ‫راس��تاي كاهش كيفيت فيلم‌ها‪ ،‬افزايش قيمت بليت‬ ‫و افزاي��ش هزينه‌هاي م��ردم به‌دنب��ال هدفمند كردن‬ ‫يارانه‌ها دس��ت به‌‌دس��ت يكديگر داده‌اند تا امس��ال‬ ‫سينماها به پايين‌ترين ميزان ورود مخاطبان در ‪ 33‬سال‬ ‫گذشته برسند‪ .‬پس از جشنواره سي‌ام فجر براي تمام‬ ‫كارشناسان مشخص شد كه سال ‪ ،91‬سال خوبي براي‬ ‫سينما نخواهد بود‪ .‬سال ‪ 90‬نس��بت به سال ‪ 89‬نسبتا‬ ‫خوب بود‪ ،‬در س��ال ‪ 90‬فقط ‪ 14‬ميليون نفر به سينما‬ ‫رفتند‪ ،‬در حالي كه در سال ‪ 89‬اين رقم ‪ 12‬ميليون نفر‬ ‫‪68‬‬ ‫بود‪ .‬همچنين پيش بيني ما اين است كه امسال حدود‬ ‫‪ 8‬ميليون نفر به سينما بروند‪.‬‬ ‫براس��اس مجموعه ش��رايط اقتصادي‪ ،‬سياسي‪،‬‬ ‫اجتماعي‪ ،‬فرهنگي و به‌خصوص سينمايي‪ ،‬كامال قابل‬ ‫پيش‌بيني بود كه سال ‪ 91‬نمي‌تواند سال بهتري نسبت‬ ‫به گذشته باشد‪ .‬متاسفانه در س��ه ماه نخست امسال‪،‬‬ ‫با كاهش ش��ديد مخاطب روبه‌رو شديم كه ميزان آن‬ ‫‪70‬درصد است‪.‬‬ ‫عوامل��ي مانن��د كيفي��ت نداش��تن فيلم‌ها يا‬ ‫هدفمندي يارانه‌ها در س��ال‌هاي گذش��ته نيز‬ ‫بوده اس��ت‪ ،‬مهم‌تري��ن عامل كاه��ش تعداد‬ ‫مخاطبان سينما را چه مي‌دانيد؟‬ ‫‪ l‬بحث كاهش كيفي��ت فيلم‌ها‪ ،‬بحث جاري‬ ‫سينماي ايران است‪ .‬در يك سال‪ ،‬تعداد توليدات كيفي‬ ‫از دو ـ سه اثر به شش ـ هفت اثر رسيد‪ ،‬مانند سال ‪90‬‬ ‫كه در مجموع‪ ،‬نسبت به سال ‪ 89‬شرايط بهتر بود‪ .‬در‬ ‫س��الي مانند ‪ 89‬در مجموعه توليدات سينماي ايران‬ ‫به تعداد انگشتان يك دس��ت فيلم خوب‪ ،‬باكيفيت و‬ ‫پرفروشي وجود نداشت‪ .‬امسال به‌دليل سياست‌هاي‬ ‫دولت در حوزه‌ سينما و بحران‌سازي‌هايي كه متوليان‬ ‫سينما انجام مي‌دهند‪ ،‬فيلمسازان جريان‌ساز به سمت‬ ‫توليد نكردن فيلم رفته‌ان��د‪ .‬نمونه‌ آن آقاي مهرجويي‬ ‫اس��ت كه وقتي درخواست پروانه س��اخت مي‌دهد‪،‬‬ ‫فيلمنامه‌اش رد مي‌ش��ود ي��ا آقاي تبري��زي يا ديگر‬ ‫سينماگراني كه دغدغه سينما دارند و مردم هم دوست‬ ‫دارند آثار آنها را روي پرده‌ س��ينما ببينند‪ .‬امسال آثار‬ ‫اين‌گونه فيلمسازان به كم‌ترين تعداد رسيده است‪.‬‬ ‫در روند صدور پروانه س��اخت‪ ،‬ب��ا نام‌هايي در‬ ‫حوزه توليد اعم از تهيه‌كنندگي ي��ا كارگرداني مواجه‬ ‫مي‌شويم كه خيلي نمي‌توانيم آنها را به ياد آوريم‪ .‬من‬ ‫مخالف ورود افراد جديد به سينما نيستم‪ ،‬ولي وقتي‬ ‫س��ازوكاري وجود ندارد و نگاه فقط كمي‌‌گراست و‬ ‫نه كيفي‌گرا‪ ،‬به جايي مي‌رس��يم كه در جشنواره سي‌ام‬ ‫فجر مجموع��ه فيلم‌هايي كه توليد ش��ده بود‪ ،‬عمدتا‬ ‫فيلم‌هاي غيركيفي بودند‪ .‬دوس��تان مي‌گفتند امسال‬ ‫ب��راي اولين‌بار ‪ 30‬درص��د كارگ��ردان اول داريم‪ ،‬اما‬ ‫آيا كارگردان‌ه��اي اول به ورود فك��ر جديد و كيفيت‬ ‫بهتر منجر مي‌ش��وند يا بحث اين اس��ت كه در مدت‬ ‫سه ـ چهار سالي كه هستيم‪ ،‬تمام ساز و كارهاي سينما‬ ‫را برهم بريزيم تا بتوانيم به اهداف مورد نظر دولت در‬ ‫حوزه سينماي كيفي دست پيدا كنيم‪ .‬متاسفانه مجموعه‬ ‫سياست‌هاي معاونت س��ينمايي در سينما با شكست‬ ‫مواجه شده است‪.‬‬ ‫با‌توجه به شرايط اقتصادي مردم‪ ،‬وضعيت نمايش‬ ‫خانگي هر روز بهتر مي‌شود‪ .‬در حوزه نمايش خانگي‬ ‫به دليل اينكه مردم هزينه كمتري ب��راي خريدن فيلم‬
‫بسياري اميدوارند فيلم رضا عطاران بتواندوضعيت‬ ‫اكران سينماهاي ايران را بهبود بخشد ‪ .‬اين فيلم در‬ ‫روزهاي اول با استقبال خوبي از جانب مردم روبه‌رو‬ ‫شده است‪.‬‬ ‫فرهنگ‬ ‫مثلث شماره ‪131‬‬ ‫صرف مي‌كنند‪ ،‬دليلي ندارد براي رفتن به سينما هزينه‬ ‫كنند‪ .‬ما عادت كرده‌ايم كه مجموعه سياستگذاري‌ها‬ ‫در سينماي ايران از ش��رايط حوزه نمايش خانگي به‬ ‫سه سال اخير مربوط نيست‪ ،‬بلكه به سياست‌هاي ‪10‬‬ ‫تا ‪ 20‬سال گذشته مربوط اس��ت‪ .‬در سه سال گذشته‪،‬‬ ‫حال سينما هر روز بدتر ش��ده‪ ،‬اما دوستان مي‌گويند‬ ‫حال سينما خوب است‪ ،‬مانند كبكي كه سر خود را در‬ ‫برف كرده و نمي‌خواهد اطراف را ببيند‪ .‬هرچه آالرم‬ ‫وضعيت بحراني را به صدا در آوريد‪ ،‬او نمي‌ش��نود‪.‬‬ ‫هرچند مجموعه سياس��تگذاري‌ها در دو دهه گذشته‬ ‫سبب شده اس��ت به اين وضعيت برس��يم‪ ،‬اما سينما‬ ‫در سه سال گذش��ته حكم بيماري را پيدا كرده كه به‬ ‫ويتامين و تقويت‌كننده نياز دارد‪ ،‬ولي پزشكان به دليل‬ ‫اطالع نداشتن از علم پزش��كي‪ ،‬داروهايي را تجويز‬ ‫مي‌كنند كه سينما بيشتر به مرگ نزديك مي‌شود‪ .‬البته‬ ‫سينما در ايران به پايان خط نمي‌رسد و اين‪ ،‬يك نگاه‬ ‫خيال پردازانه اس��ت‪ .‬امكان دارد س��ينما به مويي بند‬ ‫ش��ود‪ ،‬ولي هرگز رگ حيات آن پاره نمي‌ش��ود‪ .‬البته‬ ‫خراب كردن خيلي آس��ان اس��ت‪ ،‬ولي سال‌ها وقت‪،‬‬ ‫زمان‪ ،‬انرژي و منابع مالي نياز اس��ت تا حال س��ينما‬ ‫خوب شود‪.‬‬ ‫در بح��ث كاه��ش تع��داد مخاطبان س��ينما‬ ‫منظورت��ان از بحران‌س��ازي متوليان س��ينما‬ ‫چيست؟‬ ‫‪ l‬نمونه بارز اين موضوع‪ ،‬هزينه‌اي اس��ت كه‬ ‫وزارت ارش��اد براي خانه س��ینما پرداخت مي‌كند‪.‬‬ ‫بودن يا نبودن خانه سينما چقدر حال سينما را خوب‬ ‫يا بد مي‌كند؟ دوستان ارشاد براي حذف خانه سينما‬ ‫دغدغه و حميتي دارند؛ اما در هيچ دوره‌اي نمي‌توان‬ ‫در حوزه فرهنگ روش مونولوگ را اجرا كرد‪ ،‬روش‬ ‫ديالوگ در حوزه فرهنگ‪ ،‬آزمون پس داده است و بايد‬ ‫به بحث ديالوگ وارد شد‪ .‬متاسفانه اكنون دوستان در‬ ‫حوزه سينما به روش تك‌صدايي عادت كرده است‪،‬‬ ‫يعني روش��ي كه هرچه من بگويم «آري» و هرچه تو‬ ‫بگويي «خير»‪ .‬در حال حاضر بحث تعامل‪ ،‬ديالوگ و‬ ‫گفتمان ديده نمي‌ش��ود‪ .‬وقتي شاخص‌هاي ارزيابي‬ ‫همه رشد منفي دارند‪ ،‬بايد متوجه شود كه حال سينما‬ ‫خوب نيست‪.‬‬ ‫شمقدري پيش از آغاز جشنواره فيلم ويدئويي‬ ‫تهران ب��ه آمار و ارقامي اش��اره كرد كه در س��ينماي‬ ‫ايران اصال وجود ندارد‪ ،‬البته من ب��ه اين بحث وارد‬ ‫نمي‌ش��وم و نتيجه يك كار تحليلي را به زودي اعالم‬ ‫مي‌كنم؛ اعالم ش��د ميانگين بهره‌وري سينماي ايران‬ ‫‪ 9‬درصد است‪ ،‬متاس��فانه من نمي‌دانم اين ‪ 9‬درصد‬ ‫را براي ده��ه اخير از كج��ا آورده‌اند‪ ،‬ممكن اس��ت‬ ‫در دهه ‪ 70‬بهره‌وري س��ينماها ‪ 9‬درص��د به باال بوده‬ ‫باش��د‪ ،‬اما در دهه ‪ 80‬بهره‌وري ‪‌‌9‬درصدي نداشتيم‪.‬‬ ‫درست نيست ما را با داشتن ‪ 200‬س��ينما با جاهايي‬ ‫كه پنج‌هزار يا ده‌هزار س��ينما دارند مقايس��ه كنند و‬ ‫بگويند چون ضريب بهره‌وري ما ‪ 8‬و ‪ 9‬درصد است‪،‬‬ ‫حال‌مان خوب است‪ .‬متاسفانه اين كار‪ ،‬بازي با آمار‬ ‫است‪ ،‬دوستان خيلي با علم رياضي سر و كار ندارند‬ ‫و نمي‌خواهند هم خيلي با آن سر و كار داشته باشند‪.‬‬ ‫ما كه در حوزه سينما براس��اس ارزيابي‌هاي آماري‪،‬‬ ‫تحليل مي‌كنيم مي‌بينيم كه تمام اطالعاتي كه دوستان‬ ‫مي‌دهند اشتباه است‪ .‬اطالع‌رساني ما براي اين است‬ ‫كه افكار عمومي متوجه عمق بحران شود‪ .‬اين اقدام‬ ‫س��ياه‌نمايي نيست‪ ،‬بلكه از س��ر دغدغه است‪ ،‬چون‬ ‫مي‌دانيم اتفاق‌هايي كه اكنون در س��ينما رخ مي‌دهد‬ ‫حاصل سياستگذاري‌هاي دو‪ ،‬سه دهه گذشته است؛‬ ‫ولي در سه سال گذشته اين بحران تشديد شده است‪.‬‬ ‫اين يك روش مديريتي اس��ت كه براي پنهان كردن‬ ‫ناتواني‌ها‪ ،‬مديران به سمت بحران‌سازي‌هاي جديد‬ ‫مي‌روند تا سياس��ت‌هايي را درس��ت اج��را و تبيين‬ ‫نكرده‌اند‪ ،‬ديده نشود‪ .‬دوستان هرچقدر در بحران‌ها‬ ‫بيشتر غوطه‌ور شوند‪ ،‬يادش��ان مي‌رود كه مجموعه‬ ‫سياستگذاري‌ها سينما را با بحران بيشتر مواجه كرده‬ ‫اس��ت‪ .‬البته اين امر در تمام حوزه‌ه��ا وجود دارد و‬ ‫بحران‌سازي براي يك مجموعه مديريتي به معني فرار‬ ‫از پاسخگويي به مجموعه مشكالت است‪.‬‬ ‫آمارها و شاخص‌هايي که ش��ما به آنها اشاره‬ ‫مي‌كنيد و معتقديد رش��د منف��ي را در زمينه‬ ‫جذب مخاطبان به سينما نشان مي‌دهند‪ ،‬بر چه‬ ‫اساسي تهيه شده‌اند؟‬ ‫‪ l‬منبع اين آمارها‪ ،‬رفتن مردم به سينما و تعداد‬ ‫بليت‌هاي فروخته شده است‪ .‬البته وزارت فرهنگ و‬ ‫ارشاد اسالمي‪ ،‬بنياد س��ينمايي فارابي و دفاتر پخش‬ ‫سينمايي اين آمار را دارند‪ .‬قيمت بليت‪ ،‬ميزان فروش‬ ‫و ضريب صندلي‌ها مشخص است و مي‌توان آماري‬ ‫را از اين طريق به دس��ت آورد‪ ،‬عل��م رياضي پيچيده‬ ‫نيس��ت‪ 2×2 ،‬چهار مي‌ش��ود‪ ،‬اما در گفتم��ان حوزه‬ ‫مديريت سينمايي گاهي ‪ 6‬يا ‪ 8‬هم مي‌تواند شود‪ ،‬اين‬ ‫يك علم جديد است‪.‬‬ ‫منظورتان اين است كه وزارت ارشاد هم اين‬ ‫آمار را دارد‪ ،‬اما چيز ديگري اعالم مي‌كند؟‬ ‫‪ l‬دوس��تان معاونت س��ينمايي نمي‌خواهند‬ ‫بگويند؛ مش��خص كردن آمار‪ ،‬كار آس��اني اس��ت و‬ ‫موضوع پيچيده‌اي نيست‪ .‬دوستان بگويند آمار ما اشتباه‬ ‫اس��ت و داليل آن را هم بگويند‪ .‬متاس��فانه چون آنها‬ ‫دليل ندارند و نمي‌توانند به‌صورت علمي حرف بزنند‬ ‫به س��مت كتمان‪ ،‬مخفي‌كاري و دادن عناويني مانند‬ ‫سياه‌نما و ضد‌نظام مي‌روند؛ اين روش‌ها نخ‌نما شده و‬ ‫دوستان نمي‌خواهند بپذيرند كه حال سينما بد است‪.‬‬ ‫دوستان! ش��ما يا توانايي مديريت اين بحران را‬ ‫داريد يا نداري��د كه به نظر مي‌رس��د نداريد‪ .‬حاال دو‬ ‫راه در حوزه مديري��ت وجود دارد؛ يك��ي اينكه اين‬ ‫افراد استعفا بدهند كه اين كار را نمي‌كنند‪ ،‬چون بنابر‬ ‫ارزيابي‌های خودشان‪ ،‬موفق بوده‌اند ولي واقعيت‌هاي‬ ‫س��ينماي ايران چيز ديگري را مي‌گويد‪ .‬راه ديگر اين‬ ‫است كه به سمت بحران‌س��ازي‌هاي جديد بروند كه‬ ‫نمونه اصلي آن اتفاقي است كه در نوروز رخ داد‪ .‬همه‬ ‫مجموعه سينماي ايران مي‌دانستند راهي كه معاونت‬ ‫امور سينمايي با صنف خودساخته‌اش مي‌رود‪ ،‬سينما را‬ ‫به لبه پرتگاه مي‌رساند؛ اما دوستان گفتند اين موضوع‬ ‫را قبول نكردند؛ ولي ديديم كه اين اتفاق افتاد‪ .‬پذيرفتن‬ ‫شكس��ت ما را به موفقيت نزديك‌تر مي‌كند‪ ،‬اما وقتي‬ ‫نمي‌خواهند شكس��ت را بپذيرن��د‪ ،‬بحران‌ها هر روز‬ ‫بيشتر مي‌شود‪.‬‬ ‫اشاره كرديد كه س��ازندگي به وقت نياز دارد‪.‬‬ ‫درحال حاضر قشرهاي مختلف فعال در عرصه‬ ‫سينما چه كار بايد انجام دهند؟‬ ‫‪ l‬به‌نظر مي‌رسد كاري نمي‌توانند انجام دهند؛‬ ‫وقتي دولت در حوزه سينما حضور ‪ 80‬درصدي دارد‪،‬‬ ‫كار زيادي نمي‌تواند انجام داد و بايد تامل كرد‪ .‬خيلي‌ها‬ ‫دوست دارند در اين حوزه كار خود را ادامه ندهند كه‬ ‫س��كوت مي‌كنند و فعال فيلم نمي‌س��ازند‪ ،‬برخي كه‬ ‫دغدغه دارند سعي مي‌كنند به نحو احسن فيلم خود را‬ ‫بسازند‪ ،‬ولي در كليت سينما‪ ،‬يك حالت نااميدي موج‬ ‫مي‌زند و متاسفانه كسي نيست اين نااميدي را به اميد‬ ‫تبديل كند‪ .‬البته ما صد‌درصد نااميد نيستيم و بايد تامل‬ ‫كنيم تا ببينيم دولت يازدهم با چه سياس��تي به سينما‬ ‫وارد مي‌شود‪g .‬‬ ‫شايد بازگشت برنامه هفت با مجري جديدش محمد‬ ‫گبرلو بتواند رونق دوباره اي به سينماي ايران بدهد‪.‬‬ ‫گرچه كيفيت فيلم‌ها اولين مانع براي رونق گرفتن‬ ‫سينماست‪.‬‬ ‫‪69‬‬
‫فرهنگ‬ ‫مثلث شماره ‪131‬‬ ‫پيش‌بيني سجادپور براي سال پيش رو‬ ‫‪3‬‬ ‫اكران رونق ميگيرد‬ ‫سينما در حال مرگ است يا حيات؛ بحثي كه يك طرف آن مديران سينمايي هستند و طرف ديگر سينماگران‪.‬‬ ‫هر كدام آمار و ارقام خود را مي‌آورند و مبنا قرار مي‌دهند تا نتيجه بگيرند كه حال سينما در فصل شكوفايي‪،‬‬ ‫خوب بود يا بد‪ .‬عليرضا سجادپور ‪ -‬مديركل اداره نظارت و ارزشيابي سازمان سينمايي ‪ -‬نيز ديدگاه‌هاي خود‬ ‫را در اين‌باره در گفت‌وگو با خبرنگار مثلث بيان كرد‪.‬‬ ‫شرايط فروش س��ينماها را در بهار امسال در‬ ‫مقايسه با سال گذشته چطور ارزيابي مي‌كنيد؟‬ ‫‪ l‬س��ال گذش��ته به‌‌خاط��ر تولي��دات متنوع‬ ‫و گس��ترده س��ال ‪ ،1389‬س��ال پرف��روش و خوبي‬ ‫ب��ود‪ ،‬به‌خص��وص اينكه س��ال ‪ 90‬چن��د پديده هم‬ ‫داش��ت مانند س��ومين بخش اخراجي‌ه��ا‪ ،‬جدايي‬ ‫ن��ادر از س��يمين‪ ،‬ورود آقاي��ان ممن��وع و‪ ...‬ك��ه‬ ‫موجب ش��دند آثار در س��ال ‪ ،90‬ميلي��اردي فروش‬ ‫داش��ته باش��ند و باالتري��ن رق��م ف��روش را در‬ ‫‪ 15‬ـ ‪ 10‬سال گذشته رقم بزنند‪ .‬حتي در زمستان سال‬ ‫گذشته نيز دو فيلم ميلياردي داش��تيم‪ .‬پديده‌هاي آن‬ ‫سال ركوردها را شكستند‪ .‬طبيعي است كه ما سال بعد‬ ‫را با سال قبل نمي‌توانيم مقايسه كنيم؛ اگر ميزان فروش‬ ‫س��ينماي ايران را ببينيم‪ ،‬بعد از سال‌هاي پرفروش كه‬ ‫يك پديده هم داشتند‪ ،‬معموال يك سال آرام‌تر داريم و‬ ‫در سال بعد‪ ،‬تالطم فروش ايجاد مي‌شود‪ ،‬چه برسد به‬ ‫سال گذشته كه چند پديده داشتيم‪.‬‬ ‫ما مي‌توانستيم حدس بزنيم كه در سال ‪ 91‬دست‬ ‫كم در تك‌ركوردها به آمار سال قبل نخواهيم رسيد؛‬ ‫‪70‬‬ ‫اما توليداتي ك��ه در س��ال ‪ 90‬در جش��نواره ديديم‪،‬‬ ‫براي من اي��ن نويد را داش��ت ك��ه مي‌توانند س��ال‬ ‫پرفروش��ي را رقم بزنن��د و حتي آمار ف��روش قابل‬ ‫مقايسه با س��ال ‪ 90‬ش��ود‪ .‬من هنوز بر سر اين حرف‬ ‫هستم كه امس��ال مي‌تواند مانند س��ال ‪ 90‬پرفروش‬ ‫ش��ود‪ ،‬ولي ش��روع خيلي خوبي نداش��ته است؛ اين‬ ‫مس��اله چند دليل دارد‪ ،‬يكي اينكه به هر حال با سال‬ ‫‪ 90‬مقايس��ه مي‌ش��ود‪ ،‬در حالي كه اتفاق��ا اكران هر‬ ‫دو‪ ،‬س��ه پديده س��ال ‪ 90‬از بهار آغاز شد و اين فصل‬ ‫سنگين‌ترين فصل فروش سال گذشته بود‪ .‬در حالي‬ ‫كه پديده‌هايي را كه براي امس��ال پيش‌بيني مي‌كنيم‪،‬‬ ‫در فصل‌هاي ديگر اكران مي‌ش��وند‪ .‬فيلمس��ازان هم‬ ‫مي‌گوين��د ك��ه پرفروش‌ها ب��راي فصل‌ه��اي ديگر‬ ‫گذاشته شده‌اند‪.‬‬ ‫مطلب ديگر اينكه امس��ال دخالت برخي نهادها‬ ‫در عرصه سينما بود كه آثار مخرب خود را در نوروز‬ ‫نشان داد و سبب شد دو فيلم كه مي‌توانستند پرفروش‬ ‫شوند به‌خصوص گشت ارشاد كه مي‌توانست پديده‬ ‫امسال باشد‪ ،‬در يك‌چهارم س��الن‌هايش اكران شد و‬ ‫البته توقيف نشد‪ .‬گشت ارش��اد با‌وجود داشتن تمام‬ ‫مجوزهاي قانون��ي‪ ،‬به دليل مداخل��ه برخي نهادها با‬ ‫يك‌چهارم سينماهايش به اكران ادامه داد‪ .‬با اين حال‪،‬‬ ‫همين فيلم ميلياردي شد‪ .‬اگر همه سالن‌ها را داشت و‬ ‫در شرايط عادي اكران مي‌ش��د‪ ،‬چه مي‌شد؟ اين فيلم‬ ‫مي‌توانست فروش بهتري را براي سينماي ايران رقم‬ ‫بزند‪.‬‬ ‫اين مس��اله براي س��ينماي ايران از نظ��ر رواني‬ ‫مش��كل ايجاد و صاحب��ان فيلم‌ها را مردد ك��رد و به‬ ‫مخاطب هم آس��يب زد‪ .‬البته در شرايط ناامني رواني‪،‬‬ ‫فيلم نارنجي‌پوش اكران شد و فروش خوبي هم داشت‬ ‫و جزو آثار ميلياردي قرار گرف��ت‪ ،‬يعني تا االن با اين‬ ‫وضعيت نامناس��ب فروش‪ ،‬دو ـ س��ه فيلم ميلياردي‬ ‫ي در حال اكران است كه فروش‬ ‫داشته‌ايم‪ .‬االن هم فيلم ‌‬ ‫خوبي خواهد داش��ت و هفته‌هاي آخ��ر خردادماه با‬ ‫رونقي براي سينما سپري ش��د‪ .‬همه اين موارد سبب‬ ‫شد تا فروش بهار امس��ال قابل مقايسه با فروش بهار‬ ‫سال گذشته نباشد‪ .‬اما اين به معناي آن نيست كه تمام‬ ‫سال اين ش��رايط را خواهد داشت‪ .‬با كنترل فضاهاي‬ ‫بيروني توسط ارشاد شايد بتوانيم فضا را آرام كنيم‪ .‬اگر‬ ‫اين اتفاق بيفتد در سال ‪ 91‬آرام آرام چرخ فروش بهتر‬ ‫خواهد ش��د و توليدات خيلي خوبي كه سال گذشته‬ ‫در جشنواره بودند‪ ،‬سال پرفروشي را مي‌توانند براي‬ ‫ما رقم بزنند‪.‬‬ ‫امس��ال به‌طور طبيعي بعد از س��ه س��ال توقف‬ ‫افزايش قيمت بليت سينما‪ ،‬يك افزايش قيمت داشتيم‪.‬‬ ‫گرچه اين افزايش قيمت زياد نبود‪ ،‬اما ممكن اس��ت‬ ‫براي عده‌اي تداعي شود كه در مخاطب تاثيرگذار بوده‬ ‫است؛ اما من مي‌گويم اين‌گونه نبوده است‪ ،‬يعني اگر‬ ‫فيلم جذاب باشد‪ ،‬افزايش قيمت خيلي نمي‌تواند موثر‬ ‫باشد‪ .‬امس��ال بحث حمايت از اكران و تشويق اقشار‬ ‫مختلف جامعه و مردم را براي آثار خوب سينمايي با‬ ‫حمايت سازمان سينمايي داريم كه مصوبه آن را هم از‬ ‫شوراي عالي سينما گرفته‌ايم‪ ،‬با اين شرايط حتما رونق‬ ‫اكران خوبي را در ادامه سال شاهد خواهيم بود‪.‬‬ ‫به هر حال‪ ،‬س��ينماگران از اتفاق��ات پيش آمده‬ ‫آزرده شده‌اند و در صنوف خودشان در حال برخورد‬ ‫با اين نهادها هس��تند و همين موجب مي‌شود كه اين‬ ‫برخوردها در آينده كمتر ش��ود‪ .‬با‌وجوداين مسائل با‬ ‫كنترلي كه انجام و سياس��ت‌هايي كه اتخاذ ش��د‪ ،‬اين‬ ‫بحران مهار ش��ده اس��ت‪ .‬من براي ماه‌هاي در پيش‪،‬‬ ‫رونق اكران را پيش‌بيني مي‌كنم‪ .‬نشانه‌هاي آن را هم در‬ ‫آخرين هفته‌هاي بهار ديديم‪.‬‬ ‫پس از نوروز‪ ،‬برخي صاحب��ان فيلم‌ها از اكران‬ ‫آثارش��ان خودداري كردند و اكران را عقب انداختند‪.‬‬ ‫پخش‌كننده‌ها و تهيه‌كننده‌ها نگران شدند و داوطلبانه‬ ‫اكران خود را كه امري اجباري نيست‪ ،‬عقب انداختند‪.‬‬ ‫ما هم چون فض��ا را مي‌س��نجيديم با آنه��ا همراهي‬ ‫كرديم‪ .‬به جز فيل��م نارنجي‌پوش كه در آن ش��رايط‬ ‫اكران ش��د و فروش خوبي هم داش��ت‪ ،‬خيلي از آثار‬ ‫ديگر كه شانس پرفروش ش��دن را داشتند‪ ،‬از فضاي‬ ‫موجو ‌د ترس��يدند‪ ،‬باالخره «ناامني» بدترين دش��من‬ ‫سرمايه‌گذاري خصوصي است‪ .‬ناامني رواني كه ايجاد‬ ‫شد‪ ،‬آنها را قدري‌ ترساند‪ .‬ما هم تالش كرديم اصرار‬ ‫و فضا را ملتهب نكنيم تا مدت زمان كوتاهي بگذرد و‬ ‫در عمل‪ ،‬حس كنند كه كنترل به دس��ت مديران افتاده‬ ‫است‪ .‬اكنون نيز آنها احساس آرامش كرده‌اند و صف‬ ‫اكران آثار تشكيل شده است‪.‬‬ ‫آيا ش��رايط اكران نوروزي به شكل مستقيم بر‬ ‫مخاطبان سينما هم تاثير داشت؟‬ ‫‪ l‬فكر نمي‌كنم؛ فيل��م نارنجي‌پوش در همان‬
‫فرهنگ‬ ‫شرايط بحراني اكران شد و فروش خوبي داشت‪.‬‬ ‫در بحث ج��ذب مخاطبان به س��ينما‪ ،‬كيفيت‬ ‫فيلم‌ها چ��ه تاثي��ري دارد؟ برخ��ي معتقدند‬ ‫زياد ب��ودن تع��داد كارگردان‌ه��اي فيلم اولي‬ ‫در جش��نواره‪ ،‬باعث كاهش تعداد مخاطباني‬ ‫مي‌شود كه به‌دنبال آثار افراد نام‌آشنا هستند‪.‬‬ ‫‪ l‬كارگ��ردان اول ي��ا آخر بودن مهم نيس��ت‪،‬‬ ‫جذابيت فيل��م و ارتب��اط گرفت��ن آن با م��ردم مهم‬ ‫اس��ت‪ .‬البت��ه در برخ��ي فيلم‌ه��ا‪ ،‬ن��ام كارگ��ردان‬ ‫مي‌توان��د موث��ر باش��د‪ ،‬ام��ا در مجم��وع‪ ،‬عام��ل‬ ‫تعيين‌كننده‌اي نيست‪.‬‬ ‫من با برخ��ي تحليل‌ها ك��ه ورود كارگردان‌هاي‬ ‫اول را يك ايراد براي س��ينما مي‌دانند كامال مخالفم‪.‬‬ ‫سينماي روبه رش��د ما كه مي‌خواهد با افزايش توليد‪،‬‬ ‫بازار جهان��ي پيدا كند به خ��ون تازه ني��از دارد‪ .‬مگر‬ ‫كارگردان فيلم جدايي نادر از سيمين كه اسكار گرفت‬ ‫و تمام جوايز معتبر دنيا را كس��ب كرد‪ ،‬پيشكسوت و‬ ‫مسن است؟! فرهادي جزو كارگردان‌هاي جوان است‬ ‫و فقط يك پله از كارگردان اولي‌ها‪ ،‬مس��ن‌تر اس��ت‪.‬‬ ‫فيلم پرفروش آخر بهار امس��ال به يك كارگردان اولي‬ ‫(رضا عطاران) تعلق دارد‪ .‬اينها در كنار كارگردان‌هاي‬ ‫پيشكسوت هر سال حضور دارند و هر سال آثار خوبي‬ ‫را رقم مي‌زنند‪.‬‬ ‫دو‪ ،‬سه س��ال يك‌بار كار كردن‪ ،‬در سينما مرسوم‬ ‫است و كم پيش مي‌آيد كه كارگردان‌هاي سينما سالي‬ ‫يك بار كار كنند‪ .‬بنابراين نمي‌توان انتظار داش��ت كه‬ ‫اگر يك سال بودند‪ ،‬س��ال بعد هم حتما باشند‪ .‬امسال‬ ‫نيز حتما شاهد اين پروسه خواهيم بود و در جشنواره‬ ‫س��ال ‪ 9‌ 1‬تركيبي از كارگردان‌هاي جوان‪ ،‬ميانس��ال و‬ ‫پيشكسوت را خواهيم داشت‪.‬‬ ‫آيا عرضه فيلم از طريق شبكه نمايش خانگي‬ ‫در فروش فيلم در سينما تاثيرگذار است؟‬ ‫‪ l‬س��ينما مش��تري خودش را دارد و نمايش‬ ‫خانگي هم مش��تري خود را‪ .‬اگر فيلمي‌جذاب باشد‬ ‫مخاطب را به سينما مي‌كشاند و مهم نيست همان زمان‬ ‫در نمايش خانگي چه آثاري نمايش داده مي‌شود‪ .‬اگر‬ ‫فيلمي‌هم جذاب نباشد‪ ،‬مشتري نخواهد داشت‪ ،‬حتی‬ ‫اگر در نمايش خانگي هم فيلمي‌ عرضه نشود‪ .‬به نظر‬ ‫من‪ ،‬تاثير نمايش خانگي بس��يار اندك است و خيلي‬ ‫قابل اتكا و اعتنا نيست‪.‬‬ ‫برخي منتق��دان مي‌گويند ك��ه به‌دنبال اجراي‬ ‫سياس��ت‌هاي وزارت ارش��اد‪ ،‬ميزان كاهش‬ ‫مخاط��ب س��ينما نس��بت به س��ال گذش��ته‬ ‫‪ 70‬درص��د اس��ت‪ .‬آيا اي��ن آمار را درس��ت‬ ‫مي‌دانيد؟‬ ‫‪ l‬موافق نيستم‪ ،‬اين آمار با عينك تيره بدبيني‬ ‫به دست مي‌آيند‪ .‬برخي از كارشناس‌نماها نيز سربازان‬ ‫پياده‌‌نظام يك گروه سياسي‌اند كه فعال ماموريت دارند‬ ‫با س��ياه‌نمايي و آمارس��ازي اهداف خود را برآورده‬ ‫كنند‪ .‬من به اين نظرها اعتنا نمي‌كنم‪ ،‬البته اشتباه را اگر‬ ‫براساس دلسوزي باشد مي‌پذيرم‪ ،‬ولي كسي كه عمدا‬ ‫اشتباه مي‌كند و مامور است كه اطالعات غلط بدهد‪،‬‬ ‫قابل اعتنا نيست‪.‬‬ ‫ف��روش بهار امس��ال را در مقايس��ه با فروش‬ ‫سينماها در بهار ‪ 89‬چطور ارزيابي مي‌كنيد؟‬ ‫‪ l‬من فقط در مقايسه با سال ‪ ،90‬فروش امسال‬ ‫را پايين مي‌دانم‪ ،‬ولي در مقايسه با سال‌هاي قبل فروش‬ ‫كمي‌نداش��تيم؛ اما چون هدف‌مان رو به رش��د بودن‬ ‫است‪ ،‬براي ما راضي كننده نيس��ت و مي‌خواهيم پله‬ ‫به پله باال برويم و حتي از س��ال ‪ 90‬هم بيشتر فروش‬ ‫داشته باشيم‪g .‬‬ ‫مثلث شماره ‪131‬‬ ‫‪71‬‬
‫ورزش‌‬ ‫انتقاد از نتيجه‌گرايي‬ ‫ورزش‬ ‫مصائب‬ ‫محافظه‌كاري‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫نمايش ضعيف ايران مقابل قطر و ازبكستان‬ ‫انتقادها از كي‌روش را زياد كرده است‬ ‫‪72‬‬
‫ورزش‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪73‬‬
‫مصائب محافظه‌كاري‬ ‫سرمربي تيم‌ملي فوتبال در ابتداي دو‌راهي فوتبال زيبا و نتيجه گرا‬ ‫ميالد حجت‌االسالمي‬ ‫‪1‬‬ ‫ورزش‬ ‫دو ديدار ابتدايي تيم‌ملي فوتب��ال ايران در مرحله‬ ‫نهايي راهيابي به جام‌جهاني ‪ 2014‬برزيل تا اندازه زيادي‬ ‫اهالي فوتبال در ايران از هواداران گرفته تا كارشناسان را‬ ‫ش��وكه كرد‪ .‬بعد از بازي‌هاي مرحله اول و قرعه‌اي كه‬ ‫نصيب ايران شده بود‪ ،‬بسياري از ايراني‌ها بخت بااليي‬ ‫براي رس��يدن به جام‌جهاني براي تيم فوتبال خود قائل‬ ‫بودند‪ ،‬اما تيم ك��ي‌روش در دو ب��ازي ابتدايي خود آن‬ ‫چيزي كه انتظارش را داش��تيم‪ ،‬نبود‪ .‬در ديدار نخست‬ ‫مقابل ازبكستان با آنكه بازي تيم‌ملي به مذاق كسي خوش‬ ‫نيامد‪ ،‬اما فوتبالي‌ها به دليل اينكه يكبار هم خوش‌اقبالي‬ ‫به سراغ تيم ايران آمده است به آينده خوش‌بين بودن‪ ،‬اما‬ ‫در بازي دوم مقابل قطر از اين خوش‌شانسي خبري نبود‬ ‫و با‌وجود پاسخ تماشاگران به فراخوان كي‌روش براي‬ ‫ي كه‬ ‫پر كردن ورزشگاه آزادي آن هم در بازي مقابل تيم ‌‬ ‫چند روز قبل در خانه‌اش برابر كره‌جنوبي ‪ 4‬گل دريافت‬ ‫كرده بود‪ ،‬نمايشي ضعيف و كم‌رمق از تيم ايران ديده شد‬ ‫تا نگراني‌ها و‌ترديدها درباره تيم كي‌روش افزايش يابد‪.‬‬ ‫بسياري اميدوار بودند با شش امتيازي شدن در تهران گام‬ ‫بزرگ به سوي جام‌جهاني برداشته شود‪ ،‬اما اين گونه نشد‬ ‫و حال آنكه بازيهاي بزرگ تيم ايران مقابل كره‌جنوبي‬ ‫باقي مانده و بي‌ترديد ديدارهاي برگشت مقابل ازبكستان‬ ‫و قطر هم آسان نخواهد بود‪ .‬البته با نمايش تيم ايران در‬ ‫بازينخست حتي بايدبراي بازي با لبنان هم نگران باشيم‪.‬‬ ‫اين دو بازي انتقادها از كي‌روش را در خردادماه به اوج‬ ‫رساند و به نظر مي‌رسد بيشتر انتقادات متوجه روش و‬ ‫سبك بازي ايران است‪ .‬كارشناسان معتقدند كي‌روش‬ ‫با‌ترجيح بازي نتيجه‌گرا بر فوتبال زيبا در هر دو ديدار تيم‬ ‫ايران با روش��ي محتاطانه به آرايش پرداخت و حتي در‬ ‫تهران هم‌ترجيح با حداقل عناصر تهاجمي‌به ميدان برود‪.‬‬ ‫ايراد ديگر به كي‌روش نرسيدن به‌تركيب صد در صدي‬ ‫خود براي مسابقات است‪ ،‬به‌گونه‌اي كه او در هر دو بازي‬ ‫برابر ازبكس��تان و قطر تغييراتي را د ‌ر تركيب تيم ايجاد‬ ‫كرد كه نشان مي‌داد خود او متوجه اشتباهش در چينش‬ ‫بازيكنانش شده است‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫كي‌روشي كه مي‌شناختيم‬ ‫ش��ايد ك��ي‌روش مرحل��ه اول م��رد جاه‌طلب و‬ ‫شجاع‌تري بود‪ .‬او تازه در اتمسفر خاورميانه قرار گرفته‬ ‫بود و آن همه شوق و عش��ق فوتبالي اين مرد پرتغالي را‬ ‫به‌وجد مي‌آور‪ .‬تمام سخت‌گيري‌ها و قانون مندي‌هاي‬ ‫روزهاي نخست كي‌روش همچنان به‌خاطرمان هست‬ ‫و البته هنوز هم اخالق حرفه‌اي او به‌طور كامل در فوتبال‬ ‫و به‌خصوص در فدراسيون آماتوري ايران هضم نشده‬ ‫است‪ .‬با اين حال در دور نخس��ت رقابت‌هاي انتخابي‬ ‫جام‌جهاني برتري‌هاي پر‌گل ايران مقابل تيم‌هايي چون‬ ‫بحرين و اندونزي كه در تهران شش گل وارد دروازه گربه‬ ‫ي شد و حريف شرق آسيايي هم در دو بازي‬ ‫سياه قديم ‌‬ ‫رفت و برگشت هفت گل را پذيرفت كه نشان مي‌دهد‬ ‫تيم ايران با چه قدرتي در برابر حريفان خود صف‌آرايي‬ ‫مي‌كرد‪ .‬حتي قطر هم با دشواري توانست از ايران در دو‬ ‫بازي رفت و برگشت مساوي بگيرد؛ آن هم در ديدارهايي‬ ‫كه به هيچ عنوان خبر از بازي كسالت آور تيم ايران نبود‪.‬‬ ‫آن تيم به شدت فوتبالي‌ها را اميدوار كرده بود و البته كافي‬ ‫استتابه‌تركيبايرانبه‌عنواننمونهدربازيمقابلبحرين‬ ‫در تهران يا بازي با اندونزي در جاكارتا نگاهي بيندازيم‪.‬‬ ‫حضور نفراتي چون غالمرضا رضايي‪ ،‬آندو تيموريان‪،‬‬ ‫مجتبي جباري‪ ،‬محمد قاض��ي‪ ،‬محمدرضا خلعتبري‪،‬‬ ‫خس��رو حيدري‪ ،‬ميالد ميداوودي و كريم انصاري‌فرد‬ ‫همزمان يا به صورت تعويضي در درون زمين نشان دهنده‬ ‫ميل به فوتبال تهاجمي‌و بازي زيبا از سوي تيم ايران بود‪،‬‬ ‫در حالي كه هر دو بازي ايران در مرحله نهايي راهيابي به‬ ‫جام‌جهاني نش��ان مي‌دهد كه تكيه كي‌روش روي توان‬ ‫دفاعي بيش از توان تهاجمي‌بوده اس��ت و ش��ايد اين‬ ‫موضوع در بازي مقابل ازبكستان توجيه شدني باشد‪ ،‬اما‬ ‫در ديدار خانگي مقابل قطر سوال‌برانگيز است‪.‬‬ ‫دستان بسته مرد پرتغالي‬ ‫اما براي ك��ي‌روش هم توجيهاتي وج��ود دارد و‬ ‫بس��ياري معتقدند كه مرد پرتغالي با توجه به ابزارهاي‬ ‫موجود تيمش را روانه بازي كرده اس��ت‪ .‬مصدوميت‬ ‫بازيكناني چون محمد قاضي و مجتبي جباري يا بازي‬ ‫درآوردن‌ه��اي اماراتي‌ه��ا براي آم��دن بازيكني چون‬ ‫‪90‬درصد نگرانم به جام جهاني نرويم‬ ‫مشكل فوتبال ايران‪ ،‬مالكيت توپ است‬ ‫مجيد جاللي‪/‬كارشناس فوتبال‬ ‫‪2‬‬ ‫به‌نظرم��ن تيم‌ملي نس��بت به ب��ازي اول مقابل‬ ‫ازبكستان در برابر قطر بازي بهتري انجام داد‪ ،‬چراكه‬ ‫كار‌هاي تيمي‌ س��نجيده‌تر بود‪ .‬در بازي با ازبكستان‬ ‫با‌وجود اينكه برديم‪ ،‬اما ضعف‌هايي داشتيم كه مقابل‬ ‫قطر تا حدودي برطرف شده بود‪ .‬البته ضعف‌هايي كه‬ ‫داشتيم يك روزه برطرف نمي‌شود و ما سال‌هاست در‬ ‫بعضي كارهاي تاكتيكي مشكل داريم‪ .‬به‌عنوان مثال‬ ‫تيم‌ملي در مالكيت توپ مشكل دارد‪.‬‬ ‫مهم‌ترين مشكل فوتبال ما بحث مالكيت توپ‬ ‫است كه اين موضوع هنوز برطرف نشده و در تيم‌ملي‬ ‫هم ديده مي‌ش��ود‪ .‬به‌همي��ن دليل در بيش��تر مواقع‬ ‫روي ضربات ايستگاهي به‌گل مي‌رسيم و مي‌توانيم‬ ‫به‌نتيجه‌اي كه مي‌خواهيم برسيم‪ .‬در واقع فقط به‌نتيجه‬ ‫فكر شده و تيم‌ملي هم در حال حاضر همين شرايط‬ ‫دارد‪ .‬البته جاي اميد اس��ت ك��ه ما از نظ��ر فيزيكي‬ ‫‪74‬‬ ‫پيشرفت كرديم‪ .‬ما در مس��ابقات ليگ ضعف داريم‬ ‫و تيم هم از دل همین ليگ بيرون آمده پس نمي‌توان‬ ‫گفت‪ ،‬چون حاال كي‌روش سرمربي ما شده است بايد‬ ‫همه مسابقات را با پيروزي پشت‌سر بگذاريم‪.‬‬ ‫تيم‌ملي چكيده ليگ برتر ايران است و اينكه تيم‬ ‫ما مشكلي نداشته باشد انتظار نابجايي است‪ .‬تيم‌هاي‬ ‫كره و ژاپن به درجه‌اي رس��يده‌اند كه خيال‌شان ‪90‬‬ ‫درصد از صعود به جام‌جهاني راحت اس��ت و براي‬ ‫باال‌رفتن از گ��روه خود در جام‌جهان��ي برنامه‌ريزي‬ ‫مي‌كنند‪ ،‬اما ما هنوز ‪ 90‬درصد مضطربيم كه تيم ملي‬ ‫به جام جهاني برسد كه بايد تاكيد كنم من هم همين‬ ‫نگراني را دارم‪.‬‬ ‫نظر من اين اس��ت كه تيم‌ملي نس��بت به بازي‬ ‫اول خيلي بهتر بود و بسياري از مشكالت ما در‌خط‬ ‫‌هافبك برطرف ش��د و مي‌ت��وان اميدوار ب��ود كه در‬ ‫بازي‌هاي آينده ش��رايط بهتر ش��ود‪ .‬س��طح فوتبال‬ ‫باش��گاهي ما براي خيلي‌ها روش��ن و شفاف است‪،‬‬ ‫بنابراين نبايد انتظار غيرمنطقي و نابجايي داشته باشيم‪.‬‬ ‫اين موضوع كه مربيان پرتغالي ب��راي طوالني‌مدت‬ ‫در ايران مي‌خواهند كار كنند و مي‌خواهند براساس‬ ‫يك اس��تراتژي كار كنند‪ ،‬خوب اس��ت‪ .‬اين تصميم‬ ‫كه اس��تفاده از مربي��ان پرتغالي حاصل ي��ك برنامه‬ ‫بلندمدت باشد‪ ،‬داراي نكات مثبتي خواهد بود‪ .‬االن ما‬ ‫سبك‌هايي را در فوتبال دنيا مي‌بينيم كه نشان مي‌دهد‬ ‫آن تنوع ‪۳۰‬س��ال پيش ديگر وجود‌ندارد‪ .‬س��طحي‬ ‫كه كش��ورهاي اروپا بازي مي‌كنند حتي كشورهاي‬ ‫اروپاي غربي با سبك بازي كشورهايي مانند آرژانتين‬ ‫و برزيل بسيار نزديك اس��ت‪ .‬به همين دليل هم اگر‬ ‫فكر كنيم مكتب فوتبال پرتغال ب��ه درد ما مي‌خورد‬ ‫اينطور نيست‪ .‬ما در حال حاضر وقتي بازي آلمان را‬ ‫نگاه مي‌كنيم‪ ،‬س��بك بازي اين تيم ديگر مانند سنت‬ ‫گذشته‌اش نيست و به‌كلي تغيير كرده و به‌كشورهاي‬ ‫آمريكاي‌جنوبي نزديك شده حتي اسپانيا را مي‌بينيم‬ ‫كه تغيير عمده‌اي در ش��يوه بازي آنها ايجاد ش��ده و‬ ‫مكتب‌هاي ديگري را با مكتب اصيل خود گره زده‌اند‪.‬‬ ‫در حال حاضر روس��يه اين تيم به سبك كشورهاي‬ ‫غرب اروپا بازي مي‌كند‪ ،‬به‌همين دليل مي‌گويم اين‬ ‫استدالل نمي‌تواند دليلي بر‌استفاده از مربيان پرتغالي‬ ‫باشد‪ ،‬البته نمي‌گويم حضور مربيان پرتغالي در فوتبال‬ ‫كشورمان چيز بدي اس��ت‪ .‬اگر اين موضوع حاصل‬ ‫برنامه مدت‌دار باشد؛ اتفاق خوبي خواهد بود‪ .‬به نظر‬ ‫من در بازي بعدي مقابل لبنان راحت‌تر مي‌توانيم كار‬ ‫كنيم و ببريم‪ .‬چون تا آن زمان آمادگي بازيكنان بيشتر‬ ‫مي‌شود‪g .‬‬
‫ورزش‬ ‫سرنوشت ذهن زيبا و فوتبال نتيجه‌گرا‬ ‫از جام ملت‌ه��اي آس��يا در س��ال ‪ 1996‬بود كه‬ ‫موج‌تازه‌اي در فوتبال ايران به راه افتاد و در آن س��ال‌ها‬ ‫تيم ايران بازي‌هاي هجومي‌و زيبايي را تحت هدايت‬ ‫محمد مايلي‌كهن به نمايش مي‌گذاش��ت‪ .‬اين فوتبال‬ ‫زيبا در مرحله مقدماتي جام‌جهاني هم تا اندازه زيادي‬ ‫جواب داده بود‪ ،‬اما با بدشانسي در ديدار برگشت مقابل‬ ‫قطر كار ايران به اما و اگر و بازي با اس��تراليا كشيده شد‬ ‫كه در نهايت والديراويرا با ميراث مايلي‌كهن توانست‬ ‫راهي جام‌جهاني شود‪ .‬آن تيم با افكار فوق العاده ايويچ‬ ‫به يك تيم خاطره‌ساز در جام‌جهاني تبديل شد؛ هرچند‬ ‫كه به‌‌جاي ايويچ‪ ،‬جالل طالبي كار را در دس��ت گرفته‬ ‫بود‪ .‬بع��د از دوره‌اي حضور جالل طالب��ي در تيم‌ملي‪،‬‬ ‫فصل تازه‌اي در فوتبال ايران با ميروسالو بالژويچ رقم‬ ‫خورد كه او هم فوتبال زيبا و تماشاگرپسند را در دستور‬ ‫كار داشت‪ .‬برد شيرين دو بر صفر در اولين بازي مقابل‬ ‫عربستان و موفقيت‌ها در ادامه راه تنها با شكست عجيب‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫خلعتبري ب��راي بازي اي��ران و قطر نش��ان مي‌دهد كه‬ ‫كي‌روش در اين دو بازي براي چينش‌تركيب هم اندكي‬ ‫دچار مشكل بوده اس��ت‪ ،‬با اين حال برخي اقدامات او‬ ‫ي و سپس تعويض زودهنگام‬ ‫مانند بازي دادن به ابراهيم ‌‬ ‫اين بازيكن با خسرو حيدري در ديدار مقابل ازبكستان‪،‬‬ ‫نيمكت نش��ين كردن خلعتبري و دژاگه در بازي مقابل‬ ‫قطر و حضور ديرهنگام آنها در زمين كه در همان مدت‬ ‫ي ايران‪ ،‬نشان داد چه فرصتي‬ ‫كوتاه با افزايش توان تهاجم ‌‬ ‫از تيم‌ملي گرفته ش��ده و تصميم عجيب براي به ميدان‬ ‫فرس��تادن مازيار زارع در دقايق پايان��ي مقابل قطر كه‬ ‫هيچ تاثيري نداش��ت به نوعي اين توجيه��ات را براي‬ ‫كي‌روش تحت تاثير قرار مي‌دهد و داللت بر اشتباهات‬ ‫مربي پرتغالي در تعيين رفتار تهاجمي‌و تدافعي تيمش‬ ‫دارد‪ .‬با اين حال به اي��ن ايراد هم يك نق��د ديگر وارد‬ ‫اس��ت‪ .‬اينكه كارلوس كي‌روش و تيمش شانس بازي‬ ‫تداركاتي چنداني نداش��ته‌اند و بازي ب��ا موزامبيك و‬ ‫آلباني محل مناسبي براي آنكه كي‌روش شناخت الزم‬ ‫را بر روي بازيكنانش به دس��ت آورد‪ ،‬نبوده اس��ت‪ .‬او‬ ‫تمام روزهاي آغازين بهار را براي يافتن استعداد تازه در‬ ‫كمپ تيم‌هاي ملي با بازيكنان جوان‌تر گذراند و هر چه‬ ‫بيشتر جست‌وجو كرد‪ ،‬كمتر يافت‪ .‬در واقع اين ايراداتي‬ ‫است كه به فدراسيون و فوتبال ايراني باز مي‌گردد و نه به‬ ‫كارلوس كي‌روش‪.‬‬ ‫تدبير آقاي تاجر نبايد فرام��وش كرد كه كارلوس‬ ‫كي‌روش ي��ك تاجر اس��ت و همواره نقش��ه راه خود‬ ‫را برمبناي س��ود و زيان‌ترس��يم مي‌كند‪ .‬شايد خوش‬ ‫بينانه‌تريننگاههماينباشدكهحركتپرفرا‌زو‌نشيبتيم‬ ‫ايران را از اين زاويه نگاه كنيم‪ .‬در محاسبه كي‌روش براي‬ ‫رسيدن به جام‌جهاني او به دنبال كسب شش امتياز از دو‬ ‫بازي نخست بود آن هم با ارائه يك بازي كامال نتيجه‌گرا‪.‬‬ ‫مرد پرتغالي حس��ابي از آنچه در دوره‌هاي گذشته رخ‬ ‫داده خبر دارد‪ .‬همواره يك باخت مهلك مانع از صعود‬ ‫تيم ايران به جام‌جهاني شده و بنابراين اولويت او در اين‬ ‫دو بازي نباختن بود كه به آن رسيد‪ .‬ضمن آنكه مي‌داند‬ ‫ايران همواره يك گربه سياه عربي دارد كه به‌خصوص در‬ ‫بازي‌هاي خانگي آن باخت مهلك را وارد‌كرده است و‬ ‫براي كي‌روش اين گربه سياه قطر است‪ .‬بنابراين شايد‬ ‫از هم‌اكنون بتوان پيش‌بيني كرد كه براي بازي برگشت‬ ‫مقابل قطر هم بيشتر بايد بر روي مساوي حساب كرد‪.‬‬ ‫اما اين مربي اعتقاد دارد ايران از عهده ازبكستان برخواهد‬ ‫آمد و به احتمال زياد زيباترين و تهاجمي‌ترين بازي را از‬ ‫تيم كي‌روش بايد در ديدار مقابل كره جنوبي ديد‪ .‬جايي‬ ‫كه مي‌داند تماشاگران از تيم او انتظار زيادي ندارند و به‬ ‫همين دليل بي‌مهابا‌تر كار خواهد كرد‪.‬‬ ‫در بازي آخر مقابل بحرين تلخ ش��د‪ .‬هرچن��د ايران از‬ ‫پس ايرلند بر نيامد و جام‌جهاني را از دست داد‪ ،‬اما نبايد‬ ‫فراموش كرد كه ايران توانست در تهران برابر ايرلند با يك‬ ‫گل پيروز ش��ود و البته در خانه اين تيم هم ايران نه يك‬ ‫تيم‌ترسو‪ ،‬بلكه رقيبي سخت‌كوش و شجاع بود و بهتر‬ ‫است بگوييم تنها مغلوب حرفه‌اي بودن حريف شديم‪.‬‬ ‫جانشين چيرو هم پرفسور برانكو ايوانكوويچ بود‪ ،‬اما‬ ‫او برخالف اس��تاد خود بعد از مدت‌ها به سراغ سبك‬ ‫نتيجه‌گرا و فوتبال محتاطانه رف��ت‪ .‬هرچند برانكو در‬ ‫ي جام‬ ‫آسيا تا اندازه‌اي از اين روش نتيجه گرفت و سوم ‌‬ ‫ملت‌ها و صعود به جام‌جهاني آلمان دو دستاورد بزرگ او‬ ‫بود‪ ،‬اما همين روش محتاطانه و بازي با‌ترس بالي جان‬ ‫ايران در جام‌جهاني شد و با كسب تنها يك امتياز تيم ايران‬ ‫راهي خانه و برانكو مسافر كشورش شد‪ .‬در دوران امير‬ ‫قلعه‌نويي باز هم حال و هواي مايلي‌كهن به تيم برگشت‬ ‫و انصافا هم ايران در جام ملت‌ها خوب پيش رفت‪ ،‬اما‬ ‫در نهايت ناكام ماند و جايش را به علي دايي داد‪ .‬دايي در‬ ‫رسيدن به جام‌جهاني ناكام ماند و اين بار افشين قطبي به‬ ‫ميدان آمد‪ ،‬مربي كه در نشست خبري دل شير داشت‪ ،‬اما‬ ‫تيمش در درون زمين روشي‌پر‌احتياط و بازي نتيجه‌گرا‬ ‫را برگزيد و تا اندازه‌اي هم با اين روش موفق بود‪ ،‬اما در‬ ‫نهايت كره‌جنوبي باز‌هم سرنوشتي تلخ براي يك مربي‬ ‫ديگر فوتبال اي��ران رقم زد‪ .‬اكنون با مقايس��ه عملكرد‬ ‫مربيان نتيجه‌گرا و مربيان معتقد ب��ه بازي زيبا بي‌ترديد‬ ‫به اين نتيجه مي‌رسيم كه شايد فوتبال محتاطانه‪ ،‬بسته و‬ ‫تخريبي در كوتاه‌مدت براي تيم ايران موثر واقع شود‪ ،‬اما‬ ‫كي‌روش اگر به فكر طرحي نو براي بلوغ فوتبال ايران و‬ ‫تلفيق بازي زيبا و رسيدن به‌نتيجه نباشد در نهايت زمان‬ ‫رويارويي با تيم‌هاي بزرگ و قدرتمند چه در آس��يا و‬ ‫حتي در جام‌جهاني همان سرنوشت همتايان سابقش‬ ‫را خواهد يافت‪g .‬‬ ‫من به كي‌روش اعتقاد دارم‬ ‫او به تنهايي نمي‌تواند تغيير ايجاد كند‬ ‫امير حاج رضايي‪/‬كارشناس فوتبال‬ ‫‪3‬‬ ‫مسئوالن قطر با سرمايه‌گذاري‌هايي كه در فوتبال‬ ‫انجام داده‌اند سعي كرده‌اند در اين چند سال تيمشان را‬ ‫باالتر از كشورهاي حوزه خليج‌فارس قرار دهند‪ .‬بازي‬ ‫تيم‌ملي مقابل اين تيم شرايط خاص خودش را داشت‪.‬‬ ‫اگر بازيكنان تيم‌ملي مي‌توانستند برحاشيه‌هاي ايجاد‬ ‫شده توسط عرب‌ها فائق آیند و با تسلط بر بازي خوب‬ ‫كار مي‌كردند‪ ،‬دروازه‌بان قدر آنها هم تس��ليم مي‌شد‪.‬‬ ‫ما در گروهي هستيم كه مي‌توانيم با قدرت به مرحله‬ ‫بعد صعود كنيم‪.‬‬ ‫ما ازبكس��تان را برديم و نبايد در ته��ران مقابل‬ ‫اين همه هوادار فقط به يك امتي��از قناعت مي‌كرديم‪.‬‬ ‫مي‌توانستيم با برد در اين بازي كار خودمان را راحت‬ ‫كنيم‪ .‬اما هنوز بازي‌ها تمام نشده و بايد براي بهتر بازي‬ ‫كردن مقابل لبنان خوب برنامه‌ريزي کنیم و استراتژي‬ ‫داشته باشیم‪.‬‬ ‫كي‌روش هم به تنهايي نمي‌تواند تغيير و دگرگوني‬ ‫در فوتبال ما ايجاد كند‪ ،‬بلكه بايد مجموعه عظيمي‌ از‬ ‫سرمايه‌گذاري‪ ‌،‬مديريت و برنامه‌ريزي در فدراسيون‬ ‫فوتبال به وي ياري برس��انند‪ .‬ما نباي��د در اين مارتن‬ ‫كي‌روش را تنه��ا بگذاريم و موظف هس��تيم وی را‬ ‫حمايت كنيم‪ .‬كي‌روش به فوتبال ايران آمده تا تيم‌ملي‬ ‫و حتي ليگ ما پيش��رفت كند‪ ،‬پس باي��د از اين مربي‬ ‫حمايت كنيم‪ .‬بازيكنان ما در آس��يا خوب هستند و با‬ ‫تمركز باال مي‌توانند به جام‌جهاني بروند‪ .‬بازيكنان ما‬ ‫قدرت‪ ،‬تكنيك و فيزيك بدني خوبي دارند و تمام اين‬ ‫ويژگي‌ها كمك مي‌كند تا ما راحت‌تر صعود كنيم و اين‬ ‫بار براي رفتن به جام‌جهاني دغدغه‌اي نداشته باشيم‪.‬‬ ‫كار تيم‌ملي سخت اس��ت ولي ما به اين تيم اميد‬ ‫داري��م و تيم‌ملي هم باي��د در اين فرص��ت باقيمانده‬ ‫تا حدودي نق��اط ضعفش را برط��رف كند‪ .‬كارلوس‬ ‫كي‌روش رزوم��ه مش��خصي دارد؛ او ي��ك مربي با‬ ‫ارزش‌ه��اي علمي‌ و تج��ارب باالس��ت‪ .‬كي‌روش‬ ‫پروفس��ور ورزشي به حس��اب مي‌آيد و به چند زبان‬ ‫زنده دنيا مسلط است‪.‬‬ ‫ناكامي‌تيم‌مل��ي در جام جهان��ي ‪ 2006‬آلمان و‬ ‫ناكامي‌هاي پس از آن‪ ،‬خيلي‌ها را بر آن داشت كه يك‬ ‫مربي بزرگ را براي هداي��ت تيم‌ملي به ايران بياورند‪.‬‬ ‫در واقع افكارعمومي و بخشی از خبرنگاران ورزشي‬ ‫اعتقاد داش��تند كه يك مربي بزرگ براي تيم‌ملي الزم‬ ‫اس��ت؛ مربي‌ا‌ي كه ظاهرا در ايران نمي‌شود يافت و‬ ‫هنگامي‌كه كي‌روش وارد فوتبال ايران شد‪ ،‬كل جامعه‬ ‫او را پذيرفتند‪ .‬مربيگري كي‌روش در عرصه بين‌المللي‬ ‫نش��ان مي‌دهد كه او هم با تغيير محيط كار خود تغيير‬ ‫مي‌كند‪ .‬او در تيم‌هايي مربيگري كرده كه ابزار الزم را‬ ‫داش��ته و به همين دليل در تيم‌ملي اي��ران مدام از اين‬ ‫ابزار براي موفقيت تيم‌ملي صحبت مي‌كند‪ .‬ش��خصا‬ ‫به كي‌روش اعتقاد دارم؛ با اينك��ه مي‌دانم درصورت‬ ‫ناكامي‌تيم‌مل��ي‪ ،‬او از انتقادها مص��ون نخواهد ماند‪.‬‬ ‫كي‌روش ام��ا براي رس��يدن به اب��زار الزم در جهت‬ ‫موفقيت تيم‌ملي همه تالش خود را مي‌كند‪ .‬او گاهي‬ ‫مثل يك ديپلمات رفتار مي‌كند و زماني كه در تنگنا قرار‬ ‫مي‌گيرد‪ ،‬اعتراض خود را به گوش جامعه مي‌رساند‪.‬‬ ‫كي‌روش از ش��رايط كاري‌اش راضي نيست و بايد با‬ ‫تكيه بر دانش خودش خواس��ته مردم را برآورده كند‪.‬‬ ‫فوتبال سه فاكتور مهم دارد‪« :‬مديريت‪ ،‬سرمايه‌گذاري‬ ‫و برنامه‌ريزي‪ ».‬يعني همه چيز داشتن يك مربي بزرگ‬ ‫نيست و س��ازمان‌محور بودن يك تيم يا يك باشگاه‬ ‫تاثير مس��تقيمي‌در موفقيت يك تي��م دارد‪ .‬مثالي از‬ ‫تيم‌ملي انگليس مي‌زنم‪ .‬كاپلو بنا به داليلي از اين تيم‬ ‫رفت و‌هاجسون سرمربي انگليس شد؛ همين‪ .‬ما ديگر‬ ‫نديديم كه اتفاق خاصي در اين تيم رخ دهد و مي‌بينيد‬ ‫كه زلزله‌اي اتفاق نيفتاده است‪g .‬‬ ‫‪75‬‬
‫انتظارمان از كي‌روش اين نبود‬ ‫هشدار بهمن فروتن به سرمربي تيم‌ملي فوتبال‬ ‫‪4‬‬ ‫تيم‌ملي فوتبال ايران دو بازي از مجموع هش��ت ديدار خود را براي رسيدن به جام جهاني ‪ 2014‬برزيل مقابل‬ ‫ازبكستان و قطر برگزار كرد؛ دو ديداري كه عملكرد ملي‌پوشان فوتبال ايران در آن به هيچ عنوان خيال اهالي فوتبال را‬ ‫راحت نكرد‪ .‬در نخستين بازي ايران با خوش‌شانسي از سد ازبكستان گذشت‪ ،‬اما نمايش بازيكنان در ديدار خانگي‬ ‫مقابل قطر آنقدر نگران‌كننده بود كه بسياري از كارشناسان فوتبال اكنون هشدارهاي جدي در مورد آينده تيم ايران‬ ‫مطرح مي‌كنند‪ .‬از جمله بهمن فروتن در گفت‌وگو با مثلث عنوان مي‌كند كه اگر كي‌روش به سرعت متوجه شرايطي كه‬ ‫در آن قرار دارد نشود امكان دارد در كمال ناباوري تيم ايران از رسيدن به جام‌جهاني بازبماند‪ .‬به عقيده او ما با دردسري‬ ‫به نام قطر در گروه خود روبه‌رو خواهيم بود‪.‬‬ ‫ورزش‬ ‫آق��اي فروت��ن! دو ب��ازي ابتداي��ي اي��ران‬ ‫در مسابقات نهايي راهيابي به جام‌‌جهاني كمي‬ ‫‌نگران‌كننده بود‪ ،‬شما شرايط تيم ايران را چطور‬ ‫ارزيابي مي‌كنيد؟‬ ‫‪ l‬بگذاريد من هم اول از شما يك سوال كنم‪.‬‬ ‫اگر ما در بازي نخس��ت مقابل ازبكس��تان‪ ،‬شكست‬ ‫خورده بوديم در حال حاضر و پس از تس��اوي با قطر‬ ‫چه وضعيتي داشتيم؟‬ ‫مسلما وضعيتي ناگوار‪.‬‬ ‫‪ l‬دقيقا همينطور است‪ .‬به قول رئيس فدراسيون‬ ‫فوتبال آلمان تيم‌ملي اين كش��ور در رقابت‌هاي يورو‬ ‫مقابل پرتغ��ال به يك ب��رد «چرك» با نتيج��ه يك بر‬ ‫صفر دس��ت پيدا كرد‪ ،‬اما همين تيم توانست هلند و‬ ‫دانمارك را شكست دهد‪ .‬من مي‌گويم باشد ايران هم‬ ‫مقابل ازبكستان يك چنين بردي را به لطف شانس و‬ ‫درخش��ش دروازه‌بان و تير دروازه به دست آورد‪ ،‬اما‬ ‫بعد از آن چه ديديم؟ متاسفانه بايد بگويم اگر مالكمان‬ ‫دو بازي اخير برابر ازبكستان و قطر باشد‪ ،‬بايد اذعان‬ ‫كنم تيم ايران را تا اين اندازه ذليل نديده بودم‪.‬‬ ‫اما كي‌روش بعد از اين دو بازي ابراز رضايت‬ ‫مي‌كرد‪.‬‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬كي‌روش خيلي حق به جانب و مانند يك‬ ‫مربي معمولي خطاب به منتقدانش گفته كه اين تاكتيك‬ ‫بوده است‪ .‬خب اگر تاكتيك ايران مانند چلسي بود كه‬ ‫به حريف يك شانس گل هم نمي‌دهد‪ ،‬من اين حرف‬ ‫را قبول مي‌كردم‪ ،‬اما وقتي به لطف اشتباه داور و گرفتن‬ ‫چهار موقعيت صددرصد از سوي دروازه‌بان و شانس‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫فراوان ب��ازي را واگذار نمي‌كنيم‪ ،‬اين ديگر اس��مش‬ ‫تاكتيك نيست و نامش را ضعف فني مي‌گذارم‪ .‬اما بعد‬ ‫از بازي با ازبكس��تان در حالي كه ما براي ديدار مقابل‬ ‫قطر هش��دار مي‌داديم‪ ،‬اطرافيان كي‌روش ش��روع به‬ ‫تعريف از او كردند‪.‬‬ ‫به نظر مي‌رسد تس��اوي ايران با قطر گره اين‬ ‫گروه را كور كرد؟‬ ‫‪ l‬خب اگر ما قطر را مي‌برديم ديگر بازي ما با‬ ‫كره‌جنوبي حكم تعيين سرنوشت تيم اول و دوم گروه‬ ‫را داشت‪ ،‬اما بعد از مساوي با قطر اكنون همه عالمت‌ها‬ ‫ايران را به سمت رده سوم جدول سوق مي‌دهد‪.‬‬ ‫آيا تيم كي‌روش با همين س��بك بازي از پس‬ ‫لبنان برمي‌آيد؟‬ ‫‪ l‬خير‪ ،‬لبنان تيم دست و پا بسته‌اي نيست‪ .‬آنها‬ ‫در بازي خانگي مقابل ايران يازده نفره دفاع خواهند‬ ‫كرد و روي ضدحمله‌ها مشكل‌س��از مي‌شوند كه به‬ ‫نظرم اين تيم كم‌رمق ايران با اين شرايط حريف لبنان‬ ‫هم نخواهد شد‪.‬‬ ‫دو بازي اول باعث شد كه نگراني‌ها براي بازي‬ ‫با كره‌جنوبي هم بيشتر شود‪.‬‬ ‫‪ l‬واقعيت اين است كه اگر شرايط عادي بود‬ ‫من مي‌گفتم كه بايد به رده دومي‌فكر كنيم‪ .‬اما شرايط‬ ‫عادي نيست‪ .‬تيم قطر دو دوره ديگر ميزبان جام‌جهاني‬ ‫است و به نظر مي‌رس��د معادالتي در خارج از دنياي‬ ‫فوتبال شايد قصد داشته باشد اين تيم را به جام‌جهاني‬ ‫برساند‪ .‬واقعا اين طبيعي است كه سال گذشته تيم السد‬ ‫قطر توانست از سد قدرت‌هاي ش��رق آسيا بگذرد و‬ ‫قهرمان ليگ قهرمانان آسيا شود؟ به نظرم بايد به شدت‬ ‫نگران قطر باشيم‪ .‬در واقع ما قطر را با خود باال آورديم‬ ‫و ژس��ت هم گرفتيم كه بحرين را حذف كرده‌ايم‪ ،‬اما‬ ‫از كي‌روش بعيد اس��ت كه بخواهيم تصور كنيم او از‬ ‫سياست ورزش و مسائلي كه پشت تيم قطر است خبر‬ ‫نداشته باشد‪.‬‬ ‫يك موضوع مهم تغييري اس��ت كه در روش‬ ‫تاكتيكي كي‌روش پديد آمده؛ كامال مشخص‬ ‫اس��ت كه او به نس��بت بازي‌هاي اي��ران در‬ ‫مرحله قبل يك روش محتاطانه و نتيجه‌گرا را‬ ‫مجسمه‌سازي باشگاهي‬ ‫بايد طلسم را بشكنيم‬ ‫مرتضي محصص‪ /‬كارشناس‬ ‫‪5‬‬ ‫نبايد نتيجه بازي با قطر ما را از اهداف بزرگمان‬ ‫دور كند و فكر كنيم ديگر جاي هيچ اميدي نيس��ت‪.‬‬ ‫بلكه بايد براي رس��يدن به جام‌جهاني اميدوار باشيم‪.‬‬ ‫تيم‌ملي نسبت به بازي با ازبكستان بهتر كار‌كرد گرچه‬ ‫در خانه متوقف شد‪ .‬به نطر من تيم‌ملي هماهنگ‌تر بود‬ ‫و مي‌تواند در بازي‌هاي آينده بهتر كار كند و نتيجه را‬ ‫هم بگيرد‪ .‬به مرور زمان ش��كل تيمي‌ايران منسجم‌تر‬ ‫مي‌شود‪ .‬در اين بازي تيم‌ملي نقاط قوت بسيار اميدوار‬ ‫كننده‌اي داشت كه يكي از آنها سريعتر شدن حركت‬ ‫تيمي‌از دفاع به‌‌حمله بود‪ .‬اگر فرصت‌هايي كه با‌تكيه‬ ‫بر اين نقطه مثبت به‌دس��ت می‌آورديم‪ ،‬تبديل به گل‬ ‫‪76‬‬ ‫مي‌شد‪ ،‬نتيجه بهتري را كسب مي‌كرديم‪.‬‬ ‫قطر موقعيت زيادي نداشت‪ .‬نبايد با اين دو بازي‬ ‫خيلي از كي‌روش و تيم‌ملي انتقاد كرد‪ ،‬بايد حمايت‬ ‫الزم از تيم‌مل��ي را انجام دهيم‪ .‬عل��ي كريمي‌يكي از‬ ‫مهره‌هاي تاثير‌گذار تيم‌ملي اس��ت و در بازي با قطر‬ ‫عالي بود‪ .‬كي‌روش بايد از تمام اين امكانات و نفرات‬ ‫خوب استفاده كند‪.‬‬ ‫گرچه جواد نكونام هم بازيكن خوبي است‪ .‬مربي‬ ‫تيم‌ملي نقش جوشكار را دارد كه بايد در زمان اندك و‬ ‫خيلي سريع قطعات را به‌هم چسبانده و بهترين شرايط‬ ‫را ايجاد كند‪ ،‬اما مربيان باشگاهي مجسمه‌ساز هستند و‬ ‫در طول فصل مي‌تواند به تيم خود شكل زيبايي داده و‬ ‫آنها را استفاده از تمام توانايي‌ها به ميدان بفرستند‪.‬حاال‬ ‫كي‌روش بايد خودش را نشان‌دهد‪ .‬ملي‌پوشان ايران‬ ‫مي‌توانند با برتري برابر حريفان آينده در مرحله‌نهايي‬ ‫مقدماتي جام‌جهاني ‪ 2014‬برزيل با قدرت كار كنند‪.‬‬ ‫كي‌روش در اين گروه با س��ه فلسفه متفاوت روبه‌رو‬ ‫است و اين نمي‌تواند ساده باشد‪.‬‬ ‫كي‌روش در آمري��كا‪ ،‬پرتغال‪ ،‬ام��ارات‪ ،‬ژاپن‪،‬‬ ‫آفريقاي‌جنوبي و انگلستان كار كرده و تجربه حضور‬ ‫در بهترين س��طح فوتبال جه��ان را دارد‪ .‬وي بارها و‬ ‫بارها در چنين ش��رايطي قرار‌گرفته و مطمئنا مي‌داند‬
‫مروري بر تاثير سوداگران خارجي بر فوتبال ايران‬ ‫‪6‬‬ ‫حضور مربيان خارجي در فوتب��ال ايران موافقان‬ ‫و مخالفان مختلفي دارد‪ ،‬البته هر ك��دام از اين موافقان و‬ ‫مخالفان هم براي خود ايده‌اي دارند‪ .‬در طول اين سال‌ها‬ ‫مربيان مختلف از كش��ورهاي گوناگون به ايران آمدند‬ ‫و هركدام با افكاري نش��أت گرفته از بخشي از فوتبال‬ ‫اروپا ي��ا آمريكاي‌جنوبي‪ ،‬هركدام س��بكي را به يادگار‬ ‫گذاش��تند و موفق و ناموفق فوتبال ايران ر‌ا ترك كردند‪.‬‬ ‫اين روزها كارلوس كي‌روش با فرهنگ فوتبال اروپاي‬ ‫غربي در تيم‌ملي ايران فعاليت مي‌كند و عملكرد او هم‬ ‫مانند اسالفش زير ذره‌بين نقد قرار دارد‪ .‬اما روزگار مربيان‬ ‫خارجي در فوتبال ايران شايد بتواند نشان دهنده ميزان‬ ‫كارآيي اين مربيان در فوتبال ايران باشد‪.‬‬ ‫‪ -1‬رايكوف و اوفارل‪ :‬از ميان مربيان خارجي قبل از‬ ‫انقالب مانند گيبل‪ ،‬ماروفسكي‪ ،‬مزاروش‪ ،‬شوش و نتو نام‬ ‫دو مربي به نام‌هاي رايكوف و اوفارل بيشتر در فوتبال ايران‬ ‫شنيده شده است‪ ،‬به‌خصوص اوفارل كه گفته مي‌شود‬ ‫توانست تا اندازه‌اي بازيكنان نسل قبل از انقالب فوتبال‬ ‫ايران را با فوتبال روبه پيشرفت دنيا آشنا كند‪.‬‬ ‫‪ -2‬استانكو پابلوكوويچ‪ :‬اس��تانكو اولين مربي‬ ‫خارجي بعد از انقالب فوتبال ايران بود‪ .‬مربي كرواتي كه‬ ‫در فاصله سال‪ 1372‬تا‪ 1373‬هدايت تيم ايران را برعهده‬ ‫داشت‪ .‬نقش تاثيرگذار او در فوتبال باشگاهي ايران قابل‬ ‫كتمان نيس��ت‪ .‬او ب‌ا تركيبي از فوتبال قدرتي و تاكتيكي‬ ‫توانست در تيم پرسپوليس تحولي مثبت ايجاد كند و اين‬ ‫تيم را به روزهاي خوب برساند‪ ،‬اما در تيم‌ملي ماموريت‬ ‫او ناموفق ماند‪ .‬استانكو همانند بسياري از مربيان كروات‬ ‫اخالق پيچيده‌اي داش��ت‪ .‬اين مربيان در بيرون از زمين‬ ‫درون‌گرا‪ ،‬آرام و گاهي ش��وخ‌طبع هستند‪ ،‬اما در جريان‬ ‫يكمسابقههيچچيزنمي‌تواندمقابلطغيانرفتاريآنهارا‬ ‫بگيرد‪.‬استانكوهمازايندستمربيانبودوبهنظرمي‌رسد‬ ‫از نسل او تاكنون هنوز اين پيام به‌خوبي به مربيان كروات‬ ‫منتقل نشده كه بازيكنان ايراني احساسي بوده و رفتارهاي‬ ‫روانشناسانه اهميت بااليي در كار با آنها دارد‪.‬‬ ‫‪ -3‬والديرا ويرا‪ :‬مربي برزيلي كه در س��ال ‪1376‬‬ ‫حضور كوتاهي در فوتبال ايران داشت‪ .‬ويرا به‌عنوان مربي‬ ‫تيم اميد ايران انتخاب شده بود‪ ،‬اما شكست ناگهاني تيم‬ ‫مايلي‌كهن مقابل قطر و كشيدن كار ايران به ديدار مقابل‬ ‫استراليا سبب ش��د تا اين مربي هدايت تيم‌ملي ايران را‬ ‫برعهده بگيرد‪ .‬او به ناگهان حكم فرش��ته نجات فوتبال‬ ‫ايران را پيدا كرده و توانست از اين مرحله ايران را به سر‬ ‫منزل مقصود يعني جام جهاني برساند‪ .‬اين مربي بسيار‬ ‫خوش‌اخالق بود و روابط‌عمومي خوب��ي با بازيكنان‬ ‫داشت‪ .‬به همين دليل هم بيشتر بازيكنان با او ارتباط مثبتي‬ ‫داشتند‪ ،‬اما گزارش دستيارانش مبني بر اينكه او بين دو‌نيمه‬ ‫بازي ايران و استراليا به بازيكنان گفته «به ميدان برويد و‬ ‫هركاري مي‌توانيد بكنيد» به‌عنوان ضعف فني اين مربي‬ ‫محسوب شد‪ .‬هرچند خودش معتقد بود دليل حرفش‬ ‫تاثير روحي و رواني بر بازيكنان بوده و بدين‌ترتيب پرونده‬ ‫ويرا خيلي زود بسته شد‪.‬‬ ‫‪ -4‬توميسالو ايويچ‪ :‬مربي كه همچنان هم بازيكنان‬ ‫اس��بق تيم‌ملي ايران از او به خوبي ي��اد مي‌كنند‪ .‬ايويچ‬ ‫تفكرات ت��ازه‌اي را در تيم‌ملي فوتبال اي��ران پايه‌ريزي‬ ‫كرد كه برمبناي افزايش توان جسماني‪ ،‬قدرت هوازي‬ ‫و رشد توانمندي‌هاي تكنيكي و تاكتيكي شكل گرفته‬ ‫بود و اي��ن اصول جديد جرقه رش��د بزرگي در نس��ل‬ ‫طاليي آن روزهاي فوتبال ايران زد‪ .‬با اين حال برخي از‬ ‫همان بازيكنان كه افكار ايويچ آينده‌شان را تضمين كرد‪،‬‬ ‫كاريزماي اين مربي را در مقابل زياده‌خواهي‌هاي خود در‬ ‫تيم‌مليمي‌ديدندوباسناريوييعجيبزمينهبركنارياين‬ ‫مربي را پيش از آغاز جام جهاني‪ 1998‬رقم زدند‪.‬‬ ‫‪ -5‬ميروسالو بالژويچ‪ :‬در فاصله ميان جام‌جهاني‬ ‫‪ 1998‬تا پايان جام ملت‌هاي آسيا سال‪ 2000‬ديگر خبري‬ ‫از حضور مربيان خارجي نبود و اولين تجربه در ابتداي‬ ‫دهه ‪ 80‬هم ادمار براگا بود كه بسيار زود مشخص شد به‬ ‫درد فوتبال ايران نمي‌خورد‪ .‬اما در سال ‪ 1380‬پديده‌اي‬ ‫تازه از مربيان كروات وارد فوتبال ايران ش��د‪ .‬ميروسالو‬ ‫بالژويچ مرد محبوب كروات‌ها كه آنها را به مقام سومي‬ ‫‌جهان رسانده بود به ايران آمد تا هدايت تيم‌ملي كشورمان‬ ‫را در مسير رسيدن به جام‌جهاني برعهده بگيرد‪ .‬خاطرات‬ ‫فوتبال ايران با بالژويچ همچنان از ذهن فوتبالدوستان‬ ‫ايراني پاك نشده و با وجود گذشت يك دهه هنوز آثار‬ ‫اتفاقات آن زمان از جمله بازي ايران و بحرين باقي مانده‬ ‫است‪ .‬بالژويچ در فوتبال ايران با دو شخصيت متفاوت‬ ‫شناخته مي‌شد؛ از يك سو محبوب بسياري از تماشاگران‬ ‫و عالقه‌مندان فوتبال بود و از سوي ديگر منتقدان جدي‬ ‫داشت كه او را به اصطالح «سياه‌كار» مي‌ناميدند و معتقد‬ ‫بودند او با حرف‌هايش مردم را سحر مي‌كند‪ ،‬اما در عمل‬ ‫توانايي فني ندارد‪ .‬با اين حال تيم ايران كارش را خوب‬ ‫آغاز كرد و به خوبي هم پيش مي‌رفت اما درباره دو سفر‬ ‫تيم‌مليبهعربستانوبحرينحرفوحديث‌هايبسياري‬ ‫وجود دارد‪ .‬در اين دو س��فر پيرمرد كروات خواسته يا‬ ‫ناخواسته بازيكنان ايران را به حال خود رها كرد و نتيجه‬ ‫آن هم بازماندن ايران از صعود مس��تقيم به جام جهاني‬ ‫كره‌جنوبي و ژاپن بود‪ .‬كار ايران به بازي با ايرلند كشيده‬ ‫شد و با حذف ايران همه چيز براي بالژويچ به پايان رسيد‪.‬‬ ‫هرچند شايد همان بازي‌هاي ايران مقابل ايرلند و سطح‬ ‫كيفي فوتبال ايران در آن س��ال‌ها بتواند سندي بر برائت‬ ‫چيرو باشد‪.‬‬ ‫‪ -6‬برانكو ايوانكوويچ‪ :‬بعد از رفتن بالژ و استعفاي‬ ‫صفايي‌فراهاني از فدراسيون فوتبال‪ ،‬محمد دادكان پروسه‬ ‫پيدا كردن مربي جديد تيم‌ملي را كليد زد‪ ،‬اما در نهايت او‬ ‫به كار با برانكو ايوانكوويچ رضايت داد و برانكو ميراث به‬ ‫جا مانده از بالژويچ را به خوبي حفظ كرد و تا جام‌جهاني‬ ‫‪ 2006‬هم با موفقيت پيش رفت‪ ،‬اما جام‌جهاني فرصت‬ ‫مناسبي بود كه نش��ان دهد برانكو مربي روزهاي بزرگ‬ ‫نيست و ب‌ا ترس اين مربي سرنوشت جالبي براي ايران در‬ ‫جام جهانيرقمنخورد‪.‬بدين‌ترتيبپروندهكاركروات‌ها‬ ‫در فوتبال ايران بسته شد‪.‬‬ ‫از س��ال ‪ 1385‬كه برانكو به كار در ايران خاتمه داد‬ ‫تا سال ‪ 1390‬كه كارلوس كي‌روش هدايت تيم ايران را‬ ‫برعهده گرفت همواره گوي و مي��دان در اختيار مربيان‬ ‫ايراني بوده و نگاهي به پشت‌سر نشان مي‌دهد كه مربيان‬ ‫خارجيگذشتههيچميراثارزشمندفنيازخودبهيادگار‬ ‫نگذاشته‌اند‪ .‬اكنون نمايش پرفرازونشيب تيم كي‌روش در‬ ‫بازي‌هاي نهايي جام جهانيبرزيلبازهمهماناسترس‌ها‬ ‫و بيم‌هاي دوره‌هاي گذشته را زنده كرده و بعد از يك سال‬ ‫فعاليت بايد پرسيد ميراث كي‌روش براي فوتبال ايران‬ ‫چيست؟‪g‬‬ ‫ورزش‬ ‫چه‌كاري انجام دهد تا بهترين نتيجه را بگيرد‪ .‬ما بايد‬ ‫اين بار طلسم را بشكنيم و براي رسيدن به جام‌جهاني‬ ‫از راه‌هاي سخت اقدام نكنيم‪ .‬نبايد كار را به اما و اگر‬ ‫بكشانيم و اگر با قدرت كار كنيم اين اتفاق‌ها نمي‌افتد‪.‬‬ ‫كي‌روش بايد با درايت��ي ك��ه دارد كاري كند كه اين‬ ‫اتفاق بيفتد و بازيكنان ما‌ت��رك عادت كنند‪.‬ايران اين‬ ‫قدرت را دارد که به جام‌جهاني برود و ماهم از اين تيم‬ ‫حمايت مي‌كنيم‪.‬‬ ‫بازيكنان ما هم نبايد به راحت��ي موقعيت‌ها را از‬ ‫دست بدهند تا بعد‌ها افسوس بخوريم‪ .‬مربي تيم‌ملي‬ ‫نقش جوشكار را دارد كه بايد در زمان اندك و خيلي‬ ‫سريع قطعات را به هم چس��بانده و بهترين شرايط را‬ ‫ايجاد كند‪ ،‬اما مربيان باشگاهي مجسمه‌ساز هستند و‬ ‫در طول فصل مي‌تواند به تيم خود شكل زيبايي داده‬ ‫و آنها را با استفاده از تمام توانايي‌ها به ميدان بفرستند‪.‬‬ ‫در مجموع نبايد اين نتيجه م��ا را از اهداف بزرگمان‬ ‫دور كند و فكر كنيم ديگر جاي هيچ اميدي نيست‪g .‬‬ ‫ميراث كي‌روش چه خواهد بود؟‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫جايگزين كرده است‪.‬‬ ‫‪ l‬ببينيد‪ ،‬در اين زمينه من باز هم سواالتي برايم‬ ‫پيش آمده است‪ .‬بازي قبلي ايران با قطر را كه با نتيجه‬ ‫دو ‪ -‬دو به پايان رس��يد به‌خاطر بياوريد‪ .‬واقعا برايم‬ ‫سوال است چرا كي‌روش مثلث خسرو حيدري‪ ،‬علي‬ ‫كريمي‌و اشكان دژاگه را كه در آن بازي به معني واقعي‬ ‫قطر را عذاب دادند در اين بازي اخير مقابل اين تيم به‬ ‫كار نگرفت‪ .‬كدام مربي در دنيا تا اين اندازه‌تركيب تيم‬ ‫را به هم مي‌ريزد؟ مانند بازي با ازبكستان كه از پژمان‬ ‫نوري در دفاع چپ استفاده كرد و ابراهيمي‌را به يكباره‬ ‫در گوش راست بازي داد‪ .‬آن وقت علي كريمي‌را به‬ ‫نوك حمله فرستاد‪ .‬بازيكني كه همه مي‌دانند‌ هافبك‬ ‫نفوذي است‪ .‬سوال ديگرم اين اس��ت كه كدام مربي‬ ‫در دنيا به اندازه كي‌روش اردوه��اي بلندمدت براي‬ ‫تيم‌ملي برگ��زار مي‌كند و واقع��ا در اردوي‌تركيه چه‬ ‫بر سر بازيكنان ما آمد كه تا اين اندازه كم‌رمق شدند؟‬ ‫متاسفانه وقتي اين سوال‌ها را مي‌پرسيم و به كي‌روش‬ ‫هشدار مي‌دهيم كه تيم ايران در سواحل آمازون فوتبال‬ ‫بازي نمي‌كند‪ ،‬عده‌اي كه دور او را گرفته‌اند و برخي‬ ‫جريان‌هاي رسانه‌اي سريع دست به تخريب مي‌زنند‪.‬‬ ‫ك��ي‌روش ق��ول داده ب��ود فوتبال اي��ران را‬ ‫تحت تاثير قرار دهد‪ ،‬نه اينكه از فوتبال ايران‬ ‫تاثير بپذيرد‪ ،‬اما به نظر مي‌رسد اكنون شرايط‬ ‫تغيير كرده است؟‬ ‫‪ l‬ما از يك مربي خارجي كه با رقم چهار ميليارد‬ ‫تومان به ايران مي‌آيد انتظار فعاليت اجتماعي بيش��تري‬ ‫داريم‪ .‬نه اينكه وقت خود را با ادبيات نازل صرف درگيري‬ ‫ي و فتح‌اهلل‌زاده كند و مانند يك مربي باشگاهي‬ ‫با مظلوم ‌‬ ‫خارج از ايران باشد و هرازگاهي در نزديكي مسابقات به‬ ‫كشور سر بزند‪ .‬انتظار داشتيم كي‌روش با مربيان و مديران‬ ‫فوتبال ما جلسه بگذارد و نگاه حرفه‌اي را به آنها بياموزد‪،‬‬ ‫اهميت تيم‌هاي پايه را به آنها يادآوري كند و تحولي در‬ ‫فوتبال ايران به وجود بياورد اما متاس��فانه كي‌روش آن‬ ‫دلسوزي را كه بايد ندارد‪.‬‬ ‫در نهايت عاقبت تي��م ايران را ب��ا كي‌روش‬ ‫چگونه مي‌بينيد؟‬ ‫‪ l‬ببينيد‪ ،‬من نگران دو بازي شهريورماه مقابل‬ ‫لبنان و كره‌جنوبي هستم چراكه بازيكنان ايران اصوال‬ ‫در مهرماه به آمادگي بدني مي‌رسند و شايد در همين‬ ‫دو بازي نتايجي به دست بيايد كه كار ايران دشوار شود‬ ‫و كي‌روش از تيم‌ملي برود‪g .‬‬ ‫‪77‬‬
‫مجله خبري‬ ‫‪ 1‬متسو يا كالدرون؟‬ ‫پرسپوليس‬ ‫ورزش‬ ‫«مرد خوش‌تيپ فرانس��وي» و «مربي چشم آبي‬ ‫در تهران»‪ ،‬اينها از جمله عنوان‌هايي بود كه رس��انه‌ها‬ ‫با آن به‌سراغ حضور سرزده مربي فرانسوي در تهران‬ ‫رفتند‪ .‬مربي كه سال‌ها و بارها بحث حضور او در ايران‬ ‫مطرح شده بود‪ ،‬از تيم ملي گرفته تا تيم‌هاي باشگاهي‬ ‫تهراني و شهرستاني اين بار كانديداي نشستن بر روي‬ ‫نيمكت تيم كهكش��اني پايتخت شده است‪ .‬صحبت‬ ‫از برونو متس��و اس��ت كه بعد از تم��ام نازكردن‌هاي‬ ‫مصطفي دنيزلي سرانجام به‌عنوان گزينه اصلي هدايت‬ ‫سرخ‌پوشان تهراني انتخاب ش��د‪ .‬از همان روزي كه‬ ‫مصطفي تهران را‌ترك كرد و بع��د از پايان دراماتيك‬ ‫در ليگ برتر و آسيا‪ ،‬بس��ياري گفتند كه مرد‌ تركيه‌اي‬ ‫ديگر اهل بازگشت به ايران نخواهد بود‪ ،‬او در‌ تركيه‬ ‫هم ديگر حال و حوصله مربيگري نداشت و دو سالي‬ ‫بود كه به‌عنوان مفس��ر تلويزيوني فعاليت مي‌كند‪ ،‬اما‬ ‫به‌هرحال هوس پيري بود يا هر چيز ديگر او اش��تياق‬ ‫پيدا كرد تا بختش را در پرس��پوليس آزمايش كند كه‬ ‫نتيجه آزمايش هم فاجعه‌آميز بود‪ .‬هرچند رويانيان تازه‬ ‫از راه رسيده در اين فصل براي او تيمي‌رويايي تدارك‬ ‫ديد اما به‌نظر مي‌رسد دنيزلي در انتهاي مسيري كه براي‬ ‫سردار آرزوست قرار دارد و به‌همين دليل‌ ترجيح داد‬ ‫تا بعد از حضور در چند آگهي تبليغاتي در همان‌تركيه‬ ‫گپي با مسئوالن باشگاه بشيكتاش بزند و در نهايت هم‬ ‫قيد قرارداد چند ميليارد توماني‌اش با سرخ‌ها را بزند‪.‬‬ ‫هرچند كه او اين موضوع را ب��ه زبان نياورد‪ ،‬اما وقتي‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪ 2‬تحقق يك رويا‬ ‫‪ 3‬ملوان جديد؟‬ ‫نقل و انتقاالت‬ ‫ملوان‬ ‫ب��راي پرسپوليس��ي‌هاي طرف��دار‬ ‫فوتبال شايد ناگوارتر از بازي ايران و قطر‪،‬‬ ‫ي بعد از اين ديدار‬ ‫صحبت‌هاي علي كريم ‌‬ ‫بود كه اعالم ك��رد ديگر در پرس��پوليس‬ ‫نخواهد ماند‪ .‬اين يك ش��وك ناگهاني به‬ ‫هواداران سرخ‌پوش��ان پايتخ��ت بود كه‬ ‫تمام سرخوشي ناش��ي از جذب بازيكنان‬ ‫سرشناس در فصل نقل‌وانتقاالت را از ميان‬ ‫برد‪ .‬به‌همين دلي��ل رويانيان و همكارانش‬ ‫بالفاصل��ه وارد عمل ش��دند و در نهايت‬ ‫ي را ب��راي ماندن در‬ ‫توانس��تند علي كريم ‌‬ ‫پرسپوليس راضي كنند تا اين دومين خبر‬ ‫خوبمديرعاملپرسپوليسدرهفتهگذشته‬ ‫باش��د‪ .‬در واقع رويانيان با جذب انصاري‬ ‫ي و مذاكره با برونو‬ ‫فرد‪ ،‬نگه داش��تن كريم ‌‬ ‫متسو در هفته‌اي كه گذشت دست به يك‬ ‫هت‌تريك زد‪ .‬با اين وجود به‌نظر مي‌رسد‬ ‫فراتر از شايعات مربوط به اختالفات ميان‬ ‫كريمي‌و باش��گاه برس��ر جذب بازيكن‬ ‫اصلي‌تري��ن موض��وع در ماندني ش��دن‬ ‫كريمي‪ ،‬كنارگذاشتن پرونده بازگشت دايي‬ ‫به پرسپوليس بوده است‪g.‬‬ ‫‪78‬‬ ‫در روز شنبه گذش��ته قول آمدنش به ايران جايش را‬ ‫به درخواس��ت مرخصي پنج روزه داد‪ ،‬ديگر تحمل‬ ‫رويانيان تمام ش��د‪ .‬البته مذاكرات پنهان��ي با مربيان‬ ‫داخلي چون علي دايي و خارجي چون برونو متسو از‬ ‫مدت‌ها قبل آغاز شده بود اما درنهايت رويانيان شكل‬ ‫جدي‌تري به اين مذاكرات بخشيد و متسو فرانسوي‬ ‫دوشنبه‌ش��ب هفته گذش��ته ناگهان س��ر از فرودگاه‬ ‫بين‌المللي امام درآورد‪ .‬مذاكرات جدي با مرد فرانسوي‬ ‫آغاز شده و اين بدان معناس��ت كه آرزوي بازگشت‬ ‫دنيزلي ب��ه ته��ران و قهرماني‌اش با كهكش��اني‌هاي‬ ‫س��رخ را ديگر بايد پرونده‌اي مختومه و بايگاني شده‬ ‫دانست‪ .‬اكنون نوبت يك خون جوان و پرانگيزه است‬ ‫كه كار خود را با تيم پرس��پوليس آغ��از كند و به‌نظر‬ ‫مي‌رس��د اين روح تازه را رويانيان در وجود متس��و‬ ‫ديده كه با سال‌ها كار در فوتبال خاورميانه به‌خصوص‬ ‫كش��ورهاي حوزه خليج‌ف��ارس تا ان��دازه زيادي از‬ ‫اوضاع و احوال خبر دارد‪ .‬اينكه چرا در اين ميان بحث‬ ‫حضور عل��ي دايي هم زياد جدي نش��د در نوع خود‬ ‫جالب اس��ت‪ .‬علي دايي همواره در روزهاي ناكامي‬ ‫‌مرد بهانه‌گيري مي‌ش��ود‪ ،‬اما اين ب��ار رويانيان تيمي‬ ‫‌بس��ته كه جاي هيچ بهانه‌اي را باقي نمي‌گذارد‪ ،‬اينكه‬ ‫دومين بازگشت دايي به پرسپوليس هم پايان‌تراژيكي‬ ‫چون دنيزل��ي پيدا كند ب��راي او مايه نگراني اس��ت‪.‬‬ ‫اما بي‌تردي��د اگر برونو متس��و و پرسپوليس��ي‌ها در‬ ‫مذاكرات خود به نتيجه‌اي دست نيابند آن وقت علي‬ ‫داي��ي محتمل‌ترين گزينه براي نيمكت پرس��پوليس‬ ‫خواهد ب��ود‪ .‬خبر جديد ام��ا مذاك��ره موفقيت‌آميز‬ ‫رويانيان با گابريل كالدرون اس��ت‪ .‬گويا مذاكره اين‬ ‫مربي آرژانتيني با مدير عامل پرسپوليس موفقيت‌آميز‬ ‫بوده است ‪g‬‬ ‫حس��ين هدايت��ي س��رانجام ب��ه‬ ‫آرزويش رس��يد و ب��ار ديگ��ر در ليگ‬ ‫برتر صاحب تيم ش��د‪ .‬او كه متوجه شد‬ ‫اس��تيل‌آذين به ليگ يك ع��ادت كرده‬ ‫و از س��وي ديگ��ر خودش ه��م طاقت‬ ‫دورمان��دن از حاش��يه‌هاي فوتب��ال را‬ ‫ندارد بعد از مذاكرات ناموفق با داماش‬ ‫سرانجام به‌سراغ ملوان بندرانزلي رفت‬ ‫و با موافقت فرمانده��ي نيروي دريايي‬ ‫ش��مال كش��ور توانس��ت ‪70‬درصد از‬ ‫سهام اين باشگاه را بخرد‪ .‬بدين‌ ترتيب‬ ‫هدايتي اين بار با ملوان قدم در ليگ‌برتر‬ ‫فوتبال ايران خواهد گذاشت و از همان‬ ‫ابتداي راه هم س��عي كرده اس��ت تا از‬ ‫سروصداهاي فصل نقل‌وانتقاالت دور‬ ‫نمان��د‪ .‬يك��ي از وعده‌ه��اي هدايتي به‬ ‫انزلي‌چي‌ها حضور اكثريت بومي‌در تيم‬ ‫ملوان است و به همين دليل او به‌سرعت‬ ‫ملواني‌هاي قديمي‌ را به‌خدمت گرفت‪.‬‬ ‫بازگش��ت مازيار زارع‪ ،‬پژمان نوري و‬ ‫جواد ش��يرزاد به ملوان بمب خبري او‬ ‫براي طرفداران اين تيم بود‪g .‬‬
‫‪ 4‬روزهاي عجيب استقالل‬ ‫‪ 5‬كي‌روش و انتقاد از پرتغال‬ ‫‪ 6‬آخرين بمب‬ ‫نام تي��م اس��تقالل را در اين روزه��ا بايد محله‬ ‫برو‪ ،‬بيا گذاش��ت چراكه بر س��ر رفتن و آمدن به اين‬ ‫تيم حكايت‌هاي بس��ياري وج��ود دارد‪ .‬بعد از رفتن‬ ‫تيموري��ان به قط��ر‪ ،‬مه��دي اميرآبادي هم ب��ه فوالد‬ ‫خوزستان پيوس��ت و اكنون نوبت خس��رو حيدري‬ ‫اس��ت كه س��ازجدايي كوك كرده و گفته اس��ت در‬ ‫اس��تقالل نخواهد ماند‪ .‬گويا او هم به فكر آن ور آب‬ ‫و رفتن به‌تركيه اس��ت‪ .‬از س��وي ديگ��ر تالش‌هاي‬ ‫فتح‌اهلل‌زاده س��رانجام جواب داد و مهدي رحمتي به‬ ‫همراه پژمان‌منتظري رضايت دادند تا در اين تيم بمانند‪.‬‬ ‫گويا مدير آبي‌ها توانست امير قلعه‌نويي را راضي كند‬ ‫تا در دوراهي انتخاب بين منطق و احساس از در منطق‬ ‫وارد شود و رحمتي را به طالب‌لو‌ترجيح دهد‪ .‬از سوي‬ ‫ديگر همچنان بازگشتن يا بازنگشتن فرهاد مجيدي به‬ ‫استقالل مهم‌ترين معماي آبي‌هاي پايتخت است كه‬ ‫هنوز بي جواب مانده است‪g .‬‬ ‫كارلوس كي روش كه وقتي در تهران است خودش‬ ‫ميانه خوبي با انتقاد از تيم‌ملي ندارد اكنون پايش به پرتغال‬ ‫نرسيده شروع به انتقاد از تيم‌ملي كشورش در بازي‌هاي‬ ‫يورو كرده است‪ .‬كي‌روش به شبكه تلويزيوني ‪TV124‬‬ ‫گفته است‪« :‬تمام مسئوليت‌ها در اين تيم به دوش رونالدو‬ ‫افتاده و چنانچه او روز بد خود را سپري كند‪ ،‬تمام انتقادها‬ ‫او را نش��انه مي‌رود‪ ».‬او در دف��اع از رونالدو هم گفت‪:‬‬ ‫«تيم‌ملي پرتغال كريس��تيانو رونالدو و البته گروهي از‬ ‫بازيكنان كه در پي او مي‌دوند‪ ،‬را داراست‪ ».‬اين نگرش‬ ‫بايد به‌شكل ديگري باشد؛ رونالدو تنها بايد كمكي براي‬ ‫همه تيم باشد‪ .‬چند سال پيش پرتغال تيمي‌با بازيكناني‬ ‫چون لوئيس فيگو‪ ،‬روي كوشتا‪ ،‬پائولو سوزا و فرناندو‬ ‫كوتو داشت‪ .‬زماني كه آنها بازنشسته شدند‪ ،‬رونالدو در‬ ‫كانون توجه‌ها قرار گرفت‪ .‬اهميت بيش از اندازه او باعث‬ ‫مي‌ش��ود‪ ،‬زماني كه بد باش��د‪ ،‬همه منتقدان او را هدف‬ ‫بگيرند‪g».‬‬ ‫تنها چهره اصل��ي بازار نقل و انتق��االت فوتبال‬ ‫ايران كه هنوز سرنوشتش مشخص نشده محمدرضا‬ ‫خلعتبري است‪ .‬از يك طرف گفته مي‌شود خود او به‬ ‫ماندن در امارات عالقه دارد و از سوي ديگر تغييرات‬ ‫در باشگاه الوصل زمزمه‌هاي جدايي او را بر سر زبان‌ها‬ ‫انداخته است‪ .‬گويا اين بازيكن نمي‌تواند از مارادونا‬ ‫دل بكند‪ ،‬اما در ايران هم دو باش��گاه رقيب پايتخت‬ ‫براي جذب او تالش فراواني راه انداخته‌اند‪ .‬هرچند‬ ‫ش��ايعه ش��ده پيش��نهاد يك ميليارد و نيمي‌رويانيان‬ ‫پيراهن قرمز را بر ت��ن خلعتبري كرده و كلكس��يون‬ ‫سرخ‌ها را كامل مي‌كند‪ ،‬اما نام اين بازيكن در فهرست‬ ‫قلعه نويي هم قرار دارد و فت��ح اهلل زاده براي در امان‬ ‫ماندن از زخم زبان‌هاي آينده قلعه‌نويي و حفظ اعتبار‬ ‫دوست دارد تا حداقل اين بازيكن را از دست رويانيان‬ ‫درآورد‪ .‬اكنون بايد ديد بمب آخر را چه كسي منفجر‬ ‫مي‌كند‪g .‬‬ ‫نقل و انتقاالت‬ ‫تيم ملي‬ ‫پرسپوليس‬ ‫‪ 7‬موفقيت معلوالن دووميداني‬ ‫‪ 8‬باز هم جباري نا آرام‬ ‫در پايان رقابت‌هاى بين‌المللى دووميدان��ى معلولين آلمان‪ ،‬دووميدانى‌كاران‬ ‫كشورمان توانستند در مجموع ‪ 16‬مدال را كسب كنند‪ .‬در اين رقابت‌ها ورزشكاران‬ ‫ايراني توانس��تند ‪ ۹‬مدال طال را توس��ط جواد حردانى (‪ ۲‬طال)‪ ،‬محس��ن كائيدى‬ ‫(‪ ۲‬ط�لا)‪ ،‬عبدالرضا ج��وكار‪ ،‬جليل باق��رى‪ ،‬كامران ش��كرى س��االرى‪ ،‬جالل‬ ‫خاكزاديه و پيمان نصيرى به دس��ت بياورند‪ .‬مدال‌هاي نقره هم توس��ط س��لمان‬ ‫آب باريكى‪ ،‬مرضيه صدق��ى‪ ،‬اعظم خدايارى‪ ،‬فرزاد س��پهوند و على محمديارى‬ ‫به دس��ت آمد‪ .‬مهرداد ك��رم‌زاده هم به م��دال برنز بس��نده كرد‪ .‬اين مس��ابقات با‬ ‫حضور ورزش��كارانى از ‪ ۲۰‬كش��ور جهان از ‪ ۲۶‬تا ‪ ۲۸‬خردادماه در ش��هر برلين‬ ‫برگزار شد‪g .‬‬ ‫اينبارفريادهاياودردفترباشگاهاستقاللبودكهخبرسازشد‪.‬گويادرهفتهگذشته‬ ‫جباري در زمان حضورش در باشگاه به فتح‌اهلل‌زاده گفته است‪« :‬شما كه پول سال قبل‬ ‫من را تسويه نكرده‌ايد چطور براي فصل بعد با من صحبت مي‌كنيد؟» اين بازيكن تاكيد‬ ‫دارد كه ابتدا بايد با او تسويه‌حساب شود و سپس در مورد فصل آينده صحبت كنند‪ .‬در‬ ‫همينحالشنيدهمي‌شودكهمجتبيجباريپيشنهادخوبيازباشگاهسپاهاناصفهاندارد‬ ‫با اين حال او براي بازي در ايران دوست دارد تا در پايتخت بماند‪ .‬از سوي ديگر برخي‬ ‫عقيده دارند او هم همان راهي را خواهد رفت كه آندو تيموريان در پيش گرفته است‬ ‫يعني حضور در ليگ‌هاي عربي چراكه از فصل گذشته تاكنون هم پيشنهادهاي خوبي‬ ‫به‌خصوص از قطر به دست جباري رسيده است‪g.‬‬ ‫استقالل‬ ‫دو و ميداني‬ ‫ورزش‬ ‫همان روزي ك��ه خبر حض��ور انصاري‌ف��رد در‬ ‫پرسپوليس تبديل به بمب‌خبري پرسپوليسي‌ها شد در‬ ‫باشگاه استقالل يك خبر بد در راه بود‪ .‬آندرانيك تيموريان‬ ‫‌هافبك ملي پوش و تاثيرگذار آبي‌هاي تهران ساز جدايي‬ ‫س��ر داد و به تيم الخريطيات قطر پيوست‪ .‬تيموريان از‬ ‫همان روزهاي ابتدايي بازگشت امير قلعه‌نويي گفته بود‬ ‫كه به احتمال زياد در استقالل نمي‌ماند و برخالف ساير‬ ‫بازيكنان بدون كشمكش و حاشيه‌سازي خيلي زود مسير‬ ‫بعدي خود را مشخص كرد‪ .‬گويا بازگشت امير‌حسين‬ ‫صادقي به استقالل و بحث كاپيتاني اين بازيكن هم در‬ ‫تصميم آندو بي‌تاثير نبوده است‪g.‬‬ ‫هرچند تيم ملي بسكتبال ايران نتوانست از عنوان‬ ‫قهرماني خود در مسابقات غرب آس��يا دفاع كند‪ ،‬اما به‬ ‫هر حال در بازي پاياني مقابل اردن ديداري تماش��ايي‬ ‫را به نمايش گذاش��ت و مجوز حضور در رقابت‌هاي‬ ‫جام استانكوويچ را كس��ب كرد‪ .‬مصدوميت بازيكنان‬ ‫تاثيرگذاري چون مهدي كامراني و مشكالت هميشگي‬ ‫داوري در ديدارهايي كه در كش��ورهاي عربي برگزار‬ ‫مي‌شود در شكست ايران و نرسيدن به قهرماني غرب‬ ‫آسيا موثر بود‪ ،‬اما ديدار برسر كسب عنوان نايب قهرماني‬ ‫بين ايران و اردن هم بس��يار هيجان انگيز بود كه آسمان‬ ‫خراش‌هاي ايراني با نتيجه ‪ 65‬بر ‪ 67‬پيروز شدند‪g.‬‬ ‫سرانجام داستان پيوس��تن كريم انصاري‌فرد به‬ ‫يكي از دو تيم بزرگ پايتخ��ت رنگ حقيقت به‌خود‬ ‫گرفت‪ .‬داستاني تكراري كه چندين فصل بيان شد‪ ،‬اما‬ ‫هربار مشكلي پيش مي‌آمد‪.‬‬ ‫با اين حال پيش��نهادات رويانيان اين بار س��حر‬ ‫انگيزتر از آن بود كه آقاي گل فصل گذشته ليگ برتر‬ ‫بتواند در برابر آن مقاومت كند و بدين‌ترتيب انصاري‬ ‫فرد در نهايت پيراهن س��رخ را برتن كرد‪ .‬فتح‌اهلل‌زاده‬ ‫هم تالش بس��ياري به خرج داد تا اي��ن بازيكن را به‬ ‫اس��تقالل بياورد‪ ،‬اما گويا ي��ك ‪ B.M.W‬همه قول و‬ ‫قرارها را بر باد داد و كريم سرخ‌پوش شد‪g .‬‬ ‫نقل و انتقاالت‬ ‫بسكتبال‬ ‫مثلث شماره‪131‬‬ ‫‪ 9‬آندو در قطر‬ ‫‪ 10‬نايب قهرماني شيرين‬ ‫‪ 11‬شاه‌ماهي در تور سرخ‬ ‫پرسپوليس‬ ‫‪79‬‬
‫جرم هنري‬ ‫به بهانه اكران فيلمي‌با بازي‬ ‫كيانوريوز‬ ‫ديـــدار‬ ‫همه فيلم جرم هنري با يك نفر تعريف مي‌شود؛‬ ‫كيانوريوز بازيگر نام آش��نايي كه خيلي‌ه��ا او را با فيلم‬ ‫ماتريكس مي‌شناسند‪ ،‬اما اگرچه فيلم جرم هنري اسمي‬ ‫‌دارد كه به فيلم‌هاي اكش��ن مي‌خورد‪ ،‬اما اين فيلم يك‬ ‫كمدي ماليم است‪ .‬يك كمدي در مورد مجرمي‌كه براي‬ ‫كاري كه اعتقاد دارد انجام نداده است به زندان مي‌افتد و‬ ‫پس از آزادي تصميم مي‌گيرد براي انجام دادن همين جرم‬ ‫تالش كند‪ .‬او در طول اين مدت تغيير مي‌كند و اين تغيير‬ ‫است كه مبناي كمدي فيلم است‪ .‬فيلم جرم هنري با يك‬ ‫خط قصه متولد ش��د؛ يك طرح قصه به كيانوريوز داده‬ ‫شد كه تازه شركت فيلم‌سازي خود را تاسيس كرده بود‪.‬‬ ‫او طرح را به فيلمنامه نويس مورد اعتمادش يعني ساشا‬ ‫گاوارسي داد‪.‬‬ ‫سه‌سال طول كشيد تا فيلمنامه آماده شود‪ .‬گاوارسي‬ ‫پيش از اين براي كارگردان بزرگي مثل اسپيلبرگ فيلمنامه‬ ‫نوشته بود‪ .‬فيلم جرم هنري با بودجه ‪ ۱۲‬ميليون دالري‬ ‫چيزي نزديك ب��ه ‪ ۲۰۴‬ميليون دالر در س��طح جهاني‬ ‫فروش داشته‪ .‬اين فيلم با زيرنويس فارسي از ‪ 24‬خرداد‬ ‫ماه در گروه سينماهاي نمايش دهنده فيلم‌هاي خارجي‬ ‫مشتمل بر فرهنگ‪ ،‬پرديس آزادي‪ ،‬پرديس ملت و برج‬ ‫ميالد توسط بنياد سينمايي فارابي اكران شد‪.‬‬ ‫مثلت شماره‪131‬‬ ‫خالصه داستان فيلم‬ ‫داس��تان فيلم در مورد هنري تورن با بازي (ريوز)‬ ‫است كه مردي بي‌احساس و بي‌هدف در زندگي است كه‬ ‫كارمند عوارضي بزرگراه در بوفالودرنيويورك است‪ .‬او‬ ‫به اصرار دوستش به‌عنوان راننده در دزدي از يك بانك‬ ‫همكاري مي‌كند و هنگام دزدي دوس��تانش در بانك‪،‬‬ ‫پليس او را در حال انتظار داخل ماشين دستگير مي‌كند‪.‬‬ ‫هنري به سه سال حبس محكوم مي‌ش��ود‪ .‬در زندان با‬ ‫مكس سالتزمن با بازي (جيمز كان) آشنا مي‌شود‪ .‬پس‬ ‫از آزادي از زندان به‌طور اتفاقي در يك كافي ش��اپ به‬ ‫عكسي قديمي‌از تونلي در زير خزانه بانك بر مي‌خورد‬ ‫كه در حال حاضر تونل متروكه مانده است‪.‬‬ ‫پس از آزادي مكس از زن��دان‪ ،‬هنري موضوع را‬ ‫‪80‬‬ ‫با او در ميان مي‌گذارد و به‌اتفاق تصميم دزدي از خزانه‬ ‫بانك را مي‌گيرند‪ .‬البته قسمت ورودي تونل متروكه در‬ ‫زيرزمين يك تئاتر و در كنار ديوار اتاق گريم پنهان مانده‬ ‫است كه به وارد ش��دن آنها به گروه تئاتر و آشنايي شان‬ ‫با جولي ايوانووا با بازي (ورا فارميگا) مي‌انجامد‪ .‬نهايتا‬ ‫پس از طي وقايعي‪ ،‬هنري و مك��س به چندين ميليون‬ ‫دالر پول خزانه بانك مي‌رسند‪.‬در اين فيلم كيانو ريوز‪،‬‬ ‫جيمز كان و ورا فارميگا بازي مي‌كنند‪ .‬اين فيلم داستان‬ ‫جذاب خود را با جلوه‌هاي ويژه فراوان تصوير مي‌كند‬ ‫و صحنه‌هاي اكش��ن توام با هيجان اين فيلم‪ ،‬مي‌تواند‬ ‫در جذب مخاطبان طيف‌هاي مختلف تاثيرگذار باشد‪.‬‬ ‫كارگردان فيلم‬ ‫مالكوم ونويل پيش از اينكه كيانوريوز به او اطمينان‬ ‫كندبهعنوانيكعكاسحرفه‌ايشناختهمي‌شد‪.‬اومتولد‬ ‫‪ ۵‬سپتامبر‪ ۱۹۶۲‬در انگلستان است‪ ،‬والدين او ناشنوا بودند‬ ‫و در دنيايي بدون كالم بزرگ شد‪ .‬تنها كسي كه با او گاهي‬ ‫همكالم مي‌شد عمويش بود‪ ،‬اين ويژگي از او شخصيت‬ ‫ويژه‌اي ساخت‪ ،‬ونويل كار را با عكاسي هنري شروع كرد‬ ‫و خيلي زود مورد توجه قرار گرفت با كتابي كه در مورد‬ ‫اليه‌ها در عكاسي نوشت‪ .‬او در س��ال ‪ ۱۹۹۲‬شروع به‬ ‫ساختن فيلم‌هاي تبليغاتي كرد‪ .‬در اين روند روبه رشد‪،‬‬ ‫ساختن فيلم‌هاي كوتاه در جايگاه بعد قرار داشت‪ ،‬اولين‬ ‫فيلم كوتاه او يك فيلم ‪ 11‬دقيقه‌اي به نام دنياي سكوت‬ ‫بود كه درمورد والدين ناشنوايش‪ ،‬اظهار عالقه كيانوريوز‬ ‫و شريكش براي ساختن فيلم جرم هنري بود‪ .‬كيانوريوز‬ ‫دليل اعتماد ب��ه ونويل را اين گونه بي��ان مي‌كند‪« :‬يكي‬ ‫از همكاران تهيه‌كننده‌ام كاره��اي قبلي مالكوم را ديده‬ ‫بود‪،‬فيلم‌هاي كوتاه او را ديدم‪،‬فيلم‌هاي بس��يار خوبي‬ ‫بود‪ .‬نوع نگاهش به س��ينما وقصه گويي‌اش را دوست‬ ‫داشتم‪،‬احساس كردم زاويه ديد مناسبي دارد‪،‬قصه را گفتم‬ ‫مطمئن شدم نسبت به كار بي‌تفاوت نيست‪».‬‬ ‫نگاه كيانوريوز‬ ‫كيانوريوز يكي از مهم‌ترين عوامل شكل گيري فيلم‬ ‫جرم هنري است‪ ،‬او از تهيه‌كنندگان فيلم و از بازيگران آن‬ ‫است‪ .‬به همين خاطر اين فيلم را بسيار دوست دارد‪«:‬بله‪،‬‬ ‫مي‌توان اين‌طور توصيف كرد كه «جرم هنري» از آن دسته‬ ‫كارهايي است كه برايم حكم يك پروژه وسوسه‌كننده را‬ ‫داشت‪ .‬به‌جز بازيگري‪ ،‬در تمام مراحل مختلف كاري‬ ‫آن حضور داشتم‪ .‬نمي‌دانم مي‌دانيد يا نه‪ ،‬از چهار سال‬ ‫قبل در تدارك توليد اين فيلم بوديم و در تمام اين مدت با‬ ‫فيلمنامه آن زندگي كردم‪».‬او در توصيف فيلم مي‌گويد‪« :‬‬ ‫هنري را از اين نظر دوست دارم كه از آن دسته آدم‌هايي‬ ‫است كه انگار به آخر دنيا و ته خط رسيده است‪ .‬مي‌دانيد‬ ‫وقتي او را مي‌بينيم‪ ،‬نه در حالت خواب است و نه بيداري‪.‬‬ ‫تماشاچي متوجه اين نكته مي‌شود كه او هيچ رويايي در‬ ‫سر ندارد و تمام زندگي‌اش را بدون هدف و خشنودي‬ ‫سپري كرده است‪ ،‬اما اتفاقاتي كه در ادامه داستان برايش‬ ‫رخ مي‌دهد‪ ،‬شرايطي تازه را فراهم مي‌كند كه مي‌تواند‬ ‫شانس دوباره او براي ايجاد تغييرات در زندگي‌اش باشد‪،‬‬ ‫اما‌آيا س��رقت بانك مي‌تواند همان روياي نيمه‌كاره و‬ ‫ناتمام باشد؟ احساس مي‌كنم همين مساله مزه و نمك‬ ‫كار است و بايد به شيوه جديد و در عين حال غريبي‪ ،‬با‬ ‫آينده اين شخصيت برخورد كنيم‪ .‬در قصه فيلم‪ ،‬بحث‬ ‫خيلي زيادي درباره هويت مي‌شود؛ هويتي كه در طول‬ ‫كار تكامل و گسترش يافته و تغيير مي‌كند‪ .‬آنچه در «جرم‬ ‫هنري» اهميت پيدا مي‌كند‪ ،‬همين تغيير و تحول هويتي‬ ‫است و نكته مهم اين است كه اين عمل چگونه صورت‬ ‫مي‌گيرد‪ .‬من پايان ماجراي هنري را دوست دارم‪ .‬او به‬ ‫كمك عشق موفق مي‌ش��ود دوباره روي پاي خودش‬ ‫بايستد و تالش كند تا با تبديل شدن به آدمي‌تازه‪ ،‬زندگي‬ ‫نويني را در پيش بگيرد‪».‬‬ ‫بازيگ��ر نق��ش مقاب��ل كيانوري��وز‪ ،‬جيم��ز‬ ‫كان اس��ت؛ ي��ك بازيگ��ر ب��زرگ از س��ينماي‬ ‫كالس��يك‪ .‬جيم��زكان از بازيكن��ان قديمي‌اس��ت‬ ‫ك��ه حت��ي س��ابقه ب��ازي در فيل��م پ��در خوان��ده‬ ‫را دارد‪ ،‬كيانوريوز در مورد همبازي شدن با جيمزكان‬ ‫مي‌گويد‪«:‬ديدن او در حالي كه مش��غول بازي در يك‬ ‫نقش كمدي است‪ ،‬فوق‌العاده بود‪g ».‬‬
‫مكتوب‬ ‫درس‌هاي عاشورا‬ ‫كتاب «درس‌هاي عاشورا» گزيده بيانات حضرت آيت‌اهلل خامنه‌اي درباره‬ ‫درس‌هاي مكتب عاشورا و دربرگيرنده رهكردهاي ايشان درباره عبرت‌هاي‬ ‫عاشوراست‪.‬‬ ‫اين نوشتار به‌صورت موضوعي تدوين شده و بعد از نمايه‌زني و تيتربندي‬ ‫مطالب در اختيار عالقه‌مندان قرار گرفته است‪« .‬درس‌هاي عاشورا» يكي از آثار‬ ‫موضوعي استخراج ش��ده از كتاب مرجع «آفتاب در مصاف» است كه بيانات‬ ‫رهبري از سال ‪ 1357‬تا ‪ 1390‬را درباره امام حس��ين(ع) در بر‌مي‌گيرد‪« .‬تنوع‬ ‫و جاودانگي درس‌هاي عاشورا»‪« ،‬وجوب قيام براي اصالح جامعه اسالمي»‪،‬‬ ‫«لزوم شناخت وظيفه اصلي»‪« ،‬انجام به موقع تكليف»‪« ،‬مقابله با جدايي دين‬ ‫از سياست» و «سه ويژگي برجسته و تعيين‌كننده ابي‌عبداهلل (عليه السالم)» از‬ ‫جمله مباحث مطرح شده در اين كتابند‪.‬در بخشي از اين نوشتار‪ ،‬به نقل از خطبه‌‬ ‫نماز جمعه رهبر معظم انقالب در عاش��وراي سال ‪ 1374‬آمده است‪« :‬اگر اين‬ ‫حادثه (عاشورا) را دقيق در نظر بگيريد‪ ،‬ش��ايد بشود گفت انسان مي‌تواند در‬ ‫حركت چندماهه حضرت ابي‌عبداهلل (عليه‌الس�لام) از آن روزي كه از مدينه‬ ‫خارج شد و به طرف مكه آمد‪ ،‬تا آن روزي كه در كربال شربت‌گواراي شهادت‬ ‫نوش��يد‪ ،‬بيش از صد درس مهم برش��مارد‪ .‬نخواس��تم بگويم هزارها درس؛‬ ‫مي‌ش��ود گفت هزارها درس هست‪ ،‬ممكن است هر اش��اره‌ آن بزرگوار يك‬ ‫درس باش��د‪ .‬اما اينكه مي‌گويم بيش از صد درس‪ ،‬يعن��ي اگر ما بخواهيم اين‬ ‫كارها را مورد مداقه قرار دهيم‪ ،‬از آن مي‌شود صد عنوان و سر فصل به دست‬ ‫آورد كه هر كدام براي يك امت‪ ،‬براي يك تاريخ و يك كشور براي‌تربيت خود‬ ‫و اداره جامعه و قرب به خدا درس است‪« ».‬درس‌هاي عاشورا» را كه نخستين‬ ‫مجموعه موضوعي «آفتاب در مصاف» است‪ ،‬انتشارات دفتر حفظ و نشر آثار‬ ‫آيت‌اهلل العظم ‌‬ ‫ي خامنه‌اي در ‪ 264‬صفحه روانه كتابفروشي‌ها كرد‌ه است‪g .‬‬ ‫مكتوب‬ ‫يادبود‬ ‫كتاب «جامی ز خمخان ‌ه دل» شامل گزیده بیانات رهبرمعظم‌انقالب‌اسالمی‬ ‫در بزرگداشت مقام جانباز و همچنين اشعار بیش از ‪ 60‬شاعر ایرانی كه در پاسخ‬ ‫به مطروح ‌ه رهبرانقالب و در پاسداشت مقام جانباز سروده شده‪ ،‬منتشر شد ‪.‬‬ ‫اشعار بیش از ‪ 60‬شاعر ایرانی از جمله‪ :‬رضا اسماعیلی‪ ،‬علی انسانی‪ ،‬میالد‬ ‫عرفان‌پور‪ ،‬علیرضا قزوه‪ ،‬ولی‌اهلل كالمی زنجانی‪ ،‬مصطفی محدثی خراسانی که‬ ‫در پاسخ به مطروحه رهبرانقالب و در پاسداشت مقام جانباز سروده شده‪ ،‬دراین‬ ‫کتاب تدوین ش��ده اس��ت‪ .‬جامی ز خمخانه‌ دل به همت حجت‌االسالم جواد‬ ‫محمدزمانی از سوی انتشارات «نسیم انقالب» منتشر شده است‪.‬‬ ‫نويس��نده در مقدمه كتاب نوش��ته اس��ت‪« :‬در دي��دار ش��اعران آيينی با‬ ‫رهبرمعظم‌انقالب‪ ،‬در رهنمودهایش��ان ش��اعران را به موض��وع دفاع‌مقدس و‬ ‫پاسداشت ياد ش��هيدان دعوت كردند و از مباحث مهم در اينباره كه كمتر به آن‬ ‫پرداخته شده‪ ،‬به مقول ‌ه «جانبازان شهيد» اشاره فرمودند‪ .‬در پايان اين ديدار‪ ،‬یكی‬ ‫از شاعران از حضرت آيت‌اهلل خامنه‌ای خواست كه در اين موضوع «مطروحه‌ای»‬ ‫را طرح فرمايند تا شاعران به استقبال آن‪ ،‬شعر بسرايند‪.‬‬ ‫ايش��ان نيز س��اعتی پس از پايان محفل‪ ،‬مطروحه‌ای را اعالم و از شاعران‬ ‫آيينی خواستند تا بر اساس آن شعر بسرايند»‪ .‬ابتكار معظم‌له فصل تازه‌اي از شعر‬ ‫مقاومت را بر روي شاعران گشود‪.‬‬ ‫كتاب «جامی ز خمخان ‌ه دل» همزمان با نخستین كنگره ملی شعر شهید زنده‪،‬‬ ‫در تاالر محراب رونمایی شد‪g .‬‬ ‫مثلت شماره‪131‬‬ ‫«پيامبر عهد و نور امت» از زاويه‌اي تاز‌ه به بعثت رسول گرامي‌اسالم پرداخته‬ ‫است‪ .‬محمد ش��مس در اين نوشتار به رمز‌گش��ايي واژه‌هاي عبري پرداخته كه در‬ ‫بطن آن نام پيامبر اسالم(ص) متجلي است‪ .‬محمد شمس در آغازين بخش‪ ،‬اثرش‬ ‫را به «رحمه‌للعالمين» تقديم كرده اس��ت و در ادامه به نقل از آيه بيس��تم از س��وره‬ ‫انعام مي‌نويسد‪« :‬كس��اني كه كتاب آس��ماني به آنان داده‌ايم‪ ،‬همان‌گونه كه پسران‬ ‫خود را مي‌شناسند‪ ،‬او [پيامبر] را مي‌شناسند‪ ،‬كساني كه به خود زيان زده‌اند‪ ،‬ايمان‬ ‫نمي‌آورند‪ ».‬نويسنده در پيش‌گفتار‪ ،‬ظهور پيامبر را از بزرگ‌ترين حوادث تاريخ در‬ ‫قرن ششم ميالدي مي‌داند كه بر‌‌اس��اس قرآن كريم‪ ،‬يهوديان و مسيحيان قرن‌ها در‬ ‫انتظارش بودند؛ زيرا ويژگي‌هاي رسول اكرم(ص) در كتاب‌هاي پيشين بيان شده‬ ‫بود و اين شناخت تا اندازه‌اي بوده است كه به فرموده قرآن كريم‪ ،‬اهل كتاب مانند‬ ‫فرزند خود مي‌توانستند اين پيامبر را شناسايي كنند‪ .‬شمس معتقد است كه اين ادعاي‬ ‫قرآن مجيد‪ ،‬به پويش‌هاي فراوان علماي مسلمان براي يافتن نام و مشخصات رسول‬ ‫گرامي‌اسالم منجر شده اس��ت تا اندازه‌اي كه گاه مسلمانان با يهوديان در اين زمينه‬ ‫به گفت‌وگو پرداخته‌‪ ....‬چاپ نخست اين كتاب را انتشارات بوستان كتاب در ‪172‬‬ ‫صفحه با‌شمارگان‪ 1000‬نسخه و بهاي‪ 3000‬تومان روانه بازار نشر كرده است ‪g .‬‬ ‫مكتوب‬ ‫جامی ز خمخان ‌ه دل‬ ‫«آيت‌اهلل عالمه شيخ‌باقر شريف‌قریش��ي» مورخ و محقق اسالمي صبح روز‬ ‫ف دار فاني را وداع گفت‪.‬‬ ‫يكشنبه ‪28‬خرداد در نجف اشر ‌‬ ‫ايشان داراي ده‏ها تاليف در حوزه‏هاي تاريخ‪ ،‬س��يره و فرهنگ اهل بيت(ع)‬ ‫بود كه به زبان‏هاي مختلف‌ترجمه ش��ده است‪ .‬آيت‌اهلل قريشي همچنين كتابخانه‬ ‫امام حسن(ع) در ش��هر نجف اش��رف را كه كتاب‌هاي خطي و آثار گرانبهايي را‬ ‫در خود جاي داده تاس��يس كرد و در خدمت مولفان و پژوهشگران اسالمي قرار‬ ‫داد‪ .‬اين پژوهشگر حوزه دين‪ ،‬روز يكش��نبه ‪ 28‬خرداد پس از يك عمر خدمات‬ ‫ي و فرهنگي و با تحمل يك دوره بيماري طوالني در ‪ 80‬س��الگي درگذشت‪.‬‬ ‫علم ‌‬ ‫مراسم تشييع پيكر شيخ باقر شريف قریشي در حرمين شريفين امام حسين(ع) و‬ ‫حضرت عباس ـ عليهما السالم ـ برگزار شد‪.‬‬ ‫آيت‌اهلل شريف‌القریش��ي متولد س��ال ‪1344‬ق در ش��هر نجف‪ ،‬فرزند شيخ‬ ‫شريف قریش��ي نجفي از علماي نجف كه جد وي مرحوم شيخ مهدي قریشي از‬ ‫شاگردان مرحوم ميرزاي بزرگ شيرازي بوده‪ ،‬ديده به جهان گشود‪ .‬القريشي يكي‬ ‫از خاندان‌هاي شناخته شده در نجف است‪.‬‬ ‫در سال ‪ 1382‬به پاس تاليفات ارزنده ايش��ان در زمينه تاريخ معصومين‌(ع)‪،‬‬ ‫جايزه ويژه پنجمين دوره كتاب س��ال واليت كه اختصاص به كتاب‌هاي منتشره‬ ‫درباره معصومين (عليهم السالم) دارد طي سفري كه ايش��ان بعد از سقوط رژيم‬ ‫صدام به ايران داشتند به ايشان اهدا گرديد‪g .‬‬ ‫ديـــدار‬ ‫پيامبر عهد و نور امت‬ ‫يادبود‬ ‫مورخ بزرگ تاريخ اهل بيت(ع)‬ ‫استاد حسن كسايي درگذشت‬ ‫اس��تاد حس��ن كس��ايي‪ ،‬نوازنده پيشكس��وت ني بر اثر بيماري و كهولت سن‬ ‫پنجشنبه‌‪25‬خردادماه چشم از جهان فروبست‪.‬‬ ‫كسايي كه متولد سوم مهرماه س��ال ‪ 1307‬بود در سن ‪ ۲۰‬سالگي نخستين اجراي‬ ‫تكنوازي ني خود را در دستگاه همايون در تئاتر اصفهان به صحنه برد و يك سال بعد قطعه‬ ‫معروف سالم را در دستگاه چهارگاه ساخت كه از معروف‌ترين قطعات موسيقي ايراني‬ ‫به‌شمار مي‌رود‪ .‬اين قطعه بعدها توسط حسين عليزاده در آلبوم صبحگاهي با سازبندي و‬ ‫اركستراسيوني حجيم بازسازي شد‪ .‬كسایي در سال‪ 1329‬براي اولين بار ني را به‌اركستر‬ ‫برد و با اركستر راديو ارتش اصفهان همكاري خود را ش��روع كرد‪ .‬در سال‌هاي بعد با‬ ‫اركسترهاي متعدد راديو به سرپرستي هنرمنداني چون ابوالحسن صبا‪ ،‬حسين ياحقي‪،‬‬ ‫حبيب‌اهلل بديعي‪ ،‬محمد ميرنقيبي‪ ،‬همايون خرم و ديگران به فعاليت خود در اين زمينه‬ ‫ادامه داد‪ .‬از سال ‪،۱۳۴۶‬فضاي كاري كس��ایي ابعادي جهاني پيدا كرد‪ .‬او در دهه ‪ 60‬به‬ ‫كشورهاي آلمان‪ ،‬انگلستان‪ ،‬فرانسه و هلند سفر كرد و در چند برنامه راديويي به اجراي‬ ‫برنامه پرداخت‪ .‬در سال‪ 69‬تنديس وي در گالري مفاخر هنري جهان در لندن نصب شد‪.‬‬ ‫پس از آنكه كسايي در سال ‪ 70‬در جشنواره ني‌نوازان در تاالر انديشه شركت كرد‪،‬‬ ‫فعاليت او دوباره رونق گرفت و در سال ‪ 78‬موفق به دريافت نشان درجه يك فرهنگ و‬ ‫هنر شد‪ .‬همچنين در سال‪ ،۱۳۸۱‬به‌عنوان چهره ماندگار موسيقي انتخاب و تقدير شد‪.‬‬ ‫حسن كسايي مانند تهراني در تنبك‪ ،‬احمد عبادي در سه‌تار‪ ،‬علي‌اصغر بهاري در‬ ‫كمانچه و فرامرز پايور در سنتور به نوعي از ابتدا شروع به ابداع تكنيك و پياده كردن تمام‬ ‫دستگاه‌ها در ساز ني كرد‪.‬‬ ‫در گذشته صداي ني همراه با ناخالصي زياد بود؛ يعني نواختن آن به صورتي بود‬ ‫كه تفاوت محسوسي بين صداهاي اوج‪ ،‬بم و بم نرم نبود‪ ،‬ولي استاد كسايي توانست با‬ ‫تغيير حالت در زبان‪ ،‬در محل استقرار زبان‪ ،‬حالت لب و فرم سر ني‪ ،‬صدايي بسيار شفاف‬ ‫و بدون ناخالصي از ني توليد كند‪ .‬شاگردان زيادي از محضر او درس گرفته‌اند كه امروز‬ ‫از چهره‌هاي برجسته موسيقي ايران به شمار مي‌آيند‪ ،‬از جمله آنها مي‌توان به حسين‬ ‫عمومي‪ ،‬حسن ناهيد محمد موسوي و‪ ..‬اشاره كرد‪ .‬استاد حسن كسايي در ‪ ۲۵‬خرداد‬ ‫‪ ،۱۳۹۱‬پس از سپري‌كردن دو ماه حالت كما درگذشت‪ .‬طبق وصيت زنده‌ياد كسايي مبني‌‬ ‫بر خاكسپاري در كنار مقبره استاد تاج اصفهاني‪ ،‬پيكر ايشان در تخت فوالد اصفهان و در‬ ‫فاصله كمي‌از مقبره اين استاد موسيقي به خاك سپرده شد‪g.‬‬ ‫‪81‬‬
‫بدون حتي‬ ‫يك عالمت تعجب‬ ‫هفت نكته از يورو‪2012‬‬ ‫ديـــدار‬ ‫‪ -1‬دارن فلچ��ر بازيكن منچس��تر يونايتد‪ ،‬از‬ ‫آن دس��ت بازيكنان ش��وخ طبع فوتبال اس��ت كه در‬ ‫صفحات اجتماعي خود هر از گاهي سربه‌س��ر ساير‬ ‫بازيكنان فوتبال مي‌گذارد‪ .‬فلچر پ��س از حذف تيم‬ ‫ملي هلند از مسابقات يورو ‪ 2012‬نوشت‪« :‬نمي‌دانم‬ ‫چرا رابي فن‌پرس��ي ناراحت اس��ت؟ مگر او بازيكن‬ ‫آرس��نال نيس��ت؟ او كه بايد به نااميدي عادت داشته‬ ‫باش��د‪ ».‬اين جمله به‌ظاهر طنزگونه مي‌تواند از منظر‬ ‫ديگري هم تعميم پيدا كند‪ .‬چ��را بايد از حذف هلند‬ ‫تعجب كرد؟ هلندي‌ها حتي اگر به فينال مسابقات هم‬ ‫راه‌پيدا كنند‪ ،‬هيچگاه قهرمان نمي‌شوند‪ .‬آنها همواره‬ ‫گروهي از بهترين بازيكنان هستند كه كمتر تبديل به‬ ‫تيم مي‌شوند‪ ،‬شايد آرين روبن نمونه بسيار خوبي براي‬ ‫يافتن علت باخت‌هاي فوتبال هلند باشد‪ .‬روبن بي‌نظير‬ ‫است‪ .‬دريبل مي‌زند‪ ،‬مي‌تازد‪ ،‬اما در هيچ قالب تيمي‬ ‫‌نمي‌گنجد‪ .‬فوتبال خودخواهانه او لذت‌گريز اس��ت؛‬ ‫مثل فوتبال هلند!‬ ‫مثلت شماره‪131‬‬ ‫‪ -2‬اعصاب‌خردكن‌تري��ن آدم‌هاي حاضر در‬ ‫يورو ‪ ،2012‬داوراني بودند كه كنار دروازه مي‌ايستادند‪.‬‬ ‫آدم‌هاي بي‌كاري كه فقط كنار خط تعبيه ش��ده بودند‬ ‫تا مبادا توپ��ي از خط دروازه بگذرد و داور به اش��تباه‬ ‫آن را نگي��رد‪ .‬اتفاقي كه در ي��ك تورنمت حداكثر دو‬ ‫بار رخ مي‌دهد‪ .‬نظير بازي انگلس��تان ب��ا اوكراين كه‬ ‫جان‌تري توپي كه ماركو دوويچ زده بود را ‪ 50‬سانتيمتر‬ ‫آن‌طرف‌تر از خط دروازه بيرون كش��يد‪ ،‬اما داور كنار‬ ‫دروازه به‌راحتي آب‌خوردن س��ر را ب��ه عالمت آنكه‬ ‫گل نشده است‪ ،‬تكان داد‪ .‬خب‪ ،‬اگر قرار بود درمورد‬ ‫توپ‌هاي نظير اين‪ ،‬اشتباه ش��ود كه خود داور وسط‬ ‫با كمك‌هايش هم مي‌توانس��تند اش��تباه كنند‪ ،‬ديگر‬ ‫چه نيازي به دو نفر ديگر هم ب��راي باال بردن ضريب‬ ‫اشتباه بود؟ شايد خيلي‌ها مثل اولگ بلوخين سرمربي‬ ‫اوكراين در كنفرانس مطبوعاتي عصبي نباشند‪ ،‬اما از‬ ‫خودشان مي‌پرسند كه «داور پنجم به چه كار مي‌آيد؟»‬ ‫‪ -3‬شگفتي؟ ديگر دورانش انگار به سر آمده‬ ‫است‪ .‬خيلي وقت است آنهايي كه فوتبال اداره مي‌كنند‪،‬‬ ‫ديگر تمام تالششان را به كار بسته‌اند كه لغت شگفتي‬ ‫‪82‬‬ ‫از دايره لغات جام‌هاي بزرگ حذف شود‪ .‬اگر حذف‬ ‫هلند را كن��ار بگذاريم كه آن ه��م در حضور آلمان و‬ ‫پرتغال ش��گفتي بزرگي محسوب نمي‌ش��د‪ ،‬در دور‬ ‫اول مسابقات هيچ اتفاقي رخ نداد كه بتوان مقابل آن‬ ‫يك عالمت تعجب پررنگ گذاش��ت! تمام تيم‌هايي‬ ‫كه به‌طور س��نتي مدعي قهرماني محسوب مي‌شدند‪،‬‬ ‫به مرحله بعد رس��يدند‪ .‬اگر هم نام‌هاي��ي مثل يونان‬ ‫و جمهوري چك قدري غريبه محس��وب مي‌شدند‬ ‫بيشتر از اينكه به شگفتي ارتباط داش��ته باشد‪ ،‬به‌نوع‬ ‫گروه‌بن��دي و تيم‌هاي گروه ‪ A‬ربط داش��ت‪ .‬آنهايي‬ ‫كه فوتب��ال را اداره مي‌كنند از وا‍ژه ش��گفتي بيزارند‪.‬‬ ‫همين ك��ه در نحوه گزينش و چيدم��ان پاي رنكينگ‬ ‫يوفا وسط مي‌آيد يعني آنكه اعتبار هم فاكتوري است‬ ‫براي خودش‪.‬‬ ‫‪۴‬ـ نژادپرستي مساله‌اي است كه به فرهنگ‌ها‬ ‫ربط دارد‪ .‬هرچقدر هم كه كنار زمين مس��ابقات تابلو‬ ‫بزنيم كه احت��رام بگذاريد باز هم اگ��ر فرهنگ همين‬ ‫باش��د‪ ،‬هيچ اتفاقي رخ نمي‌دهد‪ .‬بازه��م آش همين‬ ‫است و كاسه همين‪ .‬يكي از بزرگترين معضالت جام‬ ‫ملت‌هاي اروپا‪ ،‬نژادپرستي نهادينه شده در كشورهاي‬ ‫ميزبان و تماشاگران ميهماني است كه در اين دو كشور‬ ‫حضور پيدا كردند بود‪ .‬مشكلي كه به‌رغم پيش‌بيني‌ها‬ ‫و هشدارهايي كه پيش از شروع رقابت‌ها داده مي‌شد‬ ‫در مرحله مقدماتي بس��يار نمود داش��ت‪ .‬اين مشكل‬ ‫از تمرينات هلند و توهين به بازيكنان رنگين‌پوستي‬ ‫نظير دي يانگ و يلمزوفن درويل ش��روع شد و بعد‬ ‫به ورزشگاه‌ها كشيده شد‪ .‬در چهار مسابقه از بازي‌ها‬ ‫پوس��ت‌موزهايي به درون زمين فرس��تاده مي‌شد كه‬ ‫همه و همه حكم آن را داشت كه برنامه‌هاي فرهنگي‬ ‫فيفا هنوز نتوانسته فوتبال را از چنگال پديده‌اي به نام‬ ‫نژادپرستي نجات دهد‪ .‬از چنگال پوست‌موزهايي كه‬ ‫زير پاي فوتبال انداخته مي‌شود‪.‬‬ ‫‪ ۵‬ـ وقتي ميشل پالتيني گفت كه مي‌خواهيم‬ ‫فوتب��ال را در گس��تره اروپا پخش كنيم‪ ،‬بس��ياري از‬ ‫منطق اين گفته استقبال كردند‪ ،‬اما درنهايت با شروع‬ ‫مسابقات‪ ،‬مشكالت بسياري را ش��اهد بوديم كه در‬ ‫گذر زمان خودش را نش��ان مي‌داد‪ .‬مش��كالتي كه با‬ ‫اسكان هواداران و تيم‌ها شروع شد‪ .‬هتل‌ها جوابگوي‬ ‫انتظ��ارات نبودند‪ ،‬بع��د هم مش��كالت امنيتي پيش‬ ‫آمد‪ .‬مش��كالتي كه باعث شد ش��ب‌هاي يورو ناامن‬ ‫باش��د‪ .‬تدابير اخذ ش��ده براي جلوگيري از درگيري‬ ‫هوليگان هم نكته‌اي است كه در ايرادات امنيتي بازي‌ها‬ ‫جامي‌گيرد‪ .‬اين بازي‌ها حتي از نظر اس��تانداردهاي‬ ‫سخت‌افزاري گاهي مواردي است كه مي‌تواند مورد‬ ‫توجه قرار بگيرد‪ .‬شايد اگر مسابقات در جاي ديگري‬ ‫برگزار مي‌شد‪ ،‬به هيچ‌وجه شاهد سرازير شدن سيالب‬ ‫پس از باران‌هاي شديدتر از اين هم نبوديم‪ .‬ميزبانان تا‬ ‫به اينجا نمره قبولي نگرفتند‪.‬‬ ‫‪۶‬ـ يكي از نكات مهم يورو اين بود كه تيم‌ها‬ ‫به اصل خود بازگش��تند و هيچ غافلگي��ري تاكتيكي‬ ‫در رقابت‌ها ديده نمي‌شد‪ .‬اس��پانيا تيمي‌بود با همان‬ ‫مختصات فوتبال باشگاه بارسلونا‪ ،‬بازي با پاس‌هاي‬ ‫كوتاه و تكيه بر حركات تكنيكي‪ .‬آلمان تيمي‌است كه‬ ‫با نظم تاكتيكي مشخص و حركات از پيش تعيين شده‪،‬‬ ‫ايتاليا هم همان تيم هميشگي بود؛ تيمي‌ستاره‌محور كه‬ ‫با دراختيار نداشتن ابزار الزم هم راحت گل نمي‌خورد‪.‬‬ ‫پرتغال به كريستيانو رونالدو متكي است‪ ،‬فرانسه هم‬ ‫ماكت كوچكي است از همان تيم هميشگي يونان بدون‬ ‫ره‌هاگل هم بر دفاع استوار است و باالخره انگلستان‬ ‫هم با روي‌هاجسون به شيوه كالسيك فوتبال انگلستان‬ ‫بازگشت‪ ،‬يعني سانتر از جناحين و زدن ضربات سر‪.‬‬ ‫با اين حساب فوتبال اروپا از نظر تاكتيكي هم شگفتي‬ ‫خاصي نداش��تند‪ .‬مگر اينكه در مرحله بعد مربيان به‬ ‫دنبال غافلگيري باشند‪.‬‬ ‫‪۷‬ـ در مرحل��ه گروه��ي ي��ورو ‪ 2012‬براي‬ ‫اولين‌بار در طول تاريخ‪ ،‬برگزاري مس��ابقات فوتبال‬ ‫جام ملت‌هاي اروپا‪ ،‬هيچ مس��ابقه‌اي با تساوي بدون‬ ‫گل به پايان نرس��يد‪ .‬بيش��ترين تعداد پاس متعلق به‬ ‫اسپانيا بود با ميانگين ‪ ۶۰۰‬پاس در هر بازي و كمترين‬ ‫پاس متعلق به ايرلند با ميانگين ‪ ۳۰۰‬پاس‪ .‬اين خودش‬ ‫دليلي اس��ت براي علت برتري اين تيم‌ها‪ .‬اس��پانيا و‬ ‫آلمان تنها تيم‌هاي ‪ 9‬امتيازي مس��ابقات بودند و يكي‬ ‫از نكات جالب اين جام گيردادن ب��ه لباس بازيكنان‬ ‫بود‪ .‬لباس‌هايي كه از سمي‌ بودن تا محيط‌زيست گير‬ ‫داشتند‪ .‬اين هم چند نكته كوتاه از مرحله مقدماتي‪g .‬‬ ‫برای ارتباط بیش��تر و آگاه��ی از نظرات‬ ‫انتقادات و پیشنهادهای شما خوانندگان محترم‬ ‫مجل��ه مثلث از این پ��س می‌توانی��د از ایمیل‬ ‫‪ didar@mosalas.ir‬ب��ه عن��وان یک پل‬ ‫ارتباطی استفاده کنید‪.‬‬ ‫نظرات شما در مورد مجله به طور کامل‬ ‫مورد بررسی قرار خواهد گرفت و به زودی به‬ ‫تمامی آنها پاسخ داده خواهد شد‪.‬‬
‫_____‬ ‫قاب‬ ‫بیست و نهمین دوره مسابقات بین‌المللی قرآن کریم‬ ‫‪1‬‬ ‫‪2‬‬ ‫تشییع دو شهید گمنام در دانشکده شریعتی‬ ‫سی و یکمین مراسم بزرگداشت شهید مصطفی چمران‬ ‫‪3‬‬ ‫‪4‬‬ ‫رونمایی از موسیقی قالده های طال‬ ‫ديـــدار‬ ‫مثلت شماره‪131‬‬ ‫آئین گشایش نمایشگاه بزرگ فروش آثار تجسمی‬ ‫‪5‬‬ ‫‪6‬‬ ‫تله کابین گردنه حیران در استان اردبیل‬ ‫بازی فوتسال تیم‌های منتخب جام جهانی‪ 98‬و پیشکسوتان استقالل‬ ‫‪7‬‬ ‫‪8‬‬ ‫افتتاحیهجشنوارهفیلمهایویدئویی‬ ‫‪83‬‬
‫بازا ر‬ ‫مراسم قرعه‌کشی ششمین دوره حساب‌های‬ ‫قرض‌الحسنه پس‌انداز مهر برگزار شد‬ ‫كوتاه از اقتصاد مثلث شماره‪131‬‬ ‫در آس��تانه س��الروز بعث��ت نب��ي مكرم اس�لام‬ ‫حضرت‌محمد مصطفي(ص) قرعه كشي ششمين دوره‬ ‫يواعتباري‬ ‫ضالحسنهپس‌اندازموسسهمال ‌‬ ‫حساب‌هايقر ‌‬ ‫مهر «زنجيره مهر» برگزار شد‪ .‬به گزارش اداره كل روابط‬ ‫عمومي موسس��ه مالي‌واعتباري مهر‪ ،‬دكتر غالمحسن‬ ‫تقي نتاج – مديرعامل موسس��ه – در اين مراسم با بيان‬ ‫اينكه پياده‌سازي و‌ترويج فرهنگ قرض‌الحسنه زير بناي‬ ‫فعاليت موسسه مالي و اعتباري مهر است‪ ،‬اظهار كرد‪« :‬اين‬ ‫سنت نيكو و خداپسندانه در ادامه فعاليت اين مجموعه‬ ‫استمرار خواهد داشت‪ ».‬وي با اشاره به اينكه تسهيالت‬ ‫قرض‌الحس��نه بايد تنها از محل وجوه مربوط به همين‬ ‫حساب‌هاپرداختشودوبرهميناساسبايدقابليت‌هاو‬ ‫ضالحسنهراگسترشدهيم‪،‬افزود‪«:‬افزايشمنابع‬ ‫منابعقر ‌‬ ‫قرض‌الحسنه براي افزايش پرداخت اين نوع تسهيالت‬ ‫به‌نيازمندان صورت مي‌گيرد و به‌رغم اينكه هدف‌گذاري‬ ‫موسسهمهردرجهتانجامفعاليت‌هايسودآوراقتصادي‬ ‫است‪ ،‬اما توجه ويژه‌اي نيز به‌حساب‌هاي قرض‌الحسنه‬ ‫داريم‪ ».‬مديرعامل موسسه مهر ادامه داد‪« :‬در واقع هدف‬ ‫ضالحسنهكمكبهنيازمنداناست‬ ‫اصليسپرده‌گذارانقر ‌‬ ‫و دور از انصاف است اگر هدف ميليون‌ها سپرده‌گذار را‬ ‫تنها به دريافت جوايز مادي محدود كنيم‪ ».‬نتاج در بخش‬ ‫ديگري از س��خنان خود به تشريح فعاليت‌ها و عملكرد‬ ‫مجموعهمهردركشورپرداختوخاطرنشانكرد‪«:‬نزديك‬ ‫به ش��ش هزار نفر نيروي متعهد و متخصص در موسسه‬ ‫جذب شده‌اند كه در‪ 800‬نقطه عملياتي به هشت ميليون‬ ‫مشتري خدمات ارائه مي‌كنند‪ ».‬وي با بيان اينكه مشتريان‬ ‫ما حدود ‪ 200‬هزار ميليارد ريال مناب��ع خود را در اختيار‬ ‫موسسه قرارداده‌اند‪ ،‬گفت‪« :‬موسسه مالي و اعتباري مهر‬ ‫ساليانهحدود‪ 800‬هزارفقرهتسهيالتارائهمي‌دهدكهاين‬ ‫تسهيالتهيچ‌گونهوابستگيبهدولتندارد‪».‬ويدرپايان‬ ‫خاطرنشان كرد كه موسسه مالي و اعتباري مهر اقدامات‬ ‫زيربناييمتعدديرابراياستقرارعملياتبانكداريبدون‬ ‫مدير عامل بانك توسعه تعاون خبر داد‬ ‫پرداخت‪ 1200‬ميليارد ريال تسهيالت به تعاوني‌ها‬ ‫مديرعامل بانك توس��عه تعاون از حل مشكالت‬ ‫ارزيتعاونگرانخبردادوگفت‪‌:‬تاكنون‪ 1200‬ميلياردريال‬ ‫به طرح‌هاي توليدي و كارآفرينانه پرداخت ش��ده است‪.‬‬ ‫ماشاءاهلل عظيمي‌با اشاره به فعاليت‌هاي سال جديد اين‬ ‫بانك به منظور حمايت از بخش تعاوني‌ها‪ ،‬اظهار داشت‪:‬‬ ‫«طيسهماهگذشتهتاكنون‪ ۱۲۰۰‬ميلياردريالتسهيالتبه‬ ‫تعاونگران در قالب طرح‌هاي توليدي و كارآفريني پرداخت شده است‪ ».‬وي ادامه داد‌‪« :‬اين‬ ‫رقم نسبت به مدت مشابه سال قبل‪ ۱۰‬درصد افزايش داشته كه عمدا منجر به ايجاد اشتغال‬ ‫مي‌شود‪ ».‬مدير عامل بانك توسعه تعاون تاكيد كرد‪« :‬نزديك به‪ ۳۰‬درصد طرح‌ها مربوط به‬ ‫بخشكشاورزيوباقيماندهدرديگربخش‌هاياقتصادياست‪.‬عظيمي‌بهاولويت‌هايبانك‬ ‫براي پرداخت تسهيالت اشاره كرد و افزود‪« :‬طرح‌ها و تعاوني‌هاي دانش بنيان‪ ،‬كشاورزي‪،‬‬ ‫زنان‪ ،‬فارغ‌التحصي�لان بيكار و تعاوني‌هاي مناط��ق محروم جزو اولويت‌ها ق��رار دارند‪.‬‬ ‫وي خاطرنشان كرد‌‪« :‬سرانه تسهيالت پرداختي به طرح‌هاي اشتغال‪ ۱۰‬ميليون تومان است‬ ‫كهالبتهبستگيبهطرح‌هايارائهشدهدارد‪».‬مديرعاملبانكتوسعهتعاونبابياناينكهسرانه‬ ‫اشتغالدربخشتعاونكمترازديگربخش‌هاياقتصاديكشوراست‪،‬تصريحكرد‪«:‬ارزش‬ ‫اشتغال‌زايي بخش تعاون بيشتر از ديگر بخش‌هاست و رويكرد بانك حمايت از اينگونه‬ ‫طرح‌هاست‪ ».‬عظيمي‌با اشاره به برنامه‌ها و رويكردهاي دستگاه‌هاي مرتبط با تعاوني‌ها در‬ ‫نالملليتعاونبيانداشت‪«:‬امسالتاميننيازارزيتعاونگراندردستوركاربانكقرار‬ ‫سالبي ‌‬ ‫داردوهمچنينشبكهصادراتصنايعدستيايجادخواهدشد‪g».‬‬ ‫‪84‬‬ ‫ربا انجام داده است‪ .‬در ادامه اين مراسم نجف‌پور ‪ -‬معاون‬ ‫اعتبارات و تجهيز منابع موسسه مالي و اعتباري مهر ‪ -‬نيز‬ ‫ضمن تشريح بخشي از وضعيت مالي اين موسسه گفت‪:‬‬ ‫«موسسهماليواعتباريمهر‪ 2/6‬درصدازسهمتسهيالت‬ ‫كل كشور را در نظام بانكي در اختيار دارد و تاكنون مبلغ‬ ‫‪26‬هزارميليارد ريال وام قرض‌الحسنه و‪240‬هزار ميليارد‬ ‫ريالوامباعقوداسالمي‪،‬بههشتميليونو‪ 100‬نفرازسوي‬ ‫موسسهماليواعتباريمهرپرداختشدهاست‪.‬نجف‌پور‬ ‫با اشاره به قرعه‌كشي صورت گرفته گفت‌‪« :‬اين دوره از‬ ‫جشنواره حساب‌هاي قرض‌الحس��نه از تاريخ ‪12‬بهمن‬ ‫ماه سال قبل به مناسبت س��الروز ورود امام خميني‌(ره)‬ ‫به ايران آغاز و ‪ 23‬ارديبهش��ت ماه سال‌جاري همزمان با‬ ‫والدت حضرت زهرا(س) پايان ياف��ت‪ ».‬وي ادامه داد‪:‬‬ ‫«بيش از چهار ميليون و ‪586‬حس��اب قرض‌الحسن ‌ه در‬ ‫موسسه فعال است كه از اين تعداد يك‌ميليون و‪345‬هزار‬ ‫‪ 375‬حساب مشمول قرعه كشي ش��د و با احتساب هر‬ ‫‪20‬هزارتومان در هر روز يك امتي��از‪ 997 ،‬ميليون امتياز‬ ‫در اين قرعه كشي شركت داده ش��د‪ .‬معاون اعتبارات و‬ ‫تجهيز منابع موسسه مالي و اعتباري مهر خاطرنشان كرد‪:‬‬ ‫«بيشترين مبلغ حساب‌هاي باز شده در استان خوزستان‬ ‫با چهار ميليارد و‪ 150‬ميليون تومان و بيشترين آمار افتتاح‬ ‫حساب مربوط به شهر تهران با ‪9120‬فقره حساب بوده‬ ‫است‪ ».‬گفتني است حجم جوايز نقدي و غيرنقدي اين‬ ‫دوره از جشنواره قرض‌الحس��نه پس‌انداز «زنجيره مهر»‬ ‫بالغ بر ‪81‬ميليارد ريال بود ك��ه در قالب ‪72‬كمك هزينه‬ ‫خريد منزل مسكوني هركدام به ارزش‪ 250‬ميليون ريال‪،‬‬ ‫‪172‬كمكهزينهخريدخودروهايساختداخلهركدام‬ ‫به ارزش‪90‬ميليون ريال‪272،‬كمك هزينه طرح‌هاي خود‬ ‫اشتغاليهركدامبهارزش‪ 50‬ميليون‌ريال‪ 472،‬كمكهزينه‬ ‫ازدواجهركدامبهارزش‪ 25‬ميليونريال‪ 572،‬كمكهزينه‬ ‫خريد س��رويس طال هركدام به ارزش ‪ 20‬ميليون ريال‪،‬‬ ‫‪672‬كمك هزينه س��فر به عمره مفرده هركدام به ارزش‬ ‫هفتميليونريال‪ 772،‬كمكهزينهسفربهعتباتعاليات‬ ‫هركدام به ارزش پنج ميليون ري��ال و‪ 7772‬جايزه نقدي‬ ‫هركدام به ارزش ‪ 350‬هزار ريال‪ ،‬جوايز اين دوره از قرعه‬ ‫كشي را تشكيل مي‌دادند‪ .‬قابل ذكر است اسامي‌برندگان‬ ‫متعاقب��ا از طريق س��ايت و ش��عب موسس��ه به‌اطالع‬ ‫هموطنانعزيزمي‌رسد‪g.‬‬ ‫انتقال سه جانبه وجه در خودپردازهاي شش بانك‬ ‫انتقال سه جانبه وجه در تمامي‌خودپردازهاي بانك‌هاي ملي‪ ،‬صادرات‪ ،‬دي‪ ،‬صنعت و‬ ‫معدن‪،‬سپهوتوسعهتعاونعملياتيشد‪.‬دارندگانكارت‌هايهريكازاينبانك‌هامي‌توانند‬ ‫با مراجعه به يكي از خودپردازهاي پنج بانك ديگر‪ ،‬وجه مورد نظر را به حساب ديگري در‬ ‫يكي از بانك‌هاي مذكور انتقال دهند‪ .‬توضيح اينكه به فرض دارندگان ملي كارت بانك ملي‬ ‫ايران مي‌توانند از طريق خودپردازهاي پنج بانك ديگر نظير صادرات‪ ،‬عمليات انتقال وجه‬ ‫را به حساب ديگر در بانك‌سپه انجام دهند‪ .‬پيش از اين عمليات انتقال وجه صرفا ميان دو‬ ‫بانك صورت مي‌گرفت‪ .‬سقف مبلغ انتقال وجه در مورد حساب‌هاي شتاب در حال حاضر‬ ‫‪30‬ميليونريالاست‪.‬باعملياتيشدناينطرحجديد‪،‬مشتريانبانك‌هايمذكورازمزيتو‬ ‫سهولتيبيشتردرموردانجامعملياتبانكينوينبهرهمندشدهاند‪g.‬‬ ‫خريد شارژ تلفن همراه از طريق درگاه اينترنتي بانك تات‬ ‫درادامهعرضهخدماتومحصوالتجديدبانكداريالكترونيكيبانكتات‪،‬به‌منظور‬ ‫ارزش آفريني براي مشتريان و همچنين براي سهولت دريافت بهترين و برترين خدمات به‬ ‫شكل مطلوب‪ ،‬از اين پس مشتريان و ساير هموطنان عزيز مي‌توانند از طريق درگاه اينترنتي‬ ‫بانك تات‪ ،‬نسبت به خريد شارژ تلفن همراه اقدام نمايند‪ .‬شهروندان گرامي‌مي‌توانند با‬ ‫مراجعه به آدرس درگاه اينترنتي ‪ ،https://echarge.tatbank.ir‬به آس��اني و امنيت باال‪ ،‬از‬ ‫ي دارندگان كارت‌هاي عضو شتاب‬ ‫خدمت خريد شارژ تلفن همراه بهره مند شوند‪ .‬تمام ‌‬ ‫هم اكنون مي‌توانند بدون هيچ محدويت زماني‪ ،‬شارژ مورد نياز تلفن همراه خود را از درگاه‬ ‫خريد شارژ تلفن همراه تات خريداري نمايند‪g.‬‬
‫رشد ‪ 5/3‬درصدي ميزان رضايت‬ ‫مشتريان از بانك انصار‬ ‫ميزان رضايت مش��تريان از بانك انصار نسبت‬ ‫به سال گذشته ‪ 3/5‬درصد رشد داش��ته است‪ .‬نتايج‬ ‫نظرسنجي منتشر شده نش��ان مي‌دهد ميزان رضايت‬ ‫مش��تريان از اين بانك ‪ ۸۱/۳‬درصد در كل معيارهاي‬ ‫مورد بررس��ي بوده اس��ت‪ .‬اي��ن نظرس��نجي كه با‬ ‫مش��اركت بيش از ‪ ۱۶‬هزار و ‪ ۶۰۰‬نفر از مشتريان و‬ ‫در بيش از ‪ ۵۹۰‬شعبه در ‪ ۳۱‬استان و سه شعبه مستقل‬ ‫بانك انصار در سراسر كش��ور صورت گرفت نشان‬ ‫مي‌دهد‪ .‬رضايت مش��تريان نسبت به س��ال ‪ ۱۳۸۹‬با‬ ‫‪۳/۵‬درصد رشد همراه بوده است كه اين مهم با اجراي‬ ‫پروژه‌هاي بهبود مستمر فرآيندهاي سازمان و سطح‬ ‫لو‌نقل ريلي مسافري و چالش‌هاي پيش‌رو‬ ‫حم ‌‬ ‫يكيازشاخص‌هاياصليتوسعهيافتگيدرهركشور‬ ‫لو‌نقل آن است‪ .‬توسعه حمل‌ونقل اثرات‬ ‫وضعيت حم ‌‬ ‫زيادي را در س��اير بخش‌ها و زير ساخت‌هاي هركشور‬ ‫برجايگذاشتهوبرايارتقايتغييرهايمهماقتصادينظير‬ ‫اشتغال‪ ،‬توليد‪ ،‬س��رمايه‌گذاري و سطح استاندارد زندگي‬ ‫و امنيت و آباداني جوامع تاثير مي‌گذارد‪ .‬برهمين اس��اس‬ ‫بسياري از كش��ورهاي پيشرفته برنامه توسعه شبكه‌هاي‬ ‫لو‌نقلخودرابرمبنايگسترشخطوطريليواستفاده‬ ‫حم ‌‬ ‫هرچهبيشترازقطاردرمسافرت‌هايشهريوبرونشهري‬ ‫طراحي كرده‌اند‪ .‬با‌وجود نقش مثبت و موثري كه صنعت‬ ‫لو‌نقل ريلي در راستاي توسعه كشور دارد در درون با‬ ‫حم ‌‬ ‫چالش‌هاومحدوديت‌هاييروبه‌روست‪.‬همانطوركهبارها‬ ‫لو‌نقلريليمسافري‬ ‫دررسانه‌هانيزاعالمشدهبخشحم ‌‬ ‫در اغلب كشورهاي دنيا همواره با زيان مواجه بوده است‪.‬‬ ‫با اين تفاوت كه در كشورهاي پيشرفته ساالنه يارانه‌هاي‬ ‫بسياريرابهاينبخشتزريقمي‌كنند‪،‬درحاليكهدركشور‬ ‫ما حمايت يارانه‌اي نيز به‌طور جدي نسبت به اين بخش‬ ‫اعمال نمي‌شود‪ .‬شركت قطارهاي مسافري رجاء كه پيش‬ ‫از اين يك شركت دولتي محسوب مي‌شد از‪ 26‬اسفند ماه‬ ‫سال‪ 1388‬به‌عنوانردديوندولتبهسازمانتامين‌اجتماعي‬ ‫رئيس مركز ‪ ICT‬موسسه مالی و اعتباری مهر خبر داد‬ ‫به‌كارگيري نسل جديد كارت‌هاي اعتباري‬ ‫رئيس مركز ‪ ICT‬موسس��ه مالي و اعتباري مهر‬ ‫از به كار‌گيري نس��ل جديد كارت‌ه��اي اعتباري در‬ ‫اين موسسه خبر داد‪ .‬حس��يني – رئيس مركز فناوري‬ ‫اطالعات و ارتباطات موسسه ‪ -‬گفت‪« :‬پيش از اين‪،‬‬ ‫كارت‌هاي اعتباري با مبالغ معين از سوي موسسات‬ ‫خدماتي در اختيار افراد قرار داده مي‌شد و نهايتا امكان‬ ‫خريد از فروش��گاه‌هاي طرف قرارداد ب��ه دارندگان‬ ‫كارت‌ها داده مي‌ش��د‪ ،‬به اين‌ترتي��ب امكان مديريت‬ ‫واگذارشد‪.‬اينكهواگذارياينشركتباچهتفكروسياستي‬ ‫صورتگرفت و آيا منطقمحكمومستدليپشت آن قرار‬ ‫گرفته بود كه آينده روش��ن خواهد كرد‪ ،‬اما آنچه مي‌تواند‬ ‫ش��ركت رجاء را در اين وضعيت در مسير درست و قابل‬ ‫توسعههدايتكندبه‌سازوكارهاوعواملمختلفبستگي‬ ‫دارد‪ .‬تناقض و پارادوكسي كه در حال حاضر جزو موانع‬ ‫پيش‌رويتوسعهاينشركتبه‌حسابمي‌آيد‪،‬بحثقيمت‬ ‫بليتاست‪.‬اينشركتبه‌رغمواگذاريبهبخشخصوصي‬ ‫هنوز در زمينه قيمت‌گذاري از تصميمات دولتي تبعيت‬ ‫مي‌كند‪ .‬همانطور كه بارها از طريق رسانه‌هاي گروهي و از‬ ‫لو‌نقل مطرح شده چنانچه‬ ‫طرف كارشناسان صنعت حم ‌‬ ‫دولت عالقه‌مند به پايين نگهداشتن بهاي بليت براي رفاه‬ ‫مردم عزيز اس��ت (دغدغه‌اي كه از سوي مديران شركت‬ ‫رجاء نيز وجود دارد‪ ).‬بايد سازوكارهاي حمايتي خود را‬ ‫اعمال كرده و با اهرم‌هايي كه در اختيار دارد از اين شركت‬ ‫حمايتكند‪.‬‬ ‫ظاهرا اين اراده به ش��كلي در گفته‌هاي سال گذشته‬ ‫وزير محترم راه و شهرسازي پيدا كرده چرا‌كه وزير محترم‬ ‫اظهارداشته است‪« :‬رجاء خصوصي ش��ده است و ما در‬ ‫جهتحالمردمقصدداريمكاريكنيمكهرجاءضررنكند‬ ‫ومردمهممعطلنشوند‪.‬بهعالوهقيمتبليتبهيكبارهباال‬ ‫نرود‪ .‬ضمنا مساله بدهي رجاء به راه آهن و طلبش از دولت‬ ‫را نيز حل مي‌كنيم‪ ».‬اگر دولت بتواند به ش��كلي كه در باال‬ ‫اشارهشدحمايتخودراازاينشركتاعمالنمايداميدي‬ ‫به ارتقا و نهايتا رشد اين بخش جهت خدمات‌دهي بيشتر‬ ‫به مردم عزيز فراهم خواهد شد در غير اين صورت موانع‬ ‫دست و پاگير دركنار نامشخص بودن وظايف حاكميتي‬ ‫نمي‌توان چندان اميدي به توس��عه اين بخش و خدمات‬ ‫مطلوبتر داشت كه عواقب ناخواسته آن بيش‌از هرچيز به‬ ‫لو‌نقل مسافري در‬ ‫زيان مردم تمام خواهد شد‪ .‬بخش حم ‌‬ ‫حالحاضرگرچهازنظربهره‌برداريازامكاناتموجودرو‬ ‫بهبهبودگذاشتهوليازنظرامكاناتزيربناييتوسعهچنداني‬ ‫پيدا نكرده است و احتمال مي‌رود تا در آينده‌اي نه چندان‬ ‫دور‪ ،‬با وجود تالش در استفاده از تمامي‌امكانات موجود‪،‬‬ ‫روندافزايشيعملكردرويهافولگذاشتهورشدآنمتوقف‬ ‫لو‌نقل ريلي ايران با‪ 30‬كشور‬ ‫شود‪ .‬مقايسه وضعيت حم ‌‬ ‫نالملليراهآهن‌ها‪،‬نيزنشانمي‌دهد‬ ‫منتخبعضواتحاديهبي ‌‬ ‫كه راه‌آهن مس��افري ايران نه‌تنها در مقايسه با كشورهاي‬ ‫توسعه يافته‪ ،‬بلكه در قياس با كشورهاي در حال توسعه‬ ‫نيزازجايگاهمناسبيبرخوردارنيست‪.‬كاهشاينفاصلهرا‬ ‫نبايدتنهادرفقدانمنابعماليالزموشبكهوناوگانبافناوري‬ ‫پيشرفتهجست‌وجوكرد‪،‬بلكهبسياريازعقب‌ماندگي‌هارا‬ ‫بايدناشيازساختارهايسازمانينامناسب‪،‬مديريت‌هاي‬ ‫سنتي‪ ،‬نيروهاي انساني فاقد آموزش‌هاي كافي‪ ،‬قوانين و‬ ‫مقررات زايد و مانع و كال مسائل و مشكالت نرم افزاري‬ ‫سيستم جست‌وجو كرد‪ ،‬طبعا پيشرفت و توسعه بخش‬ ‫حم ‌لو‌نقلمسافريريليمستلزمتغييرودگرگونيدرتمامي‌‬ ‫ابعاد فوق الذكر است‪ .‬كه شركت رجاء در رويكرد نوين‬ ‫خصوصي‌سازي به اين عوامل توجهبيشتري خواهدكرد‪.‬‬ ‫لو‌نقل مسافري ريلي در حال حاضر‬ ‫به‌طور خالصه حم ‌‬ ‫با چالش‌هايي از قبيل فرسودگي و كمبود ناوگان‪ ،‬زيان‌ده‬ ‫بودن‪،‬تعرفهپايين‪،‬سرعتكمقطارها‪،‬عدمتوجهوتوسعه‬ ‫لو‌نقلحومه‌ايرو‌به‌‌رواستوعمدهتالشدولتبايد‬ ‫حم ‌‬ ‫به‌جاي تحميل برخي اقدامات به شركت رجاء مصروف‬ ‫كاهشمشكالتومعضالتفوقالذكرشود‪g.‬‬ ‫مبالغ وجود نداش��ت اما در نس��ل جديد كارت‌هاي‬ ‫اعتباري‪ ،‬با ارائه بيش از ‪ 100‬خدمت به دارنده كارت‪،‬‬ ‫ام��كان مديريت خريد ني��ز پيش‌بيني ش��ده‪ ،‬كه نهاد‬ ‫صادركننده كارت مي‌توان��د از نحوه هزينه كرد مبالغ‬ ‫كارت‌ها آگاه ش��ده و با مديريت و تخفيفات خريد‪،‬‬ ‫امكان اس��تفاده از كارت در زمينه‌هايي كه مورد نظر‬ ‫نيست را مسدود كند‪ ».‬وي با اشاره به تجربه موفق ارائه‬ ‫سبد كاالي كاركنان موسسه در قالب توزيع كارت‌هاي‬ ‫فوق (س��خا كارت) تصريح كرد‪« :‬كارت‌هاي مذكور‬ ‫به نام افراد صادر مي‌شود و متقاضيان كارت بايد يكي‬ ‫از حساب‌هاي امتيازي‪ ،‬اعتباري و يا نقدي مهر را كه‬ ‫داراي مزاياي متنوعي هس��تند انتخاب و براي افتتاح‬ ‫حس��اب اقدام نمايند‪ .‬مع��اون فن��اوري اطالعات و‬ ‫ارتباطات موسسه مالي و اعتباري مهر‪ ،‬حذف هزينه‬ ‫خريد دس��تگاه پايانه خريد فروش��گاهي (‪ )POS‬را‬ ‫از مزاياي اين طرح دانس��ت و افزود‪« :‬عالوه بر ارائه‬ ‫دستگاه پايانه خريد فروشگاهي‪ ،‬صندوق فروشگاهي‬ ‫(‪ )CASHIER‬نيز به فروش��گاه طرف ق��رارداد تعلق‬ ‫مي‌گيرد و همچنين دارندگان هر يك از حساب‌هاي‬ ‫متصل به شتاب بدون افتتاح حساب در موسسه مالي و‬ ‫اعتباري مهر هم مي‌توانند با اعالم حساب شتاب خود‬ ‫از كارت‌هاي اعتباري بهره‌مند شوند‪g ».‬‬ ‫كوتاه از اقتصاد مثلث شماره‪131‬‬ ‫برات‌اهلل صمدي‌راد‬ ‫رضايت مشتريان در طي يك‌س��ال و توسط كاركنان‬ ‫بانك حاصل ش��د‪ .‬براس��اس اين گ��زارش با توجه‬ ‫به‌معياره��ا و حوزه‌هاي ارزيابي رضايت مش��تريان‪،‬‬ ‫به‌روش م��دل س��روكوال ميزان رضاي��ت در حوزه‬ ‫همدلي با مشتريان ‪ ۷۵/۶‬درصد‪ ،‬در حوزه پاسخ گويي‬ ‫به مشتريان ‪ ۸۰/۴‬درصد‪ ،‬در تامين فضاي ملموس و‬ ‫مطلوب مشتريان ‪ ۸۱‬درصد‪ ،‬در حوزه قابليت اعتماد‬ ‫مشتري ‪ ۸۲/۴‬درصد‪ ،‬و در حوزه تضمين رضايتمندي‬ ‫مش��تريان از بانك انصار ‪ ۸۷‬درصد اندازه گيري شد‪.‬‬ ‫گفتني اس��ت بانك انصار به‌عنوان يك بانك ارزشي‬ ‫و مردمي‌در نظر دارد با هدف ارتقاي س��طح رضايت‬ ‫مشتريان خود نسبت به توسعه سيستم‌هاي مديريت‬ ‫كيفيت به‌ويژه توس��عه س��امانه خدمات مش��تريان‪،‬‬ ‫استقرار نظام آراستگي و تعريف پروژه‌هاي بهبود در‬ ‫سطح شعب اقدام نمايد‪g .‬‬ ‫‪85‬‬
‫معاون اول رئيس‌جمهور‪:‬‬ ‫توليد رانا در شرايط تحريم‪ ،‬ارزش دو‌چندان دارد‬ ‫محمد رض��ا رحيم��ي‌با‌حضور در‬ ‫شركتايران‌خودرو‪،‬خطتوليددومينبرند‬ ‫ملي ايران خودرو «رانا» را مورد بهره‌برداري‬ ‫قرار‌داد‪ .‬معاون اول رئيس‌جمهور همچنين‬ ‫پيش‌از افتتاح اين خط توليد‪ ،‬از سالن‌هاي‬ ‫بدنه‌س��ازي و مونتاژ «رانا» بازديد كرد و با‬ ‫توضيحات وزير صنعت‪ ،‬معدن و تجارت‬ ‫در جريان جزئي��ات و روند فعاليت‌هاي‬ ‫ي همچنين پس از افتتاح خط توليد انبوه «رانا» در جمع‬ ‫اين خط توليد قرار گرفت‪ .‬رحيم ‌‬ ‫خبرنگاران با قدرداني از دست‌اندركاران توليد اين خودرو اظهار‌داشت‪« :‬رانا خودرويي‬ ‫است كه با استانداردهاي روز مطابقت داشته و از نظر نرمي‌و شكل ظاهري نيز طراحي‬ ‫خوبي دارد‪ ».‬معاون اول رئيس‌جمهور در ادامه ضمن ابراز خرسندي از افتتاح خط توليد‬ ‫انبوه اين خودرو‪ ،‬تصريح كرد‪« :‬در حال حاضر شرايط كشور ما شرايطي است كه در معرض‬ ‫تحريم‌هاي قدرت‌هاي ظالم هستيم و پيشرفت‌هايي هم چون افتتاح خط توليد خودروي‬ ‫رانا در شرايط تحريم ارزش دوچنداني دارد‪ ،‬چرا كه نشان مي‌دهد ما در درون مشكالت‬ ‫به‌پيشرفت‌ها دست يافته‌ايم‪g».‬‬ ‫نايب رئيس اول مجلس شوراي اسالمي‪:‬‬ ‫پيشر فت‌هاي صنعت خودرو كشور پاسخي به تحريم‌هاست‬ ‫نايبرئيساولمجلسشوراياسالمي‬ ‫در س��خناني در مراس��م راه اندازي خطوط‬ ‫توليدرانا‪،‬پيشرفت‌هايايران‌خودرودرزمينه‬ ‫طراحي و توليد محصوالت جديد را مورد‬ ‫تحسينوتقديرقرارداد‪.‬ويدرادامه‪،‬افزايش‬ ‫داخلي‌س��ازي قطعات خ��ودرو را مرهون‬ ‫تحريم‌هاودستانتوانمندمتخصصانداخلي‬ ‫دانستوافزود‪«:‬اگرتحريم‌هانبودندقطعات‬ ‫درحد‪ 65‬الي‪ 70‬درصددرداخلكشورتوليدمي‌شدوماناچاربهتامينمابقيقطعاتازخارج‬ ‫ازكشوربوديم‪،‬اماتحريم‌هاباعثشد‪،‬حتيقطعاتبدنهراناهمدرشركتقالب‌هايصنعتي‬ ‫ايرانخودروو‪ 90‬درصدمجموعقطعاتاينخودرووسايرمحصوالتايران‌خودرودرداخل‬ ‫كشورتوليدشود‪».‬ابوترابيفردافزود‌‪«:‬داخلي‌سازيصد‌در‌صدقطعاتخودروصرفهاقتصادي‬ ‫ندارد‪،‬امادرصورتيكهمجبورباشيماينكارراهمانجامخواهيمدادوازمسير‌ترقيكهتحريم‬ ‫پيش‌رويما مي‌گذارداستقبالمي‌كنيم‪».‬نايبرئيساولمجلسشوراياسالميتحريمايران‬ ‫توسطكشورهايغربيرافرصتيمناسببرايپيشرفتكشوردانستواظهارداشت‌‪«:‬دهه‬ ‫چهارمانقالبدههتبديلايرانبهقدرتبزرگاقتصادياست‪g».‬‬ ‫نجم‌الدين‪:‬‬ ‫ايران‌خودرو براي طراحي و توليد پلتفرم‌هاي جديد‬ ‫نيازمند حمايت دولت است‬ ‫كوتاه از اقتصاد مثلث شماره‪131‬‬ ‫گروه صنعتي ايران خودرو در ت��دارك طراحي و‬ ‫توليد دو پالتفرم جديد با س��رمايه‌گذاري هزار ميليارد‬ ‫توم��ان‪ ،‬نيازمند همكاري و مس��اعدت‌هاي همه‌جانبه‬ ‫دولت و ساير دستگاه‌هاي مربوطه است‪ .‬مهندس جواد‬ ‫نجم‌الدين‪ ،‬مدير‌عامل گروه صنعتي ايران خودرو با بيان‬ ‫اين مطلب در مراس��م افتتاح خطوط توليد رانا به‌عنوان‬ ‫دومين برند ملي ايران‌خودرو اظهار داش��ت‪« :‬اينكه در‬ ‫مدت هفت سال با طراحي و توليد اين دو پالتفرم امكان‬ ‫ي مهم و‬ ‫توليد‪11‬خودروي جديد فراهم خواهد شد‪ ،‬گام ‌‬ ‫اساسي در زمينه خودكفايي در صنعت خودرو به‌شمار‬ ‫مي‌رود كه در صورت مس��اعدت دول��ت‪ ،‬مي‌توان اين‬ ‫كار را در مدت پنج س��ال صورت داد‪ ».‬وي با اش��اره به‬ ‫تش��ريف‌فرمايي مقام معظم رهبري به ايران خودرو در‬ ‫فروردين س��ال ‪ 89‬گفت‪« :‬دي��دار مقام‌معظم‌رهبري از‬ ‫ايران‌خودرو و فرمايشات معظم‌له انگيزه تازه‌اي در ايران‬ ‫خودرو ايجاد كرد تا در جهت خودكفايي با‌هدف تقويت‬ ‫برند ملي‪ ،‬اقدامات راهبردي در دس��تور كار قرار گيرد‪.‬‬ ‫نجم‌الدين در همين حال طراحي و توليد رانا را پاس��خ‬ ‫عملي به‌تحريم‌ها دانست و تاكيد كرد‪« :‬طراحي و توليد‬ ‫اين خودرو در مدت ‪ 19‬ماه نشان داد كه ما قادريم بدون‬ ‫نياز به خارجي‌ها در مسير خودكفايي قدم برداريم‪ ».‬مدير‬ ‫توليد روزانه ‪ 300‬دستگاه موتور ‪ EF7‬در‌‌ايران خودرو‬ ‫در حال حاضر روزانه حدود‪ 300‬دستگاه موتور‪ EF7‬در ايران‌خودرو توليد و بر‌روي‬ ‫محصوالت خانواده سمند نصب مي‌شود و براي افزايش توليد‪ ،‬برنامه روزانه‪ 500‬دستگاه‬ ‫نيز در دستور كار قرار خواهد گرفت‪ .‬دكتر حسين نجاري‪ ،‬قائم مقام توليد ايران‌خودرو با‬ ‫بياناينمطلبگفت‪«:‬تاپايانسال‌جاريحداقل‪120‬هزاردستگاهموتور‪ EF7‬توليدخواهد‬ ‫ش��د‪ ».‬وي موتور ‪ EF7‬را داراي نقش مهم در راهبرد قواي محركه ايران‌خودرو دانست و‬ ‫گفت‪«:‬اينموتور در دو حالت دوگانه سوزوبنزينيتوليد مي‌شودو با‌توجه با استقبال بازارو‬ ‫خواستهمشتريان‪،‬بيشاز‪ 70‬درصدآنبه‌مدلپايهگازسوزاختصاصدارد‪».‬نجاريبا‌اشارهبه‬ ‫مشاركتشبكهتامينداخليازطراحيتاتوليداينموتور‪،‬اظهارداشت‪«:‬تمامي‌قطعاتاين‬ ‫موتور در داخل كشور توليد مي‌شود‪ ،‬اما با توجه به باال بودن سطح فناوري آن‪ ،‬توانمندسازي‬ ‫قطعهسازانبراياينكار‪،‬مستلزمزماناست‪».‬ويكسبدانشفنيقوايمحركهروزجهاني‬ ‫را از‌دستاوردهاي موتور‪ EF7‬در ايران دانست و گفت‪« :‬با داخلي سازي سيلندر و سر سيلندر‬ ‫موتور ملي‪ ،‬ايران خودرو توان توليد روزانه‪ 700‬دستگاه از اين نوع موتور را دارد‪ ».‬قائم مقام‬ ‫مدير‌عامل ايران‌خودرو‪ ،‬توليد اين موتور در سال‌هاي‪ 89‬و‪ 90‬را به‌ترتيب‪ 25‬هزار و‪ 65‬هزار‬ ‫دستگاه ذكر كرد كه بيش از ‪ 70‬درصد آن پايه گازسوز توليد شده است‪ .‬نجاري‪ ،‬طراحي و‬ ‫توليد اين موتور را گامي‌اساسي در توسعه و تكامل خودروي ملي دانست و گفت‪« :‬تا‌كنون‬ ‫‪ 80‬قطعه ساز داخلي در تامين قطعات اين موتور همكاري مي‌كنند‪g».‬‬ ‫‪86‬‬ ‫عامل گروه صنعتي ايران خودرو از عرضه اين خودرو به‬ ‫بازارهاي جهاني با استاندارد يورو چهار خبر داد و گفت‪:‬‬ ‫«رانا‪ ،‬به‌گونه‌اي طراحي شده كه ضمن دارا بودن قابليت‬ ‫ارتقا به يورو پنج‪ ،‬از استانداردهاي ايمني براي سرنشينان‬ ‫و عابر‌پياده نيز برخوردار است‪ .‬وي از شروع توليد دنا كه‬ ‫نسل تكامل يافته سمند است‪ ،‬در اواخر امسال خبر داد و‬ ‫آن را حاصل تجاربي دانست كه كارشناسان ايران خودرو‬ ‫در روند طراحي و توليد خودروهايي مانند سمند و رانا‬ ‫به‌دس��ت آورده‌ان��د‪ ».‬نجم‌الدي��ن افزود‪« :‬دس��ت‌يابي‬ ‫به دانش‌فني خودكفاي��ي در طراح��ي و توليد خودرو‬ ‫به‌خصوص در بخش الكترونيك خ��ودرو از مهم‌ترين‬ ‫دستاوردهاي ايران خودرو در نتيجه طراحي و توليد رانا‬ ‫اس��ت‪ .‬مدير‌عامل گروه صنعتي ايران‌خودرو در همين‬ ‫حال به اين موضوع اشاره كرد كه ايران خودرو در سال‬ ‫حمايت از توليد ملي گام‌هاي مهمي‌در راه خودكفايي‬ ‫برداشته كه طراحي و توليد رانا و دنا از نمونه‌هاي بارز آن‬ ‫بوده و برنامه‌هاي مدوني نيز براي ارتقاي كيفيت و ايمني‬ ‫خودروهاي خود در دستور كار دارد‪ ».‬وي ابراز اميدواري‬ ‫كرد كه با حمايت‌هاي اصولي كارگروه صنعت از اقدامات‬ ‫گروه صنعتي اي��ران خودرو در زمين��ه طراحي و توليد‬ ‫خودرو‌هاي جديد‪ ،‬روند خودكفايي و س��اخت داخل‬ ‫كردن خودروها شتاب بيشتري به خود بگيرد‪g.‬‬ ‫بانك تجارت عليه اتحاديه اروپا شكايت كرد‬ ‫بانك تجارت با رد اتهام دست داشتن در فعاليت‌هاي هس��ته‌اي ايران از اتحاديه‬ ‫اروپا به علت مسدود كردن دارايي‌هاي خود در اروپا شكايت كرد‪ .‬بانك تجارت ايران از‬ ‫اتحاديه اروپا به علت مسدود كردن دارايي‌هاي اين بانك در اروپا شكايت كرد‪ .‬اتحاديه‬ ‫اروپا اعالم كرد‪« :‬اين بانك مي‌گويد كه شوراي قانون‌گذاري اين اتحاديه ثابت نكرده‬ ‫است كه بانك تجارت از قانون تحريم‌ها تخلف كرده است‪ ».‬يك مقام رسمي اتحاديه‬ ‫اروپا گفت‪« :‬بانك تجارت در شكايت خود عليه اتحاديه اروپا آورده است‪ ،‬اين اتحاديه‬ ‫نتوانسته است ثابت كند كه بانك فعاليت‌هاي اتمي‌‌ايران را تسهيل كرده و به ديگر بانك‌ها‬ ‫براي دور زدن تحريم‌ها كمك كرده است‪ .‬اتحاديه اروپا در اوايل سال جاري ميالدي‬ ‫برابر با ‪ 4‬بهمن ماه هرگونه معامله با بانك تجارت اي��ران را متوقف كرد‪ ».‬اين اتحاديه‬ ‫مدعي شده بود كه بانك تجارت در سال‌هاي گذشته ده‌ها ميليون‌دالر به سازمان انرژي‬ ‫اتمي‌ايران در راه غني سازي اورانيوم كمك كرده است‪ .‬بانك تجارت نزديك به دوهزار‬ ‫شعبه در ايران و خارج از كشور‪ ،‬از جمله در فرانسه و تاجيكستان‪ ،‬دارد‪ .‬اتحاديه اروپا تا‬ ‫به حال دارايي‌هاي ‪ 433‬شركت و ‪ 113‬فرد حقيقي را در چارچوب گسترش تحريم‌ها‬ ‫عليه ايران مسدود كرده است‪ .‬پيش از اين تحريم‪ ،‬وزارت خزانه‌داري آمريكا يك روز‬ ‫پس از تصويب نفتي ايران از سوي اتحاديه اروپا بانك تجارت را در فهرست تحريم‌هاي‬ ‫خود قرار داده بود‪g .‬‬

آخرین شماره های هفته نامه مثلث

هفته نامه مثلث شماره 418

هفته نامه مثلث شماره 418

شماره : ۴۱۸
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۲۸
هفته نامه مثلث شماره 417

هفته نامه مثلث شماره 417

شماره : ۴۱۷
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۲۱
هفته نامه مثلث شماره 416

هفته نامه مثلث شماره 416

شماره : ۴۱۶
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۱۴
هفته نامه مثلث شماره 415

هفته نامه مثلث شماره 415

شماره : ۴۱۵
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۰۷
هفته نامه مثلث شماره 414

هفته نامه مثلث شماره 414

شماره : ۴۱۴
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۶/۳۱
هفته نامه مثلث شماره 413

هفته نامه مثلث شماره 413

شماره : ۴۱۳
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۶/۲۱
ثبت نشریه در مگ لند

شما صاحب نشریه هستید ؟

با عضویت در مگ لند امکانات متنوعی را در اختیار خواهید داشت
ثبت نام ناشر
لطفا کمی صبر کنید !!