هفته نامه سرافرازان شماره 445 - مگ لند

هفته نامه سرافرازان شماره 445

هفته نامه سرافرازان شماره 445

هفته نامه سرافرازان شماره 445

‫هفته نامهسراسری‬ ‫دوشنبه ‪ 25‬اردیبهشت ‪ 24/1402‬شوال ‪ 15 /1444‬می ‪ /2023‬سال یازدهم‪ /‬شماره ‪ 1500 / 445‬تومان‬ ‫جنگ؛ قدیمی ترین‬ ‫ترسخودساختهبشری‬ ‫از اولین بدلکار زن سفر به ماه؛ این بار‬ ‫سینما چه می دانیم؟ با تیم چهارنفره‬ ‫ارتمیس‪II‬‬ ‫‪www.magland.ir‬‬ ‫دانستنی های‬ ‫سفر به شیراز‬ ‫‪www.sarafrazannews.ir‬‬ ‫جرج ِبست؛‬ ‫اولینسلبریتی‬ ‫دنیایفوتبال‬ ‫‪sarafrazan 94 @gmail.com‬‬ صفحه 1 ‫دوشنبه‪ 25‬اردیبهشت‪ / 1402‬شماره ‪445‬‬ ‫‪2‬‬ ‫پرونده‬ ‫جنگ؛‬ ‫قدیمی ترینترسخودساختهبشری‬ ‫مصطفیرفعت‬ ‫یشــود‬ ‫ـاد «مــا» در مقابل «ان ها» منجر م ‬ ‫ذهنیــت قبیله ای همیشــه به تضـ ِ‬ ‫‪mrafat0@gmail.com‬‬ ‫و ترســی نهفتــه از «دیگــری» ایجــاد می کنــد که فرهنگش در تضــاد یا حداقل‬ ‫ـود فــرد اســت‪ .‬ایــن تــرس‪ ،‬همراه با میل به گســترش‪ ،‬یا حفاظــت از منابع ضــروری‪ ،‬اغلب‬ ‫بــا فرهنــگ خـ ِ‬ ‫منجــر بــه «جنــگ» می شــود‪ .‬به هرحــال جهــان از جنگ خســته نشــده اســت؛ طبــق گزارش دانشــنامه‬ ‫‪World History‬؛ اولیــن جنــگ ثبت شــده تاریــخ‪ ،‬در بین النهریــن در ســال ‪ 2700‬قبل از میــاد بیــن‬ ‫ســومر و عیالم درگرفت‪ .‬ســومریان به فرماندهی ‪ Enmebaragesi‬دراین جنگ‪ ،‬عیالمیان را شکســت‬ ‫ً‬ ‫دادنــد و به روایتــی؛ «ســاح های عیــام را به عنــوان غنائــم بــا خــود بردنــد»‪ .‬تقریبــا هم زمــان بــا ایــن‬ ‫َ‬ ‫اتفــاق‪« ،‬گیلگ ِمــش» پادشــاه «اوروک» بــه همســایگان خــود لشکرکشــی کــرد تــا بــرای ســاخت معبــد‪،‬‬ ‫یســت؛ شــواهد‬ ‫یکــه اســتدالل شــده او یــک شــخصیت اساطیر ‬ ‫درخــت «ســدر» تهیــه کنــد‪ .‬در حال ‬ ‫َ‬ ‫باستان شناســی پادشــاه تاریخــی ‪ Enembaragesi‬کــه در حماســه «گیلگ ِمــش» ذکــر شــده اســت‪ ،‬بــه‬ ‫ً‬ ‫ایــن ادعــا کمــک می کنــد کــه دومــی‪ ،‬یــک شــخصیت واقعــی تاریخــی نیــز بــوده اســت‪ .‬البتــه جنــگ قطعا‬ ‫شهــای در حال جنــگ مربــوط بــه‬ ‫در ســال ‪ 2700‬قبل از میــاد اغــاز نشــد‪ .‬قدیمی تریــن تصاویــر از ارت ‬ ‫َ‬ ‫ـاهی «کیــش» اســت و مربــوط بــه حــدود ‪ 3500‬ســال قبل از میــاد‪« .‬اریحــا» کــه همــراه «اوروک»‬ ‫پادشـ ِ‬ ‫لقــب قدیمی تریــن شــهر جهان لقب دارند‪ ،‬شــواهد محکمی در اختیار باستان شناســان قــرار داده که‬ ‫نشــان می دهــد یــک شــهر مســتحکم قبــل از ‪ 7000‬ســال قبل از میــاد در این مکان وجود داشــته اســت‪.‬‬ ‫ُ‬ ‫دیوارهــای قلعــه سـه متر ضخامــت و ‪ 3.9‬متــر ارتفــاع داشــتند و توســط خندقــی ب هعــرض نه متــر عمــق‬ ‫احاطــه شــده بــود کــه به شــدت اهمیــت دفــاع را نشــان می دهــد ‪ ...‬ازان تاریــخ تاکنــون‪ ،‬بشــر همــواره بــا‬ ‫جنــگ زیســته و لحظـه ای متوقــف نشــده اســت‪.‬‬ صفحه 2 ‫دوشنبه‪ 25‬اردیبهشت‪ / 1402‬شماره ‪445‬‬ ‫پرونده‬ ‫‪3‬‬ ‫افزایش هزینه های نظامی؛ خرید امنیت ملی یا تهدیدی جهانی؟!‬ ‫به ادعـای یـک اندیشـکده دفاعـی برجسـته؛ هزینه هـای نظامـی جهان در سـال ‪ ۲۰۲۲‬بـه باالترین میزان خـود معادل‬ ‫‪ ۲٫۲۴‬تریلیـون دالر رسـید؛ حملـه «روسـیه» بـه «اوکرایـن» را عام ِـل اصل ِـی افزایـش شـدید هزینه های نظامی در سراسـر‬ ‫اروپـا می داننـد‪« .‬موسسـه تحقیقـات صلـح بین المللـی اسـتکهلم» (‪ )SIPRI‬در گزارش سـاالنه خود دربـاره هزینه های‬ ‫ـدی‬ ‫نظامـی جهانـی اعلام کـرد کـه هزینه هـای جهانـی بـرای هشتمی ‬ ‫نسـال متوالـی افزایـش یافتـه و افزایـش ‪ ۱۳‬درص ِ‬ ‫ن هزینه هـا در اروپـا‪ ،‬تندتریـن افزایـش در حداقـل ‪ ۳۰‬سـال اخیر اسـت‪ .‬کارشناسـان ‪ SIPRI‬گفته انـد بیشـتر ان بـا‬ ‫ایـ ‬ ‫احتمالی «روسـیه»‪ ،‬هزینه های نظامی‬ ‫تهدیدات‬ ‫درگیری های «اوکراین» مرتبط اسـت؛ اما سـایر کشـورها نیز به بهانه‬ ‫ِ‬ ‫ِ‬ ‫خـود را افزایـش دادنـد‪« .‬نـان تیـان»؛ محقـق ارشـد برنامـه هزین ههـای نظامـی و تولیـد تسـلیحات ‪ SIPRI‬می گویـد‪:‬‬ ‫«افزایـش مسـتمر هزینه هـای نظامـی جهانـی در سـال های اخیـر‪ ،‬نشـانه ای از این اسـت که در جهانـی ناامـن زندگـی‬ ‫می کنیـم‪ .‬دولت هـای مختلـف درپاسـخ به بدترشـدن محیـط امنیتـی کـه بهبـود ان در اینـده نزدیـک پیش بینـی‬ ‫نمی شـود‪ ،‬قـدرت نظامـی خـود را تقویـت می کننـد»‪ .‬به ادعـای ایـن منبـع؛ «مسـکو» در سـال ‪ ۲۰۱۴‬بـه شـبه جزیره‬ ‫ طلب شرق این کشور (اوکراین) قبل از شروع تهاجم گسترده خود‬ ‫«کریمه» حمله و ان را تصرف و از شورشیان جدایی ِ‬ ‫در فوریه ‪ ،۲۰۲۲‬حمایت کرد‪ .‬طبق گزارش ‪SIPRI‬؛ این اقدامات زنگ خطری را میان سایر همسایه های «روسیه» یا‬ ‫ان هایی کـه یک زمانـی بخشـی از حـوزه نفـوذ «اتحاد جماهیر شـوروی» بودنـد‪ ،‬ب هصـدا دراورد؛ به طوری که هزینه های‬ ‫درمـورد «لیتوانـی» نیـز ‪ ۲۷‬درصـد افزایـش یافت‪ .‬در اوریـل ‪« ،۲۰۲۳‬فنالند» که مـرز ان با‬ ‫نظامـی «فنالنـد» ‪ ۳۶‬درصـد و‬ ‫ِ‬ ‫«روسـیه» چیـزی حـدود ‪ ۱۳۴۰‬کیلومتـر امتـداد دارد‪ ،‬سـی ویکمین عضـو «ناتو» شـد‪« .‬سـوئد» نیز که بیش از ‪۲ ۰۰‬سـال‬ ‫از اتحـاد نظامـی اجتنـاب کـرده اسـت‪ ،‬می خواهـد بـه ان بپیونـدد‪« .‬لورنـزو اسـکارازاتو»؛ محقـق برنامـه هزین ههـای‬ ‫ً‬ ‫نظامـی و تولیـد تسـلیحات ‪ SIPRI‬می گویـد‪« :‬درحالی کـه تهاجـم تمام مقیـاس بـه اوکرایـن در فوریـه ‪ ۲۰۲۲‬قطعـا بـر‬ ‫تصمیم هـای هزینه هـای نظامـی در ‪ ۲۰۲۲‬تاثیـر گذاشـت‪ ،‬نگرانی ها درمورد تجاوز روسـیه برای مـدت طوالنی تر ایجاد‬ ‫شـده اسـت»‪ .‬بسـیاری از جوامـع بلـوک شـرق سـابق‪ ،‬از سـال ‪( ۲۰۱۴‬وقتـی «کریمـه» ضمیمـه «روسـیه» شـد)‪ ،‬بیـش از‬ ‫دوبرابـر‪ ،‬هزینه هـای نظامی شـان را افزایـش داده اند‪ .‬کارشناسـان این اندیشـکده مدعی شـده اند؛ هزینه های نظامی‬ ‫در «اوکراین» بیش از شـش برابر افزایش یافته اسـت و به ‪ ۴۴‬میلیارددالر در سـال ‪ ۲۰۲۲‬رسـید؛ یعنی باالترین افزایش‬ ‫جهان سال ‪2023‬‬ ‫نقشه جنگ در‬ ‫ِ‬ ‫گذشت ‪ 78‬سال از پایان‬ ‫‪ 8‬می ‪ 2023‬مصادف بوده با‬ ‫ِ‬ ‫جنگ جهانی دوم در اروپا‪ .‬جنگی خونین و وسیع که‬ ‫جان میلیون ها نفر را در خا ک اروپا گرفت‪ .‬جنگ در‬ ‫شرق این قاره‪ ،‬همچنان یک واقعیت خشن است‪.‬‬ ‫همان طور که داده های ‪ ACLED‬نشان می دهد؛‬ ‫بخشی قابل توجه از چهارگوشه کره زمین هنوز درگیر‬ ‫نوعی درگیری ست‪ .‬نواحی رنگی دراین داده نما‪،‬‬ ‫کشورهایی را نشان می دهد که در ان ها گزارش هایی‬ ‫از درگیری های مسلحانه؛ شامل نیروهای دولتی و‪/‬یا‬ ‫گروه های شورشی در سال ‪ 2023‬گزارش شده است‪.‬‬ ‫به راحتی می توان مشاهده کرد جنگ در سراسر‬ ‫جهان درهمین سال ‪ 2023‬تاچه اندازه گسترده است‪.‬‬ ‫طوالنی تریننبرد تاریخ‬ ‫امپراتوری کاتولیک اسپانیا و مورها (که زمانی در الجزایر و مرا کش کنونی‬ ‫سا کن بودند) طوالنی ترین نبرد تاریخ را انجام دادند‪ .‬نبرد ‪ Iberian‬که به‬ ‫جنگ های بازپس گیری اندلس معروف است؛ از سال ‪ 711‬تا ‪ 1492‬یعنی‬ ‫‪781‬سال طول کشید؛ که بیش از سه برابر تاریخ «ایاالت متحده» است‪.‬‬ ‫«اسپانیا» با ورود مورها مخالفت کرد و زمانی که ان ها کوشیدند از دریای‬ ‫مدیترانه به اروپا بگذرند‪ ،‬ان ها را وارد جنگ کرد‪ .‬ا گرچه این نمونه جزو‬ ‫جنگ های صلیبی نبود‪ ،‬کلیسای کاتولیک از این نبرد حمایت کرد‪ .‬سلطه‬ ‫و قلمرو مورها طی قرن ‪ 15‬کاهش یافت‪ .‬هنگامی که اسپانیایی ها «گرانادا»‬ ‫را پس گرفتند و حکومت خود را در منطقه برقرار کردند‪ ،‬به پایان رسید‪.‬‬ ‫کسـاله در هزین ههـای نظامـی یـک کشـور کـه تا کنـون در داد ههـای ‪ SIPRI‬ثبت شـده‪ :‬به عنـوان درصـدی از «تولید‬ ‫ی ‬ ‫ناخالـص داخلـی» (‪)GDP‬؛ هزین ههـای نظامـی در سـال ‪ ۲۰۲۲‬بـه ‪ ۳۴‬درصـد افزایـش یافـت؛ درحالی کـه سـال قبـل ازان‬ ‫‪ ۳٫۲‬درصـد بـود! طبـق گـزارش ‪SIPRI‬؛ مخـارج نظامـی «روسـیه» نیـز در سـال ‪ ۲۰۲۲‬حـدود ‪ ۹٫۲‬درصـد رشـد کـرد و بـه‬ ‫حـدود ‪ ۸۶٫۴‬میلیـارددالر رسـید؛ این رقـم معـادل ‪ ۴٫۱‬درص ِـد تولید ناخالص داخلی «روسـیه» در سـال ‪ ۲۰۲۲‬بود که از‬ ‫‪ ۳٫۷‬درصـد در سـال ‪ ،۲۰۲۱‬افزایـش داشـته اسـت! البتـه طبـق معمـول؛ در رده بنـدی کشـورهایی بـا بیشـترین افزایش‬ ‫رقـم مخـارج نظامـی‪« ،‬ایاالت متحـده» همچنـان جایـگاه اول جهـان را ب هنـام خود سـند زده‪ :‬بـا افزایـش ‪ ۰٫۷‬درصدی‪،‬‬ ‫بـه ‪ ۸۷۷‬میلیـارددالر در سـال ‪۲۰۲۲‬؛ کـه ‪ ۳۹‬درصـد از کل هزین ههـای نظامـی جهـان را تشـکیل می دهـد! «تیـان» از‬ ‫ً‬ ‫یسـابقه کمک های نظامی مالی سـت که به اوکراین ارائه‬ ‫‪ SIPRI‬گفته اسـت که این افزایش عمدتا ناشـی از «سـطح ب ‬ ‫کـرده اسـت»‪ .‬طبـق گـزارش ایـن اندیشـکده؛ کمـک نظامی مالـی «ایاالت متحـده» بـه «اوکرایـن» در سـال ‪ ۲۰۲۲‬بالغ بر‬ ‫‪ ۱۹٫۹‬میلیـارددالر بـود‪« .‬چیـن» بـا اختصـاص ‪ ۲۹۲‬میلیـارددالر در سـال ‪ ،۲۰۲۲‬دومیـن رده این فهرسـت را دراختیـار‬ ‫دارد‪ .‬این رقم ‪ ۴٫۲‬درصد بیشتر از سال ‪ ۲۰۲۱‬و نشانگر بیست وهشتمین افزایش ساالنه متوالی ست‪ .‬درهمین حال‪،‬‬ ‫ش هزین ه کرد که نسـبت به سـال‬ ‫«ژاپـن» در سـال ‪ ۲۰۲۲‬رقـم ‪ ۴۶‬میلیـارددالر بـرای تقویـت و توسـعه نیروهـای نظامی ا ‬ ‫قبلش ‪ ۵٫۹‬درصد افزایش داشـت و طبق براورد ‪SIPRI‬؛ این‪ ،‬باالترین سـطح هزینه های نظامی «ژاپن» از سـال ‪۱۹۶۰‬‬ ‫بوده است‪ .‬درواقع‪ ،‬دور کشور «ژاپن» و «چین» هزینه های نظامی در اسیا و اقیانوسیه را که بالغ بر ‪ ۵۷۵‬میلیارددالر‬ ‫بـود‪ ،‬رهبـری کرده انـد‪ .‬بایـد دانسـت کـه هزین ههـای نظامـی در منطقـه‪ ،‬حداقـل از سـال ‪ ۱۹۸۹‬درحال افزایـش بـوده‪.‬‬ ‫تنش ها در شـرق اسـیا بر سـر جزیره خودمختار «تایوان» که «پکن» ان را بخشـی از خا ک خویش می داند‪ ،‬باال گرفته‬ ‫ً‬ ‫اسـت‪« .‬چیـن» همچنیـن ادعـای مالکیـت تقریبـا تمـام «دریـای چیـن جنوبـی» را دارد؛ مسـیر تجـاری بـزرگ دریایـی‬ ‫کـه «فیلیپیـن»‪« ،‬ویتنـام» و «مالـزی» نیـز بخشـی ازان را مدعـی هسـتند‪ .‬ازسـویی‪« ،‬ژاپـن» و «چیـن» نیـز بـر سـر جزایر‬ ‫لشـرقی «تایـوان» قـرار دارنـد‪ ،‬درگیـر مناقشـه اند‪« .‬توکیـو» بـا «مسـکو» نیـز بـر سـر‬ ‫«سـنکا کو» یـا «دیائیـو» کـه در شما ‬ ‫لشـرقی «هوکایدو» واقع اسـت و در پایان جنگ‬ ‫سـرزمین های شـمالی («جزایر کوریل» به ادعای روسـیه) که در شما ‬ ‫یمـدت دارد‪.‬‬ ‫جهانـی دوم توسـط «اتحـاد جماهیـر شـوروی» تصرف شـد‪ ،‬اختالفـی طوالن ‬ صفحه 3 ‫دوشنبه‪ 25‬اردیبهشت‪ / 1402‬شماره ‪445‬‬ ‫‪4‬‬ ‫پرونده‬ ‫شاخص شدت درگیری ‪ACLED‬؛‬ ‫سنجشی جدید از پیچیدگی های خشونت سیاسی‬ ‫ً‬ ‫لسـال گذشـته میلادی‪ ،‬سـطحی از «خشـونت‬ ‫«خشـونت سیاسـی» در سـال ‪ 2022‬فرا گیـر بـود و در سـال ‪ 2023‬نیـز بـه گسـترش خـود ادامـه داده اسـت‪ .‬تقریبـا همـه کشـورهای جهـان درطو ‬ ‫یشـود و می توانـد اشـکال مختلفـی داشـته باشـد‪ .‬مرکـز داده پردازی ‪ ACLED‬که توسـط اسـتاد خشـونت سیاسـی‬ ‫نحـال‪ ،‬تعـارض ب هطـور «مسـاوی» توزیـع نم ‬ ‫سیاسـی» را تجربـه کردنـد‪ .‬باای ‬ ‫ـام «کلیونـات رالیـگ» در سـال ‪ 2005‬ایجـاد شـد و از سـال ‪ ،2014‬به عنـوان یـک نهـاد غیرانتفاعـی و غیردولتـی ادامـه فعالیـت می دهـد‪ .‬این مجموعـه‪،‬‬ ‫ن‬ ‫ه‬ ‫ ‬ ‫ب‬ ‫ـکس»‬ ‫و جغرافیـا در دانشـگاه «ساس‬ ‫ِ‬ ‫خهـا‪ ،‬عاملان‪ ،‬تلفات و ‪« ...‬درگیری های مسـلحانه» در سراسـر جهان را جمع اوری و در قالب گزارش هایی منتشـر می کند‪ .‬تا کنـون ‪ACLED‬‬ ‫نهـا‪ ،‬تاری ‬ ‫داده هـای بی درنـگ (‪ )RTD‬دربـاره مکا ‬ ‫در مجمـوع بیـش از یک میلیـون رویـداد بین الملل ِـی مرتبـط را ثبـت کـرده اسـت‪ .‬ایـن مرکز قصد دارد برای مقابله با چالش «بررسـی دقیق و مقایسـه سـطوح شـدت تعـارض»‪ ،‬معیاری را تعیین‬ ‫ـمی ایـن شـاخص اسـت که باتکیه بر‬ ‫کنـد کـه بـا نـام «شـاخص شـدت درگیـری» (‪ )CSI‬ارائـه خواهـد شـد‪ .‬گـزارش ‪ 19‬ژانویـه ‪ 2023‬منتشرشـده در سـایت ‪ ACLED‬درواقـع‪ ،‬اولیـن نمونـه ایـن رس ِ‬ ‫اخرین داده های مرتبط و لحاظ چهار فا کتور کلیدی‪ ،‬شـدیدترین اشـکال درگیری را شناسـایی و ارزیابی می کند؛ و بینش جدیدی درمورد چگونگی و مکان وقوع درگیری های شـدید ارائه‬ ‫می دهـد‪ .‬طبـق گـزارش ایـن مرکـز؛ ‪ 46‬کشـور و منطقـه در اغـاز سـال ‪ ،2023‬دارای معیارهـای حداقل یک شـاخص شـدت بوده اند که ازاین میان‪ ،‬ا کنـون ‪ 19‬مورد با معیارهای ‪CSI‬؛ در سـطوح‬ ‫یشـوند‪.‬‬ ‫یشـدید» طبقه بندی م ‬ ‫درگیـری «شـدید» یا «خیل ‬ صفحه 4 ‫دوشنبه‪ 25‬اردیبهشت‪ / 1402‬شماره ‪445‬‬ ‫پرونده‬ ‫درگیری‪ ،‬پیچیده و گسـترده اسـت‪ .‬در سـطح جهانی‪ ،‬بیش از ‪125700‬‬ ‫رویـداد «خشـونت سیاسـی» تنهـا در سـال ‪ 2022‬رخ داد کـه متاسـفانه‬ ‫منجربه مـرگ بیـش از ‪14550‬نفـر شـد! در سـال ‪( 2021‬اخریـن سـالی‬ ‫کـه امـار جمعیتـی قابل مقایسـه بـرای ان دردسـترس اسـت)‪ACLED ،‬‬ ‫ً‬ ‫ درصد جمعیت جهان (تقریبا ‪ 1.7‬میلیاردنفر)‬ ‫تخمین زد که حدود ‪20‬‬ ‫ِ‬ ‫درمعرض «خشـونت سیاسـی» قـرار گرفته اند؛ این حـوادث‪ ،‬از حمالت‬ ‫اوبـاش بـه طرفـداران احـزاب سیاسـی و تـرور مقامـات محلـی گرفتـه‬ ‫لهـا را‬ ‫تـا قتل هـای دولتـی‪ ،‬درگیری هـای شورشـیان و خشـونت کارت ‬ ‫شـامل می شـد‪ .‬البتـه گاهـی‪ ،‬چندین نـوع خشـونت هم زمـان در یـک‬ ‫کشـور رخ می دهـد و مـردم و دولـت بـا چندیـن «تهدید مـوازی» مواجه‬ ‫می شـوند‪ .‬بـرای کاهـش ایـن تهدیدهـا‪ ،‬همـه ذی نفعـان؛ ازجملـه‬ ‫سیاسـت گذاران‪ ،‬تحلیلگـران‪ ،‬سـازمان های جامعـه مدنـی‪ ،‬مشـاغل‬ ‫«ارزیابـی بی طرفانـه‪ ،‬مسـتقیم و قابل اعتمـاد»‬ ‫و رسـانه ها‪ ،‬نیـاز بـه‬ ‫ِ‬ ‫از «شـدت درگیـری» دارنـد‪ .‬تعییـن اینکـه کـدام کشـورها در «اسـتانه‬ ‫شـدت» قـرار دارنـد‪ ،‬کمـک می کنـد تـا راهکارهایـی بـرای جلوگیـری از‬ ‫ هـای احتمالـی بعـدی اندیشـید‪ .‬البتـه بـرای چنیـن اقدامـی‪،‬‬ ‫بحران ِ‬ ‫بومـی متعـددی را شناسـایی و الگوهـای مهمـی را‬ ‫بایـد چالش هـای‬ ‫ِ‬ ‫اسـتخراج کـرد تـا بتـوان بـه یـک «تصمیم گیـری اسـتراتژیک و عملیات ِـی‬ ‫مناسـب» رسـید‪ .‬عمـده شـاخص های موجـود‪ ،‬براسـاس شـمارش‬ ‫رویدادهـا و تلفـات هسـتند کـه ‪-‬وقتـی به تنهایـی ارزیابـی شـوند‪ ،‬از‬ ‫عوامـل تشـدیدکننده و زمینه سـازهای محلـی جـدا شـوند‪ -‬اغلـب‬ ‫نمی تواننـد تصویـری دقیـق از شـدت و حجـم درگیـری در جوامـع و‬ ‫ایـاالت مختلـف ارائـه دهنـد و بـه اشـتباه محاسـباتی نیـز می انجامنـد‪.‬‬ ‫برخی دیگـر بـر ویژگی هـا و ارزیابی هـای «شـکنندگی» تمرکـز می کننـد و‬ ‫به اندازه کافـی «خشـونت سیاسـی» و تغییـرات ان را توضیح نمی دهند‪.‬‬ ‫در سـال ‪ ،2022‬شـدیدترین سـطح خشـونت کـه برپایـه «شـمارش کل‬ ‫رویدادهـا» اندازه گیـری شـد‪« ،‬اوکرایـن» را بـا بیـش از ‪ 34400‬رویـداد‪ ،‬در‬ ‫جایـگاه اول قـرار داد و «سـوریه» (بیـش از ‪« ،)10400‬میانمـار» (بیـش از‬ ‫‪« ،)9300‬برزیـل» (بیـش از ‪« ،)7900‬مکزیـک» (بیـش از ‪ )7100‬و «یمـن»‬ ‫(بیـش از ‪ )6400‬به ترتیـب در رده هـای بعـدی رتبه بنـدی شـدند‪ .‬در‬ ‫جمع جوامعی با «بیشـترین تلفات ناشـی از درگیری» نیز «اوکراین» با‬ ‫ِ‬ ‫بیـش از ‪ 28000‬کشـته‪ ،‬رتبـه اول را داشـت‪« .‬میانمـار» (بیـش از ‪،) 19000‬‬ ‫«نیجریـه» (بیـش از ‪« ،)10600‬مکزیک» (بیـش از ‪ )7700‬و «یمن» (بیش‬ ‫بعـدی فهرسـت را به خـود اختصـاص دادند‪.‬‬ ‫از ‪ )6700‬هـم جایگاه هـای‬ ‫ِ‬ ‫«اوکراین» به دلیل جنگ با «روسیه»‪ ،‬در هردو لیست‪ ،‬در صدر است؛‬ ‫ امیز دیگـر‪ ،‬حـوادث و‬ ‫امـا بسـیاری از کشـورها ازطریـق‬ ‫شـرایط خشـونت ِ‬ ‫ً‬ ‫تلفـات پرشـمار را تجربـه کردنـد؛ مثلا درگیری هـای «میانمـار» شـامل‬ ‫صدهـا گـروه مسـلح غیردولتـی می شـود کـه علیـه «خونتـا» (واژه ای‬ ‫اسـپانیایی و به معنـای شـورای حکومتـی؛ کـه گاهـی‪ ،‬بـه شـورایی‬ ‫از نظامیـان اطلاق می شـود کـه به دنبـال کودتـا‪ ،‬قـدرت را قبضـه‬ ‫یبـر قومیت‬ ‫کرده انـد) می جنگنـد و بـه چندیـن سـازمان شورشـی مبتن ‬ ‫می پیوندند که برای دهه ها فعال بوده اند‪ .‬در «نیجریه»‪ ،‬شورش های‬ ‫«بوکوحـرام» در شمال شـرق انجـا‪ 13 ،‬درصـد از خشـونت های سیاسـی‬ ‫این کشـور را تشـکیل می دهنـد؛ امـا ا کثـر ان توسـط د ههـا گروهـک‬ ‫تثبیـت قـدرت محلـی و کنتـرل‬ ‫شـبه نظامی انجـام می شـود کـه بـرای‬ ‫ِ‬ ‫شهـای‬ ‫بـر قلمـرو و جمعیت هـای محـدود‪ ،‬انجـام می شـود کـه در بخ ‬ ‫نسـو‪،‬‬ ‫شـمال غرب و کمربنـد میانـی این کشـور متمرکـز شـده اند‪ .‬از ا ‬ ‫ی شـده کـه در‬ ‫«مکزیـک» گرفتـار یـک رابطـه خشـونت سیاسـی ‪-‬جنای ‬ ‫سـال ‪ 2022‬بیشـترین رویـداد هدف قـراردادن غیرنظامیـان در جهـان‬ ‫را ثبـت کـرده اسـت؛ و فاقـد راه حـل سیاسـی یـا نظامی‪/‬امنیت ِـی روشـن‬ ‫اسـت‪ .‬درگیری هایی با شـدت یکسـان‪ ،‬به ندرت از سـایر جهات مشابه‬ ‫ً‬ ‫دیـده می شـوند؛ مثلا در «هائیتـی» و «موزامبیـک»‪ ،‬نـرخ رویدادهـای‬ ‫درگیـری ثابـت اسـت (نزدیـک بـه ‪ 500‬واقعـه «خشـونت سیاسـی» در‬ ‫ً‬ ‫سـال)؛ امـا شـدت و خطـر ان هـا بـرای مـردم و دولت هایشـان کاملا‬ ‫متفـاوت اسـت‪ .‬خشـونت در «موزامبیـک» در مناطـق شـمالی بـا‬ ‫جمعیـت کمتـر؛ و توسـط یـک شـبکه جهـادی جهانـی حمایـت‬ ‫ترا کـم‬ ‫ِ‬ ‫یسـت که عمـده‬ ‫می شـود‪ .‬چشـم انداز گسـترش ان در اینـده‪ ،‬چیز ‬ ‫تحلیلگران را نگران کرده اسـت‪ .‬در «هائیتی» (کشـوری بسـیارکوچک تر‬ ‫بـدون اسـتقرار هیـچ دولـت مرکـزی درحال حاضـر)‪ ،‬گرو ههـای تبهـکار‪،‬‬ ‫بخـش قابل توجهـی از «پورتـو پرنـس» (پایتخـت) را در کنتـرل دارنـد و‬ ‫بهداشـتی متعـددی را به دلیـل خشـونت ها و‬ ‫بحران هـای غذایـی و‬ ‫ِ‬ ‫یهـا می تواننـد‬ ‫ناارامی هـای مـداوم‪ ،‬در ان کشـور شـاهد بوده ایـم‪ .‬درگیر ‬ ‫باتوجه به نسبت رویدادها و تلفات و خطراتی که جوامع مختلف با ان‬ ‫ً‬ ‫مواجه اند نیز متفاوت باشـد؛ مثال درحال حاضر یک فرد در «اوکراین»‬ ‫دوبرابـر بیشـتر از یـک فـرد در «مالـی» یـا «جمهـوری افریقـای مرکـزی»‬ ‫درمعـرض «خشـونت سیاسـی» قـرار دارد‪ .‬هـدف شـاخص یادشـده‬ ‫‪ ACLED‬این اسـت که ایـن پیچیدگـی را بـا تمرکـز بـر دامنـه و ماهیـت‬ ‫چندوجهـی تهدیـدات خشـونت امیز به تصویـر بکشـد‪ .‬این شـاخص از‬ ‫چهـار فا کتـور بـرای اندازه گیـری شـدت درگیـری اسـتفاده می کنـد‪:‬‬ ‫‪ .1‬مرگ ومیر‬ ‫امار همه تلفات ناشـی از «خشـونت سیاسی» بر پایه کشور‪ ،‬جمع اوری‬ ‫می شوند تا میانگین نرخ تعیین شود‪ .‬کشورهایی که باالتر از میانگین‬ ‫یشـوند‪.‬‬ ‫نشـاخص لحاظ م ‬ ‫قرار دارند‪ ،‬در ای ‬ ‫‪ .2‬خطر‬ ‫تعـداد رویدادهـای خشـونت امیز کـه غیرنظامیـان را هـدف قـرار‬ ‫می دهنـد بر پایـه کشـور جمـع اوری و طبـق جمعیـت‪ ،‬اسـتاندارد‬ ‫یشـود (رویدادهـا بـه ازای هـر ‪ 100‬هزار نفـر)‪ .‬جوامـع بـا نـرخ باالتـر از‬ ‫م ‬ ‫یشـوند‪.‬‬ ‫میانـه‪ ،‬در شـاخص گنجانـده م ‬ ‫‪ .3‬انتشار‬ ‫اندازه گیـری گسـترش درگیـری در سـطح ملـی‪ ،‬برای هر کشـور محاسـبه‬ ‫یشـود‪ .‬میانگیـن تعـداد رویـداد هفتگـی «بـاال» به عنـوان ‪1 .5‬مـورد یـا‬ ‫م ‬ ‫یشـود‪ .‬ایـن اسـتانه‪ ،‬بـا شـاخص نوسـانات و‬ ‫بیشـتر در هفتـه تعریـف م ‬ ‫پیش بینـی ریسـک ‪ ACLED‬مطابقـت دارد‪.‬‬ ‫‪ .4‬چندپارگی‬ ‫همـه گر و ههـا‪ ،‬شورشـیان و شـبه نظامیان سیاسـی فعـال مسـلح و‬ ‫سـازمان یافته در هـر کشـور؛ به اسـتثنای گرو ههـای مسـلح فاقـد هویت‬ ‫یشـوند‪.‬‬ ‫سـازمانی مسـتقل (از جملـه طرفـداران دولـت) شـمارش م ‬ ‫با توج هبـه توزیـع گرو ههـای فعـال در داخـل کشـورها‪ ،‬جوامعـی کـه‬ ‫به لحـاظ تعـداد بازیگـران صحنـه عملیـات‪ ،‬در ‪ ۸۰‬درصـد و باالتـر قـرار‬ ‫دارنـد‪ ،‬واج دشـرایط ایـن شـاخص هسـتند‪.‬‬ ‫جوامـع می تواننـد در یـک یـا چنـد شـاخص رتبـه بـاال داشـته باشـند؛‬ ‫ان ها کـه در رتب ههـای ‪ 3‬تـا ‪ 4‬شـاخص قـرار دارنـد‪« ،‬شـدیدترین‬ ‫یهـا» را تجربـه می کننـد‪ .‬همـه کشـورها و سـرزمین ها طبـق هـر‬ ‫درگیر ‬ ‫یکـه از اسـتانه معیـن فراتر رفته انـد‪ ،‬برای ثبت‬ ‫فا کتـور‪ ،‬ارزیابـی و ان های ‬ ‫تگـذاری شـده اند‪ .‬سـپس کشـورها طبـق‬ ‫در فا کتـور موردنظـر‪ ،‬عالم ‬ ‫یشـوند‪ :‬یـک‬ ‫تعـداد اسـتانه های شـاخصی کـه دارنـد‪ ،‬رتبه بنـدی م ‬ ‫شاخص‪ ،‬نشانگر شدت «محدود» است‪ .‬ترکیبی از دو‪ ،‬نشانگر شدت‬ ‫«متوسـط» اسـت‪ .‬ترکیبی از سـه‪ ،‬نشـانگر شـدت «باال»؛ و ترکیبی از هر‬ ‫چهارتـا نشـانگر شـدت «شـدید» اسـت‪ .‬براین مبنـا؛ ا کنـون ‪ ۴۶‬کشـور‬ ‫و منطقـه معیارهـای حداقـل یکـی از چهـار شـاخص را دارنـد‪ .‬ایـن ‪46‬‬ ‫تشـده‬ ‫کشـور‪ 95 ،‬درصـد از تمـام رویدادهـای «خشـونت سیاسـی» ثب ‬ ‫توسـط ‪ ACLED‬در سـال ‪ 2022‬را تشـکیل می دهنـد‪ .‬هفـت کشـوری‬ ‫کـه طبـق شـاخص ‪CSI‬؛ هـر چهـار فا کتـور را داشـته اند‪ ،‬عبارت انـد از‬ ‫«کلمبیـا»‪« ،‬هائیتـی»‪« ،‬مالـی»‪« ،‬مکزیـک»‪« ،‬میانمـار»‪« ،‬سـوریه» و‬ ‫«یمـن»‪ .‬پنج درصـد باقی مانـده از وقایـع «خشـونت سیاسـی» نیـز‬ ‫در ‪ 119‬کشـور و منطقـه دیگـر توزیـع شـده اسـت‪ .‬طبـق ایـن گـزارش؛‬ ‫ً‬ ‫تقریبـا ‪ 30‬درص ِـد خشـونت های سیاسـی‪ ،‬در کشـورهایی بـا شـدت‬ ‫درگیـری شـدید رخ داده اسـت (‪ 4‬فا کتـور از هـر ‪ 4‬فا کتـور )‪53 .‬درصـد‬ ‫در کشـورهایی بـا سـطح شـدت درگیری بـاال (‪ 3‬فا کتور از هـر ‪ 4‬فا کتور )‪.‬‬ ‫هشـت درصد در کشـورها یـا مناطـق بـا سـطح شـدت درگیـری متوسـط‬ ‫(‪ 2‬فا کتـور از هـر ‪ 4‬فا کتـور )؛ و چهاردرصـد در جوامعـی بـا سـطح شـدت‬ ‫درگیـری محـدود (‪ 1‬فا کتـور از هـر ‪ 4‬فا کتـور )‪ .‬یکـی از سـواالتی که مطرح‬ ‫یشـود ایـن اسـت‪« :‬رونـد تعـارض» چه مسـیری را طی می کنـد؟ برای‬ ‫م ‬ ‫پاسـخ بـه ایـن پرسـش‪ ،‬کارشناسـان ‪ ACLED‬تغییـرات در امتیـازات را‬ ‫طـی سـال های ‪ 2018‬تـا ‪ 2022‬مقایسـه کردنـد و به این نتیجـه رسـیدند‪:‬‬ ‫یشـده‪ ،‬وضعیت ‪ 16‬کشـور محدود‬ ‫مجموع ‪ 53‬کشـور و منطقه بررس ‬ ‫از‬ ‫ِ‬ ‫تـا متوسـط‪ 10 ،‬کشـور روب هسـوی افـراط‪ 13 ،‬کشـور ب هسـمت بهبـودی؛ و‬ ‫‪ 14‬کشـور روبه وخامـت اسـت‪ .‬یافت ههـا نشـان داده کـه ا کثر کشـورهایی‬ ‫کـه بـا ایـن شـاخص‪ ،‬بررسـی شـده اند‪ ،‬سـطوح خشـونت امیز «شـدید»‬ ‫ی «شـدید»‬ ‫یـا «پایـدار» را تجربـه می کننـد‪ .‬جوامعـی کـه در دسـته بند ‬ ‫یهـای اصلـی در سـال ‪2022‬‬ ‫تـا «وخیـم» قـرار گرفته انـد‪ ،‬کانـون درگیر ‬ ‫بودنـد‪« :‬اوکرایـن»‪« ،‬میانمـار»‪« ،‬هائیتـی» و بخشـی از «سـاحل صحرا»‬ ‫(منطقـه ای بـا اقلیم و تنوع زیسـتی مشـابه؛ میـان صحرای بـزرگ افریقا‬ ‫و سـاوانای سـودان) سـایرین؛ ازجملـه «کنگـو»‪« ،‬یمـن»‪« ،‬سـوریه» و‬ ‫نهـا طـی‬ ‫«عـراق» ا گرچـه شـدتی کمتـر را تجربـه کرده انـد؛ امـا هریک از ا ‬ ‫جسـاله موردبررسـی‪ ،‬وضعیتـی پایدار داشـته اند‪ .‬درهمیـن دوره‪،‬‬ ‫بـازه پن ‬ ‫یهـا در «بنـگالدش»‪« ،‬کامـرون»‪« ،‬اتیوپـی»‪« ،‬هنـدوراس»‪،‬‬ ‫درگیر ‬ ‫«فلسـطین» و «سـودان» در سـطوح باال و شـدید باقی ماند‪ .‬نتایج این‬ ‫حداقلی مرکزی»‪ ،‬تاحدزیادی‬ ‫ت‬ ‫بررسـی نشـان داد‪ :‬جوامع داری «دول ‬ ‫ِ‬ ‫می تواننـد بـا سـطوح بـاالی خشـونت (به رغـم هزین ههـا و اسـیب ها کـه‬ ‫عمـوم مـردم بـا ان مواجـه هسـتند)‪ ،‬بـه کار خـود ادامـه دهنـد و ا گرچـه‬ ‫ً‬ ‫نهـا را «شـکننده» یا بعضا حتی «شکسـت خورده»‬ ‫اغلـب موجودیـت ا ‬ ‫درنظـر می گیرنـد؛ امـا ضعـف نسـبی ان ها ب هنـدرت دلیل اصلی سـطوح‬ ‫خشونت امیز «شدید» است‪ .‬درحالی که چندین کشور بین سال های‬ ‫‪ 2018‬و ‪ 2022‬شـاهد پیشـرفت های قابل توجهـی بوده انـد‪ ،‬بسـیاری‬ ‫از ایـن پیشـرفت ها تنهـا ازنظـر نسـبی مثبـت هسـتند و تعـداد کمـی از‬ ‫نهـا نشـانه هایی از دائمـی یـا ثبـات امنیـت را نشـان می دهنـد‪ .‬این ها‬ ‫ا ‬ ‫کشـورهایی هسـتند که در دوره یادشـده‪ ،‬با «افزایش موقت خشـونت»‬ ‫ً‬ ‫مثلا در محدود ههـای زمان ِـی انتخابـات و بحران هـای مقطعـی مواجـه‬ ‫بوده اند؛ مانند «بوروندی»‪« ،‬لبنان»‪« ،‬تایلند» و «زیمبابوه»‪ .‬در موارد‬ ‫دیگـر‪ ،‬جنب ههـای خـاص محیـط درگیـری‪ ،‬ماننـد «میـزان اقـدام علیـه‬ ‫غیرنظامیان»‪ ،‬درجهت مثبتی حرکت کرده اسـت؛ حتی باوجوداینکه‬ ‫ً‬ ‫سـطوح کلـی درگیـری «شـدید» باقـی مانـده اسـت؛ مثلا «سـومالی» در‬ ‫سـال ‪ 2022‬درمقایسـه با ‪ 2018‬شـاهد کاهـش حاشـیه ای در خشـونت‬ ‫بـود؛ ا گرچـه همچنـان یکـی از خشـن ترین مکان هـا در جهـان اسـت‪.‬‬ ‫بسـیاری از کشـورهایی کـه دارای باالتریـن رده هـای شـدید هسـتند‪،‬‬ ‫تعـدادی ویژ گـی مشـترک دارنـد‪:‬‬ ‫ کانون درگیری های متعدد؛ و اغلب با همپوشانی محدود هستند‪.‬‬‫نهـا شـامل گرو ههـای فعـال متنـوع بـوده و این گروه ها‬ ‫یهـای ا ‬ ‫ درگیر ‬‫به همان انـدازه کـه بـا نیروهـای امنیتـی دولتـی درگیـر می شـوند‪ ،‬بـا‬ ‫یکدیگـر می جنگنـد‪.‬‬ ‫ شبه نظامیان‪ ،‬نقش اصلی را در خشونت بازی می کنند‪.‬‬‫قهـای صلـح و اقدامـات بازدارنـده‪ ،‬ماهیـت خشـونت را تغییـر‬ ‫ تواف ‬‫می دهـد؛ امـا نمی توانـد ان را به طورکامـل حـل کنـد یـا کاهـش دهـد‪.‬‬ ‫ً‬ ‫ دارای درامـد متوسـط و نـرخ توسـعه نسـبتا بـاال بـوده و برخـی‬‫یهـای دموکراتیـک را بـه کار گرفته انـد‪.‬‬ ‫ویژگ ‬ ‫تجزیه وتحلیـل اخریـن داد ههـای ‪ ACLED‬نشـان داد‪ :‬الگوهـای‬ ‫گهـای داخلـی یـا شـورش ها‬ ‫درگیـری در حال دورشـدن از تسـلط جن ‬ ‫یسـت‪ .‬ب هطـور فزاینـده ‪ ،‬در بسـیاری از فضاهـای‬ ‫در سـطح مل ‬ ‫یبـر رقابت هایی سـت کـه‬ ‫ـری محلـی» و مبتن ‬ ‫خشـونت امیز‪« ،‬درگی ِ‬ ‫ی می چرخـد‪ .‬ایـن‬ ‫حـول محـور سیاسـت های محلـی و منطقـه ا ‬ ‫خشـونت‪ ،‬به احتمال زیـاد شـبه نظامیان محلـی را نیـز درگیـر می کند که‬ ‫تهـا و سـایر گروه هـای مشـتاق‬ ‫به نمایندگـی از نخبـگان سیاسـی‪ ،‬دول ‬ ‫کنتـرل ادارات‪ ،‬مناطـق و جمعیـت‪ ،‬کار می کننـد‪ .‬این گروه هـا درتلاش‬ ‫تهـای جدیـد نیسـتند‪ .‬حتـی در‬ ‫بـرای جایگزینـی دولـت یـا ایجـاد دول ‬ ‫ هـای‬ ‫ی‬ ‫درگیر‬ ‫سـایر‬ ‫ کننـد‪،‬‬ ‫ی‬ ‫م‬ ‫ـه‬ ‫کشـورهایی کـه جنـگ داخلـی را تجرب‬ ‫ِ‬ ‫زمینـه ای می تواننـد شـدیدتر بـوده و اهـداف جایگزیـن داشـته باشـند‪.‬‬ ‫یکـی از دورنماهـای قابل انتظـار این اسـت که درگیری هـای وقوع یافتـه‬ ‫ً‬ ‫در «کلمبیـا»‪« ،‬مکزیـک» و «میانمـار» احتمـاال رایج تـر می شـوند؛‬ ‫یعنـی تضادهـای قـدرت و کنترلـی کـه توسـط و بیـن گروه هـای مسـلح‬ ‫غیردولتی با سـطوح مختلف دخالت مسـتقیم دولت صورت می گیرد‪.‬‬ ‫جنگ در «اوکراین» ا گرچه در مقیاس ویرانگری و تاثیر ان بر سیاست‬ ‫جهانـی‪ ،‬قابل تامـل اسـت؛ امـا به عنـوان الگویـی بـرای فرا گیـری در‬ ‫سـطح بین المللـی‪ ،‬یـک امـر دورازذهـن باقـی می مانـد‪ .‬کشـورهای‬ ‫یتـوان در سراسـر طیـف توسـعه اقتصـادی‬ ‫دارای درگیـری شـدید را م ‬ ‫و سیاسـی یافـت؛ و شـدیدترین افزایـش رویدادهـای درگیـری‪ ،‬در‬ ‫کشـورهای با درامد متوسـط رخ می دهد که فرایند دموکراسـی را تجربه‬ ‫می کننـد یـا تاحـدی دموکراتیـزه شـده اند‪ .‬این موضـوع‪ ،‬بـه چندیـن‬ ‫نتیجـه قابل توجـه اشـاره دارد‪ :‬یـک کشـور نمی توانـد ازطریـق درگیـری‪،‬‬ ‫به توسـعه برسـد‪ .‬درگیری‪ ،‬از رقابت برای کسـب قدرت ناشـی می شـود‬ ‫و را هحـل قابل اجرایـی بـرای اشـکال مختلـف درگیـری وجـود نـدارد‪.‬‬ ‫ً‬ ‫تغییـرات مثبـت در توسـعه سیاسـی و اقتصـادی معمـوال بـر شـکلی کـه‬ ‫ً‬ ‫یگـذارد؛ امـا لزومـا ان را «حـل» یـا از‬ ‫درگیـری ب هخـود می گیـرد‪ ،‬تاثیـر م ‬ ‫وقوعـش «جلوگیـری» نمی کنـد‪ .‬برعکـس‪ ،‬این تغییـرات می تواند منجر‬ ‫به رقابت های سیاس ِـی چالشـی تر و انگیزه های مرتبط برای «خشونت‬ ‫سیاسـی» شـود؛ حتـی ا گـر نتواننـد در کل کشـور پخـش شـوند یـا‬ ‫خطـری پایـدار بـرای غیرنظامیـان ایجاد کنند‪ .‬ضمن اینکه تغییـرات در‬ ‫نظام های سیاسـی در دهه های اخیر‪ ،‬نحوه رقابت گروه های سیاسـی‬ ‫و نخبـگان را تغییـر داده و ایـن تغییـرات به نوبه خـود منجر به سـازگاری‬ ‫یهـا و نحـوه مشـارکت گرو ههـا در «خشـونت سیاسـی»‬ ‫در درگیر ‬ ‫شـده اسـت‪ .‬چشـم انداز متنـوع درگیـری در سـال ‪ ،2023‬نیـاز بـه تفکـر‬ ‫انطباق ان با تغییرات در‬ ‫جدیدی درمورد چگونگی تکامل خشونت و‬ ‫ِ‬ ‫محیط های سیاسی و اقتصادی دارد‪ .‬تنوع اشکالی که تعارض به خود‬ ‫می گیرد؛ اینکه چه کسـی‪ ،‬کجا و چه زمانی می جنگد‪ ،‬قابل تامل اسـت‪.‬‬ ‫تهـای زمین هسـاز درگیـری‪ ،‬توانایـی دولت هـا و گروه هـای مسـلح‬ ‫رقاب ‬ ‫برای تحکیم و هماهنگی؛ و گسـترش و تاثیر شـدیدترین انواع تعارض‪،‬‬ ‫از مهم ترین عواملی هسـتند که باید هنگام پاسـخ دادن به «خشـونت‬ ‫سیاسـی» مـدرن و تحلیـل ان‪ ،‬درنظـر گرفتـه شـوند‪.‬‬ ‫‪5‬‬ صفحه 5 ‫دوشنبه‪ 25‬اردیبهشت‪ / 1402‬شماره ‪445‬‬ ‫‪6‬‬ ‫چهره‬ ‫از اولین بدلکار زن سینما چه می دانیم؟‬ ‫هلنگیبسون؛‬ ‫مادر شیرین کاری هایجسورانه!‬ ‫مصطفیرفعت‬ ‫‪mrafat0@gmail.com‬‬ ‫«هلن گیبسون» خود را در وضعیت دشواری می دید؛ او باید از حالت‬ ‫ایستاده بر روی یک جفت اسب مسابقه‪ ،‬به طنابی که از پل اویزان بود‪،‬‬ ‫لوکوموتیو قطار درحال حرکت استفاده‬ ‫بپرد و از ان برای تاب خوردن روی‬ ‫ِ‬ ‫ امیداینکه دارودسته راهزنان راه اهن را دستگیر‬ ‫کند‪ .‬این کارها را می کرد به ِ‬ ‫کند …! با این حال‪ ،‬هیچ یک از این شیرین کاری ها را «جسورانه» نمی خواند!‬ ‫درواقع‪ ،‬کل سکانس (برای قسمتی از سریال صامت «خطرات هلن») ایده‬ ‫احتمالی چنین اقداماتی‪ ،‬چنان باعث بروز‬ ‫پیامدهای‬ ‫«گیبسون» بود‪ .‬البته‬ ‫ِ‬ ‫ِ‬ ‫اضطراب در مسئولین شرکت های بیمه شد که ان ها بااعالم اینکه او دست‬ ‫ً‬ ‫به «ریسک نادرست» زده‪ ،‬صراحتا از بیمه کردن او سر باز زدند‪ .‬خب؛ سال‬ ‫واجدشرایط رای دادن‬ ‫‪ ۱۹۱۶‬بود و بخش قابل توجهی از جامعه امریکا‪ ،‬زنان را‬ ‫ِ‬ ‫نیز نمی دانستند؛ چه رسد به کنترل یک وسیله نقلیه! ان زمان‪ ،‬مقررات اداره‬ ‫ایمنی و بهداشت شغلی وجود نداشت و تعداد کمی از سازمان ها (درصورت‬ ‫وجود) «رفاه بازیگران» را در اولویت قرار می دادند‪ .‬چنانچه استخوان های‬ ‫«گیبسون» جوری می شکست که مانع ادامه حضورش در صحنه‬ ‫فیلم برداری می شد (به قول خودش پیش از ان به اندازه کافی زخمی شده‬ ‫بود)‪ ،‬به سادگی برایش جایگزین می یافتند‪ .‬او به هرحال پرش را در ان صحنه‬ ‫انجام داد و درحالی که درحال سقوط بود‪ ،‬محکم به کابین لوکوموتیو‬ ‫برخورد کرد‪ .‬به رغم پیشنهاد پزشک مبنی بر بستری شدن یک هفته ای‬ ‫در بیمارستان‪ ،‬اسیب دیدگی اش را جدی نگرفت؛ درست مانند دوران‬ ‫حرفه ای اش‪ .‬او گفته بود‪« :‬زندگی‪ ،‬مملو از خطر است!» و با دوری نکردن از‬ ‫ان ها‪ ،‬توانست «اولین بدلکار حرفه ای صنعت فیلم» شود‪.‬‬ ‫«اوریل رایت»؛ کارگردان مستند‬ ‫«بدلکار‪ :‬داستان نا گفته هالیوود»‬ ‫(‪ )۲۰20‬درباره زنان بدلکار می گوید‪:‬‬ ‫«هنوزهم موانع وجود دارد و‬ ‫گاه کاله گیس ها همچنان بر سر‬ ‫توانایی‬ ‫مردان است؛ اما وقتی‬ ‫ِ‬ ‫زنان بدلکار زیرسوال می رود و‬ ‫انجام برخی بدلکاری ها برای زنان‬ ‫بسیارخطرنا کتلقیمی شود‪،‬‬ ‫باید به پیشگامی مانند گیبسون‬ ‫نگاه کنیم و از خود بپرسیم؛ ا گر‬ ‫او سال هاپیش بیش از صدها‬ ‫بدلکاری خارق العاده انجام می داد‪،‬‬ ‫چرا فکر می کنیم که زنان امروز‬ ‫نمی توانند دست به چنین کارهایی‬ ‫بزنند؟»‬ ‫«گیبسـون» از نوجوانی اش نیز مخالفان را نادیده می گرفت‪ .‬او که با نام ُ‬ ‫«رز ا گوسـت ونگر» در ‪ ۲۷‬اوت سـال‬ ‫یکـه در یـک کارخانـه سـیگار بـرگ در «کلیولنـد» کار می کرد؛ با حضور اتفاقـی در یکی از‬ ‫‪ ۱۸۹۲‬به دنیـا امـد‪ ،‬زمان ‬ ‫شهـای سـیار در ایاالت متحـده و اروپـا کـه بیـن سـال های ‪۱۹۲۰-۱۸۷۰‬‬ ‫اجراهـای ‪( Wild West Shows‬نمای ‬ ‫وجـود داشـتند‪ .‬ایـن اجراهـا به عنـوان تولیـدات صحنـه تئاتـر شـروع؛ و بـه نمایش هایـی در فضـای بـاز تبدیل‬ ‫نهـا‪ ،‬سرخپوسـتان‪ ،‬پیشـاهنگان ارتـش‪ ،‬قانون شـکنان و حیوانـات‬ ‫شـد کـه کلیشـه های رمانتیکـی از گاوچرا ‬ ‫ً‬ ‫«جذب» کار شـد؛ او در‬ ‫وحشـی را که در غرب امریکا وجود داشـتند‪ ،‬به تصویر می کشـید) در سـال ‪ ۱۹۰۹‬عمال‬ ‫ِ‬ ‫مصاحبه ای در ‪ Films in Review‬در سال ‪ ۱۹۶۸‬گفته بود‪« :‬پدرم برای اجرایشان یک پسر می خواست و مرا‬ ‫تشویق کرد که در قالب پسربچه وارد صحنه شوم!» دختر ‪ ۱۶‬ساله در ان زمان هیچ تجربه ای از کار با اسب ها‬ ‫نداشـت؛ امـا شـیفته «رودیـو» (نوعـی گاوبـازی در کشـورهای امریکایـی) بـود؛ بنابراین‪ ،‬به دنبـال فرصتی برای‬ ‫شـروعی دراین زمینـه می گشـت‪ .‬در سـال ‪« ،۱۹۱۰‬گیبسـون» تـور کشـوری را بـا اجراهـای ‪101 Miller Brothers‬‬ ‫یادگیری باالیی داشـت‪ ،‬تماشـا گران را با برداشـتن دسـتمال‬ ‫‪ Ranch Wild West Show‬اغاز کرد‪ .‬او که سـرعت‬ ‫ِ‬ ‫سوار اسب می تاخت‪ ،‬هیجان زده و تمام کهنه کاران این رشته را متقاعد کرد که این‬ ‫از روی زمین؛ درحالی که ِ‬ ‫«تازه کار»‪ ،‬شایسته ورود به میدان است‪ .‬او ادامه داده بود‪« :‬چنین ورودی‪ ،‬برای دیگران به راحتی می افتاد؛‬ ‫شهـا‪ ،‬در شـهرک «ونیـز» (کالیفرنیـا) به پایـان رسـید؛‬ ‫امـا بـرای مـن ناممکـن بـود»‪ .‬اجراهـای سـال ‪ ۱۹۱۱‬نمای ‬ ‫ً‬ ‫ ازای‬ ‫ه‬ ‫ب‬ ‫«گیبسون»‬ ‫شدند‪.‬‬ ‫استخدام‬ ‫اینس»‬ ‫«توماس‬ ‫ نام‬ ‫ازسوی فیلم سازی به ِ ‬ ‫جایی که اجرا کنندگان موقتا‬ ‫ِ‬ ‫ِ‬ ‫دریافـت هفتـه ای هشـت دالر‪ ،‬سـوار بـر اسـب مسـیری هشـت کیلومتری را هـرروز طـی می کـرد تـا بـه لوکیشـن‬ ‫سـاخت فیلـم برسـد‪ .‬پس از انکـه توانای ِـی خـودش را بیشـتر نشـان داد‪ ،‬بـرای حضـور در ‪Ranch Girls on a‬‬ ‫‪( Rampage‬فیلمـی کوتـاه سـاخته «پـت هرینگتـون»؛ ‪ )۱۹۱۲‬بـرای ایفـای نقـش انتخـاب شـد و ‪۱۵‬دالر نیـز‬ ‫ نام «ادموند گیبسـون» اشـنا‬ ‫دسـتمزد گرفت! این‬ ‫دختر اینده دار‪ ،‬در سـال ‪ ۱۹۱۳‬با چهره اینده دار دیگری به ِ‬ ‫ِ‬ ‫هنری «هوت گیبسـون»‪ ،‬به قهرمانی دراین رشـته و‬ ‫شـد که در عرصه «رودیو» فعالیت داشـت و بعدها با نام‬ ‫ِ‬ ‫مسـازی و بازیگـری سـینما دسـت یافـت‪ .‬ایـن اشـنایی‪ ،‬به سـرعت بـه ازدواج انجامیـد و‬ ‫شـهرت درزمینـه فیل ‬ ‫ـترن ان زمـان) اسـتخدام شـد‪« ،‬گیبسـون»‬ ‫س‬ ‫و‬ ‫ـتار‬ ‫س‬ ‫(سوپرا‬ ‫ـس»‬ ‫ک‬ ‫می‬ ‫ـام‬ ‫ت‬ ‫«‬ ‫ـدل‬ ‫ب‬ ‫ـوان‬ ‫ن‬ ‫ ع‬ ‫ه‬ ‫یکـه «هـوت» ب‬ ‫درحال ‬ ‫ِ‬ ‫ـدار «خطرات هلن» انتخاب شـد‪« .‬هولمـز» دران زمان‪،‬‬ ‫ف‬ ‫پرطر‬ ‫ـریالی‬ ‫س‬ ‫ـم‬ ‫ل‬ ‫فی‬ ‫در‬ ‫هولمـز»‬ ‫ـن‬ ‫ل‬ ‫«ه‬ ‫ـدل‬ ‫ب‬ ‫ـوان‬ ‫به عن‬ ‫ِ‬ ‫ِ‬ ‫ِ‬ ‫یکی از ملکه های فیلم های صامت هالیوود بود؛ «پرل وایت»‪« ،‬روت روالن» و «گریس کونارد» نیز ازان جمله‬ ‫بودنـد‪ .‬سـینماروها محـو جسـارت «نسـل جدیـد زنـان» شـده بودنـد و ماجراهـای ان هـا را در فیلم هـا دنبـال‬ ‫یهـای اجتماعـی در دهـه ‪ ۱۹۲۰‬بـرای زنان‬ ‫نهـا‪ ،‬پرچـم دار حرکت هایـی بودنـد کـه منجـر بـه ازاد ‬ ‫می کردنـد‪ .‬ای ‬ ‫شـد و درواقـع‪ ،‬ظهـور پدیـده «فالپـر» (زنانـی بـا ظاهـر پسـرانه ملبـس بـه دامـن کوتـاه کـه موهایشـان را کوتـاه‬ ‫یپـروا سـیگار می کشـیدند و …)‪ ،‬نوعـی انحـراف از اقدامـات‬ ‫ـیقی جـز گـوش می دادنـد‪ ،‬ب ‬ ‫می کردنـد‪ ،‬بـه موس ِ‬ ‫نهـا بـود‪« .‬شـلی اسـتمپ»؛ محقق سـینما در دانشـگاه «کالیفرنیـا» دراین بـاره می گویـد‪« :‬فیلم های‬ ‫تحول ِـی ا ‬ ‫حـاالت جدیـد زنانگـی ارائـه‬ ‫دنبالـه دار‪ ،‬بـه بیننـدگان و به ویـژه زنـان جـوان‪ ،‬فضایـی فانتـزی بـرای کشـف‬ ‫ِ‬ ‫احتمالی‬ ‫می دادنـد‪ .‬کارمنـدان ادارات‪ ،‬فعاالن خرده فروشـی‪ ،‬کارگـران کارخانه ها و زنان خانه دار که طرفداران‬ ‫ِ‬ ‫یبـه سـتاره های زن در ان اثـار‪ ،‬ایده هایـی تـازه دربـاره زنانگـی را می ُ‬ ‫ جسـتند تـا‬ ‫مهـا بودنـد‪ ،‬بانگاه ‬ ‫این گونـه فیل ‬ ‫زندگی خود شان تقلید کنند»‪ .‬خارج از صحنه بازیگری‪ ،‬فمینیست ها‬ ‫به روش های کوچک؛ اما معنادار‪ ،‬در‬ ‫ِ‬ ‫نحـال‪ ،‬بـر پـرده سـینما‪ ،‬ایـن ملکه هـای پرمخاطـب‬ ‫همچنـان بـرای کسـب «حـق رای» تلاش می کردنـد؛ باای ‬ ‫نهـا در قص ههـا شـرایطی را تجربـه می کردنـد کـه‬ ‫بودنـد کـه می خواسـتند توسـن سرنوشـت زنـان را رام کننـد‪ .‬ا ‬ صفحه 6 ‫دوشنبه‪ 25‬اردیبهشت‪ / 1402‬شماره ‪445‬‬ ‫چهره‬ ‫گران پیگیر نیز هرهفته بعد از تماشـای هر قسـمت از اثار این‬ ‫ِ‬ ‫«نجات خویشـتن از مصائب» را تعبیر می کرد و تماشـا ِ‬ ‫زندگی خود رها‬ ‫ های‬ ‫ه‬ ‫مخمص‬ ‫از‬ ‫ ها‪،‬‬ ‫م‬ ‫فیل‬ ‫شجاع‬ ‫ های‬ ‫ن‬ ‫قهرما‬ ‫این‬ ‫مانند‬ ‫ توانند‬ ‫ی‬ ‫م‬ ‫چگونه‬ ‫که‬ ‫بودند‬ ‫ فکر‬ ‫ن‬ ‫درای‬ ‫زنان‪،‬‬ ‫ِ‬ ‫شـده و بـر مشـکالت غلبـه کننـد؟ البتـه بازیگـران‪ ،‬برای انکه قهرمان رویای مخاطبان زن باشـند‪ ،‬متوسـل به فریب نیز‬ ‫ً‬ ‫می شـدند؛ مثلا «هولمـز» بـرای خلـق تصویـر «زن شـجاع» در اجـرای خطرنا ک تریـن صحنه های خـود در فیلم ها‪ ،‬به‬ ‫مسـازی در‬ ‫«بدلـکار» تکیـه کـرد! «اسـتمپ» در کتـاب معروفـش ‪ Movie-Struck Girls‬به بررسـی فیلم های زنانه و فیل ‬ ‫نبـار مورد توجـه صنعـت سـینما قـرار گرفـت‪ .‬او‬ ‫دهـه ‪ ۱۹۱۰‬می پـردازد؛ دوره ای کـه حمایـت از زنـان هنرمنـد‪ ،‬بـرای اولی ‬ ‫دراین کتـاب عنـوان کـرده کـه ملکه هـای سـریال ها‪ ،‬اولیـن قهرمانـان ا کشـن های ماجراجویـی سـینما بودنـد‪ .‬امـا ایـن‬ ‫ً‬ ‫اصطالح «ملک ه سـریال» اصال چیسـت؟ در ‪ ۲۶‬ژوئیه ‪ ،۱۹۱۲‬کمپانی «ادیسـون» فیلمی را منتشـر کرد که تاریخ را تغییر‬ ‫داد و کلیشـه های ملـودرام را بـه ا کشـنی هیجان انگیـز تبدیـل؛ و نـوع جدیـدی از «قهرمـان زن» را روی پـرده سـینما‬ ‫ عنوان ‪ What Happened To Mary‬اولین «فیلم سریالی» در «ایاالت متحده» بود؛ شکلی‬ ‫معرفی کرد‪ .‬این فیلم تحت ِ‬ ‫از فیلـم سـینمایی کـه در نیمـه اول قـرن بیسـتم رایـج شـد و شـامل مجموعـه ای از موضوعـات کوتاه بود کـه به صورت‬ ‫یشـد‪« .‬بـرای مـری چـه اتفاقـی‬ ‫متوالـی در یـک سـالن و بـا پخـش هفتگـی ا کـران می شـد؛ تا اینکـه مجموعـه کامـل م ‬ ‫افتـاد؟» در ‪ ۱۲‬قسـمت بـا حضـور «مـری فولـر» ا کـران شـد‪ .‬ایـن بازیگـر کـه دران زمـان ‪۲۴‬سـاله بـود‪ ،‬بـه «اولیـن ملکـه‬ ‫ً‬ ‫نسـبک‪ ،‬فراهم کرد‪ .‬نهایتـا «خطرات هلن»‬ ‫سـریال» تاریـخ امریـکا تبدیـل شـد و زمینـه را برای سـتاره های بعدی درای ‬ ‫ـوی همـکاران مـردش‬ ‫س‬ ‫از‬ ‫ـه‬ ‫ک‬ ‫ـت‬ ‫ش‬ ‫دا‬ ‫را‬ ‫ـراف‬ ‫بـازی «هولمـز» ا کـران شـد؛ او نقـش یـک اپراتـور تلگ‬ ‫ِ‬ ‫در نوامبـر ‪ ۱۹۱۴‬بـا ِ‬ ‫دسـت کم گرفتـه می شـود؛ بااین حـال‪ ،‬بارهـا مسـافران قطارهـا را از دسـت دزدان نجـات می دهـد یـا وقتـی قطـاری از‬ ‫کنتـرل خـارج می شـود‪ ،‬بـه کمـک مسـافرانش مـی رود‪« .‬هولمـز» به دنبـال قصه هایـی بـود تـا «ملکـه سـریال» را مـدام‬ ‫ً‬ ‫درمعرض خطر قرار دهد! او سکانس های خطرنا ک را شخصا بازی می کرد؛ اما نه در همه ان ها‪ .‬درواقع‪ ،‬وقتی نوبت‬ ‫یشـد تا‬ ‫بـه انجـام بدلکاری هایـی می رسـید کـه نماینـدگان بیمه‪ ،‬پا پس می کشـیدند‪« ،‬گیبسـون» بود که وارد عمل م ‬ ‫ً‬ ‫(به معنـای واقعـی کلمـه) «کارسـتان» کنـد‪ .‬او بود که بی محابا موقعیت های کاملا جدیدی را در بدلـکاری ایجاد کرد؛‬ ‫ً‬ ‫مثلا در فیلـم ‪ A Girl’s Grit‬از پشـت بام ایسـتگاه بـه روی سـقف قطـاری کـه ب هسـرعت درحال حرکـت بـود‪ ،‬پریـد و‬ ‫درتوضیـح ان گفتـه بـود‪« :‬مـن درسـت فـرود امـدم؛ امـا حرکـت قطار باعث شـد ب هسـمت انتهـای کوپه غلـت بزنم‪ .‬یک‬ ‫دریچه تهویه را گرفتم‪ ،‬اویزانش شدم و گذاشتم بدنم باالی لبه معلق بماند تا جلوه صحنه در تصویر بیشتر شود!»‬ ‫او به شـکل واقعـی‪ ،‬اسـیب هایی کـه متحمـل شـده بـود را کم اهمیـت جلـوه داده و بافروتنـی افزوده بـود‪« :‬فقط چندتا‬ ‫کبـودی دیـدم!» پس ازاینکـه «هولمـز» از سـریال خداحافظـی و همـراه همسـرش‪ ،‬شـرکت تولیـد فیلـم خـود را در ‪۱۹۱۵‬‬ ‫راه انـدازی کـرد‪ ،‬بدلـکار او سـتاره سـریال شـد‪« .‬خطـرات هلـن» بـه چنـان محبوبیتـی رسـیده بـود کـه اسـتودیو اصـرار‬ ‫داشـت «گیبسـون» وقتی نقش کارا کتر اصلی را برعهده گرفت‪ ،‬نامش را از ُ‬ ‫«رز» به «هلن» تغییر دهد‪ .‬ا گرچه این دو‬ ‫‪7‬‬ ‫قصد پنهان کردن این جابجایی‬ ‫زن‪ ،‬نقش یکسانی را بازی می کردند و بسیار شبیه یکدیگر بودند؛ اما سازندگان نیز ِ‬ ‫ اب بازیگـر قبلـی زده‬ ‫ر‬ ‫«زیـ‬ ‫نگویـد‬ ‫نقـدر مسـتعد بودنـد کـه کسـی‬ ‫نقـدر معـروف و «گیبسـون» ا ‬ ‫را نداشـتند‪« .‬هولمـز» ا ‬ ‫ِ‬ ‫شـد!» مسـئله فقـط ورود یـک «ملکـه سـریالی» تـازه بـود کـه باید بـه او احترام گذاشـت؛ و مخاطبان نیز چنیـن کردند‪.‬‬ ‫بـه زودی‪« ،‬گیبسـون» و همسـرش در مجلات عامه پسـند بـا اسـتقبال روبـه رو و تبدیـل بـه زوج سـلبریتی شـدند‪.‬‬ ‫مهـا» را گرفـت و در ‪( In Death’s Pathway‬پـرش از روی پـل‪ ،‬روی‬ ‫«گیبسـون» لقـب «جسـورترین بازیگـر زن در فیل ‬ ‫قطـاری درحال حرکـت)‪( A Plunge From the Sky ،‬پـرش از هواپیمـای دوبالـه بـه داخـل رودخانـه) و ‪Ablaze on the‬‬ ‫ً‬ ‫‪( Rails‬پـرش از روی موتورسـیکلت درحال حرکـت روی وا گـن حمـل بـار ) نشـان داد که جانش را واقعا در کف دسـتش‬ ‫گرفته اسـت‪« .‬خطرات هلن» در فوریه ‪ ۱۹۱۷‬پس از ‪ ۱۱۹‬قسـمت به پایان رسـید و به طوالنی ترین سـریال تاریخ تبدیل‬ ‫شـد‪ .‬طی دوسـال اینده‪« ،‬گیبسـون» در چندین سـریال دیگر و ملودرام ها و وسـترن ها ظاهر شد‪ .‬او یک شرکت تولید‬ ‫فیلم نیز تاسیس کرد؛ هرچند به دلیل مشکالت مالی‪ ،‬نتوانست حتی اولین فیلمش را بسازد‪ .‬این فیلم که قرار بود‬ ‫ً‬ ‫ تر ‪Nine Point‬‬ ‫جنجالی ‪ No Man’s Woman‬تولید شـود‪ ،‬نهایتا توسـط‬ ‫عنوان‬ ‫با‬ ‫ِ‬ ‫کمپانی دیگری سـاخته و با ِ‬ ‫نام مالیم ِ‬ ‫ِ‬ ‫ِ‬ ‫‪ of the Law‬ا کران شد‪ .‬بعد از وقوع تغییراتی‪« ،‬گیبسون» رفته رفته احساس کرد که او و بسیاری از زنان هم صنفش‪،‬‬ ‫بـا فشـاری فزاینـده از اجـزای مختلـف صنعت سـینما روبه رو شـده اند؛ در سـال های اولیـه‪ ،‬ملکه های سـریال ها ازادی‬ ‫عمـل داشـتند و به عنـوان نویسـنده یـا تهیه کننـده اثاری که در ان ها بازی داشـتند‪ ،‬مشـارکت یا اقدام می کردنـد؛ اما از‬ ‫اوایـل ‪ ۱۹۲۰‬به بعـد‪ ،‬بـا توسـعه سـینما‪« ،‬گیبسـون» و همتایانـش دریافتنـد مردانی کـه اسـتودیوهای هالیـوود را اداره‬ ‫می کردنـد‪ ،‬اماده انـد تـا کنتـرل‪ ،‬سـود و قـدرت را در انحصـار خـود دراورند‪ .‬درنتیجه‪ ،‬نقش هـا برای زنان؛ چـه روی پرده‬ ‫و چه در پشت صحنه‪ ،‬محدود و محدودتر شد‪ .‬در ‪« ،۱۹۲۰‬گیبسون» و شوهرش که موفقیت او نیز به طور تصاعدی‬ ‫ کارگیری بدلکاران‪.‬‬ ‫درحال افزایش بود‪ ،‬دچار اختالف شده و طالق گرفتند‪ .‬این اتفاق‪ ،‬مصادف بود با تغییراتی در به‬ ‫ِ‬ ‫اسـتودیوها به طور فزایند ه رو به شـیوه ای اوردند که به زودی «جا» افتاد‪ :‬اسـتخدام مردانی با کاله گیس برای اجرای‬ ‫ـان فعـال دراین حرفـه ثابت کـرده بودنـد می تواننـد این کارها را‬ ‫نهـم درحال ‬ ‫بدلـکاری ب هجـای بازیگـران خانـم! ا ‬ ‫یکـه زن ِ‬ ‫به خوبـی انجـام دهند‪« .‬گیبسـون» کسـی نبود که بازنشسـتگی پیشـه کنـد؛ زمانی که دیگر خبـری از نقش های اصلی‬ ‫در فیلم ها نشـد‪ ،‬به ریشـه های خویش بازگشـت‪ :‬تا سـال ‪ ،۱۹۲۴‬به عنوان یک سـوارکار عملیات نمایشـی‪ ،‬با مجموعه‬ ‫‪ Ringling Bros‬و سـیرک ‪ Barnum & Bailey‬همـکاری کـرد و س هسـال شـاد را در انجـا گذرانـد‪ .‬در سـال ‪ ۱۹۲۷‬البتـه‬ ‫مجـدد راه ِـی هالیـوود شـد تـا این بار حرفـه اش را تنها به عنوان یک بدلکار باتجربه‪ ،‬برای بازیگران زن مشـهوری مانند‬ ‫ً‬ ‫«ماری درسـلر»‪« ،‬مارجوری ماین» و «اتل بریمور» ادامه دهد‪ .‬او اخرین شـیرین کاری اش را وقتی تقریبا ‪ ۷۰‬سـاله بود‪،‬‬ ‫ُ‬ ‫ نام «مردی که لیبرتی واالنس را کشت»‬ ‫با راندن دسته ای از اسب ها در یکی از ساخته های کالسیک «جان فورد» به ِ‬ ‫(‪ )۱۹۲۶‬به نمایش گذاشت‪« .‬گیبسون» سرانجام در سال ‪ ۱۹۷۷‬و در ‪ ۸۵‬سالگی درگذشت‪.‬‬ صفحه 7 ‫دوشنبه‪ 25‬اردیبهشت‪ / 1402‬شماره ‪445‬‬ ‫‪8‬‬ ‫رخداد‬ ‫سفر به ماه؛ این بار با تیم چهارنفره «ارتمیس‪»II‬‬ ‫سروناز بهبهانی‬ ‫یشــده «ناســا» به وســیله فضاپیمــای «اوریــون»‬ ‫یشــده عملیاتــی «ناســا» از برنامــه فضایــی «ارتمیــس» و نخســتین ماموریــت سرنشــین دار برنامه ریز ‬ ‫«ارتمیــس ‪ »II‬دومیــن برنامــه برنامه ریز ‬ ‫‪sarvenaz.behbahani@gmail.com‬‬ ‫ـار قمــری فضاپیمــای «اوریــون» بــه‬ ‫ـ‬ ‫ن‬ ‫ک‬ ‫ـرواز‬ ‫ـ‬ ‫پ‬ ‫ـام‬ ‫ـ‬ ‫ج‬ ‫ان‬ ‫ـتای‬ ‫ـ‬ ‫س‬ ‫ را‬ ‫ر‬ ‫د‬ ‫ـه‬ ‫ـ‬ ‫م‬ ‫ برنا‬ ‫ن‬ ‫ای‬ ‫ـد‪.‬‬ ‫ـ‬ ‫ش‬ ‫ـد‬ ‫ـ‬ ‫ه‬ ‫خوا‬ ‫ـی‬ ‫ـ‬ ‫ت‬ ‫عملیا‬ ‫‪۲۰۲۴‬‬ ‫ـر‬ ‫ـ‬ ‫ب‬ ‫نوام‬ ‫در‬ ‫ـی‪،‬‬ ‫ـ‬ ‫ی‬ ‫فضا‬ ‫ـاب‬ ‫ـ‬ ‫ت‬ ‫پر‬ ‫ـامانه‬ ‫ـ‬ ‫س‬ ‫ـاب‬ ‫ـ‬ ‫ت‬ ‫پر‬ ‫ـرف‬ ‫ـ‬ ‫ص‬ ‫ بارم‬ ‫ک‬ ‫ی‬ ‫ـامانه‬ ‫ـ‬ ‫س‬ ‫ـک‬ ‫ـ‬ ‫کم‬ ‫ـا‬ ‫ـ‬ ‫ب‬ ‫ـه‬ ‫ـ‬ ‫ک‬ ‫ـت‬ ‫ـ‬ ‫اس‬ ‫ِ‬ ‫ِ‬ ‫ـدار پایینـ ِـی زمیــن‪ ،‬از زمــان پــرواز «اپولــو ‪ »۱۷‬در ســال ‪ ۱۹۷۲‬اســت‪ .‬به گفتــه برخــی؛ نــام «ارتمیــس» از بانــوی دریانــوردی کــه‬ ‫مــاه؛ شــامل پروازهــای رفت وبرگشــتی بــه زمیــن اســت‪ .‬ایــن‪ ،‬اولیــن عملیــات برنامه ریز ‬ ‫یشــده خار ج از مـ ِ‬ ‫یشــد و پــس از معرفــی رســمی‪ T‬بــه «برنامــه فضایــی‬ ‫شتــر با عنــوان «عملیــات ا کتشــاف ‪ )2-EM( »۲-‬شــناخته م ‬ ‫در دومیــن حملــه «خشایارشــا» بــه یونــان به عنــوان دریاســاالر وی جنگیــد‪ ،‬گرفتــه شــد ه اســت‪ .‬ایــن ماموریــت‪ ،‬پی ‬ ‫شتــر چنیــن پــروژه ای بــا نــام «ماموریــت تغییــر مســیر ســیارک» در دسـت انجام بــود که لغو‬ ‫یســت‪ .‬پی ‬ ‫ت یادشــده‪ ،‬جمـع اوری نمونه هایــی از ســیارکی به دام افتــاده در مــدار مــاه مرکز ‬ ‫ارتمیــس» تغییــر نــام یافــت‪ .‬هــدف اصلــی ماموریـ ‬ ‫شــد‪« .‬ارتمیــس ‪ »II‬یــک خدمــه چهار نفــره را در یــک پــرواز ازمایشــی بــه مــاه می فرســتد؛ امــا ایــن ماموریــت فقــط بــه مــدار مــاه فرســتاده خواهــد شــد و روی مــاه فــرود نخواهــد امــد‪.‬‬ ‫«اژانـس فضایـی ایاالت متحـده» (‪ ،)NASA‬از خدمـه چهارنفـره ماموریـت ات ِـی خـود در اطـراف مـاه‪ ،‬پرد هبـرداری کـرده‬ ‫است؛ تیمی که شامل اولین زن‪ ،‬اولین فرد رنگین پوست و اولین کانادایی ست که برای ماموریت ماه تعیین شده اند‪.‬‬ ‫رسـانه ‪ Al Jazeera‬در گـزارش ‪ ۳‬اوریـل ‪ ۲۰۲۳‬دراین بـاره اورده اسـت‪ :‬در مراسـمی در «هیوسـتون» (تگـزاس) «ناسـا»‬ ‫اعالم کرد که «رید ویسمن»‪« ،‬ویکتور گلوور»‪« ،‬کریستیانا هاموک کوک» و «جرمی هانسن» ماموریت «ارتمیس ‪ »II‬را‬ ‫برای یک پرواز ‪ ۱۰‬روزه انجام خواهند داد که اولین سفر این اژانس به ماه‪ ،‬درطول نیم قرن است‪« .‬ونسا ویچ» (مدیر‬ ‫مرکز فضایی «جانسـون») در بیانیه ای اعالم کرد‪« :‬برای اولین بار در بیش از ‪۵ ۰‬سـال‪ ،‬این افراد ‪-‬خدمه ‪-Artemis II‬‬ ‫اولیـن انسـان هایی خواهنـد بـود کـه بـه مجـاورت مـاه پـرواز می کننـد»‪ .‬ایـن پرتـاب کـه بـرای سـال ‪ ۲۰۲۴‬برنامه ریـزی‬ ‫شده‪ ،‬دومین پرتاب در برنامه ‪ Artemis‬است؛ ابتکاری چندملیتی برای «حضور طوالنی مدت در ماه»‪ .‬اخرین باری‬ ‫کـه یـک فضاپیمـای سرنشـین دار بـه مـاه نزدیـک شـد‪ ،‬در سـال ‪ ۱۹۷۲‬و به عنـوان بخشـی از برنامـه «اپولـو» ناسـا بـود‪.‬‬ ‫تهـای جدیدی‬ ‫«ویـچ» گفـت‪« :‬ایـن ماموریـت‪ ،‬راه را بـرای گسـترش ا کتشـافات عمق ِـی انسـان در فضـا همـوار؛ و فرص ‬ ‫را بـرای یافته هـای علمـی‪ ،‬تجـاری‪ ،‬صنعتی و مشـارکت های دانشـگاهی ارائـه می کند»‪ .‬او تیم انتخابـی را «بهترین ها»‬ ‫نامید که شـامل سـه کهنه سـرباز سـفرهای فضایی از «ایاالت متحده» بوده («ویسـمن»‪« ،‬گلوور»‪« ،‬کوک») و هر سـه‪،‬‬ ‫ً‬ ‫بـا پـرواز «ارتمیـس» دومیـن سفرشـان را بـه فضـا دارنـد‪« .‬کـوک» قبلا به خاطر کسـب چنـد عنـوان «اولـی» در اقدامات‬ ‫فضایی‪ ،‬تیتر یک روزنامه ها شده بود‪ .‬او به عنوان یک مهندس پرواز‪ ،‬رکورد طوالنی ترین پرواز فضایی منفرد توسط‬ ‫ً‬ ‫نحـال‪« ،‬گلـوور» قـرار اسـت اولیـن فـرد‬ ‫یـک زن را دارد و در اولیـن پیـاده روی فضایـی کاملا زنانـه‪ ،‬شـرکت کـرد‪ .‬درهمی ‬ ‫رنگین پوسـتی باشـد که در سـفر به ماه شـرکت می کند‪ .‬او که عضو سـابق قانون گذار در سنای «ایاالت متحده» است‪،‬‬ ‫ً‬ ‫اخیـرا طـی ماموریـت ‪ 1-SpaceX Crew‬در ‪ ۲۰۲۱‬خلبـان بـوده و به عنـوان دومین فرمانـده در این پرواز خدمت می کرد‪.‬‬ ‫سـومین امریکایی (ویسـمن) به عنوان مهندس پرواز در ایسـتگاه فضایی بین المللی خدمت کرده و ‪ ۱۶۵‬روز را نیز در‬ ‫ارشـد یـک راهپیمـای فضایی به ثبت رسـانده اسـت‪ .‬اولین فضانورد‬ ‫مـدار گذرانـده و نزدیـک بـه ‪ ۱۳‬سـاعت را به عنـوان ِ‬ ‫کانادایـی کـه بـه یـک «پـرواز به سـوی مـاه»‪ ،‬به امریکایی ها پیوسـته‪« ،‬هانسـن» اسـت‪ .‬این خلبان سـابق جنگنده که‬ ‫متولـد «انتاریـو» اسـت؛ اولیـن سـفر خـود را بـه فضـا‪ ،‬پـس از دوران خدمـت نظامـی اش (مدتـی به عنـوان سـرهنگ در‬ ‫نیروهـای مسـلح کانـادا بـود) انجـام خواهـد داد‪« .‬هنسـن» در سـخنرانی روز معارفه‪« ،‬نگـرش ما می توانیـم» در دولت‬ ‫کشـورش را به دلیـل اجـازه دادن بـه او بـرای پیوسـتن بـه ماموریـت و نیز «اشـتیاق همـکاری» فرامرزی را تحسـین کرد و‬ ‫گفت‪« :‬از ذهن هیچ یک از عبور نکرده که ایاالت متحده می تواند به تنهایی این سفر را انجام دهد؛ اما ان ها انتخابی‬ ‫یسـت»‪ .‬انتظار می رود این تیم چهارنفره‬ ‫مدیریت واقع ‬ ‫عامدانـه بـرای خلـق تیمی بین المللی انجـام داده اند؛ و این‪،‬‬ ‫ِ‬ ‫بیـش از ‪ ۲٫۲‬میلیون کیلومتـر را در حیـن چرخـش بـه دور مـاه طـی کننـد کـه نشـانگر نزدیک تریـن دسترسـی بـه ایـن‬ ‫ُ‬ ‫کـره‪ ،‬از زمـان ماموریـت «اپولـو ‪ »۱۷‬اسـت‪ .‬اعضـای خدمـه «ایاالت متحـده» از میـان ‪ ۴۱‬فضانـورد فعال انتخاب شـدند؛‬ ‫یکـه «کانـادا» درابتـدا چهـار نامـزد را معرفـی کرد‪ .‬در پی اطالع رسـانی «ناسـا»‪ ،‬رئیس جمهـوری «ایاالت متحده»‬ ‫درحال ‬ ‫نهـا تبریک گفـت و از خدمات ان ها تشـکر کرد‪ .‬درحالی که سـفر ان ها‬ ‫(جـو بایـدن) بـا فضانـوردان تمـاس گرفـت و بـه ا ‬ ‫یشـود‪ ،‬سـفر «ارتمیس ‪ »II‬ان ها را ‪ ۳۷۰۰۰۰‬کیلومتر فراتر از سـطح زمین خواهد‬ ‫شـامل پیاده روی بر سـطح کره ماه نم ‬ ‫ُبرد؛ مسـافتی قابل توجه از زمانی که «ناسـا» بر سـفرهای ا کتشـافی با فضاپیماهای سرنشـین دار در مدار پایین زمین‬ ‫تمرکز کرده است‪ .‬درمقایسه بد نیست بدانید‪« :‬ایستگاه فضایی بین المللی» (‪ ،)ISS‬تنها ‪ ۴۲۰‬کیلومتر باالتر از سطح‬ ‫زمین قرار دارد! این فضانوردان‪ ،‬هنگامی که در فضا هستند‪ ،‬مانورهایی را خواهند داشت و سیستم های پشتیبانی‬ ‫از حیـات را روی فضاپیمـای «اوریـون»؛ کپسـولی کـه بـرای پـرواز سرنشـین دار طراحـی شـده اسـت‪ ،‬ازمایـش می کننـد‪.‬‬ ‫ا گـر ماموریـت موفقیت امیـز باشـد‪« ،‬ناسـا» سـومین پرواز «ارتمیـس» را در برنامه خواهد گنجاند که شـامل فـرود روی‬ ‫سـطح مـاه نیـز خواهـد بـود‪ .‬انتظار مـی رود که ماموریت «ارتمیـس ‪ »III‬یک فضانورد زن و یک فضانورد رنگین پوسـت‬ ‫را نیـز حمـل کنـد‪ .‬پیش ازایـن‪ ،‬همـه ‪ ۱۲‬عضـو برنامـه «اپولـو» کـه پـا بـه مـاه گذاشـته اند‪ ،‬مـردان سفیدپوسـت بودنـد‪.‬‬ ‫«گلوور» طی سخنانش در روز معارفه درمورد مسائل مربوط به «وحدت و تفرقه» صحبت کرد و گفت‪« :‬دعا می کنم‬ ‫کـه خداونـد بـه ایـن ماموریـت برکـت دهـد‪ .‬همچنیـن دعا می کنـم بتوانیم به عنوان منبـع الهام برای همـکاری و صلح‬ ‫نه فقط بین ملت ها؛ بلکه در کشور خودمان‪ ،‬خدمت کنیم»‪ .‬برنامه «ارتمیس» یک ابتکار مشترک بین اژانس های‬ ‫هوافضـای امریـکا‪ ،‬کانـادا‪ ،‬ژاپـن و اروپاسـت‪ .‬اولیـن ماموریـت بـدون سرنشـین ان‪ ،‬پـس از ماه ها تاخیر در نوامبـر ‪۲۰۲۲‬‬ ‫اغاز شد و قبل ازاینکه در اقیانوس ارام در سواحل «کالیفرنیا» فرود اید‪ ،‬دو پرواز به ماه را باموفقیت انجام داد‪ .‬مانند‬ ‫اولیـن ماموریـت «ارتمیـس»‪ ،‬ایـن فضاپیمـا نیـز از «مرکـز فضایی کنـدی» در «فلوریـدا» (ایاالت متحـده) بلند خواهند‬ ‫شـد‪« .‬ناسـا» گفتـه اسـت کـه اموخت ههـا از دل پروازهـای اتـی «ارتمیـس» بـه اژانـس کمـک می کنـد تـا بـرای «جهـش‬ ‫غول پیکـر بعـدی‪ :‬ارسـال اولیـن فضانـوردان بـه مریـخ» امـاده شـود‪« .‬بیـل نلسـون» (مدیـر ناسـا‪ ،‬فضانـورد و سـناتور‬ ‫سـابق)‪ ،‬در بیانیـه اژانـس گفـت‪« :‬خدمـه ‪ Artemis II‬نماینـده هزاران نفـر هسـتند کـه به شـکلی خسـتگی ناپذیر‪ ،‬بـرای‬ ‫رسـاندن ما به سـتاره ها تالش می کنند‪ .‬با هم درحال اغاز دوره جدیدی از ا کتشـاف برای نسـل تاز ه شـکارچیان ستاره‬ ‫و رویا هسـتیم؛ نسـل ارتمیس!»‬ صفحه 8 ‫دوشنبه‪ 25‬اردیبهشت‪ / 1402‬شماره ‪445‬‬ ‫رخداد‬ ‫‪9‬‬ ‫سفر به ماه؛ حقیقتی علمی یا حقه سینمایی؟!‬ ‫«اسـتنلی کوبریـک» نه تنهـا از نظـر فـن سـینما یکـی از نوابـغ ایـن صنعـت بـود و موجـب ارتقـای فنـی ان شـد و نه تنهـا مصـداق یـک فیلم سـاز «مولـف» محسـوب‬ ‫مسـازی می گذاشـت؛ بلکـه به خاطـر ارتباطـات عمیـق و پنهانـش بـا «دولـت پنهـان» (‪ )Deep State‬در‬ ‫یشـد کـه دسـت روی موضوعـات خـاص و اثرگـذار بـرای فیل ‬ ‫م ‬ ‫«ایاالت متحده» هم شهرت داشت‪ .‬او یک سال قبل از برنامه «اپولو ‪ »۱۱‬و فرود فضانوردان امریکایی در ماه‪ ،‬فیلم «‪ :۲۰۰۱‬یک ادیسه فضایی» را ساخت‪ .‬از همان‬ ‫ً‬ ‫مقطع‪ ،‬در هالیوود و در افکار عمومی امریکا این شـایعه وجود داشـت که اصوال کل ماجرای «اپولو ‪ »۱۱‬و سـفر به ماه‪ ،‬فیلمی بود که «کوبریک» برای دولت امریکا‬ ‫کارگردانـی کـرده‪ .‬امـروزه صدهـا مسـتند و کتـاب در امریـکا وجـود دارد کـه با اسـتناد به مـدارک و اسـناد و تحلیـل فنـی‪ ،‬کل ماجـرای فـرود روی مـاه در شـش ماموریت‬ ‫ادعایـی «ناسـا» را زیرسـوال بـرده و برعکـس دیگـر نقـاط دنیـا‪ ،‬در خـود امریـکا «ناسـا» را به عنوان نهادی بـا بودجه نجومی و بدون کوچک ترین شـفافیت می دانند‬ ‫مسـاز امریکایی)‪ ،‬مسـتندی درخشـان را با عنوان «اتاق‬ ‫نسـال ها اجرا کرده اسـت‪ .‬در سـال ‪« ،۲۰۱۲‬رادنی اشـر» (فیل ‬ ‫نظیر سـفر به ماه را در ای ‬ ‫که بارها نمایش هایی ِ‬ ‫کارگردانی ان هم به صورت ویژه مورد بررسی قرار گرفته است‪ .‬طبق سندی‬ ‫در‬ ‫«کوبریک»‬ ‫نقش‬ ‫و‬ ‫‪»۱۱‬‬ ‫«اپولو‬ ‫پروژه‬ ‫ماجرای‬ ‫ان‪،‬‬ ‫در‬ ‫که‬ ‫ساخت‬ ‫‪ »۲۳۷‬درباره معانی پنهان‪ ،‬استعارات و نمادهای به کار رفته در تک تک صحنه های «درخشش»‬ ‫ِ‬ ‫یشـود‪ ،‬توسـط یـک شـرکت امور دیجیتال ب هنـام «بربنک» پا ک شـده اسـت‪ .‬جالب انکه‬ ‫مهـای اصلـی از انچـه «فـرود روی مـاه» خوانـده م ‬ ‫کـه «ویکی لیکـس» در نوامبـر ‪ ۲۰۱۳‬منتشـر کـرد؛ «ناسـا» در مکاتبـات داخلـی اعلام کـرده کـه تمـام فیل ‬ ‫یسـت که پا بر روی ماه گذاشـته و ان جمله معروف را گفته که «این‪ ،‬گامی کوچک برای یک انسـان و گامی بزرگ برای بشـریت اسـت»‪ .‬فیلم و عکسـی از این لحظه‬ ‫دران زمان مدعی شـدند که «نیل ارمسـترانگ» (فضانورد ناسـا) اولین بشر ‬ ‫وجود دارد؛ اما سـوالی که پیش می اید این اسـت که ا گر او نخسـتین بشـر بوده‪ ،‬ان عکس و فیلم توسـط چه کسـی تهیه شـده اسـت؟!‬ ‫اشنایی با خدمه پرواز «ارتمیس ‪»II‬‬ ‫رید ویسمن‬ ‫‪47‬ساله‬ ‫فرماندهماموریت‬ ‫«گرگـوری ریـد ویسـمن» (‪ ۱۱‬نوامبـر ‪)۱۹۷۵‬؛ فضانـورد‪،‬‬ ‫مهنـدس و خلبـان نیـروی دریایـی ایاالت متحده ا سـت‪.‬‬ ‫او تـا ‪ 14‬نوامبـر ‪ 2022‬به عنـوان رئیس دفتـر فضانـوردان‬ ‫خدمت کرد‪« .‬ویسمن» در ژوئن ‪ 2009‬به عنوان عضوی‬ ‫از گـروه «‪ 20‬فضانـورد ناسـا» انتخـاب و در سـال ‪2011‬‬ ‫فضانـورد واجد شـرایط نامیـده شـد‪ .‬او در اولیـن پـرواز‬ ‫فضایـی اش به عنـوان بخشـی از خدمـه «ا کسپدیشـن‬ ‫‪ »41/40‬شـرکت کـرد کـه در ‪ 28‬مـاه می ‪ 2014‬به ایسـتگاه‬ ‫فضایـی بین المللـی پرتـاب شـد و در ‪ 10‬نوامبـر ‪2014‬‬ ‫بازگشـت‪ .‬او قبل از پیوسـتن به «ناسا»‪ ،‬خلبان ازمایشی‬ ‫و خلبـان نیـروی دریایـی بـود‪« .‬ویسـمن» از ژوئـن ‪2017‬‬ ‫معـاون رئیس دفتـر فضانـوردی بـود و زیر نظـر «پاتریـک‬ ‫فورسـتر» (فضانورد ارشـد) کار می کرد‪ .‬در دسـامبر ‪،2020‬‬ ‫به سـمت رئیس دفتـر فضانـوردی «ناسـا» ارتقـا یافـت‪.‬‬ ‫دسـامبر ‪ 2022‬از ایـن سـمت کنـار رفـت و جانشـینش‪،‬‬ ‫(درو فوسـتل)‪ ،‬معـاون او شـد‪ .‬او اولیـن فرمانـده یـک‬ ‫ماموریت سـفر به ماه‪ ،‬پس از «یوجین سـرنان» با «اپولو‬ ‫‪ »17‬در ‪ 1972‬اسـت‪.‬‬ ‫ویکتور گلوور‬ ‫‪47‬ساله‬ ‫خلبان‬ ‫«ویکتـور جـروم گلـوور» (‪ 30‬اوریـل ‪ )1976‬یـک‬ ‫فضانـورد «ناسـا» از «کالس ‪( »2013‬در سـال ‪ 2011‬ناسـا‬ ‫برنامه هایـی کاربـردی بـرای گـروه فضانـوردان ‪ 21‬را‬ ‫نگـروه در ژوئـن ‪ 2013‬پـس از ‪1.5‬سـال‬ ‫راه انـدازی کـرد‪ .‬ای ‬ ‫جسـت وجوی طوالنـی معرفـی شـد) و خلبـان اولیـن‬ ‫پـرواز عملیاتـی ‪ SpaceX Crew Dragon‬بـه ایسـتگاه‬ ‫یسـت‪ .‬او کاپیتـان و خلبـان جنگنـده‬ ‫فضایـی بین الملل ‬ ‫چندمنظوره ‪ 18-F/A‬در نیروی دریایی ایاالت متحده؛‬ ‫و فار غ التحصیـل دانشـکده خلبانـی ازمایشـی نیـروی‬ ‫هوایـی ایاالت متحـده (‪ )USAF TPS‬اسـت‪ .‬او یکـی از‬ ‫خدمـه «ا کسپدیشـن ‪ »64‬بـود و به عنـوان مهنـدس‬ ‫یکـرد‪ .‬او دارای‬ ‫پـرواز سیسـتم های ایسـتگاه خدمـت م ‬ ‫گواهینامه سیستم های فضایی از دانشکده تحصیالت‬ ‫تکمیلـی نیـروی دریایـی و نیـز گواهینامـه مطالعـات‬ ‫جتـاون» اسـت‪ .‬اولیـن‬ ‫نگـذاری از دانشـگاه «جور ‬ ‫قانو ‬ ‫شسـاعت در ‪27‬‬ ‫راهپیمایـی فضایـی او کـه بیـش از ش ‬ ‫ژانویـه ‪ 2021‬ب هطـول انجامید‪ ،‬یک تالش تیمی به همراه‬ ‫دیگـر فضانـورد امریکایی؛ «مایکل هوپکینز» بـود و ان ها‬ ‫در دومیـن اقدامشـان توانسـتند یـک دوربیـن خارجـی‬ ‫خـراب را در محـل موردنظـر جایگزیـن کننـد‪.‬‬ ‫کریستیانا کوک‬ ‫‪44‬ساله‬ ‫متخصصماموریت‬ ‫«کریسـتینا هامـوک کـوک» (‪ ۲۹‬ژانویـه ‪ )۱۹۷۹‬یـک‬ ‫مهنـدس امریکایـی و فضانـورد «ناسـا» از «کالس ‪»۲۰۱۳‬‬ ‫اسـت‪ .‬او مـدرک لیسـانس علـوم در مهندسـی بـرق‬ ‫و فیزیـک؛ و کارشناسـی ارشـد در مهندسـی بـرق را از‬ ‫دانشـگاه ایالتـی کارولینـای شـمالی دریافت کرده اسـت‪.‬‬ ‫همچنیـن حیـن کار در مرکـز پـرواز فضایـی « گـدارد»‬ ‫لشـدن‬ ‫مطالعـات پیشـرفته ای انجـام داد‪ .‬قبـل از تبدی ‬ ‫بـه فضانـورد‪ ،‬در اداره ملـی اقیانوسـی و جـوی به عنـوان‬ ‫یکـرد‪ .‬در مارس‬ ‫رئیس ایسـتگاه سـاموا امریـکا خدمت م ‬ ‫‪ ،2019‬به عنـوان مهنـدس پـرواز در «ا کسپدیشـن ‪60 ،59‬‬ ‫و ‪ »61‬بـه ایسـتگاه فضایـی بین المللی پرتاب شـد‪ .‬در ‪18‬‬ ‫ا کتبـر ‪ ،2019‬او و «جسـیکا میـر» اولیـن زنانی بودند که در‬ ‫ً‬ ‫یـک راهپیمایـی فضایی کامال زنانه شـرکت کردنـد‪ .‬ان ها‬ ‫در ‪ 28‬دسـامبر ‪ ،2019‬رکـورد طوالنی تریـن زمـان حضـور‬ ‫مـداوم در فضـا توسـط زن را شکسـته و در ‪ 6‬فوریـه ‪2020‬‬ ‫از فضـا بازگشـتند‪ .‬او در فهرسـت ‪ 100‬فـرد تاثیرگـذار مجلـه‬ ‫«تایـم» در سـال ‪ 2020‬قـرار دارد‪.‬‬ ‫جرمیهانسن‬ ‫‪47‬ساله‬ ‫متخصصماموریت‬ ‫«جرمـی راجـر هانسـن» (‪ ۲۷‬ژانویـه ‪ )۱۹۷۶‬فضانـورد‪،‬‬ ‫خلبـان جنگنـده‪ ،‬فیزیکـدان و اب نـورد کانادایی سـت‪.‬‬ ‫او بـرای پیوسـتن بـه «اژانـس فضایی کانـادا» در انتخاب‬ ‫‪ CSA‬در سـال ‪ 2009‬همـراه بـا «دیویـد سـنت‪-‬ژا ک»‬ ‫انتخـاب شـد‪« .‬هانسـن» قبـل از انتخابـش به عنـوان‬ ‫یکـی از فضانـوردان کانادایـی‪ ،‬کاپیتـان نیـروی هوایـی‬ ‫خلبانـی جـت جنگنـده ‪18-CF‬‬ ‫سـلطنتی کانـادا بـود و‬ ‫ِ‬ ‫در ‪( CFB Cold Lake‬فـرودگاه نیروهـای مسـلح کانـادا‬ ‫بـا کـد یاتـا ‪ )YOD‬در «البرتـا» را بر عهـده داشـت‪ .‬او‬ ‫از ان زمان تا کنـون بـه درجـه سـرهنگی ارتقـا یافتـه و بارهـا‬ ‫به عناوین گونا گون تقدیر شده است‪ .‬او اولین فضانورد‬ ‫غیر امریکایـی خواهـد بـود کـه به ماه پـرواز می کنـد‪ .‬در ‪10‬‬ ‫ژوئن ‪« ،2014‬ناسـا» اعالم کرد که «هنسـن» در ماموریت‬ ‫ا کتشـاف زیردریایـی ‪ 19 NEEMO‬کـه در ‪ 7‬سـپتامبر‬ ‫‪ 2014‬اغاز شـد و هفت روز به طول انجامید‪ ،‬در زیسـتگاه‬ ‫تحقیقات ِـی زیـر اب ‪ Aquarius‬خدمـت خواهـد کـرد‪ .‬او در‬ ‫‪ 3‬اوریـل ‪ 2023‬به عنـوان بخشـی از تیـم ماموریـت اتـی‬ ‫«ارتمیـس ‪ »II‬وارد این برنامـه شـد‪.‬‬ صفحه 9 ‫دوشنبه‪ 25‬اردیبهشت‪ / 1402‬شماره ‪445‬‬ ‫‪10‬‬ ‫پیشنهاد‬ ‫فیلم هایی کهپیشاز مرگبایدببینید!‬ ‫خون اشام ها‬ ‫«خون اشـام ها» یـک فیلـم مجموعـه ای و جنایـی صامـت بـا میان نویـس محصـول ‪ ۱۹۱۶-۱۹۱۵‬فرانسـوی‬ ‫به نویسـندگی و کارگردانـی «لویـی فویـاد» اسـت‪ .‬ایـن فیلم در پاریس ضبط شـد ه اسـت و «ادوار ماتـه»‪« ،‬موزیدورا»‬ ‫و «مارسـل لوسـک» در ان ایفـای نقـش می کننـد‪ .‬شـخصیت های اصلـی‪ ،‬یـک روزنام هنـگار و دوسـتش هسـتند که‬ ‫ب زیرزمین ِـی اپاچـی‪ ،‬معـروف بـه «ومپایـرز»‬ ‫فکـردن یـک بانـد عجیـ ‬ ‫طـی ماجراهایـی درتلاش بـرای کشـف و متوق ‬ ‫ً‬ ‫یشـوند‪ .‬ایـن اثـر بـا تـم کمـی کمـدی‪ ،‬از ‪ 10‬پـارت تشـکیل شـده اسـت و مجموعـا حـدود‬ ‫(خون اشـام ها) درگیـر م ‬ ‫یسـت که تا کنون سـاخته شـده‪ .‬این اثر شباهت های‬ ‫تسـاعت طول می کشـد و یکی از طوالنی ترین فیلم های ‬ ‫هف ‬ ‫سـبکی بـا دیگـر سـریال های جنایـی «فویـاد»؛ یعنـی «فانتومـاس» و «ژودکـس» دارد کـه باعـث شـده ایـن سـه را‬ ‫اغلـب یـک سـه گانه درنظـر بگیرنـد‪ .‬پـس از ا کـران اولیـه‪« ،‬خون اشـام ها» به دلیـل شـمایل متفاوتـش و نیـز فقـدان‬ ‫مهـای دیگـر‪ ،‬توسـط منتقدان نقدهـای منفی دریافـت کـرد؛ با این حال‪،‬‬ ‫کهـای سـینمایی در مقایسـه با فیل ‬ ‫تکنی ‬ ‫بـا اسـتقبال تماشـا گران مواجـه شـد و «موزیـدورا» را بـه سـتاره سـینمای فرانسـه تبدیـل کـرد‪ .‬ایـن فیلـم از ان زمـان‬ ‫یسـت‪ .‬ایـن فیلم‬ ‫مورد ارزیابـی مجـدد قـرار گرفـت و به عقیـده بسـیاری‪ ،‬اثـر بـزرگ «فویـاد» و البتـه شـاهکار سینمای ‬ ‫برای توسعه تکنیک های هیجان انگیز‪ ،‬اتخاذ شده توسط «الفرد هیچکا ک» و «فریتز النگ» و سینمای اوانگارد‪،‬‬ ‫الهام بخش «لوئیس بونوئل» و ‪ ...‬شناخته شده است‪ .‬ژانر سریال جنایی در ان زمان رایج بود و «فویاد» موفقیت‬ ‫بزرگـی کسـب کـرده بـود‪ .‬گمـان مـی رود کـه تولیـد «خون اشـام ها» زمانـی اغـاز شـد کـه تهیه کننده فهمید که شـرکت‬ ‫رقیـب (‪ )Pathé‬حقـوق انتشـار سـریال ‪ The Mysteries of New York‬را کـه در امریـکا بـا نـام ‪The Exploits of Elaine‬‬ ‫ً‬ ‫یشـود‪ ،‬به دسـت اورده اسـت و خواسـت تا مانع این اقدام شـود‪ .‬ایده باند جنایتکار احتماال از ‪Bonnot‬‬ ‫شـناخته م ‬ ‫الهام گرفته شده بود؛ یک گروه انارشیستی پیشرفته که طی سال های ‪ 1912-1911‬در پاریس به جنایات معروفی‬ ‫ً‬ ‫دسـت زد‪« .‬فویـاد» خـود فیلم نامـه را نوشـت؛ امـا ایـن کار را ب هشـیوه ای بسیارسـاده انجـام داد‪ :‬معمـوال مقدمـه را‬ ‫ـتر انچه قـرار بود‬ ‫می نوشـت و بـرای تکمیـل جزئیـات‪ ،‬بـه بازیگـران تکیـه م ‬ ‫یکـرد‪ .‬البته در قسـمت های بعدی‪ ،‬بیش ِ‬ ‫یشـد و از بداهـه کار‪ ،‬کاسـت‪ .‬در مقالـه ای دربـاره فیلـم‪« ،‬فابریـس‬ ‫جلـوی دوربیـن بـرود‪ ،‬در فیلم نامـه گنجانـده م ‬ ‫زا گـوری» نوشـت‪« :‬روایـت فویـاد‪ ،‬ب هنـدرت از اصـول علـت و معلولـی نشـئت می گیـرد‪ .‬قصه ب همـرور باز می شـود و در‬ ‫جـاده هزارتویـی‪ ،‬شـکل می گیـرد و جلـو مـی رود»‪.‬‬ ‫ماهر اونسال اریش‬ ‫تولد‪ 1980 :‬در ترکیه‬ ‫این نویسنده معاصر ترکیه ای به خاطر داستان های کوتاه‪ ،‬رمان ها و ترجمه هایش شناخته شده است‪ .‬اولین‬ ‫مجموعه داستانش باعنوان «بازی بنگیر بنگیر در خانه» در سال ‪ 2012‬منتشر شد‪ .‬دومین کتابش نیز به نام «ما‬ ‫به همان اندازه زیبا بودیم» یک مجموعه داستان کوتاه بود که در سال ‪ 2014‬جایزه داستان کوتاه ‪ Sait Faik‬را دریافت‬ ‫کرد‪« .‬اریش» در اولین رمانش‪« ،‬دنیا همین است» که در سال ‪ 2015‬منتشر شد‪ ،‬روش های جدیدی از روایت را بررسی؛‬ ‫و عالقه اش به داستان سرایی و ادبیات مدرن را منعکس کرد‪ .‬جدیدترین مجموعه داستان های کوتاه او در قالب‬ ‫دو کتاب ‪ Sarıyaz‬و ‪ Kara Yarısı‬هم زمان در سال ‪ 2019‬منتشر شدند‪ .‬او در سال ‪ ،2020‬یک رمان سریالی به نام‬ ‫«خمیازه» را برای سرویس پخش کتاب صوتی ‪ Storytel‬نوشت‪ .‬او تحصیالتش را در مقطع کارشناسی در رشته گرافیک‬ ‫دانشگاه «ترا کیا» و گروه باستان شناسی دانشگاه «انکارا» به پایان رساند‪ .‬اثار «اریش» هنوز در مجالت مختلف ادبی‬ ‫بچاپ می رسند و او همچنین مقاالتی را در زمینه فوتبال‪ ،‬در روزنامه ها و مجالت می نویسد‪.‬‬ ‫رمـان «دنیـا همیـن اسـت» داسـتان در پـی داسـتان اسـت‪ .‬نویسـنده بعـد از روایـت بخشـی از زندگـی یکـی از‬ ‫ِ‬ ‫نطـور بعـدی و ‪...‬؛ رونـد‬ ‫شـخصیت ها او را به حال خـود رهـا می کنـد و مـی رود سـراغ شـخصیت بعـدی و همی ‬ ‫ورود شـخصیت های جدیـد ان قـدر ادامـه پیـدا می کنـد کـه از خـود می پرسـیم سرگذشـت ایـن اد مهـا کجـا‬ ‫بـه هـم گـره خواهـد خـورد‪ .‬گرچـه درابتدا درک پیوسـتگی شـخصیت ها اسـان نیسـت‪ ،‬کم کم تقاطـع روابط و‬ ‫تداخل سرنوشـت ها ابهام را برطرف می کند‪ ،‬تکه های دنیای برسـاخته از گوشـه های نامنتظر به هم وصل‬ ‫می شـود و می بینیـم کـه هیـچ داسـتانی بیهـوده نیسـت و هیـچ شـخصیتی بی دلیـل وارد داسـتان نشـده‪.‬‬ ‫«اریش» در «دنیا همین اسـت» سـی چهل شـخصیت را وارد صحنه می کند که هر یکی پس از اجرای نقش‬ ‫کوتاهشـان و گاه بی خبـر از حضـور بازیگـران دیگـر‪ ،‬از صحنـه بیـرون می رونـد‪ .‬این کتاب یاداور «شـش درجه‬ ‫جدایـی» اسـت؛ نظریـه ای کـه «فریگیـس کارینتـی» مطـرح کرده اسـت‪ .‬بر مبنـای این نظریه؛ هر دو شـخص‬ ‫یشـوند؛ همان طور کـه اشـخاص ایـن رمـان‬ ‫در کـره زمیـن بـا شـش واسـطه یـا کمتـر یـا کمتـر ب ههـم مربـوط م ‬ ‫به هـم مربوط انـد‪ .‬خـواه در دست به دسـت کردن نقشـه گنـج و تلاش بـرای یافتـن دفینـه‪ ،‬خـواه بر اثـر تغییـر‬ ‫مسـیر و مکان زندگی شـان پس از وقوع زلزله ای بزرگ‪ .‬در واقع‪ ،‬داسـتان حرکت اسـت؛ حرکت انسـان و شـهر‪.‬‬ ‫نقـدر خانه هایـش را ویـران می کنـد‬ ‫داسـتان فراز و فـرود زندگـی یـک شـهر و یـک کشـور کـه زلزلـه طبیعـی هما ‬ ‫کـه زلزلـه عاطفـی یـا سیاسـی زندگـی شـهروندانش را‪ .‬راوی به مثابـه رهگـذری خسـتگی ناپذیر نـوری بـه روان‬ ‫نقـدر کشـش دارد کـه در ذهـن بمانـد؛ با این حال‬ ‫شـخصیت ها می انـدازد؛ داسـتان هریـک از شـخصیت ها ا ‬ ‫توصیـه می کنیـم پیـش از شـروع کتـاب قلـم و کاغذتـان را امـاده کنیـد! یادداش ِـت نـام و نقـش شـخصیت ها‬ ‫پی گرفتن داسـتان و یافتن ارتباط ان ها را اسـان تر می کند‪ .‬این کتاب با ترجمه «مژده الفت» در ‪ ۱۹۱‬صفحه‬ ‫و با قیمت ‪ ۱۱۰‬هزار تومان توسـط نشـر «نو» منتشـر شـده اسـت‪.‬‬ صفحه 10 ‫دوشنبه‪ 25‬اردیبهشت‪ / 1402‬شماره ‪445‬‬ ‫پیشنهاد‬ ‫ روایت‬ ‫اسطوره های موسیقی به ِ‬ ‫بیلی هالیدی؛ پیشگام تغییرات بداهه در تمپو‬ ‫«انورا فیگن» (‪ ۷‬اوریل ‪ ۱۷- ۱۹۱۵‬ژوئیه ‪ )۱۹۵۹‬با نام هنری «بیلی هالیدی» یک خواننده موسیقی جز و سوئینگ امریکایی بود‪ .‬سبک اوازی او که به شدت از نوازندگان موسیقی جز الهام گرفته شده‬ ‫کودکی پرتالطم‪ ،‬شـروع به خوانـدن در کلوپ های‬ ‫تهـای صوتی و بداهه نوازی اش شـهرت داشـت‪« .‬هالیدی» پس از‬ ‫بـود‪ ،‬پیشـگام راه جدیـدی بـرای دسـت کاری عبـارات و تمپـو شـد‪ .‬او به خاطـر مهار ‬ ‫ِ‬ ‫شـبانه در «هارلـم» کـرد؛ جایی کـه تهیه کننـده «جـان هامونـد» صدایـش را شـنید و باعـث شـد در سـال ‪ 1935‬یک قرارداد ضبط با «برانسـویک» امضـا کنـد‪ .‬قطعـه ‪ What a Little Moonlight Can Do‬او را‬ ‫لهـای «کلمبیـا» و «دکا» موفـق شـد؛ امـا در اواخـر دهـه ‪ ،1940‬بـا مشـکالت قانونی و سـوء مصرف مواد مخدر مواجه بـود و به زندان نیز‬ ‫سـنگ محک جـز می داننـد‪ .‬او طـی ده ههـای ‪ 1930‬و ‪ ،1940‬در لیب ‬ ‫رفت‪« .‬هالیدی» در ‪ 44‬سـالگی بر اثر سـیروز درگذشـت‪ .‬او برنده چهار جایزه «گرمی» شـد که همه ان ها پس از مرگش بودند‪.‬‬ ‫کنیزک و پادشاه‬ ‫ن سنجر» گرفتار عشق کنیزکی زیبارو اهل سمرقند می شود؛ غافل از اینکه ‪!...‬‬ ‫«سلطا ‬ ‫ریحانـه چزانـی‪ ،‬امیـر برزنجـه‪ ،‬شـهرزاد حقی‪ ،‬ظفر سـهرابی نیا و امیرحسـین پوراحمد؛‬ ‫ن نمایـش به نویسـندگی و کارگردان ِـی ریحانـه چزانـی (برداشـتی ازاد از دفتـر‬ ‫ بازیگـران ایـ ‬ ‫اول مثنـوی معنـوی موالنـا) هسـتند کـه تـا ‪ 9‬خردادمـاه ‪ 1402‬سـاعت ‪( 17‬به مـدت‬ ‫‪50‬دقیقـه) در تماشـاخانه «سـنگلج» میزبـان عالقه منـدان اسـت‪ .‬در توضیحـات ایـن‬ ‫زیر‪ ۱۰‬سـال خـودداری کنیـد‪.‬‬ ‫اثـر بـرای مخاطـب امـده کـه از همراه داشـتن فرزنـدان ِ‬ ‫‪11‬‬ صفحه 11 ‫دوشنبه‪ 25‬اردیبهشت‪ / 1402‬شماره ‪445‬‬ ‫‪12‬‬ ‫ایران‬ ‫ابی استان گیالن‬ ‫مرغان مهاجر؛ مهمانان اسمان ِ‬ ‫«مرغـان مهاجـر»‪ ،‬گیلان را به عنـوان یکـی از اسـتان های دارای بیشـترین جمعیت پرندگان ابزی و کنارابزی مهاجـر در ایران مطرح کرده اند و افزایش این پرنـدگان و ماندگاری ‪ ۱۰‬درصد‬ ‫ان هـا در زیسـتگاه های اسـتان‪ ،‬خوش خبـری «روز جهانـی پرنـدگان مهاجـر» در مـاه «مـی» را رقـم زده اسـت‪ .‬ب هگـزارش ایرنـا؛ از سـال ‪ ۲۰۰۶‬به این طرف هرسـاله دومین شـنبه از ماه می و‬ ‫یشـود تا کید بر مشـارکت فعال در حفاظـت از پرندگان‬ ‫یشـود و هـدف از ایـن نا مگـذاری و برنامه هایـی کـه به این مناسـبت تدارک دیده م ‬ ‫ا کتبـر روز جهانـی پرنـدگان مهاجـر شـناخته م ‬ ‫طهـای طبیعـی و ترغیـب جوامـع محلی به مشـارکت فعال‬ ‫مهاجـر اسـت؛ برگـزاری روز جهانـی پرنـدگان مهاجـر به منظـور ا گاهـی مـردم نسـبت بـه درک اهمیـت حضـور پرنـدگان در محی ‬ ‫در حفاظـت از پرنـدگان مهاجـر اسـت‪ .‬گیلان ا گرچـه یکـی از کوچک تریـن اسـتان های کشـور اسـت و نه دهـم از مسـاحت کل کشـور را تشـکیل می دهـد امـا دارای پتانسـیل های ملی و‬ ‫جهانـی بسـیار اسـت و پرنـدگان کـه یکـی از مهم تریـن شـاخص های حیات وحـش در دنیاسـت ظرفیـت عظیـم پرنده نگـری را بـرای این اسـتان رقم زده؛ تعـداد ‪ ۵۳۳‬گونـه پرنـده در ایران‬ ‫بهـای امیر کالیـه‪ ،‬پـارک ملـی بوجـاق و تـاالب بین المللـی انزلـی به ویـژه پناهگاه حیات وحش سـلکه‪،‬‬ ‫یشـوند و تاال ‬ ‫هسـت؛ ازاین میـان ‪ ۶۰‬درصـد پرنـدگان کشـور در گیلان مشـاهده م ‬ ‫تشـده سیاه کشـیم بیشـترین میزان مهاجـرت پرنـدگان را ب هخـود اختصـاص می دهنـد‪ .‬رئیـس اداره نظارت بـر حیات وحـش اداره کل‬ ‫پناهـگاه حیات وحـش سـرخانگل و منطقـه حفاظ ‬ ‫محیط زیسـت گیلان بابیان اینکـه طبـق امارهـا‪ ،‬میـزان حضـور پرنـدگان مهاجـر در زیسـت گاه های اسـتان نسـبت به متوسـط ‪۱ ۰‬سـال اخیر افزایش یافته اسـت‪ ،‬گفت‪ :‬امنیت و پنـاه (غذا‬ ‫ینـژاد افـزود‪ :‬این زمـان از سـال موسـم بازگشـت پرنـدگان مهاجـر بـه سـرزمین های خـود تمـام‬ ‫و مسـکن) دو عامـل افزایـش و مانـدگاری پرنـدگان مهاجـر در اسـتان اسـت‪ .‬حسـین عل ‬ ‫ً‬ ‫می شـود امـا نزدیـک بـه ‪ ۱۰‬درصـد پرنـدگان مهاجـر به دلیـل جفت یابـی‪ ،‬زاداوری‪ ،‬امنیـت و پنـاه در زیسـتگاه های اسـتان ماندگار شـده اند‪ .‬وی اظهار کرد‪ :‬مثلا تا کنون انقوت پرنـده ای از‬ ‫خانواده مرغابیان و زیرخانواده عروس مرغابیان را در گله هایی هزارتایی در اسـتان نداشـته ایم اما امسـال در پارک ملی بوجاق بالغ بر ‪ 1000‬تا انقوت داشـتیم که مهم ترین عامل ان‬ ‫یسـت کـه به واسـطه اقدامـات انجامـی بهبود یافته اسـت‪ .‬رئیـس اداره نظارت بر حیات وحش اداره کل محیط زیسـت گیالن گفت‪ :‬خوشـبختانه‬ ‫امنیـت و فراهم بـودن شـرایط زیستگاه ‬ ‫یشـوند تخلـف شـکار کمتـر صـورت می گیـرد؛ لـذا پرندگان احسـاس امنیت بیشـتری دارنـد‪ .‬علی نژاد افزود‪ :‬شـکار در سـال گذشـته ممنوع‬ ‫چـون در فصـل بهـار مـردم درگیـر کشـاورزی م ‬ ‫ً‬ ‫یشـود هنوز مشـخص نیسـت سـازمان حفاظت‬ ‫بود و در زمان حاضر نیز در فصل ممنوعیت شـکار قرار داریم اما باتوجه به اینکه معموال مجوزهای شـکار در نیمه دوم سـال صادر م ‬ ‫محیط زیسـت در موسـم شـکار چه تصمیمی اتخاذ می کند‪.‬‬ ‫محمـد جعفـری؛ مدیـرکل بیمـه سلامت کرمـان‬ ‫با اشـاره به اینکه کسـانی که فرزند معلول دارند الزم اسـت‬ ‫تـا بـرای دریافـت خدمـات بیمـه مراجعـه کننـد‪ ،‬گفـت‪:‬‬ ‫‪ ۷۰‬درصـد هزینـه کاردرمانـی حتـی در مرا کـز خصوصـی‬ ‫را می پردازیـم‪ .‬بیـش از یک میلیـون و ‪ ۸۰۰‬هزار نفـر از‬ ‫جمعیـت اسـتان کرمـان تحت پوشـش بیمـه سلامت ‬ ‫بوده و ماهیانه بیش از ‪ ۱۳۰‬میلیارد تومان تعهد مالی ما‬ ‫در قبـال درمـان بیمه شـدگان اسـت‪.‬‬ ‫سـجاد راسـتخانه؛ مدیـرکل کتابخان ههـای عمومـی‬ ‫بسـازی کتابخانـه عمومـی‬ ‫لرسـتان از بهسـازی و شادا ‬ ‫شهید رجایی کوهدشت خبر داد و با بیان اینکه توسعه‬ ‫کتابخان ههـای عمومـی این شهرسـتان از مهم تریـن‬ ‫مسـائل پیـش روی اداره کل کتابخان ههـای عمومـی‬ ‫این استان بوده است‪ ،‬توضیح داد که کتابخانه عمومی‬ ‫شـهدای کوهدشـت توسـط بانـک پاسـارگاد بازسـازی‬ ‫شـده و ا کنـون مشـغول خدمت رسـانی بـه مراجعیـن و‬ ‫یسـت‪.‬‬ ‫ـدان کتـاب و کتاب خوان ‬ ‫عالقه من ِ‬ ‫کمـال شـهبازی؛ رئیـس مرکـز تحقیقـات و امـوزش‬ ‫کشـاورزی و منابع طبیعـی اردبیـل از فعالیـت سـه‬ ‫شـرکت دانش بنیـان‪ ۱۱ ،‬شـرکت فنـاور و هشـت هسـته‬ ‫فنـاور در این مرکـز خبـر داد و گفـت‪ :‬مرکـز رشـد اشـترا کی‬ ‫مو فنـاوری اسـتان از ‪ ۹۶‬فعالیتشـان را اغـاز‬ ‫بـا پـارک عل ‬ ‫کـرده و مـوارد یادشـده طـی چنـد جلسـه جـذب و در‬ ‫سـاختمان های مرکـز و ایسـتگاه مسـتقر شـده اند‪.‬‬ صفحه 12 ‫دوشنبه‪ 25‬اردیبهشت‪ / 1402‬شماره ‪445‬‬ ‫ایران‬ ‫‪13‬‬ ‫دانستنی های سفر به شیراز‬ ‫یشـود و البتـه کمی شـگفت انگیز اسـت پایتخت اسـتان فارس‪ ،‬یکـی از محبوب ترین و توریسـتی ترین‬ ‫شـیراز بیـش از ‪2 000‬سـال اسـت کـه به عنـوان مرکـز مهمـی از تمـدن ایرانـی شـناخته م ‬ ‫نقاط کشـور ایران باشـد‪ .‬شـیراز یکی از بزرگ ترین شـهرهای ایران و مرکز اسـتان فارس اسـت‪ .‬جمعیت ان نزدیک به دومیلیون براورد شـده اسـت ازاین رو شـهر شـیراز بیسـتمین کالن شـهر‬ ‫یهـای ان بسـیار اسـت کـه می توانـد‬ ‫یشـود‪ .‬شـهر شـیراز بـه داشـتن مسـجد صورتی رنـگ و خیره کننـده و تخت جمشـید باابهتـش شـهرت دارد امـا دیدن ‬ ‫پرجمعیـت خاورمیانـه شـناخته م ‬ ‫گردشـگران را به وجد بیاورد‪ .‬نصیرالملک که به مسـجد صورتی شـهرت دارد در سـال ‪ 1888‬و در زمان قاجار سـاخته شـده و حتی ا گر بنای بزرگی نباشـد‪ ،‬محبوب ترین مکان برای بازدید‬ ‫یشـود‪ .‬پرسـپولیس یا تخت جمشـید امروز سـایت میراث جهانی یونسـکو و بازدید از ان بر هر گردشـگری واجب اسـت‪ .‬بازار وکیل بزرگ ترین و مشـهورترین بازار شـهر‬ ‫در شـیراز شـناخته م ‬ ‫شـیراز اسـت‪ .‬این بازار در قرن ‪ 11‬میالدی تاسـیس شـد اما سـاخت ان در قرن ‪ 18‬توسـط اتابک فارس تکمیل شـده‪ .‬سـاخت این بازار به دسـتور کریم خان که می خواسـت شـیراز را به مرکز‬ ‫تجاری معروف کند‪ ،‬انجام شـد‪ .‬مسـجد وکیل را کاوش کنید‪ .‬مسـجد وکیل درسـت کنار بازار وکیل قرار دارد و طی دوران سـلطنت زندی بین ‪ 1751‬و ‪ 1773‬سـاخته شـده اسـت‪ .‬مسـجد‬ ‫یشـود‪ .‬بوی گل در باغ ارم را استشـمام کنید‪ .‬یکی از جذاب ترین جاذبه های توریسـتی‬ ‫وکیل در قرن نوزدهم‪ ،‬در دوران قاجار بازسـازی و مرمت شـده و یک جواهر معماری شـناخته م ‬ ‫یشـک باغ تاریخی ایرانی ارم اسـت‪ .‬این باغ در قسـمت شـمالی رودخانه خشـک (هفت پیلی) واقع شـده اسـت‪ .‬خواندن اشـعار عشـق در ارامگاه حافظ را فراموش نکنید‪ .‬ارامگاه‬ ‫شـیراز ب ‬ ‫حافظ و سـالن یادبود ان مربوط به شـاعر معروف و محبوب ایرانی اسـت‪ .‬ارامگاه که به حافظیه شـهرت دارد در سـال ‪ 1935‬توسـط معمار فرانسـوی‪ ،‬اندره گدار سـاخته شـد‪ .‬به طورکلی‬ ‫می تـوان گفـت کـه شـیراز از اب وهـوای نیمه خشـک و گـرم برخـوردار اسـت‪ .‬تابسـتان ها بسـیارگرم بـا میانگیـن ‪ 38‬درج هسـانتی گراد و زمسـتان ها بسیارخشـک و سـرد البتـه در شـب‪ .‬بـارش‬ ‫یکـه حـرف از غذاهـای محلـی شـیراز در میـان باشـد‪ ،‬ناخودا گاه کلم پلو شـیرازی که معروف ترین غذا در شـیراز اسـت نظرهـا را به خود جلب‬ ‫بـاران تنهـا در فصـل زمسـتان رخ می دهـد‪ .‬زمان ‬ ‫می کند‪ .‬البته به جز ان‪ ،‬غذاهای محلی دیگری چون شـکرپلو‪ ،‬دوپیازه الو‪ ،‬کباب الری گوشـت و مر غ‪ ،‬اش سـبزی‪ ،‬کته گوجه و اش کارده نیز در شـیراز طبخ می شـوند که باید در لیسـت‬ ‫تست غذاهای محلی شما قرار بگیرند‪ .‬معروف ترین خورا کی که باید در شهر شیراز تست کنید فالوده یا همان فالوده شیرازی ناب است که با عرقیات مخصوص خود ترکیب و مخلوط‬ ‫می شـود‪ .‬بازدیـد از بازارهـای تاریخـی هـر شـهر بـر هر توریسـت و گردشـگری واجب اسـت‪ .‬شـیراز با داشـتن بـازار وکیل در بافـت تاریخی اش‪ ،‬تمام نیازهایی که بایـد از دیدن و خرید کـردن در‬ ‫بازار داشـته باشـید را براورده کرده‪ .‬این بازار به جز زیبایی ظاهر از فروشـگاه هایی که صنایع دسـتی و سـوغات شـیراز را به فروش می رسـانند برخوردار اسـت‪ .‬کافی سـت دراین بازار بگردید‬ ‫و انـواع صنایع دسـتی معـروف شـهر را همچـون خاتـم کاری‪ ،‬منبت کاری‪ ،‬نقره کاری‪ ،‬گلیم و گبـه و ‪ ...‬خریداری کنید‪.‬‬ ‫‪ 25‬اردیبهشت؛ روز بزرگداشت فردوسی‬ ‫«فردوسـی» شـاعر بـزرگ حماسه سـرای ایـران اسـت کـه اثـری جاودانـه در‬ ‫نقـدر‬ ‫ادبیـات مـا خلـق کـرده اسـت‪ .‬در فرهنـگ و ادب پارسـی ایـن شـاعر گرا ‬ ‫جایـگاه واال و تاثیرگـذاری دارد تا جایی کـه در تقویـم ملـی ایـران روزی را ب هنـام‬ ‫ایـن شـاعر نام گـذاری کرده انـد‪ .‬در تقویـم ملـی ایـران روز ‪ 25‬اردیبهشـت ماه‬ ‫(‪ 14‬مـی) به نـام «روز بزرگداشـت فردوسـی» نا مگـذاری شـده اسـت‪ .‬فردوسـی‬ ‫در طـول دوران زندگـی اش اثـری خلـق کـرد کـه تاثیرگـذاری ان در فرهنـگ و‬ ‫تاریـخ ادبیـات ایـران از هـزاران کتاب فراتر اسـت‪« .‬شـاهنامه» اثری منظوم با‬ ‫بیـش از ‪ 60‬هـزار بیـت اسـت‪ .‬درون مایـه «شـاهنامه» بر اسـاس ازادیخواهـی و‬ ‫ازادگی مردم ایران اسـت و به سـه دوره اسـاطیری‪ ،‬پهلوانی و تاریخی تقسیم‬ ‫می شـود‪ .‬ایـن کتـاب توسـط «بنـداری اصفهانـی» در سـال ‪ 601‬خورشـیدی‬ ‫نهـای‬ ‫بـرای اولین بـار به عربـی ترجمـه شـد و پـس از ان افـراد دیگـر ان را به زبا ‬ ‫دیگـر برگرداندنـد‪ .‬اهمیـت «شـاهنامه» تنهـا به دلیـل وجهـه ادبـی ایـن اثـر‬ ‫نیسـت؛ بلکـه ایـن اثـر شناسـنامه ای مکتـوب از اجـداد ایرانیان اسـت‪.‬‬ ‫‪ 27‬اردیبهشت؛ روز ارتباطات و روابط عمومی‬ ‫بی تردیـد روابط عمومـی به عنـوان یـک رکـن اساسـی‬ ‫نظـام ارتباطـی و اطالع رسـانی نقشـی تعیین کننـد ه در‬ ‫یهـای احـاد جامعـه‪ ،‬فرهنگ سـازی و تنویـر‬ ‫افزایـش ا گاه ‬ ‫نکـه اهمیـت جایـگاه‬ ‫افـکار عمومـی‪ ،‬برعهـده دارد؛ و ا کنو ‬ ‫روابط عمومی در عصر ارتباطات و در دورانی که اطالع رسانی‬ ‫در همـه عرص ههـا پیشـتاز اسـت‪ ،‬بـر همـگان اشـکار شـده‪،‬‬ ‫نمی توان نقش ان را در پیشـبرد اهداف یک نهاد یا سـازمان‪،‬‬ ‫بهبـود کیفـی و کمی فعالیت ها و افزایش بهـره وری از امکانات‬ ‫و نیـروی انسـانی نادیـده گرفـت‪ .‬از سـال ‪ ۱۷ ،۱۹۶۹‬مـی‬ ‫هرسـال برابـر بـا ‪ ۲۷‬اردیبهشـت ماه «روز جهانـی ارتباطـات و‬ ‫مخابـرات» اسـت؛ ایـن روز مصـادف بـا تاسـیس واحـد تلگراف‬ ‫یسـت کـه در سـال ‪ ۱۸۶۵‬تاسـیس شـد‪.‬‬ ‫بین الملل ‬ صفحه 13 ‫دوشنبه‪ 25‬اردیبهشت‪ / 1402‬شماره ‪445‬‬ ‫‪14‬‬ ‫رایگان‬ ‫رایگان‬ ‫اگهی‬ صفحه 14 ‫دوشنبه‪ 25‬اردیبهشت‪ / 1402‬شماره ‪445‬‬ ‫داده نما‬ ‫‪15‬‬ ‫در زندان های اسرائیل ‪...‬‬ ‫مهردادناظری‬ ‫‪mehrdad_nazery@yahoo.com‬‬ ‫نهــا اعمــال می کننــد‪ ،‬ب هصــورت «عمــدی» باعــث «مــرگ تدریجـ ِـی»‬ ‫ســازمان های فلســطینی عنــوان کرده انــد کــه اســرائیل بــا سیاســت «ســهل انگاری پزشــکی» کــه در زندا ‬ ‫یشــود‪ .‬خبرگــزاری «اناتولــی» اورده اســت کــه عالو هبــر بازداشــت اداری‪ ،‬شــکنجه و بدرفتــاری؛ زندانیــان فلســطینی‪ ،‬ا کنــون بــا ســهل انگاری پزشــکی‬ ‫بیمــاران فلســطینی م ‬ ‫یبــودن؛ «مجــازات اضافــی» به دلیــل سیاســت «ســهل انگاری پزشــکی»‬ ‫نهــای اســرائیل‪ ،‬بیمار شــدن به معنــای عالو هبــر زندان ‬ ‫مواجه انــد؛ بنابرایــن بــرای فلســطینیان در زندا ‬ ‫ً‬ ‫نهــا دنبــال می کننــد‪ ،‬عنــوان کرده انــد اســرائیل عمــدا فلســطینی ها را بــا مشــکالت ســامتی رهــا کــرده اســت تــا‬ ‫اســت‪ .‬ســازمان های فلســطینی کــه پرونــد ه زندانیــان را در زندا ‬ ‫ً‬ ‫ارام ارام بمیرنــد‪ .‬اخیــرا «خضــر عدنــان» در ‪ 2‬اور یــل‪ 87 ،‬روز پــس از اعتصــاب غــذا کــه علیــه «بازداشــت اداری» اســرائیل در زنــدان بــدون محا کمــه اغــاز کــرده بــود‪ ،‬درگذشــت‪.‬‬ ‫ـان» زندانــی را «بــا ســهل انگاری پزشــکی» انجــام داده اســت‪ .‬بر اســاس‬ ‫«محمــد اشــتیه»؛ نخسـت وزیر تشــکیالت خودگــردان فلســطین‪ ،‬گفتــه اســت کــه اســرائیل‪ ،‬تــرور «عدنـ ِ‬ ‫نهــا و بازداشــتگاه های اســرائیل بســر می برنــد کــه ‪ 30‬زن‪ 160 ،‬کــودک و ‪ 1000‬زندانــی اداری هســتند‪ .‬نیــز‬ ‫اعــام ســازمان های فلســطینی؛ حــدود ‪ 4900‬فلســطینی در زندا ‬ ‫نهــا بــا مشــکالت بهداشــتی روبـه رو هســتند‪ .‬از ســال ‪ 1967‬کــه قــدس شــرقی و کرانــه باختــری اشــغال شــد‪236 ،‬‬ ‫حــدود ‪ 700‬فلســطینی؛ از جملــه ‪ 24‬بیمــار ســرطانی در زندا ‬ ‫نهــا در نتیجــه «ســهل انگاری پزشــکی» بوده انــد‪.‬‬ ‫نهــا جــان خــود را از دســت داده انــد کــه ‪ 75‬نفــر از ا ‬ ‫فلســطینی در زندا ‬ ‫شامل‬ ‫زندانی اسرائیلی ها هستند؛‬ ‫حدود ‪4900‬نفر فلسطینی بدون محا کمه‬ ‫ِ‬ ‫ِ‬ ‫‪1000‬‬ ‫بازداشتی اداری‬ ‫‪160‬‬ ‫امارهایی از زندان ها‬ ‫و مرا کز بازداشت اسرائیل‬ ‫‪30‬‬ ‫کودک‬ ‫از زمان اشغال قدس شرقی و کرانه باختری در ‪1967‬‬ ‫‪236‬‬ ‫زن‬ ‫حدود‬ ‫‪700‬‬ ‫زندانی فلسطینی از بیماری رنج می برند؛‬ ‫که ‪24‬نفرشان دچار سرطان هستند‪.‬‬ ‫فلسطینی در زندان های اسرائیل درگذشته اند که فوت‬ ‫‪ 75‬نفرشان در نتیجه «سهل انگاری پزشکی» بوده است‪.‬‬ ‫نهـای صهیونیسـت ها از ‪ 1000‬نفـر گذشـته کـه باالتریـن رقـم در ‪ 20‬سال گذشـته‬ ‫«انجمـن اسـرای فلسـطینی» اعلام کـرد؛ تعـداد زندانیـان اداری فلسـطینی در زندا ‬ ‫اسـت‪ .‬ایـن انجمـن در بیانیـه ای به مناسـبت «روز اسـرای فلسـطینی» (مصـادف بـا ‪ 17‬اوریـل؛ ‪ 26‬اردیبهشـت)‪ ،‬افـزود کـه سیاسـت بازداشـت اداری بـه بازداشـت‬ ‫یکـه تعـداد کودکانـی کـه در بازداشـت اداری هسـتند‪ ،‬شـش نفر اسـت‪ .‬بر اسـاس بیانیـه این‬ ‫نسـاالن و بیمـاران نیـز کشـیده شـده اسـت؛ به طور ‬ ‫کـودکان و زنـان‪ ،‬که ‬ ‫تشـدگان اداری را زندانیان سـابق تشـکیل‬ ‫انجمـن؛ تعـداد احـکام بازداشـت از ابتـدای سـال جـاری بـه بیـش از ‪ 860‬مـورد رسـیده کـه تایید می کنـد ا کثریت بازداش ‬ ‫می دهند که سال ها در زندان های رژیم اشغالگر اسرائیل بسر برده اند‪« .‬انجمن اسرای فلسطینی» اعالم کرد؛ اسرائیل از ابتدای امسال حدود ‪ 2300‬فلسطینی؛‬ ‫از جمله ‪ 350‬کودک و ‪ 40‬زن را دستگیر کرده است‪ .‬تعداد اسرای بیمار به بیش از ‪ 700‬نفر می رسد که از بیماری های مختلف رنج برده و احتیاج به مراقبت دارند؛‬ ‫ً‬ ‫اقال ‪ 24‬زندانی به سـرطان و تومور مبتال هسـتند‪ .‬این انجمن با اشـاره به سیاسـت سـلول انفرادی تا کید کرد؛ تعداد زندانیان در سـلول های انفرادی حدود ‪ 35‬نفر‬ ‫یهـای روانی و مزمـن رنج می برند‪.‬‬ ‫نهـا برخـی زندانیـان‪ ،‬از بیمار ‬ ‫اسـت کـه در میـان ا ‬ صفحه 15 ‫هفته نامهسراسری‬ ‫ب امتیاز‪ :‬موسسه سایه سرافراز عشق ‪ /‬مد یرمسئول‪ :‬سروناز بهبهانی ‪ /‬سرد بیر‪ :‬د کتر مهرد اد ناظری ‪ /‬مدیر تحریریه‪ :‬مصطفی رفعت ‪ /‬صفحه ارا‪ :‬مجتبی دهقانی‬ ‫صاح ‬ ‫‪George Best‬‬ ‫جرج ِبست؛ اولین سلبریتی دنیای فوتبال‬ ‫«جـرج ِبسـت» (متولـد ‪ ۲۲‬مـی ‪ ۱۹۴۶‬و درگذشـته ‪ ۲۵‬نوامبـر ‪ )۲۰۰۵‬بازیکـن فوتبـال متولـد ایرلنـد شـمالی بـود کـه بیشـتر به خاطـر بازی هایـش در تیـم فوتبـال‬ ‫ـواداران «شـیاطین سـرخ» محبـوب اسـت و او را «بهتریـن شـماره ‪»۷‬؛ و کنـار نام هایـی نظی ِـر «رایـان‬ ‫«منچسـتریونایتد» در دهه هـای ‪ 60‬و ‪ 70‬معـروف اسـت‪« .‬بسـت» نـزد ه‬ ‫ِ‬ ‫«بسـت» یکی از اولین سـلبریتی های دنیای فوتبال اسـت‪ .‬او که در پسـت وینگر بـازی می کرد‪،‬‬ ‫گیگـز»‪« ،‬بابـی چارلتـون»‪« ،‬ویـن رونـی» یکـی از بهتریـن بازیکنـان تاریخ باشـگاه می دانند‪ِ .‬‬ ‫دریبل زنی ماهر بود و در ‪ 1968‬به عنوان «بهترین بازیکن سال اروپا» انتخاب شد و در رای گیری «بهترین بازیکن قرن فیفا» به مقام پنجم رسید‪« .‬بست» به خاطر سبک بازی اش که‬ ‫ترکیبی از سرعت‪ ،‬مهارت‪ ،‬تعادل‪ ،‬ظاهرسازی‪ ،‬دو پا بودن‪ ،‬گل زنی و توانایی عبور از مدافعان بود‪ ،‬مورد تحسین قرار گرفت‪ .‬او در «بلفاست» متولد شد‪ .‬حرفه باشگاهی را در انگلیس با‬ ‫‪17‬سـالگی‪ 179 ،‬گل را طی ‪ 470‬بازی در ‪ 11‬سـال به ثمر رسـاند و برای پنج فصل متوالی بهترین گل زن باشـگاه در لیگ بود‪.‬‬ ‫«منچسـتریونایتد» اغاز کرد‪ .‬پس از انجام اولین بازی اش در ‬ ‫او با این باشگاه دو قهرمانی لیگ و یک جام اروپا را به دست اورد‪ .‬سبک بازی او در زمین نگاه عمومی را به خود جلب کرد و در سال ‪ 1999‬در لیست شش نفره شخصیت ورزشی قرن‬ ‫‪ BBC‬قـرار گرفـت‪ .‬او در سـال ‪ 2002‬به عنـوان اولیـن عضـو «تـاالر مشـاهیر فوتبـال انگلیـس» انتخـاب شـد‪ .‬بسـیاری از کارشناسـان او را به عنوان یکی از بهترین و با اسـتعدادترین بازیکنان‬ ‫تاریخ فوتبال می شناسـند‪ .‬مثلث افسـانه ای او در کنار «سـر بابی چارلتون» و «دنیس ال» در خاطر هواداران فوتبال حک شـد ه اسـت؛ ان ها در سـال ‪ ۶۸‬قهرمان لیگ قهرمانان (جام‬ ‫«بسـت» در همان سـال «توپ طال» را برنده شـد‪ .‬زندگی نامه اش توسـط انتشـارات «سـنچری» بریتانیا به چاپ رسیده اسـت‪ .‬در عرصه ملی‪« ،‬بست»‬ ‫باشـگاه های اروپا) شـدند‪ِ .‬‬ ‫بین ‪ 1964‬تا ‪ 1977‬توانست ‪ 37‬بار برای «ایرلند شمالی» بازی کند؛ بااین حال‪ ،‬به عنوان یکی از بهترین بازیکنانی شناخته می شود که هرگز در جام جهانی بازی نکرده‬ ‫است‪ .‬او که در مصرف الکل زیاده روی می کرد‪ ،‬در ‪ 3‬ا کتبر ‪ ،2005‬از عفونت کلیه ناشی از عوارض جانبی داروهای سرکوب کننده سیستم ایمنی که برای جلوگیری از رد‬ ‫‪59‬سـالگی در اثر عفونت ریه و نارسـایی‬ ‫نسـال در ‬ ‫کبد پیوندی بدنش اسـتفاده می شـد‪ ،‬تحت مراقبت های ویژه بسـتری شـد؛ و سـرانجام در سـاعات اولیه ‪ 25‬نوامبر ا ‬ ‫چند عضوی درگذشـت‪.‬‬ ‫نشانی‪ :‬خیابان ستارخان‪ ،‬خیابان شاد مهر‪ ،‬بعد از چهارراه صالحیان‪ ،‬پالک ‪307‬‬ ‫تلفن‪ 66555200-1 :‬و ‪ 66555160-1‬نمابر‪66555202 :‬‬ ‫چاپ‪ :‬شاخه سبز ‪ /‬تلفن‪02533444257:‬‬ صفحه 16

آخرین شماره های هفته نامه سرافرازان

هفته نامه سرافرازان 487

هفته نامه سرافرازان 487

شماره : 487
تاریخ : 1403/01/20
هفته نامه سرافرازان 486

هفته نامه سرافرازان 486

شماره : 486
تاریخ : 1402/12/28
هفته نامه سرافرازان 485

هفته نامه سرافرازان 485

شماره : 485
تاریخ : 1402/12/21
هفته نامه سرافرازان 484

هفته نامه سرافرازان 484

شماره : 484
تاریخ : 1402/12/14
هفته نامه سرافرازان 483

هفته نامه سرافرازان 483

شماره : 483
تاریخ : 1402/12/07
هفته نامه سرافرازان 482

هفته نامه سرافرازان 482

شماره : 482
تاریخ : 1402/11/30
ثبت نشریه در مگ لند

شما صاحب نشریه هستید ؟

با عضویت در مگ لند امکانات متنوعی را در اختیار خواهید داشت
ثبت نام ناشر
لطفا کمی صبر کنید !!