صفحه قبل

هفته نامه مثلث شماره ۱۵۲

صفحه بعد

هفته نامه مثلث شماره 152

هفته نامه مثلث شماره 152

‫پرونده ويژه جنگ غزه‬ ‫گفت وگوي مثلث با‬ ‫نماينده حماس در ايران‬ ‫گزارشي درباره گروه‌هاي مبارز در غزه‬ ‫هفته‌نامه‌خبري‪،‬تحليلي‪/‬سالچهارم‪/‬شمارهصدوپنجاه‌ودوم‪ 6/‬آذر‌ماه ‪ 88/1391‬صفحه‪2000/‬تومان‬ ‫گفت‌و‌گوي مثلث با عبد الرضا هال لي و‬ ‫شماره ‪1‬‬ ‫آذر ‪91‬‬ ‫به همراه يك حلقه‬ ‫مجله تصويري مثلث‬ ‫ر و ح‌ ا هلل بهمني ‌درباره‬ ‫مداحان‪ ،‬جامعه‬ ‫و سياست‬ ‫گفتاري منتش�ر نش�د ه از ا س�تاد رحيم‌ پور ازغدي‬ ‫درباره معرفت شناسي عاشور ا‬ ‫‪ISSN: 2008-5281‬‬ ‫‪MOSALAS.IR‬‬ ‫روحاني مي‌آيد؟‬ ‫رايزني براي معرفي گزينه دولت‬ ‫وحدت ملي از سوي هاشمي ادامه دارد‬ ‫سقوط يك جاسوس‬ ‫گزارشي درباره آنچه پترائوس را به بركناري كشاند‬ ‫مشروعيت مجلس بيشتر شد‬ ‫گفت‌وگو با روح‌اهلل حسينيان درباره توقف‬ ‫طرح سوال از رئيس‌جمهور‬
‫راهامام‬ ‫و كذلك جعلنكم امه وسطا لتكونوا شهدا علي الناس‬ ‫و يكون الرسول عليكم شهيدا‬ ‫اهميت انگيزه و محتوا‬ ‫در انقالب‌ها‬ ‫در انقالباتي كه در عالم واقع مي‌ش��ود يا در ش��ورش‌ها يا‬ ‫در كودتاها‪ ،‬يكي اصل اين ش��ورش و انق�لاب و كودتا‪ ،‬يكي‬ ‫انگيزه‌اش‪ ،‬يكي محتوايش؛ اينها س��ه امري است كه بايد در‬ ‫آن توجه كرد‪ .‬خودش��ان‪ ،‬خود انقالبات يا خود اينها ش��بيه‬ ‫به هم‌اند‪ ،‬يا ش��ورش اس��ت يا كودتاس��ت يا انقالب‪ ،‬صورتا‬ ‫خبرنامه‬ ‫‪12 - 17‬‬ ‫نتیجه جنگ غزه قابل پيش‌بيني است‬ ‫انبوهی از موشک‌های فجر در اختیار مقاومت فلسطین است‬ ‫پشت پرده يك جنگ‬ ‫نقد و نظر‬ ‫‪36 - 41‬‬ ‫سلفي‌ها عليه شوراي مخالفان‬ ‫مزيت‌هاي محور شرق‬ ‫معمايسياست‬ ‫خطر واقعی برای جهان‬ ‫سياست عليه اقتصاد‬ ‫سياست‬ ‫‪42-51‬‬ ‫مشروعيت مجلس بيشتر شد‬ ‫سوال به نفع نظام نبود‬ ‫هنوز وارد بحث مصاديق نشده‌ايم‬ ‫روحاني مي‌آيد؟‬ ‫گفت وگوي مثلث با‬ ‫نماينده حماس در ايران‬ ‫هفتهنامهخبري‪،‬تحليلي‪/‬سالچهارم‪/‬شمارهصدوپنجاهودوم‪ 6/‬آذرماه ‪ 88/1391‬صفحه‪2000/‬تومان‬ ‫هفته‌نامه سياسي‪ ،‬فرهنگي با رويكرد خبري‪ ،‬تحليلي‬ ‫صاحب امتياز و مدير مسئول‪ :‬مصطفي آجورلو‬ ‫گفت‌و‌گوي‌مثلث‌با‌عبد ا لرضا‌هال لي‌و‌ ر و ح‌ اهلل‌بهمني ‌درباره‬ ‫شماره ‪1‬‬ ‫آذر ‪91‬‬ ‫به همراه يك حلقه‬ ‫مجله تصويري مثلث‬ ‫مداحان‪ ،‬جامعه‬ ‫و سياست‬ ‫گفتاري‌‌منتش�ر ‌نش�ده‌از ‌ا س�تاد ‌‌رحيم‌‌پور‌‌ازغدي‌‬ ‫درباره‌‌معرفت‌شناسي‌عاشور ا‌‬ ‫سردبیر‪ :‬سعيد آجورلو‬ ‫‪ISSN: 2008-5281‬‬ ‫‪MOSALAS.IR‬‬ ‫روحاني ميآيد؟‬ ‫رايزني براي معرفي گزينه دولت‬ ‫وحدت ملي از سوي هاشمي ادامه دارد‬ ‫سقوط يك جاسوس‬ ‫گزارشي درباره آنچه پترائوس را به بركناري كشاند‬ ‫عكس جلد‪ :‬امير طاليي‬ ‫مثلث؛ هفته نامه‌اي خبري‪ ،‬تحليلي است كه سعي دارد روايتي منصفانه و عادالنه‬ ‫از واقعيت‌ها ارائه دهد‪ .‬نامش تمثيل و اشاره‌اي است به سه ضلع استقالل‪ ،‬آزادي و‬ ‫جمهوري اسالمي‪ .‬مرامش تقويت گفتمان انقالب اسالمي‪ ،‬چارچوبش اسالم‪ ،‬انقالب‪،‬‬ ‫امام و رهبري‪ ،‬آرمانش گس�ترش و سيادت اسالم‌‌خواهي در سراسر جهان و عزت‬ ‫مسلمانان‪ ،‬توسعه و پيشرفت ايران‌اسالمي و رفاه مردم شريف ايران و رونق گرفتن‬ ‫عدال�ت‪ .‬مرزش رواداري و تأليف قلوب اهالي انقالب و ايس�تادگي در برابر مقابالن‬ ‫گفتماني و عملي نظام و س�ياق و مشرب‌مان نجابت قلم و روزنامه‌نگاري مومنانه و‬ ‫تالشدرجهترونقگرفتنسنتگفت‌وگوميانفرهيختگانونخبگانكشوراست‪.‬‬ ‫اميدواريم كه در روايت‌مان صادق‪ ،‬بر مرام‌مان مستمر و دائم‪ ،‬بر چارچوب‌مان مستقر‪،‬‬ ‫بر آرمان‌مان مومن‪ ،‬بر مرزهايمان مراقب و هوشيار و بر سياق‌مان استوار بمانيم‪.‬‬ ‫مثلث‬ ‫پرونده ويژه جنگ غزه‬ ‫گزارشي درباره گروههاي مبارز در غزه‬ ‫مشروعيت مجلس بيشتر شد‬ ‫گفتوگو با روحاهلل حسينيان درباره توقف‬ ‫طرح سوال از رئيسجمهور‬ ‫شماره پيامك‪3000411711 :‬‬
‫مثل انس��ان‌ها مي‌ماند كه همه صورتش��ان مثل هم هست‬ ‫اما معناش��ان فرق با هم دارد‪ .‬انگيزه‌ها مهم است و محتواها‪.‬‬ ‫گاهي وقت‌ها انگيزه خوب است‪ ،‬محتوا خوب نيست‪ ،‬گاهي‬ ‫وقت‌ها محتوا خوب است‪ ،‬انگيزه درست نيست‪ .‬ممكن است‬ ‫يك نفر حاال ‪ -‬حاال نس��بت به يك نف��ر عرض مي‌كنم ‪ -‬يك‬ ‫نفر آدم ب��ا يك انگيزه خوبي بخواهد ي��ك كار خوبي به نظر‬ ‫خودش انجام بدهد و او بد باش��د‪ ،‬اين آدم مصاب است لكن‬ ‫كارش خالف اس��ت‪ .‬يك اشخاصي مي‌شود كه يك كارهاي‬ ‫خوبي انجام مي‌دهند با انگيزه بد‪ .‬مثال يك كسي كشف يك‬ ‫چيزي مي‌كند و انگيزه‌اش بد اس��ت ب��راي اين كار و كارش‬ ‫خوب اس��ت‪ ،‬يك وقت هم هر دويش خوب هستند‪ .‬انقالب‬ ‫فرهنگي هم همين جور است كه يك انقالب است كه تحول‬ ‫است از يك حالي به حالي ديگر‪ ،‬نه پيشبرد همان چيزي كه‬ ‫هست‪ .‬چنانچه انقالب جمهوري اسالمي‌ در كل هم همين‬ ‫طور است‪ ،‬يك انقالب ش��د توسط مردم‪ ،‬يك انگيزه انقالب‬ ‫بود و يك محتواي انقالب‪ .‬اميدوارم كه انگيزه انقالب در مردم‬ ‫الهي باش��د‪ .‬اما در انقالبات ممكن است كه ما انقالب بكنيم‪،‬‬ ‫يك حكومتي را برداري��م‪ ،‬يك حكومت ديگر براي خودمان‬ ‫درست كنيم‪ ،‬خودمان مي‌خواهيم به يك نوايي برسيم‪ ،‬كار‬ ‫نداريم ببينيم چه بشود‪ .‬اين چه محتوايش خوب باشد‪ ،‬چه‬ ‫محتوايش بد باشد براي ما فايده ندارد‪ ،‬براي اينكه مي‌خواهد‬ ‫تش��كيل بدهد وقتي انگيزه‌اش اين است كه فقط به دستش‬ ‫بيايد يك قدرتي‪ ،‬بخواهند قدرتمند باش��ند‪ ،‬او سابقي بوده‪،‬‬ ‫ما آن قدرت را از او بگيريم‪ ،‬خودمان بگيريم‪ .‬اين با او نس��بت‬ ‫به اصل مساله انگيزه فرقي ندارد؛ يعني‪ ،‬يك حكومتي رفته‬ ‫اس��ت‪ ،‬يك حكومت ديگري هم آمده است‪ ،‬هر دويشان هم‬ ‫مثل هم هستند‪ ،‬مثل ساير كودتاها مي‌ماند كه در دنيا واقع‬ ‫مي‌شود‪ ،‬اين فرقي با هم ندارد‪.‬‬ ‫يك وق��ت اي��ن اس��ت كه ي��ك قي��ام مي‌ش��ود‪ ،‬يك‬ ‫نهضتي مي‌ش��ود براي ي��ك كار خوبي اما الهي نيس��ت‪ .‬از‬ ‫باب اينكه كار خوب اس��ت ب��راي ملتمان خدم��ت بكنيم‪،‬‬ ‫كار خوب اس��ت‪ ،‬ف�لان‪ ،‬به اي��ن ممكن اس��ت ارج بدهد‪،‬‬ ‫اما آن كه مقصود است‪ ،‬نيست‪.‬‬ ‫پروندهويژه‬ ‫‪18 -35‬‬ ‫مداحان‪ ،‬جامعه و سياست‬ ‫کربال‪ ،‬آفرینش معنا‬ ‫یک واقعیت غیر‌قابل انکار‬ ‫حسین(ع)؛ «عقل» عاشق و «عشق» عاقل‬ ‫بينالملل‬ ‫‪60-71‬‬ ‫انزوايصهيونيسم‬ ‫نشانه‌هايسقوط‬ ‫سقوط يك جاسوس‬ ‫تب راديكاليسم‬ ‫جهانجديد‬ ‫‪52 -59‬‬ ‫آیا تنها حماس با اسرائیل می‌جنگد؟‬ ‫اگر حماس از مسير مبارزه خارج شود ملت فلسطين‬ ‫او را كنار خواهد زد‬ ‫مغز متفکر قسام‬ ‫ایوب‪ ،‬یرموک‪ ،‬قطر‬ ‫تحريريه‪:‬‬ ‫ي‬ ‫دبیر تحريريه و سياست‪ :‬مصطفي صادق ‬ ‫دبیر فرهنگ و اقتصاد‪ :‬عليرضا بهرامي‬ ‫دبیر جهان‌اسالم و دين‌وتاريخ‪ :‬مصطفي شوقي‬ ‫دبیر بين‌الملل‪‌:‬سعيده سادات فهري‬ ‫دبير ديدار‪ :‬افشين خماند‬ ‫دبير بازار‪ :‬مصطفي ميري ‬ ‫دبیر ورزش‪ :‬مهدي ربوشه‬ ‫دبیر خبرنامه‪ :‬علي حاجي‌ناصري‬ ‫اعضاي تحريريه و همکاران‪ :‬زهير توكلي ‪ -‬ش��اهين فتحيان ‪ -‬شاهده‌يوسفي‬ ‫ياس��ين سيف‌االس�لام ‪ -‬امي��د كرماني‌ه��ا ‪ -‬زه��ره ديان��ي ‪ -‬فاطمه‌ميرزايي‬ ‫ش��يما غفاري ‪ -‬فاطمه كريم خان ‪ -‬زهرا‌راد‪ -‬عاطفه كربالئي‪ -‬محمد تاجيك‬ ‫حسين غالمي‪ -‬شادي خوشكار خيري‪ -‬حميدرضا نصيري‌نژاد‪ -‬مسعود نجفي‬ ‫دبيراجرايي‪ :‬سمانه مومني‬ ‫مدير هنري‪ :‬نيما ملك‌نيازي‬ ‫گرافيك و صفحه‌آرايي‪ :‬فاطمه قنائي ‪ -‬علي آجورلو‬ ‫پردازش تصاوير و عكس‪ :‬هومن سليميان‪ -‬امير طاليي‪ -‬مهدي ابراهيمي‬ ‫و نيوشا ملك‌نيازي‬ ‫تصحيح‪ :‬ژيال شاكري ‪ -‬امير عزيزي‬ ‫حروفچيني‪ :‬داود حشمتي‬ ‫مدير مالي‪ :‬محمد پاليزدار‬ ‫سازمان آگهي‌ها‪ :‬مصطفي ميري‬ ‫بازرگاني و بازاريابي‪ :‬محمدعلي آجورلو‬ ‫امور اداري‪ :‬محمد سرخ‌خواه ‪ -‬محمد شكرالهي‬ ‫انفورماتيك‪ :‬شهرام زحمتي‬ ‫ناظر چاپ‪ :‬بابك اسكندرنيا‬ ‫با تشکر از‪ :‬دكتر اسماعيل تبار‪ -‬مهندس واعظي‪ -‬دكتر آيت‌اله ابراهيمي‬ ‫دكتر غالم‌حسن تقي نتاج ‪ -‬حسين زندي ‪ -‬احمد طاليي ‪ -‬مهندس بختياري‬ ‫مهندس صدوقي‪ -‬حسين مجاهدي ‪ -‬حاج‌آقاتوکلي ‪ -‬هادي انباردار‬ ‫سيد عارف علوي ‪ -‬رضا راستي ‪ -‬ابراهیم صفرلکی‪ -‬دکتر زارعیان‬ ‫عليرضا حسن‌زاده ‪ -‬محسن صاحبي‬ ‫سازمان آگهي‌ها‪ :‬تلفن‪0912 - 5169927 :‬‬ ‫چاپ‪ :‬هنر سرزمين سبز‬ ‫توزيع‪ :‬نامه امروز‬ ‫نشاني ‪ :‬تهران‪ ،‬خيابان شهيد بهشتي‪ ،‬خيابان پاكستان‪ ،‬كوچه دوازدهم‪،‬‬ ‫پالك ‪ ،24‬واحد ‪1‬‬ ‫تلفن ‪88171506-8 :‬‬
‫خبرنامه‬ ‫درخبرنامه اين هفته سخنان حضرت آیت‌اهلل العظمی‌خامنه‌ای‪ ،‬رهبرمعظم انقالب اسالمی‪ ،‬در جمع صدها نفر از‬ ‫فعاالن طرح شجره‌طیبه «صالحین»‪ ،‬درج شده است‪.‬گزارشي درباره اظهارات سردار قاسم سليماني به همراه‬ ‫مروررسانه‌هاازبخش‌هايخبرنامهاينهفتهاست‪.‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫پیش‌بینی حاج قاسم سلیمانی از نتیجه جنگ غزه‬ ‫انبوهی از موشک‌های فجر در اختیار مقاومت فلسطین است‬ ‫پشت پرده يك جنگ‬ ‫‪12‬‬
‫مقام معظم رهبری در دیدار جمعی از بسیجیان سراسر کشور‪:‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫حضرت آیت‌اهلل خامنه‌ای‪ ،‬رهبر معظم انقالب اسالمی‪،‬‬ ‫در جمع صدها نفر از فعاالن طرح ش��جره‌طیبه «صالحین»‬ ‫بسیج را از معجزات انقالب اسالمی دانستند و با اشاره به نیاز‬ ‫مستمر کشور‪‌،‬ملت‪‌،‬انقالب و تاریخ به بسیج‌‪ ،‬بر ارتقای کیفی‬ ‫فعالی ت‌های این نه��اد تاکید کردند‪.‬رهب��ر معظم انقالب در‬ ‫بخشی از بیانات خود در این دیدار اظهار کردند‪« :‬طرح سوال از‬ ‫رئی س‌جمهور که ت��ا اینجا کار مثبتی بود‪ ،‬هم نش��ان‌دهنده‬ ‫احساس مسئولیت مجلس و هم آمادگی مسئوالن دولتی ب رای‬ ‫پاسخگویی است‪ ،‬اما ادامه این کار آن چیزی است که دشمن‬ ‫م ی‌خواهد‪».‬حض��رت آیت‌اهلل خامن��ه‌ای تاکی��د کردند‪« :‬از‬ ‫نمایندگان محترم تقاضا م ی‌کنیم از اینجا به بعد ادامه ندهند‪».‬‬ ‫ایش��ان در ادامه‪ ،‬به مساله غزه اش��اره کردند و افزودند‪« :‬رفتار‬ ‫کشورهای اسالمی در قضیه غزه مناسب نبود‪ .‬آنهایی که داعیه‬ ‫دنیای اسالم را دارند در این مواقع باید خود را نشان دهند‪».‬ایشان‬ ‫جنایات و وحش ی‌گری‌های رژیم‌صهیونیستی در حمله به مردم‬ ‫نوار غزه را نشان‌دهنده سبعیت حیرت‌آور سردمداران این رژیم‬ ‫خ واندند و با اشاره به وقاحت مضاعف و نفرت‌آور آمریکا‪ ،‬انگلیس‬ ‫و فرانسه در حمایت از کشتار مردم غزه تاکید کردند‪« :‬کشورهای‬ ‫اسالمی به‌خصوص دولت‌های ع ربی‪ ،‬با اصالح رفتار خود در این‬ ‫مساله‪ ،‬ضمن کمک به مردم مظلوم اما شجاع و سرافراز نوار‬ ‫غزه‪ ،‬ب رای شکستن محاصره این منطقه تالش کنند و امت‬ ‫اس�لام نیز به تأس��ی از مقاومت پیروز مردم غ��زه بداند که‬ ‫ایستادگی و استقامت‪ ،‬تنها راه نجات و غلبه بر دشمنان اسالم‬ ‫است‪».‬حضرت آیت‌اهلل خامنه‌ای بخش مهمی‌از سخنانشان‬ ‫در این دیدار را به حوادث هفته اخیر نوار غزه اختصاص دادند و‬ ‫تاکید کردند‪« :‬وحش ی‌گری‌های صهیونیس ت‌ها در حمله به‬ ‫مردم ب ی‌گناه و غی رنظامی غزه‪ ،‬باید وجدان دنیای اسالم را تکان‬ ‫دهد و حرکت عظیم ملت‌های مسلمان روح تازه‌ای پی دا کند‪».‬‬ ‫ایشان در تبیین ابعاد حرکت رژیم‌صهیونیستی در حمله به غزه‬ ‫افزودند‪« :‬سبعیت شگفت‌آور سردمداران رژیم اشغالگر در حمله‬ ‫به غزه نش��ان داد این عناصر کاملا وحش��ی‪ ،‬هی��چ بویی از‬ ‫انسانیت نبرده‌اند‪ ».‬رهبر انقالب خاط رنشان کردند‪« :‬جنایات‬ ‫صهیونیس ت‌ها در غزه همچنین ماهیت دشمنان جهان اسالم‬ ‫و ماهیت مدعیان جمهوری اسالمی در مجامع بی ن‌المللی را‬ ‫به‌خوبی آشکار کرد‪ ».‬حضرت‌آیت‌اهلل‌خامنه‌ای با انتقاد شدید از‬ ‫حمای��ت واض��ح س��ردمداران نظ��ام اس��تکبار از جنای��ات‬ ‫صهیونیس ت‌ها خاط رنشان کردند‪« :‬آمریکا‪ ،‬انگلیس و فرانسه‬ ‫به رژیم سنگدل و ب ی‌رحم صهیونیستی حتی یک اخم نکردند‬ ‫و با حمایت‪ ،‬تش��ویق و تقویت این جنایتکاران‪ ،‬نش��ان دادند‬ ‫دشمنان خشن و منفور امت اسالم چقدر از اخالق و انسانیت به‬ ‫دورند‪».‬ایشان افزودند‪« :‬سردمداران استکبار از جمله آمریکا که‬ ‫از فجایع صهیونیس ت‌های وحشی در غزه حمایت م ی‌کنند‪،‬‬ ‫یزنند و خود را در‬ ‫چگونه با وقاحت مضاعف از حقوق‌بشر دم م ‌‬ ‫موضعمحاکمه‌کنندهملت‌هاوکشورهایدیگرقرارم ی‌دهند؟»‬ ‫رهبر انقالب افزودند‪« :‬رفتار کشورهای ع ربی و اسالمی نیز در‬ ‫قبال ح وادث غزه رفتار مناسبی نبود چرا‌که برخی فقط به حرف‬ ‫اکتفا کردند و برخی حتی در حرف نیز صهیونیس ت‌ها را محکوم‬ ‫نکردند‪».‬ایشان افزودند‪« :‬کسانی که داعیه دعوت به وحدت و‬ ‫هدایت دنیای اسالم را دارند در مسائل دیگری که تامی ن‌کننده‬ ‫اغ راض سیاستی آنهاست به صراحت وارد م ی‌شوند‪ ،‬اما در این‬ ‫ماجرا چون طرف آنها آمریکا و انگلیس است از محکوم کردن‬ ‫صریح و واقعی صهیونیس ت‌ها خودداری و حداکثر به حمایت‬ ‫لفظی کم‌ارزش بسنده کردند‪ ».‬حضرت آیت‌اهلل خامنه‌ای تاکید‬ ‫کردند‪« :‬کشورهای اسالمی و به‌خصوص دولت‌های ع ربی باید‬ ‫در حرکتی متحد‪ ،‬ضم��ن کمک به مردم مظل��وم غزه ب رای‬ ‫برداشته ش��دن محاصره این منطقه تالش کنند‪ ».‬ایشان با‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫نمایندگان طرح سوال از رئیس‌جمهور‬ ‫را ادامه ندهند‬ ‫تجلیل از استقامت عزت‌آفرین مردم و جوانان نوار غزه افزودند‪:‬‬ ‫«آنها به توفیق الهی‪ ،‬یک بار دیگر ثابت کردند که با ایمان و‬ ‫ایستادگی و سختکوش��ی‌‪ ،‬م ی‌توان بر مجموعه‌های بزرگ‪،‬‬ ‫مسلح‪ ،‬پیچیده و حمایت‌شده از سوی مستکب ران نیز غالب‬ ‫آمد‪ ».‬رهبر انقالب با اشاره به دستپاچگی رژیم‌صهیونیستی‬ ‫ب رای آتش‌بس خاطرنش��ان کردند‪« :‬کس��انی که خباثت و‬ ‫ددمنشی را آغاز کردند‪ ،‬ضربات بیشتری نیز دریافت کردند‪ ،‬به‬ ‫شکلی که اکنون ب رای آتش‌بس‪ ،‬از جمع کوچک مردم نوارغزه‪،‬‬ ‫دست‌پاچه‌تر شده‌اند‪ ».‬حضرت آیت‌اهلل خامنه‌ای افزایش قدرت‬ ‫مادی و معنوی و دفاع جانانه و مقتدرانه در مقابل دشمنان اسالم‬ ‫را پیام ح��وادث غزه ب رای امت اس�لامی خواندن��د و افزودند‪:‬‬ ‫«ماجرای غزه نشان داد که ب رای غلبه بر توطئه‌ها‪ ،‬خباثت‌ها و‬ ‫نامردی‌ها هی��چ راهی جز دف��اع مقتدرانه نیست‪».‬ایش��ان‬ ‫خاط رنشان کردند‪« :‬دنیای اسالم باید ب رای آسی ب‌ناپذیری در‬ ‫مقابل دشمنان‪ ،‬هم قدرت ایمانی و عزم و اراده خود را افزایش‬ ‫دهد و هم با پیش��رفت علمی‌و فناوری به توانایی س��اخت‬ ‫تجهی زات زندگی اعم از س�لاح و غیرسالح دست یابد‪ ».‬رهبر‬ ‫انقالب افزودند‪« :‬البته ملت ای ران ای��ن درس را از دوران دفاع‬ ‫مقدس خود درک کرده است و به همین علت‪ ،‬مردم‪ ،‬جوانان و‬ ‫دانشمندان این سرزمین ب رای پیشرفت و اقتدار کشور در حال‬ ‫تالشند‪».‬رهبر انقالب ضرورت اتحاد امت اسالمی و نیز اتحاد‬ ‫درونی هر ملت مس��لمان را از دیگر درس‌ه��ای حوادث اخیر‬ ‫نامی دند و خاط رنشان کردند‪« :‬این واقعیت در مورد ملت ای ران نیز‬ ‫صادق است‪ ».‬ایشان از همین زاویه‪ ،‬به تبیین فلسفه دعوت‬ ‫مکرر خود به وحدت و همدلی پرداختن��د و افزودند‪« :‬توصیه‬ ‫مداوم به صاحبان قلم و زبان فعاالن مطبوعاتی و پایگاه‌های‬ ‫اینترنتی‪ ،‬جناح‌های سیاسی و مسئوالن اجرایی و غی راجرایی‬ ‫ب رای اتحاد به این دلیل است که وحدت‪ ،‬در اقتدار و پیشرفت‬ ‫کشور و حفظ جایگاه جمهوری اسالمی در جهان دارای تاثی راتی‬ ‫عظیم و حیاتی اس��ت‪ ».‬رهبر انقالب با تجلی��ل از وحدت و‬ ‫همدلی ملت‪ ،‬به پاسخ مثبت سران سه قوه به دعوت ایشان‬ ‫ب رای همدلی اشاره کردند و افزودند‪« :‬از پاسخ مثبت و باارزش‬ ‫مس��ئوالن ق��وا و تاکی��د آن��ان بر وح��دت در عی��ن برخی‬ ‫اختالف‌نظرها و س��لیقه‌ها‪ ،‬تش��کر م ی‌کنم و الزم است این‬ ‫حرکت خوب با مراقبت در اظهارنظرها و اقدامات‪ ،‬استمرار یابد‪».‬‬ ‫ایشاندرهمینبحثبهموضوعسوالمجلسازرئی س‌جمهور‬ ‫پرداختند و خاط رنشان کردند‪« :‬این حرکت تاکنون از دو جنبه‬ ‫قابل تحسین و تمجید است‪ ».‬رهبر انقالب در تشریح این ابعاد‬ ‫مثبت‪ ،‬س��وال از رئی س‌جمهور و سایر مس��ئوالن اجرایی را‬ ‫نشان‌دهندهاحساسمسئولیتنمایندگانملتدرقبالمسائل‬ ‫کشور دانستند و افزودند‪« :‬مس��ئوالن اجرایی نیز با اعتماد به‬ ‫نفس و شجاعت ب رای توضیح و پاسخ اعالم آمادگی کرده‌اند‪».‬‬ ‫رهبر انقالب افزودند‪« :‬اقدام قوه‌‌مقننه در عمل به وظیفه و نیز‬ ‫اعتقاد قوه‌مجریه به صحت و صداقت اقدامات خود‪ ،‬امتحان‬ ‫خوبی ب رای دو قوه بود‪ ،‬اما معتقدم این حرکت تا همی ن‌جا کافی‬ ‫است و دیگر ادامه نیابد‪ ».‬ایشان افزودند‪« :‬مردم هم با‌بصی رتند‬ ‫و تشخیص م ی‌دهند که ادامه این کار‪ ،‬همان چیزی است که‬ ‫دشمن م ی‌خواهد‪ ».‬حضرت آیت‌اهلل خامنه‌ای با اشاره به نیاز‬ ‫کامل کشور به آرامش خاط رنشان کردند‪« :‬ممکن است عده‌ای‬ ‫از دو طرف تحت تاثیر احساسات و با استفاده از وسایل تبلیغ از‬ ‫جمله روزنامه‌ها و پایگاه‌های اینترنتی فضا را شلوغ کنند‪ ،‬در‬ ‫حالی که همه مسئوالن ب رای عمل به وظایفشان نیاز به آرامش‬ ‫دارند و مردم نیز خواستار آرامش هس��تند و ادامه نیافتن این‬ ‫مساله نشان خ واهد داد که ق وای مقننه و مجریه بیش از هر چیز‬ ‫به وحدت و آرامش احترام م ی‌گذارند‪ ».‬حضرت آیت‌اهلل خامنه‌ای‬ ‫همچنی��ن در سخنانش��ان در جم��ع مس��ئوالن و فعاالن‬ ‫شجره‌طیبه صالحین بسیج‪ ،‬تقارن هفته بسیج با حادثه عظیم‬ ‫عاشورا را درس‌آموز دانستند و افزودند‪« :‬اگر حادثه جگرسوز اما‬ ‫عبرت‌آموز کربال نبود از حقیقت اسالم چیزی باقی نم ی‌ماند؛ به‬ ‫همین علت ماجرای عاشورا باید همواره به‌عنوان یک درس و‬ ‫یک پرچم هدایت در مقابل چشمان جامعه اسالمی باشد‪».‬‬ ‫‪13‬‬
‫خبرنامه‬ ‫ایشان دوران دفاع مقدس را تداع ی‌کننده گوشه‌هایی از فداکاری‬ ‫اصحاب سی دالشهدا‌(ع) خواندند و خاط رنشان کردند‪« :‬بسیج از‬ ‫برجسته‌ترین و مهم‌ترین مظاهر این فداکاری‌ها بوده است‪».‬‬ ‫رهبر انقالب اسالمی‪ ،‬تشکیل بسیج را از مظاهر ژرف‌اندیشی و‬ ‫حکمت الهی امام‌خمین ی‌(ره) برشمردند و افزودند‌‪« :‬بسیج در‬ ‫دفاع مقدس دارای عیار باالی خلوص بود که امروز نیز همان‬ ‫عیار باال‪ ،‬باید حفظ و متجلی شود‪ ».‬ایشان حفظ خلوص در‬ ‫دوران دفاع مقدس را آسانتر از خالص ماندن در می دان پیچیده‬ ‫اما غی رنظامی مقابله با دشمنان دانستند و تاکید کردند‪« :‬بسیج‬ ‫در مجموعه‌های خود مراقب ایمان‪‌،‬توکل‪ ،‬معنویت و روحیه‬ ‫فداکاری باشد‪ ».‬رهبر انقالب پرهیز از آفاتی نظیر غرور‪ ،‬تظاهر‬ ‫و ریاکاری را ضرورت بسیجی بودن و بسیجی ماندن خواندند و‬ ‫با اشاره به اس��تمرار عمق‌بخش��ی و ارتقای مستمر کیفیت‬ ‫فعالی ت‌ها افزودن��د‪« :‬باید از هرگونه س��طح ی‌نگری در ابعاد‬ ‫مختلف پرهیز کرد‪ ».‬ایشان طرح ش��جره‌طیبه صالحین را‬ ‫به‌عنوان اقدامی‌ب رای عمق‌بخش��ی معرفتی و تربیتی‪‌،‬مورد‬ ‫تحسین قرار دادند و افزودند‪« :‬باید به‌گونه‌ای عمل کنیم که‬ ‫بسیج به‌عنوان الگو و دستورالعملی زنده‪ ،‬پویا و قابل پیروی‪ ،‬در‬ ‫دنیای اسالم تثبیت شود‪».‬حضرت آیت‌اهلل خامنه‌ای تقویت و‬ ‫توسعه فعالی ت‌های بسیجی به همه ابعاد زندگی را از وظایف‬ ‫اساسی دست‌اندرکاران این نهاد برشمردند و افزودند‪« :‬در بحث‬ ‫سبک زندگی نیز بسیج و بسیجیان م ی‌توانند با عیارسنجی‬ ‫رفت��ار خ��ود در خان��واده‪ ،‬محی��ط کار و اجتماع‪ ،‬ب��ه نوعی‬ ‫خودشناسی و اصالح دست بزنند‪ ».‬ایشان با تقدیر از حضور‬ ‫موفق بسیج در زمینه‌های علمی‪ ،‬فناوری‪ ،‬خدمات اجتماعی‬ ‫و نظریه‌پردازی در زندگی اجتماعی افزودند‪« :‬اگر روزی کشور‬ ‫و انقالب ب��ه دفاع نظامی در مقابل دش��من نیازمند ش��ود‪،‬‬ ‫ب ی‌تردید همین مجموعه‌های بسیجی و همه جوانان شجاع‬ ‫ای ران‪ ،‬دالوری و اقتدار و شکس ت‌ناپذیری ملت ای ران را به تمام‬ ‫دنیا نشان خواهند داد‪ ».‬ب ر‌اساس این گزارش‪ ،‬سردار سرلشکر‬ ‫محمدعلی جعفری‪ ،‬فرمانده کل س��پاه و سردار محمدرضا‬ ‫نقدی‪ ،‬رئیس سازمان بسیج مستضعفین در ابتدای این دیدار‬ ‫به ارائه گزارشی درباره بس��یج پرداختند‪ .‬در ابتدای این دیدار‬ ‫سردار سرلشکر جعفری‪ ،‬فرمانده کل سپاه پاسداران انقالب‬ ‫اسالمی با اشاره به تالش ب رای ارتقای مستمر فعالی ت‌های‬ ‫فرهنگی بسیج و ضرورت حضور سازمان‌یافته بسیجیان در‬ ‫مقابله با جنگ نرم دشمنان گفت‪« :‬با تشکیل شجره‌طیبه‬ ‫صالحین‪ ،‬بیش از سه میلیون بسیجی در حلقه‌های معرفتی‬ ‫ تربیتی صالحین فعال ش��ده‌اند‪ ».‬س��ردار سرتیپ نقدی‪،‬‬‫رئیس سازمان بسیج مس��تضعفین نیز با اشاره به استقبال‬ ‫اساتید حوزه و دانشگاه و نخبگان جامعه از نظام معرفتی ‪-‬‬ ‫تربیتی صالحین اعالم کرد‪« :‬در سازماندهی جدید بسیج ابعاد‬ ‫مختلف دفاعی‪ ،‬علمی‪ ،‬معرفتی‪ ،‬تربیتی‪ ،‬فرهنگی‪ ،‬مردم یاری‬ ‫و ورزشی بس��یج‪ ،‬در هس��ته‌های ش��جره‌طیبه صالحین‬ ‫سازماندهی ش��ده اس��ت‪».‬در ادامه این دیدار حجت‌االسالم‬ ‫فرحانی رئیس مرکز تولید اندیشه و پاسخگویی به شبهات‪،‬‬ ‫حجت‌االس�لام پاکباز س��رمربی طرح صالحین از اس��تان‬ ‫خوزستان‪ ،‬معصومه احمدی مربی طرح صالحین از استان قم‪،‬‬ ‫دکتر محمدرضا عب��دی دکترای فیزیک اتمی‌از دانش��گاه‬ ‫صنعتی اصفهان از بس��یج اساتید اس��تان اصفهان‪ ،‬مژگان‬ ‫کریمی‌جراح و متخصص زنان از بسیج جامعه پزشکی استان‬ ‫یزد‪ ،‬فتح‌اهلل فریدی‌وثوق دارنده مدال‌های جهانی و آسیایی‬ ‫جودو و از بسیج ورزشکاران استان همدان و‌هادی زینلی فرزند‬ ‫شهید از بسیج مساجد و محالت ته ران بزرگ درباره علل و‬ ‫اهداف اج��رای ط��رح ش��جره‌طیبه صالحی��ن‪ ،‬چگونگی‬ ‫ساماندهی اساتید و بس��یجیان در سطوح سرمربی‪ ،‬مربی و‬ ‫سرگروه حلقه‌های معرفتی ‪ -‬تربیتی صالحین‪ ،‬نظارت علمی‬ ‫‌بر روند ارتقای کیفی فعالی ت‌ها‪ ،‬شناسایی ظرفی ت‌های جدید‬ ‫به موازات آسی ب‌شناس��ی علمی‌طرح‪ ،‬رصد شبهات و ارائه‬ ‫پاسخ‌های مس��تدل و توجه کامل به خودس��ازی معنوی در‬ ‫حلقه‌های معرفتی نکاتی را بیان کردند‪g .‬‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫‪14‬‬ ‫نتیجه جنگ غزه قابل پيش‌بيني است‬ ‫روايت سردار قاسم سليماني از تاثير دفاع مقد س در جبهه‌هاي مقاومت‬ ‫سردار سرلشکر قاسم سلیمانی م ی‌گوید‪« :‬شبی ه‌ترین‬ ‫و جامع‌ترین صحنه به حادثه کربال بدون اغماض اگر شرح‬ ‫و توضیح خوبی داده شود‪ ،‬همین دفاع مقدس بوده است‪».‬‬ ‫فرمانده س��پاه قدس در مراس��م یادواره شهی د‌مهدی‬ ‫زین‌الدین و ش��ش هزار ش��هید اس��تان قم که در مجتمع‬ ‫فرهنگی امام خمین ی‌(ره) گلزار ش��هدای علی بن‌جعف ر‌(ع)‬ ‫برگزار شد‪ ،‬با بیان اینکه ش��هید مهدی زین‌الدین‪ ،‬اسطوره‬ ‫دفاع‌مقدس بود‪ ،‬اظهار داش��ت‪« :‬ب رای هر کس��ی ش��رف‬ ‫است که در یادواره شش هزار ش��هید که با محوریت یکی‬ ‫از برجس��ته‌ترین فرماندهان دوران دفاع مقدس برگزار شده‬ ‫حضور داشته باش��د‪ ».‬وی گفت‪« :‬بعد از حادثه قیام عاشورا‬ ‫که حادثه‌ای جامع و ضروری ب رای اسالم بود‪ ،‬حادثه‌ای چون‬ ‫دفاع مقدس با این جامعیت که همه زوایای تربیتی و اخالقی‬ ‫را در ب ر‌داشته باشد نداشتیم‪ ».‬فرمانده سپاه قدس گفت‪« :‬ما‬ ‫هیچ جنگی را با جامعیت دفاع مقدس که شباهت بسیار باال‬ ‫و کم‌نظیر با حادثه کربال داشته باش��د نه در بُعد جنگی‪ ،‬نه‬ ‫فرهنگی و اخالقی و نه در سایر موضوعات دینی که در آن‬ ‫بروز و ظهور کرده باشد همانند دفاع مقدس سراغ نداریم‪».‬‬ ‫دفاع‌مقدس شبیه‌ترین صحنه به حادثه کربالست‬ ‫سردار سلیمانی تصریح کرد‪« :‬شبی ه‌ترین و جامع‌ترین‬ ‫صحنه به حادث��ه کربال بدون اغماض اگر ش��رح و توضیح‬ ‫خوبی داده شود همین دفاع مقدس بوده است‪».‬‬ ‫وی ادامه داد‪« :‬یکی از دالیلی که امروز بعد از گذشت‬ ‫‪ ۲۰‬سال در سالگرد ش��هدا‪ ،‬این اجتماعات بزرگ را در برپایی‬ ‫یادواره‌های مختلف شاهدیم یا حرکت راهیان نور که در ایام‬ ‫مختلف سال به سمت جبهه‌ها حرکت م ی‌کنند را م ی‌بینیم‪،‬‬ ‫مان��دگاری و زنده بودن ای��ن حادثه در درون ملت را نش��ان‬ ‫م ی‌دهد که ناشی از نورانیت و حقیقت دفاع مقدس است‪».‬‬ ‫وی اب راز داشت‪« :‬بحث‌های گسترده نظامی و انسانی‬ ‫در دفاع مقدس وج��ود دارد و هرچه پی رام��ون دفاع مقدس‬ ‫صحبت شود‪ ،‬نم ی‌توانیم حق این حادثه بزرگ را ادا کنیم‪».‬‬ ‫فرمانده لشکر ثاراهلل در دوران دفاع مقدس با اشاره به‬ ‫خدمات و تالش‌های شهید زین‌الدین در دفاع مقدس افزود‪:‬‬ ‫«وقتی نی ت‌ها ب رای خدا باشد وجود چنین انسانی که تماما‬ ‫ب رای خدا بود‪ ،‬م ی‌تواند در سن کم نیز منشا خدمات عظیمی‬ ‫‌‌شود‪ ».‬فرمانده س��پاه قدس اضافه کرد‪« :‬جوانی با سن کم‬ ‫همانند مهدی زین‌الدین توانس��ت آنقدر تاثیرگذار باشد که‬ ‫این شش هزار شهید استان قم در رکاب او بودند و از او تبعیت‬ ‫کردند و لشکر‪ ۱۷‬علی بن‌اب ی‌طالب‌(ع) به نوعی متعلق به او‬ ‫و خطی که او بنا نهاد است‪».‬‬ ‫دفاع مقدس معرف مذهب و دین ما بود‬ ‫سردار سلیمانی گفت‪« :‬سه عامل در جنگ ما جوهری‪،‬‬ ‫ن عوام��ل این بودکه دفاع‬ ‫مهم و برجس��ته بود که یکی از آ ‌‬ ‫مقدس‪ ،‬معرف مذهب و دین ما بود‪ ».‬وی با بیان اینکه در دنیا‬ ‫بعید است جنگی وجود داشته باشد که آن جنگ بتواند معرف‬ ‫یک مذهب و دین باشد‪ ،‬اظهار داشت‪« :‬آمریکای ی‌ها به ع راق‬ ‫و افغانستان آمدند‪ ،‬در حالی که هیچ یک از ادیان مسیحیت و‬ ‫یهودیت یا ادیان دیگر نم ی‌توانند قبول کنند که این جنگ‌ها‬
‫معرف دین و مذهب آنها بوده اس��ت‪ ».‬وی ب��ا بیان اینکه‬ ‫هیچ انس��ان مذهبی در درون مذهب ی‌ه��ای آنها نم ی‌تواند‬ ‫به لشکرکش��ی آمریکای ی‌ها به ع راق و افغانس��تان افتخار‬ ‫کند‪ ،‬افزود‪« :‬دفاع مقدس‪ ،‬تنها جنگی بود که برجسته‌ترین‬ ‫عالم دین و باال‌ترین فقیه و انسانی که به تعبیر رهبر انقالب‬ ‫که فرمود شخصیت امام خمینی (ره) بعد از معصومین‌‌(ع)‬ ‫ب ی‌نظیر بود‪ ،‬مهر تایید زد‪ ».‬فرمانده سپاه قدس اظهار داشت‪:‬‬ ‫«امام فرمود جنگ ما جنگ ح��ق و باطل بود و دفاع‌مقدس‬ ‫آنقدر زیبای ی‌های ارزشمندی داشت که فرمود ما انقالبمان را‬ ‫با جنگمان به دنیا صادر کردیم و البته با همین فرماندهان‬ ‫شهید و نه از آتش تفنگ‪».‬‬ ‫اسالم ناب در دفاع مقدس قابل لمس است‬ ‫وی با بیان اینکه فرماندهان در دوران دفاع مقدس در‬ ‫ابعاد مدیریتی سنت‌ش��کنی کردند‪ ،‬ادامه داد‪« :‬علم نظامی‬ ‫حکم م ی‌کند که فرماندهی فاصله‌ای با خط مقدم داش��ته‬ ‫باش��د تا بتواند راحت‌تر میدان جنگ را کنترل و فرماندهی‬ ‫کند‪ ».‬فرمانده س��پاه قدس ادامه داد‪« :‬به دلیل ناب رابری که‬ ‫در صحنه جنگ وجود داشت‪ ،‬فرماندهان در سطوح مختلف‬ ‫دوران دفاع مقدس سنت‌ها را شکستند‪».‬‬ ‫حسن باقری در سن ‪ ۲۰‬سالگی لشکر می‌ساخت‬ ‫فرمانده لش��کر ثاراهلل در دوران دفاع مقدس با اش��اره‬ ‫به نحوه شهادت برخی از فرماندهان ش��هید اظهار داشت‪:‬‬ ‫«حس��ن باقری‪ ،‬بهش��تی جنگ بود و مس��تندی که این‬ ‫روز‌ها از وی در تلویزیون پخش م ی‌کنند گوشه‌ای از زوایای‬ ‫شخصیتی این فرمانده جنگ را نشان م ی‌دهد‪».‬‬ ‫سردار س��لیمانی اضافه کرد‪« :‬حس��ن باقری در سن‬ ‫‪ ۲۰‬سالگی لشکر م ی‌ساخت و جنگ را اداره م ی‌کرد و شهید‬ ‫همت نیز که این روز‌ها نام او آوازه همه اقش��ار جامعه است‬ ‫و جوانان با نام او عش��ق م ی‌کنند‪ ،‬الگوی برجس��ته دینی‬ ‫و معنوی در جن��گ بود که امروز ش��اهدیم بی��ش از یک‬ ‫مرجع تقلیدی که از دنیا رخت بربس��ته است نام او را مشق‬ ‫م ی‌کنند‪ ».‬وی با بیان اینکه شهید همت در جزیره مجنون‬ ‫فرماندهی یک دسته ‪ ۳۰‬نفری را ب ر‌عهده داشت‪ ،‬افزود‪« :‬همه‬ ‫رزمندگان در خیبر مجروح و شهید شده بودند و ب ی‌قراری‌های‬ ‫او در ماندن در کنار باقیمانده رزمندگان کاملا حس م ی‌شد‬ ‫که وقت��ی ع راق ی‌ها به خ��ط او حمله کردند و یک س��نگر‬ ‫را گرفتند تا ‪ ۳۰۰‬متر از خط او س��قوط ک��رد‪ ».‬وی ادامه داد‪:‬‬ ‫«شهید همت در آن عملیات به من گفت یک دسته نیرو به‬ ‫من قرض بده تا بتوانم خط را نگه دارم‪».‬‬ ‫فرمانده سپاه قدس با بیان اینکه شهید باکری در غرب‬ ‫رودخانه دجله در گودالی که به واسطه بمباران ایجاد شده بود‬ ‫محصور شده بودند‪ ،‬افزود‪« :‬وقتی اصرار شد تا مهدی باکری‬ ‫به عقب بازگردد او قبول نکرد و م ی‌گفت نم ی‌توانم ‪ ۲۰‬نفر‬ ‫از نیرو‌هایم را تنها بگذارم‪ ».‬وی افزود‪« :‬وقتی احمد کاظمی‬ ‫‌پشت ب ی‌س��یم به او اصرار کرد که به عقب بیاید‪ ،‬به شهید‬ ‫کاظم ی‌گفت من اینجا نوری را احساس م ی‌کنم و اگر تو هم‬ ‫بیایی تا آخر با هم خواهیم بود که شهید باکری در همانجا‬ ‫مجروح و در رود دجله با آرپیجی دشمن مواجه شد و جنازه او‬ ‫سردار س��لیمانی تصریح کرد‪« :‬فرماندهان جنگ در‬ ‫خط ر‌پذیری‪ ،‬معنویت‪ ،‬شهادت‌‌طلبی و مهم‌تر از آنها در‌ترویج‬ ‫فرهنگ دینی و در راستای ایجاد موج فرهنگی در جبهه‌ها‬ ‫نقش اساسی داشتند‪ ».‬وی گفت‪« :‬فضای جبهه‌های جنگ‬ ‫فضای معنوی و صمیمانه‌ای ب��ود و حق فرماندهان جنگ‬ ‫در این زمینه همانند شهید زین‌الدین برجسته بود و همین‬ ‫عامل مهم‌ترین علت دگرگونی در جنگ شد‪ ».‬فرمانده لشکر‬ ‫ث��اراهلل در دوران دفاع مقدس عنوان ک��رد‪« :‬این جمله امام‬ ‫خمین ی‌(ره) که فرمودند مالک مسئولی ت‌ها باید تقوا و جهاد‬ ‫ف ی‌سبی ل‌اهلل باشد در دوران دفاع مقدس محقق شد و تمامی‬ ‫‌انتخاب‌هایی که ب رای سمت‌های مختلف صورت م ی‌گرفت‬ ‫ب ر‌اساس همین مالک امام‌(ره) بود‪ ».‬فرمانده سپاه قدس با‬ ‫بیان اینکه کمتر انتخابی در جنگ صورت گرفت که اشتباه‬ ‫و نادرست از آب در‌آمده باشد‪ ،‬افزود‪« :‬همه کسانی که ب رای‬ ‫رده‌های مختلف فرماندهی در جنگ انتخاب ش��دند بدون‬ ‫استثنا جزو بهترین انتخاب‌ها بودند‪».‬‬ ‫مح�ور تم�ام مقاومت‌ها در جه�ان ریش�ه در دفاع‬ ‫مقدس دارد‬ ‫وی در بخش دیگری از س��خنان خود ب��ا بیان اینکه‬ ‫محور تم��ام مقاومت‌هایی ک��ه در منطق��ه و جهان وجود‬ ‫دارد به نحوی ریش��ه در دفاع مقدس دارد‪ ،‬افزود‪« :‬امروز هر‬ ‫مقاومتی که در دنیا شکل گرفته نتیجه دوران دفاع مقدس‬ ‫اس��ت و جنگ ما در ابعاد مختلف توانس��ت نیازمندی‌های‬ ‫جدی انق�لاب در عرصه‌های مختلف نظام��ی‪ ،‬فرهنگی و‬ ‫اجتماعی را تامین کند‪ ».‬وی عنوان ک��رد‪« :‬در هر جنگی‬ ‫ممکن اس��ت حوادث خارق‌العاده‌ای رخ ده��د که نمونه آن‬ ‫را در جن��گ ‪ 33‬روزه و ‪ 22‬روزه دیدیم و امروز هم جنگی که‬ ‫رژیم اش��غالگر علیه غزه آغاز کرده اس��ت‪ ،‬قابل پی ش‌بینی‬ ‫است‪ ».‬سردار سلیمانی تصریح کرد‪« :‬حادثه جنگ مشیت‬ ‫الهی بود تا نمایندگانی از آحاد ملت وارد این صحنه شوند و‬ ‫با ایجاد تحول هم جامعه و هم کشور را متحول کنند‪ ».‬وی‬ ‫با بیان اینکه دوران دفاع مقدس در راس��تای اشاعه فرهنگ‬ ‫تشیع نقش موثری داشته است‪ ،‬افزود‪« :‬اگر روحانیت شیعه‬ ‫بخواهد در نمایشگاهی تالش‌های علما از ابتدا تاکنون را به‬ ‫نمایش بگذارد هیچ مقطع و تالش��ی جامع‌تر از نمایشگاه‬ ‫دفاع مقدس نیست‪ ».‬فرمانده سپاه قدس ادامه داد‪« :‬امروز‬ ‫وقتی به عرصه جهانی ن��گاه م ی‌کنیم مجاهدان فراوانی را‬ ‫م ی‌بینیم که البته آنها فاصله زی��ادی با رزمندگان ما دارند و‬ ‫آن‌هم به‌دلیل حاکم بودن فرهنگ خاص دوران دفاع مقدس‬ ‫است که در سایر جبهه‌هاي مقاومت دیده نم ی‌شود‪g ».‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫شهید زین‌الدین در همه ابعاد در قله قرار داشت‬ ‫فرمان��ده س��پاه ق��دس گف��ت‪« :‬اگ��ر لش��کر‬ ‫‪۱۷‬عل ی‌بن‌ابی‌‌طالب (ع) را بررس��ی کنیم کسی را نم ی‌توان‬ ‫یافت که در ابعاد تربیتی‪ ،‬شجاعت و شهادت‌طلبی به پای‬ ‫شهید زین‌الدین برسد‪ ،‬او در همه ابعاد در قله قرار داشت‪».‬‬ ‫وی با بیان اینکه ش��هید خ��رازی ه��م در بین همه‬ ‫رزمندگان لشکر امام حسین (ع) در باال‌ترین نقطه قرار داشت‪،‬‬ ‫افزود‪« :‬ویژگ ی‌هایی در فرماندهان ش��هید وجود داشت که‬ ‫موجب تحول‌آفرینی م ی‌شد که این فرماندهی از امام‌راحل‬ ‫آغاز و در سطح فرماندهان تکثیر م ی‌شد‪».‬‬ ‫س��ردار س��لیمانی عنوان کرد‪« :‬معرفت‪ ،‬شجاعت‪،‬‬ ‫ش��هادت‌طلبی و روح دینی و مذهبی امام راح��ل از طریق‬ ‫فرمانده�ان در دف�اع مق�دس در ابع�اد مدیریت�ی‬ ‫سنت‌شکنی کردند‬ ‫فرماندهان جنگ در ایجاد موج فرهنگی در جبهه‌ها‬ ‫نقش اساسی داشتند‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫وی تاکی��د کرد‪« :‬اگر کس��ی بخواه��د در معنویت و‬ ‫عرفان حقیقی صحن��ه‌ای را ببیند که در آن اس�لام ناب را‬ ‫حس و لمس کند هیچ صحنه‌ای با گس��تردگی و جامعیت‬ ‫دفاع مقدس پیدا نم ی‌شود‪ ».‬وی عنوان کرد‪« :‬دفاع مقدس‬ ‫ظرفی بود که همه ملت در آن قرار داش��تند و صحنه جنگ‬ ‫معرف مذهب شد که این امر برجسته‌ترین مشخصه قابل‬ ‫دفاع جنگ ما بود‪».‬‬ ‫سردار سلیمانی با بیان اینکه عامل دیگری که جنگ‬ ‫ما را متمایز کرد عامل تربیت بود‪ ،‬افزود‪« :‬بعید است کسی‬ ‫تصور داشته باش��د که جنگ عاملی ب رای تربیت افراد شود‬ ‫گرچه ممکن است در جنگ خاط راتی از شخصی بروز کند‬ ‫اما اینکه آحاد مردم بتوانند وارد این عرصه ش��وند و خروجی‬ ‫آن تربیت باشد در دنیا استثناست‪ ».‬فرمانده لشکر ثاراهلل در‬ ‫دوران دفاع مقدس اب راز داش��ت‪« :‬در بعد تربیتی دو موضوع‬ ‫مجاورت و القا مورد تاکید است که اگر انسان مدتی را با کسی‬ ‫هم‌نشین باشد تاثیرپذیری سلبی و ایجابی دارد‪ ».‬وی با بیان‬ ‫اینکه یکی از محورهای اساسی دفاع مقدس‪ ،‬تاثیر مجاورت‬ ‫بود‪ ،‬ادامه داد‪« :‬باال‌ترین نق��ش در موضوع تربیت و معرفی‬ ‫مذهب در جنگ را فرماندهان شهید برعهده داشتند‪».‬‬ ‫فرماندهان در همه آحاد رزمندگان گسترش م ی‌یافت‪».‬‬ ‫وی عنوان کرد‪« :‬فرماندهان شهید همانند آهنی که به‬ ‫آهنربا متصل است و بعد از مدتی خود به میدان مغناطیسی‬ ‫تبدیل م ی‌شود به دلیل تاثیری که از امام راحل گرفته بودند‬ ‫همانند آهنربا عمل کرده و افراد را مجذوب خود م ی‌کردند‪».‬‬ ‫ب رای همیشه از نظ ر‌ها پنهان ماند‪».‬‬ ‫سرلشکر جعفری‪:‬‬ ‫انبوهیاز موشک‌هایفجردراختیارمقاومتفلسطیناست‬ ‫واکنش مقاومت فلسطین به حمالت جنایتكارانه‬ ‫رژیم‌صهیونیس��تی به غزه بازتاب‌های فراوانی داشته‬ ‫است‪ .‬فرمانده کل س��پاه در همین زمینه گفته است‪:‬‬ ‫«به دلیل محاصره غزه‪ ،‬ما نم ی‌توانیم به آنجا س�لاح‬ ‫بفرس��تیم‪ ،‬اما تجربیات خود را ب رای س��اخت موشک‬ ‫فجر پنج در اختیارشان گذاشتیم و امروز انبوهی از این‬ ‫موشک‌ها در حال ساخت و تولید است‪ ».‬سردار سرلشکر‬ ‫محمد علی جعف��ری‪ ،‬فرمانده کل س��پاه پاس��داران‬ ‫انقالب‌اس�لامی در حاشیه رونمایی از س��امانه ارتباط‬ ‫تصویری بس��یج‪ ،‬با حضور در جمع خبرنگاران در خصوص‬ ‫حوادث جنگ غزه گفت‪« :‬اگر کوچکترین سازش��ی صورت‬ ‫بگیرد‪ ،‬به ضرر مردم فلسطین خواهد شد چرا‌که نم ی‌توان‬ ‫آنها را از مقاومت جدا کرد و تنها راه آنها ایستادگی است‪».‬‬ ‫فرمانده کل س��پاه پاس��داران در پاس��خ به سوالی در‬ ‫خصوص کمک تس��لیحاتی ای ران به مقاومت فلسطین و‬ ‫اینکه گفته م ی‌شود موشک‌های فجر متعلق به ای ران است‪‌،‬‬ ‫گفت‪« ‌:‬ما به هر مس��لمانی که در ب رابر استکبار ایستادگی‬ ‫کند‪ ،‬کمک تکنولوژیک و فناوری م ی‌کنیم‪».‬‬ ‫وی ادام��ه داد‪« :‬ب��ه دلی��ل محاص��ره غ��زه‪ ،‬ما‬ ‫نم ی‌توانیم به آنجا سالح بفرس��تیم‪ ،‬اما تجربیات خود‬ ‫را ب رای ساخت موشک فجر پنج در اختیارشان گذاشتیم‬ ‫و امروز انبوهی از این موشک‌ها در حال ساخت و تولید‬ ‫است‪».‬‬ ‫جعف��ری با رد ادع��ای صهیونیس��ت‌ها مبن ی‌بر‬ ‫ممانعت ای ران ب رای ایجاد آتش‌‌بس گفت‪« :‬ما خواهان‬ ‫آتش‌بس هس��تیم‪ ،‬اما این موضوع باید همراه با اقتدار‬ ‫ب رای مردم فلسطین باشد‪g ».‬‬ ‫‪15‬‬
‫مرور رسانه‌ها‬ ‫عكس‌هاي خبري‬ ‫راهپيمايينمايندگانمجلس‬ ‫عليهجنايت‌هاي‬ ‫رژيم صهيونيستي در غزه‬ ‫رسانه‌ها در هفته‌اي كه گذشت‬ ‫پشت پرده يك جنگ‬ ‫ياسين سيف‌االسالم‬ ‫رحيم مشايي در واكنش به‬ ‫احتمال كانديداتوري‌اش گفته‬ ‫است‪ :‬من نه راجع به خودم و نه‬ ‫راجع به دیگران حرفی نمی‌زنم‪.‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫حسينانتظاميدرهياتنظارت‬ ‫بر مطبوعات و خبرگزاري‌ها‬ ‫ماندگارشد‬ ‫ديدار سعيدجليليبا‬ ‫ابراهيم‌جعفري‬ ‫حمله رژیم‌صهیونیستی به نوار غزه و آغاز جنگی‬ ‫دیگر در سرزمی ن‌های اشغالی و حواشی آن مهم‌ترین‬ ‫محتوای خبری رسانه‌ها در هفته گذشته بود‪ .‬اسرائیل‬ ‫در حالی به غزه یورش برده که شرایط ویژه بی ن‌المللی‪،‬‬ ‫تحلیل رخداد‌ها را با دشواری مواجه کرده‪ .‬اقدام اسرائیل‬ ‫در حمله به غزه در شرایطی توجه جهانی را به مقاومت‬ ‫جلب م ی‌کند که یک��ی از مهم‌تری��ن حلقه‌های این‬ ‫مقاومت‪ ،‬درگیر در جنگ داخلی است‪ .‬جنگی که ب رای‬ ‫تضعیف محور مقاومت آغاز شده است‪ .‬موضوع دیگری‬ ‫که ب��ه عرصه سیاس��ت داخلی ما باز‌م ی‌گ��ردد‪ ،‬ادامه‬ ‫اقداماتی است که پی رامون طرح سوال از رئی س‌جمهور‬ ‫در مجلس انجام شده است‪ .‬حدود ‪ 90‬نفر از نمایندگان‬ ‫با رئی س‌جمهور دیدار کردند که اکثر آنها منتقد سوال در‬ ‫صحن علنی هستند‪ .‬مجلس از سویی دیگر نیز مورد‬ ‫انتقاد برخی نیروهای جبهه انقالب بوده است‪ .‬برخی‬ ‫فعاالن عرصه سیاس��ی نقد‌های قابل توجهی به طرح‬ ‫اصالح قانون انتخابات وارد کرده‌اند‪ .‬آنها بر این باورند‬ ‫که برخی مواد این طرح ب ر‌خالف قانون‌اساسی است‪.‬‬ ‫حاشيه‌هاي جنگ در غزه‬ ‫روزنام��ه کیهان در س��رمقاله خود ب��ه تحلیل‬ ‫مس��ائلی پرداخته که در حواش��ی جن��گ غزه مهم‬ ‫تلق��ی م ی‌ش��وند‪ .‬س��رمقاله‌نویس ای��ن روزنام��ه‬ ‫نوش��ته اس��ت‪« :‬امیر قطر که ارتباط افشا‌شده‌ای با‬ ‫رژیم‌صهیونیستی دارد‪ ،‬در روز دوم آبان ماه ‪ 91‬تحت‬ ‫عنوان بازس��ازی غزه ب��ه این قطعه محاصره‌‌ش��ده‬ ‫س��فر م ی‌کن��د و ای��ن در حالی اس��ت ک��ه بخش‬ ‫عم��ده خراب ی‌هایی که او برای بازس��ازی آن به غزه‬ ‫رفته در س��ال ‪ 1389‬با پول‌های اهدای��ی خود او به‬ ‫رژیم‌صهیونیس��تی به وج��ود آمده اس��ت‪ .‬چند روز‬ ‫پس از س��فر ش��یخ حمد به غ��زه‪ ،‬حمالت نس��بتا‬ ‫سنگین هوایی رژیم‌صهیونیستی به این منطقه آغاز‬ ‫م ی‌شود و کمی بعد اعالم م ی‌شود که با میانجیگری‬ ‫مصر‪ ،‬تل‌آویو آتش‌بس را پذیرفته اس��ت‪ ».‬سع د‌اهلل‬ ‫زارعی در این یادداش��ت ادامه داده‪« :‬ادامه عملیات‬ ‫فلس��طین ی‌ها و هدف قرار داده ش��دن تل‌آویو و به‬ ‫نتیجه نرسیدن فش��ارهای عربی‪ -‬آمریکایی نشان‬ ‫م ی‌دهد که فلس��طین ی‌ها زیر ب��ار نرفته‌اند‪ .‬بر این‬ ‫اس��اس طی روزهای اخیر در بعض��ی از مطبوعات‬ ‫عربی همزمان ب��ا طرح در رس��انه‌های اس��رائیلی‬ ‫این زمزمه بلند ش��ده که آن که در غ��زه م ی‌جنگد‪،‬‬ ‫فلسطینی نیست‪ ،‬بلکه سربازان ای ران هستند‪».‬‬ ‫برنامه‌های آمریکا‬ ‫س��رمقاله روزنام��ه وطن‌ام��روز به قل��م مهدی‬ ‫محمدی به تاثی��ر برنامه‌های آمریکا ب��رای ای ران در‬ ‫شکل‌گیری جناح‌بندی‌های داخلی کشورمان پرداخته‬ ‫‪16‬‬
‫است‪ .‬در این یادداش��ت آمده اس��ت‪« :‬ه ر‌چه آمریکای ی‌ها‬ ‫به روزی که م ی‌خواهن��د برگ‌های جدید خ��ود را رو کنند‬ ‫نزدیک‌تر ش��وند‪ ،‬در محیط داخلی ای ران تغیی رات بیشتری‬ ‫را مش��اهده خواهیم کرد‪ .‬در کل‪ ،‬در صحن��ه داخلی ای ران‬ ‫دو جبهه بیشتر نم ی‌تواند شکل بگیرد‪ .‬یک جبهه‪ ،‬جبهه‬ ‫کسانی است که دش��من خود را جایی داخل ای ران انتخاب‬ ‫م ی‌کنند‪ ».‬س��رمقاله‌نویس وطن‌امروز ادامه داده‪« :‬یک بار‬ ‫دیگر مجالی فراهم ش��ده تا ماهیت جری��ان فتنه در ای ران‬ ‫تس��ت ش��ود‪ .‬منظومه‌ای از گزاره‌ها از جانب دولت آمریکا‬ ‫درباره ای ران در حال تولید اس��ت که این جریان‌ماه‌هاست‬ ‫عمال هی��چ کاری ج��ز تک��رار آن نم ی‌کن��د‪ .‬در حالی که‬ ‫دورنمای یک مواجهه دشوار دیپلماتیک‪ ،‬راهبردی و امنیتی‬ ‫آشکار شده‪ ،‬فتنه‌گران‪ ،‬جبهه خود را به‌طور شفاف انتخاب‬ ‫کرده‌اند‪ :‬آمریکا راست م ی‌گوید و ای ران باید کوتاه بیاید‪».‬‬ ‫طرح مناسک اصالح‌طلبان‬ ‫دیدار رهپویان‬ ‫به گزارش سايت خبری جهان‌نیوز آیت‌اهلل محمد‌تقی‬ ‫مصباح‌یزدی در دیدار ش��ورای مرک��زی جمعیت رهپویان‬ ‫انقالب اس�لامی که ظهر دوش��نبه در موسس��ه آموزشی‬ ‫پژوهشی امام خمینی (ره) قم برگزار شد‪ ،‬اظهار داشته است‪:‬‬ ‫«باید خداوند را شاکر باش��یم که در این عصر اخیر منت بر‬ ‫خبرنامه‬ ‫تحلیل ایران‬ ‫روزنامه ایران در تحلیلی از فضای سیاس��ی کشور‬ ‫نوشته است‪« :‬به‌تدریج غلبه کلیدواژه جریان انحرافی و‬ ‫بن ی‌صدریزاس��یون رئی س‌جمهور باعث شد که کلی د‌واژه‬ ‫فتنه به محاق فراموش��ی ب��رود و هرچه جلوت��ر رفتیم‬ ‫اتهامات بیشتری به دولت وارد شد‪ .‬وقایعی که از ابتدای‬ ‫س��ال ‪ 90‬آغ��از و در انتخابات مجلس نه��م اوج گرفت‪،‬‬ ‫سبب شد حتی در مقاطعی بخشی از اساتید حوزه‪ ،‬دولت‬ ‫را به‌عنوان یکی از شدیدترین خطرهایی که از ابتدا اسالم‬ ‫را تهدید کرده‪ ،‬بدانند!» در ادامه این مطلب آمده اس��ت‪:‬‬ ‫«به راستی این عملیات سنگین رسانه‌ای با چه اهدافی‬ ‫در حال پیگیری و انجام است؟ ش��اید بتوان با استناد به‬ ‫حرف عبداهلل  نوری که جریان اصالحات و س��بز را یکی‬ ‫م ی‌داند و با مراجعه به بیانیه اخیر س��ازمان منحل شده‬ ‫مجاهدین انقالب اسالمی به بخشی از اهداف پشت‌‌پرده‬ ‫این‌ترفند رس��انه‌ای پی برد‪».‬‬ ‫نزدیکی رهپویان و پایداری‬ ‫ی��ک نماین��ده مجل��س از نزدیک��ی جمعیت‬ ‫رهپویان ب��ه جبهه پایداری خبر داده و گفته اس��ت‪:‬‬ ‫«آیت‌اهلل مصباح‌یزدی یکی از علمای مهم مذهبی‬ ‫و سیاس��ی اس��ت؛ بنابراین مالقات‌ها و دیدارهایی‬ ‫را که گروه‌ه��ا و جناح‌ها سیاس��ی با ایش��ان دارند‬ ‫نم ی‌ت��وان در جهت طی ف‌بندی سیاس��ی در جامعه‬ ‫تعری��ف و آن را دلیلی ب��رای طی ف‌بندی‌های جدید‬ ‫سیاس��ی تصور کرد‪ ،‬ام��ا مواضعی ک��ه رهپویان و‬ ‫جبهه پای��داری در ماه‌های اخیر داش��ته‌اند یعنی از‬ ‫انتخابات مجل��س نهم تا به ح��ال‪ ،‬گویای نزدیکی‬ ‫این دو طی��ف ب��ه یکدیگر اس��ت‪ ».‬سی د‌حس��ین‬ ‫نقوی‌حسینی افزوده است‪« :‬فراکسیون اصولگرایان‬ ‫مجلس اغلب از همین دو طیف تش��کیل م ی‌شود؛‬ ‫بنابرای��ن اگر‌چ��ه نم ی‌توانی��م مالقات ب��ا آیت‌اهلل‬ ‫مصباح‌ی��زدی را به معن��ای این اش��تراک‌نظر تلقی‬ ‫کنیم‪ ،‬ام��ا رفتار و مواضع سیاس��ی این دو طیف در‬ ‫صحنه عملیات به هم نزدیک ش��ده است‪ ،‬بنابراین‬ ‫از آنجای��ی که حدادع��ادل کاندیدای آنه��ا در حوزه‬ ‫مجلس بوده‪ ،‬در انتخابات ریاس��ت‌جمهوری یازدهم‬ ‫هم از کاندیداتوری حداد حمایت خواهند کرد‪».‬‬ ‫اكونوميست‬ ‫به بح ران‬ ‫اقتصادي در‬ ‫اروپا پرداخته‬ ‫است‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫روزنام��ه ته ران‌ام��روز درب��اره فعالی ت‌ه��ای جریان‬ ‫اصالح‌طلب معطوف به انتخابات ریاست‌جمهوری نوشته‬ ‫است‪« :‬در حالی که گروهی از اصالح‌طلبان اصرار بر اجرای‬ ‫طرح مناس��ک ب رای انتخابات ریاس��ت‌جمهوری دارند؛ اما‬ ‫بس��یاری دیگر از اعضای همین جریان سیاسی که عمدتا‬ ‫جزو حامیان آیت‌اهلل هاشم ی‌رفس��نجانی هستند‪ ،‬تمایلی‬ ‫نسبت به چنین طرحی نشان نم ی‌دهند؛ چرا‌که خود چندی‬ ‫پیش بحث دولت وحدت ملی را که به‌زعم آیت‌اهلل هاشمی‬ ‫راهگشای مشکالت کشور است‪ ‌،‬در سپهر سیاسی کشور‬ ‫مطرح کردن��د‪ ،‬طرحی که با واکنش‌های فراوانی از س��وی‬ ‫جناح‌های مختلف سیاس��ی کش��ور روبه‌رو ش��د‪ .‬در این‬ ‫گزارش همچنین آمده اس��ت‪« :‬آن‌گونه که مرعشی بیان‬ ‫کرده موضوع انتخاب��ات ب رای جناح اصالح‌طلب کش��ور و‬ ‫هواداران‌شان در سطح جامعه مساله‌ای جدی نیست‪ ».‬وی‬ ‫همچنین در رابطه با گمانه‌زن ی‌هایی مبنی بر اختالف میان‬ ‫خاتمی و عب��داهلل نوری به خبرگزاری ف��ارس گفته ممکن‬ ‫است در تاکتی ک‌ها اختالف‌نظر باشد‪ ،‬اما در بعد استراتژیک‬ ‫و کلی کار‪ ،‬اختالفی نیست‪.‬‬ ‫جامعه اسالمی گذاشت و شخصی را از نسل ائمه‌اطهار‬ ‫ب رای هدایت و رهبری جامعه ما برگزید که این جامعه را‬ ‫از پستی به عزت رسانید و همچنین بعد از ایشان فردی‬ ‫را به رهبری جامعه اسالمی رسانید که گویا روح امام(ره)‬ ‫در وی تجلی پی��دا کرده‪ ».‬عالم��ه مصباح همچنین‬ ‫تصریح کرده است‪« :‬سطح ه ر‌کدام از روسای جمهور‬ ‫که کار برخی از آنان خالی از اشکال نیز نبوده است با‬ ‫روسای جمهور دیگر کشورها از لحاظ فکری‪ ،‬اخالقی‬ ‫و انسانی قابل مقایسه نیس��تند و م ی‌بینیم مقامات و‬ ‫روس��ای جمهور بعضی کش��ورها چه مفاسد اخالقی‪،‬‬ ‫فکری و مالی به بار م ی‌آورند‪».‬‬ ‫نيوزويك اين‬ ‫شماره خود‬ ‫را به بالياي‬ ‫طبيعي‬ ‫اختصاص‬ ‫داده است‬ ‫بح ران غذا در‬ ‫تايم‬ ‫نامزد اول‪ ،‬خاتمی‬ ‫به گزارش تابن��اک گروه��ی از اصالح‌طلبان با‬ ‫س��ی د‌محمد خاتمی دیدار کردند‪ .‬تابناک نوشته است‪:‬‬ ‫«مجید محتش��م ی‌‪ ،‬س��خنگوی جبهه اصالح‌طلبان‬ ‫درباره دی��دار این جبهه ب��ا خاتمی گف��ت‪« :‬اعضای‬ ‫ده‌گانه احزاب اصالح‌طلب در این دیدار دو س��اعته به‬ ‫طرح دیدگاه‌های خ��ود پرداختند و آقای��ان کواکبیان‪،‬‬ ‫حق‌ش��ناس‪ ،‬باقرزاده‪ ،‬بهمن‌زاده‪ ،‬صفرپور و خانم فرح‬ ‫خس��روی و بنده نی��ز در این جلس��ه صحب ت‌هایی را‬ ‫مطرح کردیم‪ ».‬بنا به این گزارش محتشم ی‌ ادامه داده‪:‬‬ ‫«در این جلسه پیشنهاد شد خاتمی به صورت رسمی‬ ‫رهبری سیاس��ی جبهه اصالح��ات را بپذیرد چراکه در‬ ‫حال حاض��ر وی رهبر معنوی اين جبهه اس��ت‪ ».‬وی‬ ‫تصریح کرده است‪« :‬در این جلس��ه تمام اعضا تاکید‬ ‫داش��تند نام��زد اول اصالح‌طلبان خاتمی اس��ت و در‬ ‫این جلسه مطرح کردند که خاتمی ه ر‌گاه صالح دید‪،‬‬ ‫آمادگی خود را ب رای حض��ور در انتخابات اعالم کند تا‬ ‫بتوانیم از این طریق انتخاباتی رقابتی و پرشور داشته‬ ‫باشیم‪g ».‬‬ ‫عصر اي ران‬ ‫اظهارات‬ ‫رمضان‬ ‫عبداهلل را در‬ ‫حمايت از‬ ‫اي ران منتشر‬ ‫كرده است‬ ‫‪17‬‬
‫پرونده ويژه‌‬ ‫روزي كه تاريخ را ساخت‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫گفت‌وگوي مثلث با عبدالرضا هاللي‬ ‫و روح‌اهلل بهمني قبل از شروع ماه محرم‬ ‫انجام شد و اكنون پس از پايان دهه اول‬ ‫اين ماه منتشر مي‌شود‪ .‬گفت‌وگويي كه از‬ ‫سياست تا اجتماع و از مداحي تا زندگي‬ ‫شخصي اين دو مداح را دربرمي‌گيرد‪.‬‬ ‫هاللي و بهمني گرچه در سال‌هاي آغازين‬ ‫دهه سوم زندگي خود به‌سرمي‌برند اما در‬ ‫ميان مردم بسيار مشهور و در ميان جوانان‬ ‫محبوب هستند‪ .‬هاللي و پس از آن بهمني‬ ‫را بايد نسل جديد مداحي دانست كه با اتكا‬ ‫به سبكي جديد و با شور فراوان به جذب‬ ‫جوانان در هيأت ها پرداخته‌اند‪ .‬اكنون آنها‬ ‫ل اول مداحان دارند و‬ ‫روابط خوبي با نس ‌‬ ‫سعي مي‌كنند اين رابطه را حفظ كنند‪ .‬در‬ ‫اين گفت‌وگو سعي شده نسل دوم مداحي‬ ‫ايران به سوال‌هاي متفاوت ما پاسخ دهند‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫‪18‬‬
‫گفت‌و‌گوي مثلث با عبد الرضا هال لي و‬ ‫ر و ح‌ اهلل بهمني ‌درباره‬ ‫مداحان‪ ،‬جامعه‬ ‫و سياست‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫‪19‬‬
‫گفت‌وگو ‪‌:‬علي حاجي ناصري‬ ‫مثلث‪ :‬اجازه می‌خواهم به رس�م ادب و باتوجه به‬ ‫اینکه آقای هاللی هم‌سن‌شان بیشتر است و هم‬ ‫سابقه بیش�تری در امر مداحی دارند‪ ،‬مصاحبه را‬ ‫با ایش�ان آغاز کنيم‪ .‬قصدم این اس�ت به زمانی‬ ‫بازگردم که ش�ما هن�وز مداحی را ش�روع نکرده‬ ‫بودید‪ .‬تا جایی که می‌دانم ش�ما در هیات‌ها قاری‬ ‫قرآن بوده و تا مراحلی هم در تحصیالت پیش رفته‬ ‫بودید‪ .‬با تمام این تفاس�یر چطور ش�د به مداحی‬ ‫روی آوردید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬فکر می‌کن��م هم بنده و ه��م آقا روح‌اهلل‬ ‫ و حتی اکثر مداحان ‪ -‬کار خودمان را با قرائت قرآن شروع‬‫کرده‌ایم؛ یعنی پایه‌ه��ای روضه‌ها و هیات‌ه��ا اول از قرائت‬ ‫قرآن شروع شد‪ .‬ما هم در مدرسه قاری قرآن بودیم و هم در‬ ‫کالس‌های قرآنی شرکت می‌کردیم‪ .‬در کنار این فعالیت‌ها‪،‬‬ ‫مجلس روضه‌ای در مدرس��ه برپا بود‪ .‬ما یک معلم پرورشی‬ ‫داش��تیم که به‌طور منظم جلس��ات هفتگی را در آنجا برگزار‬ ‫می‌کرد و ما هم در این جلسات شرکت می‌کردیم‪ .‬همین باعث‬ ‫شد ما به سمت هیات و روضه گرایش پیدا کنیم‪ .‬در واقع این‬ ‫نقطه شروع حرکت ما به سمت هیات‌های عزاداری بود‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬آقای بهمنی! شما هم ش�رایطی مشابه آقا‬ ‫رضا داشتید؛ هم قاری قرآن بودید و هم در دانشگاه‬ ‫تحصیل کرده‌اید؟ انگیزه‌تان برای مداحی چه بود؟‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬درست است؛ البته من از سنین طفولیت در‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫خانواده‌ای مذهبی بزرگ شده بودم و یکی از دوستان پدرم ‪ -‬که‬ ‫در زمان جنگ شهید ش��د ‪ -‬من را از زمان کودکی به هیات‬ ‫می‌برد و نوارهای مداحی را در اختیارم می‌گذاش��ت‪ .‬خاطرم‬ ‫هست که در آن زمان بیشتر نوارهای آقای آهنگران را گوش‬ ‫می‌کردیم‪ .‬نواهای ایشان ملکه ذهن ما شد اما وقتی مشغول به‬ ‫تحصیل شدیم کم‌کم به قرائت قرآن روی آوردیم و بعد هم به‬ ‫سمت هیات و جلسات مذهبی کشیده شدیم‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫مثلث‪ :‬البته شما یک تفاوتی با آقا‌رضا دارید و آن هم‬ ‫این است که پدرتان از کارگردانان سینما هستند‪.‬‬ ‫چرا راه پدر را ادامه ندادید؟‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬پدر من بیشتر نسبت به فیلم‌های ارزشی و‬ ‫دفاع مقدس گرایش دارند و من هم از این کارها بدم نمی‌آید؛‬ ‫حتی در چند کار تلویزیونی هم با ایشان همکاری کرده‌ام‪ .‬اما‬ ‫شرایط به‌گونه‌ای بود که ما مداحی را انتخاب کردیم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬یعنی خودتان عالقه نداشتید؟‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬عالقه‌ای به فعالیت در آن حوزه ندارم اما‬ ‫مسائلی را که در این خصوص مطرح می‌شود‪ ،‬دنبال می‌کنم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬بیشتر به چه سبکی از فیلم‌ها عالقه دارید؟‬ ‫‪ l‬بهمن�ی‪ :‬تقریبا همه‌ج��ور فیلم��ی‌ را می‌بینم و‬ ‫هر‌از‌گاهی فیلم‌های سینما و تلویزیون را نگاه می‌کنم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬پس به‌طور جدی فیلم را دنبال نمی‌کنید‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمن�ی‪ :‬نه؛ ولی کاره��ای پدرم را ب��ا دقت نگاه‬ ‫می‌کنم‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬هم کارهای پدرشان را دنبال می‌کنند و هم‬ ‫اینکه با ایشان همکاری دارند‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬از لحاظ مذهبی و فرهنگی هم در ارتباط‬ ‫هستیم و مشاوره می‌دهیم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬اشاره کردید که پیش از مداحی قاری قرآن‬ ‫بودید؛ اما نکته‌ای که در اینجا وجود دارد این است‬ ‫که سبک مداحی و قرائت قرآن با یکدیگر تفاوت‬ ‫دارد و جابه‌جایی در این حوزه س�ختی‌هایی دارد‪.‬‬ ‫شما چطور با این دشواری‌ها کنار آمدید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬مه��م قرار گرفتن در مس��یر و راه قرائت‬ ‫قرآن یا روضه‌خوانی اس��ت؛ اینکه نوجوانی که تازه خودش‬ ‫را می‌شناس��د در مس��یر آش��نایی با ق��رآن و مداحی برای‬ ‫اهل‌بیت(ع) قرار بگی��رد‪ .‬در حالی که همین نوجوان ممکن‬ ‫است براساس شرایط جامعه در مسیر دیگری حرکت کند؛‬ ‫اما اینکه بتواند در مس��یر آش��نایی با ق��رآن و مداحی برای‬ ‫اهل‌بیت(ع) قرار بگیرد‪ ،‬بسیار ارزش��مند است‪ .‬برای ما هم‬ ‫همین‌طور است؛ اگر قاری قرآن می‌شدیم افتخار می‌کردیم‬ ‫و حاال هم که روضه‌خوان امام‌حس��ین(ع) هس��تیم باز هم‬ ‫افتخار می‌کنیم‪ .‬اگر می‌توانستم در مسیر فعالیت‌های قرآنی‬ ‫تاثیرگذار باشم آن را ادامه می‌دادم و شیفته این کار بودم‪ .‬اما‬ ‫به هر حال روزی ما این بود که در مسیر مداحی قرار بگیریم‬ ‫و فکر می‌کنم توانسته‌ام در حد خودم و به اندازه جلسه خودم‬ ‫ذره‌ای روی جوان‌ها تاثیر بگذارم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬گویا شما در س�طوح باال قاری قرآن بودید‬ ‫و رتبه‌هایی هم کس�ب کرده بودید‪ .‬جابه‌جایی از‬ ‫قرائت قرآن به سمت مداحی برای‌تان دشوار نبود؟‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬اصال ریشه مداحی در نواها و آواهای قرآنی‬ ‫است‪ .‬االن بیشتر س��بک‌هایی که ما با آنها مداحی می‌کنیم‬ ‫برگرفته از همان آواها و نواهایی اس��ت که در قرائت قرآن از‬ ‫آنها استفاده می‌ش��ود‪ .‬مداحانی که از ابتدا با قرائت قرآن کار‬ ‫خود را شروع کردند نسبت به کسانی که فعالیت خود را به‌طور‬ ‫فی‌البداهه در مداحی آغاز کردند‪ ،‬موفق‌ترند‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬اتفاقا من معتقدم دستگاه‌هایی که در مداحی‬ ‫و قرائت قرآن به‌کار گرفته می‌شوند متفاوت هستند‬ ‫و ممکن است جابه‌جایی از قرائت قرآن به سمت‬ ‫مداحی به کار شما آسیب وارد کند‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬اصال اینطور نیست! نواها و دستگاه‌هایی‬ ‫که در مداحی اس��تفاده می‌شوند همان دس��تگاه‌های قرآنی‬ ‫هستند‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬شما از چه زمانی احس�اس کردید مشهور‬ ‫شده‌ايد؟‬ ‫‪ l‬هالل�ی‪ :‬البته به‌کار ب��ردن عبارت ش��هرت را در‬ ‫خصوص مداحی چندان مناسب نمی‌بینم‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمن�ی‪ :‬من فکر می‌کن��م «محبوبی��ت» واژه‬ ‫مناسب‌تری باشد‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬فکر می‌کنم در س��نین ‪ 17 - 18‬سالگی‬ ‫بود که بیش��تر بین مردم شناخته ش��دم‪ .‬البته قبل از آن من‬ ‫در مجیدی��ه ‪ -‬که محله خودم��ان بو ‌د ‪ -‬میوه‌ف��روش بودم؛‬ ‫یعنی صبح‌ها در مدرس��ه درس می‌خواندی��م و بعد از آن هم‬ ‫به سراغ کارمان می‌رفتیم‪ .‬در همان کار میوه‌فروشی عالقه‬ ‫مردم را به هیات می‌دیدم؛ البته کارهای ما ضبط نمی‌ش��د‪،‬‬ ‫اما به واسطه حضورشان در جلسه نس��بت به ما ابراز محبت‬ ‫می‌کردن��د‪ .‬مثال می‌گفتند فالن ش��خص در ف�لان هیات‬ ‫می‌خواند و بعد هم مقابل میوه‌فروشی می‌آمدند که ببینند آن‬ ‫فرد چه کسی است‪ .‬اما محبوبیتی که به درد ما بخورد و بتواند‬ ‫هاللي‪ :‬من سعی نکردم وارد سياست شوم؛ چون برای ما‬ ‫خطرناک است‪ .‬ما چه از لحاظ سن و چه از لحاظ تجربه‬ ‫شرایط ورود به این ماجرا را نداریم‪ .‬اما یقین بدانید که در‬ ‫سال‌های آینده من هم در کنار روضه‌خوانی فردی سیاسی‬ ‫خواهم بود‬ ‫‪20‬‬ ‫ما را به اهل‌بیت(ع) نزدیک‌تر کند‪ ،‬مهم‌تر است؛ شاید خیلی‌ها‬ ‫شهرت‌های گوناگونی داشته باش��ند‪ ،‬اما شهرتی که در خانه‬ ‫امام‌حسین(ع) باشد‪ ،‬چیز دیگری اس��ت‪ .‬هر اسمی‌که روی‬ ‫آن بگذارید زیباست‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬خاط�ره‌ای هم دارید که اولین ب�ار در کدام‬ ‫مراسم بزرگ خواندید و با اس�تقبال مردم مواجه‬ ‫شدید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬حرم امام رضا(ع)‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬چه سالی؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬مراسم سال تحویل س��ال ‪ 79‬یا ‪ 80‬بود‪.‬‬ ‫البته در آن سال‌ها مردم ش��وری را که با سبک‌های جدیدتر‬ ‫باشد نمی‌پسندیدند اما یادم هست شوری که در آن دقایق در‬ ‫حرم‌امام‌رضا(ع) خواندم با استقبال بسیاری مواجه شد‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬آقاي بهمني! چه زمانی میان مردم به شهرت‬ ‫رسیدید؟‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬فکر می‌کنم در سال‌های ‪ 79‬یا ‪ 80‬بود‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬یعنی قبل از آقا رضا شروع کردید؟‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬نه؛ تقریبا همزمان بود‪ ،‬اما ایشان در جامعه‬ ‫شناخته‌شده‌تر بود‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬یادتان هست کدام مجلس بود؟‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬م��ن کارم را از قرائت قرآن ش��روع کرده‬ ‫بودم و بعد از آن هم عضو گروه تواشیح بودم؛ به همین دلیل در‬ ‫برنامه‌های مختلف با مردم در ارتباط بودیم‪ .‬بعد هم که وارد‬ ‫هیات‌های عزاداری و مداحی شدیم‪ ،‬این ارتباط ادامه پیدا کرد‪.‬‬ ‫در واقع قرائت قرآن و مداحی به هم وصل شد و فاصله زیادی‬ ‫بین آنها نبود‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬آقاي هالل�ي! یادتان هس�ت اولین نوحه و‬ ‫شوری که خواندید و معروف شدید چه بود؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪« :‬مثل تموم شهدا به کام من عسل بذار»؛‬ ‫فکر می‌کنم همین بود‪.‬‬ ‫مثلث‪« :‬بی‌بی بی‌حرم قبرت کجاس�ت مادر» هم‬ ‫بود‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬آن را بعد از «مثل تموم شهدا» خواندم‪ .‬این‬ ‫ریتم تند سینه‌زنی برای مردم تازگی داشت‪ .‬البته قبل از ما هم‬ ‫بود؛ حاج قربان و نریمان می‌خواندند‪ ،‬اما سبک و سیاق دیگری‬ ‫داشت‪ .‬اینکه بخواهند ش��عرهایی بخوانند که با زبان ساده با‬ ‫امام‌حسین(ع) حرف بزنند و از زبان عامیانه در شورها استفاده‬ ‫کنند خیلی مرسوم نبود‪ .‬جوان خیلی خالصانه دوست دارد بگوید‬ ‫من نوکرتم؛ در حالی‌که خیلی از مداحان پیشکسوت‌تر ما این‬ ‫زبان را نداشتند‪ .‬البته سید‌جواد ذاکر کمی بیشتر در این‌باره کار‬ ‫می‌کرد و شعرهایی را در مورد «حرم»‪« ،‬مستی» و «دیوانگی»‬ ‫وارد مداحی کرد‪ .‬در ابتدا برخی این سبک‌ها را نمی‌پسندیدند‪،‬‬ ‫برخی هم در برابر آن مقاوم��ت می‌کردند و گروهی هم نهی‬ ‫می‌کردند‪ .‬اما فکر می‌کنم مجم��وع این برنامه‌ها خوب بود و‬
‫خواننده‌ها هر سال یک آلبوم به بازار عرضه می‌کنند که هفت‬ ‫یا هشت قطعه دارد؛ در حالی که ما هر هفته چندین جلسه داریم‬ ‫که در هر کدام از این جلسات ش��عرها و سبک‌های جدیدی‬ ‫خوانده می‌شود‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬خواس��ته مردم این اس��ت؛ مردم پرتوقع‬ ‫شده‌اند‪ .‬قبال می‌گفتند که شعرها باید از حفظ خوانده شود اما‬ ‫بعد از فرمايشات حضرت آقا مقداری از این توقع کم شد‪ .‬امروز‬ ‫مستمع ما به روز است؛ امروز شعر جدید می‌خواهد و فردا سبک‬ ‫تازه‪ .‬شاید ما کشش نداشته باش��یم که در این مسیر پابه‌پای‬ ‫مردم حرکت کنیم‪ .‬امروز سطح آگاهی جوان‌ها و مردم باالتر‬ ‫رفته و به‌دست آوردن دل جوان‌ها بسیار مهم است‪ .‬امروز هم‬ ‫توقع بیشتری از شعرها و سبک‌ها دارند و باید این خواسته را در‬ ‫حد بضاعت خودمان برآورده کنیم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬آقاي هاللي! ش�ما ب�ه نوع�ی در این حوزه‬ ‫خط‌شکن هستید و سبک جدیدی را ابداع کرده‌اید‪.‬‬ ‫تناسب این موضوع با محتوا چگونه است؟ آیا پیش‬ ‫آمده است که به فرم نزدیک شوید و از محتوا دور‬ ‫بیفتید؟ برای پاسخ دادن به سلیقه مخاطب با محتوا‬ ‫چه می‌کنید؟‬ ‫‪ l‬هالل�ی‪ :‬محت��وای اصل��ی‪ ،‬محبت و عش��ق به‬ ‫امام‌حسین(ع) است‪ .‬گاهی انسان در مسیری قرار می‌گیرد که‬ ‫روضه و گریه به‌طور ناخودآگاه روی او تاثیر می‌گذارد‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬میان س�بک و محتوا چطور تناس�ب ایجاد‬ ‫آنها هم توقع دارند و توقع درس��تی است‪ .‬اما تکلیف جوانی‬ ‫که اصال در این فضا نیس��ت و هیچ عالقه‌ای به شعرهای‬ ‫شما نشان نمی‌دهد چیست؟ این جوان هم باید در این مسیر‬ ‫قرار بگیرد‪ .‬او هم باید روز عاشورا به در خانه امام حسین(ع)‬ ‫بیاید‪ .‬نه فقط روز عاشورا‪ ،‬که باید ‪ 365‬روز سال را بیاید‪ .‬حاال‬ ‫سلیقه‌اش این است که می‌گوید من سبک سینه‌زنی آقای‬ ‫فالنی را دوست دارم‪ .‬باید از این فرصت برای بردن او به این‬ ‫جلسات استفاده کنیم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬مداحان سنتی و طیف هواداران آنها می‌گویند‬ ‫که جذب مخاطب و آنچه پامنبری می‌خواهد‪ ،‬باعث‬ ‫شده که مداحان نسل جدید به سمت برآورده کردن‬ ‫این خواسته‌ها حرکت کنند‪ .‬آیا شما چنین تهدیدی‬ ‫را وارد می‌دانی�د؟ بر فرض وارد ب�ودن این انتقاد‪،‬‬ ‫چگونه می‌توان با آن مقابله کرد؟ همیشه که نباید‬ ‫براساس سلیقه مخاطب حرکت کرد‪...‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬نظ��ر مراجع راهگشاس��ت‪ .‬من می‌گویم‬ ‫نظرات کارشناسانه و دلسوزانه از س��مت افرادی که در بطن‬ ‫کار باشند‪ ،‬الزم است‪ .‬اگر قرار باش��د انتقادی صورت بگیرد‬ ‫باید از سر دلسوزی باشد و بتواند عیوب کار را برطرف کند‪ .‬در‬ ‫برهه‌هایی مثل محرم نظرات فوق‌العاده زیاد می‌ش��ود؛ همه‬ ‫صاحب‌نظر می‌ش��وند و هجمه می‌آورند‪ .‬بعد هم که محرم‬ ‫تمام می‌شود تمام این مسائل تا سال آینده به فراموشی سپرده‬ ‫می‌شود‪ .‬در حالی‌که ما در طول سال گرمی‌و سردی این کار را‬ ‫می‌چشیم و اگر هم قرار باشد کسی در این حوزه صحبت کند؛‬ ‫صحبت بزرگان ما‪ ،‬مراجع و کسانی اس��ت که در این رابطه‬ ‫کارشناس هستند‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬ما هیچ‌گاه از محت��وا دور نیفتادیم‪ .‬همه‬ ‫تالش ما این اس��ت که راه درس��ت را به مس��تمعین خود‬ ‫نشان دهیم‪ .‬البته بس��تگی دارد ما این راه درست را چگونه‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫مثلث‪ :‬چند کار خوب ه�م درباره امیرالمومنین(ع)‬ ‫داشتید‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬کار که زیاد اس��ت‪ .‬ش��ما اگر دقت کنید‬ ‫مثلث‪ :‬یعن�ی ش�ما رس�الت خ�ود را در همین‌جا‬ ‫تمام‌شده می‌بینید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬نه؛ بای��د به مداحان ش��عر خوب بدهند‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫س ترغیب می‌کرد‪ .‬در آن زمان‬ ‫جوان‌ها را به سمت این مجال ‌‬ ‫دیدگاه بسیاری از جوان‌ها این بود که برای طبل و دهل زدن‬ ‫به هیات بروند یا به همراه دسته‌های عزاداری در خیابان‌ها راه‬ ‫بروند؛ البته همین هم بسیار ارزشمند بود‪ .‬اما این روزها می‌آیند‬ ‫که زیارت عاشورا‪ ،‬روضه و س��خنرانی را گوش کنند و در آخر‬ ‫مراسم هم سینه بزنند‪ .‬می‌خواهم بگویم که این نگاه عوض‬ ‫شده و پتانسیلی که در این هیات‌ها وجود دارد هنوز خودش را‬ ‫نشان نداده است‪.‬‬ ‫در آن زمان مجالس ما در منزل ش��هدا برگزار می‌شد‪.‬‬ ‫در یکی از جلس��ات که در منزل ش��هید کریم��ی‌و در ایام‬ ‫شهادت‌حضرت رقیه(س) بود‪ ،‬من نوحه‌ای خواندم که روی‬ ‫نوار ضبط ش��د‪ .‬اما نوحه‌ای که خیلی عمومی‌تر ش��د همان‬ ‫چیزی بود که من در مورد حضرت‌زهرا(س) خواندم؛ «پاشیم‬ ‫بریم مدینه»‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪:‬اگراشتباهنکنمدرمدححضرت‌ابوالفضل(ع)‬ ‫خواندم که در جلسه آقا‌رضا بود؛ «توشهریاری‪ ،‬فاطمه تباری‬ ‫س��االر ابوالفضل علمدار ابوالفضل»‪ .‬مردم با آن شعر و نوحه‬ ‫ارتباط خوبی برقرار کردند و از ما استقبال کردند‪.‬‬ ‫می‌کنید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬خدا می‌داند سعی نکردیم اسیر این مسائل‬ ‫بشویم‪ .‬به زبان ساده‌تر شاید شما تحت‌تاثیر جو قرار گرفته‌اید‪.‬‬ ‫یقینا در میان شعرها و سبک‌ها‪ ،‬گاهی چیزی پیدا می‌شود که‬ ‫جوان را متاثر کند‪ .‬اما بحث من بر س��ر تاثیر و آماده شدن دل‬ ‫است‪ .‬ما وظیفه‌ای داریم و آن این است که دل و روح افراد را‬ ‫در جلسات آماده کنیم تا حقایق عاشورا را بپذیرند‪ .‬همه کار ما‬ ‫این نیست که در شعرها امیال گفته شود‪ .‬باید همه اینها ‪ -‬حتی‬ ‫به‌طور کوتاه – باش��د‪ ،‬ام��ا گاهی هم گفتن به زبان س��اده و‬ ‫آشناکردن روح و روان جوان‌ها با حقایق دینی کار بزرگی است‪.‬‬ ‫حاال خودشان به مرور زمان مسیرشان را پیدا می‌کنند؛ همین‬ ‫که در این مسیر قرار بگیرند کافی است‪.‬‬ ‫به مستمعین‌مان نش��ان دهیم و آنها را هدایت کنیم‪ .‬گاهی‬ ‫می‌بینیم که با یک آهنگ دلنشین یا یک حرف جدید مستمع‬ ‫به هدف اصلی نزدیک‌تر می‌شود‪ .‬برخی می‌گویند که باید‬ ‫طبق روش گذشتگان و روش‌های سنتی این کار انجام شود؛‬ ‫اما ما می‌گوییم نه! اگر ن��وآوری در خواندن و حرف زدن‌ها‬ ‫باشد‪ ،‬مطمئنا مستمعین ما هم راه درست را پیدا می‌کنند‪ .‬اما‬ ‫اینکه صرفا بیایند انتقاد کنند و بگویند این راه اشتباه است‪،‬‬ ‫نباید در این مس��یر حرکت کرد و این سبک‌ها نباید خوانده‬ ‫شوند‪ ،‬من موافق نیستم‪ .‬به نظر من هر وسیله‌ای که جوان‌ها‬ ‫را به درست‌اندیشی‌ترغیب کند‪ ،‬راه درستی است‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬هر وس��یله مش��روع و معقولی که محتوا‬ ‫را بهتر ب��ه دل برس��اند و مظلومیت و جای��گاه اهل بیت(ع)‬ ‫ خصوصا امام حس��ین(ع) ‪ -‬را بهتر نشان دهد؛ مثل عنصر‬‫هنر‪ ،‬نقاشی‪ ،‬موسیقی‪ ،‬تئاتر‪ ،‬تعزیه و‪ ...‬که بتواند این موضوع را‬ ‫بهتر منتقل کند و مخاطب را بهتر جذب کند مهم است‪ .‬مهم‬ ‫«حضور» برای گریه و عزاداری اس��ت؛ ما از برکت آن گریه‬ ‫غافلیم‪ .‬ممکن اس��ت فردی که نمازخوان اس��ت بگوید من‬ ‫خطاکارم‪ ،‬گناهکارم‪ ،‬دیگر نمی‌خواهم نماز بخوانم! این اشتباه‬ ‫است‪ .‬به پیامبر(ص) گفتند که شخصی گناهکار است اما نماز‬ ‫هم می‌خواند‪ .‬پیامبر(ص) فرمود‪ :‬نمازش او را نجات می‌دهد‪.‬‬ ‫گریه بر امام حسین(ع) هم باعث نجات خواهد شد‪ .‬ما باید اجازه‬ ‫و فرصت بدهیم که جوان‌ها بیایند و در این جلسات و روضه‌ها‬ ‫قرار گیرند و بعد به آنها مسیر درس��ت را نشان بدهیم‪ .‬اما اگر‬ ‫بخواهیم هجمه بیاوریم‪ ،‬فشار وارد کنیم و همه چیز را از پایه و‬ ‫بن خراب کنیم خیلی کار درستی نیست‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬قبال فضا نس�بت ب�ه این س�بک از مداحی‬ ‫و مجالس تندتر ب�ود اما االن کمی آرام‌تر ش�ده؛‬ ‫درست است؟‬ ‫‪ l‬هالل�ی‪ :‬صد‌در‌ص��د‪ .‬مخصوصا اوای��ل که اصال‬ ‫این س��بک‌ها و س��ینه‌زنی‌ها را قبول نمی‌کردن��د؛ حتی با‬ ‫گفتن ذکر امام حس��ین(ع) هم مخالف بودند‪ .‬آداب سنتی را‬ ‫بیش��تر می‌پذیرفتند و می‌گفتند که عزاداری باید به ش��کل‬ ‫سنتی باشد‪ ،‬مداح باید حتما عبا داش��ته باشد‪ ،‬مداح حتما باید‬ ‫کت و شلوار بپوشد‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬ما خودمان از برخی آقایان دعوت کردیم‬ ‫که بیایند‪ ،‬در جلسات ما حضور پیدا کنند‪ ،‬ببینند و با فضا آشنا‬ ‫شوند‪ .‬بعد از اینکه آمدند دیدند که تفاوت زیادی وجود ندارد‪.‬‬ ‫آهنگ‌ها و لحن‌ها عوض شده اما حرف اصلی و هدف یکی‬ ‫است‪ .‬بعد از اینکه فضا را از نزدیک دیدند‪ ،‬برخوردشان ملایم‌تر‬ ‫و مالطفت‌آمیزتر شد‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬من می‌خواه�م به همان ماجرای مش�هور‬ ‫ش�دن برگردم‪ .‬من به‌عن�وان یک فرد ع�ادی در‬ ‫جامعه نسبت به کسی که اسم و رسم دارد شرایط‬ ‫متفاوتی برای زندگی دارم‪ .‬ش�ما بعد از اینکه در‬ ‫‪21‬‬
‫هیات‌ها شناخته شدید چه تغییری در زندگی‌تان‬ ‫ایجاد شد؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬قطعا برخی کارها نباید از ما سر بزند و مردم‬ ‫به‌عنوان یک فرد عادی به ما نگاه نمی‌کنند‪ .‬نگاه‌ها روی جامعه‬ ‫مداحان ‪ -‬خصوصا جوان‌ترها ‪ -‬حساس‌تر است‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬حتی ممکن اس�ت با یک حرک�ت‪ ،‬حرف و‬ ‫حدیث جدیدی درباره آنها ایجاد شود‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬نه فقط حرف و حدیث؛ توقع دارند و شاید‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫خیلی‌ها مداح را الگوی خود قرار می‌دهند ک��ه البته این کار‬ ‫هم اش��تباه اس��ت‪ .‬ما بهترین الگوها را داریم؛ مثل علی‌اکب ِر‬ ‫امام‌حسین(ع)‪ ،‬خود امام حس��ین(ع) و اهل‌بیت(ع)‪ .‬اما وقتی‬ ‫الگوهای اشتباه ایجاد می‌شود چه هنرمند و چه ورزشکار آسیب‬ ‫وارد می‌کند‪ .‬حاال ممکن اس��ت بگوییم ما به فالن شخص‬ ‫عالقه داریم اما برخی «مداحان» را به‌عن��وان الگو انتخاب‬ ‫می‌کنند و ما باید مراقب خودمان باشیم؛ مراقب کارها‪ ،‬افکار‪،‬‬ ‫رفت و آمد و بقیه مسائل زندگی باشیم‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬مس��ائل زندگی افراد مش��هور بیشتر از‬ ‫دیگران رصد می‌شود‪ .‬حاال ما که با عواطف‪ ،‬احساسات‪ ،‬حس‬ ‫باطنی و فطرت مردم کار داریم بیشتر مورد توجه قرار می‌گیریم‪.‬‬ ‫ممکن اس��ت مداحی باش��د که در بین تعداد قابل‌توجهی از‬ ‫جامعه شناخته ش��ده باش��د‪ ،‬اما مردم با او ارتباط قلبی برقرار‬ ‫نمی‌کنند‪ .‬چون مداح مس��تقیما با عواطف و معنویات مردم‬ ‫سروکار دارد خیلی دقیق‌تر به او نگاه می‌کنند؛ به همین خاطر‬ ‫محدودیت‌هایی هم دارد‪ .‬البته ما که معصوم نیستیم و ممکن‬ ‫است گاهی خطایی هم از ما سر بزند‪.‬‬ ‫‪ l‬هالل�ی‪ :‬این از خصائل امام حس��ینی بودن مردم‬ ‫است؛ یعنی عالقه‌ای که به مداحان و ذاکران نشان می‌دهند‬ ‫و حساس��یتی که نس��بت به آنه��ا دارند‪ ،‬نش��ان می‌دهد که‬ ‫امام‌حس��ین(ع) و اهل بیت برای آنها دارای ارزش هستند و‬ ‫نسبت به آنها اعتقاد خاصی دارند‪ .‬به همین خاطر افرادی هم‬ ‫که خود را به این خانواده منس��وب می‌کنند مورد توجه مردم‬ ‫هس��تند و این افراد باید مراقب رفتارهای خود‪ ،‬صحبت‌ها و‬ ‫موضع‌گیری‌های تاثیرگذار خود باش��ند‪ .‬االن مداحان ما در‬ ‫مسائل گوناگون زندگی مردم تاثیر کمی ندارند؛ حتی در مسائل‬ ‫سیاسی‪ .‬نقش مستقیم هم دارند‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫مثلث‪:‬فکرمی‌کنممناسباستکهدرهمینبخش‬ ‫به نقش مداحان در سیاست بپردازیم‪ .‬سیاسیون‬ ‫هیات‌ها را دارای پتانسیلی می‌دانند؛ باالخره شما‬ ‫جماعتی را پ�ای منبرها می‌آوری�د و فکر می‌کنند‬ ‫افرادی که به هی�ات می‌آیند‪ ،‬خانواده‌هایش�ان و‬ ‫دوستان‌شان ش�بکه گسترده‌ای هس�تند که اگر‬ ‫مداح بگوید ای�ن کار را انج�ام دهید یا ن�ه تاثیر‬ ‫می‌پذیرند‪ .‬این مساله شما را آزرده‌خاطر می‌کند‬ ‫یا از آن استقبال می‌کنید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬اس��تقبال می‌کنیم‪ .‬نباید ه��م آزرده کند‪.‬‬ ‫اگر بر‌اس��اس صحبت‌های بزرگان و مراجع عمل می‌کنیم و‬ ‫بخواهیم خط‌دهی کنیم از این مساله استقبال می‌کنیم‪ .‬اگر‬ ‫جوان مداحان را دوست نداشته باشد‪ ،‬باید چه کسی را دوست‬ ‫داشته باش��د؟ اگر با مداحان‪ ،‬روحانیون و کسانی که به نوعی‬ ‫در حوزه دین کار می‌کنند عکس یادگاری نگیرد با چه کسی‬ ‫عکس بیندازد؟ اتفاقا این باید باعث خوشحالی ما مي‌شود؛ نه‬ ‫اینکه به خودمان مغرور ش��ویم و بگوییم «ما» چنین کاری‬ ‫کرده‌ایم‪ .‬این نش��ان می‌دهد که فطرت جامعه و مردم ما به‬ ‫سمت امام‌حسین(ع) است‪ .‬االن ش��ما به هیات‌ها که بروید‬ ‫می‌بینید چند درصد از مردم نس��بت به این مس��ائل گرایش‬ ‫دارند‪ .‬اگر فالن چهره سیاس��ی بیاید و یک تجمع یا میتینگ‬ ‫برگزار کند‪ ،‬چند درصد از مردم دور او جمع می‌ش��وند؟ حاال‬ ‫یک روضه‌خوان امام‌حسین(ع) یک تجمع برگزار کند چطور؟‬ ‫مردم به واسطه امام‌حسین(ع) نسبت به مداحان رغبت دارند‪.‬‬ ‫مداحان هم باید مراقب کاره��ا‪ ،‬رفتارها و موضع‌گیری‌های‬ ‫خود ‪ -‬خصوصا مواضع سیاسی ‪ -‬باشند‪ .‬اما این موضع‌گیری‌ها‬ ‫باید در حد کلی‌گویی باشد‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬پ�س ش�ما در مجم�وع موافقید ک�ه باید‬ ‫پتانسیل سیاسی ‪ -‬اجتماعی مداحان فعال باشد؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬صد در صد‪ .‬چون امام حس��ین(ع) ما یک‬ ‫امام‌حسین سیاسی هم بود‪ .‬او یک فرد صرفا مذهبی نبود‪ .‬اعتقاد‬ ‫شخصی من این است که مداحان باید در حد کلی‌گویی مواضع‬ ‫سیاسی خود را بیان کنند‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬چرا نباید وارد جزئیات شد؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬جزئیات اصال در شأن منبر نیست‪ .‬ارزش‬ ‫و جایگاه منبر باالتر از این اس��ت که من مداح بخواهم فالن‬ ‫شخص را به‌عنوان مصداق بر باالی آن نام ببرم‪ .‬اما کلی‌گویی‬ ‫باید باشد‪ ،‬از اصل انقالب دفاع شود و از صحبت‌های رهبری‬ ‫گفته ش��ود‪ .‬نباید این منبرها را مصادره به غیر کرد؛ پای این‬ ‫منبرها و برای حفظ آن خون‌های زیادی ریخته شده‪ .‬مملکت‬ ‫ما یک آقا بیش��تر ندارد و بقیه «همه» زیرمجموعه ایش��ان‬ ‫هستند‪ .‬باید مطیع و مجری اوامر ایشان باشند‪ .‬آقا هم همیشه‬ ‫کلیات را فرموده‌ان��د و راه را برای همه روش��ن کرده‌اند‪ .‬فکر‬ ‫می‌کنم به‌همان اندازه که بتوانیم مجری و مطیع اوامر ایشان‬ ‫باشیم کفایت می‌کند‪.‬‬ ‫البته نگاه حاج منصور در میان مداح��ان در اين بخش‬ ‫بهمني‪ :‬ما خودمان از برخی آقایان دعوت کردیم که بیایند‪ ،‬در‬ ‫جلسات ما حضور پیدا کنند‪ ،‬ببینند و با فضا آشنا شوند‪ .‬بعد از اینکه‬ ‫آمدند دیدند که تفاوت زیادی وجود ندارد‪ .‬آهنگ‌ها و لحن‌ها عوض‬ ‫شده اما حرف اصلی و هدف یکی است‪ .‬بعد از اینکه فضا را از نزدیک‬ ‫دیدند‪ ،‬برخوردشان ملایم‌تر و مالطفت‌آمیزتر شد‬ ‫‪22‬‬ ‫برجس��ت ‌ه تر و حرف‌هاي او دلسوزانه اس��ت‪ .‬این را براساس‬ ‫شناختی که از ایشان دارم می‌گویم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬یعن�ی در واق�ع حاج منص�ور ب�ه نوعی از‬ ‫داعیه‌داران مداحی سیاسی هستند؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬بل��ه؛ ایش��ان پرچمدار هس��تند‪ .‬اعتقاد‬ ‫حسین‬ ‫حاج‌منصور این است که امام حس��ین(ع) فقط امام‬ ‫ِ‬ ‫نیزه خوردن نیس��ت؛ امام حسین(ع) سیاس��ی هم هست‪.‬‬ ‫حرکت امام‌حس��ین(ع) هم یک حرکت سیاسی بوده و اگر‬ ‫روزی کسی خطا کرد و از مسیر مشخصی که برای او تعریف‬ ‫شده خارج ش��د باید او را به مردم معرفی کرد‪ .‬باید به مردم‬ ‫گفت که فالنی خطاکار است و دارد انحراف ایجاد می‌کند‪.‬‬ ‫این نگاه حاج منصور اس��ت‪ .‬ایش��ان دنبال منفعت سیاسی‬ ‫شخصی نیست‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬در این قضیه برخی سیبل شده‌اند اما من‬ ‫می‌گویم ما از کس��ی حرف می‌زنیم که همه نیت و حرفش‬ ‫«حق‌گویی» و طرفداری از حق بود‪ .‬به همین دلیل ما تا جایی‬ ‫که می‌بینیم از حق تعدی نمی‌ش��ود‪ ،‬از آقایانی که دم از حق‬ ‫می‌زنند حمایت می‌کنیم؛ اما زمانی که می‌بینیم کس��ی راه و‬ ‫روشی دارد که با راه مورد نظر امام حسین(ع) فرق دارد‪ ،‬تذکر‬ ‫می‌دهیم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬االن رابطه شما با حاج‌منصور چطور است؟‬ ‫هیات ایشان می‌روید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬رابطه خوبی داریم‪ .‬البته االن جلس��ات ما‬ ‫ش��کل گرفته و خود آنها هم راضی هستند که ما مسئولیت و‬ ‫وظیفه‌مان را در همان هیات خودمان انجام دهیم‪ .‬اما کماکان‬ ‫با آنها در ارتباط هستیم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬به جلس�ه اخیری که در مسجد ارک برگزار‬ ‫شد رفتید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬فرصت نکردم‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمن�ی‪ :‬ته��ران نبودی��م و برای مراس��می‌به‬ ‫شهرستان رفته بودیم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬اما در مجموع ش�ما خیلی به عن�وان مداح‬ ‫سیاسی شهرت ندارید‪...‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬من س��عی نکردم وارد شوم؛ چون برای ما‬ ‫خطرناک است‪ .‬ما چه از لحاظ سن و چه از لحاظ تجربه شرایط‬ ‫ورود به این ماجرا را نداریم‪ .‬اما یقین بدانید که در س��ال‌های‬ ‫آینده من هم در کنار روضه‌خوانی فردی سیاسی خواهم بود‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬یعنی در آینده نزدیک؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬بله؛ اگر احساس کنم که ایجاب می‌کند این‬ ‫کار را خواهم کرد‪ ،‬ولی با شیوه خودم‪.‬‬
‫مثلث‪ :‬واقعا از این جلسات دارید؟‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬بله‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬مداحی برای‌تان شغل است یا کار دیگری‬ ‫هم در کنار آن دارید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬کار دیگر یقینا در کنارش داریم‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬ما شغل آزاد داریم‪.‬‬ ‫‪ l‬هالل�ی‪ :‬من هم چند سالی است که وارد کارهای‬ ‫آزاد شده‌ام‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬به‌خاطر ارتباط با مردم قطعا از مش�کالت‬ ‫جامع�ه با‌خب�ر هس�تید‪ .‬آی�ا م�ردم ب�رای گفتن‬ ‫مشکالت‌شان به شما رجوع می‌کنند؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬بله‪ .‬م��ردم مش��کالت و گرفتاری‌هایی‬ ‫دارن��د و اکثر مس��ئوالن ما ه��م در قبال مش��کالت مردم‬ ‫مس��ئولند و باید پاس��خگو باش��ند‪ .‬مردم ما م��ردم خوب و‬ ‫ی هستند و به‌وقتش هم نشان داده‌اند که پای انقالب‬ ‫مظلوم ‌‬ ‫هستند‪ .‬بچه‌های‌شان را داده‌اند‪ ،‬خانواده‌های‌شان را داده‌اند‪،‬‬ ‫زندگی‌شان را داده‌اند و باید قدر این مردم را دانست‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬در ماه‌های اخیر فضای کشور ما‪ ،‬فضای‬ ‫خاص و ملتهبی است و حتی اس��تنباط ما این بود که تکایا و‬ ‫هیات‌ها مثل هر سال از محرم استقبال نمی‌کنند و ممکن است‬ ‫هزينه‌ها کمتر از سال‌های قبل باشد اما مردم ما به‌قدری خوب‬ ‫و معتقد هستند که وقتی به خیابان‌ها نگاه می‌کنیم می‌بینیم که‬ ‫استقبال آنها از سال‌های قبل هم بیشتر است‪ .‬این نشان‌دهنده‬ ‫این است که مردم ما در سخت‌ترین شرایط هم به گذشته‌شان‪،‬‬ ‫فطرت‌شان و سرلوحه‌های دینی‌شان رجوع می‌کنند و از آنها‬ ‫استمداد و کمک می‌طلبند‪ .‬این مساله وظیفه مداحان را در این‬ ‫به دست بیاورم‪ .‬این پول به قدری شیرین و پربرکت است که‬ ‫حد و اندازه ندارد‪ .‬من پاکت پول امام حسین(ع) را با هیچ‌چیز‬ ‫عوض نمی‌کنم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬همه ان�کار می‌کنند‪ ،‬اما ش�ما خیلی راحت‬ ‫می‌گویید که قبول مي‌كنيد‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬حالل‌ترین پولی اس��ت که دیده‌ام‪ .‬حتی‬ ‫پیش آمده که از آن پول به برخی نزدیکانم داده‌ام‪ .‬گاهی وقت‌ه‌ا‬ ‫تراول است و گاهی هم یک اسکناس ده‌هزار تومانی‪ .‬خودشان‬ ‫می‌گویند که پول حاج‌رضا خیلی برکت دارد‪ .‬الحمدهلل خودم‬ ‫هم برکات زیادی از پول امام حسین(ع) دیده‌ام؛ به شرطی که‬ ‫خرابش نکنیم‪.‬‬ ‫مثل�ث‪ :‬البته بی�ن مداح�ان چن�د دی�دگاه وجود‬ ‫دارد؛ گروهی هس�تند که قب�ل از رفت�ن به هیات‬ ‫به‌اصطلاح «ط�ی می‌کنن�د» و می‌گوین�د تا پول‬ ‫را ندهید نمی‌خوانی�م؛ گروه دیگری هم هس�تند‬ ‫که چشمداش�تی ندارند و برای رض�ای خدا و دل‬ ‫خودشان می‌خوانند‪.‬‬ ‫هاللی‪ :‬وظیفه ما فقط نوکری امام حسین(ع) است‪ .‬پول‬ ‫بدهند یا ندهند‪ ،‬پاکت بدهند یا ندهند‪ ،‬جمعیت بیاید یا نیاید‪،‬‬ ‫من باید نوکری‌ام را بکنم‪ .‬چه پنج نفر بیایند و چه ده هزار نفر‪،‬‬ ‫من نباید وظیفه‌ام را فراموش کنم‪ .‬در کنارش هم نباید توقع‬ ‫آن‌چنانی از مردم داشت که من باید فالن مقدار پول بگیرم؛‬ ‫ما نیامده‌ایم کاسبی کنیم‪ .‬البته صاحب مجلس که فکر شام‬ ‫هیات را می‌کند‪ ،‬فکر جا را می‌کن��د‪ ،‬فکر منبری را می‌کند‪،‬‬ ‫فکر باران را می‌کند‪ ،‬فکر صوت و بلندگو و سی‌دی را می‌کند‪،‬‬ ‫باید فکر مداح را هم بکند؛ این هم جزئی از روضه است‪ .‬شما‬ ‫نگاه می‌کنید می‌بینید ‪ 10‬ش��ب به مداح زن��گ زده‌اند که‬ ‫کجایی‪ ،‬دستور داده‌اند که بیا‪ ،‬بنشین و بلند شو؛ بعد که مداح‬ ‫می‌آید و می‌نشیند و روضه می‌خواند‪ ،‬صاحب مجلس شب‬ ‫آخر تلفن هم به او نمی‌کند كه بگوید خسته‌نباشی!‬ ‫مثلث‪ :‬یعنی االن اگر جایی شما را دعوت کنند که‬ ‫بدانید پول نمی‌دهند‪ ،‬نمی‌روید بخوانید؟‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬الی ماشاءاهلل پیش آمده كه رفتم و خواندم‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫کریمی‪ ،‬حاج سعید حدادیان و‪...‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬مردم شاید در ظاهر ارتباط مداحان را نبینند‪،‬‬ ‫اما مطمئن باشید که پشت پرده ارتباطات ما خیلی قوی است‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬بله؛ واقعا تنگاتنگ است‪.‬‬ ‫‪ l‬هالل�ی‪ :‬هم��ه در کنار ه��م هس��تند و خیلی از‬ ‫خط‌دهی‌ها در همین جلسات مشترک مشخص می‌شود‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬جلسات پشت پرده‪( ...‬خنده)‬ ‫مثلث‪ :‬اگر شما به هیاتی بروید و بخوانید و بعد هم‬ ‫به شما پاکتی بدهند قبول می‌کنید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬با جان و دل قبول می‌کنیم‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬بله؛ اگر به‌عنوان هدیه باشد قبول می‌کنیم‪.‬‬ ‫‪ l‬هالل�ی‪ :‬یعنی خدا نکند من بخواهم پول دیگری‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫مثلث‪ :‬رابطه‌تان با مداحان نسل قبل چطور است؟‬ ‫با ح�اج منصور ارضی‪ ،‬س�عید حدادی�ان‪ ،‬محمود‬ ‫کریمی‪...‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬الحمدهلل با همه ارتباط خوبی داریم‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬همه با هم خوبیم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬قبال با حاج سعید می‌خواندید؟‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬کن��ار خیلی‌ها خوانده‌ای��م؛ حاج محمود‬ ‫ایام س��خت‌تر می‌کند که چه حرفی بزنند و چه تفکری را به‬ ‫مردم القا کنند‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬تا دلت بخواهد رفته‌ام‪ .‬ما توقع یک تلفن‬ ‫داریم‪ .‬بارها پیش آمده که گفته‌ان��د ما با فالن مداح صحبت‬ ‫کرده‌ایم و گفته که مبلغ این اس��ت؛ من س��یزده شب محرم‬ ‫را رفته‌ام و در همان هیات خوانده‌ام اما تا االن یک نفر به من‬ ‫یک زنگ هم ن��زده که حالت چطور اس��ت؟ اتفاقا چند وقت‬ ‫پیش یکی از صاحبان همان هیات را دیدم و با روی خوش با او‬ ‫سالم و علیک کردم‪ .‬من که برای او نوکری نکردم؛ من برای‬ ‫امام‌حسین(ع) نوکری کردم‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬ب��ه نظر م��ن پاک‌تری��ن‪ ،‬طیب‌ترین و‬ ‫طاهرترین پول همین است‪ .‬بهترین پولی که به زندگی انسان‬ ‫می‌آید «صله» اس��ت‪ .‬اصال ما در روایات می‌بینیم کسی که‬ ‫مدح و ثنا و منقبت اهل بی��ت(ع) را می‌گفته باالترین پاداش‬ ‫را به او می‌دادند‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬اص�لا می‌گویند پولی که وارد دس��تگاه‬ ‫امام‌حسین(ع) می‌شود‪ ،‬پول دیگری است‪ .‬من اعتقاد دارم‪.‬‬ ‫دعبل برای امام رضا(ع) شعری خواند و حضرت به او پولی‬ ‫دادند‪ .‬دعبل پول را نگرفت و عرض کرد من پول نمی‌گیرم‪،‬‬ ‫برای پول نخواندم‪ .‬امام رضا(ع) فرمودند‪« :‬پولی را که ما به‬ ‫شما می‌دهیم برنگردانید‪ ».‬گفت من چیز بهتری می‌خواهم‪.‬‬ ‫فرمود چه می‌خواهی؟ دعبل گفت‪« :‬من تکه‌ای از پیراهن‬ ‫شما را می‌خواهم‪ ».‬امام فرمود آن را هم می‌دهم و پیراهنش‬ ‫را هم به او داد‪ .‬وقتی از محضر امام رضا(ع) مرخص می‌شد‪،‬‬ ‫نیم‌نگاهی به حضرت کرد و گفت‪« :‬آقا ما به خاطر شما یک‬ ‫سنگ هم نخورده‌ایم‪ ».‬حقیقتا هم همین است‪ .‬دستبوسی‪،‬‬ ‫احترام‪ ،‬باالی مجلس نشستن‌ها و‪ ...‬برای ما بوده‪ ،‬اما کتک‪،‬‬ ‫نیزه‪ ،‬شمش��یر‪ ،‬س��نگ و مصیبت برای سیدالشهدا(ع)‪ .‬اجر‬ ‫کمی هم ندارد‪ .‬مداحان ما همیشه سعی خودشان را کرده‌اند‬ ‫و باید حرمت خادمان امام حسین(ع) همواره حفظ شود‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬در م�ورد هجم�ه ب�ه مداحان چط�ور فكر‬ ‫مي‌كنيد؛ كم هم نبود‪ ،‬در اين سال‌ها؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬در برهه‌هایی مثل مح��رم این هجمه‌ها‬ ‫بیشتر هم می‌ش��ود؛ یعنی نظرات تند و مصاحبه‌های شدید‪.‬‬ ‫بعد از ماه محرم دوباره همه‌چیز فراموش می‌شود و فروکش‬ ‫می‌کند‪ .‬دید انتقادی با رویکرد آسیب‌شناسانه خیلی خوب و‬ ‫راهگشاست؛ به شرط اینکه از طرف افراد کارشناس باشد اما‬ ‫اگر غیر از این باشد نه‌تنها مثبت نیست‪ ،‬بلکه ضرر دارد و کار‬ ‫را هم خراب می‌کند‪ .‬انتقادات زمانی می‌تواند موثر باش��د که‬ ‫کارشناسانه و از سر دلسوزی باشد‪.‬‬ ‫م هادی(ع) ش�ما‬ ‫مثلث‪ :‬در ماج�رای توهین به اما ‌‬ ‫شخصا کفن پوشیدید و در هیات خود این کار قبیح‬ ‫‪23‬‬
‫را محکوم کردید‪ .‬دقیقا چه اتفاقی افتاد که ش�ما‬ ‫این‌طور به میدان آمدید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬موض��وع اما ‌م هادی(ع) ی��ک تلنگر بود‪.‬‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫کار کردن دش��من روی این موضوعات عجیب نیست‪ .‬آنها‬ ‫فهمیده‌اند که این هیات‌ها و جلس��ات هر‌چه باشکوه‌تر باشد‬ ‫برای آنها مش��کالت بیش��تری ایجاد می‌کند‪ .‬آنه��ا این را‬ ‫فهمیده‌اند؛ این خوابیدن ما‪ ،‬نشس��تن ما و بی‌تفاوت بودن ما‬ ‫عجیب اس��ت‪ .‬توهین به امام‌ هادی(ع) تلنگری برای همه‬ ‫بود؛ خصوصا جوان‌ها‪ .‬آنها خواستند با این کار درصد اعتقاد و‬ ‫حساسیت جوان‌ها را نسبت به ائمه(ع) بسنجند‪ .‬برنامه‌ریزی‬ ‫کردند که یكی بیای��د‪ ،‬آهنگی بخواند و به‌س��رعت آن را در‬ ‫اینترنت پخش کنند‪ .‬می‌خواس��تند با این برنامه‌ریزی درصد‬ ‫حساسیت را بفهمند‪ .‬الحمدهلل هیات‌ها برابر این کار سکوت‬ ‫نکردند و در حد بضاعت خودشان تالش کردند‪ .‬ما هم در حد‬ ‫خودمان تالش کردیم واکنش نشان دهیم‪ .‬بعد هم می‌بینیم به‬ ‫فاصله چهل روز آمدند و فیلم توهین‌آمیز به پیامبر اسالم(ص)‬ ‫را ساختند و در سراسر جهان پخش کردند‪.‬‬ ‫اگر یک نگاه کارشناس��ی و دقیق وجود داش��ته باشد‬ ‫متوجه می‌شود که اینها برنامه‌ریزی‌شده است و می‌خواهند‬ ‫با این کارها حساسیت شیعه‪ ،‬س��نی و جوان‌ها را نسبت به‬ ‫اعتقادات‌شان بس��نجند‪ .‬ما باید هوشیار باش��یم و به‌موقع‬ ‫واکنش نش��ان دهیم‪ .‬م��ن در قضیه امام‌ه��ادی(ع) دیدم‬ ‫خیلی‌ها س��کوت کرده‌اند و می‌گفتند باید منتظر بزرگان و‬ ‫مراجع باشیم؛ اگر آنها صحبت کردند ما هم محکوم می‌کنیم‪.‬‬ ‫این اشتباه است؛ در همه مس��ائل که نباید وارد شوند! یعنی‬ ‫در هر مس��اله‌ای باید وارد ش��وند و بعد ما به خودمان بیاییم‬ ‫که حرکت��ی انجام دهیم؟ این طبیعی اس��ت ک��ه برابر کار‬ ‫زشت و ناپسند یک فرد ‪ -‬آنهم نس��بت به انسانی مثل امام‌‬ ‫هادی(ع) ‪ -‬من به‌عنوان یک روضه‌خوان باید یک واکنش و‬ ‫حرکتی انجام بدهم‪ .‬نسبت به امام‌هادی(ع) و زیارت جامعه‬ ‫کبیره؛ حداقل موضوع اما ‌م هادی(ع) را تقویت کنم‪ .‬به خاطر‬ ‫نقصان ما بود که اینها علیه امام هادی(ع) هجمه آوردند‪ .‬در‬ ‫مورد امام باقر‪ ،‬امام‌جواد(ع) و امام حسن عسکری ‪ -‬علیهم‬ ‫السالم ‪ -‬بیشتر باید برای جوانان صحبت شود‪ .‬آنها می‌دانند‬ ‫کجا دست بگذارند‪ .‬چندین بار حرم حضرت را منفجر کردند‪.‬‬ ‫باید کارهایي در خور شأن این بزرگواران انجام دهیم‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫مثلث‪ :‬آقا روح‌اهلل! شما هم در آن جلسه بودید؟‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬آقا رضا و دوستان‌ش��ان چندین جلسه در‬ ‫همین رابطه برگزار کردند‪ ،‬ولی ما در جلسه‌ای که منتسب به‬ ‫هیات خودمان بود شرکت کردیم‪ .‬هم محکوم کردیم و هم‬ ‫یکی از جلسات را به این قضیه اختصاص دادیم‪ .‬در آن جلسه‬ ‫اشعاری خوانده شد‪ ،‬تذکراتی نسبت به این موضوع به مردم‬ ‫دادیم و تا جایی که از دست‌مان برمی‌آمد مردم را آگاه کردیم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬اش�اره کردید مردم با وجود مشکالتی که‬ ‫دارند باز هم نس�بت به برپا کردن هیات‌ها و تکایا‬ ‫اهتمام ویژه‌ای دارند‪ .‬تحليل شما چيست؟‬ ‫‪ l‬هالل�ی‪ :‬مطمئنا بی‌تاثیر نیس��ت‪ .‬عاش��ورا یک‬ ‫حرکت است‪ .‬عاش��ورا یعنی دشمن‌شناسی‪ ،‬وقت‌شناسی و‬ ‫حضور در عرصه مجاهدت‪ .‬عاش��ورا همیشگي است‪ .‬دهم‬ ‫محرم فی‌نفسه تفاوتی با روزهای دیگر ندارد‪ ،‬اما این حضرت‬ ‫حسین‌بن علی(ع) اس��ت که به این روز جان می‌دهد و معنا‬ ‫می‌بخشد‪ .‬این را باید فهمید‪ .‬یعنی در هر سال این عظمت‪،‬‬ ‫شکوه‪ ،‬مرتبت و تفکر تکرار می‌شود‪ .‬از همه مهم‌تر علت این‬ ‫اتفاق شناخت باطل است‪ .‬باید علل این واقعه را بررسی کرد‪.‬‬ ‫باید در این ایام توجه بیشتری به خطبه‌ها داشته باشیم‪ .‬باید به‬ ‫این جمله سیدالشهدا(ع) که فرمود‪« :‬شکم‌های شما از حرام‬ ‫پر شده که از شنیدن کالم حق غافل هستید» فکر کنیم‪ .‬اینها‬ ‫برای همه ما درس است؛ برای پدر و مادرها‪ ،‬برای جوان‌ها؛‬ ‫یعنی اگر ما لقمه حرام بر سر سفره‌ها بیاوریم چنین تاثیری‬ ‫دارد‪ .‬البته عده‌ای هیچ‌گاه نخواهند فهمید‪ .‬بعد پدر می‌پرسد‬ ‫که چرا پس��ر من این راه را انتخاب کرد؟ باید این مسائل را‬ ‫‪24‬‬ ‫موشکافی کنیم‪ .‬عاشورا فقط روضه‌خوانی و سینه‌زنی نیست؛‬ ‫البته آنها هم اثرات خود را دارد‪ .‬انس��انی که در عطر‌فروشی‬ ‫می‌نشیند ناخواسته بوی عطر می‌گیرد‪ .‬بعضی‌ها می‌پرسند‬ ‫تو چطور می‌گویی من امام‌حسینی هستم اما می‌روی و فالن‬ ‫گناه را هم انجام می‌دهی؟ پس من دیگر هیات نمی‌آیم! نه؛‬ ‫اشتباه نکن‪ .‬هیچ‌وقت سعی نکن که این منافذ نور را ببندی‪.‬‬ ‫همین نفس حضور در هیات‌ها یک روزنه اس��ت و یک روز‬ ‫باعث نجاتت می‌شود‪ .‬در جلسه می‌نشینی و در محضر اهل‬ ‫بیت(ع) حض��ور داری؛ همین حضور به برک��ت روضه و به‬ ‫برکت اشک تاثیر خودش را می‌گذارد‪ .‬مگر رسول‌ترک نبود؟‬ ‫شاید از نظر مردم فردی الابالی بود و اشتباهاتی هم داشت‪،‬‬ ‫اما ارتباطش با جلسات امام حسین(ع) باعث تحول او شد‪ .‬ما‬ ‫به‌دنبال این تحول هستیم و عاشورا می‌تواند این کار را انجام‬ ‫دهد‪ .‬ممکن است فردی بگوید من خطاکارم؛ چه نمازی؟!‬ ‫نه؛ آن نور است‪ ،‬سعی نکن آن را ترک کنی‪ .‬همین نماز باعث‬ ‫نجات تو می‌شود‪ .‬به پیامبر(ص) گفتند که شخصی گناهکار‬ ‫اس��ت‪ ،‬اما نماز هم می‌خواند‪ .‬پیامبر(ص) فرمود‪« :‬نمازش‬ ‫او را نجات می‌دهد‪ ».‬عاش��ورا تکرار آن عظمت است‪ .‬باید‬ ‫از عاش��ورا درس گرفت و با اس��تفاده از آن‪ ،‬حق و باطل را‬ ‫شناخت‪ .‬باز هم می‌شود عاشورا تکرار شود‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمن�ی‪ :‬به نظ��رم اینکه عاش��ورا در میان مردم‬ ‫کمرنگ نمی‌شود‪ ،‬مصداق این س��خن امام صادق(ع) است‬ ‫که از شهادت امام حسین(ع) حرارتی در دل‌های مومنین است‬ ‫که تا قیامت به خاموشی نمی‌گراید‪ .‬به همین خاطر ما روز به‬ ‫روز شاهد زیباتر شدن و اقبال عمومی مردم نسبت به عزاداری‬ ‫سیدالش��هدا(ع) خصوصا در ایام محرم هستیم‪ .‬واقعا عاشورا‬ ‫سرلوحه زندگی همه ماس��ت و همه‌چیز در آن هست؛ ایثار‪،‬‬ ‫گذشت‪ ،‬فداکاری‪ ،‬جانبازی و‪ ...‬تمام حسن‌هایی که می‌تواند‬ ‫در وجود یک انسان جمع شود در وجود آقا ابا‌عبداهلل(ع) جمع‬ ‫شده است‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬پس در واقع عاش�ورا یک سبک زندگی به‬ ‫انس�ان‌ها ارائه می‌کند که این‌طور از آن استقبال‬ ‫می‌کنند‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬بله‪ ،‬همین‌طور است‪ .‬ما در روز عاشورا به‬ ‫این تدبر و بینش می‌رسیم که چطور یک نفر که سرلوحه همه‬ ‫خوبی‌های عالم بوده‪ ،‬این‌طور مظلومانه به شهادت می‌رسد‪.‬‬ ‫این فطرت درونی انس��ان‌ها را بیدار می‌کند‪ .‬به همین خاطر‬ ‫مردم به‌دنبال این هستند که چرا این حق و این خون پایمال‬ ‫شده است‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬باید فکر کرد تا به این بصیرت رسيد‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬بهتری��ن زمانی که می‌ت��وان در این‌باره‬ ‫تدبر کرد و به نتیجه رس��ید‪ ،‬عاشوراست‪ .‬این تفکر نقطه اوج‬ ‫انسانیت است‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬این عزاداری و گریه بر سیدالشهدا(ع) چه‬ ‫تاثیری دارد که مردم تا این حد نسبت به آن پایبند‬ ‫هستند؟ به محرم که نزدیک می‌شویم خیلی‌ها کار‬ ‫و زندگی‌شان را رها می‌کنند و به‌دنبال عزاداری و‬ ‫مجالس روضه می‌روند‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬امام حس��ین(ع) می‌فرماید من کش��ته‬ ‫اشک هستم‪.‬‬ ‫‪ l‬هالل�ی‪ :‬حض��ور در جلس��ات ع��زاداری‪ ،‬روحیه‬ ‫ظلم‌ستیزی را در انس��ان زنده می‌کند‪ .‬انس��ان ناخواسته از‬ ‫زش��تی‌ها بدش می‌آید‪ .‬همین که در مجلس امام حسین(ع)‬ ‫ظلم‌هایی ک��ه به حضرت رقی��ه(س) و اهل بیت(ع) ش��ده‪،‬‬ ‫تشنگی و مصیبت آنها را می‌شنود از ظلم بیزار می‌شود‪ .‬جنس‬ ‫ظلم و باطل را می‌شناسد؛ یعنی وقتی انسان در این فضا قرار‬ ‫می‌گیرد‪ ،‬ناخواسته از کسی که به مظلوم کمک کند‪ ،‬خوشش‬ ‫می‌آید‪ .‬قرآن عدم تعقل را س��قوط انسان می‌داند‪ .‬در مجلس‬ ‫عزاداری باید فکر کرد و حق و باطل را استخراج کرد‪ .‬باید علت‬ ‫کفر و سیاهی در عاشورا را فهمید‪ .‬یکی از نمونه‌های آن لقمه‬ ‫حرام است که عرض کردم‪ .‬باید در منبرها بصیرت عمومی به‬ ‫مردم داد که هر لقمه‌ای را سر سفره‌شان نبرند‪ .‬عفت و حجاب‬ ‫خانم‌ها‪ ،‬چشم مردها و مسائل دیگر هم باید در منبرها گفته‬ ‫ش��ود‪ .‬نمونه‌های زیادی هم داریم‪ .‬چطور ممکن است یک‬ ‫مادر از فرزندش بگذرد که برود شهید بشود؛ آن هم به خاطر‬ ‫یک حرف بچه حضرت زهرا(س) که گفت جوان‌ها به جبهه‬ ‫بروند‪ .‬باور کنید اینها اثرات روض��ه و محبت به اهل بیت(ع)‬ ‫اس��ت‪ .‬مادر به راحتی از چند فرزند خود و زن خیلی راحت از‬ ‫ش��وهرش می‌گذرد‪ .‬اصال هم مانع نمی‌شوند؛ مثل ماجرای‬ ‫زهیر در عاشورا‪ .‬می‌گویند برو‪ .‬باید درباره همه اینها فکر کنیم‬ ‫تا ناخودآگاه در مسیر باطل قرار نگیریم‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬در ش��ئون مختل��ف زندگ��ی تاثیرگذار‬ ‫اس��ت؛ مثل حجاب و وقار زنان و دختران جامعه‪ .‬ما می‌بینیم‬ ‫حضرت‌زینب(س) با این همه مصیبت و سخت‌ترین داغ‌هایی‬ ‫که دیده‌اند‪ ،‬ذره‌ای از هدف واالی خود دس��ت نکشیده‌اند و‬ ‫خللی در حجاب ایشان وارد نشده است‪ .‬عبادات‪ ،‬روشنگری‌ها‬ ‫و افشاگری حضرت‌زینب(س) هم سر جای خودش است‪ .‬همه‬ ‫اینها برای ما درس است‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬درباره جوانان چطور است؟‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬جوان‌هایی بوده‌ان��د که با دید دیگری به‬ ‫سمت هیات آمده‌اند‪ ،‬اما بعد از مدتی تغییر کرده‌اند‪.‬‬ ‫‪ l‬هالل�ی‪ :‬ش��ايد اول رفته‌اند دنبال طب��ل و دهل‪.‬‬ ‫ولی روضه تاثیر خودش را بر او گذاش��ته؛ بعد از مدتی شیفته‬ ‫سینه‌زنی شده است‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬ما کس��انی را داشتیم که چنین روحیه‌ای‬ ‫نداشتند‪ ،‬مثال از صدای فالن آقا خوشش می‌آمده‪ ،‬در جلسات‬ ‫او شرکت کرده و بعد دیده که این فضا یک فضای انسان‌ساز‬ ‫است‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬و االن خودش منبع شده‪...‬‬ ‫‪ l‬بهمن�ی‪ :‬بل��ه؛ به جایی رس��یده ک��ه جوان‌های‬ ‫همسن و سال خودش را جذب می‌کند و راه درست را به آنها‬ ‫نشان می‌دهد‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬از این بحث خارج شویم‪ .‬برخی این انتقاد را‬ ‫به شما وارد می‌کنند که سبک‌هایی را وارد مداحی‬ ‫کرده‌اید که با س�بک‌های موسیقی در هم آمیخته‬ ‫است‪ .‬شما چقدر این انتقاد را قبول دارید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬من عرض کردم که هر وس��یله مش��روع‬ ‫و معقولی که بتوان��د بهت��ر از روش‌های دیگر محت��وا را به‬ ‫دل‌ها برس��اند و مظلومیت و جایگاه اهل بیت(ع) ‪ -‬خصوصا‬ ‫سیدالش��هدا(ع)‌‪ -‬را برای جوان ما بهتر نشان دهد‪ ،‬می‌تواند‬ ‫در عزاداری کاربرد داشته باشد‪ .‬مثل عنصر هنر؛ پانتومیم اجرا‬ ‫می‌کند‪ ،‬تصویرسازی می‌کند‪ .‬این جایی نوشته نشده اما چرا‬ ‫مستمع گریه می‌کند؟ مثال زمین خوردن؛ تا این حرکت را انجام‬ ‫می‌دهد همه گریه می‌کنند‪ .‬مگر اینها جایی نوشته شده؟ مهم‬ ‫این است که شما بتوانید گریه را جاری کنید‪ .‬بستر را آماده کنید‬ ‫تا روح و جان عزادار حقایق دین را بفهمد‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬در کنار این مساله باید شئون اهل بیت(ع)‬ ‫حفظ شود‪ .‬یعنی شاید یک شعر و سبکی به ظاهر زیبا خوانده‬ ‫شود‪ ،‬اما ش��ئونات اهل بیت(ع) را زیر س��وال ببرد؛ ما با این‬ ‫مخالفیم‪ .‬ما در خواندن س��بک‌ها و نوحه‌های��ی که به مردم‬ ‫تحویل می‌دهیم همیشه دقت می‌کنیم‪ ،‬با خالق اثر صحبت‬ ‫می‌کنیم‪ ،‬تحقیق می‌کنیم و بعد آن را به مردم تحویل می‌دهیم‪.‬‬ ‫تا جایی که شئون اهل بیت(ع) زیرسوال نرود رعایت کرده‌ایم؛‬ ‫اما شاید اشتباهاتی هم کرده‌ایم‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬ما و شما‪ ،‬همه در دوره‌ای بزرگ شده‌ایم که‬ ‫سبک مداحی انقالبی در گوش‌مان زمزمه شده و‬ ‫در واقع با این نواها بزرگ ش�ده‌ایم‪ .‬این سبک به‬ ‫سبک‌های سنتی خیلی نزدیک‌تر بود تا سبک‌های‬ ‫جدید؛ حتی پرچم�داران مداحی س�نتی در برابر‬ ‫ایجاد و پ�ا گرفتن این س�بک مقاومت بس�یاری‬ ‫کردند‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬نوآوری باید باش��د؛ م��ا نمی‌توانیم بدون‬
‫روضه و گریه مشخص است و هم اندازه سینه‌زنی‪ .‬اما گاهی‬ ‫کم و زیاد می‌ش��ود‪ .‬رغبت جوان‌هایی ک��ه «پامنبری» ما‬ ‫هستند بیشتر به شور و سینه‌زنی است و ما هم سعی می‌کنیم‬ ‫آن را تقویت کنیم‪ .‬اشکالی هم ندارد‪ .‬شاید مداحی هم باشد‬ ‫که مردم بیشتر به روضه او رغبت دارند‪ .‬چه لزومی‌دارد که‬ ‫حتما اصرار کند من باید س��ینه‌زنی بخوانم؟ من می‌خواهم‬ ‫خودم را به م��ردم ثابت کنم ی��ا می‌خواهم ای��ن حرکت را‬ ‫مثلث‪ :‬برای روضه‌ها اطالعات‌تان را از کجا کسب‬ ‫می‌کنید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬کتاب‌های مقاتل که هر سال ب‌ا ترجمه‌های‬ ‫به‌روز شده منتشر می‌شوند‪.‬‬ ‫مثل�ث‪ :‬وقت‌ت�ان بیش�تر ص�رف مطالع�ه برای‬ ‫روضه‌خوان�ی می‌ش�ود ی�ا تمری�ن برای س�بک‬ ‫سینه‌زنی؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬در ح��ال حاضر بیش��تر وقت‌مان صرف‬ ‫تمرکز می‌شود‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬از چه لحاظ؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬به خاطر اینکه جلسات ما پشتیبان و اسپانسر‬ ‫ندارد‪ .‬درست است که مردم به اندازه وسع‌شان کمک می‌کنند‬ ‫و هیات امام حسین(ع) با همین کمک‌ها می‌چرخد‪ ،‬اما ما واقعا‬ ‫با مش��کل مواجهیم‪ .‬امروز ما یک جای ده هزار نفری برای‬ ‫جلس��ات‌مان تدارک ندیده‌ایم‪ .‬االن فقط یک مهدیه تهران‬ ‫است که متاس��فانه به دلیل برخی عملکردهای غلط نه‌تنها‬ ‫رشد نکرده‪ ،‬بلکه س��یر نزولی هم داشته اس��ت‪ .‬در حالی که‬ ‫واقعا حیف است؛ چون به خاطر رفتارهاي یک عده از افراد به‬ ‫این روز افتاده است‪ .‬به‌جای اینکه جوان‌ها به جلسات مهدیه‬ ‫تهران بیایند و رفت‌وآمد کنند‪ ،‬در مهدیه قفل است‪ .‬خیلی از‬ ‫حسینیه‌های بزرگ هم چنین ش��رایطی دارند؛ به‌جای اینکه‬ ‫جلسات در این حسینیه‌ها و مساجد برگزار شود در ورزشگاه‌ها‬ ‫برگزار می‌شود‪ .‬این درد است؛ ما برای هماهنگ کردن سالن‬ ‫کش��تی برای ماه محرم چه مصائبی را تحمل کردیم‪ .‬دیگر‬ ‫تمرکزی برای‌مان نمانده اس��ت‪ .‬به جای نظرات کارشناسی‬ ‫درباره سبک‌ها و هیات‌ها بیایند برای ما جا فراهم کنند که مبادا‬ ‫دوباره آتش بگیرد‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمن�ی‪ :‬اصال لطف اما ‌م حسین(ع) است که این‬ ‫هیات‌ها با این نظم برگزار می‌شود‪ .‬ما آنقدر که برای هماهنگی‬ ‫و برگزاری جلسات زمان صرف می‌کنیم برای مطالعه‪ ،‬شعر و‬ ‫تمرکز وقت نمی‌گذاریم‪ .‬االن همه فکر و ذکر ما این است که‬ ‫محرم را چطور بگذرانیم‪ .‬برای جلب حمایت‌ها زمان زیادی‬ ‫صرف کردیم‪ .‬عرف می‌گوید که تمام فک��ر و ذکر مداح باید‬ ‫روی مطالعه و شعر و تمرکز باشد‪ ،‬در حالی که ما اصال به این‬ ‫مسائل نمی‌رسیم‪.‬‬ ‫‪ l‬هالل�ی‪ :‬ما اص�لا ب��ه مطالعه نمی‌رس��یم‪ .‬تمام‬ ‫اطالعاتی که داریم مربوط به تجربیات سال گذشته است‪ .‬ما‬ ‫یک ماه است که درگیر هماهنگ کردن محل هیات هستیم‬ ‫که بتوانیم آدم‌ها را زیر یک س��قف جمع کنی��م که زیر باران‬ ‫خیس نشوند‪ .‬اما کسی به این مش��کالت اهمیت نمی‌دهد‪.‬‬ ‫جوان‌های زی��ادی به این هیات‌ها می‌آیند‪ ،‬اما کس��ی از آنها‬ ‫استفاده نمی‌کند‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬در ایام محرم در چند هیات می‌خوانید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬چهار هیات و برای سه قشر‪ .‬هیات‌الرضا که‬ ‫هیات خودمان است‪ ،‬منزل آقای توکل که مقداری علمایی‌تر‬ ‫است‪ ،‬بعد از آن تهرانپارس است که مقداری فشن‌تر است‪ ،‬آخر‬ ‫شب هم که خدا شاهد است همه لوتي مسلك هستند‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬شما چطور؟‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬من‪ ،‬سه جا‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬از چهره‌های مش�هور سیاس�ی‪ ،‬ورزشی و‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫مثلث‪ :‬ش�ما در هیات‌های�ی که دارید‪ ،‬نس�بت به‬ ‫روضه‌خوانی هم به اندازه سینه‌زنی بها می‌دهید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬هر‌کدام زمان خ��ودش را دارد‪ .‬هم زمان‬ ‫سینه‌زنی به جوان‌ها انتقال دهید‪ ،‬چرا نباید این کار بکنید؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬وقتی من می‌توانم با این روش سینه‌زنی آن‬ ‫کاری را که می‌خواهم انجام بدهم و روی جوان‌ها تاثیر بگذارم‪،‬‬ ‫چرا باید لقمه را دور س��ر خودم بچرخانم؟ روضه‌خوانی خیلی‬ ‫ی دارد ما سینه‌زنی‬ ‫خوب است و باید هم باش��د؛ اما چه لزوم ‌‬ ‫را نفی کنیم؟ جوان با س��ینه‌زنی هم به آن جایگاهی که باید‬ ‫برسد‪ ،‬می‌رسد‪.‬‬ ‫مثلث‪ :‬درباره این اس�امی‌نظرات خ�ود را در یک‬ ‫عبارت کوتاه بگویید؛ حاج‌منصور ارضی‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬نور‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬پیرغالم‬ ‫مثلث‪ :‬محمود کریمی‌‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬مداح پرشور و توانمند‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬توانمند‬ ‫مثلث‪ :‬حسن خلج‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬آرامش‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬احساس‬ ‫مثلث‪ :‬سید‌جواد ذاکر‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬رحمت‌اهلل علیه‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬شیدای امام حسین(ع)‬ ‫مثلث‪ :‬عبدالرضا هاللی‬ ‫‪ l‬هاللی‪... :‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬مظلوم‪ .‬مظلوم در اوج‬ ‫مثلث‪ :‬روح‌اهلل بهمنی‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬دوست خوب‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬شاگرد‬ ‫مثلث‪ :‬جواد مقدم‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬ملودی‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬با‌استعداد‬ ‫مثلث‪ :‬حسین سیب‌سرخی‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬هم‌کسوت‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬هم‌کسوت‬ ‫مثلث‪ :‬شیخ حسین انصاریان‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬فوق‌العاده‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬خطیب توانا‬ ‫مثلث‪ :‬مرحوم کافی‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬مهدیه تهران‬ ‫مثلث‪ :‬پیامبر اکرم(ص)‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬مظلوم‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬پیامبر زیبایی‌ها‬ ‫مثلث‪ :‬امیرالمومنین(ع)‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬عدالت‬ ‫مثلث‪ :‬حضرت زهرا(س)‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬مادرم‬ ‫مثلث‪ :‬امام حسین(ع)‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬شافع محشر‬ ‫مثلث‪ :‬امام حسن(ع)‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬کریم‬ ‫مثلث‪ :‬حضرت عباس(ع)‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬برادر‬ ‫مثلث‪ :‬حضرت زینب(س)‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬مدافع‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬پیامبر عاشورا‬ ‫مثلث‪ :‬امام رضا(ع)‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬مهربان‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬رئوف‬ ‫مثلث‪ :‬امام‌هادی(ع)‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬جامعه کبیره‬ ‫مثلث‪ :‬امام زمان(عج)‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬غریب‬ ‫مثلث‪ :‬آرزوی‌تان چیست؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬امام زمان(عج) از من راضی باشند‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬عاقبت به خیر شدن‪ .‬آرزو دارم در محضر‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫نوآوری کاری از پیش ببریم‪ .‬شما اگر بخواهید برای زیارت از‬ ‫تهران به قم بروید با ماشین مدل باال می‌روید یا پیکان؟ من‬ ‫اگر بتوانم این نوآوری را ایجاد کنم حسن بزرگی است‪ .‬ما در‬ ‫این روزگار ‪ -‬س��ال ‪ 2012‬میالدی ‪ -‬چطور می‌توانیم با این‬ ‫وضعیت فحش��ا‪ ،‬منکرات‪ ،‬ماهواره‌ها و هجمه ضدفرهنگی‬ ‫مقابله کنیم؟ باید یک نوآوری در مس��یر باشد تا جوان انگیزه‬ ‫هیات رفتن داشته باشد‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬این نکته را هم در نظر داش��ته باشید که‬ ‫همین سبک‌هایی که ما از آنها به‌عنوان سبک‌های سنتی یاد‬ ‫می‌کنیم‪ ،‬در همان زمان نوآوری همین آقایان بود که البته با‬ ‫مقاومت نسل‌های قبلی مواجه شد؛ مثل حاج‌اکبر ناظم‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬یعنی در هر دوره‌ای که یک فرد یا جریان‬ ‫بیاید و نوآوری به خرج دهد‪ ،‬با هجمه‌هایی مواجه می‌شود‪ .‬این‬ ‫طبیعی است‪ .‬البته می‌بینید که آرام‌آرام دارند این سبک‌ها را‬ ‫قبول می‌کنند‪ .‬مهم این است که صید ما خوب بود‪ .‬این هیات‌ها‬ ‫جوان‌ها را خوب صید کرده‌اند‪ .‬ما نباید از این مسائل غافل شویم‬ ‫و به سبک‌ها بپردازیم‪ .‬سبک‌ها هم باید در مسیر خودش قرار‬ ‫بگیرد ولی نوآوری واقعا الزم است‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬مقام معظم رهبری هم چند س��ال پیش‬ ‫فرمودند که مداحان باید در سبک‌ها نوآوری داشته باشند‪ ،‬اما‬ ‫در عین حال به شئون هیات پایبند باشند‪.‬‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬اگر جوانی بدون آموزش و پشتوانه وارد امر‬ ‫مداحی شود و فقط به اخالصش تکیه داشته باشد ممکن است‬ ‫از بیراهه سر در‌بیاورد‪ .‬در حالی که می‌توان با هدف‌گذاری او‬ ‫را در مسیری که باید طی کند قرار داد‪ .‬باید فضا را آرام کرد و‬ ‫خوراک خوب داد‪ .‬باید شاعران مذهبی را به یک جمع دعوت‬ ‫کرد و شعر خوب را به دست مداح رساند‪ .‬االن ما چند تا شاعر‬ ‫خوب داریم؟ چند نفر داریم که س��بک خوب بسازند؟ بیایند‬ ‫روی اینها برنامه‌ریزی کنند و از آنها بخواهند که برای مداحان‬ ‫سبک بسازند و شعر بگویند‪ .‬بیایند اهداف خود را روی سبک‌ها‬ ‫و ملودی‌ها خوب پیاده کنند‪ .‬واقعا م��ی‌ارزد که برای این کار‬ ‫هزینه کنند‪ ،‬اما این کار را انجام نمی‌دهند و فقط از عزاداری‌ها‬ ‫انتقاد می‌کنند‪ .‬چطور برای یک بازیگر چند‌صد میلیون خرج‬ ‫می‌کنند؟ بیایند برای اهل بیت(ع) خرج کنند‪ .‬اگر سبک‌ها و‬ ‫شعرها را به صورت کتابچه در سراس��ر کشور توزیع کنند آیا‬ ‫هاللی به‌دنبال سبک‌های سخیف و اشعار ضعیف و بی‌محتوا‬ ‫خواهد رفت؟ ولی ما هیچ برنامه‌ریزی نداریم؛ چند روز مانده‬ ‫به محرم ش��روع می‌کنیم به حرف زدن و انتقاد کردن‪ .‬همه‬ ‫هم حرف می‌زنند! بعد از عاش��ورا هم پرونده بسته می‌شود تا‬ ‫سال بعد‪.‬‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬یک مشکل و دردی که ما داریم این است‬ ‫که در بحبوحه شروع هیات‌ها و اقبال مردم به هیات‌ها شروع‬ ‫به آسیب‌شناسی مداحی‌ها و هیات‌ها می‌کنند‪ .‬در حالی که‬ ‫در مواقع دیگر سال کاری به این کارها ندارند‪ .‬ما نمی‌گوییم‬ ‫انتقاد نکنند‪ ،‬اما چهار تا حرف خ��وب هم بزنند‪ .‬همه درها را‬ ‫به روی ما بس��ته‌اند و در مقابل این همه انتقاد از ما حمایت‬ ‫نمی‌کنند‪ .‬خیلی از همی��ن آقایانی که بی‌رویه ب��ه ما انتقاد‬ ‫می‌کردند وقتی به هیات ما آمدند و شور و استقبال جوان‌ها را‬ ‫دیدند‪ ،‬نظرشان تغییر کرد و گفتند که ما از این به بعد از شما‬ ‫حمایت می‌کنیم‪ .‬همان کسانی که خواندن و سبک و سیاق‬ ‫ما را قبول نداشتند‪.‬‬ ‫پیش ببرم؟‬ ‫مثلث‪ :‬یعنی هر‌کس بر‌اساس س�لیقه‌ای که دارد‬ ‫باید مداح سینه‌زن یا روضه‌خوان را انتخاب کند؟‬ ‫‪ l‬بهمنی‪ :‬ش��ما وقتی می‌توانید روضه‌تان را با زبان‬ ‫هنری چه کسانی به هیات شما می‌آیند؟‬ ‫‪ l‬هاللی‪ :‬همه‌ج��ور آدم می‌آیند؛ از ه��ر تیپی‪ .‬این‬ ‫نشان‌دهنده زنده و پویا بودن دس��تگاه امام‌حسین(ع) است‪.‬‬ ‫امام‌‌حسین(ع) متعلق به همه است‪.‬‬ ‫رهبري روضه بخوانم‪g .‬‬ ‫‪25‬‬
‫کربال‪ ،‬آفرینش معنا‬ ‫بازخوانی عاشورا در محرم ‪1391‬‬ ‫فرشادمهدی‌پور‪/‬دانشجويدكترايسياست‌گذاريفرهنگي‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫عاشورا‪ ،‬در مرکز زندگی اکثریت ای رانیان قرار دارد و این‌را‬ ‫م ی‌توان به‌خوبی دید و لمس کرد و فهمید؛ ب ی‌هیچ واسطه‌ای‬ ‫و در شهود و حضور‪ .‬این سخن بدان معناست که اگر عاشورا در‬ ‫ذات و ماهیت خود‪ ،‬جوهری شتابنده داشته و همین جوشش‬ ‫اس��ت که سال‌هاس��ت آن را زنده نگه داش��ته‪ ،‬این زندگانی‪،‬‬ ‫وضعیتی دوس��ویه دارد و فرهنگ و جهان و پن��دار باورمندان‬ ‫به آفرینندگان حماس��ه کربال را نیز‪ ،‬تداوم و شکل‌‌بخشیده و‬ ‫م ی‌بخشد‪ .‬این خاصیت‪ ،‬تنها در زیس ت‌بوم ای ران ی‌های شیعه‬ ‫تداعی نش��ده و نم ی‌ش��ود و اگر در این مجال‪ ،‬بیش از دیگر‬ ‫اشکال و ابنای این تاثیرگذاری بر چنین حوزه‌ای تاکید م ی‌شود‪،‬‬ ‫رویت‌پذیری و نزدیک��ی بیش از پیش چنی��ن گفته‌هایی با‬ ‫مخاطبان است‪.‬‬ ‫اول‪ :‬حریم‌های ایجادشده توسط مفهوم عاشورا‪ ،‬اولین‬ ‫وجهی است که م ی‌توان آن را مش��اهده کرد؛ حریم‌هایی که‬ ‫مرز رفتارهای خطا و نابخردانه را مشخص م ی‌کند‪ ،‬درست بر‬ ‫همان روندی که در ایام ماه مبارک رمضان‪ ،‬آمار ُج رم و جنایت‬ ‫را پایین م ی‌آورد‪ .‬این مرزگس��تری ورای زیس ت‌بومی‌است که‬ ‫عامل‌ها و ساختارهای شناخته‌شده ب رای خود م ی‌سازند و روح‬ ‫یکه م ی‌خواهد حفظ نظم جامعه را به همگان تحمیل‬ ‫جمع ‌‬ ‫کند‪ .‬عصاره چنین تغییر در نیروی مذهبی درون ی‌شده‌ای است‬ ‫که در اینجا صرفا با خانواده و آم��وزش‪ ،‬تداوم نم ی‌یابد‪ .‬تصور‬ ‫اولیه آن اس��تکه در دورهکودکی چنین اطالعاتی به سطوح‬ ‫زیرین مغز سرایت داده م ی‌شود و م ی‌ماند تا زمانیکه ظهور و‬ ‫بروز بیرونی م ی‌یابد و البته که این تنها بخشی از معماست؛‬ ‫فطرت آدم ی‌‪ ،‬سازه‌ای است ناش��ناخت ‌ه که خداوند انسان‌ها را‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫ب راس��اس آن آفریده‪ ،‬که البته اکتسابی نیس��ت و همگانی و‬ ‫جهانی است و این همانا رمز فراگیری شور حسینی است که‬ ‫نه‌تنها شیعیان‪ ،‬بلکه همه آنهایی را که با فطرت‌شان گفت‌وگو‬ ‫م ی‌شود‪ ،‬در بر م ی‌گیرد‪ .‬اگر جز این باشد‪ ،‬با کدام توجیه شکسته‬ ‫ی م ی‌توان عالم‌گیری عاشورا را‬ ‫و بسته فلسفی یا جامع ه‌شناخت ‌‬ ‫توضیح داد؟ این نیروی محصورکننده‪ ،‬نه‌فقط در کاهش جرم‬ ‫و جنایت خود را نشان م ی‌دهد‪ ،‬بلکه ساحت‌هایی مشابه را نیز‬ ‫در برم ی‌گیرد‪ :‬مجالس عروسی محدود و متروک و (به‌طرزی‬ ‫خودخواسته) ممنوع م ی‌شود‪ ،‬تا جایی که یک پیامد عادی و‬ ‫معمول آن‪ ،‬کاهش قیمت ساالنه طال در دهه اول محرم است؛‬ ‫گونه‌شناسی حاضران در مراسم عزا نیز شاهدی دیگر است که‬ ‫در آن طی ف‌های گوناگون پوششی‪ ،‬سنی‪ ،‬جنسیتی و قومیتی‬ ‫قابل مشاهده است و در واقع همان مرز محدودکننده تداوم‌یافته‬ ‫اصل‬ ‫اینجا نیز دایره‌ای ایجاد م ی‌کند که حضور در آن‪ ،‬بازتابی از ِ‬ ‫زندگی است‪.‬‬ ‫دوم‪ :‬عاشورا‪ ،‬تجلی تمام‌عیاری از پیوند ای ران و اسالم‬ ‫است؛ به همین ترکیب «محرم ‪ »91‬بنگرید‪ :‬شاید بسیاری از‬ ‫آنها که سیاه م ی‌پوشند و عزادار م ی‌شوند و سینه‌زن‪ ،‬نم ی‌دانند‬ ‫که سال قمری محرم امسال چیست‪ ،‬اما م ی‌دانند که محرم‬ ‫است و خورشید عید غدیر که غروب کند‪ ،‬رخت عزا را باید شس ت‌‬ ‫و آماده ساخت (و در این میان تنها استثنای قابل ذکر‪ ،‬برگزاری‬ ‫مراسمقال ی‌شویانکاشاناستکهبهتاریخشمسیب رپام ی‌شود‬ ‫و بس)‪ .‬باقی چیزها به همین دهه محرم برم ی‌گردد و تطابقش‬ ‫با سال خورشیدی‪ .‬از سوی دیگر‪ ،‬سبک ای رانی عزاداری قابل‬ ‫بحث و گفت‌وگوست و مجرد از تداوم یک سنت‪ .‬سنت آن‌گاه‬ ‫که از معنا تهی م ی‌شود تنها شکلی آیینی و به‌عبارتی دقی ق‌تر‬ ‫عادتی م ی‌یابد؛ فرد ب رای حفظ پیوند خود‪ ،‬مقید است در چنین‬ ‫همایشی حضور یابد و اگر عادت از میان برود‪ ،‬سنت نیز دست‬ ‫و پای خود را جمع م ی‌کند‪ ،‬درست مانند آنچه ضرورت حضور‬ ‫در ب رنامه یک‌ش��نبه کلیس��اها را مقدر م ی‌کرد و رفته‌رفته با‬ ‫رنگ‌باختن عادت‪ ،‬این ب رنامه نیز مهجور و دورافتاده ش��د‪ .‬اما‬ ‫عاشورا‪ ،‬هزار وچهارصد سال است که ب رپاست و چون نهادی زایا‪،‬‬ ‫هر روز بسط و بساط گسترده‌تری م ی‌یابد‪ .‬به همین آیی ن‌های‬ ‫رایج در شهرهای ای ران بنگرید؛ حداقل دو رویکرد جدید در این‬ ‫ب رنامه‌ها طی دهه‌های اخیر قابل مش��اهده است‪ :‬اوال اطعام‬ ‫(با وجود دش��واری‌های متعددش)‪ ،‬به‌طرزی شگرف همه‌گیر‬ ‫و فراگیر ش��ده و گویی حداقلی از عرض ارادت به عاشوراییان‬ ‫است و محل تجلی نیازها و ب رآوردن آرزوها و ثانیا تقسیم‌بندی‬ ‫زمان‌بندی‌شده ب رنامه‌های روضه‌خوانی (نامگذاری هر شب به‬ ‫نام یکی از یاران و امامزادگان) در دهه اول محرم که اگر‌چه عقبه‬ ‫تاریخ ی‌اش به سال‌هایی دور باز‌م ی‌گردد‌‪ ،‬اما بدین‌گونه رواج و‬ ‫رونق نداشته است و اینها حداقل‌هایی جزئی از تعمیق سنت‬ ‫عاشورا میان عزاداران است‪.‬‬ ‫سوم‪ .‬عاشورا در جایی به پایان م ی‌رسد‪ ،‬مثال روز دهم‬ ‫محرم یا یازدهم و پس از آن فرد به زندگی عادی خود باز‌م ی‌گردد‪،‬‬ ‫ی دیگر و‬ ‫با جوششی فروخفته و رهاشده‪ ،‬در س��ودای محرم ‌‬ ‫بازگشایی شال‌های س��یاه‪ .‬این رفت و برگشت تنظیم‌شده و‬ ‫منظم‪ ،‬نوع��ی هم‌آهنگی را تداعی م ی‌کند ک��ه هم در درون‬ ‫خود دارای حیات‌بخشی اس��ت و هم برطرف‌کننده فاصله‌ها‬ ‫و شکاف‌ها‪ .‬گویی نقش‌های از پیش تعیی ن‌شده در مناسک‬ ‫عاش��ورایی‪ ،‬م ی‌تواند از یکی به دیگری تحویل ش��ود و رنگ‬ ‫تغییر اندکی نیز به خود بگیرد‪ .‬این تاثی��رات بر فرد و جامعه‬ ‫را در دو ش��کل م ی‌توان تحلیل کرد‪ :‬س��ویه انقالبی قیام و یا‬ ‫وجه غم‌انگیز و س��وگوارانه آن‪ .‬اگر بتوان (آن‌چنان که برخی‬ ‫حر‬ ‫بررسی یک غفلت رنج‌آور تاریخی در ماجرای ّ‬ ‫چه کسی می‌تواند در برابر خویش بایستد؟!‬ ‫محمدرضا تقی‌دخت‪ /‬شاعر و پژوهشگر‬ ‫حربن یزید ریاحی» نقلی اس��ت تازه و بدیع‬ ‫«مجلس ّ‬ ‫با پرسش‌هایی عمیق از داس��تان مردیکه جهل زمان ‌هزاد و‬ ‫دشمنی نادانسته‌اش با حس��ی ن‌بن‌علی(ع) را‪ ،‬در پی نهیبی‬ ‫به خویش و در س��فری از‌تردید به گمان و از گمان به یقین‬ ‫وا‌م ی‌نهد و به سرشت و سرنوشت اصیل خویش باز‌م ی‌گردد‪.‬‬ ‫اصل این داستان را بارها و به تکرار‪ ،‬در خالل روایت‌های‬ ‫مختلف و ب ی‌شمار ش��نیده‌ایم‪ ،‬از نقل‌های یکدست مشابه‬ ‫تاریخ��ی و قهرمان‌پردازی‌های کتاب‌ه��ای مقتل گرفته تا‬ ‫داستان‌ها‪ ،‬شعرها و قصه‌هاییکه بر زمینه‌ای از تاریخ‪ ،‬ساخته‬ ‫شده‌اند‪ ،‬بالیده‌اند و به روزگار ما رسیده‌اند‪ .‬بضاعت این نقل‌ها‬ ‫در نوآوری‪ ،‬عمق‌کاوی و طرح پرسش در این داستان شگرف‪،‬‬ ‫ت تاریخی‪ ،‬آنچنان‬ ‫یا گویی به واس��طه تکراری بودن روای��ا ‌‬ ‫زیاد نبوده ک��ه روایتی متف��اوت‪ ،‬مرجح و ش��هره از آن را در‬ ‫خاطره‌ها باقی بگذارد یا گویی مانند آنچه در مقاتل و مجالس‬ ‫روضه‌خوانی‪ ،‬از قدیم نوشته یا گفته شده‪ ،‬چندان اهمیتی ب رای‬ ‫ذکر نیافته و در کنار داس��تان واقعه عاشورا‪ ،‬چون حاشی ه‌ای‬ ‫تکراری‪ ،‬خود را تا امروز کشانده است‪.‬‬ ‫واقع آن اس��ت که ارباب تاریخ و مقت��ل‪ ،‬از آن روی که‬ ‫بیش��تر ناقلند و راوی‪ ،‬تا مفس��ران تحلیلگر‪ ،‬اهمیت واقعه‬ ‫‪26‬‬ ‫درگذشتن مردی از خود و ایس��تادن در ب رابر خود را‪ ،‬گویی به‬ ‫اندازه الزم‪ ،‬شایسته بسط درنیافته‌اند‪ .‬داستان سفر از خویشتن‬ ‫این مرد ریاحی‪ ،‬به گمان من‪ ،‬آن اندازه شگرف است که باید‬ ‫ب رای آن درکنار واقعه عاشورا‪ ،‬کتاب‌ها نوشت و نوشته‌ها کتاب‬ ‫کرد‪ .‬داستانی پرشور و پرجذبه که بر بستری از‌تردید و عشق‬ ‫گ و بار‬ ‫زاده م ی‌شود‪ ،‬در حی رانی رنگ م ی‌گیرد و در یقین بر ‌‬ ‫م ی‌یابد؛ داس��تان آزاده‌بودن و به آزادگی نامدار و نامور شدن؛‬ ‫داستان ایستادن در ب رابر خویشتن خویش و سفر از آن! اما چه‬ ‫کس��ی م ی‌تواند از خویش بگذرد و در ب رابر خویش بایستد؟!‬ ‫حر‌بن یزید‪،‬‬ ‫عصاره و گرده تمامی‌روایت‌های منقول از داستان ّ‬ ‫تا امروز‪ ،‬همه چیز بوده‌است جز این سوال! همواره سواالتی‬ ‫کم‌رنگ در این نقل‌ها طرح شده و رخ کرده‌است‪ ،‬اما شکل و‬ ‫شیوه پاسخ به آن‪ ،‬هی چ‌گاه از دست‌کردن در انبانی از مکنونات‬ ‫و بیرون آوردن چند عبارت و روایت کهنه و پاسخگوی ی‌های‬ ‫برق‌آسا به سوال‌های تکراری مطرح‪ ،‬فراتر نرفته و گویی ذهن‬ ‫راویان‪ ،‬یا از کاوش بیشتر در خود این سوال‌ها پرهیز داشته یا‬ ‫در بضاعت نا ُپرسای خود‪ ،‬اساسا رنج پرسش را درک نکرده و‬ ‫ضرورت آن را درنیافته است‪ .‬بدین‌سان‪ ،‬تصویر فرتوت‪ ،‬رنگ و‬ ‫روفته و‌ب ی‌اندازه نخ‌نمایی از تاریخ‪ ،‬با جور استادانه و مهر پدرانه‌‬ ‫راویان و محقّقان‪ ،‬سینه به سینه به روزگار ما رسیده است که‬ ‫منعکس‌کننده کلیتی است از داس��تان دو‪ ،‬سه روز از حیات‬ ‫یکی از سرداران عبی داهلل بن‌زیاد‪ ،‬که در راه‌گیری بر حسی ن‌بن‬ ‫علی(ع) در واقعه سال ‪ 61‬هجری به اشتباه خویش پی م ی‌برد‪،‬‬ ‫به حسین(ع) م ی‌گرود و به همراهی و مدافعه او م ی‌ستیزد و‬ ‫پیکار م ی‌کند و در انجام نیز‪ ،‬جان در اینکار م ی‌نهد‪.‬‬ ‫شاید اگر به خویش باز‌‌گردیم‪ ،‬از اینکه روایتی این‌سان‬ ‫رنج اندیشیدن در این‬ ‫سر راس��ت و موروثی‪ ،‬س��ال‌ها ما را از ِ‬ ‫حر‌بن‬ ‫ماجرا مستغنی ساخته‪ ،‬دچار حیرت شویم! آیا داستان ّ‬ ‫یزید‪ ،‬همین است و همین بوده اس��ت؟ آنها که در کار و بار‬ ‫تاریخ‌نویسی و تاریخ‌دانی دستی دارند‪ ،‬م ی‌دانند تاریخ‌نگارهای‬ ‫قرون اولیه‪ ،‬از وقایع اسالم و رویدادهای اسالمی‪ ،‬صادقانه‌ترین‬ ‫روایت‌ها از این تاریخ پر فرا‌زو‌فرود است؛ از آنکه در آن روزگاران‪،‬‬ ‫مورخ هرچه را روی داده‪ ،‬م ی‌دیده یا م ی‌شنیده‪ ،‬فارغ از سود و‬ ‫زیان اس�لام‪ ،‬به تحریر درم ی‌آورده و ثبت م ی‌کرده اس��ت‪ .‬از‬ ‫جانب دیگر‪ ،‬در ای��ن روایت‌ها‪ ،‬چون زمان ن��گارش وقایع‪ ،‬از‬ ‫زمان وقوع آنها‪ ،‬پر دور نبوده‪ ،‬چندان حاشیه و شاخ و برگی به‬ ‫وقایع داده نم ی‌شده و هر شخصی یا هر واقع ه‌ای‪ ،‬به فراخور‬ ‫روزگارش‪ ،‬به صورت ساده و ب ی‌پی رایه‪ ،‬اما دور از قهرمان‌سازی‪،‬‬ ‫الگوپروری و حاشی ه‌نویسی‪ ،‬که محصول گذر تاریخ است‪ ،‬به‬ ‫جامه روایت آراسته م ی‌شده است‪.‬‬
‫علیرضا بهرامی ‪ /‬دبير گروه فرهنگ‬ ‫معروف است که وهابیت در عربستان نیز به مثابه بهائیت‬ ‫در ای ران پدید آمد تا یکی در میان اهل س��نت و دیگری در‬ ‫میان اهل تش��یع افتراق و انحراف ایجاد کنن��د؛ اما چون‬ ‫بهائیت در ای��ران چندان پ��ا نگرفت‪ ،‬عمال ن��وک پیکان‬ ‫وهابیت به‌سمت دشمنی با ش��یعیان چرخید‪ .‬حاال بیش‬ ‫از دو ق��رن از پیدایش این تفکر خاص در س��رزمین حجاز‬ ‫م ی‌گذرد‪ .‬آل‌سعود که در همان ابتدا به این دیدگاه گرایش‬ ‫نشان دادند سال‌هاست حاکمان عربس��تان شده‌اند و خود‬ ‫را خادم��ان حرمین ش��ریفین مدینه من��وره و مکه مکرمه‬ ‫م ی‌دانند‪.‬‬ ‫آنها خیلی مصرند که خود را خادمان شایسته‌ای ب رای این‬ ‫اماکن مقدسه بدانند‪ ،‬اما عمال در رفتار و شرایطی متناقض‪،‬‬ ‫تا جایی که م ی‌توانند عرصه را بر محبان اهل بیت (ع) تنگ‬ ‫م ی‌گیرند و از س��ویی هم در زمین��ه فعالی ت‌های تبلیغی‬ ‫انحرافی‪ ،‬به‌ش��دت س��رمایه‌گذاری م ی‌کنند‪ .‬موس��م حج‬ ‫امس��ال هم در حال��ی به روزه��ای پایانی خود رس��ید که‬ ‫مسئوالن حکومت سعودی فاش کردند در قالب ارشاد و امر‬ ‫به معروف و نهی از منکر‪ ،‬بیش از ‪ 26‬میلیون کتاب و نشریه‬ ‫مبلغ تفکرات وهابیون و سلف ی‌ها را به زبان‌های مختلف در‬ ‫میان سه میلیون نفر زائر و حاجی حاضر در مدينه منوره و‬ ‫مکه‌مکرمه توزیع کردند‪.‬‬ ‫این آثار به زبان‌های مختلف شامل اردو‪ ،‬ترکی‪ ،‬انگلیسی‪،‬‬ ‫فرانسوی‪ ،‬تایلندی‪ ،‬اندونزیایی‪ ،‬اسپانیایی‪ ،‬ملیباری‪ ،‬روسی‪،‬‬ ‫ترکی‪ ،‬آلمانی‪ ،‬آلبانیایی و غیره منتش��ر ش��ده که مسائل‬ ‫اس�لامی‪ ،‬تربیتی‪ ،‬ارزش‌ها‪ ،‬اصول ش��ریعت و عقیدتی و‬ ‫تفس��یر و احکام دین را از نگاه وهابیت ش��امل م ی‌ش��ود‪.‬‬ ‫نسخه‌های فارس��ی این نش��ریات به اصطالح چالشی نیز‬ ‫گویا در سال‌های اخیر با بهبود نثر و وی راست مواجه شده و از‬ ‫غلبه واژگانی برخی گویش‌های افغانستانی رهایی یافته‌اند؛‬ ‫اتفاقی که ب رای نشریه ‪ 12‬صفحه‌ای‌ش��ان به زبان فارسی‬ ‫هنوز واقع نشده است‪ .‬در این کتاب‌ها هرچند در ابتدا سعی‬ ‫شده که چالش‌های ذهنی به‌ویژه ب رای جوانان شیعه ایجاد‬ ‫شود‪ ،‬اما در ادامه و در اکثریت حجم آنها به نظر م ی‌رسد که‬ ‫این آثار بیش��تر ب رای اهل س��نت و تقویت عقاید انحرافی‬ ‫وهابی و سلف ی‌گری در میان آنها تالیف شده‌اند‪ ،‬چراکه در‬ ‫این کتاب‌ها که بیشتر سمت و سوی آنها متوجه آثاری چون‬ ‫بحاراالنوار و اصول کافی اس��ت‪ ،‬مواردی به‌عنوان عقاید و‬ ‫تفکرات اهل تش��یع مورد هجمه و تکذیب قرار گرفته که‬ ‫اساسا هی چ‌کدام از شیعیان در حال حاضر به اکثریت قریب‬ ‫به اتفاق آنها اعتقاد ندارند‪.‬‬ ‫ازجمل��ه دروغ‌ه��ا و بهتان‌هایی ک��ه تکرر آنها به ش��کل‬ ‫چندش‌آوری در ای��ن کتاب‌ها وج��ود دارد‪ ،‬این اس��ت که‬ ‫اهل‌تشیع اساس��ا اهل س��نت را کافر و مرتد م ی‌دانند و بر‬ ‫این اس��اس در این آثار سعی ش��ده که متقابال مرتد بودن‬ ‫شیعیان و باطل و جهنمی‌بودن عقاید آنها به اثبات برسد‪.‬‬ ‫این یکی از دروغ‌هایی اس��ت که در کنار دیگر بهتان‌هایی‬ ‫که اکنون در پیروان و بسیاری از شنوندگان عقاید وهابیت‬ ‫شیوع یافته‪ ،‬همچون تفاوت قرآن شیعیان با سنی مذهبان‪،‬‬ ‫لعن جب رئی ل‌(ع) در پایان نماز اهل تشیع به دلیل نازل نشدن‬ ‫قرآن بر عل ی‌ابن ابی طالب علی ه‌السالم و دیگر مواردی چون‬ ‫نماز نخواندن اهل تشیع و مشرک بودن آنها‪.‬‬ ‫با توجه به اینکه عمال و اساس��ا هیچ‌کدام از این عقاید در‬ ‫مکتب تشیع هی چ‌گاه حضور نداشته چه رسد به جاری بودن‬ ‫آنها‪ ،‬به نظر م ی‌رس��د کتاب‌های یادش��ده‪ ،‬بیشتر‪ ،‬جوانان‬ ‫و کم‌سوادان اهل س��نت را تحت‌تاثیر قرار دهد تا شیعیان‬ ‫را‪ .‬جالب آنکه در این آثار‪ ،‬در کنار اهل بی ت‌(ع) و ش��یعیان‪،‬‬ ‫خلیفه س��وم مسلمانان اهل س��نت نیز از مواهب وهابیت‬ ‫ب ی‌نصیب نمانده و حتی معاویه و اموی��ان عمال برتر از او‬ ‫دانسته ش��ده‌اند‪ .‬ضمن آنکه در این آثار‪ ،‬اعتقاد به عصمت‬ ‫اهل بیت و نیز انتظار ب رای ظهور امام دوازدهم‌(عج) در کنار‬ ‫مواردی چون غصب فدک و نحوه عزاداری و تعزیت عاشورا‪،‬‬ ‫بس��یار مورد عصبانیت و تالش‌ب ی‌نتیجه مولفان این آثار‬ ‫قرار گرفته است‪.‬‬ ‫اما نکته جالب در تمام این آثار آن اس��ت که نویس��ندگان‬ ‫آنها درحالی‌که تا توانسته‌اند در تقلیل ائمه معصوم (ع) ما‬ ‫تالش و قلم‌فرس��ایی کرده و عصمت و ارتباط با غیب آنها‬ ‫را زیر س��وال برده و در عین حال زمام��داران حکومت‌های‬ ‫پس از ظهور اس�لام همچون معاویه و امویان و عباسیان‬ ‫را به‌احترام و با جانب��داری یاد م ی‌کنن��د‪ ،‬در‌حال ی‌که تمام‬ ‫تالش خود را به‌کار گرفته‌اند تا عقاید مکتب تشیع همچون‬ ‫انتظار را زیر س��وال ببرند‪ ،‬وقتی به واقعه عاشورا م ی‌رسند‪،‬‬ ‫تغییر لحن داده‪ ،‬کام فرو برده‪ ،‬بر مظلومیت و برحق بودن‬ ‫اباعبداهلل‌الحسی ن‌(ع) تصدیق و به‌شکل حیرت‌آوری سخن‬ ‫م ی‌گویند‪ .‬آنها هرچند در اینجا هم س��ع ی‌ م ی‌کنند حرکت‬ ‫تاریخی امام سوم ش��یعیان را هم‌راستا با تفکرات خود و در‬ ‫راستای زدودن و اعتراض به انحراف‌های از منظر خودشان‬ ‫معرفی کنند‪ ،‬اما نم ی‌توانند بر پلیدی قاتالن حس��ی ن‌(ع)‬ ‫و یارانش‪ ،‬بر ب ی‌وفایی س��رزمین کرب�لا در میزبانی از نوه‬ ‫پیامب ر‌(ص) و بر باطل بودن حاکمان وقت جهان اسالم که‬ ‫مرتکب چنین خیانت خفت‌باری شده‌اند‪ ،‬اعتراف نکنند‪.‬‬ ‫گویی عظمت و حقانیت این رویداد چنان اس��ت که حتی‬ ‫غیرصادق‌ترین مخالفانی که بر انصاف آنها نم ی‌توان صحه‬ ‫گذاشت‪ ،‬یارای انکار و ایستادن در ب رابر موج آن را ندارند‪g .‬‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫شاید بپنداریمکه اگر از خالل سطور آن‌گونه روایت‌ها‪،‬‬ ‫حربن یزید نگاهی بیندازیم‪ ،‬دیگر این داستان و‬ ‫به داس��تان ّ‬ ‫قهرمانش‪ ،‬به‌واقع قهرمانی فرازمینی و انس��انی فرامعمول‬ ‫نخواهد بود که از س��بب معجزه‌ای‪ ،‬یک‌ش��به از حضیض‬ ‫گمراهی ب��ه اوج جاللت و معنویت برس��د؛ اما باز‌هم چنین‬ ‫نیست! و آن روایت‌های نزدیک به واقعه و دور از حاشی ه‌پردازی‬ ‫نیز‪ ،‬چهره‌ای متفاوت را از این مرد ریاحی‪ ،‬تصویر ‌و ترس��یم‬ ‫نکرده‌اند!‬ ‫پس بی راه نخواهد بود اگر بگویی��م آنچه ما را در طول‬ ‫این تاریخ پ ر‌افت و خیز‪ ،‬همواره دلمشغول داشته‪ ،‬این غفلت و‬ ‫فراموشی تاریخی بوده استکه از یاد برده‌ایم در واقعه عاشورا‬ ‫حر‪ ،‬اساسا‬ ‫حر بن یزید‪ّ ،‬‬ ‫و هم در پی ش‌زمینه آن‪ ،‬در داس��تان ّ‬ ‫جزو آدم‌های سیاه معرکه بوده اس��ت‪ ،‬با پیشینه‌ خدمتی در‬ ‫دستگاه بن ی‌امیه که او را به سرداری و ساالری یک کارزار مهم‬ ‫و سرنوشت‌ساز رسانیده اس��ت‪ .‬از این‌روی‪ ،‬داستان این مرد‪،‬‬ ‫که گویا از اعیان کوفه بوده و اجدادش هم در عداد منصوبان‬ ‫بن ی‌امیه‪ ،‬باید با سواالت مهم‌تر و اساس��ی‌تر از آنچه درباره‬ ‫شخصی ت‌های سپید ماجرا م ی‌پرسیم‪ ،‬کاوش شود و چشم‬ ‫واقع‌بی ن‌تری باید ماجرای این ایس��تادگی در ب رابر خویش را‬ ‫ن در داس��تان این مرد‪،‬‬ ‫بنگرد و روایت کند‪ .‬آنچه به گمان م ‌‬ ‫جای خالی این واقع‌نگری را پرکرده اس��ت‪ ،‬چش��م‌دوختن‬ ‫و چشم‌برنداشتن از «س��رانجا ِم» داستان اس��ت و سمت‌ و‬ ‫س��و دادن به آن و سرسری گذشتن از پیش��ین ‌ه روایت‪ ،‬ب رای‬ ‫رسیدن به «سرانجام» آن؛ حال آنکه‪ ،‬نفس این روایت با افت‬ ‫‌ ‌و خیزهایش‪ ،‬به گمانم آموزاننده‌تر از خاتمت آن است و البته‬ ‫هشیارکننده‌تر‪ .‬روایتی کمی متفاوت‌تر را با هم بخوانیم‪g .‬‬ ‫یک واقعیت‬ ‫غیر‌قابل انکار‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫پنداشته‌اند)‪ ،‬قیام حضرت حسین (علی ه‌السالم) را در این دو وجه‬ ‫خالصه کرد‪ ،‬الزاما آنها را نم ی‌توان در نقطه مقابل هم قرار داد و‬ ‫گفت که یا این رویه در دوره‌ای مسلط است یا آن دیگری‪ ،‬چرا‌که‬ ‫ه ر‌کدام از این‌ها بخش‌هایی از واقع ه‌اند و الجرم در دل یکدیگر‬ ‫قرار گرفته‌اند‪ .‬فرد در هنگام فرودآمدن ب رنامه‌های عزا‪ ،‬هر دو‬ ‫جنبه را حس م ی‌کند و خود را در غم و رنج خاندان نبوت‪ ،‬محزون‬ ‫م ی‌یابد و همزمان‪ ،‬هیجان و توان و قوت م ی‌گیرد ب رای رشادت‬ ‫و جنگ‌آوری و به‌می دان درآمدن‪ .‬جالب آنکه این ترکی ب‌بندی‬ ‫از ناحیه پدیدآورندگان و مجریان و مداحان و س��خن‌وران نیز‬ ‫به‌خوبی رعایت م ی‌ش��ود و کمتر نمونه‌ای را در زمانه کنونی‬ ‫م ی‌توان یافت که فقط بر بخشی از ماجرا تمرکز کند و از نکات‬ ‫دیگر فروماند‪ .‬همین تک‌ساحتی تبلی غ‌نکردن و نشناساندن‬ ‫کربال نیز از جمله دیگر توانمندی‌هایی است که موجبات تداوم‬ ‫و تکثیر و تداول آن را فراهم ساخته‪.‬‬ ‫اطالعی ه‌ای که اوایل مهر ماه گذش��ته مقاب��ل کارگاه‬ ‫ساخت ضریح حرم حس��ینی در قم نصب ش��ده بود‪ ،‬نشانه‬ ‫رویداد غیرمنتظره‌ای نبود‪ :‬آغاز آخرین بازدید عمومی از ضریح‬ ‫مطهر ساالر ش��هی دان‪ .‬خبری عادی که یک روز پس از وقوع‪،‬‬ ‫رفت‌وآمد خیابان‌های اط راف مدرس��ه معصومیه را دشوار کرد‬ ‫و به‌ناچار ماموران پلیس را واداشت تا از مسافت‌هایی دور‪ ،‬همه‬ ‫مدخل‌های منتهی به کارگاه را مسدود کنند‪ ،‬چرا‌که زائرانی که‬ ‫شماره پالک خودروهای‌شان شهادت م ی‌داد که از راه‌های دور‬ ‫و نزدیک آمده‌اند‪ ،‬در میانه ش��لوغی و خس��تگی به آن مکان‬ ‫م ی‌آمدند تا ساعتی را در صف انتظار بایستند و لحظاتی‪ ،‬موفق‬ ‫به زیارت ضریحی شوند که فعال چیزی جز فلزی تزیی ن‌شده‬ ‫نبود‪ .‬اگر غرض‪ ،‬صرفا دیدن هن ِر عالی به‌کار رفته در ضریح بود‬ ‫که در سراسر ای ران‪ ،‬موارد بیشماری از این دست بوده و هست‬ ‫و چه بسیار آثار باس��تان ی‌ای که دیدارکنندگانی اندک دارند؛ آن‬ ‫گ و پرهیبتی که چنین گردهمای��ی را فراهم م ی‌آورد‪،‬‬ ‫امر بزر ‌‬ ‫نام حضرت حسین (ع) است که معنا م ی‌آفریند و به همه‌چیز‬ ‫معنا م ی‌دهد و امکان درک معنا را نیز ب رای هر فردی (به وسع‬ ‫و توانش) فراهم م ی‌س��ازد و البته که «ما هن��وز اندر خم یک‬ ‫کوچه‌ایم» و کربال‌نشناخته‪g.‬‬ ‫افراطي‌هاي سلفي هم در برابر مظلومیت‬ ‫حسین (ع) دهان درکام می‌گیرند‬ ‫‪27‬‬
‫گفتاري منتشر‌نشده از استاد حسن رحيم‌پور‌ازغدي‬ ‫حسین(ع)؛ «عقل» عاشق و «عشق» عاقل‬ ‫معرفت‌شناسی عاشورا در نسبت‌سنجي ميان شرع‪‌،‬عقل و عشق‬ ‫متن پیش رو‪ ،‬پیاده شده گفتاری است از استاد حسن رحی م‌پور (اَز َغدی) که اسفند ‪ 83‬در‬ ‫تاالر ابن‌سینای مشهد به پاسداشت شهدای نهضت عاشورا ایراد شد و اینک برای اولی ن‌بار متن‬ ‫کاملش منتشر م ی‌شود‪.‬‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫‪28‬‬
‫‪ .1‬جنبش�ی برای پیروز نش�دن (معادل�ه تکلیف و‬ ‫نتیجه)‬ ‫‪ .2‬ش�هاد ت‌طلبی‪« ،‬حس�ا ب‌گری» ب�دون‬ ‫چرتکه‌اندازی بازاری‬ ‫‪ .3‬س�ه صورت مس�اله برای عقل (معادله‌ای با سه‬ ‫معلوم)‬ ‫یکی تن��ازع «عقل و عش��ق»‪ ،‬میان عارف اس��ت با‬ ‫فیلسوف که در وثاقت «عقل»‪ ،‬شک می‌کند‪ .‬دوم‪ ،‬تعارض‬ ‫میان طرفداران «قطعیت‌پذیری عقل» با ذهنیت شکاکانه‬ ‫انتقادی در سنت کانت به بعد که در کفایت «عقل»‪ ،‬اساسا‬ ‫شک کردند‪ .‬س��وم‪ ،‬دعوی تفاوت میان «عقل» و «شرع»‬ ‫«تعصب»‬ ‫‪ .5‬اسالم‪ ،‬یک «تفکر»‪ ،‬نه یک‬ ‫ّ‬ ‫امش��ب می‌خواهیم دس��ته‌جمع��ی درباره نس��بت‬ ‫عقل‌ورزی‪ ،‬عش��ق‌ورزی‪ ،‬ش��ریعتمداری و شهادت‌طلبی‪،‬‬ ‫«تعصب»‪،‬‬ ‫فکر کنیم و بیندیشیم که اسالم‪ ،‬نه به‌‌عنوان یک ّ‬ ‫بلکه ب��ه‌عنوان یک «تفک��ر»‪ ،‬این تضاده��ای تاریخی و‬ ‫جهانی را چگونه حل کرده است که حتی در ملحمه عاشورا‬ ‫و در اوج جهاد و شهادت‪ ،‬این تعادل‪ ،‬با سوءتفاهم ترک نشد‬ ‫و جانب «عقل» و «شرع»‪ ،‬به‌ نفع «عشق»‪ ،‬فروگذار نشد‪.‬‬ ‫شخصیت امام‌حسین(ع) در شهادت‌طلبی و آمادگی مطلق‬ ‫برای فدا شدن‪ ،‬تا‌کنون البته ش��ناخته و شنیده شده است‪.‬‬ ‫هر روز و هر لحظه که می‌گذش��ت و به عاش��ورا و شهادت‬ ‫نزدیک‌تر می‌شدند‪ ،‬با طنینی واضح‌تر می‌فرمودند‪« :‬هر‌کس‬ ‫با ما بیاید‪ ،‬کشته خواهد ش��د و هر‌کس نیاید‪ ،‬ذلیل و تحقیر‬ ‫می‌شود و انتخاب سرنوشت شما با خود شماست‪».‬‬ ‫وقتی امام پاس��خ نامه مردم کوفه را به دس��ت مسلم‬ ‫یکی از شمشمیرزنان مش��هور عرب که حق و باطل‬ ‫را تش��خیص داد‪« ،‬ق��درت» انتخ��اب داش��ت‪ ،‬اما جرأت‬ ‫«انتخاب» نداشت‪ ،‬ناخواسته بر سر کاروان خون قرار گرفت‪.‬‬ ‫امام‌‌حسین(ع) خود ش��خصا به خیمه او رفته و وی را بر سر‬ ‫دو راهی «عقل» و «نفس»‪ ،‬قرار دادند که قضیه این است‬ ‫و تو می‌دانی که چیست! آمده‌ام از تو بخواهم که به ما و به‬ ‫کاروان شهادت‪ ،‬ملحق شوی‪ .‬او پاسخ داد‪« :‬من به شما و به‬ ‫پدر و مادر شما ارادت دارم و تفاوت شما و اینان را می‌فهمم‪،‬‬ ‫اما زن و بچه هم دارم‪ .‬ارادت دارم‪ ،‬ام��ا زندگی هم دارم‪».‬‬ ‫سپس گفت‪« :‬شمش��یری نادر و کمیاب و اسبی تیزرو دارم‬ ‫که در این منطقه‪ ،‬مشهور است‪ .‬اگر اجازه بفرمایید این اسب‬ ‫و شمشیر را تقدیم شما و کاروان عاشورایی کنم‪ ».‬امام(ره)‬ ‫فرمودند‪« :‬برای اسب و شمشیر تو نیامده‌ایم‪ ،‬برای خودت‪،‬‬ ‫برای نجات تو آمدم و اکنون که به ما ملحق نمی‌شوی‪ ،‬از‬ ‫اینجا دور شو‪ ،‬آنقدر دور که صدای ما را نشنوی‪ ،‬زیرا به‌خدا‬ ‫سوگند فردا هر‌کس در این دشت‪ ،‬صدای ما را بشنود و به ما‬ ‫ملحق نشود‪ ،‬با چهره در آتش افکنده خواهد شد‪».‬‬ ‫این یک بُعد از شخصیت امام‌حسین(ع)‪ ،‬مسیر کاروان‬ ‫کربال از معرکه «عش��ق مطلق» و «عقل مطلق» را نشان‬ ‫می‌دهد که عشق به شهادت با چشمان باز و عقل بیدار است‪،‬‬ ‫بدون‌تردید در آنکه از حیث نظامی‪ ،‬شکست خواهیم خورد و‬ ‫قطعه‌قطعه‌ می‌شویم‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫این همان‌جاس��ت‌که هرک��س می��ان «وظیفه» و‬ ‫«نتیجه»‪ ،‬اصالت را به «نتیجه» ده��د‪ ،‬گرفتار پارادوکس‬ ‫«عقالنی��ت و جه��اد» یا «عش��ق و عقل» خواهد ش��د و‬ ‫صورت مساله را معکوس می‌خواند‪ .‬این نسبت چه وقت و‬ ‫در ذهن چه کسانی به یک تضاد الینحل‪ ،‬تبدیل می‌شود؟‬ ‫و از چه چش��م و چشم‌اندازی‪« ،‬ش��هادت‌طلب»‌بودن را با‬ ‫«عاقل»‌بودن ی��ا «مجاهد» بودن را با «حس��اب‌گری»‬ ‫ناس��ازگار می‌یابد؟ این دو از چشم کسانی منافات دارند که‬ ‫هر جهادی را جز برای «پیروزی فوری و ش��خصی» و جز‬ ‫برای «س��ود کمی و خصوصی»‪ ،‬غیرعاقالن��ه می‌بینند و‬ ‫مالک «عقالنیت» را نه «بره��ان»‪ ،‬بلکه «چرتکه‌اندازی‬ ‫بازاری» می‌دانند‪ .‬چرتکه می‌اندازند ت��ا قضاوت کنند چه‬ ‫کسی در طول تاریخ پیروز شده و چه کسی شکست‌خورده‬ ‫است‪ .‬در همه منازعاتی که یک‌طرف آن «عقل» و در طرف‬ ‫دیگر‪ ،‬ارزش دیگری چون عشق یا ش��رع یا هنر انعطاف‌ و‬ ‫نقدپذیری باش��ند که بعضی نمی‌دانم چ��را در برابر «یقین‬ ‫عقلی» قرار می‌دهند‪ ،‬باید مطمئن بود که در حق «عقل»‪،‬‬ ‫بدفهمی‌یا سوء‌تفاهم شده است‪ .‬در تاریخ فرهنگ بشری‪،‬‬ ‫دست‌کم س��ه نوع تقابل با «عقل» صورت‌بندی شده که‬ ‫منشأ سه نوع دس��ته‌بندی تاریخی گشته است و در هر سه‬ ‫مورد‪ ،‬اگر محل نزاع‪ ،‬به‌درستی تقریر شود و به ضریب دقت‬ ‫بحث بیفزاییم‪ ،‬این سوء‌تفاهم را می‌توان برطرف کرد‪.‬‬ ‫‪« .4‬عقالنیت»‪ ،‬نه شکاکیت و نه عصبیت‬ ‫در بینش امام‌حسین(ع) با استناد به تصریحات ایشان‪،‬‬ ‫«عقالنیت» به‌گونه‌ای تعریف شده است که برخورد انتقادی‬ ‫با مس��ائل «معرف��ت» را می‌پذیرد‪ ،‬بنابراین هر «ش��ک»‬ ‫را «شکاکیت»‪ ،‬ندانس��ته‌اند‪ .‬به ش��ک‪ ،‬احترام گذارده‪ ،‬اما‬ ‫«ش��کاکیت» را مبنای معرفت و تفکر ق��رار نمی‌دهند و از‬ ‫سوی دیگر‪« ،‬عقالنیت و قطعیت» را با جزمیت و عصبیت‬ ‫تعصب‪ ،‬اشتباه نمی‌گیرند‪ .‬ایش��ان در مسیر مدینه تا مکه‬ ‫و ّ‬ ‫و سپس کربال‪ ،‬بارها پاسخ شکاکان و نیز جزم‌اندیشان را با‬ ‫منطق و مدارا می‌گویند‪ .‬عرفان سازشکار و عافیت‌طلب را‬ ‫رسوا می‌کنند‪ ،‬چرتکه‌اندازان سودمحور را که «نفسانیت»‬ ‫خود را ب��ه نام «عقالنی��ت»‪ ،‬به میدان آوردن��د‪ ،‬بی‌آبروی‬ ‫تاریخ کردند و شرع‌فروش��ان مقدس‌نما را ه��رزه کوی و‬ ‫برزن كردند‪.‬‬ ‫عقل حسینی و عقالنیت اسالمی‪ ،‬با عشق و شرع‪ ،‬در‬ ‫آشتی مطلق‌ اس��ت و این برخالف بعضی مشهورات است‬ ‫که میان ما رایج کردند؛ مش��هوراتی که از تعابیر ش��اعرانه‬ ‫آغاز می‌شود و به تدریج به برداشت حقیقی و قرائت رسمی‬ ‫می‌انجامد! و از تعبیر «شاعرانه»‪ ،‬نتیجه «واقعی» و فلسفی‬ ‫گرفته می‌شود‪ .‬اگر تضاد «عقل» و «عشق» را بدین شکل‬ ‫بپذیریم‪ ،‬مشکالت معرفتی‪ ،‬یکی دو مورد نخواهد بود‪ .‬در‬ ‫منطق حس��ین(ع)‪« ،‬عقل» در برابر «عش��ق» و در تقابل‬ ‫با «شرع»‪ ،‬تعریف نمی‌ش��ود‪ .‬عقل حسینی و کربالیی‪ ،‬نه‬ ‫به‌معنای «جزمیت» و نه «خودبنیادی» اس��ت‪ ،‬بنابراین‪،‬‬ ‫نه نسخه «ش��کاکیت» را به‌عنوان درمان «بنیادگرایی»‪،‬‬ ‫«تعبد بدون بره��ان» را برای‬ ‫تجویز می‌کند و نه نس��خه ّ‬ ‫درمان «خودبنیادی عقلی» عرضه کرده است‪.‬‬ ‫‪ .6‬دو راه�ی «عقل» و «نف�س» یا دو راه�ی عقل و‬ ‫عشق؟!‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫حضرت امام‌حسین(ع) هنگام خروج از مدینه‪ ،‬عبارتی‬ ‫فرمودند ک��ه عرایضم را با آن آغ��از می‌کن��م‪« :‬اَلّ ُله َّم اِن ِّی‬ ‫ِب الْ َم ْع ُر َ‬ ‫ک��ر»(‪)1‬؛ خدایا‪ ،‬من ارزش‌ها را‬ ‫اُح ُّ‬ ‫‪‎‬کر ُه الْ ُم ْن َ‬ ‫وف و اَ َ‬ ‫دوس��ت دارم و از ض ّد ارزش‌ه��ا بیزارم‪ .‬امام‌ حس��ین(ع) با‬ ‫بیان این ش��عار‪ ،‬جنبش را آغاز و خروج از مدینه را عمومی‬ ‫و علنی کردند و با همین تعبیر در م��زار پیامبر(ص)‪ ،‬از جد‬ ‫خویش خداحافظی و س��فر خونین و تاریخ��ی خود را آغاز‬ ‫کردند‪ .‬معنای تاریخی و فراتاریخی ای��ن جمله کوتاه ولی‬ ‫پردامنه‪ ،‬آن بود که بی‌طرف نیس��تم و هرگز نخواهم بود‪.‬‬ ‫پس از این قیام‪ ،‬رویه‌های بس��یاری در تاریخ واژگون شد‪.‬‬ ‫جنبش «کربال»‪ ،‬انس��ان جدید و جهان جدیدی را ساخت؛‬ ‫«انقالب»‪ ،‬ب��دون امید به «پیروزی»‪ ،‬انق�لاب با تاکید بر‬ ‫«وظیفه»‪ ،‬جنبش��ی برای «کشته‌ش��دن»‪ ،‬برای «پیروز‬ ‫نشدن»‪ ،‬برای «بت‌شکس��تن» و برای به زیر سوال‌بردن‬ ‫«مشروعیت» دستگاهی که به دین‪ ،‬تظاهر می‌کرد و دروغ‬ ‫می‌گفت‪ .‬قیامی‌برای ادای «تکلیف» و نه الزاما دس��تیابی‬ ‫فوری به «نتیجه»‪.‬‬ ‫آنان که به «نتیجه» و نه به «تکلیف» می‌اندیشیدند‪،‬‬ ‫«نتیجه» نگرفتند و از قضا جمع اندکی که به «تکلیف» و‬ ‫نه به «نتیجه»‪ ،‬می‌اندیشید‪« ،‬نتیجه» گرفت‪ .‬آنان که تنها‬ ‫برای پیروزی می‌جنگن��د‪ ،‬در واقع‪ ،‬برای خود می‌جنگند؛ با‬ ‫یک پیروزی‪« ،‬مغرور» و با نخستین شکست در دستیابی به‬ ‫«نتیجه فوری مادی»‪ ،‬مایوس می‌شوند‪ .‬اما آنان که برای‬ ‫«پیروزی» برنامه‌ریزی می‌کنن��د‪ ،‬اما برای «وظیفه» و نه‬ ‫پیروزی‪ ،‬می‌جنگند‪ ،‬در شکس��ت و پیروزی‪ ،‬به‌ یک‌اندازه‬ ‫پیروزند و امیدوار‪.‬‬ ‫و مباحثات جدلی میان فیلس��وف با مح ّدث و متکلّمی‌که‬ ‫در کفایت و دقت «عقل» ابراز‌تردید کند‪ .‬این سه صورت‬ ‫مس��اله را اگر با نگاهی جامع‌تر‪ ،‬متعال��ی و از باال بنگریم‪،‬‬ ‫با صلح‌ و صفا‪ ،‬حل‌ش��دنی اس��ت‪ ،‬مش��روط به آنکه سهم‬ ‫«عقل» و س��هم «عشق» و سهم «ش��رع»‪ ،‬همه به‌‌موقع‬ ‫و به‌اندازه و در جای خود (نه دیگری) پرداخت ش��ود و این‬ ‫همان کاری است که در عاشورا و کربال صورت گرفت‪ .‬به‬ ‫ما تلقین می‌شود که در کربال‪ ،‬دعوای «عشق» و «عقل»‬ ‫بود و شهدای کربال‪ ،‬عشق را بر عقل‪‌،‬ترجیح دادند‪ ،‬بنابراین‬ ‫عاقل نبودند ی��ا عاقالنه عمل نکردن��د‪ .‬می‌خواهم در این‬ ‫ذهنیت که بین ما مش��هور شده اس��ت‪ ‌،‬تردید کنیم که در‬ ‫کربال‪ ،‬سهم «شرع» و «عقل» و «عشق»‪ ،‬یکجا و به‌اندازه‬ ‫ادا ش��د و منافاتی در این میان نبود‪ .‬هرگاه سهم هر‌یک به‌‬ ‫موقع پرداخت و عادالنه تقسیم شود‪« ،‬عشق» و «عقل» و‬ ‫«شرع»‪ ،‬نه در برابر یکدیگر‪ ،‬بلکه به مثابه اجزای پروژه‌ای‬ ‫واحد برای انسان‌س��ازی و ب��رای مأموریت واح��د‪ ،‬به کار‬ ‫می‌آیند‪.‬‬ ‫دادند تا پیش‌تر به‌س��وی آن��ان رود به هن��گام وداع‪ ،‬به او‬ ‫فرمودند‪« :‬به‌س��وی کوفه برو‪ ،‬اما بدان که در انتظار مقام‬ ‫شهیدان برای خود و برای تو هستم‪».‬‬ ‫همه اینها یعنی ما از این حرکت‪ ،‬نتیجه ما ّدی فوری‬ ‫نخواهیم گرفت تا بتوان چرتک��ه انداخت‪ ،‬برای «وظیفه»‬ ‫می‌رویم و برای «نتیجه»‌ی انسانی و تعالی‌بخش خود و نیز‬ ‫«نتیجه»‌ای تاریخی پیش دیدگان همه بشریت‪ ،‬هر‌که تا‬ ‫ابد به ما بنگرد و صدای ما را بشنود‪.‬‬ ‫‪ .7‬اس�تدالل عاش�ورا‪ :‬مقابله با حکومت کسری و‬ ‫قیصر در کسوت مذهب!‬ ‫بُع��د دوم‪ ،‬ارتباط ای��ن حرکت جهادی و عاش��قانه با‬ ‫ش��ریعت و عدالت‌خواهی و حقوق م��ردم‪ ،‬حقوق ملموس‬ ‫جامعه اس��ت که تبیین راه جدیدی در عص��ر تاریکی بود‪.‬‬ ‫اینک به سخن حضرت امام‌حس��ین(ع) خطاب به فرزدق‪،‬‬ ‫شاعر مشهور عرب‪ ،‬دوباره توجه کنید؛ از کوفه‌ می‌آمد و با‬ ‫امام که از مکه به‌ کوفه می‌آمدند‪ ،‬شاید ناخواسته چشم در‬ ‫چشم شد‪ .‬امام از او پرسیدند‪« :‬از کوفه می‌آیی‪ ،‬شهر در چه‬ ‫وضعی بود؟» پاسخ گفت‪« :‬دل مردم با شما و شمشیر ایشان‬ ‫حق هس��تید و شما را دوست‬ ‫بر شماست‪ .‬می‌دانند شما بر ّ‬ ‫دارند‪ ،‬اما شمشیرشان با آنها و جسدهای‌شان در صف آنان‬ ‫است‪ ،‬می‌خواهم از جناب‌عالی خواهش کنم که برگردید‪ ،‬از‬ ‫همین راه برگردید‪ ».‬اما استدالل‌های نهضت عاشورا یک‬ ‫به یک مطرح می‌شود‪.‬‬ ‫یک نمونه همین‌جاس��ت و کمتر دیده‌ام نقل کنند و‬ ‫چقدر تعابیر جناب مس��لم‌‌بن‌‌عقیل وقتی در کوفه بازداشت‬ ‫و شکنجه شد به این استدالل حسین(ع)‪ ،‬شبیه است‪ .‬پس‬ ‫مفصل با بدنی خونین‪ ،‬در زنجیر و با دست‌‬ ‫از ش��کنجه‌ای ّ‬ ‫و پای شکسته‪ ،‬در آستانه «ش��هادت»‪ ،‬وقتی برای آخرین‬ ‫بازجویی او را مقابل ابن‌زیاد آوردند‪ ،‬ابن‌زیاد گفت‪« :‬تو پیام‬ ‫تفرقه و خشونت‌ آوردی‪ ،‬مردم زندگی‌شان را می‌کردند‪ ،‬تو‬ ‫مسبب تفرقه و‬ ‫و حسین(ع) آمدید و اوضاع را بر هم زدید و ّ‬ ‫خشونت و خون‌ریزی شدید‪».‬‬ ‫جناب مس��لم‪ ،‬اس��تدالل‌های نهضت را به س��بک‬ ‫موالیش حسین(ع) برشمرده و پاسخ گفت‪« :‬به خدا سوگند‬ ‫برای تفرقه نیامدیم‪ .‬این مردم از ما خواستند که بیاییم و در‬ ‫‪29‬‬
‫نامه‌های فراوان اس��تدالل کردند که حاکمانشان به روش‬ ‫کسری و قیصر‪ ،‬حکومت می‌کنند‪».‬‬ ‫‪ .8‬حکومت دینی‪ ،‬حکومت «بندگان» است‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫به این عبارات دق��ت کنید‪ .‬از جمله اس��تدالل‌های‬ ‫نهضت عاشوراست و به‌ این هدف بود که شهدای کربال به‬ ‫خاک افتادند‪ .‬ما با ش��ما می‌جنگیم زیرا به روش کسری و‬ ‫قیصر‪ ،‬چون شاهان و شاهنشاهان حکومت می‌کنید‪ ،‬حال‬ ‫آنکه حکومت «اس�لامی»‪ ،‬حکومت «بندگان» اس��ت و‬ ‫حق حاکمیت‬ ‫حکومت بندگان یعنی «هر‌که بنده‌تر است‪ّ ،‬‬ ‫دارد»‪ .‬حکومت شما‪ ،‬حکومت امپراتورهاست‪« .‬جعلوا مال‬ ‫اهلل دولة بین جبابرتها و أغنیائها»؛ یعنی قیام کربال‪ ،‬پاسخ به‬ ‫قدرتمندان و ثروتمندانی است که اموال عمومی را‪ ،‬مال خدا‬ ‫و خلق را میان خود‪ ،‬میان دولتی‌ها و ستمگران و اغنیا‪ ،‬دست‌‬ ‫حق ضعفا و فقرا به ایشان‬ ‫به‌دس��ت می‌کنند و نمی‌گذارند ّ‬ ‫برسد‪ .‬با اینان می‌جنگیم‪ ،‬زیرا «خانوا ا ُال ّمة»؛ به امت و مردم‬ ‫خیانت کردند‪« .‬و تَأ َّمر ُوا َعلیها بِغَی ِر ِرضی مِنها»؛ بر مردم و‬ ‫جامعه اسالمی ب ‌ه زور و با استبداد‪ ،‬حکومت می‌کنند و مردم‬ ‫از دست ایش��ان عصبانی و ناراضی‌اند و چنین حاکمیتی را‬ ‫دوست ندارند‪ .‬امام‌حسین(ع) در پاسخ کوفیان نیز نوشتند‪:‬‬ ‫دین‬ ‫« َما االما ُم ا ِال‬ ‫الحاکم ب ِ‬ ‫ِ‬ ‫الکتاب‪ ،‬الْقائ ُِم بِالق ِْسطِ ‪َ ،‬و ال ّدائ ُِن ب ِ ِ‬ ‫ُ‬ ‫ذات اهلل‏»؛ هیچ‌‌کس‪ ،‬آری هیچ‬ ‫س نَف َْس ُه َعلى ِ‬ ‫َ‬ ‫الح ِّق‪ ،‬اَلْحاب ِ ُ‬ ‫کس حق حاکمیت بر هیچ مردمی‌ن��دارد و هیچ حاکمیتی‬ ‫مشروع نیس��ت و نخواهد بود‪ ،‬مگر آنکه با منطق قرآنی و‬ ‫بر‌اساس عدالت و شریعت‪ ،‬حکومت کند‪ .‬مالک مشروعیت‪،‬‬ ‫در منطق امام‌حس��ین(ع)‪ ،‬آن‌ اس��ت که حاکم و حاکمیت‬ ‫س نَف َْس ُه َعلى‬ ‫مجری قسط و عدالت اجتماعی‌باشد‪« .‬اَلْحاب ِ ُ‬ ‫ذاتِ اهلل»؛ در پی منافع خود و آباد کردن دنیای خود نباشند‪،‬‬ ‫اهل تقوا و پاکیزه باشند و تنها برای خدا عمل کنند و به امر‬ ‫الح ِّق»؛ جامعه را بر بنیان‬ ‫خدا و به سوی خدا؛ « َو ال ّدائ ُِن ب ِ ِ‬ ‫دین َ‬ ‫«ح��ق و حقوق»‪ ،‬اداره کنن��د‪ .‬تنها و تنها چنین‬ ‫دین خدا و‬ ‫ّ‬ ‫حق حاکمیت و مشروعیت دارند‪ ،‬پس روشن است‬ ‫کسانی ّ‬ ‫چرا با دستگاه بنی‌امیه و یزید درگیر می‌شویم‪.‬‬ ‫آری به این دلیل به کوفه می‌آییم‪ .‬جالب است مردم‬ ‫کوفه نیز عین همین عبارات و مطالبات را در نامه‌ها خطاب‬ ‫به ایشان نوشته بودند و با همین استدالل‌ها‪ ،‬امام‌حسین(ع)‬ ‫را خواسته بودند‪ :‬میوه‌ها رسیده است‪ ،‬مردم‪ ،‬آماده حرکتند‪،‬‬ ‫فرمانده نداریم و تنها کس��ی که می‌تواند خأل رهبری را پر‬ ‫«حی َهال»؛ یعنی س��ریع خود را برسانید‪.‬‬ ‫کند‪ ،‬ش��مایید‪َ ،‬‬ ‫«اَلْ َع َجل‪ ،‬اَلْ َع َجل»؛ وقت تنگ و گذر زمان به‌ضرر ماس��ت؛‬ ‫هر‌چه سریع‌تر تشریف بیاورید‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫‪ .9‬س�کوت و فری�اد ش�ما خودمحوران�ه اس�ت‬ ‫نه خداپرستانه‬ ‫تعبیر امام‌ حسین(ع) خطاب به بعضی افراد مشهور و‬ ‫حق‌‌به‌‌جانب نیز خواندنی است‪ .‬امام(ع) در خطبه منا‪ ،‬فرموده‬ ‫ِکم‬ ‫ّکم ب ِ َز ْعم ْ‬ ‫بودند‪َ « :‬ف َأ ّما َح ّق الضُّ َعف��ا ِء َف َضی ْع ُت ْم َو أَ ّم��ا َحق ْ‬ ‫حق ضعیفان بی دست‬ ‫َف َطلَ ْب ُت ْم»؛ مشکل شما این است که ّ‬ ‫و پا و حق طبقه ضعیف و بی زبان را ضای��ع گذارده و بلکه‬ ‫تضییع کردید‪ ،‬اما آنچه به نظرتان‪ ،‬حق شماست‪ ،‬منافع خود‬ ‫را با جدیت‪ ،‬مطالبه می‌کنید و فقط همان‌جا دادتان در‌می‌آید‪.‬‬ ‫هرگاه منافع خود شما در خطر باشد‪ ،‬فریاد می‌زنید و هر‌گاه‬ ‫پای حق ضعفا در میان اس��ت‪ ،‬س��کوت و محافظه‌کاری‬ ‫می‌کنید‪ .‬مردم به‌خاطر خدا به ش��ما احترام می‌گذارند‪ ،‬اما‬ ‫ش��ما خود‪ ،‬احترامی‌برای احکام خ��دا و تکالیف الهی قائل‬ ‫نیستید و جانب «وظیفه» را نگه نمی‌دارید‪.‬‬ ‫بُعد س��وم‪ ،‬نگاه امام‌ حس��ین(ع) به «جه��اد و نبرد»‬ ‫اس��ت‪ :‬جنگیدن بدون کینه شخصی‪ ،‬شمش��یرزدن بدون‬ ‫قساوت قلب و این‪ ،‬هنر بزرگ مردان خداست که بدون هیچ‬ ‫نفرت خصوصی و بدون لذت بردن از جنگیدن و کش��تن‪،‬‬ ‫می‌جنگند‪ ،‬می‌کشند و کشته می‌شوند‪ ،‬به خون کسی تشنه‬ ‫نیستند‪ ،‬اما برای نجات بش��ریت باید جنگید؛ برای دفاع از‬ ‫‪30‬‬ ‫«رشد بشر»‪ ،‬نه برای خود و علیه «بشریت»‪.‬‬ ‫‪ .10‬جهاد‪ ،‬خشونت‪ ،‬شهادت وعقل‬ ‫جنگیدن بدون قس��اوت قلب و کینه شخصی و حتی‬ ‫حب غلبه؛ برای «وظیفه» و نه‬ ‫بدون ِ‬ ‫هوس پیروزش��دن و ّ‬ ‫برای «نتیجه» جنگیدن‪ ،‬جهاد و نب��رد با صبغه «رحمت و‬ ‫رحمانیت» و در پاسخ به کس��انی که دیروز و امروز و فردا‪،‬‬ ‫«جهاد» را خشونت و «ش��هادت» را غيرعقالني دانسته و‬ ‫آنان که بدون موضع علیه ظال��م‪ ،‬مظلوم را دعوت به صلح‬ ‫و س��ازش با ظالم می‌کنند‪ ،‬با هر ادبیات و قیافه‌ای س��خن‬ ‫گویند‪ ،‬بی‌شک دستشان در دس��ت ظالمان است‪ .‬آن کس‬ ‫که بدون داوری علیه ظلم و بدون تصریح به موضع و داوری‬ ‫میان ظالم و مظلوم‪ ،‬طرفین! را به صلح! دعوت می‌کند‪ ،‬جز‬ ‫توجیه ظلم‪ ،‬کاری نکرده اس��ت‪ .‬نمی‌ت��وان پیش از تعیین‬ ‫تکلیف ظالم و مظلوم‪ ،‬دو طرف ماجرا را با یک لحن‪ ،‬دعوت‬ ‫کرد که آرام بنش��ینید و خش��ونت نکنید! این کار‪ ،‬امضاي‬ ‫ننگین در پ��ای ظلم موجود و محافظه‌کاری بی‌ش��رمانه و‬ ‫عوام‌فریبانه برای حف��ظ نامعادله‌ها و نابرابری‌های موجود‬ ‫است‪ .‬دعوت ظالم و مظلوم به گفت‌وگو‪ ،‬بدون تعیین ظالم‬ ‫و بدون ایستادن در کنار مظلوم‪ ،‬خیانت است یا حماقت‪ ،‬و‬ ‫این بود کاری که عافیت‌پرستان در آستانه عاشورا می‌کردند‬ ‫و رسما امام‌ حس��ین(ع) را موعظه کردند که باالخره‪ ،‬آنان‬ ‫کارهایی کرده‌اند ولی در هر صورت‪ ،‬دیگر وضعیت همین‬ ‫است‪ ،‬دس��ت نگه دارید و تس��لیم ش��وید! این نوع دعوت‬ ‫به صل��ح‪ ،‬پی��ش از تعیین تکلی��ف «ظل��م»‪ ،‬هرگز وجهه‬ ‫«رحمانی» دین نیس��ت‪ ،‬بلکه یک بدعت و توجیه ستم و‬ ‫نابرابری است‪ .‬فرهنگ جهاد برای «رحمت و عدالت»‪ ،‬از‬ ‫عاشورا آغاز نشد‪ .‬بسیار پیش از آن و در جنگ‌های تحمیلی‬ ‫بر امیرالمومنین(ع) و حتی در جنگ‌های خلیفه سوم با کفار‬ ‫ن شرکت کرده‬ ‫که شاید اما ‌م حسن(ع) و اما ‌م حسین‌(ع) در آ ‌‬ ‫باشند‪ ،‬این منطق دیده شد‪ .‬در سراس��ر مبارزات سیاسی و‬ ‫اجتماعی امام‌ حس��ین(ع) این پیام پیدا بود که «مجاهد»‪،‬‬ ‫تش��نه خون نیس��ت و جنگیدن‪ ،‬نه آرزوی ما بلکه وظیفه‬ ‫ماست و هر‌گاه وظیفه ش��د‪ ،‬به‌عنوان آخرین راه‌‌حل‪ ،‬دیگر‬ ‫بدون هیچ ش��ک و ضعفی‪ ،‬می‌جنگی��م و در دریای خون‪،‬‬ ‫غوطه‌ می‌زنی��م‪ .‬جنگیدن بدون قس��اوت قلب‪ ،‬هنر بزرگ‬ ‫مجاهدان راه خداس��ت‪ .‬در نبردهای بسیار پیش از عاشورا‬ ‫نیز از امام حسین(ع) ثبت شده و این یکی از هزاران است‪:‬‬ ‫ابن‌قحطبه قهرمانی از شمشیرزنان دش��من‪ ،‬در گرماگرم‬ ‫معرکه به امام‌حس��ین(ع) یورش آورد‪ .‬امام‌(ع) شمش��یر را‬ ‫چنان سریع زدند که هر دو پای او در یک لحظه‪ ،‬قطع و نقش‬ ‫بر زمین ش��د‪ .‬در جنگ‌های تن‌به‌ت��ن‪ ،‬در چنین موقعیتی‬ ‫مرسوم بود که ضربه آخر یا تیر خالص می‌زدند؛ این عرف‬ ‫بود و کسی آن را ناجوانمردی نمی‌دانست‪ .‬اما امام‌‌حسین(ع)‬ ‫به باالی سر او آمدند‪ .‬گمان می‌کنید نخستین کلمه‌ای که‬ ‫دشمن شکست‌خورده از امام‌‌حسین(ع) می‌شنود‪ ،‬چیست؟‬ ‫درسی بزرگ برای آنان که تفاوت جهاد و شهادت اسالمی‬ ‫با خش��ونت و حماقت را نمی‌فهمند‪ .‬امام‌‌حس��ین(ع) از او‬ ‫پرسیدند‪« :‬آیا کمک می‌خواهی؟» او آمده بود تا حسین(ع)‬ ‫را بکش��د و آقا می‌پرس��ند‪« :‬می‌گذاری کمک��ت کنم؟»‬ ‫می‌گوید‪« :‬آری‪ .‬بگو مرا ببرند‪ ».‬امام‌به‌جای تیر خالص رو‬ ‫به سپاه دشمن می‌گویند بیایید او را ببرید‪.‬‬ ‫‪ .11‬جنگ بدون کینه‪ ،‬صلح بدون ظلم‬ ‫آری؛ جهاد بدون خون‌آش��امی‪ ،‬کشتن و کشته‌شدن‬ ‫ب��دون لذت‌ب��ردن‪ ،‬جنگ ب��دون تعص��ب و برتری‌طلبی‬ ‫دنیوی‪ ،‬تنها برای رهایی‪ ،‬رش��د و تکامل بشر و رفع موانع‬ ‫رش��د از س��ر راه بش��ریت‪ ،‬دس��تورالعمل جهادی اسالم‬ ‫حس��ین(ع) اس��ت؛ از جنگ لذت نمی‌بریم ولی برای دفاع‬ ‫از «کرامت و رشد بش��ر»‪ ،‬حتی به جنگ نابرابر عاشورایی‬ ‫تن می‌دهی��م‪ .‬ای��ن من��ش امام‌‌حس��ین(ع)‪ ،‬مخصوص‬ ‫کربال نبود‪.‬‬ ‫نمونه دیگ��ر‪ ،‬به دوره جوانی امام‌حس��ین بن‌علی(ع)‬ ‫باز‌می‌گردد؛ دوره‌ای که امام‌حس��ن(ع) و ایشان‪ ،‬بیست‌و‬ ‫هفت‌یا بیست و هشت س��اله‌اند و زمانه‪ ،‬زمان خلیفه سوم‬ ‫است که مس��لمانان در بخش��ی از ایران با بقایای ساسانی‬ ‫می‌جنگیدند و پیش می‌رفتند‪ .‬بخش��ی از ای��ران در زمان‬ ‫خلیفه دوم و بخشی در عصر خلیفه سوم‪ ،‬فتح شد‪ .‬بر‌اساس‬ ‫نقل یکی از مورخین اهل س�� ّنت‪ ،‬دس��ت‌کم در یک مورد‪،‬‬ ‫امام‌حس��ن(ع) و امام‌حس��ین(ع)‪ ،‬در جن��گ آزادی‌بخش‬ ‫ش��رکت کرده‌اند‪ .‬در این جنگ‪ ،‬فرمانده سپاه مسلمانان با‬ ‫فرمانده ارتش ساس��انی‪ ،‬قرارداد متارکه و آتش‌بس امضا‬ ‫کردند‪ ،‬اما شبانگاه‪ ،‬فرمانده اموی به‌رغم امضای آتش‌بس‪،‬‬ ‫به نیروهای دشمن ش��بیخون زد و اردوگاه آنان را فتح کرد‬ ‫ولی این پیروزی‪ ،‬یک شکست اخالقی بود‪ .‬امام‌حسن(ع) و‬ ‫امام‌ حسین(ع) به فرمانده ارتش عربی مسلمانان‪ ،‬اعتراض‬ ‫کردند که این‪ ،‬ش��یوه‌ای کثی��ف ب��ود و آن‌گاه اردوگاه را‬ ‫به نش��انه اعتراض علیه فرمانده عرب‪ ،‬ت��رک کردند و به‬ ‫مدینه باز‌‌گشتند‪ .‬اس��تدالل ایش��ان‪ ،‬آن بود که این روش‬ ‫جهاد اس�لامی و منش «مجاهده» نیست‪« .‬جهاد» آری‪،‬‬ ‫اما «پیمان‌ش��کنی» و «پیروزی به هر قیم��ت»‪ ،‬نه‪ .‬پس‬ ‫جنگ را نیمه‌کاره گذاردند و به مدینه بازگش��تند و ماجرا را‬ ‫به پدر بزرگوارشان‪ ،‬علی‌بن‌ابی‌طالب(ع) (که خلیفه نبودند)‪،‬‬ ‫گزارش کردند‪ ،‬پس آن روز امام علی(ع) به همین مناسبت‬ ‫در مس��جد‪ ،‬بر منبر رفت��ه و فرمودند‪ :‬آری‪ ،‬ای��ن‪« ،‬جهاد‬ ‫اسالمی» نیس��ت و ما این ش��یوه را نمی‌پذیریم‪ .‬پیروزی‬ ‫به این «قیم��ت» را نخواهید و در جنگ نیز مبادا ش��رف و‬ ‫انسانیت و اخالق را برای غلبه بر دش��من‪ ،‬زیر پا بگذارید‪.‬‬ ‫این همان آموزه است که در درجه نخست‪« ،‬وظیفه‌محور»‬ ‫و مأمور به تکلیف باش��ید‪ ،‬نه به «نتیجه»‪ ،‬پس «مجاهد»‪،‬‬ ‫پراگماتیست نیست و س��وداگرانه چرتکه نمی‌اندازد‪ .‬برای‬ ‫هدفی مقدس بجنگید و با هر ش��یوه‌ای نمی‌ت��وان به هر‬ ‫هدفی رسید؛ با ش��یوه درست به س��وی هدف درست باید‬ ‫حرکت کرد‪.‬‬ ‫امام «یقین» و دفاع از «عقالنیت انتقادی»‬ ‫‪ِ .12‬‬ ‫بعد چه��ارم‪ ،‬وجه نگاه اس�لامی امام‌ حس��ین(ع) به‬ ‫تعصب‬ ‫عقالنیت و عقل‌گرایی انتقادی‪ ،‬به دور از جزمیت و ّ‬ ‫و پش��ت به ش��کاکیت و آش��فتگی و عقل‌گریزی اس��ت‪.‬‬ ‫فرمودن��د‪« :‬اگر هر آنچ��ه عالمان و متفک��ران می‌گویند‪،‬‬ ‫تکبر به سراغشان می‌آمد‬ ‫بی‌استثنا درس��ت می‌بود‪ ،‬جنون ّ‬ ‫و تواضع نظری را بالمره ترک می‌گفتند‪ ،‬پس در پی متفکر‬ ‫بی‌خطا نگردید‪ ،‬بلکه در جوامع بش��ری و میان بشر عادی‪،‬‬ ‫حداکثر به‌دنبال کسانی باشید که اشتباهاتشان از دیگران‪،‬‬ ‫کمتر اس��ت‪« ».‬انّما العال ُِم َمن یکثُر ثَوابُه»؛ عالم‪ ،‬کس��ی‬ ‫است که تش��خیص‌های صحیح او بیشتر باش��د‪ ،‬نه آنکه‬ ‫«همه‌چیزدان» و «خطاناپذیر» باش��د‪ .‬سیدالشهدا(ع) در‬ ‫این عب��ارت به معض��ل تاریخی «مطلق‌س��ازی» از خود‪،‬‬ ‫مطلق‌کردن «علم محدود و عقل ناقص بش��ری» اش��اره‬ ‫می‌کنند که عامل اصلی انتقادناپذیری‌ها و تعصب‌های ما‬ ‫همین خودمطلق‌بینی ماست‪.‬‬ ‫حضرت امام‌ حس��ین(ع) در این عب��ارت می‌فرمایند‬ ‫همه‪ ،‬همواره ذهن خود را به روی حقای��ق تازه و تازه‌تر باز‬ ‫بگذارید و هرگز دریچه ذهن را به روی سخن دیگران نبندید‬ ‫و همواره در حق خود‪ ،‬احتمال خطا دهید‪ .‬این خطاپذیری و‬ ‫تواضع علمی‌و ترک عجب و گش��ودگی اخالقی و منطقی‬ ‫به روی نقد و ن��وآوری البته با «ش��کاکیت» جدید غربی و‬ ‫عزل «عقل» به شیوه کانتی و نئوکانتی که امروز در دنیای‬ ‫فرهنگ و فلسفه غرب رایج ش��ده‪ ،‬هرگز یکی نیست‪ .‬این‬ ‫گشودگی به‌ معنای «شکاکیت» نیس��ت‪« ،‬انتقادپذیری»‬ ‫اس�لامی‪ ،‬عصبیت و جزمی��ت را نفی می‌کن��د‪ ،‬اما خطای‬ ‫بشر را به رسمیت می‌شناس��د‪ .‬چنین تعابیری درکالم امام‌‬ ‫حسین(ع) و اهل‌بیت(ع) بارها آمده و نشان می‌دهد جریان‬
‫وس��یعی که با ادبیات دنیاگرا و سکوالریس��تی و بر‌اساس‬ ‫تعصب‬ ‫«اصالت نفس»‪ ،‬مفهوم «جهاد و شهادت» را درکنار ّ‬ ‫و خرافه و جزمیت و ماجراجویی و خش��ونت‌طلبی و چنین‬ ‫کلماتی به‌کار می‌برند و همه ارزش‌های بزرگ انس��انی و‬ ‫فداکاری همه مجاهدان تاریخ را‪ ،‬به‌ن��ام «جزم‌گرایی» و‬ ‫«بنیادگرایی» می‌کوبند‪ ،‬چگونه سفس��طه می‌کنند و ماال‬ ‫فرهنگ یزیدی را به نام اس�لام می‌نویسند‪ .‬در منطق امام‌‬ ‫حس��ین(ع)‪« ،‬ایمان» نه «تعصب»‪ ،‬بلکه «ض ّد تعصب» و‬ ‫جزم بدون برهان است‪ .‬نباید گفت هرکس شکاک و فاقد‬ ‫«متعصب» است؛ چنان چه نباید‬ ‫«یقین» نیست‪ ،‬جزمی‌ و‬ ‫ّ‬ ‫گفت هر‌کس «لیبرال» نیست‪« ،‬فاشیست» است و متقابال‬ ‫نباید گفت که هر کس «جزم‌گرا» نیست‪« ،‬لیبرال» است؛‬ ‫این دیدگاه‌ها از هردو س��و‪ ،‬افراطی و نادرس��ت اس��ت‪ .‬به‬ ‫‌رسمیت‌ش��ناختن «علم بش��ر» و در عین‌حال‪ ،‬محدود و‬ ‫تدریجی دانستن آن و خطاپذیر دانستن «معرفت انسانی»‪،‬‬ ‫هر دو در فرمایشات امام‌‌حس��ین(ع) آمده است و امروز به‬ ‫ویژه به این موضع دو بعدی و جامع معرفت‌شناختی صاحب‬ ‫«عاش��ورا» باید توجه کنیم و بدانیم ک��ه می‌توانیم و باید‬ ‫«مجاهد» و «ش��هادت‌طلب» و در عین‌حال «خطاپذیر»‬ ‫و «نقدپذیر» باش��یم‪ .‬می‌توان جزمی‌ و متعصب نبود‪ ،‬ولی‬ ‫مجاهد ش��هادت‌طلب بود‪ .‬مح��دود و خطاپذیر دانس��تن‬ ‫معرفت بشر با «یقین» مجاهد و مش��روعیت «شهادت»‬ ‫چه منافاتی دارد؟!‬ ‫‪« .13‬یقین‌طلبی»‪ ،‬بنیادگرایی یا لقاح معرفت؟‬ ‫‪« .14‬جنای�ت‌کار» و «قدی�س»؛ در‌ ت�رازوی کدام‬ ‫«داوری»؟‬ ‫اتفاقی که در معرفت‌‌شناس��ی جدید غ��رب رخ داد‪،‬‬ ‫فقدان تفکیک میان «ش��کاکیت» با «عقالنیت انتقادی»‬ ‫و تفکیک می��ان «جزمیت» با «یقین معرفت��ی» بود‪ .‬ابتدا‬ ‫به نام «روش��نگری» پرچم «دیکتاتوری مطلقه عقل» را‬ ‫برافراش��تند و نفی «وحی»‪ ،‬نفی «ش��هود» بشری و حتی‬ ‫تضعیف کامل «تجربه حس��ی بش��ر» را نتیج��ه گرفتند و‬ ‫امروز به ن��ام «نقد عق��ل»‪ ،‬عاقبت حت��ی در ورطه «نفی‬ ‫عقل» و نس��بی‌گرایی افراطی نیز افتاده و «ش��کاکیت» و‬ ‫«الادری‌گری» و منطق‌های شخصی غیر قابل تعمیم‪ ،‬بر‬ ‫همه معارف مسلط شده اس��ت‪ .‬مبنای این «پلورالیزم»‪ ،‬نه‬ ‫امکان «تکثر و تنوع عقالنی» بلکه نفی هر‌گونه «معیار»‬ ‫برای هر ن��وع «داوری» اس��ت‪ .‬این وضعی��ت‪ ،‬به حذف‬ ‫«عقل» از صحنه فرهنگ بشر‪ ،‬شبیه‌تر است و نتیجه عملی‬ ‫آن روشن اس��ت‪ .‬با «الادری‌گری»‪ ،‬عمال احمق‌ها و نوابغ‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫رحيم‌پور ازغدي معتقد‬ ‫است؛ امام حسين‌(ع)‬ ‫در مسیر مدینه تا مکه‬ ‫و سپس کربال‪ ،‬بارها‬ ‫پاسخ شکاکان و نیز‬ ‫جزم‌اندیشان را با منطق‬ ‫و مدارا می‌گویند‪ .‬عرفان‬ ‫سازشکار و عافیت‌طلب‬ ‫را رسوا می‌کنند‪،‬‬ ‫چرتکه‌اندازان سودمحور‬ ‫را که «نفسانیت» خود‬ ‫را به نام «عقالنیت»‪،‬‬ ‫به میدان آوردند‪،‬‬ ‫بی‌آبروی تاریخ کردند و‬ ‫شرع‌فروشان مقدس‌نما‬ ‫را هرزه کوی و برزن‬ ‫كردند‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫این قبی��ل روایات ک��ه از سیدالش��هدا(ع) و س��ایر‬ ‫اهل‌بیت(ع) به دفعات رس��یده اس��ت برای کسانی بیشتر‬ ‫معنادار خواهد بود که نوس��ان میان «معرفت‌س��تیزی» و‬ ‫«جزم‌اندیشی» را در فلس��فه غرب و در آثار شرقی ملهم از‬ ‫غرب خوانده و دیده‌اند چگونه هر ن��وع «یقین منطقی» را‬ ‫که در عمل به جهاد و ش��هادت‌طلبی ختم می‌شود‪ ،‬معادل‬ ‫با مفاهیمی‌چ��ون «جزم‌گرای��ی» و «بنیادگرای��ی» قرار‬ ‫داده‌اند‪ .‬ای��ن قبیل روایات حس��ینی برای آن��ان معنادارتر‬ ‫است تا دوس��تانی که در این مقوالت‪ ،‬سابقه ذهنی ندارند‪.‬‬ ‫َ��اح الْ َم ْع ِر َفة َو ُط ُ‬ ‫ول‬ ‫امام‌حس��ین(ع) فرموده‌اند‪« :‬الْ ِعلْ ِ‬ ‫��م لِق ُ‬ ‫ْ��ل» نگاهی کام�لا واقع‌بینانه‪،‬‬ ‫الت ََّج��ا ِر ِب َو ِزیا َدة ِفی‌ الْ َعق ِ‬ ‫انتقادی و آسیب‌شناسانه به عقل و معرفت بشر‪ ،‬بی‌آنکه به‬ ‫شکاکیت و «آنارش��یزم معرفتی» تن دهد و شکاکانه هیچ‬ ‫‌چیز را نه معلوم بالفعل و نه بالقوه ندانس��ته و همه‌‌چیز را با‬ ‫همه‌‌چیز مساوی‌ بخواند!‬ ‫به هر س��ه تعبی��ر حضرت ام��ام حس��ین(ره)‪ ،‬توجه‬ ‫معرفت‌شناس��انه کنید‪ :‬تعبیراتی چون «لق��اح معرفتی»‪،‬‬ ‫«طول تجرب��ه» و نی��ز «کم‌ و زی��ادی در عق��ل»‪ ،‬دقیقا‬ ‫نشان گشودگی به ساحت «رشد بش��ری» است‪ ،‬نه نشان‬ ‫ِ‬ ‫«بن‌بست‌بودن معرفت»‪.‬‬ ‫این تعبی��رات‪ ،‬یعنی ایش��ان علم بش��ر را محصول‬ ‫«آمیزش اندیشه‌ها» و نوعی «لقاح معرفتی» می‌دانند و به‬ ‫نقش «تجربه بشری» در رش��د علم و ارتقای معرفت بشر‪،‬‬ ‫تاکید می‌کنند و از «طول تجارب» و انباشته‌شدن تجارب‬ ‫بشری بر یکدیگر می‌گویند‪ ،‬پس «عقل» را یک شی‌ء جامد‪،‬‬ ‫مس��قّف و ثابت نمی‌دانند‪ ،‬در غیر این ص��ورت « ِزیا َدة ِفی‌‬ ‫الْ َعق ِْل»‪ ،‬بی‌معنا بود‪ .‬این س��ه رکن‪« ،‬تغییر تدریجی عقل»‬ ‫بشر‪ ،‬نقش «تجربه انباشته بشری» در معرفت و علم و «لقاح‬ ‫و آمیزش��ی بودن و اجتماعی‌بودن» علم و معرفت در نگاه‬ ‫امام‌حسین(ع) را که شرح حال معرفت عادی «بشری» (نه‬ ‫معرفت «وحیانی») است‪ ،‬نشان می‌دهد که گرایش اسالمی‬ ‫در «علم‌المعرفه» و «اپیس��تمولوژی» چیست‪ .‬پس عنصر‬ ‫شهادت‌طلبی‌ مطلق را باید به درس��تی شناخت که ذره‌ای‬ ‫«شک» در آن راه نداشت و آنچه در ظهر عاشورا گذشت‪ ،‬در‬ ‫تضاد قطعی با «شک» بود و باید معرفت‌شناسانه نیز بررسی‬ ‫شود‪ .‬ظهر عاشورا‪ ،‬مجسمه تاریخی «یقین» است و دیدیم‬ ‫این نگاه چگونه در عین حال‪« ،‬علم و معرفت بش��ری» را‬ ‫قابل زیادت و رشد می‌بیند و عقالنیت را به‌گونه‌ای متفاوت‬ ‫با «جزمی��ت»‪ ،‬تعریف می‌کند و راه نقد و ش��ک و آمیزش‬ ‫فکری اجتماعی و رشد و تحول و پرسش و پاسخ و تجدید‬ ‫نظر را در حوزه «عقل اسالمی»‪ ،‬باز می‌گذارد‪ ،‬بی آنکه به‬ ‫سفسطه و شکاکیت و به نفی عقل و «آنارشیزم معرفتی» تن‬ ‫دهد‪ .‬مرز «یقین» با «تعصب» همین‌جاست‪.‬‬ ‫در یک س��طح معرفتی قرار می‌گیرند و دانا و نادان‪ ،‬گاه به‬ ‫یک اندازه‪ ،‬ح��ق اظهارنظر و تصمیم‌گی��ری و حتی «حق‬ ‫حاکمیت» خواهند یافت‪ ،‬چنان‌که در عوالم رسانه و سیاست‬ ‫جهانی می‌بینیم‪ .‬در ای��ن منطق‪« ،‬جنایتکار» و «قدیس»‪،‬‬ ‫ارزش مس��اوی می‌یابن��د؛ اندیش��ه «عدالت‌خواه��ی» و‬ ‫شرافت انسانی با اندیش��ه نظریه‌پردازان هموسکسوئل و‬ ‫همجنس‌باز‪ ،‬به یک اندازه «اندیش��ه» بوده و به یک معنا‬ ‫و یک اندازه‪« ،‬محترم» ش��مرده می‌ش��وند و این است که‬ ‫در تفکر الئیک‪ ،‬دولت‌ها نس��بت به هر دو گرایش اخالقی‬ ‫و غیراخالقی‪ ،‬باید بیطرف باش��ند و هیچ یک را تقویت یا‬ ‫تضعیف نکنند‪ .‬در ای��ن منطق‪ ،‬عالم‪ ،‬بازار مکاره اس��ت و‬ ‫همه گرایش��ات به یک اندازه‪ ،‬محترم خواهن��د بود‪ .‬اما در‬ ‫منطق معرفتی امام‌‌حس��ین(ع) می‌ت��وان تدریجی‌ بودن‪،‬‬ ‫نس��بی‌بودن‪ ،‬بش��ری‌بودن و تکامل‌پذیر‌بودن «معرفت‬ ‫بشر» را پذیرفت و در عین‌حال‪ ،‬در دام «آنارشیزم اخالقی‬ ‫و معرفت��ی» در نغلتی��د‪ .‬فرهنگ حس��ینی را بشناس��یم و‬ ‫به خطرات اندیش��ه‌ای بیندیش��یم که از «عل��م»‪« ،‬آلت‬ ‫ق ّتاله» ساخت و به جان بشر افتاد و سپس به نام «بیطرفی‬ ‫علم»‪ ،‬توانس��ت علم را از اردوگاه «انس��انیت»‪ ،‬خارج و در‬ ‫جباران تاریخ و ابزار دس��ت‬ ‫جبهه مقابل‪ ،‬چونان جیره‌خوار ّ‬ ‫سرمایه‌پرس��تان و قدرتمداران جهان‪ ،‬ب��ه کار گرفت و از‬ ‫تقسیم مس��اوی «حق حاکمیت» میان اندیشه‌های سیاه‬ ‫تاریخ با اندیش��ه‌های آزادی‌بخش‪ ،‬به تس��اوی! دفاع کرد‬ ‫و می‌کند‪.‬‬ ‫‪31‬‬
‫‪ .15‬مساوات؛ ارزشی یا حقوقی؟‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫آن��ان «تکث��ر» را ب��ا «تش��تت»‪ ،‬عوض��ی گرفتند‪،‬‬ ‫«انصاف» را با «بی‌تفاوتی» اشتباه کردند و «بی‌تعصبی»‬ ‫را با «الادری‌گری» جا به جا کردند‪« ،‬عقالنیت» را قربانی‬ ‫«شکاکیت» و مساوات «ارزشی» را با مساوات «حقوقی»‪،‬‬ ‫مغالطه کردند‪ .‬حال آنکه در معارف اسالمی‪ ،‬مساوی بودن‬ ‫دو فرد با هر عقیده و تفکر‪ ،‬از حی��ث «حقوق اجتماعی» و‬ ‫مساوات از حیث «ارزشی» دو بحث مستقل می‌باشند؛ پس‬ ‫شعار حس��ینی این است‪« :‬مس��اوات در حقوق اجتماعی و‬ ‫مدنی «آری»‪ ،‬اما مساوات ارزشی «هرگز»»‪.‬‬ ‫چرا دو تن عالم و جاهل يا عادل و فاسد بايد مساوات‬ ‫ارزشی داشته باش��ند؟! مگر خوب و بد مساوی است؟! انبیا‬ ‫آمدند تا همین را بگویند‪ .‬گر چه مساوات «حقوقی» از حیث‬ ‫مدنی و شهروندی‪ ،‬امر دیگری اس��ت‪ .‬انبیامامور شدند به‬ ‫بش��ریت ابالغ کنند که «عقاید» ش��ما در «ارزش» شما‬ ‫به لحاظ واقع‌بین��ی و حق‌گرایی‪ ،‬تاثیر گ��ذارده و در میزان‬ ‫«انس��ان» بودن‪ ،‬دخالت دارد زیرا «معرفت» و واقع‌بینی و‬ ‫عقالنیت‪ ،‬در واقع‪ ،‬سطح انسانیت انسان را تعیین می‌کند‪.‬‬ ‫درجه «انس��انیت» پس از حقانیت «عقیده» و متناسب با‬ ‫نوع عقیده اس��ت که معنا می‌یابد‪« .‬عقیده» افراد بشر را به‬ ‫لحاظ «ارزشی» و نه «حقوقی» به «انسان ‌» «نیمه‌انسان»‬ ‫و «غیرانس��ان» تقس��یم می‌کند‪ .‬در مدینه‪ ،‬همه «حقوق‬ ‫مساوی» دارند‪ ،‬اما «ارزش مساوی» ندارند‪ .‬مراقب مغالطه‬ ‫بزرگ میان «مس��اوات ارزش��ی» با «مس��اوات حقوقی»‬ ‫باشیم تا به‌نام «مساوات»‪ ،‬عمال «فضیلت» را انکار نکنند‬ ‫و «فضیلت» را با «رذیلت»‪« ،‬عدالت» را با «قس��اوت» و‬ ‫«حقیقت» را با «ناحقیقت» در یک ردیف‪ ،‬در صندلی‌های‬ ‫شبیه به یکدیگر ننشانند و تمایز این دو را انکار نکنند‪ .‬پیروان‬ ‫این طرز تفکر در جهان اسالم‪ ،‬دیروز با سالح «دیالکتیک»‪،‬‬ ‫اسالم کمونیستی را دین انس��انی و مدرن دانستند و امروز‬ ‫با سالح «هرمونتیک»‪ ،‬اسالم لیبرالیستی و سرمایه‌داری‬ ‫را دین انسانی و مدرن می‌خوانند و فردا شاید اسالم جعلی‬ ‫دیگری از ای��ن کارگاه بیرون آید‪ .‬آن��ان «معیاری» برای‬ ‫داوری و «مالکی» ب��رای تش��خیص و «محکی» برای‬ ‫تکلیف و «ترازویی» برای مقایسه‪ ،‬خارج از چارچوب‌های‬ ‫رایج دنیا نمی‌شناس��ند و مدام به دیگ��ران آویزانند‪ ،‬در هر‬ ‫دوره‌ای‪ ،‬تابع ُمد سیاسی و فلسفی و پیرو حاکمان همان دوره‬ ‫هستند و متاسفانه هزینه این خطاهای تاریخی را آنان‪ ،‬خود‬ ‫نپرداختند‪ .‬ملت‌ها بوده‌اند که هزینه پرداختند و متاسفانه باز‬ ‫هم خواهند پرداخت‪ .‬این خطاها ارزان نبود و برای ملت‌ها‪،‬‬ ‫ارزان تمام نشده و بهای آن را نس��ل‌ها می‌دهند‪ .‬آیا ذهن‬ ‫ایشان با زبانش��ان دوگانه و ناهماهنگ اس��ت و ذهنشان‬ ‫به بدی زبانشان نیست و زبانش��ان‪ ،‬تیزتر از ذهنشان است‬ ‫ولی واقعیت‪ ،‬آن اس��ت که «ذهن»‪ ،‬خود را به مرور زمان‪،‬‬ ‫به‌شکل «زبان»‪ ،‬نشان می‌دهد و ما جز «زبان»‪ ،‬راه عادی‬ ‫برای نقب‌زدن به «ذهن»‌ نداریم و نمی‌توان میان «ذهن»‬ ‫و «زبان» تفکیکی جدی در مفاهیم حصولی‪ ،‬صورت داد‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫‪ .16‬چه کسی می‌پرسد‪« :‬چه باید کرد؟»‬ ‫بنابرای��ن‪ ،‬در منطق حس��ینی‪ ،‬نقد «عقل بش��ری»‬ ‫پذیرفته می‌شود‪ ،‬اما نفی «عقل» پذیرفته نیست‪ .‬نفی عقل‪،‬‬ ‫نتیجه‌ای جز مساوی‌شدن همه‌‌چیز و از دست‌رفتن اهمیت‬ ‫و شرافت همه‌‌چیز و بی‌تفاوتی در همه صحنه‌های تاریخ و‬ ‫پریدن از روی پرسش انسانی «چه باید کرد؟» است‪ .‬حیوان‬ ‫از خود نمی‌پرسد «چه باید کرد؟»‬ ‫«باید» برای یک حی��وان و جامعه حیوانی معنا ندارد‪.‬‬ ‫انسان اس��ت که می‌تواند از خود بپرس��د «چه باید کرد؟»‬ ‫تفاوت انس��ان و حیوان در همی��ن «باید و نباید» اس��ت‪.‬‬ ‫حیوانات «بای��د و نباید» ندارند‪ ،‬زی��را «عقل و اخالق» در‬ ‫حیوانات‪ ،‬بی‌معناست‪ .‬بر همین اس��اس‪ ،‬آنان‌که تفسیری‬ ‫صرفا حیوانی و غریزی از «انس��ان» دارن��د‪ ،‬همه «باید و‬ ‫نباید»های اخالقی و حقوقی را کلیش��ه‌هایی ایدئولوژیک‬ ‫از نوع استبدادی می‌دانند و با همه اصول عقلی و اخالقی‪،‬‬ ‫مخالفت می‌کنند و «آزادی» را به‌معنای نفی همه «بایدها‬ ‫و نباید»های شرعی و عقلی‪ ‌،‬ترجمه و تفسیر می‌کنند‪ .‬این‬ ‫فرهنگ‪ ،‬گذرنامه خروج از زندان سنت! را تنها به‌شرط ورود‬ ‫به زندان «سرمایه و سرمایه‌داری جدید»‪ ،‬مهر می‌زند‪‌.‬هاله‬ ‫قداست «س ّنت» را شکستند تا قداست «سرمایه و شهوت»‬ ‫را تثبیت کنند‪ .‬سیاست‪ ،‬صرفا فن کسب و تثبیت «قدرت»‬ ‫شد و اقتصاد‪ ،‬صرفا فن‌کسب و افزایش «ثروت» شد و هر‬ ‫دو‪ ،‬بریده از «حقیقت» و «فضیلت» و «عدالت» بررس��ی‬ ‫می‌شوند‪ .‬این‪ ،‬همان منطقی است که در عاشورا و با شکل‬ ‫آن‌ روزی‌اش‪ ،‬با حس��ین‌بن‌علی(ع) چهره به چهره ش��د و‬ ‫اکنون با اَشکال امروزی آن مواجهیم‪.‬‬ ‫هرگز اتفاقی نبوده اس��ت که در این منطق‪ ،‬نس��بت‬ ‫به پرسش «چه باید کرد؟» و نس��بت به هر «باید و نباید»‬ ‫اخالقی و عقل��ی‪ ،‬آلرژی دارن��د‪ .‬در این ن��گاه به فرهنگ‬ ‫عموم��ی‪« ،‬مذهب» در ح��د «فال قهوه»‪ ،‬حرم��ت دارد و‬ ‫خواص و «اِلیت» (نخبگان)(‪ ،)2‬ب ‌ه جای‌ترجیحات اخالقی‬ ‫و استدالل شرعی و عقلی‪ ،‬چرتکه «س��ود و زیان مادی»‬ ‫می‌اندازن��د که چه کاری س��ود مادی دارد و چ��ه کاری به‬ ‫ضرر آنان اس��ت و تنها از منافع ملموس کم��ی و ریاضی‪،‬‬ ‫سخن می‌رود‪ ،‬بدون آنکه بپرسند چه «باید» و چه «نباید»‬ ‫کرد؟ آنان حدود و فضیلت را‪ ،‬خرافات و خوراک بنیادگراها‬ ‫می‌پندارند‪ ،‬زی��را پس از نفی «عق��ل» و «وحی» و پس از‬ ‫فروکاستن «عقالنیت» صرفا به عقل معاش و عقل ابزاری‪،‬‬ ‫و تحقیر «عقل معاد» و «عقل ابدیت»‪ ،‬پس از نسبی‌شدن‬ ‫همه «ارزش‌ها» و نفی همه «اص��ول»‪ ،‬دیگر کدام حریم‬ ‫قطعی و ثاب��ت دینی‪ ،‬عقل��ی و اخالقی‪ ،‬باق��ی می‌ماند تا‬ ‫ارزش «جهاد»‪« ،‬شهادت» و فداکاری داشته باشد؟ کدام‬ ‫«اصول» باقی می‌ماند تا «اصولگرایی» معنادار باشد و کدام‬ ‫«حدود» می‌ماند تا «حد نگهداری» بخواهند و پس از این‪،‬‬ ‫دیگر کدام «حقیقت»‪ ،‬آن‌قدر مهم‪ ،‬جدی و عینی است که‬ ‫بتوان برای آن کشته شد؟ و کدام «عدالت» محترم است که‬ ‫به بریده‌شدن دست‌ها و س��رهای شهیدان در ظهر عاشورا‬ ‫بیارزد؟ و اساسا «ارزیدن»‪ ،‬یعنی چه؟ و «ارزش» چیست؟‬ ‫‪ .17‬چه کسی می‌تواند جهاد کند؟‬ ‫چنین است که فرهنگ مادی‪ ،‬همه مضامین سرشار‬ ‫از انس��ان‌گرایی و فداکاری را که در پ��س کلمه «جهاد و‬ ‫در کربال‪« ،‬تجربه معنوی باطنی»‪ ،‬منشأ «عدالت‌خواهی» شد و قهرمانان‬ ‫«عدالت اجتماعی» بیش از همه عارفان شرقی‪« ،‬معنوی» و «از‬ ‫دنیاگذشته» بودند‪ .‬درست است که شیب تاریخ طبیعی بشر به سوی‬ ‫راحت‌طلبی و خودخواهی است‪ ،‬اما همواره مردان و زنانی بوده و هستند‬ ‫که برخالف شیب زمانه و زمینه‌های اجتماعی‪ ،‬رو به باال حرکت کنند‬ ‫‪32‬‬ ‫شهادت» و در دل عاشورا نهفته است‪ ،‬ابتدا «نسبی» کرده‪،‬‬ ‫سپس لغو و آن‌گاه حذف می‌کند‪ .‬زیرا نفسانیت و استکبار‪ ،‬با‬ ‫هر نوع «لجام عقلی» و «حد اخالقی» مخالف‌ است‪ .‬آنان‬ ‫همه‌چیز را تج��اری و بازاری می‌کنن��د و در دنیای کنونی‬ ‫چنین کردند و هیچ ارزش��ی را فراتر از «ل��ذت» و منفعت‬ ‫هرچه فردی‌تر و کمی‌تر‪ ،‬باق��ی نگذاردند تا «از جان و مال‬ ‫گذش��تن» را معقول بدانند‪ .‬مطابق این معرفت‌شناس��ی و‬ ‫انسان‌شناس��ی‪ ،‬هیچ‌‌چیز در ای��ن عالم‪ ،‬مهم‌ت��ر از «من»‬ ‫و «منافع من» نیس��ت تا جان و مال خ��ود را در راه آن به‬ ‫خطر اندازم و هیچ عقی��ده‌ای مهم‌تر از اصل «زنده‌بودن»‬ ‫بیولوژیک به هر قیمت و در هر ش��رایط نخواهد بود‪ ،‬پس‬ ‫در ایدئول��وژی مادی‪ ،‬ه��ر «عقیده» باید ب��ه نفع ملموس‌‬ ‫مادی دنیوی من باش��د‪ ،‬نه آنکه جان و مال من در خدمت‬ ‫«حقیقت» و «عقیده» باش��د‪ .‬حال آنکه منطق حسین(ع)‪،‬‬ ‫��روا َو َجا َه ُدوا فِی‬ ‫منطق قرآنی اس��ت‪« :‬الَّذ َ‬ ‫ِین آ َم ُنوا َو َ‬ ‫‌هاج ُ‬ ‫یل اللهَّ ِ ب ِ َأ ْم َوال ِ ِه ْم َو أَنفُسِ ِه ْم أَ ْع َظ ُم َد َر َجة عِن َد اللهَّ ِ َو ُأولَئِک‬ ‫َسبِ ِ‬ ‫ون»(‪)3‬؛ خداوند به صراحت و قاطعیت‪ ،‬میان آنان‬ ‫ُه ُم الْفَائ ِ ُز َ‬ ‫که از جان و مال در راه خدا و ارزش‌های متعالی می‌گذرند و‬ ‫آنان که نمی‌توانند بگذرند‪ ،‬مرز کشیده است‪.‬‬ ‫َیر ُأول ِی الضَّ َر ِر‬ ‫غ‬ ‫ون م َِن الْ ُمو ِمن َ‬ ‫یس َ��ت ِوی الْقَاع ُِد َ‬ ‫ِین ُ‬ ‫«لاَّ ْ‬ ‫یل اللهَّ ِ ب ِ َأ ْم َوال ِ ِه ْم َو أَنفُسِ ِه ْم فَضَّ َل اللهَّ ُ‬ ‫ون فِی َس��بِ ِ‬ ‫َو الْ ُم َجاه ُِد َ‬ ‫ِین َد َر َجة َوکلاّ‬ ‫ِین ب ِ َأ ْم َوال ِ ِه ْم َو أَنفُسِ �� ِه ْم َعلَى الْقَا ِعد َ‬ ‫الْ ُم َجا ِهد َ‬ ‫ْ‬ ‫َ‬ ‫ِین‬ ‫َو َع َد اللهَّ ُ الْ ُح ْس َ��نى َو فَضَّ َل اللهَّ ُ الْ ُم َجا ِهد َِی��ن َعلى القَا ِعد َ‬ ‫أَ ْجرا َعظِ یما»(‪)4‬؛ پس مجاهدین و قاعدین‪ ،‬هرگز «ارزش‬ ‫مساوی» ندارند‪ .‬آنها که از جان و مال خویش در راه «عقیده‬ ‫حق» می‌گذرند و آنها که نمی‌گذرند‪ ،‬برابر نیستند‪ .‬خداوند‪،‬‬ ‫برت��ری بخش��یده و «قیام‌کنندگان» را بر «نشس��تگان»‬ ‫‌ترجیح می‌دهد‪ .‬اما در منطق مادیون و شکاکان خودخواه‪،‬‬ ‫به راس��تی چه‌ترجیح عقلی در اینجا وجود دارد؟ خداوند در‬ ‫قرآن کریم از کس��انی تجلیل می‌کند ک��ه در راه ارزش‌ها‪،‬‬ ‫متجاوزان علیه جان بشر و عدالت و معنویت و ارزش‌های‬ ‫الهی را بکشند و کشته شوند‪ .‬چه کسانی می‌جنگند و کشته‬ ‫می‌ش��وند؟ آنان که با «جان» پای عقایدشان بایستند‪ ،‬نه‬ ‫برای منافع مادی خود دائما چرتکه بیندازند‪.‬‬ ‫‪ .18‬چه کسانی از شهادت می‌گریزند؟‬ ‫این منطق عاشوراست‪ .‬کس��انی عمال بنیاد ض ّدیت‬ ‫با «وحی» و «عقل» را پی ریختند و این بنای پوش��الی را‬ ‫باال آوردند که پیش‌تر در عرصه نظر‪ ،‬از معرفت‌ناشناس��ی‬ ‫«نس��بی‌گرا» و «ش��کاک» تا مکتب «اصال��ت لذت» و‬ ‫«اصالت دنیا» را پوش��ش دادند‪« .‬سکوالریسم»‪ ،‬در واقع‪،‬‬ ‫«اصالت دنیا» اس��ت؛ آخرت را به س��ایه ب��ردن‪« ،‬ابدیت‬ ‫انسان» را به حاش��یه راندن‪ ،‬تعالیم انبیارا ج ّدی نگرفتن و‬ ‫«وحی» را مبن��ای «حقوق» و «مش��روعیت اجتماعی»‪،‬‬ ‫قرار ندادن و «عقل و ش��رع» را مالک تش��خیص «حق»‬ ‫از «باطل» ندانس��تن است‪ .‬نه آنکه س��کوالریزم مطلقا با‬ ‫هر نوع «معنویتی»! مخالف باش��د‪ .‬دیدگاه‌های ضد جهاد‬ ‫و ض ّد ش��هادت همه از محصوالت نهض��ت «ضد وحی»‬ ‫و «ضد عقل» اس��ت و وظیفه ما به‌‌عنوان کس��انی که به‬ ‫منطق «عقالنیت دین��ی» معتقدیم‪ ،‬آن اس��ت که عالوه‬ ‫بر «وحی»‪ ،‬نس��بت به «عق��ل» نیز غی��رت بورزیم‪ ،‬زیرا‬ ‫«عق��ل»‪ ،‬پیامبر درونی خ��دا(‪ ،)5‬حجت‌اهلل(‪ )6‬و رس��ول‬ ‫حق(‪ )7‬است‪ .‬اس�لام حس��ینی می‌گوید پیامبران‪« ،‬عقل‬ ‫بیرونی‌»‪ ،‬یعنی همان «عقل»‌اند که از بیرون با ما س��خن‬ ‫می‌گویند و «عق��ل و فطرت» ما‪ ،‬پیامبر الهی اس��ت که از‬ ‫درون‪ ،‬با ما س��خن می‌گویند‪ .‬پس «عق��ل» و «فطرت»‬ ‫و «پیامبر»‪ ،‬رس��ول‌‌اهلل می‌باش��ند و خداوند دو سفیر ضد‬ ‫یکدیگ��ر‪ ،‬نمی‌فرس��تد‪ .‬هر جا تض��ادی می��ان «عقل» و‬ ‫«وحی»‪ ،‬میان «فطرت» و «دین»‪ ،‬ادعا ش��ود‪ ،‬بدانید که‬ ‫یکی از دو طرف را به درستی نشناخته‌اید و سوء‌تفاهم شده‬ ‫اس��ت‪ .‬چرا تضادی نیست؟ زیرا محال اس��ت خداوند مبدأ‬
‫حکیم واحد‪ ،‬به دو سفیر ناهماهنگ نمایندگی دهد تا موضع‬ ‫متناقض بگیرند‪.‬‬ ‫در فرهنگ اس�لامی‪ ،‬این دوگانگی این اس��ت‪ .‬چرا‬ ‫پیامبر اک��رم(ص) و اهل‌بی��ت(ع) و پی��ش از همه‪ ،‬قرآن‬ ‫کریم‪ ،‬آن همه بر «عقل»‪ ،‬تاکید کرده‌اند؟ آری «نقد عقل»‬ ‫بشر را می‌پذیریم اما «نفی عقل»‪ ،‬نفی «همه‌‌چیز» است‪.‬‬ ‫محدودیت‌های عقل‌ را می‌پذیریم‪ ،‬ام��ا «مبارزه با عقل»‬ ‫را هرگز‪.‬‬ ‫‪ .19‬عقل‪ ،‬خود را نقد و محدود می‌کند‬ ‫‪ .21‬هرمنوتیک یزید و جاهلیت جدید‬ ‫اینک نتیجه بگیریم‪« :‬عقل» را مطلق نمی‌کنیم‪ ،‬اما‬ ‫اجازه نمی‌دهیم که «عقل»‪ ،‬نفی شود‪ .‬حتی در ظهر عاشورا‬ ‫نخواهیم گذارد «عقل»‪ ،‬صحن��ه را ترک کند‪ .‬جزئی‌ترین‬ ‫اتفاقاتی که در ظهر عاش��ورا‌افت��اد‪ ،‬به هم��ان میزان که‬ ‫«عاشقانه» است و توجیه عرفانی دارد‪« ،‬عاقالنه» است و‬ ‫توجیه عقالنی داشته اس��ت‪ ،‬اگر «عقل»‪ ،‬نفی شود‪ ،‬دیگر‬ ‫هیچ حقیقتی را نمی‌توان نه «اثب��ات» و «نفی» و نه حتی‬ ‫«نقد» کرد‪.‬‬ ‫از س��وی دیگر‪ ،‬در طول تاریخ‪ ،‬کسانی آمدند تا به نام‬ ‫«عقل» یا «تجربه» یا «عرفان» بشری‪ ،‬عمال «وحی» را‬ ‫از دایره «معرفت»‪ ،‬حذف کنند‪ .‬چنانچ��ه امروز در الهیات‬ ‫اصطالحا مدرنی که از غرب‌ ترجمه می‌شود‪ ،‬از چند طریق‬ ‫دیگر در مقام ثب��وت و در مق��ام اثبات مورد ی��ورش قرار‬ ‫داده‌اند‪ .‬نخس��ت ثبوتا وحی و نبوت را تجربه‌ای خطاپذیر و‬ ‫بشری می‌دانند که لفظا‪ ،‬مضمونا و مفهوما‪ ،‬تابعی از متغیر‬ ‫«فرهنگ بش��ری» روزگار انبیا(ع) بوده اس��ت‪ .‬تجربه‌ای‬ ‫خطاپذیر که یک بشر عادی‪ ،‬آن‌را «معادل‌سازی مفهومی»‬ ‫کرده و الفاظ و کلماتی برای «مفاهیم روانی و ذهنی خود»‌‪،‬‬ ‫دس��ت‌ و پا کرده که در خور همان جامعه قبیله‌ای خرافی و‬ ‫جاهلی بوده اس��ت‪ .‬همچنین در مقام فهم و تفسیر نیز آن‬ ‫«حقیقت غیرالهی»‪ ،‬مخدوش‌تر و مش��وش‌تر می‌شود و با‬ ‫تفسیرهای متکثر و متضاد بشری‪ ،‬تکه‌پاره‪ ،‬نسبی‪ ،‬مشروط‪،‬‬ ‫تأویل��ی‪ ،‬مبهم‪ ،‬نامفه��وم و بی‌اعتبارتر می‌گ��ردد‪ .‬غرب و‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫‪« .20‬مطلق‌گرایی» له و علیه عقل‪ ،‬از دو سو!‬ ‫از این سنخ عبارات در عرفان کالسیک و آثار عرفان‬ ‫نظ��ری‪ ،‬از کس��انی چون «اب��ن عرب��ی» و «قیصری» و‬ ‫«قونوی» و دیگران‪ ،‬در «فتوحات»‪« ،‬ش��رح‌الفصوص» و‬ ‫«مصباح‌االنس»‪ ،‬بسیار دیده می‌شود که تصریح می‌کنند‬ ‫«عقل» را معتبر اما آسیب‌پذیر و محدود می‌دانند و «قلب»‪،‬‬ ‫را نه ضد «عقل» بلکه شریف‌تر از آن می‌دانند که در منطق‬ ‫ایشان «عشق»‪ ،‬ناقض «عقل» نیست ولی محدودیت‌های‬ ‫«عقل» را نیز یک به یک ش��مرده‌اند ک��ه نمی‌خواهم به‬ ‫‌تفصیل وارد شوم‪.‬‬ ‫مواردی از ای��ن قبیل که داوری‌ه��ای عقلی و حکم‬ ‫نظری‪ ،‬بسته به استعداد و عقل فیلسوفان مختلف‪ ،‬متفاوت‬ ‫بوده و این نش��ان می‌دهد «عقل»‪ ،‬مثال دچار نس��بیت و‬ ‫محدودیت است یا اختالفاتی که فالسفه بر سر «مساله‌ای‬ ‫واحد» دارند‪ ،‬دلیل بر آن اس��ت که پس قطعیتی مطلق در‬ ‫کشف «عقل» نمی‌توان داشت یا چرا حتی یک فیلسوف‪،‬‬ ‫در طول زم��ان‪ ،‬بارها در مس��اله‌ای‌ تجدیدنظ��ر می‌کند؟‬ ‫و اینکه اساس��ا با «عقل جزئی» چیزی غی��ر از جزئیات را‬ ‫نمی‌توان دانس��ت و نیز عقاید جزمی‌ غیر‌عقلی بسیاری در‬ ‫جامعه بشری‪ ،‬منتشر و نسل‌به‌نسل منتقل می‌شود و کسی‬ ‫از عقالنیت آنها س��وال نمی‌کند‪ ،‬حال آنکه هیچ دلیلی نیز‬ ‫به‌نفع آنان اقامه نشده و این‌‌همه نشان می‌دهد که نه بشر‪،‬‬ ‫موجودی کاملا عقالنی اس��ت و نه عقل‪ ،‬قدرت فراگیری‬ ‫دارد تا اش��راف بر همه‌‌چیز و امکان حل همه مس��ائل و به‬ ‫ویژه درک «حقایق بسیط» را داشته باشد‪ .‬زیرا آنچه جنس‬ ‫و فصل منطقی ندارد‪ ،‬قابل شناخت «حدی» نیست و تنها‬ ‫شناخت «رسمی»‪ ،‬یعنی ش��ناخت لوازم و آثار آنها ممکن‬ ‫است‪ .‬حتی «انسان» را به «حیوان ناطق» تعریف می‌کنند‬ ‫و در توضیح کلمه «حیوان» عباراتی چون جس��م‪ ،‬رش��د‪،‬‬ ‫حرکت‪ ،‬اراده‪ ،‬جوهر و ابعاد ثالثه می‌آید و عرفا در همه این‬ ‫کلمات‪ ،‬مناقشه می‌کنند که آیا این کلمات می‌تواند نشان‬ ‫دهد «عقل» ما مفهوم «انس��ان» را ش��ناخته است؟ از آن‬ ‫باالتر‪ ،‬آیا ما حتی «حقیقت مجرد» خودمان را می‌شناسیم؟‬ ‫حتی حقیقت «خود» را با عقل نمی‌توان ش��ناخت‪ .‬ما برای‬ ‫ش��ناخت «خود» دلیل نمی‌خواهیم؛ نه «دلیل» داریم و نه‬ ‫به‌دنبال «دلیل» هستیم‪.‬‬ ‫به‌رغم اش��کاالتی ک��ه ش��ده‪ ،‬در عین‌ ح��ال‪ ،‬حتی‬ ‫اشراقیون و عرفا (چه رسد به فالسفه مشّ اء)‪ ،‬از این سخنان‬ ‫نتیجه نگرفتند که «ادراکات عقلی» مطلقا نادرست است!‬ ‫بلکه نتیجه گرفتند که ادراکات عقلی‪ ،‬مطلقا درست نیستند‪.‬‬ ‫گفتند «مطلقا درست» نیست‪ ،‬نگفتند «مطلقا غلط» است‪.‬‬ ‫و این چیزی غیر از «ش��کاکیت معرفت‌شناختی» است که‬ ‫اکنون بر کل فرهنگ و فلس��فه و علوم انس��انی و معارف‬ ‫رسمی بش��ر در غرب و شرق عالم حاکم اس��ت‪ .‬از آن سو‪،‬‬ ‫متش��رعین‪ ،‬محدثین و متکلمی��ن نیز در «نق��د عقل» و‬ ‫مش��روط‌کردن «اطالق عق��ل»‪ ،‬اس��تدالل‌هایی قوی و‬ ‫ضعیف ارائه کردند که بخشی مجاب نشده‌است‪.‬‬ ‫غرب‌زدگان دنیاگرا با «مع��ارف وحیانی» چنین معامله‌ای‬ ‫کرده و چنین هدفی داش��ته‌اند و از س��وی دیگر‪ ،‬احکام و‬ ‫ارزش‌های اخالقی دین را عالوه بر آنکه تاریخ‌مند کرده و‬ ‫تاریخ مصرف آن را هم منقضی و نسخ‌ش��ده به دست بشر‪،‬‬ ‫اعالم کردند‪ ،‬با‌ترفندهای معوج هرمنوتیکی‪ ،‬معانی آن را‬ ‫هم مشوش کرده و مدعی ش��دند که می‌توان تفسیرهای‬ ‫کاملا متضاد و بدون هیچ ام��کان «داوری» از هر عبارتی‬ ‫و هر آیه و روایتی کرد تا عمال در این شبه‌تفس��یرها چیزی‬ ‫از «ایمان» و معیارهای نظری و عمل��ی دین باقی نماند و‬ ‫اثباتا نیز راه‌ها به س��وی حقیقت «دین» مسدود گردد‪ .‬این‬ ‫همان تفس��یری از وحی و دین اس��ت که اینک در غرب‪،‬‬ ‫گفتمان حاکم است و در کش��ورهای اسالمی با نام الهیات‬ ‫جدید و مدرن‪‌،‬ترجمه و «بومی» می‌ش��ود‏‪ .‬در این تفسیر‪،‬‬ ‫معلوم نیس��ت که اگر چیزی هم از «ایم��ان» باقی بماند‪،‬‬ ‫چه ارتباطی اوال با عقل و عقالنیت و معرف��ت دارد؟ ثانیا‪،‬‬ ‫چه نسبتی با وحی و معارف وحیانی دارد؟ و ثالثا‪ ،‬چه ربطی‬ ‫با شریعت و تکلیف الهی بش��ر در زمین دارد؟ دیگر آنکه با‬ ‫عدالت و حقوق بش��ر چه می‌کند؟ و حتی چه سر و کاری با‬ ‫«عقیده» دارد‏؟‬ ‫این پ��روژه حذف دی��ن از صحنه و به حاش��یه بردن‬ ‫آن‪ ،‬گرچه روش��نفکری و م��درن به نظر رس��یده و آخرین‬ ‫نس��خه آن به نام الهیات مدرن و پست‌مدرن غربی‪‌،‬ترجمه‬ ‫شده و با برچسب فلس��فه دین و کالم جدید و فلسفه زبان‬ ‫و‪ ...‬تئوریزه می‌ش��ود‪ ،‬اما ماهیتا همان کاری اس��ت که در‬ ‫عمل سیس��تم بنی‌امیه و معاویه کردند و ج��ای یزید را با‬ ‫امام‌حسین(ع) در مرکز امت اسالم تغییر دادند‪ .‬اموی‌ها هم‬ ‫اصل نبوت را بش��ری و غیرالهی‪ ،‬معرفی کردند و هم معیار‬ ‫اصلی تفسیر دین را دچار هرج و مرج کردند و امکان داوری‬ ‫عقلی و متنی را از مس��لمین گرفتند و عقالنیت و شریعت‬ ‫و عدال��ت را از دین تفکیک کردند‪ .‬ب��دون معرفت‪ ،‬چگونه‬ ‫می‌توان «مجاهد» ش��د؟! چه ایمان و معنویتی اس��ت که‬ ‫به هیچ معرفتی پشت‌گرم نباش��د‪ ،‬اما می‌تواند «مجاهد»‬ ‫پرورش دهد؟‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫منظور از «عقل» البته لزوما فلسفه کالسیک نیست‬ ‫و فیلس��وفان برجس��ته که همواره در تاریخ‪ ،‬نقش «وکیل‬ ‫‌مداف��ع» عق��ل را در حوزه عق��ل «نظ��ری» و «عملی»‪،‬‬ ‫بازی کرده‌ان��د‪ ،‬آنان نی��ز در باب «کامل‌نب��ودن عقل» و‬ ‫«خطاپذیری» و نقد محدودیت‌های «عقل» توس��ط خود‬ ‫عقل‪ ،‬بحث‌هایی به تفصیل دارند‪.‬‬ ‫جناب بوعلی که او را رئیس‌الفالسفه نامیده‌اند‪ ،‬صریحا‬ ‫می‌گوید‪« :‬اَل ُو ُ‬ ‫یس فِی ُقدر ِة َالبشَ ر‬ ‫قوف َعلی َحقایق االشیاء لَ َ‬ ‫َحن النَع ِر ُف م َِن االشیاء اال الخَ واص َو اللّوا ِزم و االعراض‬ ‫َو ن ُ‬ ‫الم ّق ِومة ل ِّ‬ ‫َ‬ ‫ُ‬ ‫ِ��کل واح ٍد مِنه��ا الدالّ ِة َعلی‬ ‫ُص��ول‬ ‫ف‬ ‫ال‬ ‫ف‬ ‫ر‬ ‫َو النَع‬ ‫ِ‬ ‫ُ‬ ‫َحقیقَته(‪»)8‬؛ در وسع و توان عقل بشر نیست که «حقیقت‬ ‫اش��یا» را دریابد و کنه «حقیقت» هیچ‌ چی��ز را نمی‌توانیم‬ ‫بدانیم‪ .‬عق��ل ما حداکثر‪ ،‬خواص و لوازم و عوارض اش��یا را‬ ‫درک می‌کند‪.‬‬ ‫این سخن کس��ی است که او را س��خنگوی فالسفه‬ ‫محسوب کرده‌اند‪ ،‬فیلسوف مشّ ائی صد در صد «عقل‌گرا»‬ ‫این‌گونه از «محدودیت عق��ل» می‌گوید‪ .‬بگذریم از آنچه‬ ‫در «عرفان نظری» یا «فلسفه اش��راق» گفته شده است‪.‬‬ ‫آنان در باب «عق��ل»‪ ،‬غیرت بوعلی را ندارن��د و حتی او را‬ ‫نقد می‌کنن��د‪« .‬قونوی» از جایگاه یک ع��ارف‪« ،‬بوعلی»‬ ‫را در «شفا» و «نجات»‪ ،‬یک قهرمان عقل‌گرای متصلب‬ ‫می‌داند که باالخره‪ ،‬در اواخر «اش��ارات»‪ ،‬اعتراف می‌کند‬ ‫«عقل» محدود اس��ت و بش��ر با این عقل‪ ،‬توان اشراف بر‬ ‫«حقیقت» هیچ‌‌‌چیز را ندارد و باید اهل «مش��اهده» بود نه‬ ‫«مش��افهه»؛ یعنی با گفت‌و‌گو و علم حصولی و این قبیل‬ ‫بحث‌های استداللی‪ ،‬بسیاری «حقایق بزرگ» را نمی‌توان‬ ‫«فهمید»‪ ،‬بلکه باید «دید»‪.‬‬ ‫اینهاست که در منطق کربالیی‪« ،‬مجاهد» در هنگامه نبرد‪ ،‬قساوت‬ ‫قلب ندارد‪ ،‬شهوت غلبه و پیروزی ندارد‪ ،‬صرفا به نتیجه مادی‪ ،‬فوری و‬ ‫شخصی مبارزه‪ ،‬فکر نمی‌کند‪ ،‬با همه وجود می‌داند که چه می‌خواهد و‬ ‫چه نمی‌خواهد‪ ،‬چشم دقیقی برای دیدن «جزئیات» دارد و در عین حال‪،‬‬ ‫یک شهادت‌طلب عاشورایی‪ ،‬باید از موضع باال به کل جهان و زندگی و به‬ ‫دیگران بنگرد و از ارتفاع به «کل تاریخ» بنگرد‬ ‫‪ .22‬مجاه�د عاش�ورایی‪ ،‬ن�ه «فاناتی�ک»‪ ،‬ن�ه‬ ‫«فیدئیست»‬ ‫این روش «مجاهد» درس��ت نمی‌کند‪« ،‬متعصب»‬ ‫درست می‌کند‪ .‬بدون معرفت و بدون ارتباط «معنویت» با‬ ‫«معرفت» چگونه می‌توان به کربال رفت؟ اساسا‪ ،‬مجاهد و‬ ‫شهید‪ ،‬مگر می‌تواند «فیدئیست» باشد و از «ایمان» منهای‬ ‫«عقل» و جدای از «معرفت» بگوید؟ چگونه می‌توان گفت‬ ‫معنوی ب��اش‪« ،‬ایمان» داش��ته باش ولی ن��وع اعتقادات‬ ‫تو مهم نیس��ت؟! «فیدئیس��م» به نام تفکیک «عقل» از‬ ‫«ایمان» به تقابل «عشق» و «عقل» دامن می‌زند‪.‬‬ ‫بعضی ب��زرگان مس��یحیت را دیده‌ام که عاش��ورای‬ ‫حس��ین(ع) را با تصلیب عیس��ی(ع) مقایس��ه کرده‌اند‪ .‎‬از‬ ‫«تفدیه» و فداش��دن عیس��ی(ع) بر صلیب‪ ،‬گفته و سپس‬ ‫«فدا شدن» حسین(ع) در عاشورا برای شفاعت بشریت را‬ ‫به آن تشبیه کرده‌اند! این یک سوء‌تفاهم است‪ .‬ما نهضت‬ ‫‪33‬‬
‫«عاش��ورا» را از حیث معرفتی‪ ،‬یک نهضت «فیدئیستی»‬ ‫نمی‌دانیم‪ .‬معتقد نیستیم که در عاشورا‪« ،‬ایمان از معرفت»‬ ‫و «عشق از عقل»‪ ،‬تفکیک شده اس��ت‪ .‬معتقد نیستیم که‬ ‫حس��ین(ع) به جای همه مومنان‪ ،‬همه شیعه‪ ،‬همه امت یا‬ ‫همه بش��ریت فدا ش��ده تا گناهان همه را بخرد‪ ،‬چنان‌چه‬ ‫معتقد نیستیم عیسي(ع) به صلیب رفته باشد‪ ،‬آن هم برای‬ ‫خریدن گناهان همه بشریت و بخشیده شدن آنان‪.‬‬ ‫‪ .23‬عاشورای حسین(ع) و صلیب عیسي(ع)؟!‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫ما معتقد نیستیم که مسیح(ع) یا حسین(ع)‪ ،‬مسئولیت‬ ‫مردم را از دوش آنان برمی‌دارند و خود به دوش می‌کشند‪.‬‬ ‫با عاشورای حسین(ع) از هیچ‌کس سلب مسئولیت نشده و‬ ‫نمی‌شود‪ .‬عاشورا «مسئولیت‌آور» است نه «مصونیت‌آور»‪.‬‬ ‫این برداشت از عاشورا را میان برخی شیعیان رایج کردند که‬ ‫حسین(ع) شهید شد تا ما گریه کنیم و گناهانمان بخشیده‬ ‫شود‪ ،‬یا شله و آش نذری دهیم تا بخشی از ربا و نزول‌هایی‬ ‫که خورده‌ایم و گناهانی که کرده‌ایم‪ ،‬جبران شود‪ .‬این همان‬ ‫برداشت کلیسا از ادعای به‌صلیب‌رفتن عیسي(ع) است که‬ ‫حسین(ع) در عاشورا شهید شده باشد تا با گریستن بر او ما‬ ‫بخشیده شویم‪.‬‬ ‫ش��کی نیس��ت که با گریه بر حس��ین(ع)‪ ،‬گناهانی‬ ‫بخشیده می‌شود‪ .‬شفاعت امام حسین(ع) در قیامت‪ ،‬آرزوی‬ ‫بزرگ همه ماست و‌تردید ندارم که گریه بر حسین(ع)‪ ،‬در‬ ‫جلب عفو و رحمت خداوند‪ ،‬در تلطیف روح انسان‪ ،‬در متوجه‬ ‫‌کردن ما به قصورها و تقصیرهایم��ان‪ ،‬در منقلب‌ کردن و‬ ‫پش��یمان‌کردن ما از خطاها و تالش برای توبه و جبران و‬ ‫تجدیدنظر در زندگی‌ عمیقا موثر است‪ .‬کمترین ثمره گریه‬ ‫بر حسین(ع)‪ ،‬آن است که هر بار اعالم می‌کنیم ما در جبهه‬ ‫حسینی و یزیدی تاریخ‪ ،‬بیطرف و خنثی نیستیم و حتی گریه‬ ‫مصنوعی‪« ،‬تباکی» و تظاهر به گریه نیز اعالم موضع است‬ ‫که ما در صف حس��ین(ع) و با حسینی‌های تاریخ‌ هستیم و‬ ‫خواهیم ماند و نه بیطرف و نه با یزیدی‌ها نیستیم‪ .‬گریه بر‬ ‫حسین(ع) هم عبادت است و هم سیاست‪.‬‬ ‫اما نه به ای��ن معنا که مس��یح ما به صلیب عاش��ورا‬ ‫رف��ت و در کربال قطعه‌قطعه ش��د‪ ،‬برای آنک��ه گناهان ما‬ ‫بخش��یده ش��ود‪ .‬تالش برای غیرسیاس��ی کردن عاشورا‬ ‫و توجیه عافیت‌طلبی‌ه��ا و بیطرفی‌های م��ا‪ ،‬یک خیانت‬ ‫معرفتی به امام حس��ین‌بن‌علی(ع) است و اتفاقا مورد تایید‬ ‫اموی‌ها و ش��خص یزید هم بود‪ .‬جریان تفکیک‌ «ایمان»‬ ‫از «عقیده»‪ ،‬جدایی «عش��ق» از «عقل» و تقابل جهاد و‬ ‫ش��هادت با «معرفت» را که تداوم «ایم��ان غیرعقالنی»‪،‬‬ ‫تعصب و زائده‌ای فیدئیس��تی اس��ت‪ ،‬مجددا در دهه‌های‬ ‫ّ‬ ‫اخیر می‌کوش��ند وارد گفت‌وگوهای اسالمی کنند و صرفا‬ ‫اهداف فرهنگی ندارند‪ ،‬بلکه انگیزه‌های صریح سیاس��ی‬ ‫نیز در کار اس��ت‪ .‬مبنای این ایده‪« ،‬ایمان بدون موضوع»‪،‬‬ ‫«معنویت کور» و دینداری بدون معرفت اس��ت که ایمان‬ ‫را امری صرفا «سابژکتیو» دانس��ته و به «واقعیت عینی»‪،‬‬ ‫کاری ندارد و از «تجربه دینی» بی‌ربط با امر آفاقی می‌گوید‬ ‫که حتی «امر انفُس��ی» را نیز به معنایی که عرفا و حکمای‬ ‫مس��لمان می‌گویند‪ ،‬پس می‌زن��د و تنها ی��ک امر ذوقی‪،‬‬ ‫ساختگی و شخصی است که تاثیری در مقوالت اجتماعی‬ ‫و عدالت‌خواهانه و انقالبی ندارد و فاقد توضیح اس��تداللی‬ ‫نیز است‪.‬‬ ‫وقتی «عقاید دینی»‪ ،‬دیگر از سنخ «معارف و آگاهی»‬ ‫نباشد و «تعبد» به ضد «تعقل» معنا شود و صرافا کارکردی‬ ‫و فونکسیونالیس��تی به دین نگریس��ته ش��ود‪ ،‬هیچ دینی‬ ‫در این منطق‪ ،‬نه قابل اثب��ات و نه قابل نف��ی خواهد بود‪،‬‬ ‫همه ادیان با یکدیگر و با بی‌دینی! مس��اوی شده‪ ،‬توحید و‬ ‫ش��رک و حق و باطل و عقل و خرافه‪ ،‬همه یکی می‌شود و‬ ‫«حقانیت منطقی» به مفهوم «صدق» و «تطابق با واقع»‬ ‫در هیچ دی��ن و مکتبی‪ ،‬ن��ه ضرورت و نه ام��کان نخواهد‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫‪34‬‬ ‫داش��ت‪« .‬دین حق» یا «دین برت��ر»‪ ،‬بی‌معنی خواهد بود‬ ‫زیرا وقتی اس��تداللی نباش��د‪ ،‬عقالنیت‪ ،‬معرفت و معیاری‬ ‫نباش��د‪ ،‬ادیان و عقاید با یکدیگر چه تفاوت��ی می‌کنند؟ و‬ ‫اصوال میان دین با کفر چه تفاوت معرفتی اس��ت؟ در این‬ ‫منطق‪« ،‬ش��رک» و «توحید»‪ ،‬محترم و «اس��تدالل» با‬ ‫«عدم اس��تدالل» و «عقل» با «جهل»‪ ،‬مس��اوی است و‬ ‫حق و باطل بی‌معناست‪ .‬این منطق ضدمنطق‪ ،‬حتی برای‬ ‫حفظ ایمان توصیه می‌کند که در حوزه عقاید‪ ،‬قید «یقین»‬ ‫را بزنید و به هیچ‌مفهوم نظری‪« ،‬عقیده»‌ معرفتی نداشته‬ ‫باش��ید‪« .‬ش��کاکیت» را با «ایمان»‪ ،‬قابل جم��ع می‌دانند‬ ‫و آن را «بی‌ق��راری» می‌نامن��د بدان معنی ک��ه موضوع‬ ‫«ایم��ان»‪ ،‬هیچ «م��رز معرفت��ی»‪« ،‬هوی��ت منطقی» و‬ ‫«واقعیت تاریخی» ندارد‪.‬‬ ‫‪ .24‬ایمان بدون تصدیق و تصور‪ ،‬پلورالیزم اموی‬ ‫دعوت به «ایم��ان ب��دون تصدیق» و حت��ی بدون‬ ‫«تصور»‪ ،‬دعوت ب��ه ایمان کور و در واق��ع‪ ،‬همان تعصب‬ ‫تعصب‌ها با یکدیگر‬ ‫و جهالت است‪ .‬بدین معنی‪ ،‬آری همه ّ‬ ‫مس��اوی‌ اس��ت‪ .‬با این حس��اب می‌بینید که اگ��ر یزید با‬ ‫تئوریزه کردن اس�لام بی‌محتوا و نفی معیار داوری (کتاب‬ ‫خبر‬ ‫و عترت) و انکار هویت معرفتی و تاریخی اس�لام (ال ٌ‬ ‫جاء و ال وح��ی نَ َز َل)‪« ،‬مدرن» به حس��اب می‌آید‪« ،‬ایمان‬ ‫تعصب جاهل��ی یعنی ایمان‬ ‫مدرن» غ��رب جدید‪ ،‬نیز ب��ه ّ‬ ‫بدون استدالل‪ ،‬تبدیل می‌ش��ود‪ .‬منطقی که دین و معارف‬ ‫دینی را اساسا خرافه یا ساخته بش��ر می‌داند‪ ،‬بی‌شک همه‬ ‫ادیان و اندیش��ه‌ها را باید هم س��اختگی و علی‌السویه که‬ ‫هیچ یک‪« ،‬ارزش معرفتی» ندارن��د‪ ،‬بداند؛ همه خرافه‌اند‬ ‫و خراف��ات‪ ،‬همه مس��اوی و ه��ر گروهی به یک��ی از آنها‬ ‫عالقه‌مندند‪ ،‬پس همه «محتر‌م» نیز می‌باش��ند‪ ،‬به شرط‬ ‫آنکه شخصی‪ ،‬درونی و تابع قانون سکوالر باشند‪ ،‬دولت‌ها‬ ‫و حکومت‌ها نی��ز باید در براب��ر همه خراف��ات آرام‌بخش‬ ‫بیطرف باشند‪.‬‬ ‫ببینید که ریشه پلورالیزم دینی و این گونه تکثرگرایی‬ ‫و تسامح‌افراطی ش��کاکانه یا مادی در کجاست؟ و به این‬ ‫معنا الابالی‌گری یزید و یزیدیان تاریخ در عرصه «عقايد»‬ ‫و منطق نس��بی‌گرایی در عرصه اخالق و حقوق و تشکیل‬ ‫حکومت سکوالر و دنیاگرا به نام خالفت اسالمی! آیا مدرن‬ ‫نیست؟‬ ‫‪« .25‬هدایت» و «ضاللت»‪ ،‬مساوی است!‬ ‫ایم��ان اس�لامی‪« ،‬آگاه��ی» و بلکه اس��تغراق در‬ ‫«آگاهی» درونی و بیرونی اس��ت و گرچه از حیث جایگاه‪،‬‬ ‫هر ایمانی «انفس��ی و قلبی» یا درونی و فردی اس��ت‪ ،‬اما‬ ‫از حیث «موض��وع و متعلق»‪ ،‬پایگاه معرفتی و اس��تداللی‬ ‫دارد و واقع��ی (‪ )Factual‬ی��ا معطوف ب��ه «واقعیت عینی‬ ‫همگانی» اس��ت‪ ،‬بنابراین معنا ندارد که از تساوی منطقی‬ ‫همه عقای��د با یکدیگ��ر س��خن بگوییم‪ .‬عقای��د «حقه و‬ ‫صادق» نمی‌توانن��د با عقاید «باط��ل و خرافات و کذب»‪،‬‬ ‫برابر باش��ند چن��ان چه «هدای��ت» و «ضالل��ت»‪« ،‬حق‬ ‫و باط��ل»‪ ،‬واقع��ا و عین��ا متف��اوت و نقی��ض‌ یکدیگرند‪.‬‬ ‫ایمان در فرهنگ امام‌ حس��ین(ع)‪« ،‬جه��ش در تاریکی»‬ ‫و «ریس��ک معرفت��ی» نیس��ت؛ «آگاه��ی» اس��تداللی‬ ‫و شهودی است‪.‬‬ ‫امام‌حسین(ع)‪ ،‬عشق و ایمانی را می‌پذیرد که از سویی‬ ‫ریش��ه در «عقالنیت و معرفت» و عقیده روشن و از سوی‬ ‫دیگر‪ ،‬مرتبط با «ش��ریعت» و «قانون معطوف به عدالت»‬ ‫و «حقوق و وظایف» بش��ر باش��د و نیز رابطه‌اش با جهاد و‬ ‫شهادت و تالش اجتماعی عینی برای تحقّق حق و ابطال‬ ‫باطل‪ ،‬معلوم باشد‪ .‬ایمان حسین(ع)‪« ،‬ایمان در صحنه» با‬ ‫پشتوانه معرفتی است‪« .‬عاش��ورا» روز گره‌خوردن «ایمان‬ ‫و تجربه باطنی» با «عدالت اجتماعی» و وظیفه سیاس��ی‪،‬‬ ‫حقوقی و اقتصادی اس��ت‪« .‬کربال» س��رزمین یکی‌‌شدن‬ ‫«عش��ق و عقل»‪« ،‬ش��رع و عقل»‪« ،‬رحم��ت و جهاد»‪،‬‬ ‫«عقالنیت و شهادت» و محشر «وحدت همه متکثرات»‬ ‫و آشتی «تضادهای صوری و ظاهری» است‪ .‬ظهر عاشورا‬ ‫در «کربال»‪ ،‬میان «عشق و عقل» کشمکش و نزاع نبود‪.‬‬ ‫«عشق»‪ ،‬عاقل و «عقل»‪ ،‬عاشق شد‪« .‬رحمت»‪ ،‬جهادی و‬ ‫«جهاد»‪ ،‬رحمانی بود و مهربان‌ترین انسان‌ها‪ ،‬مجاهدترین‬ ‫بودند‪ .‬در ظهر عاش��ورا‪« ،‬عقل»‪ ،‬متش��رع بود و «شرع»‪،‬‬ ‫عقالنی‪.‬‬ ‫‪ .26‬جمع‌بندی معرفتی در کربال‬ ‫در کرب�لا‪« ،‬تجرب��ه معن��وی باطن��ی»‪ ،‬منش��أ‬ ‫«عدالت‌خواه��ی» ش��د و قهرمانان «عدال��ت اجتماعی»‬ ‫بیش از همه عارفان ش��رقی‪« ،‬معنوی» و «از دنیاگذشته»‬ ‫بودند‪ .‬درس��ت است که ش��یب تاریخ طبیعی بشر به سوی‬ ‫راحت‌طلب��ی و خودخواهی اس��ت‪ ،‬ام��ا همواره م��ردان و‬ ‫زنانی بوده و هستند که برخالف ش��یب زمانه و زمینه‌های‬ ‫اجتماعی‪ ،‬رو به ب��اال حرکت کنند‪ .‬ظهر عاش��ورا‪ ،‬تفکیک‬ ‫«معنویت» از «معرفت»‪ ،‬محال ش��د‪ .‬تفکی��ک «تجربه‬ ‫دین��ی» از «معرفت دین��ی»‪ ،‬ممکن نبود‪ .‬ظهر عاش��ورا‪،‬‬ ‫تعصب و جهالت به کار نمی‌آم��د و دردی دوا نمی‌کرد‪ .‬آنها‬ ‫ّ‬ ‫که بر‌اساس «تعصب» آمده بودند‪ ،‬بریدند و تا انتها نماندند‪،‬‬ ‫آنان نیز که با «ش��ک و ش��کاکیت» آمده بودن��د تا آخر به‬ ‫استقبال «ش��هادت» نرفتند‪ .‬ظهر عاش��ورا‪ ،‬ظهور «یقین‬ ‫معرفت��ی» و «تواضع معرفتی» توأمان در صحنه اس��ت و‬ ‫هر دو دس��ت در دس��ت حاضر بودند‪« .‬جاهل» نمی‌تواند‬ ‫ب��رای «مجهول»‪ ،‬ف��داکاری کن��د و «عالم» اگ��ر برای‬ ‫متعصب‪،‬‬ ‫«معلوم»‪ ،‬ف��داکاری نکند‪ ،‬پس نه ش��کاک و نه ّ‬ ‫نبوده است‪.‬‬ ‫آنگاه که‪« ،‬عقل و عشق» با یکدیگر گره زده شدند‪،‬‬ ‫«عالم» برای «معلوم»‪ ،‬فداکاری می‌کند‪ .‬بی‌ش��ک حتی‬ ‫فداکارترین و استش��هادی‌ترین آدم‌های تاریخ که در ظهر‬ ‫عاش��ورا به مثابه الگوی همه مجاه��دان ازل و ابد‪ ،‬ظهور‬ ‫کردند‪ ،‬حتی آنان محاسبه «هزینه‪ -‬فایده» کردند و عاقالنه‬ ‫سود و ضرر را سنجیدند‪ ،‬اما نه‌تنها س��ود و ضرر در فرآیند‬ ‫«دنیا»‪ ،‬بلکه س��ود و ضرر در فرآیند «ابدی��ت» را دیدند و‬ ‫نه‌تنها به سود خود‪ ،‬بلکه به س��ود همه بشریت اندیشیدند‬ ‫و مهم‌تر از آن‪ ،‬حس��اب س��ود و ضرر را از حساب «حق و‬ ‫باطل» جدا نکردند‪.‬‬ ‫اینهاست که در منطق کربالیی‪« ،‬مجاهد» در هنگامه‬ ‫نبرد‪ ،‬قساوت قلب ندارد‪ ،‬شهوت غلبه و پیروزی ندارد‪ ،‬صرفا‬ ‫به نتیجه مادی‪ ،‬فوری و ش��خصی مبارزه‪ ،‬فکر نمی‌کند‪ ،‬با‬ ‫همه وجود می‌داند که چه می‌خواهد و چه نمی‌خواهد‪ ،‬چشم‬ ‫دقیقی برای دی��دن «جزئی��ات» دارد و در عین حال‪ ،‬یک‬ ‫شهادت‌طلب عاشورایی‪ ،‬باید از موضع باال به کل جهان و‬ ‫زندگی و به دیگران بنگرد و از ارتفاع به «کل تاریخ» بنگرد‬ ‫و آنگاه دست به انتخاب سرنوشت‌ساز زند و محال است یک‬ ‫حرکت انقالبی بدون هدف روشنی که بیش از همه زندگی‪،‬‬ ‫بیارزد‪ ،‬بتواند فداکارانه پیش رود‪ .‬بدون «معرفت» و «یقین»‬ ‫می‌توان شعار داد و تا نزدیک کربال هم آمد‪ ،‬اما محال است‬ ‫بتوان جلوتر رفت و به آس��تانه «حقیقت» نزدیک‌تر ش��د‪.‬‬ ‫حماسه فدا‪ ،‬نه با شک و جهل می‌سازد‪ ،‬نه با خرافات و تلقین‬ ‫تعبدی که ض ّد عقل باشد و نه با ایمانی که با معرفت نباشد‪.‬‬ ‫و ّ‬ ‫حجت عقلی است‪ ،‬اگر ریسک‌پذیری هم‬ ‫مبارزی که فاقد ّ‬ ‫دارد‏‪ ،‬از نوع «تهور» است نه «شجاعت»‪.‬‬ ‫ش��هید کربالیی‪ ،‬قهرم��ان گره زدن «ش��رع و عقل‬ ‫و عش��ق» اس��ت و فتوح��ات معرفت‌ش��ناختی و معرفتی‬ ‫عاش��ورائیان‪ ،‬ک��م از فتوحات سیاس��ی ایش��ان و س��لب‬ ‫مش��روعیت از امویان نبود‪ .‬پیام معرفتی و فتوحات منطق‬ ‫عاش��ورایی را هرگز از یاد نبریم که جاودانه باد «ش��رع»‪،‬‬ ‫زنده‌باد «عقل» و پاینده‌باد «عشق»‪g .‬‬
‫شماره ‪1‬‬ ‫آذر ‪91‬‬ ‫اولينشمارهمجلهتصويريمثلث‬ ‫منتشرشد‬ ‫تو‌گو با عبدالرضا هاللی و روح اهلل‌بهمنی‬ ‫گف ‌‬ ‫به مناسبت ماه محرم‬ ‫به همراه تصاویری از مجالس عزاداری‬
‫نقدونظر‬ ‫سلفي‌ها عليه شوراي مخالفان‬ ‫چرا آمريكا شوراي مخالفان را به رسميت نشناخت؟‬ ‫نـقدونظر‬ ‫‪1‬‬ ‫حسین رویوران‪ /‬كارشناس مسائل بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫گروه‌های مخالف دولت س��وریه به منظ��ور برقراری‬ ‫اتحاد در دوحه قط��ر گرد‌هم آمد و با امض��ای توافقنامه‌ای‬ ‫تشکیل ائتالف جدید خود را که دربردارنده گروه‌های مختلف‬ ‫و جریان‌های مخالف دولت سوریه است‪ ،‬اعالم کردند‪ .‬این‬ ‫گروه‌ها «احمد معاذ الخطیب»‪ ،‬یکی از مخالفان سرشناس‬ ‫دولت سوریه و امام سابق مسجدجامع بنی‌امیه دمشق را به‬ ‫ریاس��ت این ائتالف برگزیدند‪ .‬این توافقنامه که به امضای‬ ‫جورج صبره‪ ،‬رئیس ش��ورای ملی مخالفان س��وری و معاذ‬ ‫الخطیب رسیده‪ ،‬اولین ائتالف مخالفان سوری است که تقریبا‬ ‫تمام گروه‌های مخالف دولت این کشور را در خود جمع کرده‬ ‫و بنا به گفته مخالفان وظیفه تشکیل دولت انتقالی را برعهده‬ ‫دارد‪ .‬با تشکیل شورای جدید مخالفان سوریه در دوحه قطر‪،‬‬ ‫دولت فرانسه به سرعت این ش��ورا و رهبر آن را به رسمیت‬ ‫ش��ناخت‪ ،‬اما ایاالت متحده آمریکا در برخ��وردی متفاوت‬ ‫همچنان نس��بت به پذیرش و به رسمیت شناختن این شورا‌‬ ‫تردید دارند‪ .‬از همین رو ب��اراک اوباما‪ ،‬رئیس‌جمهور آمریکا‬ ‫در اولین کنفران��س مطبوعاتی خود ضمن ابراز خرس��ندی‬ ‫از تشکیل ائتالف ش��کل گرفته تاکید کرد که اعضای این‬ ‫ائتالف را به‌عنوان دولت در تبعید نمی‌شناس��د‪ ،‬بلکه آنها را‬ ‫نماینده اپوزيسیون می‌داند‪ .‬شاید دلیل این‌تردید به ساختار‬ ‫مخالفان در سوریه برگردد‪ .‬به‌عبارت دقیق‌تر در صحنه سوریه‬ ‫معارضه‌ای وجود دارد که بخش��ی از آن سلفی‪ ،‬اخوانی است‬ ‫و بخش��ی دیگر س��لفی و تکفیری که همان القاعده است‪.‬‬ ‫ایاالت‌متحده آمریکا هم با وجود این گروه‌ها در تضاد و تقابل‬ ‫است و نسبت به فعالیت برخی از آنها‌تردید دارد‪ ،‬به‌خصوص‬ ‫بعد از حوادث لیبی و حمله برخی از گروه‌های سلفی به سفارت‬ ‫آمریکا در بنغازی و کشته‌شدن سفیر و چند تن از دیپلمات‌های‬ ‫این کشور‌تردید و تضاد آمریکا با این گروه‌ها بیش از گذشته‬ ‫شده اس��ت‪ ،‬چرا که پیش از این حوادث‪ ،‬حجم گسترده‌ای از‬ ‫کمک‌های آمریکا از طریق ناتو ب��ه این گروه‌های حاضر در‬ ‫صحنه لیبی انجام شد‪ .‬اما در نهایت این گروه‌های سلفی در‬ ‫مقابله با آمریکا چنین رفتاری را از خود بروز دادند‪ .‬بر همین‬ ‫‪36‬‬ ‫اساس دولتمردان آمریکایی تا حدی دچار‌تردید در حمایت از‬ ‫گروه‌های اسالمی سلفی و س��لفی تکفیری شدند‪ .‬از سوی‬ ‫ی تردید آمریکا نسبت به فعالیت این نوع‬ ‫دیگر در بررسی چرای ‌‬ ‫گروه‌ها باید به تجربیات این کشور در زمان تشکیل ائتالف‬ ‫و شورای ملی س��وریه بازگش��ت‪ .‬با‌توجه به آنچه در ابتدای‬ ‫تشکیل شورای ملی س��وریه رخ داد‪ ،‬ش��اید بتوان گفت که‬ ‫آمریکا تجربه‌ای ناکام و ناموفق در عرصه سوریه دارد‪ .‬چندی‬ ‫پیش بود که هیالری کلینتون‪ ،‬وزیر خارجه آمریکا خواستار‬ ‫تشکیل شورای ملی سوریه شد و این بحث را مطرح کرد و در‬ ‫آن شرایط آمریکایی‌ها در راس کشورهای خواستار تشکیل‬ ‫چنین شورایی بودند‪ ،‬اما بعد از گذشت یک ماه خانم کلینتون‬ ‫عنوان کرد که شورای ملی س��وریه نماینده همه معارضان‬ ‫نیست بلکه تنها بخشی از معارضان را نمایندگی می‌کند و این‬ ‫نوع دوگانگی در گفتار و رفتار به نوعی شکست سیاست‌های‬ ‫آمریکا را نشان می‌دهد‪ .‬وزیر خارجه آمریکا همچنین مطرح‬ ‫کرد که این کشور نسبت به مخالفان سوریه و میزان پایگاه‬ ‫اجتماعی آنها در داخل دچار‌تردید شده است‪ .‬بر همین اساس‬ ‫به نظر می‌آید آمریکا که تا چندی قبل از معارضان در سوریه‬ ‫حمایت می‌کرد‪ ،‬نباید تشکیل شورای ملی یا ائتالف جدید را‬ ‫زیر سوال ببرد و در اتخاذ مواضع نباید مطرح کند که شورایی‬ ‫تحت عنوان ش��ورای ملی س��وریه نماینده همه گروه‌های‬ ‫معارض نیست‪ ،‬چراکه به‌نوعی مواضع پیش��ین خود را زیر‬ ‫س��وال برده اس��ت‪ ،‬مگر اینکه موضع و رویکرد جدیدی در‬ ‫عرصه سیاس��ت خارجی ایاالت‌متحده ش��کل گرفته باشد‬ ‫که س��ردمداران این کشور را به این س��مت و سو سوق داده‬ ‫است‪ .‬با همه این تفاسیر تنها برداش��تی که از این نوع رفتار‬ ‫و نگرش آمریکایی در طرح مواضع جدید نس��بت به ائتالف‬ ‫جدید معارضان می‌توان داش��ت‌تردید این کشور نسبت به‬ ‫آینده فعالیت این گروه‌ها در عرصه سوریه است‪ .‬تغییر مواضع‬ ‫آمریکا نسبت به گروه‌های مخالف سوری حاصل مجموعه‌ای‬ ‫از عوامل است؛ اینکه آمریکا در بحران سوریه به‌دنبال تضعیف‬ ‫ارتش این کش��ور است‪ .‬به‌‌عبارتی ارتش س��وریه را خطری‬ ‫بالقوه برای خود می‌داند البته اس��رائیل نیز خود را در معرض‬ ‫خطر ارتش سوریه می‌بیند‪ .‬بر همین اس��اس برای خروج از‬ ‫چنین بحرانی به آمریکا فشار می‌آورد که به‌گونه‌ای در تحقق‬ ‫اهداف اسرائیل برای تضعیف ارتش سوریه و درگیر کردن آن‬ ‫در داخل اقدام کند‪ .‬بنابراین آمریکا تحت فش��ار برای انجام‬ ‫چنین کاری در عرصه سوریه اس��ت‪ .‬از دیگر سو در صحنه‬ ‫سیاس��ت خارجی آمریکا تغییری راهبردی در حال رخ دادن‬ ‫اس��ت‪ ،‬به‌نوعی که حرکت از خاورمیانه به خاور دور در حال‬ ‫شکل‌گیری است‪ .‬شاید اولین سفر باراک اوباما‪ ،‬رئیس‌جمهور‬ ‫آمریکا بعد از انتخاب به‌سوی کشورهایی نظیر تایلند‪ ،‬میانمار‬ ‫و‪ ...‬بر پایه همین تغییر رویکرد باشد‪ .‬چون راهبرد جدید آمریکا‬ ‫مبتنی بر محاصره چین است و مدتی پیش هم اعالم کردند‬ ‫که در نظر دارند تا حضور نظامی خود را به اقیانوس آرام منتقل‬ ‫کنند‪ ،‬بنابراین باید حضور نظامی خود در خاورمیانه را تقلیل‬ ‫دهد تا بتواند در آنجا حضور یابد و همچنین بتواند استراتژی‬ ‫جدید خود را دنبال کند‪.‬‬ ‫چنین رویکردی در آمریکا مطرح است و برنامه‌ریزی‌ها‬ ‫و اس��تراتژی‌ها در ای��ن جهت حرک��ت می‌کن��د‪ ،‬بنابراین‬ ‫مجموعه‌ای از متغیرها در آمریکا تاثیرگذار است و عمال این‬ ‫کشور را به س��متی می‌برد که مقداری سیاست خاورمیانگی‬ ‫خود را کاهش دهد؛ ضمن اینکه این سیاس��ت را با مقداری‌‬ ‫تردید دنبال کند‪ .‬در تحوالت سوریه کشورهای مختلفی از‬ ‫جمله روسیه نیز دخیل هستند و البته روس‌ها با آمریکایی‌ها‬ ‫نقاط اشتراک و افتراقی نس��بت به روند بحران سوریه دارند‪.‬‬ ‫همواره روس‌ها با سلفی‌های تکفیری حاضر در چچن (منطقه‬ ‫مسلمان‌نشین روسیه) در تقابل و برخورد هستند و جنگ‌های‬ ‫نظامی مختلفی نیز در این منطقه رخ داده و بر همین اساس‬ ‫روسیه با فعالیت این گروه‌ها به‌شدت مخالف است و به نظر‬ ‫می‌آید که یکی از نقاط اشتراک روسیه و آمریکا در موضوع‬ ‫ائتالف معارضان سوریه نیز همین مخالفت با گروه‌های سلفی‬ ‫تکفیری باشد‪ .‬چرا‌که آمریکا نیز در چارچوب وقایع ‪11‬سپتامبر‬ ‫با گروه‌های القاعده‪ ،‬سلفی و تکفیری‌ها مشکل پیدا کرده و‬ ‫درحال حاضر عدم‌همکاری و همراهی و همچنین برخورد با‬ ‫این گروه‌ها از اولویت‌های سیاسی این کشورهاست‪ .‬هرچند‬ ‫گاهی برخی از مسئوالن آمریکایی با گروه القاعده برای حفظ‬ ‫منافع همکاری‌هایی را انجام می‌دهند‪ .‬موضوع بحران سوریه‬ ‫نیز یکی از این موارد است‪ .‬بر همین اساس تصور می‌کنم در‬ ‫این راستا اشتراکاتی بین روس��یه و آمریکا در صحنه سوریه‬ ‫وجود داشته باشد‪ ،‬چرا‌که هر دو از تحرکات گروه‌های سلفی و‬ ‫تکفیری احساس خطر می‌کنند؛ هرچند تاکنون آمریکا از این‬ ‫اشتراکات چشم‌پوش��ی می‌کرده‪ ،‬اما در شرایط موجود شاید‬ ‫با‌نوعی تامل بیشتر در این زمینه برخورد کند‪ .‬نكته مهم ديگر‬ ‫در تاييد اين فرضيه كه تكفيري‌ها در ميان مخالفان دست باال‬ ‫را دارند مخالفت آنها با اپوزيسيون‌سازي غرب تحت عنوان‬ ‫شوراي مخالفان است؛ موضوعي كه در نهايت تالش محور‬ ‫تركيه‪ ،‬قطر و غرب را دچار چالش در سوريه مي‌كند‪g .‬‬
‫مزيت‌هاي محور شرق‬ ‫داليل اختالف آمريكا با غرب در سوريه چيست؟‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫‪2‬‬ ‫گروه‌های مختلف معارض س��وریه با حضور در دوحه‬ ‫قطر چندی پیش درصدد ایجاد نوعی اتحاد و وحدت بودند‬ ‫که در نتیجه منجر به تشکیل ائتالفی جدید از این گروه‌ها‬ ‫به رهبری «احمد معاذ الخطیب» شد‪.‬‬ ‫طرح و ایده ابتدایی تش��کیل کنف رانس دوحه نتیجه‬ ‫یک سلسله رایزن ی‌های مشترک آمریکا‪ ،‬غرب و سه بازیگر‬ ‫منطقه‌ای یعنی عربستان‪ ،‬قطر و ترکیه بود که عمده اصرار‬ ‫به تش��کیل چنین کنف رانس��ی در دوحه از سوی امیر قطر‬ ‫صورت گرفت‪.‬‬ ‫این کنفرانس اندکی پ��س از انتق��اد خانم هیالری‬ ‫کلینت��ون‪ ،‬وزیرخارج��ه آمری��کا نس��بت ب��ه‌ب ی‌تحرکی‬ ‫شورای ملی س��وریه تش��کیل ش��د‪ .‬برآیند این نشست و‬ ‫حاصل مذاکرات گروه‌ه��ای ش��رکت‌کننده در اجالس در‬ ‫واقع ش��کل‌گیری مجموع��ه‌ای تحت عنوان «ش��ورای‬ ‫ائت�لاف انقالبی��ون س��وریه» ب��ود ک��ه ریاس��ت آن به‬ ‫عه��ده ش��خصی به‌ن��ام «احم��د مع��اذ الخطی��ب» که‬ ‫ام��ام جماع��ت س��ابق مس��جد ام��وی دمش��ق و یکی‬ ‫از رهب��ران تن��درو اخوان‌المس��لمین ب��ود‪ ،‬واگذار ش��د‪.‬‬ ‫ترکیب شورای ائتالف انقالبیون سوریه به‌گونه‌ای است که‬ ‫موجب بروز اختالف میان کش��ورهای اروپایی از یک سو و‬ ‫آمریکایی از سوی دیگر شد‪.‬‬ ‫از آنجا که آمریکای ی‌ها باتوجه به پیش��ینه تحرکات‬ ‫اخوان‌المس��لمین نظر خوبی نس��بت به فعالی ت‌های این‬ ‫گروه ندارند‪ ،‬نس��بت به آینده فعالیت چنین گروه‌هایی در‬ ‫عرصه سوریه نگران هستند و ش��اید با نوعی‌تردید وقایع‬ ‫را دنب��ال م ی‌کنند و به اتخ��اذ مواضع م ی‌پردازن��د‪ .‬این در‬ ‫حالی اس��ت که دولت‌های انگلیس و فرانس��ه در گذشته‬ ‫ارتباطاتی با گروه اخوان‌المسلمین در سوریه داشته‌اند‪ .‬اما‬ ‫در پرتو تحوالت س��وریه‪ ،‬آمریکای ی‌ها از آنچه آینده سوریه‬ ‫با حضور گروه‌های معارض اس��ت‪ ،‬نگران هستند؛ چرا که‬ ‫سوریه دارای مرز و زمین مشترک با فلسطین اشغالی است‬ ‫نـقدونظر‬ ‫ن هانی‌زاده‪ /‬كارشناس مسائل بين‌الملل‬ ‫حس ‌‬ ‫بناب راين از امنیت پایدار اسرائیل بعد از دولت بشار اسد نیز‬ ‫بیم و نگرانی دارد‪ .‬آمریکای ی‌ها معتقدند که اگر گروه‌هایی‬ ‫نظیر اخوان‌المسلمین یا اسالمگرایان که در شرایط کنونی‬ ‫در طی ف‌ه��ای مختلف در صحنه س��وریه در حال مبارزه و‬ ‫جنگیدن علیه نظام بشار هستند در آینده قدرت و حکومت‬ ‫س��وریه را در اختیار بگیرند‪ ،‬ممکن اس��ت این کش��ور به‬ ‫پایگاهی ب رای فعالیت القاعده و نیروهای تندرو تبدیل شود‪.‬‬ ‫چرا‌که در صورت تحقق چنین ام��ری این گروه‌ها با‬ ‫فعالی ت‌های خود در س��وریه م ی‌توانن��د ضربه‌ای مهلک‬ ‫به امنیت رژیم‌صهیونیس��تی از طریق ج��والن وارد کنند‪.‬‬ ‫بر همین اس��اس و با این تحلیل دولتمردان آمریکایی بر‬ ‫س��ر موضوع انتخاب شخصی ت‌های سیاس��ی اسالمی با‬ ‫اروپای ی‌ها اختالف‌نظر دارند‪.‬‬ ‫این در حالی اس��ت که تجربه ثابت کرده دولت‌های‬ ‫انگلیس و فرانسه مشکل اساسی و خاصی با اسالم‌گرایان‬ ‫به‌خصوص گروه اخوان‌المس��لمین ندارند‪ .‬اما در این راستا‬ ‫آمریکای ی‌ها به‌دنبال حضور هم��ه طی ف‌ها وگروه‌ها حتی‬ ‫الئی ک‌ها و سکوالرها در ش��ورای ائتالف انقالبیون سوریه‬ ‫هستند‪.‬‬ ‫ش��اید نوع موضع‌گیری باراک اوبام��ا‪ ،‬رئی س‌جمهور‬ ‫آمریکا نسبت به تش��کیل این ائتالف نیز بر همین اساس‬ ‫باش��د‪ .‬از آنجا که اوباما در اولین موضع‌گیری در خصوص‬ ‫ش��کل‌گیری این ائتالف تصریح کرد که ائت�لاف را دولت‬ ‫در تبعید نم ی‌داند و آنها تنها نماینده اپوزيس��یون س��وریه‬ ‫م ی‌داند‪ .‬به همین دلیل آمریکا هنوز ائتالف جدید معارضان‬ ‫را به رس��میت نش��ناخته‪ ،‬در حالی که دولت فرانسه حتی‬ ‫س��فیر ائتالف جدید معارضان را پذیرفت و شورای ائتالف‬ ‫نیز در نخس��تین گام س��فیر خود در پاریس را تعیین کرد‪.‬‬ ‫فرانس��وی‌ها در همان ابتدای کار این ائتالف را به رسمیت‬ ‫شناختند و شاید از این منظر به‌دنبال کسب امتیازاتی باشند‪.‬‬ ‫در این راس��تا به نظر م ی‌آید که فرانسوی‌ها و آمریکای ی‌ها‬ ‫در تالش هستند تا جای پایی در آینده سوریه پس از دولت‬ ‫بشار اسد داشته باشند‪.‬‬ ‫در این راستا شاید بتوان گفت که فرانسه از تجربیات‬ ‫خود در صحن��ه مصر به��ره م ی‌برد و س��عی م ی‌کند این‬ ‫بار اش��تباهات مصر را تکرار نکند؛ فرانس��وی‌ها در عرصه‬ ‫مصر و پس از تحوالت و ش��کل‌گیری دولت در این کشور‬ ‫نتوانستند س��همی ه‌ای را در دولت بعد از حسنی مبارک به‬ ‫خود اختصاص دهن��د‪ ،‬بناب راین دولتمردان این کش��ور در‬ ‫تالش هستند تا کشور سوریه که یکی از مستعمرات سابق‬ ‫فرانسه بوده را بار دیگر به فرانسه بازگردانند و طرح‌های خود‬ ‫را عملیاتی کنند‪ .‬به همین دلیل اس��ت که فرانسوی‌ها به‬ ‫سرعت شورای انقالبیون س��وریه را به رسمیت شناختند و‬ ‫سفیر این شورا را نیز پذیرفتند‪ ،‬ضمن اینکه آقای «اوالند»‬ ‫رئی س‌جمهور فرانس��ه از «احمد معاذالخطیب» به‌عنوان‬ ‫رئی س‌جمهور جدید سوریه در کاخ الیزه استقبال کرد‪ .‬اینها‬ ‫همه نشان م ی‌دهد که فرانسوی‌ها روی آینده سوریه پس‬ ‫از نظام بشار اس��د حس��اب باز کرده‌اند‪ .‬به‌نظر م ی‌رسد که‬ ‫همین موضوع وجه اختالف آمریکا‪ ،‬فرانسه‪ ،‬انگلیس یا اروپا‬ ‫و آمریکا بر سر ترکیب شورای ائتالف انقالبیون سوریه باشد‬ ‫که این اختالف همچنان ادامه دارد و چه‌بسا این اختالف به‬ ‫آنجا برسد که آمریکای ی‌ها ترکیب شورای ائتالف را نپذی رند و‬ ‫خواستار تغیی راتی در آن باشند‪ .‬اما در این بین دیدگاه روسیه‬ ‫نسبت به کشورهای اروپایی و آمریکایی در تحوالت سوریه‬ ‫کاملا متفاوت است‪ .‬یعنی اختالفات آمریکا و روسیه بر سر‬ ‫سوریه کاملا مختلف است‪ .‬روس‌ها تمایل دارند که انتقال‬ ‫قدرت در سوریه از طریق راهکارهای سیاسی و در یک فرآیند‬ ‫طوالن ی‌تر از طریق صندوق‌های رای‌گیری انجام ش��ود و‬ ‫آسیبی به کش��ور س��وریه وارد نیاید؛ در حال حاضر دیدگاه‬ ‫روس��یه با جمهوری اس�لامی ای ران و جمهوری‌خلق چین‬ ‫تقریبا یکسان و نزدیک به هم است‪.‬‬ ‫در مقابل آمریکای ی‌ها و غرب ی‌ها خواهان س��رنگونی‬ ‫بشار اسد و دولت او هس��تند؛ با این تفاوت که آمریکای ی‌ها‬ ‫نگران نظام بعد از بشار اسد نیز م ی‌باشند که چه نوع نظامی‬ ‫و با چه ترکیب��ی به‌وجود خواه��د آمد‪ .‬اگر اس�لامگرایان‬ ‫افراطی و س��لف ی‌ها در س��وریه قدرت بگیرند ممکن است‬ ‫جنگی مذهبی و طایفه‌ای در سوریه آغاز شود که به جنگ‬ ‫گذشته لبنان شباهت داشته باش��د و در مقابل آن نیز یک‬ ‫سلسله گروه‌های مبارز علیه اسرائیل سر برآورند و امنیت‬ ‫اس��رائیل را به خطر بیندازند‪ ،‬بناب راین نگرانی آمریکای ی‌ها‬ ‫برای چگونگی ش��کل‌گیری دولت بعد از بشار اسد است‪،‬‬ ‫در حال ی‌که روسیه خواس��تار حفظ بشار اسد و معتقد است‬ ‫اگر انتقال قدرت��ی هم در آینده ص��ورت م ی‌گیرد از طریق‬ ‫صندوق‌های رای‌گیری و انتخابات باشد‪.‬‬ ‫در حال حاضر سوریه در دو خط موازی در این بحران‬ ‫حرکت م ی‌کند؛ یک طرف آن ای ران‪ ،‬چین و روس��یه است‬ ‫و طرف دیگر کش��ورهایی نظیر آمریکا‪ ،‬فرانس��ه‪ ،‬ترکیه و‬ ‫قطر‪g .‬‬ ‫‪37‬‬
‫سياست عليه اقتصاد‬ ‫«ژي‌جين پينگ» چه دشواري‌هايي براي اداره چين دارد؟‬ ‫اسماعیل بشری‪ /‬كارشناس مسائل بين‌الملل‬ ‫نـقدونظر‬ ‫جمهوری خلق چین در عرصه سیاس��ت و به‌طورکلی‬ ‫حکومتداری به‌صورت حزبی اداره می‌شود و عموما رهبران‬ ‫این کشور به شکل انتخاب درون‌حزبی بر عرصه قدرت تکیه‬ ‫می‌زنند‪« .‬ژی جین‌پینگ» رهبر جدید چین نیز بر‌اس��اس‬ ‫انتخاب درون‌حزبی به قدرت رسید و این اتفاقاتی است که‬ ‫در عرصه چین به‌صورت طبیعی انجام می‌ش��ود‪ ،‬چراکه در‬ ‫این کشور انتخابات به شکل عمومی وجود ندارد‪ ،‬بلکه همه‬ ‫انتخاب‌ها به ص��ورت حزبی انجام می‌ش��ود و طبق برنامه‬ ‫هر ‪10‬س��ال یکبار تغییراتی در کادر رهبری کشور صورت‬ ‫می‌گیرد‪ .‬رهبران س��ابق چین به‌صورت مسالمت‌آمیز جای‬ ‫خود را به نیروهای جدید در عرصه قدرت می‌دهند‪.‬‬ ‫برهمین اس��اس در این دوره نیز زمینه فراهم ش��د تا‬ ‫آقای «هوجین تائو» رهبر سابق چین از قدرت کناره‌گیری‬ ‫کند و جای خود را به «ژی جین پینگ» بدهد و این روند از‬ ‫زمان «تنگ ش��یائوپنگ» به بعد نهادینه شده به‌طوری که‬ ‫تصمیم‌گیری برای تغییرات در سطح رهبری حکومت درون‬ ‫حزب کمونیست انجام می‌شود و پس از آن در عرصه بیرونی‬ ‫نمود پیدا می‌کند‪.‬‬ ‫البته در این راستا عالوه بر تغییراتی که در سطح رهبری‬ ‫حزب کمونیست انجام شده است‪ ،‬هفت نفر از اعضای کمیته‬ ‫دائمی‌دفترسیاسی حزب نیز که از سن باالیی برخوردار بودند‬ ‫و البته کارایی الزم را برای انجام امور نداشتند‪ ،‬تغییر کردند‬ ‫و جای خود را ب��ه جوانترها دادند‪ .‬این افراد سلس��له مراتب‬ ‫حزبی را از رده‌های بسیار پایین‬ ‫طی کرده‌اند و کم‌کم به جایگاه و‬ ‫رده‌های باالی حزبی می‌رسند و‬ ‫این سیر به‌صورت طبیعی انجام‬ ‫شده است‪ .‬بر همین اساس نباید‬ ‫چندان انتظار داشت که تغییرات‬ ‫شگرفی بعد از این جابه‌جایی‌ها‬ ‫در عرص��ه حکومت��داری چین‬ ‫انجام گیرد؛ چرا که این روندی‬ ‫اس��ت که به‌صورت دائ��م ادامه‬ ‫دارد‪.‬‬ ‫اصوال تم��ام رهب��ران به‬ ‫تدریج به س��مت‌های مختلف‬ ‫درون قدرت دست می‌یابند‪ .‬در‬ ‫خصوص آقای «ژی‌جین‌پینگ»‬ ‫نیز روال به همین صورت است‪.‬‬ ‫او در ح��ال حاض��ر رهبر حزب‬ ‫کمونیست است و چند ماه دیگر‬ ‫بر عرصه ریاس��ت‌جمهوری نیز‬ ‫تکیه خواه��د زد و پس از آن نیز‬ ‫فرماندهی کل قوا را در دس��ت‬ ‫خواه��د گرف��ت و ای��ن روندی‬ ‫طبیعی است که همواره در سطح‬ ‫رهبران چین وجود داشته است‪.‬‬ ‫بنابراین قدرت مضاعفی به رهبر‬ ‫جدید چین ارائه نمی‌شود‪.‬‬ ‫اما در بررسی روش و منش رهبر جدید چین باید گفت‬ ‫که او نگاه مثبتی به مس��ائل مختلف دارد؛ ضمن اینکه وی‬ ‫همواره بر فس��اد موجود در عرصه اداری چین نقد داش��ته‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫‪38‬‬ ‫اس��ت و مبارزاتی را نیز در این راس��تا انجام داده است‪ .‬البته‬ ‫آقای «ژی‌جین‌پینگ» از محبوبیت کاریزماتیکی در جامعه‬ ‫عمومی نیز برخوردار است‪ .‬چرا که پدر او از رزمندگان قدیمی‌‬ ‫در مبارزات برای تشکیل جمهوری خلق چین بوده است‪.‬‬ ‫با این همه ب��ا حضور رهب��ر جدید چی��ن تغییراتی‬ ‫هرچند تدریجی و کوچک در عرص��ه حکومتداری دیده‬ ‫خواهد ش��د‪ ،‬چراکه اصوال ش��رایط موج��ود در چین به‬ ‫مقامات دیکت��ه می‌کند که حرکت به س��مت اصالحات‬ ‫بیشتر اجتماعی را س��رلوحه امور خود قرار دهند‪ ،‬هرچند‬ ‫رهبران س��عی می‌کنند اصالحات اجتماعی را به ش��کل‬ ‫کنترل ش��ده و قطره‌چکانی پیش ببرن��د‪ .‬چراکه به‌دلیل‬ ‫معذوریت‌های حزب��ی نمی‌تواند خارج از خواس��ت‌های‬ ‫حزب گام‌هایی فراتر بردارند‪.‬‬ ‫در م��ورد رهبر جدی��د چین بای��د گفت ک��ه آقای‬ ‫«ژی‌جین‌پین��گ» خود در اص��ل یک��ی از آقازاده‌ها به‬ ‫حس��اب می‌آید اما در عی��ن حال از محبوبی��ت و جایگاه‬ ‫مناسبی بین اقش��ار مردم برخوردار اس��ت‪ .‬ضمن اینکه‬ ‫هم��ه معتقدند که او انس��انی س��ختکوش و تالش��گر و‬ ‫خس��تگی‌ناپذیر اس��ت‪ .‬ب��ه هرح��ال او از وج��وه مثبتی‬ ‫برخوردار اس��ت اما در کنار اینها ش��اید رش��د او در جمع‬ ‫آقازاده‌ها و اس��تفاده از این رانت برای رسیدن به درجات‬ ‫باالی حزبی یک نقطه منفی برای رهبر جدید به حساب‬ ‫آید‪ ،‬اما به‌دلیل اینکه یک��ی از تالش‌های اصلی او خنثی‬ ‫کردن فساد موجود در طبقه میلیونرهای برآمده از درون‬ ‫آقازاده‌های حزبی است‪ ،‬شاید این نقطه منفی هم تبدیل‬ ‫به نقطه قوت شود‪ .‬چرا که در حال حاضر در عرصه حزب‬ ‫کمونیست چین با طبقه‌ای از میلیونرهایی مواجه هستیم‬ ‫که عمدتا از رانت‌های حزبی برای کسب قدرت و ثروت‬ ‫اس��تفاده کرده‌اند‪.‬‬ ‫در حال حاضر بیش از ‪ 80‬میلیون نفر از مردم چین عضو‬ ‫حزب کمونیست هستند و برای رسیدن به عضویت در حزب‬ ‫به‌صورت رسمی و دائمی‌باید تالش‌های زیادی انجام دهند‪،‬‬ ‫ی در این کشور ورود‬ ‫چرا که راه رسیدن به هر مسئولیت و مقام ‌‬ ‫به حزب اس��ت و از این طریق است که افراد می‌توانند حتی‬ ‫مسئولیت‌های کوچک اداری را در سطح شهرها و استان‌ها‬ ‫کسب کنند‪ .‬بر همین اس��اس در رده‌های باال افرادی دیده‬ ‫می‌شوند که برای رس��یدن به‌ترقی و پیشرفت از رانت‌های‬ ‫مختلف استفاده کرده‌اند و قشر عظیمی‌از مردم چین به‌عنوان‬ ‫کارگرانی محسوب می‌شوند که برای کارفرمایان رده باالی‬ ‫حزب کمونیست کار می‌کنند‪.‬‬ ‫بر همین اس��اس یک ش��کاف عظی��م طبقاتی بین‬ ‫پایین‌ترین قشر جامعه با طبقه ثروتمند و جود دارد که در یک‬ ‫حکومت ایدئولوژیک کمونیستی که قرار بود عدالت را اجرا‬ ‫کند امری غلط است‪.‬‬ ‫حضور آقازاده‌هایی که با اس��تفاده از رانت‌های بعضا‬ ‫حزبی توانسته‌اند ثروت‌های میلیاردی و زندگی‌های اشرافی‬ ‫را کسب کنند می‌تواند برای آینده کشور چین خطرناک باشد‬ ‫و شاید باعث شورش‌ها و درگیری‌های گسترده‌ای بین دولت‬ ‫و طبقه متوسط پرتعداد جامعه چین شود‪.‬‬ ‫البته در این راس��تا مقامات حزبی نیز به مصلحت و‬ ‫آینده کشور بیشتر از مصلحت میلیونرها اهمیت می‌دهند‪،‬‬ ‫چرا‌که به‌دلیل گستردگی و وس��عت جغرافیایی جمهوری‬ ‫خلق چین در صورت ب��روز بحران‪ ،‬ش��ورش و درگیری‬ ‫دولت مرکزی به راحتی نمی‌تواند ماج��را را کنترل کند‪.‬‬ ‫در نتیجه تصمیم‌گیران در س��طح رهبری حزب‪ ،‬چاره‌ای‬ ‫جز این ندارند که از یک ط��رف راه‌حل‌هایی برای مبارزه‬ ‫با فس��اد بیابند و از طرف دیگر س��عی کنند تا زمینه رفاه‬ ‫عمومی بیش��تری را در جامعه‬ ‫فراهم کنند و البته آزادی‌های‬ ‫اجتماعی بیش��تری را به مردم‬ ‫طبقه متوس��ط ارائه کنند‪.‬‬ ‫هرچن��د طی س��ال‌های‬ ‫متمادی وضعیت اقتصادی مردم‬ ‫در چین نیز متفاوت از گذش��ته‬ ‫شده اس��ت اما مردم این کشور‬ ‫عمدتا مصرف‌کنن��ده تولیدات‬ ‫عظیم خود نیستند‪ .‬به این معنا‬ ‫ک��ه مصرف‌کنن��ده‌ای از طبقه‬ ‫متوس��ط برای کااله��ای بعضا‬ ‫لوکس تولید شده در کارخانجات‬ ‫چینی یافت نمی‌ش��ود‪ ،‬به‌دلیل‬ ‫اینک��ه ی��ا زمینه مص��رف آن‬ ‫کاال در ای��ن س��طح از جامعه‬ ‫وجود ندارد یا اینکه مردم توان‬ ‫خرید و اس��تفاده از این کاالها‬ ‫را ندارند‪ .‬برهمین اساس مردم‬ ‫طبقه متوس��ط با اس��تفاده از‬ ‫آگاهی‌ه��ای بیش��تری ک��ه‬ ‫در عصر س��ایبری فعل��ی پیدا‬ ‫می‌کن��د به‌حق��وق خ��ود آگاه‬ ‫می‌شوند و در نهایت به سمت‬ ‫طرح خواست‌های بیشتر‌ترغیب‬ ‫می‌شوند که اگر این خواست‌ها‬ ‫به شکل معقول اجابت نشود منجر به یک‌سری شورش‌های‬ ‫دامنه‌دار می‌شود که در کش��وری نظیر چین با تنوع قومیتی‬ ‫مشکل‌ساز خواهد بود‪g .‬‬
‫سياست اوباما‬ ‫در قبال ايران‬ ‫بازي پيچيده‌اي‬ ‫را در بر مي‌گيرد‬ ‫كه در آن اعمال‬ ‫محدوديت‌هاي‬ ‫استراتژيك مورد‬ ‫توجه قرار گرفته‬ ‫است‬ ‫نـقدونظر‬ ‫معماي سياست‬ ‫رويكرد دوگانه اوباما در قبال ايران؛ انعطاف‌پذيري و ديپلماسي فشار‬ ‫انیشتین‪ :‬دوست دارم افکار خدا را بدانم‪ ...‬بقیه چیزها‬ ‫فقط جزئیات است‪.‬‬ ‫دنیای سیاست هولوگرافیس��ت است‪ .‬مدیریت فعال‬ ‫در دنیای سیاس��ت نیز به تبع این رویک��رد باید پیچیدگی‬ ‫پدیده‌های هولوگرافیک را درک کند‪ .‬یکی از پدیده‌هایی که‬ ‫هولوگرافی را ممکن می‌سازد پدیده‌ای به نام تداخل است‪.‬‬ ‫تداخل عبارت از نقشی ضربدری است که از دو یا سه موج‬ ‫نظیر امواج آب که در هم تداخل پیدا کرده حاصل می‌آید‪.‬‬ ‫مثال اگر ش��ما س��نگی را در یک دریاچ��ه بیندازید‪،‬‬ ‫بی‌درنگ سلسله‌ای از امواج مشخص و هم‌مرکز پدیدار و از‬ ‫هم دور می‌شوند‪ .‬اگر دوتا سنگ بیندازید دودسته امواج هم‬ ‫مرکز پیدا می‌شوند که از هم عبور کرده و پراکنده می‌گردند‪.‬‬ ‫ترکیب پیچیده خطوط و ردیف‌ها و فرورفتگی بین امواج که‬ ‫از چنین تالقی و برخوردی ایجاد می‌شود‪ ،‬الگوی تداخلی‬ ‫نام دارد‪.‬‬ ‫هر نوع پدیده موج‌گونه می‌توان��د یک طرح تداخلی‬ ‫ایجاد کند‪ ،‬نظیر ام��واج رادیو و نور و از آنجا که اش��عه لیزر‬ ‫پرتویی بسیار خالص و روشن از نور است برای ایجاد طرح‬ ‫تداخلی بس��یار مناسب اس��ت‪ .‬به واقع مثل بهترین سنگ‬ ‫و بهترین دریاچه اس��ت‪ .‬یعنی در واقع الگ��وی هولوگرام‪،‬‬ ‫آن س��ان که ما می‌شناس��یم‪ ،‬تا زم��ان اختراع اش��عه لیزر‬ ‫نمی‌توانست‌امکان‌پذیر باشد‪.‬‬ ‫وقتی یک اش��عه لیزر به دو تابه مجزا تقس��یم شود‪،‬‬ ‫هولوگرام به‌وجود می‌آید‪ .‬اولین تابه با برخورد به شیئی که‬ ‫قرار است از آن عکس گرفته شود به عقب می‌جهد‪ .‬سپس‬ ‫تابه دوم با انعکاس نور تا به اول برخورد می‌کند و حاصلش‬ ‫یک الگوی تداخلی اس��ت که روی قطع��ه‌ای فیلم ضبط‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫مهدی مطهرنیا‪ /‬تحلیلگر و آینده‌پژوه سیاسی‬ ‫می‌شود‪ .‬به چشم بیننده تصویر توی فیلم به هیچ‌‌رو شبیه‬ ‫شیء عکاسی شده نیست‪.‬‬ ‫در واقع بیشتر ش��بیه حلقه‌های هم‌مرکزی است که‬ ‫از افتادن مشتی س��نگ‌ریزه به داخل دریاچه به دست آمده‬ ‫است‪ .‬ولی به محض آنکه اش��عه لیزر دیگری (یا در بعضی‬ ‫مواقع فقط اش��عه ش��فاف و نورانی) بر تصویر فیلم تابیده‬ ‫شود تصویر س��ه‌بعدی از شیء اولیه به دس��ت خواهد آمد‪.‬‬ ‫حالت سه بعدی تصاویری از این دست به‌طرز حیرت‌آوری‬ ‫متقاعدکننده اس��ت‪ .‬می‌توان به واقع دور و بر یک تصویر‬ ‫هولوگرافیک قدم زد و از زوایای مختلف بدان نگریست‪.‬‬ ‫انگار به یک ش��یء واقعی نگاه می‌کنی��م‪ .‬اما هرگاه‬ ‫بخواهید این تصاویر را لمس کنید‪ ،‬دس��ت شما از میان آن‬ ‫‌گذر می‌کند و درمی‌یابید که در واقع چیزی آنجا نیست‪.‬‬ ‫اوباما نیز براساس هوش تکاملی خود در جریان حیات‬ ‫سیاس��ی‌اش این نکته را دریافته اس��ت که باید با رویکرد‬ ‫هولوگرافی مآبانه‪ ،‬سیاس��ت را مدیریت کن��د‪ .‬او در اولین‬ ‫مصاحبه خود پس از دستیابی به پیروزی ششم نوامبر در باب‬ ‫ایران بار دیگر این رویک��رد را دنبال و در چارچوب دکترین‬ ‫قدرت هوش��مند آمریکایی تالش دارد تا با پرتاب سه‌ موج‬ ‫هدایت شده در ارتباط با پرونده هس��ته‌ای ایران تصویری‬ ‫هولوگرافیک در قبال ایران به نمایش بگذارد‪ .‬او نخس��ت‬ ‫بر این نکته تاکی��د دارد‪« :‬من به‌دنب��ال اتخاذ راه‌حل‌های‬ ‫دیپلماتیک برای موضوع هس��ته‌ای ایران هس��تم‪ ».‬وي‬ ‫می‌افزاید‪« :‬باید راه‌حلی باش��د ت��ا ایران بتوان��د از انرژی‬ ‫هسته‌ای صلح‌آمیز بهره‌مند شود و همچنین ضمانت دهد‬ ‫که به‌دنبال تسلیحات هسته‌ای نیس��ت‪ ».‬در همین جمله‬ ‫کوتاه‪ ،‬تحرکی هولوگرافیک را می‌توان باز شناخت‪.‬‬ ‫موج اول‪ :‬من به‌دنبال اتخ��اذ راه‌حل‌های دیپلماتیک‬ ‫برای موضوع هسته‌ای ایران هستم‪.‬‬ ‫موج دوم‪ :‬باید راه‌حلی باش��د تا ایران بتواند از انرژی‬ ‫هسته‌ای صلح‌آمیز بهره‌مند شود‪.‬‬ ‫موج س��وم‪ :‬همچنی��ن ضمان��ت دهد ک��ه به‌دنبال‬ ‫تسلیحات هسته‌ای نیست‪.‬‬ ‫م��وج اول و دوم‪ ،‬به مثابه یک اش��عه لی��زری عمل‬ ‫می‌کنند که به دو تابه «تابش نور»؛ تقسیم می‌شوند‪ .‬اولین‬ ‫تابه با برخورد به شیئی که قرار است از آن عکس گرفته شود‬ ‫به عقب می‌جهد‪ .‬س��پس تابه دوم با انعکاس نور تابه اول‬ ‫برخورد می‌کن��د و حاصلش یک الگوی تداخلی اس��ت که‬ ‫روی قطعه‌ای فیلم ضبط می‌شود‪.‬موج سوم همان حاصلی‬ ‫اس��ت که اوباما به‌دنبال آن اس��ت و ایجادکنن��ده تصویر‬ ‫سه‌بعدی است که به طرز حیرت‌آوری متقاعدکننده است‪.‬‬ ‫می‌توان در اطراف آن پرسه زد‪ .‬هر بیننده‌ای از هر زاویه‌ای‬ ‫به آن بنگرد‪ ،‬امیال خود را در آن می‌بیند و واقعیت می‌پندارد‪.‬‬ ‫ولی اگر به آن نزدیک شود و دست در تصویر هولوگرافیک‬ ‫ایجاد شده ببرد‪ ،‬دستش از میان آن می‌گذرد و دست خالی‬ ‫و پای دراز‌تر بازمی‌گردد‪.‬‬ ‫کیفیت سه بعدی بودن هولوگرام تنها وجه شاخص آن‬ ‫نیس��ت‪ .‬اگر تکه‌ای فیلم هولوگرافیک را مانند تصویری از‬ ‫سیب از میانه دو نیم کنیم و سپس اشعه لیزر بر آن بتابانیم‪،‬‬ ‫هر نیمه حاوی تصویر کامل سیب خواهد بود‪ .‬حتی اگر این‬ ‫نیمه را باز به دو نیمه و نیمه را دوباره به دونیمه تقسیم کنیم‪،‬‬ ‫تصویر کاملی از سیب از هریک از قسمت‌های کوچک فیلم‬ ‫به دس��ت خواهد آمد (گرچه هر اندازه قسمت‌ها کوچک‌تر‬ ‫باش��ند تصاویر محوتر خواهد ش��د)‪ .‬برخالف عکس‌های‬ ‫معمولی‪ ،‬هر تکه کوچک از قس��متی از فیلم هولوگرافیک‬ ‫نیز‪ ،‬حاوی تمامی‌ اطالعاتی اس��ت که در همه فیلم ضبط‬ ‫شده است‪.‬‬ ‫در واقع خلق این توهم که اش��یا آنجای��ی قرار دارند‬ ‫که نیس��تند‪ ،‬مش��خصه اصلی یک هولوگرام اس��ت‪ .‬این‬ ‫خصوصی��ت هولوگرافیک نیز در سیاس��ت کاربرد بس��یار‬ ‫‪39‬‬
‫نـقدونظر‬ ‫پرمعنایی دارد‪ .‬آمریکا کش��وری با س��رمایه‌ای گرانبها از‬ ‫علم به‌ویژه سیاست مدرن اس��ت‪ .‬در این فضای گفتمانی‬ ‫و حاصل از پادگفتمان‌های هولوگرامی‌در دنیای سیاست‪،‬‬ ‫باید قبول کنیم که اوباما و تیمش ب��ه خوبی دریافته‌اند که‬ ‫ای��ران ایدئولوژیک‌مح��ور و متکی بر قدرت نرم ناش��ی از‬ ‫تصویرس��ازی‌های هولو گرافیک ایدئولوژیک را نمی‌توان‬ ‫با یک تصویر تک‌بعدی از قدرت سخت‪ ،‬مدیریت کرد‪ .‬در‬ ‫این فضای پرگستره از تحوالت پرپهنا‪ ،‬با عمق تاثیرگذاری‬ ‫فراوان است که «آشوبناکی»‪ ،‬چهره نش��ان می‌دهد و اثر‬ ‫پر پروانه‌ای «لورنز» و هولوگرامی‌در هم تنیده می‌ش��وند‪.‬‬ ‫از این دریچه نگ��رش زاویه دید تحلیل سیاس��ی نباید در‬ ‫حیرت‌آفرینی ناش��ی از این تصویر س��ه‌بعدی غرق شود‪.‬‬ ‫مرکز نگاه تحلیلگر باید متوجه حقیقت و ذات سیاست باشد‬ ‫و آن چیزی جز «قدرت» و هویت «منابع – منافع» آن در‬ ‫حوزه عمل سیاسی نیست‪ .‬این بازیگر هولوگرافیک بسیار‬ ‫خطرناک‌تر از بازیگر تک‌بعدی‌ای است که وایتهد در گزاره‬ ‫فلسفی «هیچ نیست مگر‪ »...‬بیان می‌دارد‪ .‬وایتهد البته به‬ ‫زبانی فلسفی از مغالطه‌ای نام می‌برد به عنوان «هیچ نیست‬ ‫مگر‪ »...‬که بر‌اساس این مغالطه و خطای اندیشگی بسیاری‬ ‫از انس��ان‌ها حقیقت را همان چیزهای��ی می‌دانند که خود‬ ‫می‌بینند و الغیر‪ .‬مثال می‌گویند ادبیات چیزی نیس��ت جز‬ ‫شعر و بر همین نگرش تک بُعدی هستی را تفسیر می‌کنند‪.‬‬ ‫نگرش‌های تک‌بعدی چنان گرفتار دام این مغالطه می‌شوند‬ ‫که حقیقت را فقط در ایده و عقیده و رشته و مکتب و کتاب‬ ‫و‪ ...‬خود می‌بینند‪.‬‬ ‫اوباما یک هولوگرافیس��ت سیاس��ی اس��ت که در‬ ‫سیاس��ت‌های آش��کار «اعالمی» و پنه��ان «اعمالی»‬ ‫خود ضد ایران از این رویکرد س��ود برده است و میزاني‬ ‫هزینه‌ه��ای راهب��ردی را ب��رای ای��ران در تح��رکات‬ ‫منطق��ه‌ای و بین‌الملل��ی‌اش فراهم س��اخته اس��ت‪ .‬او‬ ‫به‌دنبال اين بوده كه ایران را از مرزهای رسمی سیاسی‬ ‫و نظامی‌اش بیرون آورد و در درگیر ی‌های نیابتی جبهه‬ ‫توافق ب��ا مقاوم��ت در درون س��وریه و نبردهایی چون‬ ‫نبرد غزه وارد و به شکلی رس��می و اعالمی‪ ،‬ایران را به‬ ‫مرز‌های رودررویی بکش��اند‪ .‬این تح��رکات ایران را به‬ ‫سمتی برده که هم‌اکنون رئیس مجلس شورای اسالمی‬ ‫ایران از ارس��ال س�لاح برای مبارزه در فلسطین‪ ،‬سخن‬ ‫می‌گوید و ایران آش��کارا از ارسال موشک‌های فجر پنج‬ ‫با امضای سید‌حس��ن نصراهلل پرده برمی‌دارد‪ .‬آمریکا بر‬ ‫آن نیس��ت که با ایران بجنگ��د بلکه بر آن اس��ت که با‬ ‫جمهوری اس�لامی ایران در خارج از مر ز‌های ایران در‬ ‫دو ح��وزه خلیج‌فارس تا خلیج‌ع��دن و در کناره مرزهای‬ ‫فلس��طین با رژیم صهیونیستی وارد وزن‌کشی شود‪ .‬این‬ ‫اقدام می‌تواند در فردای نشس��تن گرد و غبار این جنگ؛‬ ‫ادعای آمریکا را مبن��ی بر پش��تیبانی‌های نظامی ایران‬ ‫برای فلس��طینیان اثبات و ایران و فلس��طین را از الک‬ ‫قدرت نرم هولوگرافیک خود بیرون کشد‪ .‬انتفاضه مردم‬ ‫فلس��طین را به نبرد قدرت میان اقطاب قدرت منطقه‌ای‬ ‫و بین‌المللی سوق دهد و امواج قدرت نرم ایران را در بعد‬ ‫قدرت س��خت‪ ،‬به چالش‌های جد ی‌تری در محیط‌های‬ ‫عملیاتی هدف هدایت کند‪ .‬این در حالی است که ایران‬ ‫باید در موج س��وم ضمانت دهد که به‌دنبال تس��لیحات‬ ‫هسته‌ای نیست و این بعد چیزی نیست مگر خارج شدن‬ ‫ایران از صحنه رودررویی و رقابت ب��ا آمریکا در منطقه‬ ‫خاورمیانه تا بردی در حد وزن تعریف ش��ده آمریکایی‌ها‬ ‫به جمهوری اس�لامی ایران اهدا ش��ود! و آن چیزی جز‬ ‫ش��ناخت حق ایران برای دس��تیابی به انرژی هسته‌ای‬ ‫نیست و این حق نیز به نوبه خود مشروط بر نظارت شدید‬ ‫بر فعالیت‌های هس��ته‌ای ای��ران در چارچ��وب پادمان‬ ‫هسته‌ای ناش��ی از پروتکل الحاقی است‪ .‬این یک بازی‬ ‫هولوگرافیکي سیاسی است‪g .‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫‪40‬‬ ‫خطر واقعی برای جهان‬ ‫دموكراسي‪ ،‬تهديد جدي آمريكا در خاورميانه‬ ‫ن�وام چامس�کی‪ ،‬اندیش�مند آمریکای�ی‬ ‫یهودی‌تبار این هفته یک سخنرانی در دانشگاه‬ ‫آمریکایی قاهره انجام داد‪ .‬وی در این سخنرانی‬ ‫به انقالب‌های عربی و رژیم‌صهیونیستی و موضوع‬ ‫هسته‌ای ایران اشاره کرد‪ .‬موضوع سخنرانی وی‬ ‫«نظم جهانی زودرس و بهار عربی» بود‪ .‬خالصه‬ ‫سخنرانی وی از این قرار است‪:‬‬ ‫یک پژوهش علمی‌ک��ه اخیرا انتش��ار یافت می‌گوید‬ ‫که طی بیست س��ال آینده بیش از ‪ 100‬میلیون تن از مردم‬ ‫جهان به عل��ت نابس��امانی‌های‬ ‫زیس��ت‌محیطی‪ ،‬جان خ��ود را از‬ ‫دست خواهند داد‪.‬‬ ‫از سوی دیگر نشانه‌ها حاکی‬ ‫از آن است که خطر و تهدید کنونی‬ ‫در خاورمیانه همانا خطر هسته‌ای‬ ‫است‪ .‬به‌هرحال غرب چنین گمان‬ ‫می‌کند ک��ه ایران در نظ��ر دارد به‬ ‫سالح هس��ته‌ای دسترسی داشته‬ ‫باشد و من در اینجا می‌گویم جنبش‬ ‫عدم‌تعهد در اجالس خود در تهران‬ ‫از حق ایران در دستیابی به انرژی‬ ‫هسته‌ای پشتیبانی کرد‪.‬‬ ‫همزمان ب��ا این موضوع می‌بینیم که اس��رائیل همان‬ ‫خطر یا در حقیقت همان تهدید هس��ته‌ای است که جهان با‬ ‫آن روبه‌روس��ت‪ .‬مردم کش��ورهای عربی عکس رژیم‌های‬ ‫خودکامه خود با دستیابی ایران به سالح هسته‌ای مخالفتی‬ ‫ندارند‪ .‬ما هم‌اکنون می‌بینیم که چگونه اسرائیل عکس ایران‬ ‫به بازرس��ان بین‌المللی اجازه بازرسی از تاسیسات هسته‌ای‬ ‫خود را نمی‌دهد‪ ،‬اما در عین حال ایران با تهدید اس��رائیل و‬ ‫ایاالت‌متحده آمریکا روبه‌روست که البته این تهدیدها تنها‬ ‫گزافه‌گویی نیست و کار به جنگ اقتصادی کشیده شده است‪.‬‬ ‫در این میان ایاالت‌متحده از روش دو‌گانه‌ای پیروی می‌کند‪،‬‬ ‫از یکس��و تهدید و تنگناهای اقتصادی دیگران علیه خود را‬ ‫بهانه‌ای برای اعالم جنگ می‌داند در حالی‌که خودش علیه‬ ‫دیگران دست به تحریم‌های اقتصادی می‌زند‪.‬‬ ‫از س��وی دیگر تکنولوژی امروزین یکی از گونه‌های‬ ‫تجاوز نظامی به‌شمار می‌آید که البته اگر فقط علیه ما (آمریکا)‬ ‫باشد‪ ،‬چنین اس��ت و اگر علیه ایران صورت بگیرد اینچنین‬ ‫نخواهد بود‪.‬‬ ‫آیا آمریکا به پایان خود رس��یده است؟ بله‪ ،‬این پایان از‬ ‫هنگام جنگ جهانی آغاز شد البته با وجود فروپاشی آمریکا‬ ‫آن‌چنان‌که بعضی گمان می‌کنند نیست! هزینه‌های نظامی‬ ‫آمریکا همچنان بیش از مجم��وع هزینه‌های نظامی دیگر‬ ‫کشورهاست و در عین حال آمریکا در همه‌جای جهان پایگاه‬ ‫نظامی دارد و در عین حال فروش تسلیحات آمریکا معادل ‪10‬‬ ‫برابر فروش‌های روسیه است‪.‬‬ ‫با فرا رسیدن سال ‪ 1970‬س��هم ایاالت‌متحده آمریکا‬ ‫از ثروت‌های جهان کاهش یافت و ‪ 20‬س��ال بعد نیز اتحاد‬ ‫شوروی فرو پاش��ید‪ .‬آمریکا در پایان جنگ سرد اعالم کرد‬ ‫که صنایع عالی خود را برای رویارویی با جهان سوم به‌جای‬ ‫رویارویی با رو‌س‌ها حفظ خواهد ک��رد و پیمان ناتو به‌جای‬ ‫کوچکتر شدن‪ ،‬توسعه یافت و هزینه‌های آن نیز بیشتر شد‪.‬‬ ‫در آن هنگام قرار بود ناتو به‌س��وی شرق توسعه نیابد‪،‬‬ ‫اما به‌عکس در آلمان ش��رقی توس��عه یافت و باوجود خشم‬ ‫گورباچف در آن هنگام‪ ،‬بوش (پدر) به گورباچف گفت چنین‬ ‫قولی به‌صورت نوشته وجود ندارد‪.‬‬ ‫پس از پایان جنگ سرد و فروپاشی اتحاد شوروی همه‬ ‫شادمان گشتند که ستیزه‌جویی و جنگ پایان یافته‪ ،‬اما با روی‬ ‫کار آمدن جورج بوش (پسر) ستیزه‌جویی در خاورمیانه توسعه‬ ‫یافت و اکنون یکی از دس��تاوردهای اوباما همانا واقع‌شدن‬ ‫وی در سرازیری همان س��تیزه‌جویی اس��ت‪ ،‬البته بیش از‬ ‫جورج بوش‪.‬‬ ‫اکنون سیاست خارجی آمریکا بر‌اساس تسلط بر منابع‬ ‫انرژی در خاورمیانه استوار اس��ت و نه تنها دستیابی به آن‪ .‬با‬ ‫وجود آنکه ایاالت‌متحده آمریکا در دهه ‪ 1950‬از قرن بیستم‬ ‫بر نفت خاورمیانه اینچنین اعتماد‬ ‫نداشت‪ ،‬اما بازهم‪ ،‬همان اندیشه در‬ ‫میان بود؛ یعنی کنترل خاورمیانه‪.‬‬ ‫در آمریکا بیم و نگرانی از آن‬ ‫وجود دارد که خاورمیانه به‌س��وی‬ ‫دموکراسی گام بردارد چون به منزله‬ ‫تهدید جدی برای آمریکا به‌شمار‬ ‫خواهد آمد و واش��نگتن نمی‌تواند‬ ‫بین ملل مص��ر و تونس و دیگران‬ ‫دیدگاه��ی غیر از دش��منی درباره‬ ‫ایران داشته باشد و به‌همین علت‬ ‫مدت‌های طوالن��ی از دیکتاتوری‬ ‫در مصر و تونس طرفداری کرد‪.‬‬ ‫اکنون مالحظه کنید چگونه مردم فلس��طین مجازات‬ ‫می‌شوند درحالیکه انتخاباتی که از سوی فلسطینیان برگزار‬ ‫شد به گواهی ناظران غربی بسیار پاک بود (که دولت اسماعیل‬ ‫هنیه برگزیده آن بود ) پس ما دیگران را درباره آنچه خودشان‬ ‫برگزیده‌اند مجازات می‌کنیم و نه آنچه ما می‌خواهیم؟!‬ ‫آمریکا همواره در این اندیشه است که آن دموکراسی‬ ‫که خود بدان تمایل دارد با هدف‌های اقتصادی و نظامی خود‬ ‫همسو و هماهنگ باش��د‪ ،‬اما در عین حال فروپاشی آمریکا‬ ‫به‌دست خود ایاالت متحده است‪ ،‬چون شرکت‌های بزرگ‬ ‫در سیاست دخالت‌های بس��یاری می‌کنند‪ .‬این شرکت‌های‬ ‫بزرگ اقتصادی به تسلط بیش��تر بر باقیمانده دموکراسی در‬ ‫جهان ادامه خواهند داد‪.‬‬ ‫در پایان این سخنرانی پرسش‌هایی از چامسکی عنوان‬ ‫شد که نخستین پرسش از سوی رئیس دانشگاه آمریکایی در‬ ‫قاهره بود که سوال کرد چرا خود چامسکی اکنون در انستیتو‬ ‫تکنولوژیک ماساچویتس (‪ )MIT‬مش��غول به‌کار است‪ ،‬در‬ ‫حالی‌که این موسسه به‌طور مستقیم با موسسه نظامی آمریکا‬ ‫در ارتباط است؟ چامسکی پاسخ داد‪« :‬من در سال ‪ 1955‬به‬ ‫این انستیتو پیوستم البته در دورانی بیش از ‪ 90‬درصد سرمایه‬ ‫آن به‌وسیله پنتاگون تهیه می‌شد اما در عین حال و در هنگام‬ ‫جنگ ویتنام هیچ‌گونه فعالیت نظامی نداشت و تنها مسائل‬ ‫صلح در بخش علوم سیاسی آن مورد بررسی قرار می‌گرفت‪.‬‬ ‫البته بخش بزرگی از ماموریت پنتاگون‪ ،‬تسلط نظامی بر جهان‬ ‫بود که خود بخشی از اقتصاد ایاالت متحده به‌شمار می‌رفت‪».‬‬ ‫پرسش دیگری که از سوی حاضران عنوان شد چنین‬ ‫بود‪« :‬مردم چه اقدامی‌ را می‌توانند انج��ام دهند تا بر دولت‬ ‫آمریکا فشار وارد آورند که در برابر اسرائیل وارد عمل شود و از‬ ‫حمله آن به ایران جلوگیری نماید؟»‬ ‫چامس��کی به‌ط��ور خالصه تاکی��د کرد ک��ه فعاالن‬ ‫افکارعمومی می‌توانند دس��ت به فعالیت گسترده‌ای در این‬ ‫زمینه بزنند‪ ،‬اما تاکنون رس��انه‌ها در ایاالت‌متحده آمریکا از‬ ‫اطالع‌رسانی برای مردم آمریکا در این زمینه خودداری یا در‬ ‫حقیقت جلوگیری کرده‌اند‪ .‬من اسالم سیاسی را علیه کار و‬ ‫حقوق کارگران نمی‌دانم‪g .‬‬
41
‫سياست‌‬ ‫سوال منتفي شد‬ ‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫بازگشت آرامش‬ ‫به روابط دولت و مجلس‬ ‫‪1‬‬ ‫طرح سوال از رئيس‌جمهور متوقف شد‬ ‫«اق��دام قوه‌مقنن��ه در عمل ب��ه وظیفه و نی��ز اعتقاد‬ ‫قوه‌مجریه به صحت و صداقت اقدامات خود‪ ،‬امتحان خوبی‬ ‫برای دو قوه بود‪ ،‬اما معتقدم این حرک��ت تا همین جا کافی‬ ‫است و دیگر ادامه نیابد‪».‬این س��خنان رهبر معظم انقالب‬ ‫در مورد طرح س��وال از رئیس‌جمهور پایان��ی بود بر چند‌ماه‬ ‫کشمکش و مجادالت دو تفکر متفاوت در مجلس‪.‬‬ ‫ماجرا از این قرار بود که طیف��ی از نمایندگان مجلس‬ ‫بنا داشتند برای بار دوم محمود احمدی‌نژاد را در قالب طرح‬ ‫سوال از رئیس‌جمهور به مجلس فراخوانند؛ تالشی که البته‬ ‫مخالفان متعددی هم در مجلس داشت‪.‬‬ ‫‪42‬‬ ‫مخالفانی که معتقد بودند س��وال از رئیس‌جمهور در‬ ‫شرایط فعلی به مصلحت نیست‪.‬‬ ‫کار تا آنجا هم پی��ش رفته بود که برخ��ی گمانه‌زنی‬ ‫می‌کردند س��وال از رئیس‌جمهور در هیات‌رئیس��ه منتفی‬ ‫می‌شود‪ .‬اما این س��خنان محمدرضا باهنر که گفت‪« :‬یک‬ ‫نماینده هم مصر باشد سوال از رئیس‌جمهور انجام می‌شود»‬ ‫نشان‌دهنده این بود که هیات‌‌رئیسه به هیچ‌وجه قصد متوقف‬ ‫کردن این طرح را ندارد‪.‬‬ ‫نایب‌رئیس مجلس شورای اس�لامی گفته بود راهی‬ ‫برای پس گرفتن امضاها از طرح سوال از رئیس‌جمهور وجود‬ ‫ندارد و قرار ش��ده با دولت هماهنگ کنیم که رئیس‌جمهور‬ ‫پس از عاشورا برای پاسخ به سوال به مجلس بیاید‪.‬‬ ‫باهنر در خصوص انتقادات به اعالم وصول این طرح‬ ‫از س��وی هیات‌رئیس��ه مجلس نیز گفته بود‪« :‬ما به وظیفه‬ ‫خود درباره س��وال از رئیس‌جمهور عمل کردیم اما مدعیان‬ ‫هم می‌توانند اس��تدالل خ��ود را مطرح کنند‪ .‬م��ا آیین‌نامه‬ ‫داخلی مجلس را اجرا کردیم‪ ،‬البته مذاکراتی هم با منتقدان‬ ‫داشتیم‪».‬‬ ‫در کنار نمایندگان مخالف طرح سوال از رئیس‌جمهور‪،‬‬ ‫دولتی‌ها هم طبعا مخالف برگزاری این جلسه بودند تا آنجا که‬ ‫محمد‌رضا میرتاج‌الدینی با بیان اینکه «سوال از احمدی‌نژاد‬ ‫را به نفع مصالح کش��ور و مس��ائل اقتص��ادی نمی‌دانیم»‪،‬‬ ‫تاکید کرده بود‪«:‬باتوجه به اینکه این س��وال مطرح ش��ده‪،‬‬ ‫رئیس‌جمهور و دولت آمادگی کامل دارد برای مردم درباره‬ ‫مشکالت اقتصادی توضیح دهد‪».‬‬ ‫دعوت به پاستور‬ ‫ام��ا در حالی که هم��ه منتظر مشخص‌ش��دن زمان‬
‫احمدی‌نژاد‪ :‬سوال حق نمایندگان است‬ ‫محمود احمدی‌نژاد در این نشست با اشاره به اینکه در‬ ‫این جلسه راجع به «طرح س��وال از رئیس‌جمهور» سخنی‬ ‫نمی‌گویم‪ ،‬گفت‪« :‬س��وال حق قانونی نمایندگان اس��ت و‬ ‫می‌آیم و پاسخ نیز می‌دهم‪».‬‬ ‫رئیس‌جمهور در‌‌خصوص مش��کالت اخی��ر‪ ،‬افزود‪:‬‬ ‫«دش��من خارجی آمده تا از راه تحریم کشور را تحت فشار‬ ‫قرار دهد ولی دشمنان باید بدانند که این تحریم‌ها را تبدیل‬ ‫به فرصت خواهیم کرد؛ دشمن آمده تا جلوی صادرات نفت‬ ‫ایران را بگیرد ولی از این جهت هم شکست می‌خورد‪».‬‬ ‫وی ادامه داد‪« :‬بانک مرکزی ما را تحری ‌م کرده‌اند ولی‬ ‫ما راهکارهای خنثی‌سازی آن را در اختیار داریم؛ ما در مساله‬ ‫دولت تحت‌نظر والیت‌فقیه عمل می‌کند‬ ‫وی خاطرنشان کرد‪« :‬دولت عالمانه و مدبرانه عمل‬ ‫می‌کند و جلس��ات مختلفی هم برگزار کرده و تدابیر خوبی‬ ‫در نظر دارد؛ مردم به آینده امیدوار باشند؛ دولت تحت نظر‬ ‫والیت‌فقیه عمل خواهد کرد و کس��انی‌ که به والیت‌فقیه‬ ‫معتقدند از آن حمایت می‌کنند‪».‬‬ ‫رئیس‌جمهور کشورمان در ادامه سخنان خود با بیان‬ ‫اینکه «من از قافله شهدا ‪ 30‬س��ال عقب مانده‌ام»‪ ،‬گفت‪:‬‬ ‫«ما همه بچه‌های انقالب هستیم و همه‌چیز ما مال انقالب‬ ‫اس��ت؛ انتخابات آینده در پیش اس��ت و نباید برای قدرت‬ ‫یافتن باندبازی کرد‪».‬‬ ‫رئیس‌جمهور کش��ورمان با بیان اینکه اجرای قانون‬ ‫هدفمندس��ازی یارانه‌ها یک افتخار بین‌المللی اس��ت‪ ،‬به‬ ‫تاثیر برگزاری نشس��ت‌ میان قوا پرداخ��ت و گفت‪« :‬وقتی‬ ‫جلساتی با نمایندگان مجلس داریم و بر سر موضوعی توافق‬ ‫می‌کنیم انتظار داریم بعد هم کمک کنند و بر همان نظری‬ ‫که توافق کردیم تاکید بورزند‪».‬‬ ‫وی افزود‪« :‬ان‌شاءاهلل به زودی برنامه‌های خوبی که‬ ‫نتایج آن موجب خوش��حالی ملت بزرگ ایران می‌ش��ود را‬ ‫اعالم می‌کنیم؛ من خیالم از آینده راحت است‪».‬‬ ‫احمدی‌نژاد با بی��ان اینکه همه‌چیز ب��ه نفع انقالب‬ ‫اس�لامی جلو می‌رود‪ ،‬تاکید کرد‪« :‬به خدا قسم هر‌کس به‬ ‫غیر از خدا چنگ زند‪ ،‬خداوند از همان کانال او را می‌زند‪».‬‬ ‫در پایان این نشس��ت‪ ،‬نمایندگان مجلس ش��ورای‬ ‫اسالمی پیشنهاد کردند تا این جلس��ات‌ و نشست‌ها تداوم‬ ‫یابد و هر ماه یک‌بار تکرار ش��ود که با استقبال احمدی‌نژاد‬ ‫روبه‌رو شد‪.‬‬ ‫نمایندگان طرح سوال را پس گرفتند‬ ‫اما پس از س��خنان رهبر معظم انقالب‪ ،‬نمایندگانی‬ ‫که بنای طرح سوال از رئیس‌جمهور را داشتند‪ ،‬در بیانیه‌ای‬ ‫اعالم کردند از تصمیمشان منصرف شده‌اند‪ .‬علی الریجانی‬ ‫نیز در نام��ه‌ای به رهب��ر معظم انقالب نوش��ت‪« :‬نظرات‬ ‫حکیمان��ه جنابعالی برای امت اس�لامی راهگشاس��ت و‬ ‫اطاعت از اوامر حضرتعالی فرضیه و مایه افتخار اینجانب و‬ ‫نمایندگان مجلس است‪.‬‬ ‫حضرتعال��ی از جمله در مورد س��وال از رئیس‌جمهور‬ ‫که عده‌ای از نماین��دگان مجلس پیگی��ر آن بودند‪ ،‬ضمن‬ ‫مطهری‪ :‬سوال متوقف شد‬ ‫اما علی مطهری نیز در این م��ورد گفت‪« :‬باتوجه به‬ ‫حکم حکومتی مق��ام معظم رهبری برای توقف س��وال از‬ ‫رئیس‌جمهور‪ ،‬ما با وجود اینکه فکر می‌کنیم س��وال مفید‬ ‫است‪ ،‬اما تابع این حکم حکومتی هستیم‪».‬‬ ‫وی در پاسخ به این پرسش که آیا بعد از منتفی شدن‬ ‫س��وال از رئیس‌جمه��ور‪ ،‬موضوع مش��کالت اقتصادی و‬ ‫محورهای سواالت مطروحه را بر‌اس��اس ماده ‪ 223‬برای‬ ‫ارائه گ��زارش به قوه قضائي��ه دنبال خواهید ک��رد‪ ،‬گفت‪:‬‬ ‫«این راه همیش��ه برای نمایندگان باز است؛ آنها هر وقت‬ ‫که بخواهند ای��ن کار را انجام می‌دهند و مش��کلی در این‬ ‫زمینه وجود ندارد‪».‬‬ ‫نماینده مردم تهران ادامه داد‪« :‬ما دنبال سوال بودیم؛‬ ‫اما چون رهبری دستور دادند سوال متوقف شد؛ در واقع این‬ ‫حکم حکومتی است‪».‬‬ ‫سياست‬ ‫غایبان نشست با رئیس‌جمهور‬ ‫با این وجود درحالی که هیات‌رئیسه مجلس معتقد بود‬ ‫از این نشست بی‌اطالع بود و معاون پارلمانی رئیس‌جمهور‬ ‫از دعوت همه نمایندگان س��خن می‌گف��ت و با‌ وجود یک‬ ‫روز کشمکش بر س��ر برگزار شدن یا نش��دن این نشست‪،‬‬ ‫این جلس��ه بدون حضور رئیس‌ و نواب‌رئی��س و همچنین‬ ‫چهره‌های شاخص فراکسیون اصولگرایان مجلس از جمله‬ ‫غالمعلی حدادعادل رئیس فراکسیون‪ ،‬مرتضی آقا‌تهرانی‪،‬‬ ‫الیاس نادران و احمد توکلی نمایندگان تهران برگزار شد‪ .‬به‬ ‫عالوه روسای کمیسیون‌های تخصصی نیز در این نشست‬ ‫حضور نداشتند‪ .‬نمایندگان حاضر در این جلسه سه‌ساعته با‬ ‫رئیس‌جمهور به بحث و بررسی در مورد مسائل اقتصادی و‬ ‫سیاسی روز پرداختند‪.‬‬ ‫استقامت و همدلی تنها راه برون‌رفت‬ ‫احمدی‌نژاد خاطرنشان کرد‪« :‬ما یقین داریم پیروزی‬ ‫از آن ماست؛ باید بایس��تیم و تدبیر کنیم و به سالمت این‬ ‫مرحله از‌ ترفندهای دش��منان را پشت س��ر بگذاریم‪ .‬مقام‬ ‫معظم رهب��ری رهنمودهایی در خصوص بی‌اثرس��ازی و‬ ‫خنثی‌س��ازی تحریم‌ها ارائه فرمودند و من هم گفتم چشم‬ ‫و به آن نیز عم��ل کردیم؛ م��ن اطمینان دارم ب��ا همدلی‬ ‫می‌توانیم از تحریم‌ها عبور کنیم‪».‬‬ ‫وی ادام��ه داد‪« :‬نکته بعدی این اس��ت ک��ه اضافه‬ ‫برداش��ت نقدی بانک‌ه��ای عام��ل از بان��ک مرکزی را‬ ‫برگردانیم تا میزان نقدینگی نیز کنترل شود‪».‬‬ ‫احمدی‌نژاد ب��ا تاکید دوباره بر اینک��ه دالل‌‌هایی که‬ ‫در بازار اخت�لال ایجاد کرده‌اند را از صحن��ه اقتصاد بیرون‌‬ ‫می‌کنیم‪ ،‬گفت‪« :‬دش��من س��نگی را به نام تحریم در چاه‬ ‫انداخته و ما طوری این س��نگ را از چاه خارج می‌کنیم که‬ ‫چاه آب بیشتری هم بدهد و داغی بر دل دشمن می‌گذاریم‬ ‫تا سالیان سال از یاد نبرد‪».‬‬ ‫زاکانی‪ :‬نیت طراحان سوال خیرخواهانه بود‬ ‫در همین راستا علیرضا زاکانی‪ ،‬سخنگوی فراکسیون‬ ‫اصولگرای��ان نیز با اش��اره به اینک��ه بیان��ات رهبر معظم‬ ‫انقالب برای همه ما حجت اس��ت‪ ،‬گفت‪« :‬الزم اس��ت از‬ ‫والیت‌پذی��ری س��وال‌کنندگان و لبیک‌گویی س��ریع آنها‬ ‫به فرمایش��ات مقام معظم رهبری در بازپس گیری سوال‬ ‫تشکر کنیم‪».‬‬ ‫علیرضا زاکانی‪ ،‬سخنگوی فراکس��یون اصولگرایان‬ ‫مجل��س و از مخالفان ط��رح س��وال از رئیس‌جمهور‪ ،‬در‬ ‫خص��وص بیانات رهبری و توصیه ایش��ان ب��ه مجلس در‬ ‫خصوص سوال از رئیس‌جمهور اظهار داشت‪« :‬این موضوع‬ ‫خیلی شفاف بود که در این مقطع زمانی دشمن عمده تالش‬ ‫خود را در دو جهت متمرکز کرده اس��ت؛ اوال می‌کوش��د با‬ ‫ایجاد فشار اقتصادی بر توده‌های مردم یأس و ناامیدی را‬ ‫بین آنها و نخبگان در جامعه ایجاد کند‪ ،‬ثانیا با ایجاد تنش‬ ‫و شکاف میان مسئوالن نظام عدم امکان مدیریت درست‬ ‫صحنه توسط آنها را فراهم آورد‪».‬‬ ‫س��خنگوی فراکس��یون اصولگرای��ان تصریح کرد‪:‬‬ ‫«نقشه خام و خواست دش��منان ایران اسالمی برهم زدن‬ ‫آرامش در کشور و ایجاد تنگنای اقتصادی و جنگ روانی به‬ ‫امید رویگردانی ملت رش��ید و مسلمان ایران و ایجاد زمینه‬ ‫سازش و دست برداشتن مس��ئوالن نظام از سیاست‌های‬ ‫اصول��ی در ح��وزه خارج��ی و هس��ته‌ای اس��ت؛ بنابراین‬ ‫فراکسیون اصولگرایان با بیان دالیل متعدد و مواضع روشن‬ ‫ضرورت پرهیز از سوال را با دالیل مختلف قبال ذکر کرده‬ ‫بود چرا‌که از قبل مشخص بود که س��وال از رئیس‌جمهور‬ ‫در شرایط خطیر کنونی به مصلحت کشور نیست و تعجب‬ ‫ما این بود که برخی از هم��کاران عزیز ما در مجلس اصرار‬ ‫بر این موضوع داش��تند‪ ،‬در حالی که ظرفیت‌های خوبی در‬ ‫آیین‌نامه مجلس آمده که حتی بدون س��وال هم می‌توان‬ ‫جنبه نظارتی مجل��س را اعمال کرد و ب��ه‌دور از هیاهو به‬ ‫نتیجه مطلوب رسید‪g ».‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫برگزاری ط��رح س��وال از رئیس‌جمهور بودن��د‪ ،‬خبری در‬ ‫رس��انه‌ها منتشر ش��د که بر‌اس��اس آن دولت‪ ،‬نمایندگان‬ ‫مجلس را برای برگزاری جلسه‌ای با احمدی‌نژاد به پاستور‬ ‫دعوت کرده بود‪.‬‬ ‫بر این اس��اس رئیس‌جمهور از نماین��دگان مختلف‬ ‫مجلس اعم از فراکس��یون اصولگرایان و ره��روان برای‬ ‫شرکت در یک جلسه غیررس��می در روز یکشنبه ‪ 28‬آبان‬ ‫ماه دعوت کرده بود‪ .‬ارس��ال این دعوتنامه‌ها به نمایندگان‬ ‫البته با واکنش‌هایی مواجه ش��د؛ مهمترین آنها اظهار نظر‬ ‫محمد‌رضا باهنر بود‪.‬‬ ‫او در صحن علنی مجلس گف��ت‪« :‬از این نوع رفت‌و‬ ‫آمدها بی��ن دول��ت و مجلس وج��ود دارد؛ باالخ��ره دفتر‬ ‫رئیس‌جمهور ممکن است ‪ 5‬نفر‪ 10 ،‬نفر‪ 50 ،‬نفر یا کمتر یا‬ ‫بیش��تر‪ ،‬نمایندگان را برای حضور دعوت کند‪ ،‬این موضوع‬ ‫اشکالی ندارد‪ ،‬اما نام جلسه را نباید وحدت دو قوه بگذارند‪،‬‬ ‫فقط بحث این است‪».‬‬ ‫باهنر گفت‪« :‬ما در رابطه با جلسات مشترک دو قوه‪،‬‬ ‫مکانیزم��ی‌‌داریم که همواره اجرا ش��ده اس��ت؛‌ یک دفعه‬ ‫ریاس��ت‌جمهوری نمایندگان را دع��وت می‌کند که رئیس‬ ‫مجلس و نمایندگان خدمت رئیس‌جمهور می‌رسند و یک‬ ‫بار هم مجلس دعوت می‌کن��د و آقای رئیس‌جمهور و وزرا‬ ‫تشریف می‌آورند‪ .‬نام این جلسات‪ ،‬جلسات مشترک بین دو‬ ‫قوه است‪ ،‬ولی مابقی رفت‌و‌آمد است‪».‬‬ ‫باهنر ادامه داد‪« :‬ممکن اس��ت نماین��دگان از دفتر‬ ‫رئیس‌جمهور ب��رای مالقات وقت بگیرند‪ ،‬ممکن اس��ت‬ ‫ریاس��ت‌جمهوری تعدادی از نماین��دگان را دعوت کند‪،‬‬ ‫اما نباید این موضوع را به نام جلسه مشترک بین دولت و‬ ‫مجلس تبلیغ کنند‪ .‬هیات‌رئیسه اطالعی از جلسه نداشته‪،‬‬ ‫البته نمایندگانی که دعوت ش��دند و عالقه‌مند هستند در‬ ‫این جلسه ش��رکت می‌کنند که این موضوع بحث جدایی‬ ‫است‪ ».‬آن جلس��ه اما به‌رغم همه اظهارنظرها همان‌گونه‬ ‫که پیش‌بینی می‌ش��د با نزدیک ‪ 70‬نماینده برگزار ش��د و‬ ‫رئیس‌جمهور آن جلس��ه مس��ائلی را با نمایندگان در میان‬ ‫گذاشت‪.‬‬ ‫ل شده علیه کشورمان دو راه بیشتر نداریم‪،‬‬ ‫تحریم‌های اعما ‌‬ ‫یا اینکه تسلیم دشمنان ش��ویم یا اینکه استقامت کنیم که‬ ‫باید موکدا بگویم که ما فرزند عاش��وراییم و فرزند عاشورا‬ ‫هرگز تسلیم نمی‌شود‪».‬‬ ‫اعالم درستی اقدام س��وال‌کنندگان‪ ،‬امر فرمودید که این‬ ‫اقدام همین‌جا متوقف گردد‪ .‬قطعا نظر ولی‌امر مسلمین که‬ ‫اشراف بر همه مصالح مسلمین دارند‪ ،‬برای جامعه اسالمی‬ ‫قرین س��عادت بوده و اطاعت از اوامر حضرتعالی فریضه و‬ ‫مایه افتخار اینجانب و نمایندگان مجلس است‪».‬‬ ‫فراکس��یون رهروان والیت مجلس شورای اسالمی‬ ‫نیز در بیانیه‌ای با اش��اره ب��ه بیانات رهب��ر معظم انقالب‬ ‫اس�لامی در خصوص طرح س��وال از رئیس‌جمهور تاکید‬ ‫کردند‪« :‬قطعا نظر ولی امر مس��لمین بر رهروان ایشان در‬ ‫مجلس ش��ورای اس�لامی‪ ،‬حجت بوده و اطاعت از ایشان‬ ‫وظیف��ه و افتخار اینجانبان در مجلس ش��ورای اس�لامی‬ ‫است‪».‬‬ ‫‪43‬‬
‫مشروعيت مجلس بيشتر شد‬ ‫گفت‌وگوي مثلث با روح‌اهلل حسينيان‬ ‫‪2‬‬ ‫روح‌اهلل حسینیان‪ ،‬عضو ارشد فراکسیون اصولگرایان مجلس در گفت‌وگو بامثلث درباره لغو حضور رئی س‌جمهور‬ ‫در مجلس م ی‌گوید‪« :‬این مس�اله نش�ان م ی‌دهد که مجلس در یک چیز وحدت نظر دارد و آن هم تبعیت از رهبری‬ ‫است‪ ».‬وی تاکید م ی‌کند‪« :‬دش�من باید بداند با مجلسی طرف اس�ت که ب ه‌رغم بحث و مباحثه وقتی نظر رهبری را‬ ‫متوجه م ی‌شود همه لبیک م ی‌گویند‪».‬‬ ‫زهره دياني‬ ‫آقای حسینیان! طرح سوال از رئیس‌جمهور پس‬ ‫از کش‌و‌قوس‌های فراوان و باتمام حواش�ی که‬ ‫داش�ت باالخره با نظر مقام‌معظم رهبری منتفی‬ ‫شد‪ .‬لطفا بفرمایید این اقدام برای مسئوالن چه‬ ‫پيامي به همراه داشت؟‬ ‫‪ l‬االن حضرت آقا نظرشان بر وحدت است‪ ،‬بنابراین‬ ‫ما باید تالش کنیم این وحدت‌نظر را به اثبات برسانیم‪ .‬البته‬ ‫برای همه نمایندگان این تجربه را به همراه خواهد داشت‬ ‫که ب��ه س��خنان مقام‌معظم‌رهبری دقت کنند و اس��تنباط‬ ‫صحیحی از آن داشته باشند‪.‬‬ ‫یعنی استنباط فراکسیون اصولگرایان مجلس از‬ ‫سخنان رهبری علت مخالفت‌شان با انجام طرح‬ ‫سوال در صحن مجلس بود؟‬ ‫سياست‬ ‫‪ l‬بله‪،‬دلیلمخالفتمخالفاناینبودکههمهمی‌گفتند‬ ‫استنباط ما از حرف مقام معظم رهبری این است که این سوال‬ ‫نباید مطرح شود و به مصلحت کشور نیست البته مخالفان و‬ ‫موافقان سوال هر کدام استدالل‌های خود را داشتند در پایان‬ ‫هم رهبری تکلیف را برای همه تعیین کردند‪.‬‬ ‫نظر شما در خصوص پس گرفتن امضاها از سوی‬ ‫موافقان سوال پس از تاکید مقام‌معظم‌رهبری بر‬ ‫لغو این سوال چیست؟‬ ‫‪ l‬اهمیت موضوع در این است که به محض تاکید‬ ‫مقام‌معظم‌رهبری بر لغو سوال بالفاصله همه لبیک گفتند‬ ‫و امضای خود را برای س��وال پ��س گرفتن��د‪ .‬در واقع این‬ ‫مس��اله نش��ان می‌دهد که مجلس در یک چیز وحدت‌نظر‬ ‫دارد و آن‌هم تبعیت از رهبری اس��ت‪ ،‬این یک نکته بسیار‬ ‫مثبتی بود که نشان داد مجلس صددرصد تابع نظر رهبری‬ ‫است و دش��من باید بداند با مجلسی طرف است که به‌رغم‬ ‫ده‌ها استدالل‪ ،‬بحث و مباحثه وقتی نظر رهبری را متوجه‬ ‫می‌شود همه لبیک می‌گویند‪.‬‬ ‫بازتاب پس گرفتن ای�ن امضاها در جامعه و بین‬ ‫افکار عمومی چگونه خواهد بود؟‬ ‫‪ l‬وقتی مردم تبعیت از رهبری را ببینند به این مجلس‬ ‫امیدوار می‌شوند و مشروعیت مجلس هم بیشتر خواهد شد‪.‬‬ ‫ش�ما به‌عن�وان نماین�ده مجل�س ب�رای ح�ل‬ ‫مشکالتی که درخصوص ارز و گرانی وجود دارد‪،‬‬ ‫چه راهكاري داريد؟‬ ‫‪ l‬باالخره همه مردم می‌دانند مشکالتی ناخواسته‬ ‫و از بیرون به ما تحمیل می‌شود که با درایت مسئوالن این‬ ‫ی و‌بی‌درایتی‬ ‫مشکالت رفع خواهد شد‪ ،‬البته یک نوع‌بی‌دقت ‌‬ ‫از سوی مسئوالن صورت گرفته که البته در حال ثبات است‪.‬‬ ‫از س��وی دیگر قیمت ارز نیز روبه کاهش گذاش��ته و بازار‬ ‫اقتصادی ما هم درح��ال تثبیت اس��ت بنابراین دامن زدن‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫سوال به نفع نظام نبود‬ ‫گفت‌وگو با اسماعيل كوثري‬ ‫‪3‬‬ ‫اس�ماعیل کوثری‪ ،‬عضو فراکس�یون اصولگرایان مجلس درگفت‌وگو با مثلث م ی‌گوید که منتفی شدن سوال‬ ‫از آقای احمدی‌نژاد موجب ناامیدی دشمنان ش�د‪ .‬با او در مورد ماجراي س�وال از رئي س‌جمهور و منتفي شدن آن به‬ ‫گفت‌وگو پرداختيم‪.‬‬ ‫آقای کوثری! به‌عن�وان اولین س�وال نظرتان را‬ ‫درباره نظ�ر مقام‌معظم‌رهب�ری در لغو س�وال از‬ ‫رئیس‌جمهور و تمکین نماین�دگان به این حکم‬ ‫بفرمایید‪.‬‬ ‫‪ l‬از آنجایی که سوال از رئیس‌جمهور در شرایط فعلی‬ ‫به نفع نظام نبود بنابراین مقام معظم رهبری بر لغو سوال از‬ ‫رئیس‌جمهور تاکید کردند زیرا منتفی ش��دن سوال از آقای‬ ‫احمدی‌نژاد موجب ناامیدی دشمنان می‌شود‪.‬‬ ‫شنیده‌ایم در جلسه‌ای که با رئیس‌جمهور داشتید‬ ‫ایش�ان به‌حضور در صحن علن�ی مجلس تمایل‬ ‫داش�ته و عن�وان کرده‌اند آم�اده پاس�خ‌دادن به‬ ‫‌سواالت نمایندگان هستند‪.‬‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬آقای رئیس‌جمهور خودشان گفتند در مجلس‬ ‫حاضر می‌ش��وند و پاس��خ س��واالت را می‌دهند و البته این‬ ‫شجاعتشان بس��یار قابل‌تقدیر بوده اس��ت‪ .‬در واقع سخنان‬ ‫نمایندگان و رئیس‌جمهور در آن جلس��ه گویای تفاهم بود‪،‬‬ ‫ی که می‌تواند در آرامش جامعه اثرگذار باشد‪.‬‬ ‫تفاهم ‌‬ ‫فکر می‌کنید لغو حضور رئیس‌جمهور در مجلس‬ ‫‪44‬‬ ‫چه پیامدهایی به همراه خواهد داشت؟‬ ‫‪ l‬دشمنان فکر می‌کردند با حضور آقای احمدی‌نژاد‬ ‫می‌توانند مطالبی را بگیرند و به‌عنوان خوراک در تبلیغ علیه‬ ‫کشور ما استفاده کنند‪ ،‬بنابراین این فرصت از آنها گرفته شد‪.‬‬ ‫از سوی دیگر باید یادآور شوم تبعیت از فرمان رهبری نشان‬ ‫داد همه نمایندگان در اصول با یکدیگر مشکلی ندارند و در‬ ‫اجرا و روش اختالفاتی دارند که از این طریق حل می‌شود‪ .‬در‬ ‫واقع حضور یک پدر در یک خانواده یا یک رهبر در یک جامعه‬ ‫برای همین موارد است‪ .‬یعنی اتخاذ تصمیمات استراتژیکی‬ ‫اس��ت‪ ،‬که در س��طح عملیاتی و تاکتیکی به‌کار می‌گیرد‪ .‬از‬ ‫نظر استراتژیکی وقتی مشاهده می‌ش��ود چه چیزی به نفع‬ ‫نظام اس��ت بنابراین آن موضوع را مطرح می‌کنند‪ ،‬االن هم‬ ‫نمایندگان تشخیص داده‌اند به این موضوع بپردازند و امضاها‬ ‫را پس بگیرند‪.‬‬ ‫ش�ما چه راه�کاری برای ح�ل مش�کالتی که در‬ ‫خصوص ارز و مش�کالت این‌چنینی وج�ود دارد‪،‬‬ ‫ارائه می‌دهید؟‬ ‫‪ l‬این تیم‌هایی که از طرف مجلس مشخص شده‬
‫به مشکالت نتیجه نامطلوبی در بر‌خواهد داشت و به‌نوعی‬ ‫موجب نوسانات بازار ارز می‌ش��ود‪ ،‬از این رو مردم می‌دانند‬ ‫موضوعی که رهبری مصلحت دیده‌اند به نفع کشور‪،‬مردم‬ ‫و وضعیت اقتصادی خواهد بود‪.‬‬ ‫آیا مجلس و دولت برای بررسی مشکالت موجود‬ ‫بازهم جلساتی با یکدیگر برگزار خواهند کرد؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬ما در جلسه‌ای که هفته گذشته با رئیس‌جمهور‬ ‫داشتیم پیشنهاد دادیم ماهانه جلسه‌ای با دولت داشته باشیم که‬ ‫البته این موضوع مورد استقبال و قبول آقای احمدی‌نژاد هم‬ ‫قرارگرفت‪ .‬در همان جلسه هم نمایندگان پیشنهاداتی مطرح‬ ‫کردند و دغدغه‌ها و نگرانی‌های خود را خدمت رئیس‌جمهور‬ ‫مطرح کردند‪ .‬آقای احمدی‌نژاد هم اس��تدالل‌ها و اطالعات‬ ‫اقتصادی خودشان را با نمایندگان در میان گذاشتند که برای‬ ‫طرفین س��ودمند بود؛ بنابراین امیدواریم همی��ن رویه ادامه‬ ‫پیداکند‪ ،‬زیرا بنده معتقدم بس��یاری از مس��ائل را می‌توانیم با‬ ‫همدلیوهماهنگیحلکنیم‪.‬‬ ‫همان‌ط�ور ک�ه اش�اره کردی�د ش�ما از جمل�ه‬ ‫نماین�دگان حاض�ر در جلس�ه ب�ا رئیس‌جمهور‬ ‫بودید‪ .‬یکی از مسائلی که در خصوص این جلسه‬ ‫گفته ش�د این بود که آقای احمدی‌نژاد بار دیگر‬ ‫خطاب به نمایندگان س�خنان خاص�ي را مطرح‬ ‫کرده‌اند‪ ،‬آیا چنین صحبتی صحت داد؟‬ ‫‪ l‬خیر‪ ،‬به هیچ وج��ه این‌گونه نبود‪ ،‬بلکه چارچوب‬ ‫صحبت‌ه��ای رئیس‌جمهور بس��یارمنطقی ب��ود‪ .‬در واقع‬ ‫برخ��ی از نماین��دگان نگرانی‌های��ی از پاس��خ‌های آقای‬ ‫احمدی‌ن��ژاد در صحن علنی مجلس داش��تند که ایش��ان‬ ‫در پاس��خ به این نگران��ی نمایندگان فرمودن��د من فرزند‬ ‫انقالب و فدایی انقالب هس��تم‪ ،‬بنابراین قطعا مسائلی که‬ ‫به زیان انقالب باشد و موجب سوءاستفاده دشمنان شود را‬ ‫نخواهم گفت‪g .‬‬ ‫‪ l‬قطع��ا این‌گونه خواه��د بود‪ .‬درجلس��ه آخری که‬ ‫با رئیس‌جمهور داش��تیم قرار ش��د ه��ر ماه یک‌ب��ار این‌کار‬ ‫انجام شود‪.‬‬ ‫یعنی در جلسات بعدی با رئیس‌جمهور نمایندگان‬ ‫رهروان والیت نیز حضور خواهند داشت؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬در جلس��ه قبل هم تعداد زیادی از نمایندگان‬ ‫فراکسیون رهروان والیت حضور داشتند‪.‬‬ ‫اما اکثر رهروان‌والیتی‌ها گفتند ما در این جلس�ه‬ ‫نبودیم‪.‬‬ ‫‪ l‬بنده هم اش��اره کردم بعض��ی از اعضای رهروان‬ ‫والیت حضور داشند و خیلی‌ها هم نبودند‪ .‬در واقع دعوتنامه‬ ‫رئیس‌جمهور برای همه نمایندگان فرستاده شده بود و فقط‬ ‫برای فراکسیون اصولگرایان مجلس نبود‪ ،‬البته خیلی‌ها هم در‬ ‫این جلسه حاضر نشدند اما این‌گونه نبوده که بخواهیم بگوییم‬ ‫این نشست تنها مختص به یک فراکسیون بوده دعوتنامه به‬ ‫تک‌تک نماینده‌ها داده شده بود‪.‬‬ ‫آقای کوثری! برخی ش�نیده‌ها حاکی از آن است‬ ‫که رئیس‌جمهور در این نشس�ت خود به شوخی‬ ‫صحبت‌هايي درباره علیه نمایندگان داشته‌اند‪ ،‬آیا‬ ‫این موضوع صحت دارد؟‬ ‫‪ l‬نه‪ ،‬چنین چیزی نبوده‪ .‬رئیس‌جمهور گفتند سوال‬ ‫حق نمایندگان اس��ت بنابراین بنده می‌آیم و به سواالتشان‬ ‫پاسخ می‌دهم‪g .‬‬ ‫سياست‬ ‫آیا نمایندگان نمی‌خواهند با رئیس‌جمهور نشست‬ ‫غیرعلنی داشته باشند؟‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫و با دولت کار می‌کنند با تعامل‪ ،‬کارشناسی و همکاری بیشتر‬ ‫راه‌حل‌هایی را پیدا خواهند کرد‪ ،‬البته خوشبختانه قیمت ارز‬ ‫روبه‌کاهش است و به احتمال زیاد همان‌طور که خبر داریم‬ ‫تاحد زیادی پایین خواهد آمد‪.‬‬ ‫ديدار با آيت‌اهلل در قم‬ ‫فاز جديد فعاليت انتخاباتي اصولگرايان آغاز شده است‬ ‫‪4‬‬ ‫در حال��ی که هفت ماه به زمان مش��خص ش��دن نام‬ ‫رئیس‌جمهور هفتم ایران زمان باقی است‪ ،‬اکنون طیف‌های‬ ‫مختلف اصولگرایان وارد فاز جدیدی از تحرکات انتخاباتی‬ ‫خود شده‌اند‪ .‬گویا اوضاع چنان ش��ده که گروه‌های مختلف‬ ‫وارد فاز رایزنی برای رسیدن به مصادیق شده‌اند‪.‬‬ ‫چنین اس��ت که بازار گمانه‌زنی‌ها پیرامون چهره‌های‬ ‫مطرح و شاخص این جناح گرم‌تر ش��ده است‪ .‬تقریبا روزی‬ ‫نیست که تصویر و سخنان یکی از این چهره‌ها بر قاب صفحه‬ ‫نخست مطبوعات ننشسته یا خبری پیرامون آنها در فضای‬ ‫مجازی منتشر نشود‪.‬‬ ‫بررس��ی تحرکات سیاس��ی و اخبار موج��ود در مورد‬ ‫گروه‌های سیاس��ی این جناح و البته شخصیت‌های مطرح‪،‬‬ ‫فضای شفاف‌تری را برای رصد آنچه در ماه‌های آینده به‌وقوع‬ ‫خواهد پیوست در اختیار ما قرار خواهد داد‪.‬‬ ‫اما در طیف راست اصولگرایان که از آن به اصولگرایان‬ ‫سنتی یاد می‌شود‪ ،‬جدیدترین تحول این است که قرار است‬ ‫مجمع عمومی جبهه پیروان‪ ۹ ،‬آذر برگزار‌شود‪.‬‬ ‫س��یدکمال‌الدین س��جادی در این مورد گفته اس��ت‪:‬‬ ‫«‌ترسیم خط‌مشی آینده جبهه پیروان خط‌امام و رهبری در‬ ‫مورد انتخابات ریاست‌جمهوری و شوراها از جمله موارد مورد‬ ‫توجه در این مجمع عمومی خواهد بود‪».‬‬ ‫س��جادی همچنین گفته اس��ت‪« :‬معتقدی��م حدود‬ ‫‪25‬اصولگرا کاندیدای انتخابات ریاست‌جمهوری می‌شوند‪.‬‬ ‫همچنین ‪ 15‬کاندیدا از میان مس��تقل‌ها و جناح به اصطالح‬ ‫اصالح‌طلب ممکن اس��ت نامزد انتخابات ریاست‌جمهوری‬ ‫آینده شوند‪».‬‬ ‫وی همچنین گفت که جبهه پیروان خط‌امام و رهبری‬ ‫در مورد انتخابات ش��وراها در حال طراحی یک س��اختار به‬ ‫صورت ستاد در تهران است که شبیه آن در شهرستان‌ها نیز‬ ‫تشکیل می‌شود‪.‬‬ ‫سامان جدید سنتی‌ها‬ ‫اما اصولگرایان سنتی با چه س��اختاری وارد انتخابات‬ ‫ریاست‌جمهوری ‪92‬خواهند شد؟‬ ‫نگاه��ی ب��ه ادوار مختلف انتخابات گذش��ته نش��ان‬ ‫می‌دهد آنها همواره از مدلی مانند شورای هماهنگی پیروی‬ ‫کرده‌ان��د‪ .‬چنان‌که حتی آنچ��ه تحت عن��وان جبهه متحد‬ ‫اصولگرای��ان در چند دوره اخیر هم وجود داش��ته کارکردی‬ ‫مانند شورای هماهنگی داشته اس��ت‪ .‬بی‌شک چنین است‬ ‫که سخنگوی جبهه پیروان خط‌امام و رهبری می‌گوید‪« :‬با‬ ‫مس��اعدت جامعتین که یک گروه مرجع هستند‪ ،‬می‌توانیم‬ ‫س��امانه جدیدی را برای انتخابات آین��ده طراحی کنیم که‬ ‫ویژگی‌های مثبت جبهه متحد را داشته باشد‪ ،‬ولی حواشی آن‬ ‫را نداشته باشد‪».‬اما سنتی‌ها بنا داشتند تا پس از دیداری که‬ ‫اعضای شاخصشان با آیت‌اهلل مهدوی‌‌کنی داشتند به‌سراغ‬ ‫آیت‌اهلل‌یزدی هم بروند تا خاطره رایزنی‌هایشان با جامعتین‬ ‫در ادوارگذشته نیز زنده شود‪.‬‬ ‫سخنگوی جبهه پیروان خط‌امام و رهبری درباره دیدار‬ ‫اخیر اعضای این جبهه با آیت‌اهلل مهدوی‌کنی و دیدارهایی که‬ ‫قرار است این تشکل در آینده داشته باشد‪ ،‬اظهار کرد‪« :‬جامعه‬ ‫روحانیت مبارز و جامعه مدرسین حوزه علمیه قم‪ ،‬گروه‌های‬ ‫مرجع و مرکز فکر و فعالیت‌های سیاسی هستند و ما خودمان‬ ‫را ملزم می‌دانیم هرچند وقت یک‌بار به ویژه در فصل انتخابات‬ ‫مالقات‌هایی با این عزیزان داشته باشیم‪ .‬نظرات کارشناسی‬ ‫‪45‬‬
‫سياست‬ ‫متراکمی‌در جبهه وجود دارد و ما به‌عنوان کارشناسان ارشد‬ ‫سیاسی این نظرات را به آقایان منتقل می‌کنیم‪».‬‬ ‫همچنین در مالق��ات اخی��ری که ح��دود هفت نفر‬ ‫از اعض��ای جبهه با آی��ت‌اهلل مهدوی‌کنی داش��تند نظرات‬ ‫کارشناسی و اس��تفاده از نظرات ایش��ان مدنظر قرار گرفت‪.‬‬ ‫دیدار با آیت‌اهلل یزدی نیز در آینده انجام خواهد ش��د و همه‬ ‫اینها رابطه ارگانی��ک بین جبهه و این بزرگ��واران را مدنظر‬ ‫قرار می‌دهد‪.‬‬ ‫خبرنگاری از سجادی پرس��ید‪« :‬آیا قرار نیست جبهه‬ ‫پیروان خط‌امام و رهبری با آی��ت‌اهلل مصباح‌یزدی دیداری‬ ‫داشته باشد؟» که وی پاس��خ داد‌‪« :‬در این مورد فعال بحثی‬ ‫مطرح نشده و اگر اعضا پیشنهادی داشته باشند آن را بررسی‬ ‫می‌کنیم‪ ،‬اما هنوز چنین پیشنهادی مطرح نشده است‪».‬‬ ‫سجادی البته در پاسخ به این سوال که «آیا جبهه پیروان‬ ‫خط‌امام و رهبری و برخی از تشکل‌های آن همچون حزب‬ ‫موتلفه کاندیدای خاص نخواهد داشت؟» گفته است‌‪« :‬نهایت‬ ‫سعی ما بر این اس��ت که وحدت داشته باش��یم و در رابطه با‬ ‫معرفی کاندیداها با ه��م حرکت کنیم‪ .‬به ه��ر ترتیب آنچه‬ ‫در آینده پیش می‌آید از هم‌اکنون معلوم نیس��ت و بیشترین‬ ‫تاکیدات در جلسات ما بحث وحدت و هماهنگی و هم‌اندیشی‬ ‫در مورد انتخابات است‪.‬‬ ‫اگرچه وحدت امکان‌پذیر نیست ولی ائتالف امکان‌پذیر‬ ‫است و اصال ایده‌آل این است که اصولگرایان از بین خود یک‬ ‫نفر را انتخاب کنند و او را مورد حمایت قرار دهند اما اینکه تا‬ ‫کجا این مساله امکان دارد را آینده ثابت می‌کند‪ .‬ضمن اینکه‬ ‫باید این نکته را مدنظر قرار داد که اگر تعداد کاندیداها زیاد باشد‬ ‫در میان اصولگرایان آرا تقسیم می‌شود که این اصال به صالح‬ ‫اصولگرایان نیست‪».‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫کدام کاندیداها از سنتی‌ها می‌آیند؟‬ ‫بی‌شک اکنون مهمترین س��وال این است که کاندیدا‬ ‫یا کاندیداهای این طیف از اصولگرایان چه کسی یا کسانی‬ ‫هستند؟‬ ‫پیرام��ون چهره‌ه��ای مط��رح ای��ن طی��ف تا‌‌کنون‬ ‫گمانه‌زنی‌های فراوانی مطرح شده است‪.‬‬ ‫از دکتر علی‌اکبر والیتی ک��ه هنوز کاندیداتوری‌اش را‬ ‫تکذیب نکرده و برخی از او نه تنها به‌عنوان کاندیدای مطلوب‬ ‫این طیف بلکه به‌عنوان یکی از افرادی که به عنوان کاندیدای‬ ‫دولت وحدت ملی به شمار می‌رود نام می‌برند‪.‬‬ ‫اگر‌چه در فضای غیررس��می خبرهایی از رایزنی‌های‬ ‫سیاس��ی او ب��ا گروه‌ه��ا و چهره‌ه��ای مختلف��ی از جمله‬ ‫اکبر‌هاشمی‌رفس��نجانی و علی الریجانی موجود است‪ ،‬اما‬ ‫هنوز رسما چیزی در مورد وی مطرح نشده است؛ گویی او نیز‬ ‫مانند سایر کاندیداهای این طیف در حال ارزیابی اوضاع است‪.‬‬ ‫در اين میان اما برخالف س��ایر کاندیداهای این طیف‬ ‫تقریبا مسجل شده که‌علی اکبر ناطق‌نوری دیگر بنایی برای‬ ‫آمدن ندارد‪ .‬آنگونه که برخی رسانه‌ها نقل کرده‌اند گویی او‬ ‫در جلس��اتی اعالم کرده که قصد کاندیداتوری در انتخابات‬ ‫سال آینده را ندراد‪.‬‬ ‫اما در اين میان اخبار موجود در برخی محافل پیچیده‬ ‫بود که رایزنی‌هایی با محمد‌رضا باهنر برای کاندیداتوری در‬ ‫انتخابات آینده صورت گرفته است‪.‬‬ ‫محمد‌رضا باهنر اما در واکنش به این خبر گفته است‪:‬‬ ‫«به هی��چ وجه کاندیدات��وری انتخابات ریاس��ت‌جمهوری‬ ‫نمی‌شوم‪».‬‬ ‫محمد‌رضا باهنر نایب‌رئیس مجلس شورای اسالمی‬ ‫در مورد بحث‌هایی که پیرامون کاندیداتوری وی مطرح است‬ ‫گفته است‪« :‬بنده صد‌‌در‌صد این موضوع را تکذیب می‌کنم‪».‬‬ ‫مصطفی پورمحمدی‪ ،‬منوچهر متکی و علی الریجانی‬ ‫از چهره‌هایی هس��تند که هنوز بازار گمانه‌پ��ردازی در مورد‬ ‫حضورشان در انتخابات ریاست‌جمهوری داغ است‪ .‬از میان‬ ‫‪46‬‬ ‫آنان مصطفی پورمحمدی احتم��ال کاندیداتوری‌اش را رد‬ ‫نکرده‪ ،‬منوچهر متکی با لبخند از کنار پاس��خ به این س��وال‬ ‫گذشته و علی الریجانی نیز می‌گوید هنوز تصمیمی‌در این‬ ‫مورد نگرفته است‪.‬‬ ‫ديدار با آيت‌اهلل مصباح در قم‬ ‫اما از طیف مقاب��ل اصولگرایان س��نتی هم خبرهای‬ ‫مهمی‌می‌رسد‪.‬‬ ‫در جدیدترین و مهمترین تحول در این مورد جمعیت‬ ‫رهپویان انقالب اسالمی به دیدار آیت‌اهلل مصباح‌‌یزدی رفتند‪.‬‬ ‫دیداری که برخی تحلیلگران آن را مقدمه ائتالف سیاس��ی‬ ‫رهپویان و جبهه پای��داری در انتخابات آینده ارزیابی کردند‪.‬‬ ‫ائتالفی همانند آنچه در انتخابات هیات‌رئیسه مجلس نهم‬ ‫شکل گرفت‪.‬‬ ‫اما آنچه آی��ت‌اهلل مصباح‌یزدی در ای��ن دیدار مطرح‬ ‫کرد با بازتاب‌های گس��ترده‌ای در رسانه‌ها و فضای سیاسی‬ ‫مواجه شد‪.‬‬ ‫آیت‌اهلل مصباح‌یزدی در این دیدار در پاس��خ به سوال‬ ‫محمد دهقان‪ ،‬عضو هیات‌رئیس��ه مجلس درباره انجام کار‬ ‫تش��کیالتی در بین نیروه��ای مذهبی و اینک��ه چرا گاهی‬ ‫تش��کیالت‌‌گریزی در میان نیروهای حزب‌اللهی مش��اهده‬ ‫می‌شود‪ ،‬گفت‪« :‬در این مساله هم همانند اکثر مسائل زندگی‬ ‫افراط و تفریط وجود دارد‪ .‬اصل اینکه عده‌ای از انسان‌ها در‬ ‫مسائل مختلف با یکدیگر همکاری و هم‌افزایی داشته باشند‬ ‫یک اصل اسالمی اس��ت و در این مورد شکی نیست و شاید‬ ‫بیشترین دستورات اسالم در خصوص همین همکاری‌ها و‬ ‫تعامالت اجتماعی است‪».‬‬ ‫رئیس موسسه آموزشی و پژوهش��ی امام خمینی(ره)‬ ‫بیان داشت‪« :‬کالم در این است که در عالم سیاست حزب با‬ ‫مفهوم خاصی شکل گرفته و ویژگی‌ها و مختصات خودش‬ ‫را داراست و وقتی فعالیت‌های اجتماعی پیش از انقالب نیز‬ ‫شکل گرفت‪ .‬همین بحث مفهوم حزب و ارتباط آن با اسالم‬ ‫وجود داش��ت که همراه با افراط و تفریط‌هایی بود‪ ».‬آیت‌اهلل‬ ‫مصباح افزود‪« :‬بعد از انقالب هم که بهترین حزب آن زمان‬ ‫حزب جمهوری اس�لامی ش��کل گرفت در نهایت با دستور‬ ‫امام(ره) منحل شد و این به خودمان بر‌می‌گشت که مقداری‬ ‫الگو‌‌گیری از غرب داشتیم‪ .‬اما اگر منظور از تشکیالت این باشد‬ ‫که افرادی نیروهای خود را روی هم بگذارند به‌ویژه نیروهای‬ ‫فکری روی هم گذاش��ته ش��ود‪ ،‬در این‌باره شهیدبهش��تی‬ ‫می‌فرمود حزب معبد اس��ت و ایش��ان حزب را عاملی برای‬ ‫ی باعث شد آن معبد به‬ ‫رشد فکری می‌دانستند‪ ،‬اما رفتار برخ ‌‬ ‫چیز دیگری تبدیل شود و کسانی که از کار تشکیالتی فرار‬ ‫می‌کنند این منظر از کار حزبی را می‌نگرند‪» .‬‬ ‫آیت‌اهلل مصباح‌ی��زدی برخی اختالفات را بر‌اس��اس‬ ‫ویژگی‌های فردی عنوان کرد و گفت‪« :‬این دسته اختالفات‬ ‫در روانشناسی نیز مطرح اس��ت و عمال تضادی با هم ندارند‬ ‫و نتیجه این اختالفات این می‌شود که اشخاص تفاوت‌هایی‬ ‫دارند که بر‌اساس آن به کارهای مختلفی می‌پردازند‪ .‬به‌عنوان‬ ‫نمونه برخی مدیر مناسبی برای اداره جنگ بودند و برخی نیز‬ ‫مدیریت اقتصادی خوبی دارند و این دلیل نمی‌شود که کسی‬ ‫مدیر و فرمانده خوبی ب��رای اداره جنگ بوده مدیر اقتصادی‬ ‫خوبی هم باشد‪».‬‬ ‫نباید دچار عقبگرد سیاسی شویم‬ ‫اما در هم��ان جلس��ه علیرض��ا زاکانی نی��ز اظهارت‬ ‫قابل‌توجهی را مطرح کرد‪.‬‬ ‫سخنگوی فراکسیون اصولگرایان مجلس با بیان اینکه‬ ‫انتخابات آینده ریاس��ت‌جمهوری یک گذرگاه سخت است‪،‬‬ ‫گفته اس��ت‪« :‬ما گفتمان انقالب اس�لامی را به‌عنوان یک‬ ‫گفتمان برتر پذیرفته‌ایم و از منظر تحلیل به هیچ‌وجه نباید‬ ‫دچار ارتجاع و عقبگرد شویم‪».‬‬ ‫زاکانی با بیان اینکه در سه دوره روسای‌جمهور گذشته‬ ‫آنها مبانی نظری شفافی نداش��تند که برگرفته از اسالم ناب‬ ‫باشد‪ ،‬گفت‪« :‬آنها مسیری را طی کردند که قدرت بر آنها غلبه‬ ‫کرد و در برخی موارد دچار مشکل شدیم‪».‬‬ ‫وی مش��کل دیگر را عناصر پیرامونی روسای جمهور‬ ‫گذش��ته عنوان کرد و گفت‪« :‬این عناصر آنهایی نبودند که‬ ‫نظام اسالمی به‌دنبال آنها بود‪».‬‬ ‫دبیر‌‌کل جمعیت رهپویان انقالب اسالمی‌افزود‪« :‬برای‬ ‫انتخابات ریاست‌جمهوری آینده باید کسانی مورد نظر باشند‬ ‫که هم مبانی شفاف و هم پیش��ینه شفاف داشته باشند و هم‬ ‫اطرافیان آنان افرادی باشند که در خدمت انقالب باشند‪ .‬باید‬ ‫به‌دنبال جریانی باشیم که به هیچ‌وجه و در هیچ سطحی دچار‬ ‫عقبگرد سیاسی نشویم و بر‌اس��اس مصالح اسالم و انقالب‬ ‫گام برداریم‪».‬‬ ‫طرح طیف چپ اصولگرایان برای کابینه آینده‬ ‫اما در اواسط هفته گذشته یک خبر مهم درباره این طیف‬ ‫اصولگرا مطرح شد‪.‬‬ ‫برخی رسانه‌ها هفته گذشته از تدوین طرحی خبر دادند‬ ‫که براساس آن به محمد‌باقر قالیباف پیشنهاد شده بود که با‬ ‫پذیرفتن معاون اولی کابینه‌ای که حدادعادل رئیس‌جمهور‬ ‫آن است از نامزدی در انتخابات منصرف شده تا اتحادی برای‬ ‫حمایت از رئیس مجلس هفتم در انتخابات آینده شکل گیرد‪.‬‬ ‫این خبر با واکنش‌های گسترده‌ای مواجه شد‪.‬‬ ‫علیرضا زاکانی در این مورد گفت که خبری در این باره‬ ‫ندارد‪ ،‬اما عوض حیدرپور‪ ،‬عضو جمعیت ایثارگران اعالم کرد‬ ‫که از این پیشنهاد استقبال می‌کنند‪.‬‬ ‫دامن��ه واکنش‌ه��ا تا آنج��ا پیش رفت ک��ه غالمعلی‬ ‫حدادعاد ‌ل ترجیح داد شخصا در این مورد به اظهار‌نظر بپردازد‪.‬‬ ‫او به خبرگزاری آریا گف��ت‪« :‬هنوز ب��رای کاندیداتوری در‬ ‫انتخابات تصمیمی‌نگرفته‌ام‪».‬‬ ‫غالمعلی حداد‌عادل‪ ،‬رئیس فراکس��یون اصولگرایان‬ ‫مجلس ش��ورای اس�لامی ادام��ه داد‪« :‬بن��ده در خصوص‬ ‫کاندیدات��وری هنوز هیچ تصمیمی‌نگرفت��ه‌ام‪ ،‬از این رو هم‬ ‫موضوع کاندیداتوری خودم و هم توافق بر س��ر معاون اولی‬ ‫آقای قالیباف را تکذیب می‌کنم‪».‬‬ ‫وی افزود‪« :‬بنده در این خص��وص تا به‌حال صحبتی‬ ‫نکردم‪ ،‬اما چون خبرگزاری‌ها به نحوی این موضوع را طرح‬ ‫کرده بودند که به جامعه الق��ا کنند معاون اولی آقای قالیباف‬ ‫نظر بنده است‪ ،‬از این رو من این موضوع را تکذیب کردم‪».‬‬ ‫حداد‌عادل تاکید ک��رد‪« :‬من می‌خواهم بدانم پش��ت‬ ‫صحنه این خبر چه بوده است زیرا کسانی که این موضوع را‬ ‫مطرح کردند خودشان به خوبی به معنای این خبر واقفند‪».‬‬ ‫در تحولی دیگر در ای��ن مورد روح‌اهلل حس��ینیان نیز‬ ‫گفت‪« :‬جبهه پایداری حتما ب��رای انتخابات کاندیدا معرفی‬ ‫خواهد کرد‪».‬‬ ‫روح‌اهلل حس��ینیان‪ ،‬عضو ارش��د جبهه پایداری تاکید‬ ‫کرد‪« :‬جبه��ه پای��داری س��ناریوهای مختلف��ی را در نظر‬ ‫گرفته و در مورد آن بحث کرده اس��ت‪ .‬ما در جبهه پایداری‬ ‫باتوجه ب��ه صف‌بندی ک��ه در انتخابات ریاس��ت‌جمهوری‬ ‫وج��ود خواه��د داش��ت‪ ،‬برنام��ه و ط��رح قابل‌‌ارائ��ه‌ای‬ ‫خواهیم داشت‪».‬‬ ‫نماینده مردم تهران خاطرنشان کرد‪« :‬جبهه پایداری‬ ‫حتما در انتخابات ش��رکت و کاندیدا نیز معرفی خواهد کرد‪،‬‬ ‫منتها تصمیم نهایی بستگی به شرایط روز دارد که صف‌آرایی‬ ‫چه خواهد شد تا ما هم مطابق آن صف‌آرایی موضع بگیریم‪».‬‬ ‫حسینیان در پاسخ به این سوال که آیا این صحت دارد‬ ‫که جبهه پایداری به کاندیداتوری حداد‌عادل نزدیک ش��ده‬ ‫است‪ ،‬تاکید کرد‪« :‬ما همیش��ه به آقای حداد عادل نزدیک‬ ‫بوده‌ایم‪ ،‬ام��ا حقیقتا تا‌کن��ون هیچ تصمیم��ی‌در خصوص‬ ‫کاندیداتوری ایشان اتخاذ نکرده‌ایم‪g ».‬‬
‫پرويز‬ ‫سروري مي‌گويد‪:‬‬ ‫آقاي‌حدادعادل‬ ‫از نظر گفتماني به‬ ‫ايثارگران و رهپويان‬ ‫نزديك است و قرابت‬ ‫فكري جدي بين اين‬ ‫دو جمعيت با‬ ‫آقاي حدادعادل وجود‬ ‫دارد‬ ‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫هنوز وارد بحث مصاديق نشده‌ايم‬ ‫گفت‌وگو با پرويز سروري درباره گزينه‌هاي جمعيت رهپويان‬ ‫‪5‬‬ ‫ي ظرفيت‌هاي نيروهاي انقالب‬ ‫پرويز سروري‪ ،‬قائم‌مقام جمعيت رهپويان انقالب اسالمي قائل به استفاده از تمام ‌‬ ‫است اما براي اين كار شاخص‌هاي غربالگري معرفي مي‌كند و معتقد است كه اين كار به شفاف‌شدن عرصه خدمت كمك‬ ‫مي‌كند‪ .‬با وي درباره مكانيزم و برنامه طيف تحولخواه براي انتخابات رياست‌جمهوري يازدهم به گفت‌وگو نشستيم‪.‬‬ ‫اميد كرماني‌ها‬ ‫برنامه طيف تحولخواه جريان اصولگرا (جمعيت‬ ‫ايثارگران و جمعي�ت رهپويان) ب�راي انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري يازدهم چيست؟‬ ‫‪ l‬برنامه انتخاباتي اين طيف در كميته ويژه‌اي در‬ ‫حال تدوین اس��ت كه البته مراحل نهاي��ي را طي م ی‌کند‪.‬‬ ‫وقتي به پايان رس��يد ب راس��اس آن بررس��ي مصاديق آغاز‬ ‫م ي‌شود تا نامزد منتخب مشخص ش��ود؛ به عبارت ديگر‬ ‫اين تفاهم مش��روط خواهد بود‪ ،‬مشروط به اينكه در برنامه‬ ‫به تفاهم برس��يم تا مالك عمل دولت آينده همين برنامه‬ ‫اصولگرا را در عرصه اجرايي به‌كار گيرد؛ به عبارت ديگر نامزد‬ ‫نهاييكس��يخواهد بودكه مقبوليت و قدرت جاذبه داشته‬ ‫باشد و ش��خصي ت‌ها و گروه‌هاي مختلف نيروهاي انقالب‬ ‫و اصولگرا كه نگاه متفاوت دارند‪ ،‬روي او به تفاهم برسند و‬ ‫به او دست همكاري دهند‪ .‬اين نامزد برخورد گروهي‪ ،‬حزبي‬ ‫و محدود نم ي‌كند و با نگاهي موس��ع به نيروهاي حزب‌اهلل‬ ‫از تمام ي‌ ظرفي ت‌هاي نيروهاي انقالب ب راي اداره كش��ور‬ ‫استفاده م ي‌كند‪ .‬در چنين ش��رايطي فضاي جديدي ب راي‬ ‫تفاهم‪ ،‬انس��جام و وحدت به‌وجود م ي‌آيد و گام‌هاي موثري‬ ‫در دولت آينده ب راي اعتالي كشور و توسعه گفتمان خدمت‬ ‫برداشته م ي‌شود‪.‬‬ ‫باش��د‪ .‬اگر هم نقدي به برنامه تدويني وارد بود م ي‌توان آن‬ ‫را با مفاهمه اصالح كرد‪ .‬نكته ديگر آن اس��ت كه عالوه بر‬ ‫كانديداها بر مبناي برنامه تنظيم‌ش��ده ب��ا گروه‌هاي ديگر‬ ‫اصولگرا ائتالف م ي‌كني��م‪ .‬در نهایت زماني كه مذاكرات و‬ ‫رايزن ي‌ها انجام شد نتيجه را معرفي كنيم‪.‬‬ ‫حاال چه�ره كاريزماتيك و فراگي�ر كه م ي‌گوييد‬ ‫همه ظرفي ت‌هاي اصولگراي�ي را در دولت جمع‬ ‫م ي‌كن�د‪ ،‬از درون طي�ف تحولخواه اس�ت يا به‬ ‫مجموعه نيروهاي اصولگرا ن�گاه م ي‌كنيد و او را‬ ‫بر م ي‌گزينيد؟‬ ‫‪ l‬در مرحله رايزني بايد تي��م اثرگذار رئي س‌جمهور‬ ‫آينده به جامعه معرفي شود تا مردم به تيمي‌كه م ي‌خواهد‬ ‫كش��ور را اداره كند‪ ،‬وقوف داش��ته باش��ند و با اين نگاه به‬ ‫رئي س‌جمهور آين��ده رأي دهند‪ .‬قطعا گزين��ه‌اي مورد نظر‬ ‫رهپويان و ايثارگران خواهد بود كه بتواند نيروهاي انقالب و‬ ‫برخي سايت‌ها خبر دادند كه آقاي فدايي‪ ،‬دبيركل‬ ‫جمعيت ايثارگران‪ ،‬ستاد آقاي حدادعادل را فعال‬ ‫چرا به تفاهم بر سر برنامه اصرار داريد؟‬ ‫‪ l‬به مجموعه نيروهاي اصولگرا توجه خواهد ش��د‬ ‫و همه گزينه‌ها مدنظر قرار م ي‌گيرد و اين ش��اخصه‌ها در‬ ‫ه ر‌كس بيشتر باش��د او مورد حمايت جمعيتين (جمعيت‬ ‫ايثارگران و جمعيت رهپويان) قرار خواهد گرفت‪.‬‬ ‫‪47‬‬
‫كرده‪ ،‬آيا نظرتان روي حماي�ت از آقاي‌دكترحداد‬ ‫است؟ چون با توصيفاتي كه بيان كرديد ذهن‌ها‬ ‫روي وي متمركز م ي‌ش�ود‪ ،‬آيا نهايتا م ي‌خواهيد‬ ‫به گزينه حمايت از آقاي حداد برسيد؟‬ ‫‪ l‬اي��ن گمانه‌ه��ا از اول زده م ي‌ش��د‪ ،‬خ��ود‬ ‫آقاي‌حدادعادل از نظ��ر گفتماني به ايثارگ��ران و رهپويان‬ ‫نزديك اس��ت و قرابت فكري جدي بين اين دو جمعيت با‬ ‫آقاي حدادعادل وجود دارد‪ ،‬به همين دليل رسانه‌ها گمانه‬ ‫م ي‌زنند وگرنه ما هنوز درباره بررسي مصداق ورود نكرده‌ايم‬ ‫و در دفتر سياس��ي جمعيت رهپويان ه��م تصميم بر آن‬ ‫دارد كه كل شخصي ت‌هاي اصولگرا را كه قصد نامزدي در‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري يازدهم را دارند‪ ،‬بررسي و بهترين‬ ‫گزينه را ‪ -‬كه اين پارامترها در او قوي‌تر است‪ -‬انتخاب كند‪.‬‬ ‫عالوه بر اين اساس��ا آقاي حدادعادل ت��ا االن اعالم نكرده‬ ‫نامزد رياس��ت‌جمهوري م ي‌ش��ود يا خير‪ ،‬ب��ه همين دليل‬ ‫اين گمانه‌زن ي‌ها ب راس��اس نكاتي كه عرض كردم به‌وجود‬ ‫آم��ده و طبيعتا جمعیتين هم��ه گزينه‌ه��ا را از جمله ورود‬ ‫آقاي‌حدادعادل به عرصه انتخابات بررسي م ي‌كنند‪.‬‬ ‫اينكه ستاد ايشان ب ه‌وسيله آقاي فدايي تشكيل‬ ‫شده‪ ،‬صحت دارد؟‬ ‫‪ l‬تا آنجا كه اط�لاع دارم صحت ندارد و س��تادي‬ ‫تشكيل نشده اس��ت‪ .‬اينها همه گمانه‌زني است كه برخي‬ ‫رس��انه‌ها مطرح م ي‌كنند‪ .‬تا آنجايي كه در جريان هس��تم‬ ‫نه آقاي حداد س��تادي را راه‌اندازي كرده و ن��ه آقاي فدايي‬ ‫اقدامي‌كرده است؛ البته ب راي تكميل اطالعات م ي‌توانيد با‬ ‫آقاي فدايي صحبت كنيد چون من سخنگوي آقاي‌فدايي‬ ‫نيستم‪.‬‬ ‫سياست‬ ‫تيم�ي را‌ ك�ه م ي‌گويي�د نام�زد منتخ�ب طيف‬ ‫تحولخ�واه بايد قب�ل از انتخاب�ات آن را معرفي‬ ‫كند‪ ،‬شما به وي پيشنهاد م ي‌دهيد يا او بايد آن‬ ‫را تكميل و به شما پيشنهاد دهد؟‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫‪ l‬قطعا او باي��د به جامعه معرفي كن��د‪ .‬طبيعتا ما‬ ‫هم در اين زمينه پيش��نهادات و نظ��رات خودمان را اعالم‬ ‫م ي‌كنيم‪.‬‬ ‫اينك�ه گفت�ه م ي‌ش�ود طي�ف تحولخ�واه ب�ه‬ ‫آقاي‌قاليب�اف پيش�نهاد داده‪ ،‬مع�اون اول‬ ‫رئي س‌جمهور آينده باش�د‪ ،‬درست است؟ همان‬ ‫ط�ور ك�ه بي�ان ش�د در خبره�ا آمده ك�ه طيف‬ ‫تحولخواه نظر ب�ه حمايت آق�اي حدادعادل در‬ ‫رياست‌جمهوري يازدهم دارد‪.‬‬ ‫غالب ش��ود‪ .‬از اين نظر ما برنامه انتخاباتي خود را برمبناي‬ ‫ائت�لاف گفتماني دنب��ال‌م ی‌كنيم و با گروه‌ه��ا‪ ،‬احزاب و‬ ‫جمعي ت‌هاي مختل��ف مذاكره خواهيم كرد تا ان‌ش��ا‌ءاهلل‬ ‫به تفاهم برسيم‪ .‬در كل تالش اين اس��ت اقداماتي انجام‬ ‫شودكه انسجام و وحدت بيشتر نيروهاي اصولگرا را فراهم‬ ‫آورد و اين جريان ب��ا حداقل گزينه‌ها ب��ه عرصه انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري يازدهم پا گذارد تا آرايش نيروهاي انقالب‬ ‫خيلي متفرق و متشتت نشود‪.‬‬ ‫در ديدار جمعيت رهپويان با آيت‌اهلل‌مصباح‌يزدي‬ ‫چه گذش�ت؟ آي�ا این دی�دار آغاز تالش�ي براي‬ ‫ش�كل‌گيري ائتالف گفتماني با پاي�داري بود كه‬ ‫آن را مطرح كرديد؟‬ ‫‪ l‬اين از نكات��ي بود كه متاس��فانه رن��گ و بوي‬ ‫سياسي گرفت‪ .‬ش��وراي مركزي جمعيت رهپويان انقالب‬ ‫اس�لامي مصوبه دارد كه در دوره زماني مش��خص‪ ،‬در هر‬ ‫چند هفته يك ب��ار به‌طور ثابت جلس��ات ش��ورا را در قم‬ ‫برگزار كند و با مراجع و علما جلس��ه داش��ته باشد‪ .‬ديدار با‬ ‫آيت‌اهلل مصباح‌يزدي نيز بر همين اس��اس انجام شد‪ ،‬البته‬ ‫با درخواست قبلي ما ب راي دیدار با حضرت آيت‌اهلل مصباح‬ ‫به داليلي موافقت نشد و وقت دوباره‌اي كه تعيين شد ب راي‬ ‫دوشنبه (‪ 30‬آبان ماه) بود‪ .‬نشست شوراي مركزي رهپويان‬ ‫با علما و مراجع بار سياسي ندارد و بيشتر ب راي آن است كه‬ ‫اعضاي ش��وراي مركزي رهپويان زان��وي تلمذ پيش علما‬ ‫بزنند و گزارش��ي از عملكرد خود را به آنه��ا عرضه كنند و‬ ‫رهنمودهای الزم را ب راي سالمت و توسعه كاري خود بگي رند؛‬ ‫بناب راين دوباره تاكيد م ي‌كنم كه مالقات‌هاي ما سياس��ي‬ ‫نيست و از قبل ب راساس مصوبات شوراي مركزي بوده است‬ ‫در آينده نزديك نيز جلسه با علما و مراجع قم تكرار م ي‌شود‪،‬‬ ‫اما در كل حضرت آيت‌اهلل مصباح اي��ن فرصت و امكان را‬ ‫ايجاد كردند كه ب راي سالم و ادب خدمت ايشان برسيم‪.‬‬ ‫چه مباحثي در آن جلسه طرح شد؟‬ ‫‪ l‬مباحث كامال غي ر‌سياس��ي بود‪ .‬شايد يكي‪ ،‬دو‬ ‫مورد هم كه محتواي سياسي داش��ت به مسائل انتخابات‬ ‫مربوط نم ي‌شد‪ ،‬سوالي درباره احزاب و تشكل‌هاي سياسي‬ ‫مطرح شد و ایشان پاسخ دادند‪.‬‬ ‫براس�اس فراكس�يون‌هاي ش�كل‌گرفته داخل‬ ‫مجلس‪ ،‬طيف تحولخواه ب�ه پايداري نزديك‌تر‬ ‫است؛ آيا اين ائتالف گفتماني را رد م ي‌كنيد؟‬ ‫‪ l‬اساسا ما به مصداق نرسيديم كه بخواهيم درباره‬ ‫معاون اولي او رايزني كنيم‪ .‬وقتي دور بررس��ي مصداق‌ها‬ ‫هنوز شروع نشده‪ ،‬اين گمانه نم ي‌تواند درست باشد‪.‬‬ ‫‪ l‬االن نم ي‌خواهم قضاوت كنم كه راه البي‪ ،‬مذاكره‬ ‫و ارتباط محدود ش��ود‪ .‬آنچه مشخص اس��ت ب راي تحقق‬ ‫ائتالف گفتماني جمعيتين (جمعيت رهپويان و ايثارگران)‬ ‫در نظر دارند با گروه‌ها و شخصي ت‌هاي مختلف وارد مذاكره‬ ‫شوند‪ ،‬از اين رو بعدها‌تركيب ائتالف مشخص‌خواهد شد‪.‬‬ ‫‪ l‬اواخر كار تدوين آن هس��تيم‪ ،‬فكر م ي‌كنم اين‬ ‫موضوع به‌زودي اعالم و با گزينه‌ها و گروه‌هاي ديگر اصولگرا‬ ‫رايزني م ي‌شود تا ب راساس ب رنامه تنظيمي‌بتوانيم به صورت‬ ‫ائتالفي وارد عرصه انتخابات شويم‪ .‬من فكر م ي‌كنم يك‬ ‫آرايش جديد سياسي بين نيروهاي اصولگرا در رقابت آينده‬ ‫ش��كل گيرد‪ .‬ذهنيتم اين اس��ت كه بين ائتالف‌هايي كه‬ ‫صورت م ی‌گي��رد‪ ،‬يك ائتالف گفتمان��ي م ي‌تواند ائتالف‬ ‫‪ l‬استفاده از ظرفي ت‌هاي نيروهاي انقالب متفاوت‬ ‫با نگاهي است كه درباره دولت وحدت ملي مطرح م ي‌شود‬ ‫و اين دو از نظر مبنايي با هم تفاوت زيادي دارند‪ .‬طرح دولت‬ ‫وحدت ملي اساسا ب راي القای نابساماني‪ ،‬بحران و بن‌‌بست‬ ‫اين برنامه انتخاباتي طيف تحولخواه چه زماني‬ ‫نهايي م ي‌شود؟‬ ‫با وجودي كه ديدگاه تش�كيل دولت وحدت ملي‬ ‫را رد م ي‌كنيد‪ ،‬از صحب ت‌هاي ش�ما برم ي‌آيد كه‬ ‫طي�ف تحولخواه ني�ز م ي‌خواهد دول�ت وحدت‬ ‫تشكيل دهد تا دولت آينده از تمام ظرفي ت‌هاي‬ ‫نيروهاي انقالب استفاده كند‪.‬‬ ‫ما به مصداق نرسيديم كه بخواهيم درباره معاون اولي‬ ‫او رايزني كنيم‪ .‬وقتي دور بررسي مصداق‌ها هنوز شروع‬ ‫نشده‪ ،‬اين گمانه نمي‌تواند درست باشد‬ ‫‪48‬‬ ‫مطرح م ي‌ش��ود‪ ،‬حال آنكه انقالب در شرايط خوبي است و‬ ‫مشكالت قابل رفع اس��ت‪ .‬حتما عبور از مشكالت راه‌حل‬ ‫دارد؛ بناب راين طرح يادشده را قبول نداريم و معتقديم با يك‬ ‫نگاه سياسي اين موضوع مطرح م ي‌شود و كساني هم كه‬ ‫آن را طرح م ي‌كنند قائل به اجرايي كردن آن نيستند‪ ،‬يعني‬ ‫اگر قدرت اجرايي را به دس��ت گيرند‪ ،‬باز به صورت حزبي‪،‬‬ ‫گروهي و متناسب با نوع تفكر خود چينش دولت را تعيين‬ ‫خواهند كرد‪.‬‬ ‫اما شما هم م ي‌گوييد دولتي تشكيل شود كه از‬ ‫تمام ظرفي ت‌هاي نيروهاي انقالب استفاده كند‪،‬‬ ‫يعني بر اين ضرورت صحه م ي‌گذاريد‪.‬‬ ‫‪ l‬اين متفاوت از تشكيل دولت وحدت ملي است‪،‬‬ ‫ما يك‌س��ري مالك‌هاي��ي را ب��راي اس��تفاده از نيروهاي‬ ‫انقالب م ي‌گذاري��م‪ ،‬يعني نيروها بايد با فس��اد‪ ،‬انحراف و‬ ‫فتنه ضدباشند‪ ،‬همين ش��اخصه‌ها آنها را غربال م ي‌كند‪.‬‬ ‫از ظرفيت نيروهاي انقالبي كه در ش��رايط سخت وفاداري‬ ‫خود را به نظام ثابت كردند اس��تفاده خواهد شد‪ .‬نبايد اين‬ ‫ظرفي ت‌ها كنار گذاشته ش��وند و مورد استفاده قرار نگيرند؛‬ ‫بناب راين آنچه گفته م ي‌ش��ود خيلي متفاوت از طرح دولت‬ ‫وحدت ملي است‪.‬‬ ‫ممكن است در اين مورد بيشتر توضيح دهيد؟‬ ‫‪ l‬آیا كسي كه آلودگي مالي دارد بايد در دولت وجود‬ ‫داشته باشد؟ طبيعي است كه جوابش منفي است‪ .‬كسي كه‬ ‫شعارهاي واگرايانه داده و در تضعيف نظام با دشمنان انقالب‬ ‫هماهنگ بوده و االن هم دستش در دست دشمنان انقالب‬ ‫است نبايد در دولت نقش داشته باشد‪ .‬اينها محدود كردن‬ ‫نيروهاي انقالب نيست‪ ،‬بلكه به شفاف و زالل كردن عرصه‬ ‫كمك م ي‌كند‪ ،‬غالب نيروهاي انقالب پاك‪ ،‬ضد‌انحراف و‬ ‫ضد‌فتنه هستند و در يك عرصه مشخص كارنامه درخشاني‬ ‫دارند‪ ،‬ام��ا م ي‌بينيم ك��ه در عرصه اجرايي اي��ن نيروهاي‬ ‫توانمند‪ ،‬انقالبي و شايس��ته با داليل واه��ي با نگاه حزبي‪،‬‬ ‫گروهي و تش��كيالتي و خود‌ش��يفتگ ي‌هاي سياسي كنار‬ ‫گذاشته م ي‌شوند‪ ،‬اساسا عرصه را كاناليزه م ي‌كنند و حكم‬ ‫م ي‌كنند كه همه ظرفي ت‌ها بايد از اين نوع نگاه و س��ليقه‬ ‫باشند‪ .‬اين بد اس��ت يعني اگر فردا قدرت اجرايي در دست‬ ‫رهپويان و ايثارگران قرار بگي��رد آنها بگويند هرچه چينش‬ ‫اجرايي است بايد از بين نيروهاي اين دو تشكل باشد قطعا‬ ‫درست نيست‪ .‬بايد ظرفيت رئي س‌جمهوري كه مورد حمايت‬ ‫جمعيتين قرار م ي‌گيرد نگاهش موسع باشد‪ .‬همه كساني‬ ‫كه شايس��تگي‪ ،‬ظرفيت و توانايي دارن��د بايد قابلي ت‌هاي‬ ‫خودش��ان را به منصه‌ظه��ور بگذارند و اجراي��ي كنند‪ .‬در‬ ‫چينش دولت آينده نبايد نگاه س��ليقه‌اي يك گروه حاكم‬ ‫شود و شايسته‌س��االري جاي خود را به تشكيالت‌ساالري‬ ‫بدهد‪ .‬اين آفتي اس��ت كه بسيار زياد مش��اهده م ي‌كنيم‪.‬‬ ‫اين باعث ش��ده كه خيلي از نيروهاي توانمند و شايس��ته‪،‬‬ ‫پ راكنده و به انزوا كش��يده ش��وند و بعضا اف��راد نااليق در‬ ‫مسندهايي قرار بگي رند كه هزينه‌هايي را ب راي كشور و ملت‬ ‫به وجود آوردند‪ .‬اين‪ ،‬آن چيزي است كه بد است و بايد مانع‬ ‫تحقق آن شد‪.‬‬ ‫چه زماني به بررسي مصداق‌ها ورود م ي‌كنيد؟‬ ‫‪ l‬االن نم ي‌توان زمان روش��ني را بی��ان کرد‪ ،‬ولي‬ ‫رفته‌رفته با اتمام تدوين برنامه‪ ،‬بررس��ي مصاديق ش��روع‬ ‫م ي‌شود‪.‬‬ ‫رايزن ي‌ها با گروه‌هاي سياس�ي را چه زماني آغاز‬ ‫كرديد؟‬ ‫‪ l‬در آينده نزديك شروع م ي‌ش��ود‪ .‬همان‌طور كه‬ ‫گفتم اواخر جمع كردن برنامه هستيم و پس از آن با گروه‌ها‬ ‫و نامزدها صحبت م ي‌كنيم‪.‬‬ ‫در آذرماه شروع م ي‌كنيد؟‬ ‫‪ l‬بله؛ آذر‪ ،‬ماهي اس��ت ك��ه به اي��ن عرصه ورود‬ ‫م ي‌كنيم‪g .‬‬
‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫روحاني مي‌آيد؟‬ ‫رايزني براي معرفيگزينه دولت وحدت ملي از سوي هاشمي ادامه دارد‬ ‫‪6‬‬ ‫نام حس��ن فریدون روحانی که حاال ‪ 64‬سال دارد‪ ،‬با‬ ‫پرونده هسته‌ای ایران گره خورده است‪ .‬او که ‪ ۲۱‬آبان ‪۱۳۲۷‬‬ ‫در سرخه سمنان متولد ش��ده‪ ،‬نمایندگی مجلس خبرگان‬ ‫رهبری‪ ،‬عضوی��ت در مجمع تش��خیص مصلحت نظام و‬ ‫عضویت در شورای عالی امنیت ملی و همچنین دبیری آن‬ ‫را تجربه کرده است‪ .‬او در سال ‪ ۱۳۴۰‬در حالی که ‪ ۱۳‬سال‬ ‫بیشتر نداشت راهی قم شد و تحصیالت حوزوی خود را آغاز‬ ‫کرد‪ .‬روحانی در قم از محضر استادان بزرگی بهره جست‪.‬‬ ‫در خارج فق��ه و اص��ول در کالس درس اس��تادانی‬ ‫همچون آیت‌اهلل س��ید‌محمد محقق داماد‪ ،‬ش��یخ مرتضی‬ ‫حائری‌یزدی و آیت‌اهلل س��ید‌محمدرضا گلپایگانی شرکت‬ ‫کرد و سپس در س��طح عالی از آیت‌اهلل س��لطانی‪ ،‬آیت‌اهلل‬ ‫محمد فاضل‌لنکرانی و شیخ محمد شاه‌آبادی کسب فیض‬ ‫کرد‪.‬‬ ‫روحانی البت��ه همزمان با تحصیل در ح��وزه‪ ،‬از علوم‬ ‫آکادمیک هم بهره ب��رد‪ .‬او در فاصله س��ال‌های ‪ ۱۳۴۸‬تا‬ ‫‪ ۱۳۵۱‬موفق به کسب مدرک لیس��انس حقوق از دانشگاه‬ ‫تهران ش��د‪ .‬روحانی س��پس در س��ال ‪ ۱۳۵۷‬ب��رای ادامه‬ ‫تحصیالت به بریتانیا رفت و در آنجا فوق‌لیس��انس حقوق‬ ‫عمومی و دکترای حقوق اساس��ی را از دانش��گاه گالسگو‬ ‫اخذ کرد‪.‬‬ ‫با آغ��از فعالیت‌های مبارزات انقالبی مردم در س��ال‬ ‫‪ ۱۳۴۱‬او نیز به مبارزان پیوست‪ .‬حس��ن روحانی نخستین‬ ‫بار در سال ‪ ۱۳۴۳‬دستگیر و در طول مبارزه بارها دستگیر و‬ ‫ممنوع‌المنبر شد‪ .‬اولین بار او بود که لقب «امام» را در آبان‬ ‫ماه ‪ ،۱۳۵۶‬برای رهبر‌کبیر انقالب اسالمی به‌کار برد‪.‬‬ ‫پس از پیروزی انقالب اسالمی روحانی مسئولیت‌های‬ ‫مختلفی را بر‌عهده گرفت‪ .‬او از بدو پیروزی انقالب اسالمی‬ ‫به مجلس شورای اسالمی راه‌یافت و پنج دوره قانونگذاری‬ ‫را تجربه ک��رد‪ .‬روحانی در دوره‌ه��ای اول و دوم به عنوان‬ ‫رئیس کمیس��یون دفاع و در دوره‌های چه��ارم و پنجم به‬ ‫عنوان رئیس کمیسیون سیاست خارجی و نایب‌رئیس اول‬ ‫مجلس حضور داشت‪ .‬هم‌زمان با نمایندگی مجلس از سال‬ ‫‪ ۱۳۶۲‬تا ‪ ،۱۳۶۴‬در مقام معاونت فرماندهی جنگ و از سال‬ ‫‪ ۱۳۶۴‬تا ‪ ۱۳۶۷‬نیز در سمت رئیس س��تاد قرارگاه مرکزی‬ ‫خاتم‌االنبی��اء در دوران جن��گ فعالیت می‌ک��رد‪ .‬روحانی‬ ‫همچنین از س��ال ‪ ۱۳۶۵‬تا س��ال ‪ ۱۳۷۰‬فرماندهی پدافند‬ ‫هوایی کل کشور را بر‌عهده داشت‪ .‬عضویت در هیات امنای‬ ‫دانشگاه تهران و منطقه شمال از سال ‪ ۱۳۷۴‬تا سال ‪ ۱۳۷۸‬و‬ ‫همچنین عضویت در شورای سرپرستی صداوسیما از سال‬ ‫‪ ۱۳۵۹‬تا سال ‪ ۱۳۶۲‬از دیگر مسئولیت‌های وی در سال‌های‬ ‫پس از انقالب بوده است‪ .‬روحانی از زمان بازنگری در قانون‬ ‫‏اساسی جمهوری‌اس�لامی ایران و تش��کیل شورای‌عالی‬ ‫امنیت ملی‪ ،‬در مق��ام نماینده رهبر معظ��م انقالب در این‬ ‫شورا حضور دارد‪ .‬وی البته به مدت ‪ ۱۶‬سال و در دوره‌های‬ ‫ریاست‌جمهوری هاشمی‌‌رفسنجانی و سید‌محمد خاتمی در‬ ‫دولت‌های سازندگی و اصالحات به عنوان دبیر شورای عالی‬ ‫‪49‬‬
‫سياست‬ ‫امنیت ملی جمهوری اسالمی ایران فعالیت کرد‪ .‬همچنین از‬ ‫اعضای مجمع تشخیص مصلحت نظام و رئیس کمیسیون‬ ‫سیاسی‪ ،‬دفاعی و امنیتی این مجمع است‪.‬‬ ‫روحانی همچنین از سال‏‪ ۱۳۷۱‬تاکنون رئیس مرکز‬ ‫تحقیقات اس��تراتژیک مجمع تش��خیص مصلحت نظام‬ ‫بوده است‪.‬‬ ‫وی در انتخاب��ات میاندوره‌ای س��ومین دوره مجلس‬ ‫خبرگان رهبری در ‪ ۲۹‬بهم��ن‏‪ ۱۳۷۸‬به نمایندگی از مردم‬ ‫اس��تان س��منان به‌مجلس خبرگان رهبری راه یافت و در‬ ‫انتخابات دوره چه��ارم این مجلس در س��ال ‪ ۱۳۸۵‬نیز به‬ ‫عنوان نماینده تهران به عضویت این مجلس درآمد‪.‬‬ ‫روحانی در کن��ار فعالیت‌های سیاس��ی تالیفاتی نیز‬ ‫داش��ته اس��ت؛ تالیفاتی که برخی از آنها در دانشگاه‌ها نیز‬ ‫تدریس می‌شوند‪ .‬از جمله کتاب‌های او می‌توان به «انقالب‬ ‫اسالمی؛ ریش��ه‌ها و چالش‌ها» (در دو جلد)‪« ،‬مبانی تفکر‬ ‫سیاس��ی امام خمینی(ره)»‪« ،‬رویدادهای یازدهم سپتامبر‬ ‫و مواضع جمهوری اس�لامی ایران»‪« ،‬تحوالت جهانی با‬ ‫نگاه به موقعیت جمهوری اس�لامی ایران»‪« ،‬خاطرات»‬ ‫(در دو جل��د انقالب و دف��اع مقدس)‪« ،‬اس��تراتژی امنیت‬ ‫ملی جمهوری اس�لامی ایران» (در ‪ ۲‬جلد)‪« ،‬سیره امامان‬ ‫شیعه در تاریخ» و همچنین کتاب «امنیت ملی و دیپلماسی‬ ‫هس��ته‌‌ای» که خاطرات دوران مس��ئولیت او ب��ه عنوان‬ ‫مذاکره‌کننده ارش��د ایران را روایت می‌کند‪ ،‬اشاره کرد كه‬ ‫اين كتاب براي او حاش��يه‌هايي به همراه آورد و با نقدهاي‬ ‫مختلفي روبه‌رو شد‪ .‬جدي‌ترين نقد اما به زمان انتشار كتاب‬ ‫بازمي‌گش��ت در عين حال به‌نظر مي‌رس��د حسن روحاني‬ ‫اين كتاب را در پاسخ به كس��اني كه او را متهم مي‌كنند در‬ ‫مذاكرات با تروئيكاي غرب كوتاه آمده در اين زمان منتشر‬ ‫كرده است‪.‬‬ ‫زندگی سیاس��ی روحانی اما هیچ‌گاه از حاشیه‌ها دور‬ ‫نبوده و همواره شایعاتی پیرامون شخصیت و رفتارهای او در‬ ‫سیاست به گوش می‌رسد‪.‬‬ ‫در نخستین روزهای فروردین امسال اخباری مبنی‌بر‬ ‫سفر روحانی به اروپا منتشر شد‪ .‬سایت رجانیوز در خبری که‬ ‫تیتر «سفر ناگهانی روحانی به اروپا» بر باالی آن خودنمایی‬ ‫می‌کرد‪ ،‬چنین نوش��ت‪« :‬ایام نوروز فرصت مناسبی برای‬ ‫مسافرت و دید و بازدید با دوستان قدیمی‌است‪ .‬با‌خبر شدیم‬ ‫که آقای حسن روحانی از عوامل تیم اسبق هسته‌ای کشور‬ ‫به صورت ناگهانی و بدون اطالع‌رس��انی به همکارانش به‬ ‫اروپا رفته است‪ .‬باتوجه به نقش آقای روحانی در مذاکرات‬ ‫خفت‌بار س��عدآباد و در پی برخورد با تع��دادی از افراد تیم‬ ‫مذاکره‌کننده وقت از جمله حسین موسویان و به‌دنبال آن‪،‬‬ ‫خروج وی از کشور‪ ،‬سفر ناگهانی فوق به اروپا و هم‌زمانی‬ ‫آن با مذاکرات ایران و ‪ 5+1‬که قرار اس��ت به‌زودی برگزار‬ ‫شود‪ ،‬قابل تامل است‪».‬‬ ‫این س��ایت همچنی��ن در خبری تکمیلی ب��ه نقل از‬ ‫خبرگزاری ایرنا نوش��ت‪« :‬در حالی که قرار است در آینده‬ ‫نزدیک دور جدید مذاکرات ایران و گروه ‪ 5+1‬برگزار شود‪،‬‬ ‫خبرها از سفر حسن روحانی‪ ،‬مسئول اسبق تیم مذاکره‌کننده‬ ‫هسته‌ای کش��ورمان به وین پایتخت اتریش حکایت دارد‪.‬‬ ‫روحانی صبح روز دوش��نبه هفتم فروردین‌ماه جاری وارد‬ ‫فرودگاه وین شد‪ .‬داماد حسن روحانی‪ ،‬هنگام ورود وی به‬ ‫فرودگاه وین به استقبال او رفته است‪ .‬داماد حسن روحانی‬ ‫در اتریش اقامت دارد‪».‬‬ ‫رجانیوز همچنین ادع��ا کرد که روحان��ی با گذرنامه‬ ‫ش��خصی به این س��فر رفته و در فرودگاه نیز بدون لباس‬ ‫روحانیت و با لباس شخصی دیده شده است‪.‬‬ ‫پس از آن بود که س��ایت اصالح‌طلب آفتاب نوشت‪:‬‬ ‫«در پی انتشار خبری در برخی رس��انه‌ها درخصوص سفر‬ ‫حس��ن روحانی‪ ،‬رئیس مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع‬ ‫تشخیص مصلحت نظام به اتریش‪ ،‬دفتر وی اعالم کرد که‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫‪50‬‬ ‫این سفر صرفا به دالیل خانوادگی بوده است‪».‬‬ ‫این دفتر در متن تکذیبیه خود چنین نوش��ت‪« :‬سفر‬ ‫چندروزه‌ حجت‌االسالم‌والمسلمین جناب دکتر روحانی به‬ ‫اتریش صرفا به دالیل خانوادگی بوده و بدين ترتيب سياسي‬ ‫بودن سفر را تكذيب كرد‪.‬‬ ‫روحانی اردیبهش��ت‌ماه امس��ال هم در گفت‌وگویی‬ ‫با «مهرنامه» که بیش��تر به مس��ائل تئوری��ک می‌پردازد‪،‬‬ ‫ناگفته‌هایی را از دوران مسئولیت خود در پرونده هسته‌ای‬ ‫بیان کرد‪.‬‬ ‫رئیس اسبق تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای گفت‪« :‬در آن‬ ‫مقطع تصمیم نظام بر این بود که با آمریکا مذاکره نکنیم‪».‬‬ ‫دبیر اسبق ش��ورای عالی امنیت ملی هشت‌سال پس‬ ‫از تماس تلفنی البرادعی در س��ال ‪ ،83‬از درخواست آمریکا‬ ‫برای مذاکره با ایران خبر داد‪« :‬یک‌ب��ار آقای البرادعی به‬ ‫واش��نگتن رفته بود‪ ،‬بعد از آنجا برگشت و به من تلفن کرد‪.‬‬ ‫فروردین ‪ 83‬بود‪ ،‬گفت که می‌خواهم به تهران بیایم‪ .‬خیلی‬ ‫س��ریع آمد‪ .‬تعجب کردم چرا با این عجله ب��ه ایران آمده‪.‬‬ ‫ظاه��ر کار این بود که برای مس��ائل خودم��ان و ادامه کار‬ ‫آژانس به ایران آمده است‪ .‬اما بعد به من گفت که می‌خواهم‬ ‫خصوصی با شما صحبت کنم‪ .‬در آن جلسه خصوصی گفت‬ ‫من هفته پیش آمریکا بودم به بوش گفتم ش��ما هم بیایید‬ ‫وارد مذاکرات هسته‌ای بشوید تا این مساله هسته‌ای ایران‬ ‫لو‌فصل شود‪.‬‬ ‫ح‌‬ ‫بوش در جواب گفت که چرا مساله هسته‌ای؟ چرا ما‬ ‫تمام مسائل بین خودمان را حل نکنیم؟ بوش در ادامه گفته‬ ‫بود من خیلی آشنا نیس��تم که در ایران قدرت‌های مطرح‬ ‫چه کس��انی هس��تند‪ ،‬ولی یک نفر با اختیار تام از ایران به‬ ‫آمریکا بیاید‪ .‬از طرف آمریکا نیز خ��ودم مذاکره می‌کنم تا‬ ‫همه مسائل ما الینحل نماند‪ .‬البرادعی به من گفته بود که‬ ‫االن فرصت بسیار خوبی پیش آمده و آمریکایی‌ها پا پیش‬ ‫گذاشتند و داوطلب هستند یک نفر نیز از ایران با اختیار تام‬ ‫برود آنجا و تمام کنید این مسائل را‪ .‬باالخره در منطقه نیز‬ ‫این همه مشکالت وجود دارد و حل مسائل منطقه در گرو‬ ‫حل مسائل شما با آمریکاست‪».‬‬ ‫روحانی با بیان اینکه در آن مقطع تصمیم بر این بود که‬ ‫با آمریکا مذاکره نکنیم‪ ،‬گفت‪« :‬برای آمریکا بسیار سخت‬ ‫بود که یک مس��اله مهم بین‌المللی توسط اروپایی‌ها حل و‬ ‫فصل شود‪ .‬آنها خود را کدخدای دنیا می‌دانند‪ .‬خود اروپایی‌ها‬ ‫نیز قبول داشتند که آمریکایی‌ها باید به نوعی توافق کنند‪.‬‬ ‫از طرف دیگ��ر اس��رائیل و عرب‌ها نیز فش��ار می‌آوردند و‬ ‫کارشکنی می‌کردند‪».‬‬ ‫دبیر اسبق ش��ورای عالی امنیت ملی گفت‪« :‬اصوال‬ ‫تصمی��م نظام این ب��ود که با آمری��کا مذاکره‌ای نداش��ته‬ ‫باش��یم‪ ،‬این یک تصمیم بود‪ .‬بنابراین خود به خود آمریکا‬ ‫از گزینه‌های ما کنار گذاش��ته ش��د‪ .‬من همان ایام نیز در‬ ‫مصاحبه‌ای گفتم ما بین دوچرخه و پیکان و بنز باید یکی را‬ ‫انتخاب می‌کردیم‪ .‬خب تصمیم بر این بود که ما بنز س��وار‬ ‫نش��ویم‪ .‬پس ما ماندیم و پیکان و دوچرخه‪ .‬بنز آمریکا بود‪،‬‬ ‫پیکان اروپا بود و دوچرخه نیز کشورهای غیرمتعهد بودند‪.‬‬ ‫پس ما پیکان سوار ش��دیم‪ .‬اتفاقا طرف‌های اروپایی ما نیز‬ ‫گله کردند و از این حرف خوش‌شان نیامد و گفتند که به ما‬ ‫توهین شده است‪».‬‬ ‫او همچنین در بخش��ی دیگر از این گفت‌وگو گفت‪:‬‬ ‫«در سال ‪ 85‬من سفری به برلین داشتم‪ .‬دیگر دبیر شورای‬ ‫عالی امنیت ملی نبودم‪ .‬آقای فیشر را دیدم‪ .‬او هم دیگر وزیر‬ ‫خارجه آلمان نبود‪ .‬آنجا آقای فیش��ر به من گفت ما با شما‬ ‫به توافق رس��یده بودیم اما آمریکایی‌ها نگذاشتند‪ .‬من فکر‬ ‫می‌کنم ما درباره اصفهان به راحتی می‌توانستیم با اروپایی‌ها‬ ‫به توافق برسیم‪ .‬توافق هم انجام شده بود منتها آمریکایی‌ها‬ ‫مانع کار بودند‪ .‬آمریکا چون در مذاکرات حضور نداشت‪ ،‬از‬ ‫بیرون می‌خواست اعمال فشار کند‪».‬‬ ‫روحانی ادامه داد‪« :‬اروپایی‌ها نیز نسبت به راه‌اندازی‬ ‫اصفهان مشکل چندانی نداشتند اما نتوانستند توافق آمریکا‬ ‫را بگیرند‪ .‬جک استراو برای همین موضوع به آمریکا رفت‬ ‫تا توافق آنها را بگیرد‪ .‬اما آنها گفتند که صبر کنید تا ببینیم‬ ‫رئیس‌جمهور بعدی ایران [در انتخابات ریاس��ت‌جمهوری‬ ‫نهم در سال ‪ ]84‬کیست‪ .‬انگلیسی‌ها نیز این استدالل را بیان‬ ‫می‌کردند‪ .‬می‌گفتند این دولت زمانش تمام شده و نمی‌دانیم‬ ‫دولت بعدی کیست؛ توافق با این دولت بی‌فایده است‪ .‬باید‬ ‫صبر کرد که رئیس‌جمهور و دولت جدید مشخص شود پس‬ ‫از آن توافق کنیم‪ .‬یعنی انگلیس تا شهریور ‪ 84‬می‌خواست‬ ‫صبر کند‪ .‬چون پایه همه مباحث اعتماد بود‪ ،‬طبیعی اس��ت‬ ‫وقت��ی دولت��ی روی کار می‌آی��د و سیاس��ت‌های خارجی‬ ‫دولت‌های قبلی را نفی می‌کند‪ ،‬این اعتماد به سادگی از بین‬ ‫می‌‌رود و به راحتی به نقطه اول بازنمی‌گردد‪».‬‬ ‫او همچنین در کتاب خاطرات خود دیدارش با محمود‬ ‫احمدی‌نژاد را اینگونه روایت کرد‪« :‬در تاریخ ‪1384‌/‌5‌/‌18‬‬ ‫قرار بود در آژانس‪ ،‬جلسه اضطراری شورای حکام تشکیل‬ ‫شود‪ .‬آقای احمدی‌نژاد دو روز قبل از آن (‪ )1384‌/5‌ /16‬به‬ ‫من زنگ زدند و خواس��تند که به ریاس��ت‌جمهوری بروم‪.‬‬ ‫ایشان گفتند چرا آژانس می‌خواهد جلسه فوق‌العاده بگذارد؟‬ ‫گفتم می‌خواهند مساله راه‌اندازی اصفهان را بررسی کنند‪.‬‬ ‫گفتند آژانس حق ندارد چنین کاری بکند چون ما کار خالفی‬ ‫نکرده‌ایم‪ ،‬خوب است با البرادعی تلفنی صحبت کنید‪ .‬گفتم‬ ‫اینطور نیست که مدیرکل همه‌کاره باشد‪ ،‬اعضای شورای‬ ‫حکام آژانس‪ ،‬سفرای ‪ 35‬کشور هستند که براساس گزارش‬ ‫مدیرکل تصمیم می‌گیرند‪ .‬بعد بحث ش��د که آژانس تحت‬ ‫نفوذ غرب است‪ .‬پرسیدند چرا آژانس تحت نفوذ آنهاست؟‬ ‫گفتم برای اینکه هم بیش��تر بودجه آژانس را آنها می‌دهند‬ ‫و هم بر اکثر کش��ورهای عضو‪ ،‬نفوذ دارند‪ .‬ایش��ان گفتند‬ ‫هزینه‌های آژانس در سال چقدر است؟ گفتم نمی‌دانم‪ ،‬مثال‬ ‫چند صد میلیون دالر‪ .‬گفتند ش��ما همین حاال به البرادعی‬ ‫زنگ بزنید و بگویید ما کل مخارج آژانس را می‌دهیم‪.‬‬ ‫گفتم اوال آژانس نمی‌تواند بپذیرد‪ ،‬چون برای مخارج‬ ‫آژانس و بودجه آن‪ ،‬مقرراتی وجود دارد و ثانیا ما هم چنین‬ ‫حق و اختیاری نداریم چون اگر ب��ه جایی بخواهیم کمک‬ ‫بالعوض کنیم‪ ،‬مجلس باید تصویب کند‪.‬‬ ‫گفتند من به ش��ما می‌گویم‪ ،‬شما چه کار دارید! گفتم‬ ‫روش کاری من اینطور نیست و من چنین کاری نمی‌کنم‪.‬‬ ‫اگر اصرار دارید‪ ،‬خودتان با البرادعی صحبت کنید‪ .‬در ادامه‬ ‫حسن روحاني در اقتصاد نزديك به تفكرات اقتصاد بازار‬ ‫آزاد‪ ،‬در روابط خارجي منتقد ديپلماسي تهاجمي و طرفدار‬ ‫تنش‌زدايي با غرب و آمريكا و در سياست داخلي ميانه‌رو‬ ‫و محافظه‌كار محسوب مي‌شود از همين رو رسانه‌هاي‬ ‫اصالح‌طلب او را به خود نزديك مي‌دانند‬
‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫گفتم شما من را خواستید تا به من چنین توصیه‌ای کنید یا‬ ‫مسائل مربوط به بحث هس��ته‌ای را از من بپرسید؟! گفتند‬ ‫من نظرم را به ش��ما می‌گویم‪ .‬گفتم من فک��ر کردم من را‬ ‫خواسته‌اید تا به شما مش��ورت بدهم‪ .‬اگر می‌خواهید چنین‬ ‫دس��توراتی را بدون مش��ورت و تصویب در جلس��ه سران‬ ‫بدهید‪ ،‬خوب اس��ت زودتر‪ ،‬دبیر جدی��دی را منصوب کنید‬ ‫و این دس��تورات را به او بدهید‪ .‬بعد از آن جلسه هم با آقای‬ ‫علی الریجانی تماس گرفتم و گفتم ظاهرا باید زودتر خود‬ ‫را آماده کنید و دبیرخانه را تحویل بگیرید‪».‬‬ ‫روحان��ی البته به اقتضای مس��ئولیت خ��ود در مرکز‬ ‫تحقیقات اس��تراتژیک مجمع تش��خیص مصلحت نظام‬ ‫هر‌از‌گاهی انتقاداتی را نیز به به عملکرد دولت وارد می‌کند؛‬ ‫یکی از نمونه‌های این انتقادات س��خنان او در بزرگداشت‬ ‫شهدای هفتم تیر امسال در شهرستان نور بود‪« :‬باید همه‬ ‫فدای مردم ش��ویم و مردم فدای اس�لام ش��وند تا از همه‬ ‫خطرات عبور کنیم‪ .‬اگر همه پشت سر رهبری قرار بگیریم‬ ‫بازهم پیروز می‌شویم و مشکالت امروز کشور را پشت سر‬ ‫می‌گذاریم‪».‬‬ ‫او بابیان اینکه رهبری تصمیمات بزرگی اتخاذ کرده‌اند‬ ‫که همه چیز به مردم واگذار ش��ود‪ ،‬ادامه داد‪« :‬اصل ‪ 44‬در‬ ‫واقع انقالب اقتصادی ایران است و دولت نمی‌تواند اقتصاد‬ ‫کش��ور را اداره کند‪ .‬اما در اولین تجربه ما با آنکه بسیاری از‬ ‫شرکت‌ها واگذار شد اما چقدر از مدیریت شرکت‌ها به مردم‬ ‫واگذار شد؟»‬ ‫روحانی با اش��اره به اینکه در طول ‪ 8‬سال گذشته ‪55‬‬ ‫درصد مدیریت‌ها در قالب سهام عدالت به مردم واگذار شده‬ ‫است‪ ،‬گفت‪« :‬س��هام مالکیت مال مردم است ولی آنچه ما‬ ‫می‌خواس��تیم این بود که مدیریت این شرکت‌ها در اختیار‬ ‫مردم ق��رار بگیرد‪‌15 .‬درصد از ش��رکت‌ها ب��ه بخش‌های‬ ‫عمومی غیردولتی واگذار شد که باز هم مدیریت آن در دست‬ ‫دولت است و به‌طور واقعی تنها ‪ 13‬درصد از اقتصاد کشور‬ ‫به مردم واگذار شده است‪».‬‬ ‫او به این مساله هم اشاره کرد که «تا زمانی که دولت‬ ‫تبدیل به هدایتگر‪ ،‬نظارتگر نشده و دست از اقتصاد بر ندارد‬ ‫با مشکل مواجه خواهیم بود‪».‬‬ ‫یکی دیگر از اظهارنظرهای انتق��ادی روحانی گفت‬ ‫وگوی تابستان امسال او با ایسنا بود‪.‬‬ ‫روحانی در سخنانی گفت‪« :‬نمی‌توان تولید را با فساد‬ ‫جمع بست‪ .‬چطور ممکن است توقع داشته باشید رشد کنید‬ ‫و هم زمان فساد هم افزایش یابد؟ امیدواریم دستگاه قضایی‬ ‫دانه‌درش��ت‌ها را پای میز مذاکره بیاورد‪ .‬البته هنوز که این‬ ‫اتفاق نیفتاده است‪ ،‬اما امیدواریم شاهد این مساله باشیم‪».‬‬ ‫نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی‬ ‫در ادامه با بیان اینکه تولیدکننده و سرمایه‌گذار باید نسبت‬ ‫به مقررات و قانون کش��ور اعتماد و اطمینان داشته باشند‪،‬‬ ‫ادامه داد‪« :‬اگر تولیدکننده نداند قوانین واردات چگونه تنظیم‬ ‫شده یا امنیت الزم وجود دارد چگونه می‌تواند به‌دنبال تولید‬ ‫باشد؟ اگر رابطه و مناسبات ما با جهان ساعت به ساعت در‬ ‫حال تغییر باشد چگونه بازار هدف را تعیین کنیم؟ یک روز با‬ ‫کشوری دوست هستیم و فردا رقیب استراتژیک و پس‌فردا‬ ‫متخاصم و بعد دش��من؛ مگر رابطه با دنیا هوس است که‬ ‫هر ساعت به یک س��مت حرکت کنیم‪ .‬تولیدکننده بدون‬ ‫س��اماندهی روابط خارجی با کش��ورهای دیگر نمی‌تواند‬ ‫کاالیش را عرضه کند‪ .‬دیپلماسی سلیقه و شعار نیست بلکه‬ ‫یک علم و فن است و باید هنرمندانه به کار گرفته شود‪».‬‬ ‫او س��پس بار دیگر پیکان انتقادات خود را به س��وی‬ ‫دولت نشانه رفت‪« :‬متاسفانه در کشور ما دولت یعنی همه‬ ‫چیز در حالی که در دنیا دولت یک هدایت‌گر و برنامه‌ریز و‬ ‫اجرا‌کننده برنامه است‪.‬‬ ‫برخی از نمایندگان مجلس اعالم کردند که به بانک‬ ‫مرکزی دس��تور داده ش��ده تا یک ماه ارز وارد بازار نکند و‬ ‫دیدید که چه بی‌ثباتی در کش��ور به وجود آمد‪ .‬این در حالی‬ ‫است که ما قانون و اس��ناد فرادس��تی مثل قانون اساسی‪،‬‬ ‫چشم‌‌انداز ‪ 20‬ساله‪ ،‬سیاست‌های کلی برای برنام ‌ه پنج‌ساله‬ ‫و غیره را در اختیار داریم‪ .‬مشکل ما در قانون و برنامه‌ریزی‬ ‫نیست بلکه در مدیریت و اجرای قوانین است‪».‬‬ ‫اما شاید یکی از آخرین موضوعاتی که درباره روحانی‬ ‫مط��رح می‌ش��ود‪ ،‬احتم��ال کاندیدات��وری او در انتخابات‬ ‫ریاس��ت‌جمهوری یازده��م اس��ت‪ .‬ای��ن خب��ر در حالی‬ ‫در رس��انه‌های مختلف منتش��ر می‌ش��ود که در انتخابات‬ ‫ریاس��ت‌جمهوری نهم و دهم در س��ال‌های ‪ 84‬و ‪ 88‬نیز‬ ‫اخباری مبنی بر احتمال کاندیداتوری او شنیده می‌شد‪ ،‬اما‬ ‫هیچ گاه رنگ واقعیت به خود نگرفت‪.‬‬ ‫روحانی البت��ه خود گفته اس��ت که برنام��ه‌ای برای‬ ‫نامزدی در انتخابات آینده ن��دارد و نمی‌خواهد در انتخابات‬ ‫ریاست‌جمهوری یازدهم کاندیدا شود‪.‬‬ ‫این‌در حالی اس��ت که صادق زیباکالم‪ ،‬اس��تاد علوم‬ ‫سیاسی دانشگاه در گفت‌وگویی با سایت قانون در‌خصوص‬ ‫احتمال کاندیداتوری حس��ن روحانی گفته است‪« :‬ممکن‬ ‫اس��ت یک نامزد از جانب کارگزاران باش��د و ی��ک نامزد‬ ‫هم فی‌المثل دکت��ر محمد رض��ا عارف از جری��ان اصلی‬ ‫اصالح‌طلب��ان‪ .‬کارگزاران ممکن اس��ت آقایان اس��حاق‬ ‫جهانگیری یا حجت‌االسالم دکترحسن روحانی را معرفی‬ ‫کند‪ .‬در عین حال بایستی توجه داشت که آیا عارف از سوی‬ ‫شورای نگهبان تایید صالحیت می‌شود یا خیر؟»‬ ‫علی عسکری‪ ،‬مشاور پارلمانی رئیس مرکز تحقیقات‬ ‫اس��تراتژیک مجمع تش��خیص مصلحت نظام و از فعاالن‬ ‫سیاس��ی نزدیک به «حس��ن روحانی» نیز گفته است که‬ ‫او هن��وز در ارتباط ب��ا کاندیدات��وری در انتخاب��ات آینده‬ ‫ریاست‌جمهوری اظهارنظری نکرده است‪.‬‬ ‫او درباره احتمال حضور حسن روحانی در انتخابات آتی‬ ‫ریاست‌جمهوری و اینکه مدتی است نام وی به عنوان یکی‬ ‫از کاندیداهای احتمالی مطرح اس��ت‪ ،‬گفت‪« :‬در این‌باره از‬ ‫ایشان سوال کردم اما فعال اظهارنظری نکرده‌اند‪».‬‬ ‫عسکری در ادامه گفت‪« ‌:‬نظر خودم در این رابطه این‬ ‫است که آقای روحانی ثبوتا و اثباتا جزو چهره‌های کارآمدی‬ ‫است که در فضای فعلی جهان و منطقه و باتوجه به پیشینه و‬ ‫کارآمدی که در ارتباط با دیپلماسی جهانی و هسته‌ای داشته‬ ‫و مورد وثوق رهبری هم بوده است‪ ،‬می‌تواند در این ارتباط‬ ‫حرفی برای گفتن داشته باشد و باید در آینده منتظر تصمیم‬ ‫ایشان در این رابطه بود‪».‬‬ ‫روحان��ی البت��ه خ��ود در اظهارنظری اع�لام کرده‬ ‫است که هاش��می رفس��نجانی و ناطق‌نوری در انتخابات‬ ‫ریاست‌جمهوری یازدهم کاندیدا نخواهند شد؛ اظهارنظری‬ ‫که برخی آن را زمینه‌‌سازی شیخ برای حضور در انتخابات‬ ‫آینده می‌دانند‪.‬‬ ‫رئیس مرکز تحقیقات اس��تراتژیک مجمع تشخیص‬ ‫مصلحت نظام در حاش��یه همایش بین‌الملل��ی برند برتر‪،‬‬ ‫کیفی��ت برتر که در س��الن همایش‌های مرک��ز تحقیقات‬ ‫استراتژیک مجمع تشخیص برگزار شد‪ ،‬در جمع خبرنگاران‬ ‫در پاسخ به این س��وال که آیا از کاندیداتوری ناطق‌نوری یا‬ ‫هاشمی‌رفس��نجانی در انتخابات یازدهم ریاست‌جمهوری‬ ‫حمایت می‌کنید‪ ،‬یا نه؟ گفت‪« :‬افرادی که ش��ما از آنها نام‬ ‫بردید اعالم کرده‌اند که در انتخابات آینده شرکت نخواهند‬ ‫کرد‪ ».‬روحانی البته به این پرس��ش که آیا ش��ما داوطلب‬ ‫انتخابات ریاست‌جمهوری می‌شوید‪ ،‬پاسخی نداد‪.‬‬ ‫روحان��ی در ادامه درب��اره حض��ور اصالح‌طلبان در‬ ‫انتخابات ریاس��ت‌جمهوری تصریح کرد‪« :‬بن��ده معتقدم‬ ‫باید انتخابات پرشور برگزار ش��ود و انتخابات پرشور منوط‬ ‫به حضور همه گروه‌ه��ا و جریان‌های سیاس��ی در عرصه‬ ‫انتخابات اس��ت‪ .‬به نظ��ر من بای��د همه اف��راد‪ ،‬گروه‌ها و‬ ‫تشکل‌های سیاسی در انتخابات یازدهم ریاست‌جمهوری‬ ‫حضور پیدا کنند‪».‬‬ ‫این عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام در پاسخ به‬ ‫سوال دیگری درباره طرح وحدت ملی که از سوی هاشمی‬ ‫رفس��نجانی ارائه شده اس��ت‪ ،‬تصریح کرد‪« :‬معنای دولت‬ ‫وحدت ملی آن است که همه افکار و جناح‌ها در دولت حضور‬ ‫داشته باش��ند‪ .‬به نظر من دولتی در ش��رایط فعلی می‌تواند‬ ‫موفق ظاهر شود که فراگیر باشد‪ .‬ما شرایطی نداریم که یک‬ ‫جناح بتواند از معضالت فعلی عب��ور کند‪ .‬از این رو با دولت‬ ‫فراجناحی می‌توانیم از این معضالت عبور کنیم‪».‬‬ ‫او در یک اظهارنظر انتخابات��ی دیگر با بیان اینکه در‬ ‫سالمت انتخابات ش��کی نیس��ت ولی باید برای احساس‬ ‫سالمت به اندازه کافی کار شود و آن را جدی گرفت‪ ،‬گفت‪:‬‬ ‫«اگر مردم به احساس سالمت در انتخابات پی ببرند حتما‬ ‫حضوری فعال و چشمگیر در پای صندوق‌های رای خواهند‬ ‫داشت‪».‬‬ ‫رئیس مرکز تحقیقات اس��تراتژیک مجمع تشخیص‬ ‫مصلحت نظ��ام در گفت وگویی ب��ا خبرگ��زاری مهر‪ ،‬در‬ ‫خصوص تاکی��د مقام معظم رهبری بر س�لامت انتخابات‬ ‫اظهار داش��ت‪« :‬ایش��ان درباره انتخابات به نکات بس��یار‬ ‫ی اشاره کردند‪ ،‬از این رو بنده نیز معتقدم باید در شیوه و‬ ‫مهم ‌‬ ‫سالمت انتخابات توجه ویژه‌ای صورت گیرد‪ ،‬البته دولت و‬ ‫مسئوالن ذی ربط تمام تالش خود را به کار خواهند بست تا‬ ‫انتخابات قانونی و سالم برگزار شود‪».‬‬ ‫روحانی در عین حال گفت‪« :‬اما باید شیوه‌ای در نظر‬ ‫گرفته شود که مردم در انتخابات احساس سالمت کنند‪ ،‬ما‬ ‫سالمت انتخابات را داریم و در آن ش��کی نیست ولی باید‬ ‫برای احساس سالمت به اندازه کافی کار شود و آن را جدی‬ ‫گرفت‪ ،‬اگر مردم به احساس سالمت در انتخابات پی‌ببرند‪.‬‬ ‫حتما حضوری فعال و چش��مگیر در پای صندوق‌های رای‬ ‫خواهند داشت‪».‬‬ ‫عضو مجلس خبرگان رهبری مخاطب اصلی سخنان‬ ‫رهبری را دولتمردان دانست‪« :‬دولتمردان و مسئوالن باید‬ ‫براساس فرمایشات مقام معظم رهبری حرکت کنند‪ ،‬ضمن‬ ‫آنکه معظم‌له بر عدم فعالیت زودهنگام انتخاباتی تاکید کرده‬ ‫بودند‪ .‬براین اساس باید هم‌مسئوالن و هم شخصیت‌های‬ ‫سیاسی در جهت سالمت انتخابات گام بردارند‪».‬‬ ‫نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی‬ ‫با اشاره به اینکه نحوه فعالیت احزاب و رجال سیاسی برای‬ ‫ورود به عرصه انتخابات ریاست‌جمهوری بسیار عجوالنه‬ ‫است‪ ،‬گفت‪« :‬نباید از هم‌اکنون فضای جامعه را انتخاباتی‬ ‫کرد‪ ،‬اما آنچه مسلم است حضور تمامی‌احزاب‪ ،‬تشکل‌ها و‬ ‫افراد شاخص در صحنه انتخابات الزم است و باید همه ما‬ ‫در جهت پرشور شدن انتخابات آینده در زمان مناسب اقدام‬ ‫کنیم‪ ».‬تمام اینها در حالی است که علی عسکری اخیرا در‬ ‫گفت وگو با مثلث اعالم کرده بود که حسن روحانی یکی از‬ ‫گزینه‌های طرح دولت وحدت ملی اس��ت‪ .‬اما در این میان‬ ‫نظر شیخ چیست؟‬ ‫حسن روحاني از چهره‌هاي نزديك به آيت‌اهلل هاشمي‬ ‫رفس��نجاني اس��ت‪ .‬در عين حال او بامهم‌ترين تشكيالت‬ ‫روحاني اصولگرا يعني جامعه روحانيت مبارز و پدر معنوي‬ ‫اين تش��كل يعني آيت‌‌اهلل مهدوي كني ه��م قرابت‌هايي‬ ‫دارد‪ .‬او را شايد بتوان فصل مش��ترك هاشمي رفسنجاني‬ ‫با جناح راس��ت اصولگرايان دانس��ت‪ .‬حس��ن روحاني اما‬ ‫در اقتصاد نزدي��ك تفكرات اقتص��اد ب��ازار آزاد‪ ،‬در روابط‬ ‫خارجي منتقد ديپلماس��ي تهاجمي و طرفدار تنش‌زدايي با‬ ‫غرب و آمريكا و در سياس��ت داخلي ميانه‌رو و محافظه‌كار‬ ‫محسوب مي‌شود‪ .‬اين ويژگي‌ها موجب شده او اكنون بيش‬ ‫از آنكه به اصولگرايان نزديك باش��د از جانب رس��انه‌هاي‬ ‫دوم خردادي‪ ،‬اصالح‌طلب تلق��ي‌گردد و از جانب نزديكان‬ ‫هاشمي رفسنجاني به عنوان گزينه‌اي براي دولت وحدت‬ ‫ملي فرض شود‪g .‬‬ ‫‪51‬‬
‫جهان جديد ‌‬ ‫جنگ دوم غزه‬ ‫عكس مربوط‬ ‫است به انفجار يك‬ ‫اتوبوس در تل‌آويو‬ ‫طي روزهاي گذشته‬ ‫تغيير معادالت منطقه‬ ‫جهان جديد‬ ‫آیا تنها حماس با‬ ‫اسرائیل می‌جنگد؟‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫با تغییر بازیگران منطقه‌ای مساله فلسطین در مصر‪ ،‬تونس و لیبی و‬ ‫باتوجه به انقالب‌های عربی و حضور دولت‌هایی با تفکرات اخوانی‬ ‫که همراهی تشیکالتی با حماس دارند‪ ،‬این‌گمانه به صورت جدی‬ ‫مطرح شد که در مواجهه سخت نظامی میان مقاومت و اسرائیل آنها‬ ‫از حماس دفاع خواهند کرد‪ ،‬اما تحوالت بعد از حمله به غزه نشان داد‬ ‫محمد المرسی تنها حمایت تبلیغاتی از مقاومت را در دستورکار دارد و‬ ‫راه‌حل سیاسی را گزینه‌ای مناسب می‌داند که باتوجه به حضور دولت‬ ‫راستگرای نتانیاهو تحقق آن دور از دسترس خواهد بود‪.‬‬ ‫‪1‬‬ ‫آنچه امروز در غزه می‌گذرد نزد بسیاری یادآور جنگ‬ ‫‪ 22‬روزه است‪ ،‬اما از جهاتی باتوجه به تحوالت عمیقی که در‬ ‫منطقه به وجود آمده‪ ،‬این روزها شباهت اندکی هم در جبهه‬ ‫سیاس��ی و نظامی با دوران جن��گ ‪ 22‬روزه دارد‪ .‬چه آنکه‬ ‫طرف‌های این منازعه تغییرات وس��یعی را در برنامه‌ریزی‬ ‫و استراتژی خود داده‌اند‪.‬‬ ‫در یک طرف رژیم‌صهیونیس��تی اس��ت که بس��یار‬ ‫حساب‌ش��ده‌تر از جنگ ‪ 22‬روزه با اقدامات پیش دس��تانه‬ ‫در ابتدا به کارخانه یرموک در سودان که به زعم آنها گمان‬ ‫می‌رفت کارخانه مونتاژ موش��ک برای مقاومت فلسطینی‬ ‫باش��د‪ ،‬حمله برد و خس��ارات زی��ادی را ب��ه آن وارد کرد‪.‬‬ ‫رژیم‌صهیونیس��تی مدعی ب��ود قطعات مونتاژ موش��ک از‬ ‫صحرای سینا به سوی غزه قاچاق می‌شده است‪ ،‬آنها گمان‬ ‫می‌کردند با حمله به این کارخانه از نظر نظامی مقاومت با‬ ‫مشکالت تسلیحاتی مواجه خواهد شد‪.‬‬ ‫در سوی دیگر اما رژیم‌های عربی در منطقه هستند‪.‬‬ ‫با تغییر بازیگران منطقه‌ای مساله فلسطین در مصر‪ ،‬تونس‬ ‫و لیبی باتوجه به انقالب‌های عربی و حضور دولت‌هایی با‬ ‫تفکرات اخوانی که همراهی تش��کیالتی با حماس دارند‪،‬‬ ‫‪52‬‬ ‫این‌گمانه به صورت جدی مطرح شد که در مواجهه سخت‬ ‫نظامی میان مقاومت و اسرائیل آنها از حماس دفاع خواهند‬ ‫کرد‪ ،‬ام��ا تحوالت بع��د از حمله به غزه نش��ان داد محمد‬ ‫المرس��ی تنها حمایت تبلیغاتی از مقاومت را در دستورکار‬ ‫دارد و راه‌ح��ل سیاس��ی را گزینه‌ای مناس��ب می‌داند که‬ ‫باتوجه به حضور دولت راس��تگرای نتانیاهو تحقق آن دور‬ ‫از دس��ترس خواهد بود‪ .‬در این خصوص اما میانداری امیر‬ ‫قطر و اردوغان در ترکیه در رسیدن به صلح عرصه را برای‬ ‫حماس که بیشتر از هر زمانی به تسلیحات نظامی احتیاج‬ ‫دارد‪ ،‬تنگ کرده است‪ .‬از یکسو باید از دوستان جدید خود‬ ‫تش��کر کند به خاطر حمایت‌هایی که از این گروه می‌شود‬ ‫و از س��وی دیگر باتوجه به حمله وس��یع به غزه‪،‬مقابله با‬ ‫دشمن صهیونیستی بیش از بیش نیاز است تا مذاکره؛ چه‬ ‫آنکه هماهنگی میان نیروهای مقاومت در جنگ ‪ 22‬روزه‬ ‫و عدم انش��قاق در میان آنها و از همه مهمتر پاسخ کوبنده‬ ‫نظامی مقاومت باعث ش��د که رژیم‌صهیونیس��تی همانند‬ ‫جنگ‌‪ 33‬روزه در لبن��ان در جنگ ‪ 22‬روزه هم شکس��ت‬ ‫‌خورده باشد‪.‬‬ ‫باز شدن جبهه صلح به س��وی حماس‪ ،‬نگرانی‌های‬
‫جهان جديد‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫بس��یاری را به وجود آورده اس��ت چه آنکه حماس جنبشی‬ ‫مقاومتی اس��ت و نه سیاس��ی‪ .‬با این حال در ش��رايط کم‬ ‫ش��دن حمالت حماس به رژیم‌صهیونیس��تی اما برخی از‬ ‫گروه‌های دیگر مقاومت همچنان به دشمن صهیونیستی‬ ‫با موش��ک‌هایی که در اختیار دارند حمله می‌کنند‪ .‬ش��اید‬ ‫مهمترین آن حمله ش��اخه نظام��ی جبه��ه مردمی‌برای‬ ‫آزادی فلس��طین به فرماندهی کل به ریاست احمد جبریل‬ ‫بود که پس از اینکه بمب‌‌گ��ذاری در تل‌آویو دیگر صورت‬ ‫نمی‌گرفت‪ ،‬یک اتوبوس را در این شهر منفجر کردند‪.‬‬ ‫در شرایط جدید س��ه گروه اصلی در زدن موشک به‬ ‫سرزمین‌های اش��غالی در کنار حماس قرار دارند‪ .‬ذکر این‬ ‫نکته ضروری است که ش��هادت احمد الجعبری که نقش‬ ‫مهم��ی‌ در هماهنگی‌ه��ای گردان‌های قس��ام داش��ت و‬ ‫همچنین حمله به انبارهای مهمات حماس‪ ،‬این گروه را با‬ ‫چالش‌های جدی روبه‌رو ساخته است‪ .‬با این حال گروه‌های‬ ‫دیگری هستند که در غزه با دشمن صهیونیستی می‌جنگند‪.‬‬ ‫جنبش جهاد اسالمی فلسطین‪ ،‬یکی از مشهورترین‬ ‫گروه‌های نظامی فلسطینی است و نام آن در درگیری‌های‬ ‫نظامی اس��رائیل و فلسطین بسیار ش��نیده می‌شود‪ .‬با این‬ ‫حال آنها یک سازمان نسبتا کوچک و کم‌حاشیه محسوب‬ ‫می‌شوند‪ .‬آنها مواضع تندتری از حماس دارند به صورتی که‬ ‫این سازمان دولت خودگردان فلس��طین را نیز به رسمیت‬ ‫نمی‌شناسد و خواهان انحالل آن است‪.‬‬ ‫جهاد اسالمی فلسطین در اواخر دهه ‪ ۱۹۷۰‬توسط سه‬ ‫دانشجوی فلسطینی در مصر؛ فتحی ش��قاقی و عبدالعزیز‬ ‫عوده و بشیر موسی به‌عنوان بخشی از جهاد اسالمی مصر‬ ‫تشکیل ش��د‪ .‬این گروه به‌ش��دت متاثر از انقالب اسالمی‬ ‫ایران بودن��د و آن را الگویی برای مب��ارزه در نظر گرفتند‪.‬‬ ‫جهاد اسالمی مبارزه مس��لحانه را یک استراتژی سیاسی‬ ‫برای ناب��ودی کامل اس��رائیل‪ ،‬برپایی حکومت اس�لامی‬ ‫در فلس��طین و اجرای قوانین اس�لامی در جامعه می‌داند‪.‬‬ ‫عملیات‌های جهاد اسالمی مشابه جنگ‌های چریکی است‬ ‫و خود را به اهداف نظامی و منطقه خاصی محدود نمی‌کند‪.‬‬ ‫ساختار تشکیالتی این س��ازمان نیز با استفاده از گروه‌های‬ ‫کوچک ضربتی و اس��تفاده از هس��ته‌های کوچک مستقل‬ ‫چهار یا پنج نفره به جای شکل هرمی‌سنتی به ساختار ویژه‬ ‫جنگ چریکی شباهت دارد‪.‬‬ ‫شاخه نظامی این س��ازمان گردان‌های قدس نامیده‬ ‫می‌شود‪ .‬آنان مس��ئول حمالت بس��یاری علیه اسرائیل از‬ ‫جمله بمب‌گذاری‌های انتحاری و شلیک راکت‌های قدس‬ ‫به شهرهای اسرائیلی هستند که کشته‌های زیادی برجای‬ ‫گذاشت‪ .‬پس از آن بود که اسرائیل به غزه در دسامبر ‪۲۰۰۸‬‬ ‫حمله کرد‪ .‬از مهمترین عملیات‌های جهاد اسالمی پس از‬ ‫آغاز انتفاضه‌االقص��ی حمله به یک اتوبوس اس��رائیلی در‬ ‫ژوئن ‪ ۲۰۰۲‬بود که به کشته شدن ‪ ۱۷‬نفر انجامید‪ ،‬همچنين‬ ‫حمله غافلگیرانه به شهرک‌نشینان و نظامیان اسرائیلی در‬ ‫هبرون در نوامبر ‪ ۲۰۰۲‬بود که ‪ ۱۴‬نفر را کشت‪.‬‬ ‫در میان گروه‌های فلسطینی‪ ،‬جهاد اسالمی بیشترین‬ ‫نزدیکی را با حماس دارد‪ .‬هر دوي آنها اسالمگرا هستند‪ ،‬هر‬ ‫دوي آنها موجودیت اسرائیل را به رسمیت نشناخته و با هدف‬ ‫نابودی آن می‌جنگند‪ .‬عملیات‌های نظامی مشترکی را علیه‬ ‫اسرائیل به انجام رسانده‌اند‪ .‬اما آنها برخالف حماس تاکنون‬ ‫در هیچ انتخاباتی در دولت خودگردان فلس��طین ش��رکت‬ ‫نکرده‌اند‪ .‬جهاد اسالمی مخالف سرسخت موافقتنامه‌های‬ ‫اسلو اس��ت و برای ناکام کردن مذاکرات صلح دو عملیات‬ ‫انتحاری در ژانویه و مارس ‪ ۱۹۹۵‬در نتانیا و تل‌آویو صورت‬ ‫داد‪.‬‬ ‫جبهه خلق برای آزادی فلس��طین‪ ،‬در هشتمین شاخه‬ ‫نظامی این گروه پس از چند سال که نیروهای فلسطینی در‬ ‫تل‌آویو عملیاتی انجام نداده بودند‪ ،‬این گروه یک اتوبوس را‬ ‫منفجر کرد‪ .‬این گروه‪ ،‬س��ازمان چپگرای سیاسی و نظامی‬ ‫زیرزمینی فلس��طینی است که در س��ال ‪ ۱۹۶۸‬توسط احمد‬ ‫جبرئیل با انش��عاب از جبهه مردمی‌برای آزادی فلس��طین‬ ‫تاسیس شد‪ .‬این سازمان گروهی مارکسیست و ناسیونالیست‬ ‫است‪ .‬احمد جبرئیل رهبر این سازمان از ابتدا تاکنون‪ ،‬خلبان‬ ‫نیروی هوایی سوریه بوده و اکنون در لبنان ساکن است‪.‬‬ ‫این سازمان در سوریه تشکیل ش��ده و دفتر مرکزی‬ ‫آن در دمش��ق و پایگاه نظام��ی آن در جن��وب لبنان قرار‬ ‫دارد و اعض��ای آن در داخل فلس��طین حض��ور ندارند اما‬ ‫در ماموریت‌های��ی ب��ه این کش��ور می‌رون��د‪ .‬مهمترین و‬ ‫مخرب‌ترین عملیات‌ه��ای این س��ازمان در دهه‌ ‪ ۱۹۷۰‬و‬ ‫‪ ۱۹۸۰‬انجام ش��ده‌اند‪ .‬جنگجویان آن برای ورود به خاک‬ ‫اسرائیل از وس��ایل غیرمتعارفی چون بالن و بادپر (گالیدر)‬ ‫موتوری اس��تفاده می‌کنند‪(.‬س��ه بمب‌گ��ذاری انتحاری‬ ‫همزمان در نزدیکی ش��هر کریات ش��مونه در اسرائیل به‬ ‫کشته شدن ‪ ۱۸‬نفر انجامید (‪ ۲۷‬فوریه ‪ .)۱۹۷۰‬بمب‌گذاری‬ ‫در یک هواپیمای مسافربری سوئیسی در مسیر اسرائیل ‪۴۷‬‬ ‫کشته به‌جا گذاشت‪ ۱۱( .‬آوریل ‪).)۱۹۷۴‬‬ ‫این س��ازمان در ابتدا عض��و س��ازمان آزادی‌بخش‬ ‫فلسطین (ساف) به رهبری یاسر عرفات شد‪ ،‬اما در ‪ ۱۹۷۴‬در‬ ‫اعتراض به مذاکرات صلح ساف با اسرائیل سازمان را ترک‬ ‫کردند و پس از آن هیچ‌گاه با هیچ گروه دیگر فلسطینی وارد‬ ‫ائتالف نشده‌اند‪ .‬گرچه در س��ال‌های اخیر به‌عنوان واسطه‬ ‫تحویل تجهیزات ضدهوایی و دیگر سالح‌های سنگین به‬ ‫حماس و جهاد اسالمی عمل کرده‌اند‪.‬‬ ‫ی مجموعه‌ای از گروه‌های‬ ‫کمیته‌های مقاومت مردم ‌‬ ‫ش��به‌نظامی فلس��طینی در نوار غزه و کران��ه باختری رود‬ ‫اردن اس��ت ک��ه در ‪‌۲۸‬س��پتامبر ‪ ۲۰۰۰‬در پ��ی درگرفتن‬ ‫انتفاضه‌االقص��ی اعالم موجودی��ت ک��رد و از آن هنگام‬ ‫عملیات‌های نظامی متعددی را علیه اس��رائیل انجام داده‬ ‫است‪ .‬بیش��تر اعضای کمیته‌های مقاومت مردمی‌از جمله‬ ‫بنیانگذار آن جمال عطایا ابوسمهدانه‪ ،‬در گذشته عضو فتح‬ ‫و گردان شهدای‌االقصی بوده‌اند‪.‬‬ ‫***‬ ‫حماس این روزه��ا‪ ،‬در یک پیچ تاریخی ق��رار دارد؛‬ ‫پس از اینکه محور س��ازش موفق شد او را از حامی‌ قدیمی‌‬ ‫خودش سوریه جدا سازد‪ ،‬حاال به سویی می‌برد که در ابتدا با‬ ‫نام یعنی جنبش مقاومت فلسطین همخوانی ندارد؛ گرچه‬ ‫بسیاری هنوز به حماس امید دارند‪g .‬‬ ‫‪53‬‬
‫خالد قدومي‪ ،‬نماينده جنبش حماس در تهران‬ ‫در گفت‌وگوي اختصاصي با مثلث؛‬ ‫اگر حماس از مسير مبارزه‬ ‫خارج شود ملت فلسطين‬ ‫او را كنارخواهد زد‬ ‫جهان جديد‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫‪2‬‬ ‫خالد قدومي‌از نسل فلسطين ي‌هايي است كه بيشتر عمر خود را خارج از سرزمين مادري خود طي كرده؛ اصالتا‬ ‫اهل نابلس است و جز در دو س�الگي كه به فلسطين رفته‪ ،‬در بيشتر مناطق خاورميانه س�فر كرده يا ساكن بوده‪ .‬او‬ ‫پزشك است و در رش�ته مديريت بيمارستان تحصيالت خود را نيز تكميل كرده اس�ت‪ .‬در حالي كه اسرائيل به غزه‬ ‫حمله كرده بود‪ ،‬در دفتر جنبش حماس در تهران روب ه‌روي او نشس�تيم تا در مورد آنچه اي�ن روزها در غزه م ي‌گذرد‬ ‫گفت‌وگو كنيم‪ .‬البته اين تنها سواالت ما در مثلث نبود‪ ،‬چه آنكه اين روزها سخنان زيادي در مورد آينده حماس و آنچه‬ ‫اين جنبش با آن روب ه‌روست سخن م ي‌رود‪ .‬مساله ديگر اينكه سوريه و حماس دچار اختالف شده‌اند‪ .‬سوريه كشوري‬ ‫است كه سال‌ها ميزبان رهبران حماس بوده و حاال پس از بحران‌هايي كه در اين كشور در حال وقوع است‪ ،‬رابطه اين‬ ‫دو شكرآب شده است‪ .‬همه اينها و البته روابط ويژه حماس با اخوان‌المسلمين مصر و امير قطر را در گفت‌وگوي ويژه‬ ‫مثلث با خالد قدومي‪‌،‬نماينده جنبش اسالمي فلسطين – حماس در تهران بخوانيد‪.‬‬ ‫گفت‌وگو‪ :‬مصطفي شوقي‬ ‫به‌عنوان نخستين سوال‪ ،‬چرا رژيم‌صهيونيستي‬ ‫در شرايط كنوني به غزه حمله كرده است؟‬ ‫‪ l‬در ابت��دا الزم مي‌دانم به ارواح طيبه ش��هدا درود‬ ‫بفرستم‪ .‬بي‌ش��ك خون اين ش��هدا راه ما را براي پيروزي‬ ‫هموار مي‌س��ازد‪ .‬براي پاسخ به سوال ش��ما مبني‌بر اينكه‬ ‫چرا رژيم‌صهيونيس��تي مقطع كنوني را براي حمله به غزه‬ ‫انتخاب ك��رد‪ ،‬الزم اس��ت چند نكت��ه را بيان كن��م؛ وجود‬ ‫‪54‬‬ ‫رژيم‌صهيونيستي به‌عنوان اشغالگر اراضي فلسطيني نشان‬ ‫مي‌دهد كه هيچ‌گاه اش��غالگري آنها پاياني نداشته است و‬ ‫ادامه‌دار است‪ .‬چه آنكه از زمان تش��كيلش اين اشغالگري‬ ‫ادامه دارد‪ ،‬اما نتانياهو يك ش��خص خيره‌س��ر‪ ،‬جاه‌طلب و‬ ‫تجاوزگر است كه اشغالگري كنوني را وسيله‌اي براي جذب‬ ‫آراي بيشتر در انتخابات پيش رو كرده است‪ .‬تفكر غالب هم‬ ‫در جامعه اسرائيلي حركت به سمت تندروي است‪ ،‬به‌صورتي‬ ‫كه مردم به دنبال آن هستند كسي بر سر كار بيايد كه بتواند‬ ‫امنيت را براي آنها به ارمغان بياورد‪ .‬اين امنيت طبيعي است‬ ‫كه از طريق جنگ ممكن خواهد بود‪ .‬نتانياهو‪ ،‬دولت را منحل‬ ‫كرده و خواس��تار برگزاري انتخابات زودرس ظرف ‪9‬هفته‬ ‫شده است‪ .‬دليل اين امر هم اين است كه او ناچار شد به‌دليل‬ ‫اختالفاتي كه در دولت ائتالفي‌اش وجود داشت آن را بر هم‬ ‫زند‪ .‬بنابراين با اتكا به همان انديشه قديمي‌و سنتي اسرائيل‬ ‫كه معروف اس��ت به «تفكر ژنرال‌ها»‪ ،‬جنگي را برپا كرد تا‬ ‫جنايت‌هاي بيشتري را مرتكب شود‪.‬‬ ‫دليل دوم اما‪ ،‬اين اس��ت كه ما در حال حاضر ش��اهد‬ ‫حضور دولت‌هايي هس��تيم كه از درون انقالب‌هاي عربي‬ ‫برخاس��ته‌اند‪ .‬نتانياهو براي ارزيابي اقدام��ات اين دولت‌ها‬ ‫در مساله فلسطين ش��هيد احمد الجعبري‪ ،‬اين فرمانده دلير‬ ‫مقاومت را به‌عنوان ي��ك هدف بزرگ برگزي��د تا واكنش‬ ‫آنها را بسنجد‪ .‬مساله س��وم اينكه برآورد رژيم‌صهيونيستي‬ ‫بعد از حمله به كارخانه اسلحه‌س��ازي يرموك س��ودان كه‬ ‫يك انبار سالح بود‪ ،‬اين اس��ت كه موشك‌ها و سالح‌هاي‬ ‫مقاومت اندك هس��تند‪ .‬گرچه در اين ه��دف ارزيابي توان‬ ‫نظامي مقاومت نيز در دستور كار آنها قرار داشت‪ .‬آنها گمان‬
‫منطقه ش��رق يعني منطقه قدس با فاصل��ه ‪ 65‬كيلومتري‬ ‫و همين‌طور تل‌آويو كه در ‪ 75‬كيلومتري غرب غزه اس��ت‬ ‫را هدف ق��رار دادن��د‪ .‬نكته جال��ب اينكه اه��داف به دقت‬ ‫هدف‌گيري ش��ده و تلفات زيادي را روی دس��ت دش��من‬ ‫صهيونيس��تي به‌جاي گذاش��ت‪ .‬مقاومت هيچ گاه متوقف‬ ‫نشده است‪.‬‬ ‫ش�ما يك�ي از اه�داف حمله ب�ه غ�زه را ارزيابي‬ ‫كش�ورهايي دانس�تيد كه در آن بيداري رخ داده‬ ‫اس�ت‪ .‬با اين پيش فرض‪ ،‬فك�ر مي‌كنيد انقالب‬ ‫عربي چ�ه تاثيري ب�ر مقاوم�ت دارد و نكته دوم‬ ‫فكر نمي‌كني�د با حضور دولت‌هايي برخاس�ته از‬ ‫اين انقالب‌ها يك مقدار جبهه سياسي براي حل‬ ‫مساله فلسطين فعال‌تر شده باشد؟ مي‌توان گفت‬ ‫با مجموعه تالش‌هايي كه در مساله اخير غزه از‬ ‫نظر سياسي ايجاد شده اس�ت شكل جديدي از‬ ‫مقاومت به وجود آمده است؟‬ ‫‪ l‬بله؛ نتانياهو در نخس��تين سخنراني خود و ايهود‬ ‫باراك‪ ،‬وزير جنگ كابين��ه‌اش پس از حمل��ه اخير به غزه‪،‬‬ ‫دس��تپاچه بودند و آماري كه ارائه كردند غلط و اشتباه بود‪.‬‬ ‫چه آنكه آنها مدعي بودند ‪ 70-80‬درص��د توان مقاومت را‬ ‫از بين برده‌اند‪.‬‬ ‫اي��ن در حالي ب��ود ك��ه بعد از گذش��ت ‪ 36‬س��اعت‬ ‫موش��ك‌هايي كه تنها حم��اس‪ ،‬منهاي گروه‌ه��اي ديگر‬ ‫مقاومت‪ ،‬به تاسيسات صهيونيس��تي شليك كردند‪ ،‬چيزي‬ ‫حدود ‪ 520‬موش��ك بود‪ .‬ديدي��م كه حماس ي��ا نيروهاي‬ ‫مقاومت‪ ،‬پارلمان رژيم‌صهيونيس��تي را هدف ق��رار دادند‪.‬‬ ‫ديديم كه نيروهاي مقاومت ‪ 3‬محور را هدف قرار دادند‪ ،‬يكي‬ ‫در شمال ش��رق منطقه عس��قالن با فاصله ‪ 25‬كيلومتري‪،‬‬ ‫‪ l‬در اينجا بايد يك مس��اله را روش��ن كنم؛ مساله‬ ‫فلس��طين يك عامل وحدت‌بخش در ميان جهان اس�لام‬ ‫است‪ .‬فردي كه مدعي است شناگر خوبي است بايد در دريا‬ ‫مورد امتحان قرار گيرد‪ .‬يك فرد يا يك كشور ‪ -‬اصال نيازي‬ ‫هم نيس��ت نام ببريم – مثال در قضيه فلسطين يك ابتكار‬ ‫عمل دارد‪ .‬ما به‌عنوان ملت فلسطين مي‌خواهيم آنها را مورد‬ ‫‪ l‬از كودكي تا پس از ورود به جنبش عبارتي را به من‬ ‫آموخته‌اند‪ ،‬اينكه نبايد «اشخاص يا سازمان‌هايي را مقدس‬ ‫بدانيم» بلكه بايد كارشان را مورد ارزيابي قرار دهيم‪ ،‬باید دید‬ ‫چه ايده‌اي با چه ايدئولوژي در برابر دشمن اشغالگر قرار دارد‪.‬‬ ‫با توجه به آوارگي‪ ،‬ستم و ظلمي‌كه به ملت فلسطين‬ ‫تحميل ش��د‪ ،‬آنها براي برون‌رفت از مشكالت خود به‌طور‬ ‫گس��ترده به آموزش علم و تحصيل روي آورده‌اند‪ .‬در حال‬ ‫حاضر درص��د تعليم در ميان فلس��طينيان باالي ‪ 97‬درصد‬ ‫اس��ت‪ ،‬اين به لحاظ نظري‪ .‬اما از نظر عملي مردم فلسطين‬ ‫آزمون‌هاي زيادي را پشت‌سر گذاشته‌اند‪ .‬همين تجربيات‪،‬‬ ‫ملت فلس��طين را در برابر رهبراني ك��ه مي‌خواهند آرمان‬ ‫فلسطين را پايمال كنند‪ ،‬بسيار حساس كرده است‪ .‬شخصيتي‬ ‫مثل سالم فياض (نخس��ت‌وزير دولت انتصابي تشكيالت‬ ‫خودگران) با آن‌همه قدرت مالي كه در اختيار دارد‪ ،‬هيچ‌گاه‬ ‫مطلوب و مورد قبول مردم فلس��طين نيست‪ ،‬مي‌دانيد چرا؟‬ ‫چون با يك چتر آمريكايي بر سر اين ملت نازل شد‪ .‬ملت هم‬ ‫او را پس زده است‪ ،‬خود آمريكا هم نمي‌تواند او را بر سر ملت‬ ‫حاكم كند‪ .‬بگذاريد يك نكته جالب در مورد او بگويم؛ او حتي‬ ‫امنيت خودش را هم نمي‌تواند تامين كند چه آنكه براي رفتن‬ ‫به محل كار خود در رام‌اهلل به دليل اينكه ساكن قدس شرقي‬ ‫اس��ت بايد از ميان شهرك‌هاي صهيونيس��تي با اسكورت‬ ‫اسرائيلي عبور كند‪.‬‬ ‫حماس‪ ،‬همان‌طور ك��ه از نامش پيداس��ت «جنبش‬ ‫مقاومت اسالمي» است‪ .‬ما اگر اين سه عنصر تشكيل‌‌دهنده‬ ‫حماس نباشيم‪ ،‬چه هستيم؟! مثال جنبش نباشيم‪ ،‬مقاومت‬ ‫هم نباشيم‪ ،‬اسالمي هم نباش��يم‪ ،‬ديگر هيچ‌چيز نيستيم و‬ ‫همه‌چيز خود را از دست داده‌ايم‪.‬‬ ‫جهان جديد‬ ‫يعني شما معتقد هستيد رژيم‌صهيونيستي به هيچ‬ ‫يك از اهداف خود نرسيده است؟‬ ‫يك بدبين�ي در مي�ان برخي رس�انه‌هاي منطقه‬ ‫خاورميانه وج�ود دارد‪ ،‬به اين ص�ورت كه برخي‬ ‫معتقد هستند دولت‌هاي برخاسته از انقالب‌هاي‬ ‫عربي در واقع برخاسته از طرح خاورميانه جديد‬ ‫غربي‌ه�ا هس�تند‪ .‬در پ�س اي�ن ماجرا مس�اله‬ ‫فلس�طين هم قرار دارد‪ ،‬جايي كه مثلا امير قطر‬ ‫مياندار مس�اله فلس�طين در ائتالفي با المرسي‬ ‫و اردوغان اس�ت؛ به‌طور اجمالي همان تش�كيل‬ ‫دولت فلس�طيني ضعيف‌‌ش�ده‌اي در تك�ه‌اي از‬ ‫سرزمين‌هاي اشغالي‪.‬‬ ‫با نگاه به صحبت‌هاي شما آيا حماس همچنان بر‬ ‫مواضع خود استوار اس�ت؟ آيا حماس‪« ،‬حماس‬ ‫خوبي» براي جبهه سازش نخواهد شد؟‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫مي‌كردند با اين اقدام ب��ه ذخيره‌هاي نظامي مقاومت ‪ -‬كه‬ ‫به نظر آنها اندك هس��تند ‪ -‬ضربه زده‌ان��د‪ ،‬اما به صراحت‬ ‫عرض مي‌كنم امروز نتانياهو در ارزيابي‌هاي خود شكست‬ ‫خورده است‪.‬‬ ‫‪ l‬به جاي اينكه آن را ش��كل جدي��دي از مقاومت‬ ‫بناميم‪ ،‬يك نمونه جدي��د در منطقه در حال ش��كل‌گيري‬ ‫اس��ت‪ .‬اين الگو اما داراي ويژگي‌هايي است‪ .‬اين انقالب‌ها‬ ‫برخاسته از نظر و آراي مردم اس��ت كه في‌نفسه يك خطر‬ ‫براي رژيم‌صهيونيستي محسوب مي‌شود‪.‬‬ ‫دگرگوني جبهه‌هاي مختل��ف در منطقه خاورميانه و‬ ‫ورود بازيگرهاي جديد در زمين بازي خاورميانه بستر مناسبي‬ ‫را در منطقه ايجاد كرده است؛ اما اينجا يك مساله مهم وجود‬ ‫دارد و آن‌هم در اولويت‌هاي اين كش��ورها در منطقه است‪.‬‬ ‫دولت‌هاي جديد برخاسته از انقالب‌هاي عربي به هر حال‬ ‫يك سري اولويت‌هاي منطقه‌اي داخلي‪ ،‬بين‌المللي و امنيتي‬ ‫دارند كه طبق آن برنامه‌ريزي مي‌كنند‪ .‬براي مثال مصر را‬ ‫عرض مي‌كنم؛ آيا اولويت مصر در حال حاضر تقويت اقتصاد‬ ‫ملي يا مسائل اجتماعي است يا اينكه تقويت جبهه مقاومت‬ ‫در برابر رژيم‌صهيونيستي؟! ما فلسطيني‌ها نظر خاصي در اين‬ ‫رابطه داريم‪ .‬ما معتقديم كه اين دو هدف جدا از هم نيستند‪.‬‬ ‫حال سوال اين اس��ت اين امر چطور ممكن است؟ پاسخ اما‬ ‫روشن است‪ .‬كشوري كه خود را از نظر اقتصادي به درجه‌اي‬ ‫از رشد و توسعه رسانده اس��ت پس مي‌تواند در برابر حريف‬ ‫خود نيز موفق باشد‪ .‬بنابراين در اين كشورها من اولويت‌ها را‬ ‫از هم جدا نمي‌كنم و به‌عنوان يك بسته به آن نگاه مي‌كنم‪.‬‬ ‫در مقابل اگر بخواهم اولويت‌هاي موجود را از هم جدا كنم‪،‬‬ ‫اصول و ارزش‌ها را زير پا گذاش��ته‌ايم‪ .‬اگر اين كار را انجام‬ ‫دهيم‪ ،‬تبديل به حكومت تندرويي ش��ديم كه اولويت‌هاي‬ ‫داخلي خود را فراموش كرده و دچار ريسك‌هايي مي‌شود كه‬ ‫عاقبت خوشي ندارد‪ .‬همه بايد به شكل متوازن پيش بروند‪.‬‬ ‫در اي��ن رابطه من به آين��ده خوش‌بين هس��تم‪ .‬البته‬ ‫نياز است كه انديش��مندان در مورد اين اولويت‌ها مباحثاتي‬ ‫انجام دهند‪.‬‬ ‫آزمايش قرار دهيم كه آيا چيزي از آنها حاصل مي‌ش��ود؟!‬ ‫مقاومت هم در اين شرايط اما چاره‌اي جز حضور در خط‌مقدم‬ ‫ندارد‪ .‬ابزار ما هم در مقابله با دشمن صهيونيستي هر چيزي‬ ‫مي‌تواند باشد؛ سنگ‪ ،‬موشك‪ ،‬هواپيما و‪...‬‬ ‫مي‌خواهم بگويم مقاومت امروز در جاي خودش قرار‬ ‫دارد‪ ،‬در سوي ديگر اما كشورهاي عربي ‪ -‬اسالمي در مساله‬ ‫فلسطين چه انديش��ه‌اي دارند؟ آيا حامي‌آزادسازي قدس‬ ‫و فلسطين هستند؟ آيا حاضر هس��تند در يك منازعه جدي‬ ‫نظامي‪ ،‬سياس��ي و ديپلماتيك با رژيم‌صهيونيستي شركت‬ ‫كنند يا نه؟ آیا همچنان به دنبال همان انديش��ه‌هاي قبل و‬ ‫ماقبل انقالب‌هاي عربي هستند؟ امتحان و آزمون حقيقي‬ ‫همين است‪.‬‬ ‫قب�ول‪ ،‬اما تح�ركات زي�ادي اي�ن روزه�ا براي‬ ‫دوركردن حماس از ش�رايطي كه در آن اس�ت‪،‬‬ ‫وجود دارد‪.‬‬ ‫‪ l‬اتهاماتي مطرح است‪ ،‬آن‌هم از سوي كساني كه‬ ‫يا به حماس حسادت مي‌ورزند يا اينكه دشمن هستند‪ .‬آنها‬ ‫همچنان در انديشه‌هاي قديمي به سر مي‌برند‪ .‬حاال بايد ديد‬ ‫آيا با اين همه شهادت‌‌طلبي‪ ،‬مقاومت و مبارزه عليه دشمن‬ ‫صهيونيس��تي آيا حماس مي‌خواهد به سمت مذاكره برود؟‬ ‫مطمئن باش��يد هر‌گاه حماس از مس��ير مبارزه خارج شود‪،‬‬ ‫خود ملت فلس��طين او را كنار خواه��د زد‪ ،‬همان‌طوري كه‬ ‫ملت رهبران سازشكار گذشته را نپذيرفت و از آنها عبور كرد‪.‬‬ ‫اما مطمئن باشيد شكر پروردگار‪ ،‬حماس مصمم و پابرجا در‬ ‫موضع خود كه بر اساس مقاومت است محكم ايستاده است‪.‬‬ ‫آنچه اين روزها در جنگ غزه توس�ط رسانه‌هاي‬ ‫غربي همواره تكرار مي‌شود‪ ،‬كمك نظامي ايران‬ ‫ب�ه مقاومت فلس�طيني اس�ت؛ به‌خص�وص كه‬ ‫آنها مي‌گويند موش�ك فجر ‪ 5‬ايران�ي به اهداف‬ ‫صهيونيستي اصابت كرد‪.‬‬ ‫‪( l‬مي‌خندد)‬ ‫‪55‬‬
‫شفاف بگوييد‪...‬‬ ‫‪ l‬من بي‌پرده عرض مي‌كنم‪ ،‬مطمئن باشيد با شما‬ ‫ش��فاف و صريح خواهم بود‪ .‬من در اين مقول��ه به دو دليل‬ ‫نمي‌خواهم وارد جزئيات شوم‪ .‬اول اينكه من يك فرد سياسي‬ ‫هستم و دوم اينكه ورود به اين قضيه سودمند نخواهد بود‪.‬‬ ‫اين خيلي شفاف بود‪...‬‬ ‫‪( l‬مي‌خن��دد)‪ ...‬از آن طرف قضيه ه��م اما كمك‌ها‬ ‫و مساعدت‌هاي برادران ايراني به مقاومت چيز پوشيده‌اي‬ ‫نيست‪ .‬به هر حال برادران ما در جمهوري اسالمي ايران در‬ ‫تمام سطوح به فلسطين كمك مي‌كنند‪ .‬بنابراين من نيازي‬ ‫نمي‌بينم وارد اين موضوع شوم‪.‬‬ ‫ما پاسخ خودمان را گرفتيم‪.‬‬ ‫‪ l‬متشكرم‪ .‬جهان اسالم در كمك به فلسطين بخل‬ ‫نمي‌ورزد‪ ،‬به‌خصوص جمهوري اسالمي ايران‪.‬‬ ‫در س�ال ‪ 2009‬ميان گروه‌هاي محور مقاومت –‬ ‫حزب‌‌اهلل‪ ،‬حماس‪ ،‬جهاد اسالمي و‪ -...‬با ايران و‬ ‫سوريه عهدنامه‌اي امضا شد كه اگر به هر كدام از‬ ‫آنها تجاوزي صورت گرفت آنها به وسايل مختلف‬ ‫در جهت حمايت از يكديگر كوشش كنند‪ .‬با اين‬ ‫مقدمه صراحتا بفرماييد ميان حماس و سوريه چه‬ ‫رخ داده است كه امروز شاهد هستيم كه رفته‌رفته‬ ‫ميان اين دو جدايي رخ داده است؟‬ ‫جهان جديد‬ ‫‪ l‬اين سوال شما بس��يار مهم و حساس است‪ .‬اين‬ ‫سوال البته ميان رسانه‌ها مطرح اس��ت‪ ،‬اما اشتباهي در آن‬ ‫رخ داده است‪ .‬البته از صراحت ش��ما در پرسش اين مساله‬ ‫تشكر مي‌كنم‪.‬‬ ‫ويژگي ما در جنبش حماس اين است كه هر‌كس ما را‬ ‫ياري دهد از او تشكر مي‌كنيم و به آن اقرار مي‌كنيم‪ .‬هر‌كس‪،‬‬ ‫هر گروه‪ ،‬كشور يا سازماني به ما كمك كند مي‌داند كه مساله‬ ‫كمك به حماس برگرفته‌شده از اعتقاد اوست و آنها دو هدف‬ ‫را پيش رو دارند‪ .‬او خوب مي‌داند كه با حمايت خود از حماس‬ ‫از امنيت جامعه اس�لامي و عربي در برابر رژيم‌صهيونيستي‬ ‫حمايت كرده و دوم اينكه بر اساس اين باور به طرفي كمك‬ ‫مي‌كند كه مورد ظلم واقع شده است تا حق خود را بگيرد‪.‬‬ ‫رژيم‌صهيونيستي همچنان خطر بالقوه جهان اسالم‬ ‫اس��ت و در آن س��و مي‌بينيم كه حماس همچنان در سنگر‬ ‫مقاومت در برابر رژيم‌صهيونيستي قرار دارد‪ .‬حماس تغييري‬ ‫نكرده‪ ،‬خطر و تهديد رژيم‌صهيونيستي هم همچنان پايدار‬ ‫اس��ت‪ .‬بايد اينجا به نكته‌اي ظريف اش��اره كنم‪ ،‬آيا طرف‬ ‫سوم باورهايش دچار تزلزل شده اس��ت؟ آيا گمان مي‌كند‬ ‫رژيم‌صهيونيس��تي خطري براي جهان اسالمي نيست؟ آيا‬ ‫گمان مي‌كند حماس ديگر نيروي مقاومت ضد‌صهيونيستي‬ ‫نيست؟ اينها پرسش‌هاي جدي هستند‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫سوريه را مي‌گوييد؟‬ ‫‪ l‬اسم نمي‌برم‪ ،‬اما مس��اله سوريه كه مورد پرسش‬ ‫شماست‪ .‬امروز در سوريه بحراني است كه از يك سال‌و‌نيم‬ ‫پيش ادامه دارد‪ .‬ما معتقد هس��تيم كه فلس��طيني‌ها در اين‬ ‫مساله دخيل نيس��تند‪ .‬اول اينكه اين يك مساله صددرصد‬ ‫داخلي است‪ .‬دوم اينكه ملت سوريه داراي مطالباتي مشروع‬ ‫است كه خود رئيس‌جمهور بشار اس��د نيز در سخنراني دوم‬ ‫بر آن تاكيد كردند‪ .‬سوم ما طرفدار اصالحات به دست خود‬ ‫مردم سوريه هستيم و مخالف ريختن يك قطره خون مردم‬ ‫س��وريه‪ .‬وقتي مي‌گوييم يك قطره خون يعني ريختن آن‪،‬‬ ‫ريخته شدن خون همه مردم س��وريه است‪ .‬مخالف دخالت‬ ‫نظامي بيگانگان در سوريه هستيم‪ .‬شك نكنيد‪ ،‬جدي عرض‬ ‫مي‌كنم‪ .‬معتقديم دخالت نظامي بيگانه ش��ر مطلق است و‬ ‫هيچ خيري در آن نيست‪.‬‬ ‫اين درست! فكر نمي‌كنيد كساني كه امروز به غزه‬ ‫س�فر مي‌كنند و از مخالفان سرسخت بشار اسد‬ ‫هستند‪ ،‬مطالباتي از حماس دارند‪.‬‬ ‫‪ l‬ما از همه كس��اني كه در مساله س��وريه خود را‬ ‫‪56‬‬ ‫درگير كرده‌ان��د خواهش مي‌كنيم‪ ،‬چه كس��اني در داخل يا‬ ‫خارج آن‪ ،‬كه طرف فلسطيني را در سوريه دخالت ندهند و از‬ ‫آن به‌عنوان يك سوخت بر جنگ‌افروزي كه در حال وقوع‬ ‫است استفاده نكنند‪ .‬اين موضع شفاف‪ ،‬دقيق و صريح ما در‬ ‫موضوع سوريه است‪.‬‬ ‫پس چرا دفتر حماس در دمش�ق بسته مي‌شود؟‬ ‫برگردي�م به صحبت ش�ما در م�ورد اينك�ه ما را‬ ‫دخالت ندهيد‪ .‬آي�ا به نظر نمي‌رس�د كه حماس‬ ‫به‌طور ناخواس�ته با توجه به رواب�ط ويژه با مصر‬ ‫انقالبي و قطر كه مخالف سوريه هستند‪ ،‬رابطه‌ای‬ ‫برقرار كرده است‪.‬‬ ‫‪ l‬من در پاس��خ بخش اول س��وال بايد بگويم كه‬ ‫ش��ما بايد اين پرس��ش را از رهبري سوريه داش��ته باشيد‪.‬‬ ‫ت��ا دو هفته پيش دفاتر ما در دمش��ق باز بودن��د‪ .‬با‌توجه به‬ ‫داليلي كه قبال ذكر شد‪ ،‬ما هيچ موضعگيري در قبال مسائل‬ ‫سوريه نداشتیم؛ چه از نظر حمايت يا مخالفت‪ .‬اما متاسفانه‬ ‫ديديم نيروهاي دولت سوريه‪ ،‬دفاتر ما را مهر و موم كردند‪.‬‬ ‫درست است كه رهبران جنبش با توجه به شرايط موجود و‬ ‫ماموريت‌هاي مورد نظر در سوريه نبودند‪ ،‬اما معتقد هستيم‬ ‫هر‌جا يك حريمي‌دارد و بايد حرمتش حفظ شود‪ .‬گفتم داليل‬ ‫اين امر را بايد از آنها پرسید‪.‬‬ ‫من مايلم اين مطلب را اش��اره كنم؛ ناچار شديم كه با‬ ‫توجه به نيازهاي كاري كه داش��تيم به خارج از سوريه سفر‬ ‫كنيم و خيلي‌ها پراكنده شدند‪ .‬خب ما فلسطيني هم هستيم‬ ‫و كشورمان اشغال شده اس��ت و هر كدام يك پاسپورت از‬ ‫كشوري ديگر داريم‪ .‬مثال آقاي ابو مرزوق ساكن مصر است‬ ‫و پاسپورت مصري دارد‪ .‬آقاي اسامه حمدان در لبنان اقامت‬ ‫دارند‪ ،‬آقاي خالد مش��عل و برادران ما در رهب��ري در اردن‬ ‫به‌سرمي‌برند‪ .‬آقاي ابولوليد در قطر هستند و‪ ...‬همه اينها به‬ ‫صورت ابتكاري مشغول كارهاي روزمره هستند‪.‬‬ ‫شما گفتيد كه حماس يك جنبش است‪ .‬با توجه‬ ‫به پيش�ينه اخوان‌المس�لمين ش�ما چه قرابت و‬ ‫نزديكي با آنها داريد؟ آيا از اخوان‌المسلمين مصر‬ ‫تاثير مي‌پذيرد؟‬ ‫‪ l‬حماس‪ ،‬اخوان‌المسلمين فلسطين است‪ ،‬اما يك‬ ‫موسسه واحد هستيم‪.‬‬ ‫و مستقل؟‬ ‫‪ l‬بله مستقل؛ مثل اخوان‌المسلمين اردن‪ ،‬مصر و‪...‬‬ ‫سازمان ما مستقل عمل مي‌كند‪.‬‬ ‫اين س�وال را به‌خاطر اين پرس�يدم ك�ه در ميان‬ ‫اخوان‌المسلمين مصر قرائت‌هاي مختلفي وجود‬ ‫دارد‪ .‬آيا در حماس هم به اينگونه است؟ شفاف‌تر‬ ‫بگويم آيا در حماس جناح‌هاي مختلفي وجود دارد؟‬ ‫‪ l‬ما كه همه فرش��ته نيس��تيم‪ ،‬به هر حال اصل بر‬ ‫شورا و اجماع است‪ .‬ممكن اس��ت كه ما دو رأي متفاوت از‬ ‫هم داشته باشيم‪ .‬البته اينگونه نيست كه ما در درون جنبش‬ ‫كساني را داش��ته باش��يم كه اصول حماس را قبول نداشته‬ ‫باش��ند‪ .‬به هر حال ما در درون خودمان با اصولي كه داريم‬ ‫مباحثه و تبادل نظر مي‌كنيم‪ .‬در درون خودمان هم نظرات‬ ‫مختلفي وجود دارد‪.‬‬ ‫ميانه‌رو يا يك مقدار راديكال؟‬ ‫‪ l‬اين تقس��يم بن��دي خطرناك اس��ت‪ .‬من گفتم‬ ‫با حفظ اص��ول خودم��ان ‪ -‬داخل خطوط قرم��ز ‪ -‬اگر من‬ ‫رژيم‌صهيونيستي را به رسميت نشناسم شما من را راديكال‬ ‫مي‌دانيد؟ اگر از قدس چشم پوش��ي نكنم راديكال هستم‪.‬‬ ‫هيچ كس در جنبش نيس��ت مگر به اين مسائلي كه اصول‬ ‫ماست معتقد باشد‪ .‬اين دسته‌‌بندي غربي است و مهم نيست‪.‬‬ ‫در جنبش مس��ائلي مورد راي‌گيري ق��رار مي‌گيرد و نظر با‬ ‫اكثريت است و خدا را شكر مي‌گويم كه تاكنون به مساله‌اي‬ ‫برنخورده‌ايم كه فردي يا كسي در حماس غير از راي اكثريت‬ ‫اقدام كند و همه تابع نظر توافق موجود يا اكثريت هستند‪g.‬‬ ‫مغز متفکر‬ ‫قسام‬ ‫احمد الجعبری که بود؟‬ ‫‪3‬‬ ‫خالد قدوم��ی‪‌،‬نماین��ده جنبش حم��اس در تهران‬ ‫در گفت‌و‌گ��و ب��ا مثلث وقت��ی س��خن از حمل��ه نظامی‬ ‫رژیم‌صهیونیس��تی به غزه به مي��ان آمد‪ ،‬گف��ت؛ تنها به‬ ‫ش��هادت رس��اندن س��ردار ش��هید احمد الجعبری بود که‬ ‫م ی‌توانس��ت همه را متوجه غزه کند‪ ،‬او ه��دف بزرگی بود‬ ‫که اسرائیل با شهادت او م ی‌خواس��ت کشورهای عربی را‬ ‫مورد ارزیابی قرار دهد‪ .‬احمد الجعبری که بود و چرا این‌قدر‬ ‫مهم بود که به‌عن��وان یک��ی از افراد اصلی لیس��ت ترور‬ ‫صهیونیس ت‌ها مطرح بود‪.‬‬ ‫سایت خبری مش��رق در گزارش��ی به زوایای پنهان‬ ‫زندگ��ی او پرداخته اس��ت‪ .‬او پس از محم��د دیاب الضیف‬ ‫(فرمان��ده کل یگان‌ه��ای عزالدین قس��ام)‪ ،‬نف��ر دوم بود‬ ‫ک��ه از ویژه‌ترین افراد تح��ت پیگرد س��ازمان‌های امنیتی‬ ‫رژیم‌صهیونیستی به شمار م ی‌رفت‪.‬‬ ‫در زندان‌های رژیم‌صهیونیس��تی بود ک��ه الجعبری‬ ‫ب��ا ش��اخ ص‌ترین چهره‌ه��ای جنب��ش حم��اس نظی��ر‬ ‫ش��هید عبدالعزیز رنتیسی‪ ،‬ش��هید اس��ماعیل ابوشنب‪،‬‬ ‫شهیدنزارالریان‪ ،‬اب راهیم المقادمه و همچنین شهید صالح‬ ‫شحاده‪ ،‬بنیانگذار شاخه نظامی جنبش حماس همنشین‬ ‫شد و همین همنش��ینی زمینه‌ساز پیوس��تن الجعبری به‬ ‫گردان‌های قس��ام پس از آزادی از زندان ب��ود‪ .‬الجعبری در‬ ‫س��ال ‪( 1995‬پس از ‪ 13‬س��ال) از زندان رژیم‌صهیونیستی‬ ‫آزاد شد و اداره موسسه رسیدگی به امور اسی ران وابسته به‬ ‫جنبش حماس را به عهده گرفت‪.‬‬ ‫در سال ‪ 1997‬رابطه‌اش با محمد الضیف‪ ،‬سعد الع رابید‬ ‫و عدنان الغول از شاخ ص‌ترین فرماندهان گردان‌های قسام‬ ‫مستحکم شد و همین مس��اله سبب شد نیروهای امنیتی‬ ‫ترور هدفمند‬ ‫آيا اسرائيلي‌ها در غزه خبرچين دارند؟‬ ‫ولید عوض ‪ /‬روزنامه‌نگار فلسطینی در رام‌اهلل‬ ‫‪4‬‬ ‫حمالت پ��ی در پی اس��رائیل ب ر‌ن��وار غزه‪ ،‬مس��اله‬ ‫خبرچینان فلسطینی در نوار غزه را که اطالعاتی در اختیار‬ ‫سازمان‌های جاسوسی رژیم‌صهیونیس��تی قرار م ی‌دهند‪،‬‬ ‫باردیگر به صورت موضوع روز درآورد و این مس��اله با هدف‬ ‫قرار گرفتن دقیق ش��خصی ت‌های فلسطینی و هدف‌های‬ ‫مهم و حیاتی در غزه به اثبات م ی‌رسد‪.‬‬ ‫هم‌اکنون در محافل فلس��طینی سخن از خبرچینان‬ ‫فلسطینی در غزه اس��ت که اطالعات بسیار دقیقی درباره‬ ‫اتومبیل «احم��د الجعبری» فرمان��ده گردان‌های عزالدین‬ ‫قسام (ش��اخه نظامی حماس) در اختیار اس��رائیل ی‌ها قرار‬ ‫دادند که بر اث��ر آن‪ ،‬اتومبیل وی عصر چهارش��نبه با یک‬
‫موش��ک هدف قرار گرفت و این آغاز تجاوز نظامی کنونی‬ ‫صهیونیس��ت‌ها به غزه ب��ود‪ .‬محافل امنیتی و سیاس��ی‬ ‫فلس��طینی در غ��زه م ی‌گویند خبرچینان فلس��طینی که‬ ‫به‌وسیله س��ازمان‌اطالعاتی اس��رائیل به‌کار گرفته شدند‪،‬‬ ‫کس��انی هس��تند که به‌طور غی ر‌مس��تقیم یا مس��تقیم‬ ‫هدف‌های م��ورد نظ��ر اس��رائیل ی‌ها در غزه را ب��ه اطالع‬ ‫صهیونیس ت‌ها م ی‌رسانند‪.‬‬ ‫خطر فعالیت این خبرچین��ان از آنجایی اهمیت پیدا‬ ‫م ی‌کند که آنه��ا اهداف م��ورد نظر را به‌ط��ور دقیق ب رای‬ ‫هواپیماهای اس��رائیلی تعیین م ی‌کنند و اطالعاتی درباره‬ ‫گروه‌های مقاومت و اعض��ای آن در اختیار س��ازمان‌های‬ ‫جاسوسی صهیونیستی قرار م ی‌دهند‪.‬‬ ‫حکومت حماس در غزه روز پنج‌شنبه اعالم کرد این‬ ‫خبرچینان را مورد تعقیب قرار خواهد داد‪ .‬قابل توجه اینکه‬ ‫هرکس که همکاری او با س��ازمان‌های جاسوسی اسرائیل‬ ‫به اثبات برسد و مشخص ش��ود اطالعاتی درباره نیروهای‬ ‫مقاومت در اختیار اس��رائیل ی‌ها قرار داده از سوی حکومت‬ ‫غزه اعدام م ی‌گردد‪.‬‬ ‫مقامات حکومت حماس در غزه روز پنج‌شنبه اعالم‬ ‫کردند در ح��ال رهگیری بعضی ش��ایع ه‌افکنان هس��تند‬ ‫که س��عی دارند تجاوز کنونی اس��رائیل علیه غزه را مورد‬ ‫بهره‌برداری ق��رار داده و مردم غزه را نگ��ران وگمراه نمایند‪.‬‬ ‫از س��ویی مقام��ات حکومت حم��اس در غزه به وس��ایل‬ ‫ارتباط‌جمعی و رس��انه‌های ع��رب و بی ن‌المللی هش��دار‬ ‫دادند در زمینه پوشش خبری حمالت اس��رائیل علیه غزه‬ ‫ب ر‌اساس مسئولی ت‌های انسانی خود عمل نمایند و از پخش‬ ‫شایع ه‌های انتشار‌یافته از سوی اسرائیل ی‌ها خودداری کنند‪.‬‬ ‫مقامات حکومت حماس در غ��زه م ی‌گویند؛ بعضی‬ ‫خبرچینان فلسطینی در غزه موبایل‌های بسیار پیشرفته‌ای‬ ‫در اختیار دارند که به‌وسیله آن م ی‌توانند طی بیس ت‌وچهار‬ ‫ساعت با سازمان‌های جاسوسی اسرائیل در تماس باشند‪،‬‬ ‫بدون آنکه کس��ی از راز آنها آگاه ش��ود و این موبایل‌ها در‬ ‫کورترین مناطق نیز قابل استفاده م ی‌باشند و به این علت‬ ‫رهیابی چنین افرادی آسان نیست‪.‬‬ ‫«ابو مجاهد» س��خنگوی گردان‌های مقاومت خلق‬ ‫اظهار داش��ت دش��من صهیونیس��تی بعضی از نابخردان‬ ‫فلس��طینی را برای خبرچینی در غزه به‌کار گرفته است و‬ ‫اینان هم‌اکنون در حال تعقیب و پیگیری از سوی نیروهای‬ ‫مقاومت هس��تند‪« .‬اب��و مجاهد» درباره مش��خص کردن‬ ‫هدف‌ها برای اسرائیلیان اظهار داش��ت‪« :‬مشخص است‬ ‫دشمن ب رای مشخص کردن هدف‌های مورد نظر خود بر این‬ ‫خبرچینان تکیه دارد و ما هم‌اکنون و همچنین مس��ئوالن‬ ‫حکومت فلسطین در غزه در حال پیگیری و شناسایی این‬ ‫خبرچینان هستیم‪ ».‬وی افزود مشخص است که موقعیت‬ ‫اتومبیل «الجعبری» به‌وسیله همین خبرچینان به اطالع‬ ‫اسرائیل ی‌ها رسیده اس��ت چون هواپیماهای صهیونیستی‬ ‫توانستند وی را به‌طور دقیق هدف قرار دهند‪.‬‬ ‫این در حالی اس��ت که بعضی کارشناسان اسرائیلی‬ ‫ادعا کردند که شناسایی اتومبیل «الجعبری» و حمله به آن‬ ‫از طریق ماهواره صورت گرفته چون این موضوع از س��وی‬ ‫حکومت تل‌آویو و به‌وی��ژه ایهود باراک پیگیری م ی‌ش��د‬ ‫و در چنین م��وارد با‌اهمیتی نم ی‌توان ب ر‌اس��اس اطالعات‬ ‫خبرچینان عمل کرد‪.‬‬ ‫در عین ح��ال بعضی ش��خصی ت‌های فلس��طینی‬ ‫نقش خبرچینان فلسطینی در جمع‌آوری اطالعات را ناچیز‬ ‫م ی‌دانند و آن را کوشش��ی از س��وی صهیونیس ت‌ها ب رای‬ ‫تفرقه‌افکن��ی میان فلس��طینیان در غ��زه و کرانه باختری‬ ‫م ی‌نامند‪ .‬البته به‌گفته مقامات فلسطینی وجود خبرچینان‬ ‫واقعیت دارد‪ ،‬اما نه به‌طور گسترده‌ای که عده‌ای آن را مطرح‬ ‫م ی‌سازند‪g .‬‬ ‫جهان جديد‬ ‫رژیم‌صهیونیستی در طول این مدت از طریق تهدید‪ ،‬تالش‬ ‫بس��یار کرد تا حماس را به تحویل دادن نظامی اسیر خود‬ ‫وادار کند‪ ،‬اما جنبش حماس هی چ‌گاه تسلیم این تهدیدات‬ ‫نش��د‪ .‬غیر از آن رژیم‌صهیونیستی بارها خواس��تار انعقاد‬ ‫قرارداد آزادی شالیط شد‪ ،‬اما به دلیل نپذیرفتن شرایط مورد‬ ‫نظر مقاومت فلسطینی‪ ،‬حماس از انعقاد هرگونه قرارداد با‬ ‫تل‌آویو امتناع کرد‪.‬هنگامی‌که تالش‌های صهیونیس��تی‬ ‫و اروپایی به نتیجه نرس��ید‪ ،‬تل‌آویو به دلیل فشاری که از‬ ‫جانب خانواده و افکار عمومی داخل اس��رائیل مواجه بود‪،‬‬ ‫مجبور شد با میانج ی‌گری آلمان در ‪ 2‬اکتبر ‪ 2009‬میالدی‪،‬‬ ‫‪ 20‬اسیر زن فلسطینی را در ازای دریافت اطالعاتی مبن ی‌بر‬ ‫زنده‌ بودن شالیط آزاد کند و در مقابل آن‪ ،‬حماس یک فیلم‬ ‫ویدئویی ی��ک دقیقه‌ای از او در اختیار رژیم‌صهیونیس��تی‬ ‫قرار داد که ثابت م ی‌کرد‪ ،‬وی همچنان زنده است‪ .‬سرانجام‬ ‫رژیم‌صهیونیستی بار دیگر تسلیم مقاومت فلسطینی شد‬ ‫و قرارداد مبادله اس��را با جنبش مقاومت اسالمی (حماس)‬ ‫را امضا کرد که به موجب آن‪ ،‬جنبش حماس در ازای آزادی‬ ‫بیش از ‪ 1000‬اس��یر فلس��طینی دربند رژیم‌صهیونیستی‪،‬‬ ‫شالیط را به این رژیم تحویل دهد‪ .‬ارتش رژیم‌صهیونیستی‬ ‫بارها س��عی کرد الجعبری را ترور کند ک��ه مهم‌ترین اقدام‬ ‫آنها نیز حمله موش��کی بالگردهای آپاچی ب��ه خانه او در‬ ‫‪ 18‬آگوس��ت ‪ 2004‬بود که به زخم ی‌ش��دن او منجر شد‪ .‬در‬ ‫این حمله تروریستی‪ ،‬فرزند ارش��د الجعبری به نام محمد‬ ‫(داماد شهید صالح شحاده) و ب رادرش و سه تن از نزدیکانش‬ ‫شهید ش��دند‪ .‬الجعبری خودش نیز داماد شهید عبدالعزیز‬ ‫الرنتیسی بود‪g .‬‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫وابسته به تشکیالت خودگردان او را در سال ‪ 1998‬به اتهام‬ ‫ایفای نق��ش حلقه اتصال میان ش��اخه نظام��ی و رهبری‬ ‫سیاسی جنبش حماس بازداشت کنند‪.‬‬ ‫الجعبری در س��ال ‪ 2000‬همزم��ان با آغ��از انتفاضه‬ ‫مسجد‌االقصی و هنگامی‌که رژیم‌صهیونیستی پایگاه‌های‬ ‫امنیتی تش��کیالت خودگردان در باریکه غزه را هدف قرار‬ ‫داد‪ ،‬از زندان آزاد ش��د و توانس��ت گام‌هایی مهم در جهت‬ ‫پیوستن به گروه عملیاتی گردان‌های قسام بردارد و در کنار‬ ‫شهیدصالح شحاده و محمد الضیف‪ ،‬توانست گردان‌های‬ ‫قسام را از نظر مالی و نظامی به بهترین صورت‪ ،‬ساماندهی‬ ‫کند‪ .‬حاال دیگر «الجعبری» به یکی از بزرگ‌ترین معضالت‬ ‫سازمان‌های امنیتی اسرائیل تبدیل شده بود‪.‬‬ ‫او ع�لاوه ب��ر فرمانده��ی عملیات‌ه��ای مختلف و‬ ‫‌ب ی‌سابقه علیه رژیم‌صهیونیستی پیش از عقب‌نشینی این‬ ‫رژیم از غزه در سال ‪ ،2005‬به‌عنوان یکی از مسئوالن اصلی‬ ‫پاکسازی غزه از جاسوسان تش��کیالت خودگردان شناخته‬ ‫م ی‌ش��د که به جدایی غ��زه در ژوئ��ن ‪ 2007‬انجامید‪ .‬وی‬ ‫همچنین به‌عنوان مغز متفکر عملیات ربودن گلعاد شالیط‬ ‫و فرمانده عملیات اختفای او طی مدت ‪ 5‬س��ال در نوار غزه‬ ‫به شمار م ی‌رفت‪.‬‬ ‫«گلعاد شالیط» یکی از س��ربازان ارتش اسرائیل در‬ ‫ژوئن ‪ 2006‬توسط گردان‌های عزالدین قسام و گردان‌های‬ ‫ناصر صالح‌الدین وابس��ته به کمیته‌های مقاومت مردمی‬ ‫‌فلس��طین در «عملیات کرم شالوم» به اس��ارت رزمندگان‬ ‫فلس��طینی درآمد‪.‬در س��پیده دم ‪ 25‬ژوئ��ن ‪ 2006‬بود که‬ ‫رزمندگان فلسطینی موفق ش��دند با نفوذ به داخل مناطق‬ ‫اشغالی میان دو ش��هر رفح فلس��طینی و اراضی اشغالی‬ ‫رژیم‌صهیونیس��تی‪ ،‬ی��ک نی��روی زره‌پ��وش از گ��ردان‬ ‫گیوعاتی را مورد حمل��ه قرار دهند‪ .‬این حمل��ه که از زمان‬ ‫آغ��از انتفاضه دوم االقص��ی پیچیده‌ترین حمله به‌ش��مار‬ ‫م ی‌آمد‪ ،‬موفقی ت‌آمیزترین آنها نیز بود و طی آن یک نظامی‬ ‫صهیونیست کش��ته‪ ،‬پنج نظامی مجروح و شالیط نیز به‬ ‫اسارت گرفته و به درون نوار غزه منتقل شد‪ .‬ظرف پنج سال‪،‬‬ ‫رژیم‌صهیونیستی و به‌خصوص س��روی س‌های اطالعات‬ ‫داخلی این رژیم (ش��ین بث) تالش بس��یار کردند تا ضمن‬ ‫اطالع از سرنوشت ش��الیط وی را آزاد کند اما تمام اقدامات‬ ‫آنها با شکس��ت مواجه شد و ناتوانی اس��رائیل در به دست‬ ‫آوردن کوچکترین اطالعی از وی ضربه س��ختی به دولت‪،‬‬ ‫دستگاه‌های امنیتی و ارتش این رژیم وارد کرد‪ .‬جدای از آن‬ ‫‪57‬‬
‫حماس به امیر‬ ‫قطر اطمینان داد‬ ‫که از رهنمودهای‬ ‫اخوان‌المسلمین‬ ‫مصر در روابط با‬ ‫رژی م‌صهیونیستی‬ ‫پیروی خواهد کرد‬ ‫جهان جديد‬ ‫ایوب‪ ،‬یرموک‪ ،‬قطر‬ ‫رژيم صهيونيستي به چه مي انديشد؟‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫‪5‬‬ ‫زهیر اندراوس‪ /‬تحلیلگر فلسطینی‬ ‫این سه نام با وجود آنکه در ظاهر با یکدیگر ارتباطی‬ ‫ندارن��د‪ ،‬اما در نه��ان با یکدیگ��ر از رابطه بس��یار نزدیکی‬ ‫برخوردار هستند‪.‬‬ ‫از پهپاد «ایوب» آغاز م ی‌کنیم؛ هنگامی که این پهپاد‬ ‫در خاک فلس��طین اش��غالی نفوذ کرد و‪ 300‬کیلومتر را در‬ ‫مدت سه ساعت طی کرد و تا نزدیکی تاسیسات هسته‌ای‬ ‫رژیم‌صهیونیستی در صحرای «نقب» رسید‪ ،‬سیستم گنبد‬ ‫آهنین (‪ )Iron Dome‬رژیم اشغالگر نتوانست این هواپیما‬ ‫را کشف‪ ،‬رهگیری و س��رنگون نماید‪ .‬این رویداد احساس‬ ‫ی شدیدی در میان مقامات رژیم‌صهیونیستی به وجود‬ ‫ناکام ‌‬ ‫آورد‪ .‬چون آن��ان همواره از این گنب��د آهنین به‌عنوان یک‬ ‫سپر دفاعی ب رابر هواپیماها و موشک‌ها سخن م ی‌راندند و‬ ‫در نظر داشتند با فروش آن به بعضی کشورها‪ ،‬هزینه‌های‬ ‫چند‌میلیاردی آن را جب��ران نمایند‪ .‬دس��تپاچگی مقامات‬ ‫صهیونیستی و نیز ناتوانی آنان در کنترل و فرود آوردن این‬ ‫پهپاد‪ ،‬یکی دیگر از ناکام ی‌های آنان در ب رابر این هواپیمای‬ ‫کوچک ولی با توانمندی‌های بزرگ بود‪.‬‬ ‫عام��وس هرئی��ل‪ ،‬از کارشناس��ان ارش��د نظام��ی‬ ‫رژیم‌صهیونیستی در مقاله‌ای در روزنامه‌ هاآرتص نوشت‪:‬‬ ‫«نهادهای امنیتی اسرائیل همچنان به سکوت‌ خود درباره‬ ‫پرواز پهپاد حزب‌اهلل در حریم هوایی اسرائیل ادامه م ی‌دهند‪،‬‬ ‫اما کاملا آشکار است که این پهپاد همانند سه هواپیمایی‬ ‫که حزب‌اهلل در جنگ قبلی از آن استفاده کرد‪ ،‬نبود‪ .‬چرا‌که‬ ‫مأموریت این هواپیما متف��اوت از هواپیماهای قبلی بود از‬ ‫ت تصوی ربرداری از اهداف مورد نظر در اسرائیل‪،‬‬ ‫جمله ماموری ‌‬ ‫آزمایش سیس��تم دفاع هوایی و ایجاد نوع��ی بازدارندگی‬ ‫که عمال در دس��تیابی به این اهداف موف��ق بود‪ .‬بحث‌ها‬ ‫‪58‬‬ ‫و اتهام‌های ش��دیدی میان مقامات رژیم اشغالگر پی رامون‬ ‫این رویداد در پش��ت پرده صورت گرفت‪ ،‬اما مهمتر از همه‬ ‫ناکامی‌سیس��تم گنبد آهنین بود که کارشناسان پیش از‬ ‫این درباره توانمندی‌ه��ای آن یاوه‌گوی ی‌های فراوانی کرده‬ ‫بودند و به‌خصوص فروش آن را به بعضی کشورهای عرب‬ ‫خلی ج‌فارس پیشنهاد کرده بودند‪.‬‬ ‫چن��د روزی از پ��رواز پهپاد ای��وب نگذش��ته بود که‬ ‫هواپیماهای رژیم‌صهیونیس��تی در نیمه‌ش��ب سه‌شنبه‬ ‫‪‌‌23‬اکتب��ر کارخانه یرم��وک در جنوب خارط��وم‪ ،‬پایتخت‬ ‫س��ودان را بمباران کردند که البته در آغاز‪ ،‬آنها‌ب ی‌اطالعی‬ ‫خود را از این رویداد اعالم کردند و س��پس اظهار داشتند که‬ ‫یک کارخانه اسلحه‌سازی ای رانی بوده است‪ .‬درباره این رویداد‬ ‫مسائل بس��یاری وجود دارد؛ یکی اینکه تل‌آویو در جنوب‬ ‫س��ودان یک پایگاه اطالعاتی در اختیار دارد و در عین حال‬ ‫یک فرودگاه نیز در آنجا احداث کرده که چند فروند جنگنده‬ ‫در آن همواره آماده پرواز هستند تا در صورت ضرورت‪ ،‬اقدام‬ ‫به پرواز نمایند‪ .‬س��خنان بس��یاری درباره فعالی ت‌های این‬ ‫کارخانه عنوان شده اما ورود موشک‌های ساخته شده در این‬ ‫کارخانه به نوار غزه موضوع بحث‌ب رانگیزی است‪ .‬به‌ه ر‌حال‬ ‫با وجود آنکه روابط جمهوری اس�لامی ای ران طی ماه‌های‬ ‫اخیر با جنبش فلس��طینی حم��اس فراز و نش��ي ب‌هايي‬ ‫داش��ته‪ ،‬اما به نظر م ی‌رسد این موش��ک‌ها در اختیار دیگر‬ ‫گرو‌ه‌های مقاومت فلس��طینی قرار داده ش��ده است‪ .‬البته‬ ‫جمهوری اس�لامی ای ران این موضوع را ک��ه کارخانه ایوب‬ ‫در اختیار آن بوده و یا موش��ک‌های ساخته‌شده در آن را در‬ ‫اختیار فلسطینیان قرار داده‪ ،‬تکذیب کرد که این خود یک‬ ‫اقدام معمولی در این زمینه به‌شمار م ی‌آید‪ .‬صهیونیس ت‌ها‬ ‫اطمینان داشتند که موشک‌های کارخانه یرموک در سودان‪،‬‬ ‫به غزه رسیده اس��ت‪ .‬در اینجا آنان دست به دامان سمسار‬ ‫خود در خاورمیانه یعنی امیر قطر شدند تا این موضوع را با‬ ‫حکومت حماس در غزه در میان گذارد‪.‬‬ ‫امیر قطر ب رای انجام مأموریت محوله از سوی تل‌آویو‬ ‫به وی‪ ،‬تصمیم گرفت راهی غزه ش��ود تا از راز موش��ک‌ها‬ ‫اطالع یابد‪ .‬س��فر امی��ر قطر به غ��زه خود یک��ی از دالیل‬ ‫مأموریت وی از س��وی صهیونیس ت‌هاس��ت چون تاکنون‬ ‫هیچ رهبر عرب یا غی ر‌عرب نتوانسته پیش از حمله اسرائیل‬ ‫به غزه از این منطقه دیدار نماید و اقدام صهیونیس ت‌ها در‬ ‫به پ��رواز در‌آوردن هواپیماهای خود بر ف��راز غزه به هنگام‬ ‫ورود امیر قطر‪ ،‬در حقیقت نوعی اقدام احتیاط‌آمیز و با هدف‬ ‫جلوگیری از هرگونه اقدام علیه جان وی صورت گرفت‪.‬‬ ‫رژیم‌صهیونیستی هنوز اطمینان نداشت موشک‌ها‬ ‫در اختیار حماس ق��رار گرفته یا خیر و امیر قطر نخس��ت‬ ‫وعده‌ه��ای گوناگون��ی ب رای کمک‌رس��انی ب��ه حکومت‬ ‫حماس در غزه به اسماعیل هنیه پیش��نهاد کرد و باالخره‬ ‫راز موش��ک‌ها را از هنی��ه جویا ش��د ک��ه وی دریافت این‬ ‫موش��ک‌ها را رد کرد اما تاکی��د کرد که دیگ��ر گرو‌ه‌های‬ ‫مقاومت فلسطینی اسلحه جدیدی را دریافت کرده‌اند‪ .‬یکی‬ ‫دیگر از مواردی که امیر قطر از هنیه درخواست کرد‪ ،‬همانا‬ ‫به کارگیری بعضی خب ر‌چینان فلس��طینی ب��رای دریافت‬ ‫اطالعات درباره گرو‌ه‌های مقاومت فلس��طینی بود و قول‬ ‫داد کمک‌های مال��ی را به جنبش حم��اس تحویل دهد‪.‬‬ ‫البته خبرچینان فلس��طینی در غزه اطالعات ناقص درباره‬ ‫موش��ک‌ها به صهیونیس��ت‌ها داده بودند‪ ،‬اما هدف امیر‬ ‫قط��ر اطمینان‌یافتن از تحویل این موش��ک‌ها به حماس‬ ‫بود که م ی‌توان گفت به نتیجه‌گیری کافی رسیده بود که‬ ‫موش��ک‌های با برد باال در اختیار حماس قرار نگرفته است‬ ‫و دیگر گرو‌ه‌ه��ای مقاومت نیز چنین موش��ک‌هایی را در‬ ‫اختیار دارند‪ .‬حاال که اس��رائیل‪ ،‬مصر‪ ،‬قطر و البته حماس‬ ‫ب رای توافق در قاهره گرد هم آمده‌ان��د‪ ،‬باید دید گرو‌ه‌های‬ ‫مقاومت دیگری که به آرمان فلسطین بیشتر معتقد هستند‬ ‫با موشک‌های خود چه م ی‌کنند‪.‬‬ ‫نتیجه‌گی��ری‪ 1 :‬ـ سیس��تم گنبد آهنین اس��رائیل‬ ‫پوچ و‌ب ی‌ارزش اس��ت ‪2‬ـ حم��اس به امیر قط��ر اطمینان‬ ‫داد که از رهنمودهای اخوان‌المس��لمین مص��ر در روابط با‬ ‫رژیم‌صهیونیستی پیروی خواهد کرد‪g .‬‬
‫رفتار شرم‌آور رهبران اعراب‬ ‫مسئله‌اي كه امروز فلسطينيان با آن روبه‌رو هستند‬ ‫عبد‌الباری عطوان ‪/‬سردبیر القدس العربی‬ ‫‪6‬‬ ‫جهان جديد‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫موش��ک‌های غزه همه را چه در منطقه و چه در خارج‬ ‫از آن با دردسر روبه‌رو ساخته است که هیچ‌کس بیش از این‬ ‫نمی‌توانست آن را پیش‌بینی نماید و خود اوباما نیز که اکنون‬ ‫به عرب‌ها و مسائل آنان پش��ت کرده است‪ ،‬خود را در مرکز‬ ‫بحران می‌بیند و همچنان پای تلفن نشسته است و کوشش‬ ‫می‌کند به ای��ن ماجرا پایان ده��د‪ .‬وی گاهی ب��ا اردوغان‬ ‫نخست‌وزیر ترکیه تماس می‌گیرد وگاهی دیگر با المرسی‬ ‫رئیس‌جمهوری مصر ارتباط برق��رار می‌نماید و گاهی نیز با‬ ‫بنیامین نتانیاهو‪...‬‬ ‫ما اکنون با دو مس��ابقه همزمان روبه‌رو هستیم‪ ،‬یکی‬ ‫برای دستیابی به آتش‌‌بس موقتی که به ادامه حمالت کشتار‬ ‫اسرائیل پایان دهد و موشک‌ها را به انبارهای خود بازگرداند‬ ‫ی حمله زمینی اسرائیل به غزه که در هر لحظه امکان‬ ‫و دوم ‌‬ ‫وقوع آن وجود دارد‪.‬‬ ‫با افزایش تنش کنونی‪ ،‬نتانیاهو بازنده بزرگ به شمار‬ ‫می‌آید‪ .‬چ��ون او همانند گذش��تگان خ��ود از جمله «ایهود‬ ‫اولمرت» که در سال ‪ 2006‬تانک‌ها را به جنوب لبنان اعزام‬ ‫کرد و پس از آن در زمستان ‪ 2008‬تانک‌ها را به غزه فرستاد‪،‬‬ ‫اکنون با یک قمار بزرگ در حال از دست دادن همه‌چیز است‬ ‫و در نتیجه بعید نیست وی زمینه نبرد زمینی را گسترش دهد‬ ‫و بخواهد غزه را اشغال نماید‪.‬‬ ‫حالت‌ترس و وحش��ت تنها شهرک‌نشینان اسرائیلی‬ ‫در ش��مال غزه و تل آویو را در بر نگرفته است‪ ،‬بلکه تمامی‌‬ ‫س��ردمداران عربی را که گمان می‌کنند کشورهایش��ان از‬ ‫اعتراض‌ها‪ ،‬تظاهرات و انقالب‌ها در امان بوده و هست نیز‬ ‫فرا گرفته‪ ،‬چون بعضی از آنها روابط مستحکمی‌با غرب دارند‬ ‫و بعضی دیگر خزانه‌هایشان پر از میلیاردها دالر است‪.‬‬ ‫کسانی‌که اجالس وزرای خارجه عرب را روز شنبه در‬ ‫قاهره پیگیری کردند‪ ،‬نتوانستند آنچه را که زیر گنبد اتحادیه‬ ‫عرب می‌گذرد باور کنن��د‪ .‬وزرای خارجه عرب چنان با زبان‬ ‫انقالبی سخن گفتند که انقالبی‌ترین عرب‌ها نیز بدین‌سان‬ ‫س��خن نگفته‌اند! این آقایان ناگهان متوجه شدند عملکرد‬ ‫اسرائیل بسیار وحشیانه اس��ت و هم‌اکنون در غزه دست به‬ ‫خونریزی و کشتار زده است‪ .‬این آقایان اکنون دانستند که‬ ‫هواپیماهای اسرائیل‪ ،‬غزه محاصره‌شده را بمباران می‌کنند‬ ‫و ده‌ها زن وکودک و غیر‌نظامی فلسطینی را به خاک وخون‬ ‫می‌کشند‪.‬‬ ‫ش��اید بهتری��ن وضعیتی ک��ه این‌ ترس و وحش��ت‬ ‫وزرای‌خارجه عرب را مجسم می‌سازد‪ ،‬همانا تصمیم‌گیری‬ ‫برای اعزام یک هیات به ریاست نبیل عربی‪ ،‬دبیرکل اتحادیه‬ ‫عرب به غزه و اعالم همبستگی با مردم غزه است‪ .‬البته باید‬ ‫دید آیا باالگرفتن تنش و حمله اس��رائیل می‌تواند مانع سفر‬ ‫نمایشی این هیات شود یا نه؟‬ ‫***‬ ‫رژیم‌صهیونیس��تی در‌ترس و وحش��ت به سر می‌برد‬ ‫چون تصمیم‌گیری برای بمباران شهرک‌های صهیونیستی‬ ‫یک تصمیم‌گیری عربی به‌شمار نمی‌آید‪ ،‬بلکه یک تصمیم‬ ‫انقالبی به‌دور از فرمایش��ات حکومت‌های عربی است که‬ ‫تمامی‌مع��ادالت در پایتخت‌های عربی ‪ /‬غرب��ی را برهم‬ ‫زده است‪.‬‬ ‫میانجی‌گران عرب که همواره به رضایتمندی آمریکا‬ ‫توجه دارند‪ ،‬اکنون باید منافع واالی عربی را در نظر بگیرند‪،‬‬ ‫نه منافع آمریکا و رژیم‌صهیونیس��تی را؛ این بدین معناست‬ ‫که آنها یک بار هم که ش��ده باید منافع مالی و سیاس��ی را‬ ‫نادیده بگیرند و در اندیشه روح ش��هدای غزه باشند‪ ،‬در غیر‬ ‫این‌صورت باید توقع داش��ته باش��ند که مردم مقاوم غزه و‬ ‫نیروهای مقاومت فلسطین در این باریکه همان رفتار را با آنها‬ ‫به عمل آورند و آنها را نادیده بگیرند و گویی آنها وجود ندارند‪.‬‬ ‫هرگونه آتش‌بس باید مشروط به لغو محاصره فوری‬ ‫غزه باشد‪ .‬در عین حال باید تمامی‌عملیات شهرک‌نشینی در‬ ‫مناطق اشغالی متوقف شود و ده‌ها تن از اسرای فلسطینی نیز‬ ‫به‌عنوان نخستین گام آزاد شوند‪ ،‬چون نتانیاهو و حکومت وی‬ ‫در حال حاضر با موضعی بسیار ضعیف و ناتوان روبه‌روست‬ ‫و باید این فرصت را مغتنم شمرد و فشار بیشتری بر آن وارد‬ ‫کرد و نه بر مقاومت فلسطین‪ ،‬همچنان که بعضی اعراب در‬ ‫اندیشه آن هستند‪.‬‬ ‫اشکالی ندارد که در اینجا رازی را فاش سازیم و بگوییم‬ ‫که یکی از رهبران بزرگ جهاد اسالمی فلسطین به من گفت‬ ‫چند کشور بزرگ عربی از وی خواس��تند که به نیروهایش‬ ‫دستور دهد از شلیک موش��ک علیه تل‌آویو خودداری کنند‬ ‫و تنها این موشک‌ها بر عسقالن‪ ،‬اسدود و سیدروت و دیگر‬ ‫شهرک‌های صهیونیس��تی منحصر شود تا کوشش‌های به‬ ‫عمل آمده برای اعالم آتش بس آسان گردد‪.‬‬ ‫بسیار ش��رم‌آور است که س��ردمداران عرب‪ ،‬مقاومت‬ ‫فلسطین را تحت فشار قرار می‌دهند چون اینان باید به جای‬ ‫مقاومت‪ ،‬آمریکا و اسرائیل را تحت فش��ار قرار دهند‪ .‬شرم‬ ‫آور‌تر اینکه بشنویم وزرای خارجه عرب که در قاهره گرد‌هم‬ ‫آمدند و بعضی از آنها میلیاردها دالر برای خریداری اسلحه‬ ‫آمریکايی جهت به‌اصطالح جنگ با ایران هزینه کرده‌اند‪،‬‬ ‫هیچ‌گاه سخن از خرید اسلحه برای مقاومت فلسطین به‌میان‬ ‫نیاورده‌اند‪.‬‬ ‫رئیس‌جمهوری مصر‪ ،‬محمد المرسی نخستین رهبر‬ ‫عربی است که باید هرچه زودتر هشدار شدیدی به اسرائیل‬ ‫بدهد که آماده است اگر اس��رائیلی‌ها بمباران غزه را متوقف‬ ‫نسازند‪ ،‬یا آنکه اگر غزه با حمله زمینی روبه‌رو شود و اشغال‬ ‫شود‪،‬قرار‌داد کمپ‌دیوید را لغو نماید‪.‬‬ ‫همین س��خن را به ش��اه اردن می‌گوییم و از موضع‬ ‫حکومت وی در ش��گفت هستیم که چرا س��فیر اسرائیل را‬ ‫بیرون نرانده و سفارت تل‌آویو را تعطیل نکرده است‪ .‬در اینجا‬ ‫کافی است به پرزیدنت المرسی و شاه اردن یادآوری نمائیم‬ ‫که به‌هنگام کوشش موساد برای ترور خالد‌مشعل در پایتخت‬ ‫اردن‪ ،‬ملک حسین شاه اردن در آن هنگام به اسرائیل هشدار‬ ‫داد که ممکن است قرارداد صلح «وادی عربه» را لغو نماید‪.‬‬ ‫قابل توجه اینک��ه در آن زم��ان نیز نتانیاهو نخس��ت‌وزیر‬ ‫رژیم‌صهیونیستی بود‪.‬‬ ‫***‬ ‫به شهادت رسیدن بیش از هفتاد فلسطینی که بیش از‬ ‫بیست تن از آنان کودک و زن هستند و همچنین زخمی‌شدن‬ ‫بیش از هفتصد تن خطرناکتر از کوش��ش ب��رای ترور خالد‬ ‫مشعل است‪ .‬آیا خون این فلسطینیان ارزش لغو قراردادهای‬ ‫ننگین صلح با اس��رائیل را ندارد که به وس��یله سردمداران‬ ‫استکبار بر این دو کشور تحمیل گردیده است؟ البته فراموش‬ ‫نمی‌کنیم ک��ه محمود عباس‪ ،‬رئی��س حکومت خودگردان‬ ‫فلسطین نمی‌تواند قراردادهای «اسلو» را لغو نماید و برای‬ ‫همین چنین درخواستی از وی نداریم!‬ ‫پرزیدنت اوباما که بر حق اس��رائیل برای دفاع از خود‬ ‫تاکید دارد‪ ،‬شایس��ته چنین برخ��وردی از س��وی اعراب و‬ ‫مس��لمانان اس��ت‪ ،‬ام��ا وی از ای��ن رهبران درخواس��ت‬ ‫خویش��تنداری می‌نماید تا رژیم‌صهیونیس��تی بتواند شمار‬ ‫بیشتری از مردم غزه را به خاک و خون بکشد‪ .‬این چه دفاع‬ ‫از خود است که اوباما عنوان می‌کند؟ درحالی که او به خوبی‬ ‫می‌داند که فلسطینیان تنها هس��تند و اکنون با هواپیماها و‬ ‫اسلحه ساخت آمریکا کشتار می‌شوند‪.‬‬ ‫ویلیام هی��گ‪ ،‬وزیر خارجه انگلیس که کش��ورش در‬ ‫قرن گذشته فلس��طین را دو دس��تی تقدیم صهیونیست‌ها‬ ‫کرد‪ ،‬همان واژه را به کار می‌گیرد ومی‌گوید که اس��یرائیل‬ ‫در حال دفاع از خود است اما هنگامی که دانست کشتارهای‬ ‫اسرائیل ممکن است بر منافع غرب و به‌خصوص کشورش‬ ‫خطر‌آفرین باشد‪ ،‬تغییر موضع داد و گفت اقدام اسرائیل برای‬ ‫اشغال غزه ممکن اس��ت برای خود اسرائیل نیز خطر‌آفرین‬ ‫گردد‪ .‬یک‌بار دیگر می‌گوییم موشک‌های ایمان فلسطینی‬ ‫که تمامی‌معادالت منطقه را برهم زده است می‌تواند به روند‬ ‫ذلت و خواری اعراب که طی ش��ش دهه آمریکا و اسرائیل‬ ‫بدان دست زده‌اند‪ ،‬پایان دهد‪.‬‬ ‫ما در مرحله نوینی هستیم که باید در برابر ستمگران و‬ ‫دست‌نشانده‌های آنان مقاومت کنیم و از ملت مقاوم فلسطین‬ ‫در غزه و در همه جای سرزمین‌های اشغالی طرفداری کنیم‬ ‫و دس��ت نش��اندگان باید خود را هرچه زودتر نجات دهند و‬ ‫بروند‪g ...‬‬ ‫رئیس‌جمهوری مصر‪ ،‬محمد المرسی‬ ‫نخستین رهبر عربی است که باید‬ ‫هرچه زودتر هشدار شدیدی به‬ ‫اسرائیل بدهد که آماده است اگر‬ ‫اسرائیلی‌ها بمباران غزه را متوقف‬ ‫نسازند‪ ،‬یا آنکه اگر غزه با حمله زمینی‬ ‫روبه‌رو شود و اشغال شود‪ ،‬قرار‌داد‬ ‫کمپ‌دیوید را لغو نماید‬ ‫‪59‬‬
‫بين‌الملل‌‬ ‫خاورميانه ضدصهيونيستي‬ ‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫انزوايصهيونيسم‬ ‫اسرائيل در جنگ غزه تنها ماند‬ ‫‪1‬‬ ‫صمد قائم‌پناه‪/‬کارشناس مسائل خاورمیانه‬ ‫با تداوم درگیری‪‎‬های موشکی میان رژیم‌صهیونیستی‬ ‫و حماس در نوار غزه ک��ه تقریبا از ‪ 10‬روز پیش آغاز ش��د‪،‬‬ ‫اکنون این مساله مطرح اس��ت که چه دالیلی باعث پیش‬ ‫آمدن درگیری‪‎‬های اخیر ش��ده اس��ت‪ .‬به نظر م ی‪‎‬رسد این‬ ‫درگیری مرهون چندین علت باش��د؛ نخس��ت اینکه داخل‬ ‫سرزمی ن‪‎‬های اش��غالی‪ ،‬رژیم‌صهیونیس��تی با بحران‪‎‬های‬ ‫سیاسی‪ ،‬اقتصادی و اجتماعی مواجه اس��ت و ب رای فرار از‬ ‫این بحران‪‎‬ها و ایجاد یک وحدت تصنعی میان هم‌طی ف‌ها‬ ‫و هم مس��لکان خودش جهت پیروزی در ی��ک انتخابات‬ ‫زودهن��گام نیاز به یک جنگ خارجی داش��ت ت��ا بتواند به‬ ‫زعم خودش با پیروزی برق‌‌آس��ا به مجموعه دستاوردهایی‬ ‫برسد‪ .‬این سیاست‏ها خالف سیاس��ت‪‎‬های دولت «ایهود‬ ‫اولمرت» است؛ زی را آنها در سال ‪ 2007‬نتوانستند به اهداف‬ ‫خودشان دست پیدا کنند و به تبع آن مجبور شدند صحنه‬ ‫قدرت را ترک کنند‪ .‬در واقع همین مشکالت و ضع ف‌هایی‬ ‫که دولت پیشین اسرائیل نش��ان داد‪ ،‬باعث رویکار آمدن‬ ‫‪60‬‬ ‫«بنیامین نتانیاهو» ش��د؛ وی نیز ب رای تداوم حضورش در‬ ‫قدرت م ی‌خواهد در افکار عمومی اس��رائیل از موضع باال‬ ‫خودش را مطرح کند‪ .‬طبیعتا اکنون این مقایسه میان دولت‬ ‫قبلی و دولت کنونی و دستاوردهایش��ان در افکار‌عمومی‬ ‫ش��کل خواهد گرفت‪ .‬از طرف دیگر طی چند‌ماه گذش��ته‬ ‫شاهد آش��تی ملی میان تش��کیالت خودگردان و جنبش‬ ‫حماس بودیم‪ .‬حمایت‌هایی که برخی کش��ورهای منطقه‬ ‫از جمله قطر و مصر نسبت به حماس داشتند و جایگاهی‬ ‫که این گروه اسالمی در منطقه پیدا کرده نیز جای بحث و‬ ‫بررسی دارد‪ .‬اکنون حماس توانسته از موضع انزوا خارج شود‬ ‫و در منطقه به مشروعیت دست پیدا کند؛ این مساله ب رای‬ ‫اسرائیل به مثابه یک زنگ خطر خواهد بود‪ ،‬زی را آنها تالش‬ ‫داشتند با ایجاد طرح‌های اختالف‌ب رانگیز از شکل‌گیری این‬ ‫اتحاد ملی جلوگیری کنند‪ .‬کما اینکه قبال هم در اظهارات‬ ‫رهبر تش��کیالت خودگردان یعن��ی ابوم��ازن در ارتباط با‬ ‫عدم‌پذیرش پناهدگان فلسطینی در فلسطین با دولت جدید‬ ‫نشانه‪‎‬های این مداخله را دیده بودیم‪ .‬همچنین ناکام ی‪‎‬هایی‬ ‫که اسرائیل در شکست جبهه مقاومت در منطقه با رهبری‬ ‫سوریه و ای ران داشته این رژیم را دچار یک جنگ فرسایشی‬ ‫کرده اس��ت‪ .‬به همین خاطر س��ران رژیم‌صهیونیس��تی‬ ‫ب ر‌اساس برنامه‌ریزی‏هایی که داشتند‪ ،‬نتوانستند به اهداف‬ ‫خودشان دس��ت پیدا کنند‪ .‬موضوع دیگری که م ی‌تواند در‬ ‫این رابطه مطرح ش��ود بحث راه‌حل‌هایی است که از طرف‬ ‫کش��ورهای منطقه ب رای حل‌ و‌فصل بحران س��وریه دنبال‬ ‫م ی‌ش��ود؛ کش��ورهایی مانند ای ران‪ ،‬ع راق‪ ،‬ترکیه‪ ،‬مصر و‪...‬‬ ‫جهت حل بحران س��وریه وارد یک ش��ور جدی ش��ده‌اند‪.‬‬ ‫طبیعتا اسرائیل از شکل‌گیری این اتحاد منطقه‌ای استقبال‬ ‫نم ی‌کند و به‌دنبال این اس��ت که منطق��ه را با یک بحران‬ ‫جدید روبه‌روکند یا به تعبیری‪ ،‬جبهه مقاومت را از جنب ه‪‎‬های‬ ‫مختلف مورد تهاجم قرار دهد‪ .‬اکنون اسرائیل تمام تالشش‬ ‫را ب��ه کار گرفته تا جبه��ه مقاوم��ت را در منطقه تضعیف‬ ‫کند‪ .‬از جمله حادثه‪‌‎‬هایی که چندی پیش ب رای کش��اندن‬ ‫پای حزب‌اهلل به مس��ائل و موضوعات تروریستی در لبنان‬ ‫صورت گرفت و تحریک برخی گروه‌ه��ای لبنانی از جمله‬ ‫‪ 14‬مارس علیه ح��زب‌اهلل از اقدامات اس��رائیل بود‪ .‬اکنون‬ ‫نیز اوضاع سوریه و غزه ممکن اس��ت به تضعیف مقاومت‬ ‫منجر شود و به نفع آنها باش��د‪ .‬به‌همین دلیل کشورهای‬ ‫حام ی‌ مقاومت باید با هوش��مندی بتوانند طرح‌های آنها را‬ ‫خنثی کنند‪ .‬همچنین باتوجه به اینکه اکنون دولت جدید‬ ‫آمریکا نیز شکل گرفته و عملکرد اوباما طی ماه‌های اخیر‬ ‫در قبال اس��رائیل به‌ویژه پی رامون بحث هس��ته‪‎‬‏ای ای ران‬ ‫آنگونه که آنها م ی‌خواس��تند نب��ود‪ ،‬به نظر م ی‌رس��د که‬
‫‪2‬‬ ‫حسین شیخ‌االسالم در گفت‌وگو با مثلث‬ ‫تو‌گو به تحليل ديپلماسي اي ران و اع راب در جنگ غزه پرداخته است‪.‬‬ ‫حسين شي خ‌االسالم در اين گف ‌‬ ‫ارزیابی ش�ما از تحوالت اخیر نوار غزه چیس�ت و‬ ‫به نظر شما آیا صهیونیس�ت‌ها به‌تنهایی وارد این‬ ‫جنگشده‌اند؟‬ ‫آیا موض�ع دولت جدی�د مصر یعن�ی دولت محمد‬ ‫المرس�ی در قب�ال درگیری‪‎‬ه�ای می�ان حماس و‬ ‫رژیم‌صهیونیستی موضع بجا و مورد انتظاري بوده‬ ‫است؟‬ ‫‪ l‬اگربخواهیمدولتجدیدمصررابادولتمبارکمقایسه‬ ‫کنیم‪ ،‬می‌بینیم در س��ال‪ 2006‬ی��ا‪ 2007‬مصر به‌دلیل حضور‬ ‫«حسنی مبارک» کاملا همراه و پشتیبان صهیونیست‌ها بود‪،‬‬ ‫به‌طور کامل در محاصره غزه مش��ارکت کرد و حتی اجازه نداد‬ ‫یک مصدوم از غزه خارج شود‪ ،‬اما در حال حاضر مصر نیز طرفدار‬ ‫مقاومتاستوشخص«محمدالمرسی»‪،‬رئیس‌جمهوریاین‬ ‫کشور نیز برخاسته از اخوان‌المسلمین است‪ .‬باید توجه داشت که‬ ‫قضیهفلسطینبرایاخوا ‪‎‬نالمسلمینیکقضیهراهبردیاستو‬ ‫بههمینخاطردولتجدیدمصراجازهنخواهددادهمچونزمان‬ ‫مبارکعملشود‪.‬البتهباوجودیکهمصرفعالیتسیاسیخوبی‬ ‫را آغاز کرده‪ ،‬اما بازهم از این کشور انتظار می‪‎‬رود پشتیبانی عملی‬ ‫بیشتروقاطع‌ترینسبتبهغزهوحماسداشتهباشد‪.‬البته به‌جز‬ ‫مصر از دیگر کشورهای اسالمی نیز انتظار می‌رود که پشتیبانی‬ ‫عملی و سازنده‌ای در قبال حماس داشته باشند و همچنان که‬ ‫آمریکایی‌ها به رژیم‌صهیونیستی سالح می‪‎‬دهند‪ ،‬آنها نیز برای‬ ‫بين‌الملل‬ ‫‪ l‬اگر عکس‪‎‬العمل‏های آمریکایی‌ه��ا را در قبال غزه‬ ‫دنبال کنی��م‪ ،‬درمی‌یابیم آنها خط��ی را در‬ ‫پی��ش گرفته‌اند تا این حمالت را مش��روع‬ ‫و قانونی نش��ان دهند‪ .‬جنایت و خونریزی‬ ‫صهیونیست‌هادرنوارغزهکهتاکنونموجب‬ ‫شهادت بس��یاری از ش��هروندان از کودک‬ ‫ش��یرخواره تا افراد مسن شده‪ ،‬اس��تفاده از‬ ‫انواع ادوات و سالح‌های جنگی و همچنین‬ ‫ترورهای مشخص افراد حماس‪ ،‬بیانگر آن‬ ‫استکهاینحمالتباهماهنگیقبلیوبرای‬ ‫یکهدفسیاسیمشخصصورتمی‌گیرد‪.‬‬ ‫اما اکنون سوال اینجاست هدف سیاسی آنها‬ ‫چیست‪ .‬به نظر می‌رسد که هدف سیاسی‬ ‫صهیونیست‪‎‬ها این است که با کمک یاران‌شان در منطقه‪ ،‬سعی‬ ‫کنند قدرت راهبردی جبهه مقاومت را که همین موشک‪‎‬هاست‬ ‫از آنها بگیرند‪ .‬طراحی برخی ابزار و سخت‌‌افزارهای تکنولوژیک‬ ‫از جمله گنبد آهنین نیز به منظور وارد شدن به چنین جنگی بود‪.‬‬ ‫البتهباگذشتچندروزازدرگیری‪‎‬هامشخصشداینگنبدخیلی‬ ‫هم آهنین نیست‪ .‬در حقیقت در برابر تجهیزات جدید مقاومت‬ ‫این گنبد خیلی موثر نخواهد بود و آسیب‌های جدی خواهد دید‪.‬‬ ‫موشک‌های شلیک‌شده توسط حماس روی این گنبد اثر کرد و‬ ‫اکنونآنهادرپیآنهستندکهباکشتارمردم‌بیگناهومظلومغزه‬ ‫مقاومترامجبورکنندبپذیردکهسالحموشکراازردهمعادالت‬ ‫منطقه‌ایوتسلیحاتمقاومتخارجکند‪.‬اینهدف‪،‬هدفسیاسی‬ ‫رژیم‌صهیونیستیاستکهباهمراهیآمریکاودیگرسازمان‪‎‬هایی‬ ‫کهتابعآمریکاهستندهمچونسازمانملل‪،‬طراحیشده است‪.‬‬ ‫البته صهیونیست‌ها به نوعی اشتباه محاسباتی کرده‪‎‬اند‪ ،‬چرا‌که‬ ‫تجربه این مساله را در جنگ‪ 22‬روزه و‪ 33‬روزه داشتند و می‌دانند‬ ‫مقاومت تسلیم این نوع باج‌خواهی‌ها نخواهد شد؛ مخصوصا‬ ‫اکنون که معادالت منطقه نیز دگرگون شده است‪ .‬البته هدف‬ ‫دیگریکهرژیم‌صهیونیستیودولتبنیامیننتانیاهوازدرگیری‬ ‫و خونریزی در نوار غزه دنبال می‌کند‪ ،‬ج��ذب آرای تندروهای‬ ‫صهیونیستیاست‪.‬‬ ‫مقاومت در نوار غزه سالح ارس��ال کنند‪ .‬این در حالی است که‬ ‫اکنون مقاومت کاملا مظلوم واقع ش��ده و با یک رژیم وحشی‬ ‫روبه‌روست‪.‬د‌رواقعکشورهایاسالمیبایدکمک‌هایتسلیحاتی‬ ‫وضد‌دفاعی‌شانرابهغزهارسالکنندتااجازهندهندهواپیماهای‬ ‫اسرائیلی هر جور که مایل هستند‪ ،‬رفتار کنند‪.‬‬ ‫اکنون هواپیماهای اسرائیلی چون ضدهوایی‬ ‫در برابرشان نیس��ت‪ ،‬همه‌چیز را هدف قرار‬ ‫می‌دهند و هر نوع کشتاری انجام می‌دهند‪.‬‬ ‫اما اگر مقاومت نیز مجهز به ضدهوایی باشد‬ ‫هواپیماهای اسرائیلی به این راحتی جوالن‬ ‫نخواهند داد‪ .‬مصر باید راه را برای ارسال این‬ ‫تجهیزات به نوار غزه باز کند‪ .‬در برهه کنونی‬ ‫مصر فعالیت‌های سیاس��ی خوب��ی در قبال‬ ‫بحران غزه انجام می‏دهد‪ ،‬اما این فعالیت‪‎‬ها‬ ‫وتالشسیاسیکافینیست‪.‬اینمصر‪،‬مصر‬ ‫اخوا ‪‎‬نالمسلمیننیست‪.‬مصراخوا ‪‎‬نالمسلمین‬ ‫مانند سال‪ 1348‬بایددر کنار فلسطینی‪‎‬هابایستدوحتیاگر الزم‬ ‫بود در این راه شهید هم بدهد‪ .‬اکنون اخوان‌المسلمین انتظارات‬ ‫ملت‪‎‬هایمسلمانمنطقهرااصالآن‪‎‬طورکهبایدبرآوردهنمی‪‎‬کند؛‬ ‫دولت مصر حداقل باید اجازه دهد تجهیزات دفاعی از طریق این‬ ‫کشور به نوار‌غزه ارسال شود‪ .‬بحث سالح‌های تهاجمی‌به کنار‪،‬‬ ‫چرا‌که مقاومت خودش به این س�لاح‪‎‬ها مجهز اس��ت و بدون‬ ‫اینکه مصر یا کشور دیگری بخواهد اجازه دهد‪ ،‬به این موشک‪‎‬ها‬ ‫دسترسیپیداکردهاست‪.‬درحالیکهصهیونیست‌ها‪،‬منطقهغزه‬ ‫را بمباران می‌کنند‪ ،‬الاقل مصر باید با ارسال تجهیزات دفاعی‬ ‫موافقتکندکهحماسبتواندمقاومتکند‪.‬‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫رژیم‌صهیونیستی م ی‌خواهد با این اقدامات به نوعی نگاه‬ ‫کشورهای غربی به ویژه آمریکا را به سمت خودش هدایت‬ ‫کند و از طریق سیاس��ت مظلوم‌نمای��ی در پی جلب توجه‬ ‫آنهاست‪ .‬رژیم‌صهیونیستی تالش دارد از این شرایط نهایت‬ ‫بهره را ببرد و ب رای چهار س��ال آینده نی��ز تضمین حمایت‬ ‫ایاالت متحده آمریکا را به دس��ت بیاورد‪ .‬به‌نظر م ی‌رس��د‬ ‫عکس‪‎‬العمل گروه‪‎‬های مقاومت و نشان‌دادن موازنه قدرت‬ ‫در شرایط موجود اسرائیل را ناکام خواهد گذاشت و به همین‬ ‫خاطر ادامه این شرایط خیلی طوالنی مدت نخواهد بود‪ .‬با‬ ‫این اوصاف دور از تصور نیس��ت که رژیم‌صهیونیستی به‬ ‫صورت یک طرفه حمالتش را متوق��ف کند‪ .‬این در حالی‬ ‫است که افکار عمومی جهانی نیز در شرایط فعلی دیگر از‬ ‫ادعاهای اسرائیل حمایت نم ی‌کنند‪ .‬طی چند روز درگیری‬ ‫میان رژیم‌صهیونیس��تی و نوار غزه شاهد بودیم که برخی‬ ‫جنب ش‪‎‬های حقوق‌بش��ر و صلح‌جو نیز در حمایت از مردم‬ ‫مظلوم غزه شکل گرفتند‪.‬‬ ‫در ط��رف دیگ��ر ماج��را با ش��دت گرفت��ن حمالت‬ ‫رژیم‪‎‬صهیونیس��تی علیه نوار غزه و همچنین باال گرفتن‬ ‫واکنش‪‎‬های جهانی نسبت به این موضوع‪ ،‬بررسی موضع‬ ‫آمریکا و مصر در رابطه با این مساله اهمیت دوچندانی یافته‬ ‫است‪ .‬ظرف چند روز گذش��ته‪ ،‬عملکردی که ایاالت‌متحده‬ ‫آمریکا نش��ان داده حاکی از این اس��ت باتوجه به مسائل و‬ ‫مشکالت داخلی در این کش��ور كه بعد از پیروزی «باراک‬ ‫اوباما» پیش آمد‪ ،‬به ویژه بحث استعفای رئیس سازمان سیا‬ ‫یعنی «دیوید پترائوس» و همچنین مش��کالت اقتصادی‪،‬‬ ‫این کش��ور همچنان درگیر مس��ائل داخلی است و دولت‬ ‫جدید هنوز خیلی درگیر مس��ائل فرامنطقه‪‎‬ای نشده است‪.‬‬ ‫به همین دلیل در قبال رابطه اخیر عملیات صهیونیس ت‪‎‬ها‬ ‫علیه نوار‌غزه‪ ،‬آمریکای ی‏ها همان سیاس��ت‪‎‬های پیش��ین‬ ‫خودش��ان را دنبال م ی‪‎‬کنند و موضع‪‎‬گیری جدید و خاصی‬ ‫ک��ه در آن نکته جدیدی وجود داش��ته باش��د تاکنون دیده‬ ‫نشده اس��ت‪ .‬اما در رابطه با مصر و نگاهش به این مساله‬ ‫باید گفت طبیعتا نگاه��ی که دولت جدی��د مصر در قبال‬ ‫حمالت صهیونیس��ت‪‎‬ها دارد بالطب��ع در چارچوب منافع‬ ‫ملی و سیاست‪‎‬های این کشور خواهد بود‪ .‬در حقیقت بعید‬ ‫به‌نظر م ی‏رسد «محمد المرسی»‪ ،‬رئی س‪‎‬جمهوری مصر در‬ ‫این زمینه تابع سیاست‏های ایالت متحده آمریکا باشد‪ .‬ظرف‬ ‫این چند ماهی که از روی کار آمدن المرس��ی م ی‌گذرد‪ ،‬از‬ ‫یک‌طرف شاهدیم‪ ،‬دولت مصر یک سیاست موازنه مثبت را‬ ‫در منطقه خاورمیانه و در قبال بحران اع راب و اسرائیل دنبال‬ ‫م ی‪‎‬کند و از دیگر س��و به‌دنبال این اس��ت که حمایت‪‎‬های‬ ‫خودش را از اهداف و آرمان‪‎‬های فلسطین و نمایندگان‏شان‬ ‫از جمله تشکیالت خودگردان و جنبش حماس نشان دهد‪.‬‬ ‫مصر در راس��تای خروج از محاصره غزه‪ ،‬اقدامات ش��ایانی‬ ‫انجام داد که رفع حصر گذرگاه رفح نیز در همین راستا جای‬ ‫م ی‏گیرد‪ .‬این مسائل نشان‪‎‬دهنده این است که دولت مصر‬ ‫دیگر سیاست‪‎‬های گذش��ته‪‎‬اش را دنبال نم ی‪‎‬کند‪ .‬اما طی‬ ‫همین مدت‪ ،‬دولت مصر‪ ،‬سفیر خودش را به اسرائیل اعزام‬ ‫کرد و این بدان معناست که سیاست «موازنه مثبت» کاملا‬ ‫مورد توجه دولت المرسی است‪ .‬در حال حاضر با حوادثی که‬ ‫پیش آمد‪ ،‬دولت مصر نیز در سیاست‪‎‬های خودش تغیی رات‬ ‫تاکتیکی ایجاد ک��رد؛ یعنی س��فیر خ��ودش را از تل‌آویو‬ ‫فراخواند و در راس��تای حمایت از جنبش اسالمی حماس‬ ‫موضع‪‎‬گیری‪‎‬های مثبتی بروز داد‪ .‬مصر تاکیدش بر این است‬ ‫که جنبش اسالمی حماس و غزه را تنها نخواهد گذاشت و‬ ‫در کنار غزه خواهد ماند‪ .‬البته باز باید منتظر بمانیم و ببینیم‬ ‫که اگر خشونت‪‎‬ها و حمالت صهیونیس ت‏ها علیه نوار غزه‬ ‫ادامه پیدا کن��د مواضع مصر در عمل چگون��ه خواهد بود‪.‬‬ ‫آیا در صورت فش��ارهای بیش��تر رژیم‌صهیونیستی‪ ،‬مصر‬ ‫همچنان بر مواضع خودش اصرار خواهد ورزید یا به نوعی‬ ‫در ب رابر این فشارها کوتاه خواهد آمد‪g .‬‬ ‫معادالتدرمنطقهبهنفعمقاومتاست‬ ‫دیپلماس�ی ایران در رابطه با مس�اله اخیر چگونه‬ ‫بوده و آیا این سیاس�تی که ای�ران در پیش گرفته‬ ‫کافی است؟‬ ‫‪ l‬جمهوری اسالمی ایران به اندازه‌اي که امکان داشته‬ ‫باشد‪ ،‬در این رابطه سرمایه‌گذاری خواهد کرد و هر آنچه در توان‬ ‫دارددرپشتیبانیازمقاومتبهکارخواهدگرفت‪.‬ایرانبایدتمامی‌‬ ‫امکانات را همان‌طور که مقاومت می‪‎‬خواهد در اختیار آنها قرار‬ ‫دهد‪ .‬اما متاسفانه اکنون به دلیل اینکه راه غزه بسته است‪ ،‬خیلی‬ ‫از امکانات از ایران سلب شده است‪.‬‬ ‫در انتها نیز اگر ممکن است در مورد پیامدهای این‬ ‫جنگتوضیحدهید؟‬ ‫‪ l‬اسرائیلی‪‎‬ها با داش��تن تجربه جنگ ‪ 33‬روزه و ‪22‬‬ ‫روزه و همچنین بحث توازن قوا در منطقه واقفند که این جنگ‬ ‫به نفع مقاومت تمام خواهد شد‪ .‬هر‌چند اکنون برخی مشکالت‬ ‫در رابطه با س��وریه وج��ود دارد؛ طی جنگ ‪ 22‬روزه در س��ال‬ ‫‪ 2008-2009‬حکومت بشار اسد کاملا پشت مقاومت درآمده‬ ‫بود و تمام امکاناتش را در اختیار مقاومت گذاشته بود‪ .‬تا جایی‬ ‫که آقای بیانونی‪ ،‬مرشد وقت اخوان‌المسلمین سوریه به‌دنبال‬ ‫این افتخ��ارات در س��ال ‪ 2009‬بیانیه‌ای داد و اع�لام کرد که‬ ‫مشکالت‪‎‬شان را با بشار اسد و حکومت سوریه منجمد خواهند‬ ‫کرد‪ .‬غیر از مشکالتی که در س��وریه وجود دارد منطقه نسبت‬ ‫به سال ‪ 2009‬با توانایی‌های بیش��تری در کنار مقاومت است‪.‬‬ ‫در ش��رایط کنونی اس��تواری‪ ،‬صالبت و مدیریت مقاومت در‬ ‫برابر تل‌آویو‪ ،‬مساله کوچکی نیست‪ .‬در شرایطی که مقاومت‬ ‫به نسبت گذشته قوی‌تر شده است‪ ،‬رژیم‌صهیونیستی با یک‬ ‫اشتباه محاسباتی وارد این جنگ شد‪ .‬در‌‌نهایت به نظر می‪‎‬رسد‬ ‫که در آینده‏ای نه‌چن��دان دور‪ ،‬رژیم تل‪‎‬آوی��و از اینکه وارد این‬ ‫جنگ شده پشیمان شود چرا‌که اکنون معادالت در منطقه به‌نفع‬ ‫مقاومت است‪g.‬‬ ‫‪61‬‬
‫پراگماتيسم اخواني‬ ‫نقدي بر عملكرد مصر و تركيه در موضوع غزه‬ ‫اسداهلل اطهری‪/‬کارشناس مسائل ترکیه‬ ‫‪3‬‬ ‫بين‌الملل‬ ‫جنگ امروز میان حماس و صهیونیس ت‌ها با جنگ ‪22‬‬ ‫روزه که سال‪ 2008-2009‬انجام شد‪ ،‬تفاوت‏های بسیاری دارد‪.‬‬ ‫جنگ ‪ 22‬روز‌ه محوری بود که در آن سوریه‪ ،‬ای ران‪ ،‬حزب‌اهلل و‬ ‫مقاومت حضور داشتند؛ حماس ی‌ها در قطر و نزدیک پایگاه‬ ‫آمریکای ی‌ها نبودند‪ ،‬بلکه در دمش��ق مستقر بودند و در کل‬ ‫اختالفات بس��یاری نس��بت به آن زمان وجود دارد‪ .‬در برهه‬ ‫کنونی تل‌آویو و بی ت‌المقدس توسط موشک‌های فجر پنج‬ ‫مورد حمله قرار گرفته‌اند؛ اینها تماما اتفاقات مهمی‌هستند‪.‬‬ ‫منتها باید ببینیم که اکنون ب رای رسیدن به چه هدفی این‬ ‫حرکات صورت م ی‌گیرد؟ آیا ای��ن درگیری‌ها به منزله پایان‬ ‫نظام ی‌گری‌ه��ای مقاومت خواهد بود؟ آیا اس��رائیل ی‌ها در‬ ‫حال نابودکردن ساختارهای اصلی حماس هستند؟ اسرائیل‬ ‫تاکنون توانسته مرکز نخس ت‌وزیری‪ ،‬مراکز پلیس و بسیاری‬ ‫از موش��ک‪‎‬های حماس را از بین ببرد‪ .‬در‌حقیقت اسرائیل‬ ‫ی زیرساخت‪‎‬های نظامی حماس را هدف قرار داده؛ شاید‬ ‫تمام ‌‬ ‫بدین منظور که این گروه تبدیل به یک گروه سیاسی شود‪.‬‬ ‫اکنون انتظار م ی‌رود با آغاز درگیری‌ها در نوار غزه‪ ،‬کشورهای‬ ‫دیگر به کمک این منطقه بروند‪،‬‬ ‫اما باید توجه داش��ت غزه دیگر‬ ‫چیزی ب رای از دست دادن ندارد‬ ‫زی را چندین س��ال است که این‬ ‫منطقه در محاصره به سر م ی‌برد‬ ‫و با وجودی که رژیم مصر تغییر‬ ‫کرد و المرس��ی به جای مبارک‬ ‫آمد‪ ،‬ام��ا بازهم گ��ذرگاه رفح در‬ ‫ش��بانه‌روز چند س��اعت بیشتر‬ ‫ب��از نیس��ت‪ ،‬بلکه بیش��تر به‬ ‫صورت زیرزمینی محموله‌های‬ ‫غذایی و غیره ارس��ال م ی‌شود‪.‬‬ ‫اکنون ضعف کشورهای عربی‬ ‫به‌خص��وص مصر و وابس��ته‬ ‫بودن‌شان باعث ش��ده که این‬ ‫کشورها کمک چندانی به غزه‬ ‫نکنند‪.‬‬ ‫ی که ن��وار غزه از‬ ‫باوجود ‌‬ ‫زمین و دریا و هوا هدف حمالت‬ ‫رژیم‌صهیونیس��تی قرار گرفته‪،‬‬ ‫اما کش��ورهای عربی کاری جز‬ ‫محکومیت انجام نداده‌اند‪ .‬دولت‬ ‫جدید مصر و اخوان‌المسلمین‬ ‫در این کشور نیز رفتارهایش در‬ ‫قبال غزه تفاوت چندانی با رژیم‬ ‫حس��نی مبارک ندارد‪ .‬این گروه‬ ‫از زمان��ی که ق��درت را در مصر‬ ‫در دس��ت گرفت و به يك گروه‬ ‫عملگرا تبديل شد و هیچ کاری‬ ‫در قبال غزه انجام ن��داد‪ ،‬بلکه‬ ‫بیشتر در پی آن هستند از طریق‬ ‫سیاسی مس��ائل را حل‌و‌فصل‬ ‫کنند؛ بیشتر اقدامات کشورهای ع ربی اکنون حالت نمایشی‬ ‫دارد‪ .‬دنیای عرب اکنون مس��یر خاص خود را طی م ی‌کند‬ ‫تاجایی که پی��ش از این درگیری‪‎‬ها‪ ،‬امی��ر قطر به غزه رفت‬ ‫و میلیارده��ا دالر پول قط��ر را هزینه کرد تا صرف توس��عه‬ ‫اقتصادی غزه و جنگ‪‎‬های چریکی شود‪.‬‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫‪62‬‬ ‫همچنین باید توجه داش��ت مش��کالت و درگیری‪‎‬ها‬ ‫میان نوار غزه و رژیم‌صهیونیستی تا زمانی که مساله میان‬ ‫آنها حل نش��ود ادامه خواهد داشت؛ طی س��ال‌های اخیر‬ ‫گروه‪‎‬های مقاومت در منطقه ه ر‌یک به می زانی پیش��رفت‬ ‫داش��ته‪‎‬اند؛ به‌عنوان نمونه گروه مقاومت در غزه از س��نگ‬ ‫شروع کرد و به موش��ک فجر پنج رسید‪ .‬همچنین از دیگر‬ ‫سو در منطقه نظم پیش��ین و قدیمی‌از بین رفت‪ ،‬اما هنوز‬ ‫نظم جدیدی شکل نگرفته و خط و خطوط به صورت واضح‬ ‫مشخص نشده است‪ .‬در حال حاضر مساله اکثر گروه‌های‬ ‫مقاومت مانند حزب‌اهلل و حماس همین مس��اله فلسطین‬ ‫است‪ .‬مساله حائز اهمیت دیگری که در منطقه اتفاق افتاده‪،‬‬ ‫به قدرت رس��یدن اس�لامگرایان در مصر و تونس و برخی‬ ‫کشورهای دیگر است‪ .‬حمله اسرائیل به نوار غزه را م ی‌توان‬ ‫به نوعی امتحان و تست کردن اسالمگرایان دانست‪ .‬این در‬ ‫حالی است که اسالمگرایان یا ترکیه غیر از محکوم کردن‬ ‫‌ش��فاهی تاکنون اقدام دیگری انجام نداده‌اند‪ .‬البته حماس‬ ‫نیز طی ماه‌های اخیر رفتار چندگانه‌ای داش��ته است‪ ،‬مثال‬ ‫در داخل یک‌جور رفتار م ی‌کند و در قطر جور دیگر‪ .‬اکنون‬ ‫از یک طرف با حماس ابومرزوق داخل فلسطین مواجهیم‬ ‫و از طرف دیگر با حماس خالد مش��عل ک��ه در قطر دفتر‬ ‫تاس��یس کرده است‪ ،‬اما اکنون این س��وال مطرح است که‬ ‫چرا این چند‌دس��تگی در حماس به‌خصوص پس از قضیه‬ ‫سوریه به وجود آمد؟ باید توجه داشت حماس نیز شعب ه‪‎‬ای از‬ ‫اخوان‌المسلمین است و اکنون بسیار تالش دارد که عملگرا‬ ‫باش��د‪ .‬البته احتمال دارد تمام این حرف و حدیث‌هایی که‬ ‫صورت گرفته و اتفاقات ب رای تبدیل ش��دن حماس از یک‬ ‫گروه نظامی به یک گروه سیاس��ی باشد‪« .‬شی ن‌فین» نیز‬ ‫همانند حماس یک سازمان نظامی بود که ب رای آزادی ای رلند‬ ‫با انگلی س‌ها م ی‌جنگی��د؛ این گروه بعدها به ش��اخه‌های‬ ‫سیاس��ی و نظامی تبدیل ش��د‪ .‬در حقیقت ای رلند از اواخر‬ ‫قرن پانزدهم مس��تعمره انگلیس بود و سازمان شین فین‬ ‫با هدف استقالل ای رلند توس��ط یک روزنامه‌نگار برجسته‬ ‫ای رلندی به نام آرتور گریفیت در ‪ 13‬ژوئن تاسیس شد‪ .‬روش‬ ‫ش��ی ن‌فین در ابتدا‪ ،‬مقاومت منفی در ب رابر انگلیس ی‏ها بود‬ ‫ولی پس از چندی به مبارزه مسلحانه علیه دولت انگلستان‬ ‫تبدیل گردی��د‪ .‬در نهایت به‌دنبال ش��ورش مس��لحانه و‬ ‫جنگ‏های چریکی که در س��ال ‪ 1920‬آغاز ش��د‪ ،‬در س��ال‬ ‫‪ ،1921‬استقالل ای رلند‌جنوبی به دس��ت آمد‪ .‬اما شین‌‌‌فین‬ ‫به‌عنوان شاخه سیاس��ی ارتش جمهوریخواه ای رلند‪ ،‬بعد از‬ ‫اس��تقالل ای رلند‌جنوبی‪ ،‬در کنار مبارزات مس��لحانه ارتش‬ ‫جمهوریخواه ای رلند‌‌ش��مالی (ای را)‪ ،‬ب��رای وحدت دو بخش‬ ‫ش��مالی و جنوبی ای رلند‪ ،‬به مبارزات سیاسی خود ادامه داد‬ ‫تا اینکه پس از دو سال مذاکرات فش��رده با دولت انگلیس‬ ‫و اح��زاب پروتس��تان طرف��دار‬ ‫انگلیس در ایرلند‌ش��مالی‪ ،‬در‬ ‫آوریل ‪ ،1998‬رهب ران شی ن‌فین‬ ‫موافقتنامه صلحی با انگلیس‬ ‫امض��ا کردن��د‪ .‬ب ر‌اس��اس این‬ ‫موافقتنامه‪ ،‬ایرلند ش��مالی به‬ ‫یک منطق��ه خودمختار تحت‌‬ ‫الحمای��ه انگلی��س تبدی��ل‬ ‫م ی‏گردد‪ .‬در این میان‪ ،‬مس��اله‬ ‫ایرلند‌ش��مالی همچن��ان حل‬ ‫نشده باقی ماند‪ .‬به این ترتیب‬ ‫م ی‪‎‬توان گفت در همه‌‌جای دنیا‬ ‫س��عی م ی‪‎‬ش��ود که گروه‌های‬ ‫مقاوم��ت سیاس��ی باش��ند تا‬ ‫نظامی‪ .‬در حال حاضر پی رامون‬ ‫اخوان‌المس��لمین و شاخه‌های‬ ‫مختل��ف آن اختالف‌نظرهای‬ ‫بس��یاری وج��ود دارد‪ ،‬ام��ا در‬ ‫هر ص��ورت اخوان‌المس��لمین‬ ‫نسبت به گروه‌های اسالمگرای‬ ‫تندرو‪ ،‬یک گروه میانه‌رو اس��ت‬ ‫ت��ا جایی ک��ه حت��ی م ی‌توان‬ ‫گف��ت اخوا ن‌المس��لمین در‬ ‫ب رابر اقدامات س��لف ی‌ها و دیگر‬ ‫گروه‪‎‬های اسالمگرای تندرو به‬ ‫مثاب��ه یک‌ترمز اس��ت‪ .‬اکنون‬ ‫اخوا ن‪‎‬المس��لمین در ح��ال‬ ‫تبدیل ش��دن به یک سیستم‬ ‫پ راگماتیستي است و به‌گونه‪‎‬ای‬ ‫عمل م ی‌کند که انتظار م ی‪‎‬رود‬ ‫در آینده به برتری��ن خدمتگزار‬ ‫ایاالت متحده تبدیل شود‪.‬‬ ‫به‌عنوان نمونه استق رار سپر دفاع موشکی ناتو در خاک‬ ‫ترکیه از همین مساله ناشی م ی‌شود‪ .‬کمالیس ت‪‎‬ها هیچ‌گاه‬ ‫چنین کاری نم ی‌کردند ولی حزب عدالت و توسعه که عضو‬ ‫اخوان‪‎‬المسلمین است دست به چنینکاری زد و ادوات دفاع‬ ‫موشکی ناتو را در خاک کشورش مستقر کرد‪g .‬‬
‫نشانه‌هاي سقوط‬ ‫اسرائيل و تغيير آرايش نيروها در خاورميانه‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫‪4‬‬ ‫هرچن��د گس��تردگی دامن��ه جنای��ات ضدانس��انی‬ ‫رژیم‌صهیونیس��تی در ش��هرها و ش��هرک‪‎‬های پرجمعیت‬ ‫واقع در باریکه غزه‪ ،‬به ویژه به خاک و خون کشیدنکودکان‬ ‫ب ی‌گناه فلسطینی‪ ،‬هر انسانی را متاثر م ی‌سازد و احساسات‬ ‫عمومی را جریح��ه‪‎‬دار م ی‌کند‪ ،‬ام��ا این ام��ر نباید عاملی‬ ‫بازدارنده در راه محاسبه دقیق ش��رایط پدید آمده در میدان‬ ‫نبرد (نبرد تمام‌عیار نظامی) و مانعی ب رای درک شکس ت‪‎‬های‬ ‫جب ران‪‎‬ناپذیری ک��ه مقام��ات تل‌‌آوی��و در تازه‪‎‬ترین یورش‬ ‫نظام ی‪‎‬ش��ان به باریکه غزه‪ ،‬متحمل ش��ده یا م ی‪‎‬ش��وند‪،‬‬ ‫باش��د‪ .‬به‪‎‬خصوص که بنا به تجرب��ه (به‌طورمثال در جنگ‬ ‫‪33‬روزه رژیم‌صهیونیستی علیه لبنان) برخی محاسب ه‪‎‬گران‬ ‫(در عرصه‌های رس��انه‌ای) در سنجش می زان س��ود و زیان‬ ‫طرفین و در واقع ب رای معرفی طرف پیروز‪ ،‬به مقایسه میان‬ ‫تلفات جانی و خسارات مالی دو سوی این نبرد اکتفا م ی‌کنند‬ ‫و قاعدتا از زیان‌ها و شکس ت‌هایی که از ناحیه این جدیدترین‬ ‫جنگ‌افروزی‪ ،‬متوجه منافع و موقعیت رژیم‌صهیونیس��تی‬ ‫در داخل و خارج (در سطوح منطقه‌ای و جهانی) شده است‪،‬‬ ‫غافل م ی‌مانند‪ .‬بناب راین ب رای محاسبه دقیق آنچه در یورش‬ ‫نظامی رژیم‌صهیونیستی به غزه‪ ،‬حاصل شده (و م ی‌شود) و‬ ‫همچنین ب رای درک بهتر ماهیت و ابعاد این رویداد‪ ،‬باید راه‌ها‬ ‫و شیوه‌های مطمئن‌تر و واقع‌گرایانه‌تری را برگزید و از افتادن‬ ‫در ورطه محاسبات سطحی‪ ،‬به‌ش��دت پرهیزکرد؛ چنان‌که‬ ‫در این خصوص‪ ،‬شناخت اهداف اصلی رژیم‌صهیونیستی‪،‬‬ ‫از اجرای طرح تهاجم نظامی به غزه و درک شرایطی که این‬ ‫رژیم پیش از این تهاجم‪ ،‬در آن قرارگرفته بود‪ ،‬امری کلیدی‬ ‫به نظر م ی‌رس��د‪ .‬البته آگاهی از این امرکه مقامات تل‌‌آویو‪،‬‬ ‫از نخستین روزهای این یورش نظامی به غزه (یعنی دقیقا‬ ‫بعد از اصابت نخستین موش��ک‌های حماس به تل‌‌آویو و‬ ‫بی ت‌المقدس)‪ ،‬اصل ی‌ترین پیش��نهاددهنده آتش‌‌بس بوده‬ ‫و این خواسته‌شان را از طریق واش��نگتن و لندن و در قالب‬ ‫بين‌الملل‬ ‫جعفر قنادباشی‪/‬کارشناس مسائل خاورمیانه‬ ‫طرح‌های ع ربی آتش‌بس‪ ،‬مطرحکرده‌اند نیز م ی‌تواند بخشی‬ ‫از واقعیات را آشکار کند و برخی از نتایج زیانبار خطای نظامی‬ ‫آنها در حمله به غزه و نادرست بودن محاسبات کاملا غلطی‬ ‫را که در ورای آن داشته‌اند‪ ،‬علنی سازد؛ زی را این امر به‌خودی‬ ‫خود حاکی از آن است که ادامه روند جنگ علیه غزه‪ ،‬متناسب‬ ‫با اهداف مقامات تل‌آویو نبوده و آنها ناگزیر ب رای جلوگیری‬ ‫از ضرر و زیان‌های بیشتر‪ ،‬به پیش��نهاد آتش‌بس‪ ،‬آن‌هم از‬ ‫طریق غیرمستقیم‪ ،‬یعنی توسل به رژیم‌های مرتجع عربی‬ ‫متوسل شده‌اند‪.‬‬ ‫به هر ترتیب‪ ،‬اگر بخواهیم به اهداف مقامات تل‌آویو‬ ‫یا به عب��ارت دقی ق‪‎‬تر به اه��داف و مقاصد دول��ت نتانیاهو‬ ‫در این تهاجم هوایی‪ ،‬دریای��ی و‪ ...‬به غزه پ��ی ببریم‪ ،‬باید‬ ‫به مجموعه‌ای از آنچه تحلیلگران و کارشناس��ان مس��ائل‬ ‫خاورمیانه تاکنون در این‌ب��اره گفته‌اند‪ ،‬اش��اره کنیم‪ .‬البته‬ ‫اغلب این تحلیلگران‪ ،‬مقاصد انتخابات��ی نتانیاهو و حزب‬ ‫تحت سرپرستی او یعنی حزب لیکود را عمده‌ترین هدف و‬ ‫مقصد حمله به غزه دانسته‌اند و درکنار آن اهداف و مقاصد‬ ‫فرعی دیگ��ر‪ ،‬همانند کوش��ش ب رای فائق آم��دن بر تغییر‬ ‫موقعیت حماس‪ ،‬تالش ب��رای تاثیرگذاری بر تحوالت اخیر‬ ‫منطقه و باالخره فشار بر ای ران را اضافه کرده‌اند؛ این در حالی‬ ‫است که رای‌دهندگان اسرائیلی به ویژه در مقطع کنونی‪ ،‬از‬ ‫هیچ نوع ماجراجویی نظامی و منطقه‌ای‪ ،‬نه‌تنها اس��تقبال‬ ‫نم ی‌کنند‪ ،‬بلک��ه از آن واهمه داش��ته و خواس��تار توقفش‬ ‫هستند و در مقابل خواستار آن هستند به بحران اقتصادی‬ ‫کنونی در اسرائیل رسیدگی شود؛ بناب راین تاکید بر مقاصد‬ ‫و اهداف انتخاباتی نتانیاه��و آنهم در تهاجم نظامی به غزه‪،‬‬ ‫نم ی‌تواند برداش��ت دقیقی از این ماجراجویی نظامی ارائه‬ ‫کند‪ .‬اینجاست که باید گفت در مجموعه علل برشمرده شده‬ ‫ب رای این تهاجم نظامی‪ ،‬نقش و جایگاه راهبردکلی نظامی‬ ‫رژیم‌صهیونیس��تی (اس��تراتژی نظامی این رژیم در مقطع‬ ‫کنونی که اصل ی‌ترین دغدغه مقامات تل‌‌آویو نیز هس��ت)‪،‬‬ ‫به فراموشی سپرده شده است؛ راهبردیکه به منظور اجرای‬ ‫آن‪ ،‬دولت نتانیاهو از خود‌ب ی‌تابی خاصی نشان م ی‌دهد (و از‬ ‫سویی با خوی سیطره‌جویی نظامی و خلجانات روحی وی‬ ‫و همقطارانش در رژیم‌صهیونیستی تطابق دارد) و عالوه بر‬ ‫حمله نظامی به غزه‪ ،‬عملیات اخیر حمله هوایی به کارخانه‬ ‫اسلحه‌سازی س��ودان نیز از نتایج اجرای این راهبرد نظامی‬ ‫محسوب م ی‌شود‪ .‬ب رای تش��ریح این راهبرد نظامی ناگزیر‬ ‫باید قدری به عقب بازگردیم و آنچه س��بب شد در تابستان‬ ‫سال ‪2006( 1385‬میالدی)‪ ،‬افسانه دروغین شکس ت‌ناپذیری‬ ‫اس��رائیل پایان یابد را بررس��ی کنیم‪ .‬واقع ه‌ای که با هدف‬ ‫ضرب��ه وارد آوردن به حزب‌اهلل لبنان و به نمایش گذاش��تن‬ ‫توانمندی‌های تهاجمی‌جدید رژیم‌صهیونیس��تی آغاز شد‪،‬‬ ‫ولی باوجود گذشت ‪ 33‬روز پیاپی (جنگ ‪ 33‬روزه) نتیجه‌ای‬ ‫جز شکس��تی خفت‌بار ب رای اين رژیم دربرنداشت (چنانکه‬ ‫گزارش تاریخی وینوگراد نیز به خودی خود اعتراف آشکاری‬ ‫به این واقعیت است)‪ .‬به هر ترتیب از آن زمان‪ ،‬راهبرد نظامی‬ ‫رژیم‌صهیونیس��تی‪ ،‬حول محور احیای آن افسانه دروغین‬ ‫(افسانه شکس��ت‌ناپذیری رژیم‌صهیونیستی) تغییر جهت‬ ‫داد و مجموعه اقدامات نظامی‪ ،‬سیاسی و تبلیغاتی این رژیم‬ ‫در این جهت به‌کارگرفته شد؛ کمااینکه جنگ ‪22‬روزه علیه‬ ‫غزه که حدود دو سال بعد از جنگ ‪ 33‬روزه‪ ،‬به وقوع پیوست‬ ‫نیز دقیقا با هدف احیای افس��انه شکس ت‌ناپذیری اسرائیل‬ ‫و اثبات به‌اصط�لاح قدرت تهاجمی‌این رژیم آغاز ش��د‪ ،‬اما‬ ‫به‌علت فجایع ضد‌انسانی که در غزه به‌وجود آمد و همچنین‬ ‫توانمندی‌هاییکه گروه‌های مقاومت از خود نش��ان دادند‪،‬‬ ‫نه‌تنها به تحقق اهداف صهیونیس��تیکمکی نکرد‪ ،‬بلکه‬ ‫به‌عنوان اقدام خفت‌بار دیگری درکارنامه تل‌‌آویو ثبت شد‪.‬‬ ‫با این حال‪ ،‬این شکست نیز به تفکر و رویای احیای مجدد‬ ‫افسانه شکس ت‌ناپذیری رژیم‌صهیونیستی پایان نداد‪ .‬چنانکه‬ ‫سران تل‌آویو را ناگزیر س��اخت تا در سال‌های اخیر‪ ،‬پیوسته‬ ‫از توان حفظ امنیت هوایی خود س��خن بگویند و همزمان‬ ‫با برگزاری بزرگترین و‌ب ی‌س��ابقه‌ترین مانورهای مش��ترک‬ ‫نظامی ب��ا آمریکا‪ ،‬از اج��رای طرح به‌اصط�لاح موفق گنبد‬ ‫آهنین دم بزنند؛ طرحی که به ادعای سرکردگان صهیونیست‬ ‫م ی‌تواند ب��ه نوعی متف��اوت با گذش��ته‪ ،‬آس��ی ب‌ناپذیری‬ ‫رژیم‌صهیونیستی را تضمین و احیا کند؛ در واقع در بحبوحه‬ ‫اوج چنین تبلیغاتی بود که یکباره خب��ر پرواز پهپاد (ایوب)‬ ‫حزب‌اهلل بر ف��راز مهمترین تاسیس��ات نظامی اس��رائیل‪،‬‬ ‫همه بافته‌های چندس��اله مقامات تل‌‌آویو را به‌هم ریخت‬ ‫و آسی ب‌پذیری نظامی و تکنولوژیکی اس��رائیل را ب رای بار‬ ‫دیگر عیان س��اخت؛ امری که نه‌فقط همه تالش‌های چند‬ ‫ساله آنها را باطل ساخت؛ بلکه مقامات تل‌‌آویو را در صحنه‬ ‫سیاسی داخلی در موقعیت انفعالی و بسیار شکننده‌ای قرار‬ ‫داد‪ .‬در واقع ط راحی حمله هوایی به نقاطی درکشور آفریقایی‬ ‫سودان در چنین شرایطی صورت گرفت تا شاید التیامی‌بر‬ ‫زخم‌های ایجاد شده در تل‌آویو باشد و به نوعی تصور ایجاد‬ ‫ش��ده در خصوص ضع ف‌های امنیتی و دفاعی در شهرها و‬ ‫شهرک‌های صهیونیس ت‌نش��ین را از اذهان پاک نماید‪ ،‬اما‬ ‫بدیهی است حمله هوایی به یک کشور آفریقایی (کشوری‬ ‫که در عرصه دفاع هوایی هیچ ادعایی ن��دارد) به هیچ‌وجه‪،‬‬ ‫به‌تنهایی نم ی‌توانست برآورنده مقاصد و اغ راض تل‌‌آویو در‬ ‫این شرایط باشد‪ .‬بناب راین در چنین حالی بود که بار دیگر طرح‬ ‫یورش نظامی به غزه در دستورکار نظامیان صهیونیستی قرار‬ ‫گرفت؛ آن هم به این امیدکه بعد از حدود پنج سال محاصره‬ ‫شدید غزه‪ ،‬گروه‌های مقاومت و ش��اخه‌های نظامی تحت‬ ‫فرماندهی حماسکه در این منطقه زندگی م ی‌کنند‪ ،‬توانایی‬ ‫گذشته خود را از دست داده باش��ند‪ .‬این دقیقا همان اشتباه‬ ‫بسیار بزررگ مقامات تل‌‌آویو بود که سبب شد با شگفتی و‬ ‫حیرت تمام‪ ،‬اصابت حجم بزرگی از موشک‌های حماس را در‬ ‫شهرک‌های صهیونیس ت‌نشین مشاهده کنند و در حالتی‬ ‫بس��یار بهت‌زده هدف‌گیری تاسیس��ات نظامی خود را در‬ ‫شهرهای تل‌‌آویو و بیت‌‌المقدس شاهد باشند‪ ،‬امری که آنها‬ ‫را واداشت که این‌بار خفت بار‌تر از همیشه و البته به‌صورت‬ ‫مخفیانه‪ ،‬خواستار برقراری آتش‌بس شوند و در این جریان‪،‬‬ ‫درصدد سوءاستفاده از وجهه محمد المرسی‪ ،‬رئی س‌جمهور‬ ‫مصر برآیند؛ سوءاستفاده‌ای که جريان‌هاي مرتجع منطقه و‬ ‫س��فارتخانه‌های انگلیس و آمریکا در قاهره دالل اصلی آن‬ ‫هستند‪g .‬‬ ‫‪63‬‬
‫نگاهي ديگر‬ ‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫‪64‬‬
‫سقوط يك جاسوس‬ ‫فراز و فرود ژنرال پترائوس‬ ‫بارتون گلمان‬ ‫بين‌الملل‬ ‫جشن‪ ،‬لغو شده است‬ ‫ب��راي پترائوس ديگر جش��ن تولدي وج��ود نخواهد‬ ‫داش��ت‪ .‬بعداز‌ظهر روز هفتم نوامبر‪ ،‬روزي كه پا به شصت‬ ‫سالگي گذاشت در حال آماده ش��دن براي ديدار با اوباما بود‬ ‫تا اس��تعفاي خود را تقديم كند‪ .‬دو روز بعد و در سالروز چهل‬ ‫سالگي برادول‪ ،‬پترائوس رسما اعالم كرد كه به دليل «درگير‬ ‫شدن در يك رابطه خارج از ازدواج» از مقام خود كناره‌گيري‬ ‫مي‌كند‪ .‬زماني كه اخبار شبانگاهي‪ ،‬برادول را به‌عنوان طرف‬ ‫ديگر اين رابطه اعالم مي‌كردند‪ ،‬وي همراه با همسرش در‬ ‫هتلي در ويرجينيا‪ ،‬تولدش را جش��ن گرفته بود‪ .‬ساعتي بعد‬ ‫ش��وهرش با عجله با ايميل به ميهماناني كه براي جش��ن‬ ‫دسته‌جمعي دعوت شده بودند خبر داد‪« :‬جشن روز شنبه لغو‬ ‫شده است‪ .‬متش��كرم!» و اين تازه آغاز ماجرا بود‪ .‬دوستان و‬ ‫خانواده جيل كلي به رسانه‌ها گفتند كه او به شدت از تبعات‬ ‫ناخواسته شكايتش بر دوست قديمي‌اش‪ ،‬پترائوس‪ ،‬پشيمان‬ ‫و نادم است‪ .‬همان تكنيك‌هاي قانوني و منجر به استعفاي‬ ‫پترائوس‪ ،‬موضوعي را برمال كرد كه به گفته مقامات وزارت‬ ‫دفاع شامل ‪ 20‬تا ‪ 30‬هزار پيغام بين جين كلي و ژنرال نيروي‬ ‫دريايي‪ ،‬جان آلن بود‪ .‬ج��ان آلن‪ ،‬معاون س��تاد فرماندهي‬ ‫مركزي آمريكا مستقر در تامپا و پس از آن به‌عنوان جانشين‬ ‫پترائوس‪ ،‬فرمانده نيروه��اي آمريكايي و متح��دان آن در‬ ‫افغانستان بود‪ .‬به گفته كارشناس��ان دولت اين تعداد پيغام‬ ‫تصوير مبالغه‌آميزي از فراواني پيغام‌ها ايجاد مي‌كند زيرا به‬ ‫دليل قالب‌بندي دقيق مورد نياز براي تدوين و مستندسازي‬ ‫ش��واهد‪ ،‬اين اعداد و ارقام شامل س��رصفحه‌ها‪ ،‬امضاها و‬ ‫ايميل‌هاي تكراري نيز هس��ت‪ .‬با اين ح��ال حداقل صدها‬ ‫پيغام بين جان‌آلن و كلي مبادله شده است‪.‬‬ ‫آلن ابتدا از طريق همكارانش داشتن رابطه با جيل كلي‪،‬‬ ‫زني متاهل و صاحب سه فرزند را تكذيب كرد‪ .‬هرچند برخي‬ ‫مقامات بدون اشاره به جزئيات‪ ،‬اعالم كردند اين حجم ايميل‬ ‫و ساير پيغام‌هاي مبادله‌شده موجب طرح سواالت بسياري‬ ‫در خصوص ماهيت اي��ن رابطه مي‌ش��ود‪ .‬جاروجنجال به‬ ‫وجود آمده آن‌ق��در بود كه باعث به تعوي��ق افتادن نامزدي‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫پائوال برادول‪ ،‬روز بيست و هشتم ژوئيه بعد از انتقاد از‬ ‫رسانه‌هاي خبري به دليل افشاي بي‌پرواي اسرار‪ ،‬از محل‬ ‫انجمن امنيتي آس��پن خارج ش��د‪ .‬برنامه عصر سمينارها با‬ ‫حضور درياساالران‪ ،‬ژنرال‌ها و سران كابينه برنامه‌ريزي شده‬ ‫بود ولي برادول باید در جاي ديگري به يك كار مطبوعاتي‬ ‫مي‌رس��يد‪ .‬او مخفيانه از محل كنفرانس خارج شد‪ ،‬تا براي‬ ‫يافتن يك هديه خاص براي تولد پترائوس به راه افتاد‪.‬‬ ‫برادول و رئيس س��ازمان س��يا‪ ،‬ديويد پترائوس‪ ،‬پس‬ ‫از سال‌ها ارتباط نزديك در مقام ش��رح‌حال‌نويس و سوژه‪،‬‬ ‫وارد يك رابطه خارج از ازدواج شده بودند‪ .‬رابطه‌اي كه افراد‬ ‫درگير در آن با بيست س��ال و دو روز اختالف سني‪ ،‬به ‪ 60‬و‬ ‫‪ 40‬س��الگي نزديك مي‌ش��دند و برادول به دنبال هديه‌اي‬ ‫مناسب و سزاوار مي‌گش��ت‪ .‬همان‌طور كه چندروز پيش از‬ ‫آن با‌افتخار در توئيتر خود نوش��ته بود‪ ،‬برادول قرار مالقاتي‬ ‫براي يك «مسابقه تن به تن با النس آرمسترانگ» داشت‪.‬‬ ‫ولي چي��زي در مورد برنامه‌هايش در م��ورد غافلگير كردن‬ ‫پترائوس‪ ،‬كه عالقه ش��ديدي به تناس��ب اندام دارد‪ ،‬با يك‬ ‫برنامه دوچرخه‌سواري همراه با آرمسترانگ به‌عنوان كادوي‬ ‫تولد نگفته ب��ود‪ .‬اگر همه‌چيز طبق برنام��ه پيش مي‌رفت‪،‬‬ ‫ژنرال چهارس��تاره و بازنشس��ته‪ ،‬همراه با بزرگترين ستاره‬ ‫دوچرخه‌سواري جهان به دهه هفتم زندگي‌اش پاي مي‌نهاد‪.‬‬ ‫ولي گويا اي��ن برنامه قرار نبود به س��رانجام برس��د؛‬ ‫هرچند هيچ‌ي��ك از آنها در آن زمان هنوز نمي‌دانس��ت كه‬ ‫رسوايي در كمين‌شان نشسته است‪ .‬جيل كلي كه از طرف‬ ‫شخصي با نام مستعار «گشت كلي» ايميل‌هاي نگران‌‌كننده‬ ‫دريافت مي‌كرد در ماه مه‪ ،‬ش��كايتي براي ‪ FBI‬ارسال كرد‪.‬‬ ‫فراداده‌ه��اي الكترونيك كه مش��خص‌كننده زمان‪ ،‬مكان‬ ‫و آدرس‌هاي ‪ IP‬بودند نش��ان دادند كه برادول فرس��تنده‬ ‫اين ايميل‌هاس��ت‪ .‬بازرس��ان به ده‌ها گيگابايت اطالعات‬ ‫از محت��واي ايميل‌هاي ديگر وي دس��ت پي��دا كردند كه‬ ‫برخي از آنها به ن��ام خود وي و برخي ديگ��ر تحت نام‌هاي‬ ‫مس��تعار بود‪ .‬در حالي كه مام��وران ‪ FBI‬ايميل‌هاي مزبور‬ ‫را بررس��ي مي‌كردند به گفت‌وگوهاي��ي در خصوص نقل و‬ ‫انتقاالت و فعاليت‌ه��اي مقامات نظامي‌در س��طوح باال و‬ ‫پترائوس برخوردند‪ .‬يكي از مقامات قضايي در اين خصوص‬ ‫مي‌گويد‪« :‬اين موضوعي بود كه عالقه ماموران تحقيقات را‬ ‫برانگيخت‪ ».‬برخي پيام‌هاي رد و بدل شده داراي محتواي‬ ‫غيراخالقي بودند‪ .‬در اين مرحله بود كه ش��واهد و مدارك‪،‬‬ ‫مس��اله را از يك اختالف داخلي به يك مساله امنيت ملي‬ ‫تبديل كرد‪.‬‬ ‫تا همين حاال هم هزينه‌هاي اين رسوايي بسيار سنگين‬ ‫بوده است‪ .‬متالشي شدن پايه‌هاي چند زندگي و به باد رفتن‬ ‫شهرت افراد مختلف‪ .‬وجهه چندين نفر از جمله يك رئيس‬ ‫سازمان سيا و يك ژنرال چهارستاره‪ ،‬آسيب‌ديده يا تخريب‬ ‫شده است‪ .‬تصميم رئيس پليس فدرال‪ ،‬رابرت مولر و دادستان‬ ‫كل‪ ،‬اريك هولدر‪ ،‬مبني‌بر تعويق در اطالع‌رساني در‌خصوص‬ ‫پرونده تا پس از برگزاري انتخابات بار ديگر توجه كنگره را‬ ‫به‌س��ازوكار دروني دولت اوباما جلب كرده اس��ت‪ .‬اعضاي‬ ‫كميته اطالعات كنگره ب��ه دليل بي‌اطالع مان��دن از اين‬ ‫موضوع به شدت عصباني هس��تند و اين خشم‪ ،‬رابطه بين‬ ‫قانونگذاران و كاخ سفيد را به ش��دت تيره و تار كرده است‪،‬‬ ‫آن‌هم درس��ت زماني كه راي‌دهندگان پس از انتخابات در‬ ‫انتظار هم��كاري اين دو ارگان براي خارج كردن كش��ور از‬ ‫بحران هس��تند‪ .‬كل دس��تگاه امنيتي آمريكا لرزان به نظر‬ ‫مي‌رسد و هر خبر جديدي كه به بيرون درز مي‌كند‪ ،‬موجب‬ ‫بروز نگراني‌هاي جديد در مورد قضاوت‪ ،‬اخالقيات‪ ،‬روش‌ها‬ ‫و تمركز برخي از قدرتمندترين كارمندان دولت مي‌شود‪.‬‬ ‫اوباما رئيس سازمان سيا و باقي تيم امنيت ملي خود در‬ ‫جريان اين پرونده را از دست داده است‪ ،‬هيالري كلينتون در‬ ‫تدارك ترك وزارت امور‌خارجه است و جايگزين كردن وي‬ ‫به احتمال زياد مستلزم جابه‌جايي بيشتر افراد كليدي است‪.‬‬ ‫جان‌آلن فقط يك رئيس س��اده سازمان س��يا نيست‪ ،‬بلكه‬ ‫فردي با تجربه فرماندهي در خاورميانه و جنوب آسياس��ت‪،‬‬ ‫آنهم زماني كه آمريكا نياز به تمركز روي مسائل ليبي‪ ،‬سوريه‬ ‫و خروج نيروهاي آمريكايي از افغانستان دارد‪ .‬اوباما يكي از‬ ‫باتجربه‌ترين افراد در زمينه اس��تفاده از هواپيماهاي بدون‬ ‫سرنشين براي قتل هدفمند‪ ،‬روش انتخابي وي عليه القاعده‪،‬‬ ‫را نيز در اي��ن ماجرا از دس��ت مي‌دهد و هم��ه اينها زماني‬ ‫اتفاق مي‌افتد كه مس��ائل پيچيده در اي��ران و چين نيازمند‬ ‫توجه روزافزون اوباما اس��ت‪ .‬اوباما كه اميدوار بود دوره دوم‬ ‫رياست جمهوري‌اش با همكاري بين دو حزب به سرانجام‬ ‫بهتري برس��د‪ ،‬حاال خود را زير رگباري از سواالت در مورد‬ ‫نحوه عملكرد تيمش در زمينه پيامدهاي پردامنه يك رابطه‬ ‫عاشقانه مي‌بيند‪.‬‬ ‫آلن به‌عنوان فرمانده عالي نيروهاي ناتو ش��ود‪ .‬در حالي كه‬ ‫اوباما با ص��دور بيانيه‌اي‪ ،‬اعتماد خود به ج��ان آلن را اعالم‬ ‫مي‌كرد‪ ،‬مشخص نيست چه كسي به‌عنوان باالترين مقام‬ ‫نظامي‌آمريكا در اروپا منصوب خواهد شد‪.‬‬ ‫در همين حال‪ ،‬زندگي و خان��واده كلي به مركز توجه‬ ‫رسانه‌ها تبديل شد‪ .‬گزارش‌ها شك و ترديدهايي در خصوص‬ ‫فعاليت‌هاي عام المنفعه «بنياد س��رطان دكتر‌كلي» مطرح‬ ‫كردند‪ .‬بنيادي كه توسط جيل و همس��رش با شعار «انجام‬ ‫تحقيقات سرطان و برآوردن آرزوهاي بيماران عالج‌ناپذير‬ ‫مبتال به س��رطان» تاس��يس ش��ده بود‪ .‬گزارش‌ها حاكي‬ ‫از آن هس��تند كه اين بنياد بخش بس��يار اندكي از آنچه را‬ ‫ادعا مي‌كن��د‪ ،‬در اين بنياد هزينه ك��رده و بخش اعظمي‌از‬ ‫بودجه آن صرف هزينه‌هاي غذا‪ ،‬تفريح‪ ،‬مس��افرت‪ ،‬خودرو‬ ‫و هزينه‌هاي اداري شده است‪ .‬تجسس بيشتر رسانه‌ها در‬ ‫خصوص وضعيت خانواده كلي نشان داد كه پترائوس و آلن‬ ‫در اقدامي‌غيرمعمول به‌عنوان يك ژنرال چهارستاره ارتش‪،‬‬ ‫در مورد يك حضانت و سرپرستي كودك دخالت داشته‌اند‪.‬‬ ‫نيل كراويت��ز‪ ،‬قاضي دادگاه عالي ايالت كلمبيا متوجه ش��د‬ ‫كه ناتالي‪ ،‬خواهر جيل كلي‪ ،‬ب��ه دروغ به صورت فردي كه‬ ‫«مشكلي ندارد» به دادگاه نشان داده شده است‪ .‬پترائوس و‬ ‫آلن‪ ،‬اعالم كرده بودند كه او مادري محترم‪ ،‬مهربان و قابل‬ ‫اعتماد است‪ .‬هرچند به نظر مي‌رسد كراويتز اعتبار چنداني‬ ‫براي حرف‌هاي آنها قائل نشده و سرپرستي پسر ناتالي را به‬ ‫شوهرش گريسون وولف س��پرد‪ .‬وولف زماني براي دولت‬ ‫موقت ائتالفي در بغداد كار مي‌كرد‪.‬‬ ‫در آن زمان‪ ،‬ذهن مردم درگير جزئيات پرونده‌اي بود‬ ‫كه به نظر مي‌رس��يد بازيگران آن‪ ،‬خودشان به‌شدت درگير‬ ‫اين موضوع هستند‪ :‬به گفته نيويورك‌تايمز‪ ،‬مقامات قضايي‬ ‫افشا كردند فردريك همفريز‪ ،‬بازرس ويژه ‪ ،FBI‬كه پرونده‬ ‫جيل كلي را به اداره اجرايي در تامپا ارجاع داده بود‪ ،‬خودش‬ ‫هم به نوعي با او دوست بوده اس��ت و حتي يك‌بار عكسي‬ ‫بدون پيراهن از خودش براي جيل كلي فرستاده بوده است‪.‬‬ ‫منابع قانوني اعالم كردند كه همفريز بارها در روند پيشرفت‬ ‫پرونده‌اي مداخله كرده كه مس��ئوليتي در آن نداشته و حتي‬ ‫در ماه اكتبر در تم��اس تلفني با دو نماين��ده جمهوريخواه‬ ‫كنگره‪ ،‬ديو ريچرت و اريك كانتور‪ ،‬به آنها گفته اس��ت كه‬ ‫اعتقاد دارد وزارت دادگس��تري اوباما سعي دارد بر پرونده به‬ ‫داليل نامعلوم سياسي سرپوش بگذارد‪ .‬مساله‌اي كه از سوي‬ ‫مقامات قضايي به شدت رد شده است‪ .‬به نوشته وال‌استريت‬ ‫ژورنال‪ ،‬در حال حاضر پرونده همفريز از سوي اداره مسئوليت‬ ‫حرفه‌اي ‪ FBI‬در مورد مسائل اخالقي تحت بررسي است‪.‬‬ ‫پس از انتشار اين اخبار‪ ،‬پائوال برادول به‌سرعت مورد‬ ‫توجه رسانه‌ها قرار گرفت‪ .‬از نام‌خانوادگي ديكنزي تا تناسب‬ ‫اندام و جاه‌‌طلبي گس��ترده‌اش كه برخي آن را يك سرمايه‬ ‫و برخي ديگر يك لك��ه ننگ عنوان مي‌كردن��د‪ .‬همه‌چيز‬ ‫در مورد اين داستان‪ ،‬روايت‌هاي اس��تاندارد در مورد روابط‬ ‫جنس��ي‪ ،‬قدرت‪ ،‬ارزش‌ها و قربانيان را ب��ه هم مي‌ريخت‪.‬‬ ‫برادول كه زماني همكالسي‌هايش در داكوتاي شمالي او را‬ ‫«كسي كه در ياد مي‌ماند» مي‌دانستند‪ ،‬همانند پترائوس‪ ،‬از‬ ‫دانشگاه وست‌پوينت همراه با افتخارات تحصيلي و ورزشي‬ ‫متعدد فارغ التحصيل و تحصيالت عاليه خود را در‌ هاروارد‪،‬‬ ‫جايي كه براي اولين بار پترائوس را مالقات كرد و دانشگاه‬ ‫دنور ادامه داده و پس از ‪ 11‬سپتامبر سه‌بار به خدمت وظيفه‬ ‫فراخوانده شده است‪ .‬پائوال روي توئيتر خود را يك نويسنده‪،‬‬ ‫تحليلگر مسائل امنيت ملي‪ ،‬نظامي‌سابق‪ ،‬فعال حقوق زنان‪،‬‬ ‫دونده‪ ،‬اسكي‌باز‪ ،‬همسر و «مادر!» معرفي مي‌كند‪ .‬برادول با‬ ‫همسرش اسكات‪ ،‬راديولوژيست يك گروه پزشكي محلي و‬ ‫همراه با دو پسر خود حدود سه سال پيش به منطقه شارلوت‬ ‫كاروليناي شمالي نقل مكان كردند‪ .‬برادول در ماه فوريه و در‬ ‫مصاحبه با مجله «زن خالق» گفت‪« :‬بله؛ من فعاليت‌هاي‬ ‫زيادي دارم ولي پيش از همه اينها يك مادر و يك همس��ر‬ ‫‪65‬‬
‫هستم‪».‬‬ ‫آزادي عمل يا حمايت‬ ‫بين‌الملل‬ ‫شكي وجود ندارد كه اخبار مربوط به رابطه پترائوس‪،‬‬ ‫روز چهارش��نبه هفتم نوامبر‪ ،‬يك‌روز پس از انتخاب مجدد‬ ‫اوباما به كاخ سفيد رسيده است‪ .‬اخباري كه در تماس تلفني‬ ‫جيمز كلپر‪ ،‬رئي��س اداره اطالعات در تم��اس تلفني با تام‬ ‫دانيلون‪ ،‬مش��اور امنيت ملي بيان شده اس��ت‪ .‬اوباما همراه‬ ‫با خانواده و افراد ستادش مشغول جشن گرفتن پيروزي در‬ ‫انتخابات در شيكاگو بود و دانيلون تصميم گرفت اعالم اين‬ ‫خبر به رئيس‌جمهور را تا صبح پنج‌شنبه به تعويق بيندازد‪ .‬به‬ ‫گفته يك مقام دولتي‪ ،‬چندساعت بعد اوباما به پترائوس گفت‬ ‫كه آمادگي قبول استعفاي وي را ندارد و مي‌خواهد موضوع‬ ‫را بيشتر بررسي كند‪.‬‬ ‫روز جمعه ديگر اميدي ب��ه نجات پترائوس نمي‌رفت‪.‬‬ ‫وزارت دادگستري كشف حجم عظيم مكاتبات آلن با جيل‬ ‫كلي را به دفتر مشاوران كاخ س��فيد اطالع داد‪ .‬نامزدي آلن‬ ‫براي فرمانده��ي نيروهاي نات��و كه قرار بود مجلس س��نا‬ ‫در‌خص��وص آن تصميم‌گيري كند به حال��ت معلق درآمد‪.‬‬ ‫اين دومين بار در عرض چندروز بود كه اوباما با اخبار نهايي‬ ‫تحقيقات طوالني‌مدتي كه بدون اط�لاع وي درون دولت‬ ‫انجام شده بود‪ ،‬غافلگير مي‌شد‪ .‬به گفته سخنگوي كاخ سفيد‪،‬‬ ‫جي‌كارني‪ ،‬رئيس جمهور «كامال شگفت‌زده بود‪».‬‬ ‫آي��ا دادس��تان كل باي��د اي��ن موض��وع را زودتر به‬ ‫رئيس‌جمهور اطالع مي‌داد؟ اوباما به خبرنگاران گفت «من‬ ‫فعال نظري نمي‌دهم‪ ».‬كشف غيرمنتظره موضوع پترائوس‬ ‫در پرونده كلي‪ ،‬وزارت دادگس��تري را در منگن��ه قرار داد‪.‬‬ ‫هيچ‌كس نمي‌خواهد به روزهايي بازگردد كه جي ادگار هوور‪،‬‬ ‫اسرار محرمانه را براي اهداف و مقاصد سياسي را براي روز‬ ‫مبادا نزد خود نگه‌مي‌داشت‪ .‬بنابراين تصميم‌گيري در مورد‬ ‫اعالم اخبار مربوط به زندگي خصوصي شخصيت‌هاي دولتي‬ ‫نياز به احتياط زيادي دارد‪ .‬مشاوران كاخ سفيد اعالم مي‌كنند‬ ‫كه با عملكرد وزارت دادگستري در پيروي از پروتكل‌هاي‬ ‫رس��مي‌مش��كلي ندارند‪ .‬ولي مقامات فدرال تفس��يرهاي‬ ‫متناقض و گاه نادرس��تي در مورد چيس��تي پروتكل‌ها ارائه‬ ‫داده‌اند‪ .‬يكي از مقامات ارش��د اداره اج��راي احكام معتقد‬ ‫است که يادداشت دادستان كل دولت جورج بوش‪ ،‬مايكل‬ ‫موكاسي‪ ،‬در سال ‪ 2007‬محدوديت‌هاي شديدي بر روابط‬ ‫وزارت دادگستري و كاخ س��فيد در زمينه تحقيقات كيفري‬ ‫وضع كرده است‪ .‬وي مي‌گويد‪« :‬هشدار به كاخ سفيد درباره‬ ‫تحقيقاتي كه در حال انجام است؟ به هيچ عنوان‪».‬‬ ‫ولي موضوع يادداشت موكاسي كامال متفاوت از اين‬ ‫تعريف است‪ .‬اين يادداشت مي‌گويد که در مورد پرونده‌هاي‬ ‫كيفري‪ ،‬دادگس��تري بايد بين فضيل��ت رازداري از «منظر‬ ‫اج��راي احكام» و اطالع��ات «مهم براي اج��راي وظايف‬ ‫محول ب��ه رئيس‌جمه��ور» تعادل برق��رار كن��د و در مورد‬ ‫پرونده‌هاي امنيت ملي‪ ،‬يادداشت به ويژه تاكيد مي‌كند كه‬ ‫هيچ محدوديتي وجود ندارد‪ .‬موكاسي در گفت‌وگو با «تايم»‬ ‫مي‌گويد كه رابطه خارج از ازدواج رئيس سيا به صورت بالقوه‬ ‫يك مساله امنيت ملي است؛ «آنها در آن زمان مي‌دانستند‬ ‫كه اسم پترائوس مطرح خواهد شد‪ .‬او از يك اكانت جيميل‬ ‫براي اين ارتباط اس��تفاده مي‌كرد كه هر دستگاه اطالعاتي‬ ‫در دنيا اگر از اين موضوع اطالع داش��ت ممك��ن بود از آن‬ ‫بهره‌برداري كند‪».‬‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫در ورطه بحران‬ ‫صداي پشت تلفن آنچنان غمگين و آرام بود كه ژنرال‬ ‫جك كين ت��ا به‌حال ص��داي پترائ��وس را در اين وضعيت‬ ‫نش��نيده بود‪ .‬پترائوس در طول تعطيالت آخر هفته‌اي كه‬ ‫اخبار رسوايي به بيرون درز كرده بود به مربي قديمي‌گفت‪:‬‬ ‫«من واقعا خراب كردم‪ ».‬البته موضوع بس��يار فراتر از يك‬ ‫‪66‬‬ ‫خراب كردن ساده بود‪37 .‬سال زندگي زناشويي پترائوس‪،‬‬ ‫آينده رهبري سازمان س��يا‪ ،‬عملكرد ‪ FBI‬و دادستاني كل و‬ ‫همچنين يكي از عالي‌رتبه‌ترين فرماندهان نظامي‌آمريكا‪،‬‬ ‫همگي ناگهان به مخاطره افتاده بود‪ .‬پترائوس به سرهنگ‬ ‫پيتر مانس��ور‪ ،‬يكي از مورد‌اعتمادترين نظاميان آمريكايي‬ ‫گفت‪« :‬اين اش��تباه من است و من به ش��دت از خسارت و‬ ‫آسيبي كه وارد كرده‌ام عذاب وجدان دارم‪».‬‬ ‫پرونده پترائ��وس تا قبل از اين ماج��را تقريبا عاري از‬ ‫اش��تباه اس��ت‪ .‬او پس از فارغ‌التحصيلي از وست‌پوينت در‬ ‫سال ‪ ،1974‬با پيوس��تن به ارتش از ماموريت‌هاي ميداني‬ ‫آغاز و مراتب پيشرفت را به كندي و آرامي طي كرد‪ .‬در سال‬ ‫‪ 1987‬از دانشگاه پرينستون مدرك دكتراي خود را اخذ كرد‬ ‫و مدتي را در مقام معاون ژنرال‌هاي قدرتمند‪ ،‬از جمله رئيس‬ ‫ستاد ارتش‪ ،‬فرمانده نظامي‌ناتو و رئيس ستاد مشترك انجام‬ ‫وظيفه كرد‪ .‬در سال ‪ 2003‬فرماندهي ماموريت‌هاي هوابرد‬ ‫‪ 101‬در ع��راق و بصره را به عهده داش��ت‪ .‬مق��ام وي طي‬ ‫سال‌هاي ‪ 2007-8‬و پس از بازگش��ت به عراق بازهم ارتقا‬ ‫يافت‪ .‬طي اين مدت‪ ،‬پترائوس با يك افزايش ‪‌30‬هزار نفري‬ ‫در تعداد نظاميان آمريكايي حاض��ر در عراق‪ ،‬روند عمليات‬ ‫نظامي‌را به يك راهبرد ضدش��ورش برمبناي محافظت از‬ ‫غيرنظاميان تغيير داد‪ .‬موفقيت وي در از بين بردن خطر يك‬ ‫جنگ داخلي در عراق‪ ،‬جورج بوش را واداشت تا پترائوس را‬ ‫به مقام فرماندهي كل نيروهاي اياالت‌متحده منصوب كند‪.‬‬ ‫ولي برخالف آنچه معموال عنوان مي‌شود پترائوس‪ ،‬در‬ ‫محافل نظامي‪ ،‬همواره چهره‌اي بحث‌برانگيز بوده است‪ .‬او‬ ‫براي خود كادري شبه‌فرقه‌اي به وجود آورد كه البته چندان در‬ ‫ميان ژنرال‌هاي آمريكايي غيرمعمول نيست‪ .‬هرچند به نظر‬ ‫مي‌رسيد ملتزمان او بيش از حد به رئيس خود وفادار هستند‪.‬‬ ‫مهارت پترائوس در پي‌ريزي دوستي و برقراري رابطه نزديك‬ ‫با سياس��تمداران و خبرنگاران دس��ت كمي‌از مهارت‌هاي‬ ‫نظامي‌وي و تعاملش با دشمن نداش��ت‪ .‬نومحافظه‌كاران‬ ‫پس از شدت گرفتن درگيري‌ها و وخامت اوضاع در عراق‪،‬‬ ‫او را به چش��م پرچم��دار و نقطه اميد خود ن��گاه مي‌كردند‪.‬‬ ‫داگالس مك‌كرگور‪ ،‬يك سرهنگ بازنشسته ارتش آمريكا‬ ‫با صراحت مي‌گويد‪« :‬پترائوس‪ ،‬افسانه فوق‌العاده‌اي بود كه‬ ‫نومحافظه‌كاران در دولت‪ ،‬رس��انه‌ها و دانشگاه خلق كرده‬ ‫بودند‪ .‬چطور ممكن است افسري كه هيچ تجربه شخصي‬ ‫و مس��تقيمي‌در نبردهاي پاناما يا توفان صحرا نداش��ته به‬ ‫فرماندهي منصوب شود؟»‬ ‫ارتقای پترائوس از يك ژنرال چهارس��تاره به رياست‬ ‫سازمان سيا در سال ‪ 2011‬باعث شگفتي در واشنگتن شد‪ .‬او‬ ‫تنها يك‌سال در افغانستان خدمت كرده بود و به نظر مي‌رسيد‬ ‫هدفش انتصاب به‌عنوان يكي از مقامات ارشد ستاد مشترك‬ ‫ارتش باش��د‪ .‬ولي رئيس سابق سازمان س��يا‪ ،‬باب گيتس‪،‬‬ ‫حرف ديگري مط��رح مي‌كرد‪« :‬كاخ س��فيد و اوباما‪ ،‬نقش‬ ‫ديگري براي پترائوس در نظر گرفته بودند‪ .‬يكي از دوستان‬ ‫نزديك وي مي‌گويد؛ «رفتن به سازمان سيا ايده پترائوس‬ ‫بود‪ .‬اين اقدام مشكالت بسياري را از سر راه اوباما برداشت‬ ‫زيرا هم مي‌توانست از استعداد و توانايي‌هاي ژنرال استفاده‬ ‫كرده و هم او را از نامزدي احتمالي براي رياس��ت‌جمهوري‬ ‫بازدارد‪ ».‬بيرون‌آوردن لباس نظامي‌و كوچ كردن به محلي‬ ‫پر از تحليلگران و جاسوسان در لنگلي‪ ،‬مقر سازمان سيا‪ ،‬نه‬ ‫فقط يك تغيير شغلي چشمگير براي پترائوس بلكه انتصابي‬ ‫كم‌سابقه در س��ال‌هاي اخير سازمان محسوب مي‌شد‪ .‬باب‬ ‫گيتس پيش از حركت به پترائوس گفت‪« :‬از روساي سابق‬ ‫س��ازمان مانند پورتر گراس و جان ديوچ ك��ه با همراهان و‬ ‫اطرافيان خود وارد سازمان شده بودند استقبال جالبي نشده‬ ‫است‪ ».‬پترائوس در جلسات بررسي گفته بود كه از سوابق‬ ‫و تجربيات خود براي به خدم��ت گرفتن بهترين ماموران و‬ ‫تحليلگران براي سازمان استفاده خواهد كرد‪ .‬همچنين به‬ ‫طور ضمني اعالم كرد كه مالزمان و همراهان هميشگي‌‌اش‬ ‫را كنار خواهد گذاشت؛ «اگر به اين سمت منصوب شوم در‬ ‫روز معرفي خود به سازمان‪ ،‬تنها وارد سازمان خواهم شد‪».‬‬ ‫ولي براي بسياري از افسران ارش��د‪ ،‬حتي آنهايي كه‬ ‫برخالف پترائوس به داشتن مالزم و همراه عادت نداشته‌اند‪،‬‬ ‫جدا ش��دن از ارتش يك چالش بزرگ محسوب مي‌شود و‬ ‫به‌نظر مي‌رسد ژنرال در وفق دادن خود با سازمان مشكالت‬ ‫زيادي دارد‪ .‬س��ازمان سيا‪ ،‬عجيب‪ ،‬س��ختگير‪ ،‬پرتوقع و به‬ ‫همان اندازه كه مرموز است متغير نیز است‪ .‬يك مقام ارشد‬ ‫اطالعاتي سابق مي‌گويد‪« :‬سازمان يك تشكيالت نظامي‬ ‫‌نيست‪ .‬آنها به افرادي كه بدون بحث و گفت‌وگو فقط دستور‬ ‫مي‌دهند روي خوش نشان نمي‌دهند‪ .‬پترائوس در حالي پا‬ ‫به سازمان گذاش��ت كه مدال‌هاي نظامي‌خود را روي كت‬ ‫شلوارش دوخته بود‪».‬‬ ‫انتخابات هيچ تاثيري نداشت‬ ‫هفته‌نام�ه تاي�م در ش�ماره‬ ‫هفته گذش�ته پرونده اصلي خود‬ ‫را ب�ه رس�وايي ژن�رال پترائوس‬ ‫رئيس س�ازمان مرك�زي آمريكا‬ ‫اختصاص داد‬ ‫زماني كه پترائوس وارد س��ازمان س��يا ش��د‪ ،‬برادول‬ ‫س��ال‌ها بود كه همكاري نزديكي با وي داشت‪ .‬بيوگرافي‬ ‫به شدت احساس��ي ژنرال‪ ،‬به قلم برادول‪ ،‬در ژانويه ‪2012‬‬ ‫منتشر شد‪ .‬برادول بيش��تر از ديگران به خودش اجازه داده‬ ‫بود تا از اسامي‌مس��تعار براي پترائوس استفاده كند‪ .‬القابي‬ ‫كه ديگران ش��ايد هرگز آنها را روي كاغذ نمي‌آوردند؛ دِيو‬ ‫خطرناك و حتي هلو‪ .‬ولي به شدت مراقب بود تا جايگاه خود‬ ‫را يك تذكره نويس جدي بنماياند نه يك هوادار‪ .‬برادول در‬ ‫مصاحبه‌اي با آرتور كيد‪ ،‬مصاحبه‌گر مشهور در ماه فوريه به‬ ‫صورتي بي‌‌مقدمه گفت «مي‌دانيد‪ .‬اين يك بيوگرافي نيست‪.‬‬ ‫من عاشق ديويد پترائوس نيستم ولي فكر مي‌كنم او در حال‬ ‫حاضر نقش يك مدل فوق‌العاده براي جوانان‪ ،‬براي مديران‪،‬‬ ‫زنان و مردان دارد‪ ».‬پيتر دي‌لوكا‪ ،‬دستيار سابق پترائوس و‬ ‫سرتيپ ارتش‪ ،‬معتقد است که مي‌داند چه اتفاقي افتاده است‪:‬‬ ‫«ديويد‪ ،‬مردي فوق‌العاده باهوش‪ ،‬مصمم و متعهد است‪ .‬او‬ ‫نزديكترين نقش به تصوير اغلب ما از يك سوپرمن و در عين‬ ‫حال يك انسان است‪».‬‬ ‫برادول ط��رح بزرگت��ري در ذه��ن داش��ت‪ .‬پس از‬ ‫دوچرخه‌سواري با آرمسترانگ در ماه ژوئيه‪ ،‬مقصود محرمانه‬ ‫خود را حداقل با شش نفر از آشنايانش در كنفرانس آسپن در‬
‫بين‌الملل‬ ‫افول و سقوط‬ ‫نمايش رابطه نامش��روع پترائوس از بسياري جهات‬ ‫بيشتر از آنكه تراژيك باش��د‪ ،‬خنده‌آور بود‪ .‬ولي تقريبا همه‬ ‫افرادي كه درگير اين نمايش بودند به سختي آسيب ديدند‪.‬‬ ‫دوران جيل كلي به‌عنوان يك رابط براي هر مقام يا سازمان‬ ‫دولتي به سر آمده است‪ .‬مساله‌اي كه مي‌تواند زنگ خطري‬ ‫براي هر فرمانده پايگاه در ارتش باشد‪ .‬آينده جان آلن معلق و‬ ‫نامعلوم است؛ ممكن است روزي به مقام فرماندهي نيروهاي‬ ‫آمريكايي در اروپا منصوب شود‪ ،‬ولي در حال حاضر نامزدي‬ ‫وي براي فرماندهي نيروهاي ناتو ب��ه حال تعليق درآمده و‬ ‫سرنوشتش در دستان بازرسان پنتاگون است كه بعيد است‬ ‫به اين آس��اني او را رها كنند‪ .‬برادول دسترسي غيرمجاز به‬ ‫رسانه‌هاي آمريكايي معتقدند كه‬ ‫رسوايي پترائوس ضربه مهيبي بر دستگاه‬ ‫اطالعاتي آمريكا بود‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫ميان گذاشته بود‪ .‬آن شب‪ ،‬پس از صرف نوشيدني‪ ،‬براي جمع‬ ‫كوچكي از افراد حاضر تعريف كرد كه با اس��تاد خود درباره‬ ‫آينده حرفه‌اي‌اش بحث كرده است‪ .‬او در صحبت‌هايش به‬ ‫اين موضوع اشاره كرد كه مشاوران اقتصادي جمهوريخواه‬ ‫درباره نام��زدي مجلس س��نا در كاروليناي ش��مالي به او‬ ‫پيش��نهاداتي داده‌اند‪ .‬برادول وسوسه ش��ده بود‪ .‬هرچند با‬ ‫لحني آزرده و عصبان��ي اضافه كرد كه پترائ��وس اين ايده‬ ‫را بالفاصله رد كرده اس��ت‪ .‬پترائوس از او درباره عقايدش‬ ‫در مورد س��قط جنين‪ ،‬تغييرات آب و هوايي‪ ،‬كنترل سالح‪،‬‬ ‫ازدواج همجنس‌گراي��ان‪ ،‬كاهش ماليات و مس��اله تامين‬ ‫اجتماعي پرسيده بود و بعد از شنيدن جواب‌هاي برادول به او‬ ‫گفته بود كه عقايدش به هيچ‌كدام از دو حزب جمهوريخواه‬ ‫و دموكرات نزديك نيس��ت و او بايد اين فكر را از س��رش‬ ‫بيرون كند‪.‬‬ ‫چگونه به رغم اطالع مام��وران ‪ FBI‬به رابرت ميولر‪،‬‬ ‫رئيس اين تشكيالت در تابستان گذشته در خصوص روابط‬ ‫پنهاني خارج از ازدواج پترائوس‪ ،‬وي همچنان رئيس سازمان‬ ‫باقي مانده بود؟ و چرا نحوه ارتباط و ايميل‌هاي رد و بدل شده‬ ‫اينطور غيرمحتاطانه است؟ آسيب‌پذيري در برابر باج‌خواهي‬ ‫يا اخاذي يكي از متداول‌ترين تهديدهاي ضدامنيتي است‪.‬‬ ‫بين مطلع شدن هولدر (دادستان كل) و ميولر (رئيس پليس‬ ‫فدرال) و اعزامشان جويس‪ ،‬معاون ‪ FBI‬براي اطالع دادن به‬ ‫كلپر در روز انتخابات‪ ،‬دو ماه فاصله بود‪ .‬طبق قانون همسان‬ ‫دادگستري نظامي‪ ،‬رابطه جنس��ي نامشروع ممنوع است و‬ ‫گلن فاين‪ ،‬بازرس س��ابق وزارت دادگس��تري‪ ،‬معتقد است‬ ‫كه «بس��ته به زمان‪ ،‬براي رئيس سازمان س��يا بسيار مهم‬ ‫است»‪ .‬مقررات‪ ،‬آزادي عمل گس��ترده‌اي به ميولر و هولدر‬ ‫داده بود‪ .‬يكي از حاضران در جلسات داخلي مي‌گويد‪« :‬ما با‬ ‫اين موضوع درگير بوديم‪ .‬ولي خوش��بختانه هيچ نشانه‌اي‬ ‫دال بر مسائل امنيتي وجود نداش��ت‪ .‬پترائوس هك نشده‬ ‫بود‪ ،‬اطالعات محرمانه را به اش��تراك نگذاشته بود‪ .‬از اين‬ ‫گذشته هرگز اطالعات مربوط به تحقيقات كيفري را منتشر‬ ‫نمي‌كنيد‪ ،‬زيرا افراد متهم در پرونده آگاه ش��ده يا اقدام‌هاي‬ ‫تحقيقاتي كه قصد انجام آنها را داريد با مانع‌تراشي روبه‌رو‬ ‫مي‌ش��ود‪ ».‬پس چرا اصال موضوع رابطه جنسي نامشروع‬ ‫به كلپر اطالع داده ش��د‪ ،‬آن ه��م زماني كه پرون��ده آماده‬ ‫بسته ش��دن بود؟ اين مقام امنيتي مي‌گويد‪« :‬در مورد اين‬ ‫مس��اله بحث‌هاي زي��ادي درگرفت و در نهاي��ت ما به اين‬ ‫نتيجه رسيديم كه هرچند احساس مي‌كنيم هيچ تهديدي‬ ‫براي امنيت مل��ي وجود ندارد ولي اط�لاع از اين موضوع و‬ ‫تصميم‌گيري در خصوص آن چيزي نبود كه ما خودمان در‬ ‫مورد آن اقدام كنيم‪ ».‬ماموران پليس فدرال‪ ،‬روز دوم نوامبر‪،‬‬ ‫برادول را با يافته‌هاي خود روبه‌رو كردند‪ .‬گزارش مصاحبه‬ ‫تا اواخر عصر روز دوش��نبه‪ ،‬پنجم نوامبر به دس��ت مقامات‬ ‫عاليرتبه سازمان نرسيد‪ .‬ميولر و هولدر‪ ،‬گزارش را صبح روز‬ ‫انتخابات بررس��ي كرده و تصميم گرفتند كلپر را در جريان‬ ‫بگذارند‪ .‬تصادف مح��ض؟ اين مقام امنيتي معتقد اس��ت‬ ‫که انتخابات به هيچ عنوان تاثيري در اين موضوع نداشت‪.‬‬ ‫اطالعات طبقه‌بندي شده را انكار مي‌كند‪ ،‬ولي از سوي ديگر‬ ‫با توجه به بررسي‌هاي پليس فدرال از خانه وي ممكن است با‬ ‫اتهامات جديدي روبه‌رو شود‪ .‬آيا در تحقيقات موازي ماموران‬ ‫درباره رابطه برادول ـ پترائوس يا در معرض خطر هك‌شدن‬ ‫قرار داشتن رئيس س��يا‪ ،‬چيزي از ديد ماموران پنهان مانده‬ ‫است؟ اداره‌اي كه طي چندين دهه گذشته‪ ،‬وظيفه حفاظت‬ ‫از منافع خود در كپيتول هيل (‪ )1‬را به نحو‌احسن انجام داده‬ ‫است‪ ،‬بايستي در مورد عملكرد خود در اين تحقيقات حساس‬ ‫و ناخوشايند پاس��خگو باش��د و برخي از جنبه‌هاي آن را به‬ ‫صورت علني با مردم در ميان بگذارد‪ .‬ولي تنها يك گاه‌شمار‬ ‫مفصل و همراه با جزئيات از تحقيقات كه پشت درهاي بسته‬ ‫به صورت غيرعلني به كميته‌هاي مربوط ارائه شود مي‌تواند‬ ‫رضايت كنگره را تامين كند‪.‬‬ ‫پردردسرترين بخش موضوع‪ ،‬تصميمات گرفته شده در‬ ‫باالترين سطوح قضايي و بدون اطالع رئيس‌جمهور است‪.‬‬ ‫به سادگي مي‌توان فهميد چرا اوباما انتظار داشته كه رئيس‬ ‫پليس فدرال و دادس��تان كلش به او اطالع دهند كه رئيس‬ ‫سازمان اطالعاتي كشور‪ ،‬به صورتي غيرمحتاطانه خودش‬ ‫و معشوقه‌اش را در معرض باج‌خواهي بالقوه قرار داده است‪.‬‬ ‫حاال قوانين و پروتكل‌هاي ويژه در پرونده‌هاي دادگستري‬ ‫هرچه مي‌خواهد باشد‪ .‬اين عقل س��ليم در يك دموكراسي‬ ‫است‪ .‬كاخ سفيد معتقد است اعالم اين موضوع مي‌توانست‬ ‫نگراني‌هايي درباره مداخله سياسي ايجاد كند‪ ،‬ولي با‌توجه‬ ‫به مخاطرات اين پرونده براي امني��ت ملي‪ ،‬عدم اعالم آن‬ ‫نگراني‌هاي به مرات��ب بزرگتري در م��ورد نظارت اجرايي‬ ‫صحيح بر مسائل مربوط به امنيت ملي را برمي‌انگيزد‪.‬‬ ‫در مورد پترائوس و عمل ناش��يانه او در پنهان كردن‬ ‫چنين رابطه‌اي در زمان رياست بر سازمان جاسوسي كشور‬ ‫این رس��وايي بس��ياري از مقامات نظام��ي‌و غيرنظامي‌ را‬ ‫حيرت‌زده كرد‪ .‬ولي اين موضوع كه پترائوس و ظاهرا برخي‬ ‫افراد ديگر تصور مي‌كردند كه پس از علني شدن اين رابطه‪،‬‬ ‫مي‌تواند همچنان در س��ازمان باقي بماند نشان مي‌دهد كه‬ ‫تا چه اندازه از واقعيت‌هاي س��ازمان ناآگاه بوده اس��ت‪ .‬اين‬ ‫كژداوري و قضاوت نادرس��ت در باالترين سطوح امنيتي‪،‬‬ ‫ماموران و مقامات سابق و حتي آناني را كه سقوط پترائوس‬ ‫را به چشم يك تراژدي شخصي مي‌ديدند‪ ،‬به شدت شوكه‬ ‫كرد‪ .‬مايكل‌ هايدن‪ ،‬رئيس سابق سازمان سيا‪ ،‬معتقد است‪:‬‬ ‫«بخش اعظم قدرت از اقتدار اخالقي سرچشمه مي‌گيرد‪ .‬زيرا‬ ‫شما از مردم مي‌خواهيد كارهايي انجام دهند كه درست در‬ ‫مرزهاي اخالقيات و قانون قرار دارند‪ .‬در نتيجه بايد احساس‬ ‫كنند كه شما كسي هستيد كه مي‌توانند به او اعتماد كنند‪».‬‬ ‫ديويد پترائ��وس‪ ،‬به‌ويژه در لحظ��ات بحراني‪ ،‬هرگز‬ ‫فردي خجالتي يا گوش��ه‌گير نبوده و بعيد اس��ت فردي كه‬ ‫تصوير اجتماعي خود را تا به اين حد ج��دي مي‌گيرد براي‬ ‫هميشه س��اكت باقي بماند‪ .‬دوس��تانش مي‌گويند او در راه‬ ‫بررسي اين موضوع است كه چگونه به بهترين وجه مسئوليت‬ ‫اعمال خود را به صورتي علني‌تر به عهده بگيرد‪ .‬تا آن زمان‪،‬‬ ‫مشهورترين ژنرال اين نسل به س��والي پاسخ داده است كه‬ ‫در زمينه‌اي بس��يار متفاوت‪ ،‬نزديك به يك دهه پيش از او‬ ‫پرسيده ش��ده بود‪ .‬اين س��وال كه «به من بگو چطور تمام‬ ‫مي‌شود؟»(‪g )2‬‬ ‫رئيس جمهور آمريكا متهم شد‬ ‫كه رسوايي ژنرال پترائوس را در طول‬ ‫رقابت‌هاي انتخاباتي پنهان كرده است‬ ‫پائوال برادول با سوءاستفاده از رابطه‬ ‫شخصي خود با ژنرال پترائوس اسناد سازمان‬ ‫سيا را در اختيار رسانه‌ها و مطبوعات قرار‬ ‫مي‌داد‬ ‫(‪ )1‬محلي در واش�نگتن كه مجلس نمايندگان اياالت‬ ‫متحده در آن واقع شده است‪.‬‬ ‫(‪ )2‬كتابي از ليندا رابينسون با عنوان كامل «به من بگو‬ ‫چطور تمام مي‌ش�ود؟ ژنرال ديويد پترائوس و جست‌وجوي‬ ‫راهي براي خروج از عراق» كه در س�ال ‪ 2008‬در آمريكا به‬ ‫چاپ رسيده اس�ت‪ .‬جمله كنايه دارد به س�وال خبرنگاري از‬ ‫پترائوس در زم�ان فرماندهي نيروه�اي آمريكايي در عراق‬ ‫و اينكه جن�گ چطور ب�ه پايان خواهد رس�يد؟ ح�اال پس از‬ ‫گذشت ‪ 10‬سال گويي اين خود پترائوس است كه به پايان‬ ‫رسيده است‪.‬‬ ‫‪67‬‬
‫آمريكا‬ ‫تب راديكاليسم‬ ‫جمهوريخواهان پس از رامني تندتر مي‌شوند‬ ‫نويسنده ‪ :‬دیوید وون درل ‪ /‬مترجم‪ :‬رضا آقازاده‬ ‫بين‌الملل‬ ‫در صورتیکه جمهوریخواهان به‌جای بررس��ی نقاط‬ ‫ضعف خود تمام تقصیر را متوجه رامنی بدانند‪ ،‬به احتمال زیاد‬ ‫پس از این شکست به این نتیجه م ی‌رسند که ب رای رسیدن‬ ‫به پیروزی باید بیشتر به سمت راس��ت افراطی بروند‪ .‬آنها‬ ‫بیش از پیش در باتالق کشمکش‌های فرهنگی فرو خواهند‬ ‫رفت‪ .‬موضع‌گیری خ��ود علیه مهاجرت را تش��دید خواهند‬ ‫کرد‌ب ی‌توجه به اینکه همین رویه موجب شد تا کالیفرنیا از‬ ‫سرزمین «ریگان» به ایالتی تبدیل شود که به‌صورتی خودکار‬ ‫‪ 55‬رای الکترال را به حساب دموکرات‌ها واریز م ی‌کند‪ .‬عدم‬ ‫موفقیت در شکست دادن رئی س‌جمهوری كه در مخمصه‬ ‫افتاده باید این موضوع را به حزب جمهوریخواه یادآور شود که‬ ‫سیاست‪ ،‬بازی افزودن اس��ت نه بازداشتن و مانع شدن‪ .‬ولی‬ ‫افراد صاحب نفوذ و قدرتمندی در حزب وجود دارند که منافع‬ ‫آنها بیشتر حول ارتدوکسی ایدئولوژیکی دور م ی‌زند تا پیروز‬ ‫ش��دن در انتخابات‪ .‬افرادی همچون واعظان اوانجلیست‪،‬‬ ‫مبلغان برنامه‌ه��ای تلویزیونی و رهب ران گروه‌های فش��ار‬ ‫جناح راست‪ .‬تاریخ نشان م ی‌دهد که تسلط این نیروها ب رای‬ ‫ابد باقی نخواهد ماند‪ .‬جزر و مد‌طبیعی نظام دو‌حزبی‪ ،‬همه‬ ‫چیز را به تدریج به میانه خواهدکشاند‪ ،‬ولی دوران پادشاهی‬ ‫آنها هنوز به سر نیامده است‪ .‬کس��ی باید آنها را از این مقام‬ ‫سرنگون کند‪ ،‬چه کسی توان چنینکاری دارد؟‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫درس‌های انتخابات برای دموکرات‌ها‬ ‫در س��وی دیگر‪ ،‬پرده نازکی که برندگان را از بازندگان‬ ‫جدا م ی‌کند‪ ،‬دموکرات‌ه��ا در پی ثبت این پی��روزی به نام‬ ‫خود هستند‪ .‬حتی پیش از ش��مارش آخرین آرا و زمانی که‬ ‫مش��خص ش��د تالش‌های رامنی ب رای برهم زدن بازی و‬ ‫پیروزی در ایالت‌های پنسیلوانیا‪ ،‬اوهایو و آیووا شکس ت‌خورده‬ ‫است‪ ،‬رهب ران حزب‪ ،‬این پیروزی را تجدید قدرت اوباما اعالم‬ ‫کردند‪ .‬جان پودستا‪ ،‬سرپرست گروه انتقال ریاست‌جمهوری‬ ‫در چهارسال قبل‪ ،‬به نیویورک‌تایمز گفت‪« :‬اوباما برگ‌های‬ ‫برنده بسیاری در دست دارد‪ .‬او م ی‌تواند خواسته‌های خود را‬ ‫در ب رابر جمهوریخواهان قرار دهد و آنها ناچار خواهند بود با‬ ‫این خواسته‌ها کنار بیایند»‪ .‬این نوع سخن گفتن در جایی که‬ ‫آرا عین قدرت هستند و اوباما به‌طور رسمی میلیون‌ها رای‬ ‫کمتر از دور قبل کسب کرده‪ ،‬کمی جسورانه است‪ .‬گزارش‌ها‬ ‫حاکی از کاه��ش محبوبی��ت اوباما در می��ان طی ف‌های‬ ‫مختلف رای‌دهندگان است‪ .‬مقایسه نظرسنج ی‌های شبکه‬ ‫‪ CNN‬بین سال‌های ‪ 2008‬و ‪ 2012‬نشان م ی‌دهد که اوباما‬ ‫‪68‬‬ ‫چهاردرصد از آرای خود در میان مردان‪ ،‬یک درصد در میان‬ ‫زنان‪ ،‬ش��ش درصد در میان رای‌دهندگان کمتر از ‪ 30‬سال‪،‬‬ ‫هفت درص��د در میان آرای مس��تقل و دو درص��د در میان‬ ‫فارغ‌التحصیالن دانشگاه‌ها را از دست داده است‪.‬‬ ‫در صورتیکه دموکرات‌ها نمایش ضعیف خود را بررسی‬ ‫کنند متوجه م ی‌شوند که درس اصلی در چهارسال گذشته‬ ‫این است که توجه آنها به واقعی ت‌های جامعه کم شده است‪.‬‬ ‫وقتی اقتصاد کشور دچار مشکل است همه مسائل دیگر باید‬ ‫کنارگذاشته شود‪ .‬ولی اوباما و حزب دموکرات به جای آنکه‬ ‫خود را منحصرا وقف بهبود بازار مسکن یا وادارکردن بانک‌ها‬ ‫به اعطای تسهیالت کنند‪ ،‬از سازوکارهای مبهم قانونی ب رای‬ ‫تحمیل یک الیحه اصالح مراقب ت‌های پزش��کی برکنگره‬ ‫اس��تفاده کردند‪ .‬هرچند برخی از مفاد ای��ن الیحه‪ ،‬همانند‬ ‫پوشش بیمه‌ای ب رای شرایط موجود و تضمین باقی ماندن‬ ‫جوانان تا سن ‪ 26‬س��الگی تحت بیمه‌های درمانی والدین‪،‬‬ ‫ب رای رای‌دهندگان مطل��وب بود‪ ،‬ولی پیچیدگ��ی قانون و‬ ‫س��ختی پذیرفتن این ادعا موجب ش��د تا میلیون‌ها نفر از‬ ‫رای‌دهندگان ب��ه طرح خدمات درمانی اوباما بدبین ش��وند‪.‬‬ ‫عالوه بر آن‪ ،‬اصرار و پافشاری دموکرات‌ها بر تصویب قانون‪،‬‬ ‫موجب تقویت سوءظن همیش��گی جناح راست نسبت به‬ ‫انگیزه‌های حزب اوباما ب رای ایجاد یک دولت رفاه به سبک‬ ‫اروپایی شد‪.‬‬ ‫البته بعید به‌نظر م ی‌رس��د اوباما این اش��تباه را دوباره‬ ‫تکرار کند‪ .‬دس��تاوردهای دوره دوم ریاس��ت‌جمهوری وی‪،‬‬ ‫چنانچه با موفقیت همراه باشد نه بسط و گشایش اعتبارات‪،‬‬ ‫که کاهش آنها خواهد بود‪ .‬زی را بدون اصالحات هزینه‌های‬ ‫مالی تحمیل ش��ده از ی��ک جمعیت رو به س��الخوردگی‪،‬‬ ‫بانک‌ها را به ورشکستگی خواهد کش��اند‪ .‬او به ناچار دیر یا‬ ‫زود دست به «مصالحه بزرگی» خواهد زد که ‪ 30‬سال است‬ ‫در واشنگتن به فراموشی سپرده شده است‪ :‬مبادله و معاوضه‬ ‫نرخ‌های پایی ن‌تر مالیات ب رای افراد و مشاغل در ازای بسته‬ ‫شدن راه‌های فرار مالیاتی و حذف تخفی ف‌های قانونی که‬ ‫در ایاالت متحده همه را ‪ -‬از شرکت‌های بزرگ تجاری گرفته‬ ‫تا مشاغل کوچک و دانشجویان ـ عمال به طریقی تبدیل به‬ ‫متخصص سوءاس��تفاده از خدمات و امکانات رفاهی کرده‬ ‫است‪ .‬هدف اوباما‪ ،‬تا جایی که با مردم در میان گذاشته‪ ،‬حتی‬ ‫بزرگ‌تر از این اس��ت‪ .‬او معتقد است که م ی‌تواند اصالحات‬ ‫معطل مانده قوانین مالیاتی را با تغیی رات ساختاری در تامین‬ ‫اجتماعی‪ ،‬خدمات درمانی و بیمه بازنشس��تگی به صورتی‬ ‫ترکیب کندکه از یک س��و باعث کاهشکسری بودجه‪ ،‬بار‬ ‫مالیاتی و می زان بدهی ش��ده و از سوی دیگر محرک موتور‬ ‫اقتصادی کش��ور ش��ود‪ .‬روی کاغذ‪ ،‬جمهوریخواهان با این‬ ‫موضوع همراه هستند زی را کاهش هزینه‌های دولت بر افرادی‬ ‫غیر از آنها تاثیر م ی‌گذارد‪ .‬دموکرات‌ها نیز باید راضی باشند‪،‬‬ ‫زی را این تغیی رات موجب کاهش پول و سرمایه‌ای م ی‌شود که‬ ‫واشنگتن ب ‌هدلیل استفاده صاحبان کسب و کار از راه‌های فرار‬ ‫مالیاتی در قانون از دس��ت م ی‌دهد‪ .‬ب رای نجات جمهوری‪،‬‬ ‫هرکس باید بهایی بپردازد‪.‬‬ ‫پذیرش این ن��وع مصالحه از س��وی دو طرف ممکن‬ ‫است ماه‌ها طول بکش��د و احتمال دارد این اتفاق در ‪ 2‬سال‬ ‫آینده و پیش از آنک��ه دوره دوم ریاس��ت‌جمهوری اوباما به‬ ‫سراشیبی انتهایی خود نزدیک شود‪ ،‬رخ ندهد‪ .‬معلوم نیست‬ ‫که آیا مردانی مانند رهب ران جمهوریخواه کنگره‪ ،‬میچ مک‬ ‫کانل و جان بونر‪ ،‬دارای روحیه الزم ب رای رس��یدن به چنین‬ ‫مصالحه‌ای هستند یا نه‪ .‬ب رای رسیدن به این منظور حتی‬ ‫ممکن است فاقد قدرت الزم در حزبی باشند که عاری از افراد‬ ‫میانه‌رو است‪ .‬در همان حال دموکرات‌ها نیز از یکسو تا حد‬ ‫زیادی اقلیت میانه‌روی خود را از دست داده‌اند و از سوی دیگر‬ ‫اوباما را ب رای حذف ب رنامه‌های استحقاقیکه به‌نوعی می راث‬ ‫حزب دموکرات محسوب م ی‌شود‪ ،‬تحت فشار قرار دادند‪.‬‬ ‫آی��ا انتخ��اب مج��دد اوبام��ا‪ ،‬همان‌طورک��ه وی در‬ ‫روزهای پیش از انتخابات پی ش‌بینیکرد‪ ،‬بس��یاری از موانع‬ ‫ایدئولوژیک در واشنگتن را از سر راه برخواهد داشت؟ رسیدن‬ ‫به پاسخ این سوال ممکن است چندان طول نکشد‪ .‬دولت به‬ ‫سرعت در حال حرکت به‌سوی یک به‌اصطالح صخره مالی‬ ‫است‌ و زمان آن رس��یده که تکلیف مجموعه‌ای از مسائل‬ ‫مالیاتی و هزینه‌ایکه هر دو حزب آن را تا پس از انتخابات به‬ ‫تعویق انداخته بودند مشخص شود‪ .‬اولین جایی که باید در‬ ‫پی نشانه‌هایی از یک آغاز جدید بود‪ ،‬واشنگتن است‪.‬‬ ‫اوباما با دس��تی پرتر از آنچه اعداد و آرای روز انتخابات‬ ‫نش��ان م ی‌دهند وارد این مذاکرات خواهد ش��د‪ .‬اول ژانویه‪،‬‬ ‫موعد نرخ‌های پایین فعلی خاتمه م ی‌یابد و وعده اصلی او‬ ‫در مبارزات انتخاباتیکه بازگشت به نرخ‌های مالیاتی دوران‬ ‫کلینتون ب رای افراد پردرآمد بود به آسانی محقق خواهد شد‪.‬‬ ‫اگر حزب جمهوریخواه تصمیم به چانه‌زنی درباره مالیات‌ها‬ ‫بگیرد ـ یک اگر بزرگ ـ زمان حل و فصل مشکالت قدیمی‬ ‫‌فراخواهد رس��ید‪ .‬پس از این تاریخ س��ایر اقدامات نیز آماده‬ ‫اجرایی شدن هستند؛ کاهش‌ب ی‌سابقه در هزینه‌های پنتاگون‬ ‫که بیش��تر به مذاق دموکرات‌ها خوش خواهد آمد تا حزب‬ ‫جمهوریخواه‪ .‬به بیان دیگر‪ ،‬ش��یرجه رفتن از باالی صخره‬ ‫ـ که بسیاری از اقتصاددانان آن را محرک یک رکود اقتصادی‬ ‫جدید م ی‌دانند ـ آنقدر ش��رایط را بر جمهوریخواهان تنگ‬ ‫خواهد کرد که ممکن است تصمیم بگی رند پس از چهارسال‬ ‫مقاومت منظم‪ ،‬حاضر به معامله ش��وند‪ .‬البته این احتمال‬
‫وجود دارد که طرفین بازهم راهی ب رای طفره رفتن و به تعویق‬ ‫انداختن این اقدامات پی دا کنند‪ .‬از این گذشته‪ ،‬نتایج انتخابات‬ ‫تا حدی نشان داد که جامعه به یک رویکرد متفاوت رای داده‬ ‫است‪ .‬کسی چه م ی‌داند‪ ،‬شاید دو حزب به این نتیجه رسیدند‬ ‫که توافق بر سر یک توافق بزرگ درباره مالیات‌ها و هزینه‌ها‬ ‫بعد از سقوط از صخره آسان‌تر است‪.‬‬ ‫بی‌نهایت کسری‬ ‫نویسنده‪ :‬کتی اشتاینمتز ‪ /‬مترجم‪ :‬میالد قاری حیدری‬ ‫از میان تمام افرادی ک��ه در عرص��ه انتخاباتی آمریکا‬ ‫فعالیت م ی‌کردند‪« ،‬مارک لیویت» یکی از تاثیرگذارترین این‬ ‫فعاالن بود‪ ،‬ولی در عین حال حضوری کاملا غیرمحسوس‬ ‫داش��ت‪ .‬او رئیس گروه انتقالی کاندیدای جمهوریخواه بود و‬ ‫ب رای ریاس��ت‌جمهوری ب رنامه‌ریزی م ی‌کرد که هرگز محقق‬ ‫نشد‪ .‬لیویت در این‌باره م ی‌گوید‪« :‬ما یک کشتی بزرگ ساختیم‬ ‫که هرگز به آب انداخته نش��د‪ ».‬بخش��ی از اعتبار لیویت به‌‬ ‫دوس��تی دیرینه او با میت رامنی برم ی‌گردد که بعد از کمک‬ ‫این فعال انتخاباتی به رامنی ب رای تصدی سرپرستی برگزاری‬ ‫مسابقات المپیک زمستانی در «سالت لیک سیتی» در سال‬ ‫‪ 2002‬میالدی هر چه بیشتر تحکیم شد‪ .‬با همه اینها پیشینه‬ ‫حرفه‌ای لیویت نیز در مسئولی ت‌هایی که امروز به‌عهده دارد‪،‬‬ ‫ب ی‌تاثیر نبوده است‪ .‬او که پیش از این فرمانداری ایالت «یوتا»‬ ‫و فعالیت به‌عنوان مشاور ارشد «جورج بوش» رئی س‌جمهوری‬ ‫سابق آمریکا در امور بهداشتی و خدمات عمومی را تجربه کرده‬ ‫اس��ت‪ ،‬یک تاجر و از پیروان فرقه «مورمون» است‪ .‬لیویت از‬ ‫ت در کمپی ن‌های انتخاباتی را‬ ‫دهه ‪ 70‬میالدی س��ابقه فعالی ‌‬ ‫ی او در فعالی ت‌های انتخاباتی‬ ‫دارد و ماه‌ها قبل از اینکه همکار ‌‬ ‫رامنی قطعی ش��ود‪ ،‬به کاندیدای جمهوریخواهان مش��اوره‬ ‫استراتژیک م ی‌داد‪ .‬حضور رس��می او درکنار رامنی از ماه مه‌و‬ ‫بعد از کنار کشیدن «ریک سنتوروم» از رقابت‌های درون‌حزبی‬ ‫جمهوریخواهان آغاز ش��د‪.‬لیویت نیز مانند رامنی فرد بسیار‬ ‫دقیقی است‪ .‬او در دو ماه نخست دوره فعالیت خود ‪ 22‬کتاب‬ ‫در زمینه انتقال ریاست‌جمهوری جمع‌آوری کرده و با افرادی که‬ ‫پیش از این در چنین سمتی فعالیت کرده بودند‪ ،‬مصاحبه کرد‪.‬‬ ‫او همچنین طی جلساتی با افرادیکه تجربه زیادی در زمینه‬ ‫انتقال ریاست‌جمهوری داشتند از جمله گروهی كه مسئولیت‬ ‫انتقال سمت ریاست‌جمهوری در سال ‪ 2008‬میالدی را برعهده‬ ‫داش��تند‪ ،‬رایزنی کرد‪ .‬لیوی��ت در این‌باره م ی‌گوی��د‪« :‬یکی از‬ ‫مهمترین درس‌هایی که باید به آن توجه داشته باشیم این است‬ ‫که دولتی که روند انتقال را به‌طور موفقی ت‌آمیز انجام م ی‌دهد‪،‬‬ ‫موفق خواهد بود و دولتی که در انجام این روند‪ ،‬ضعیف عمل‬ ‫م ی‌کند‪ ،‬به سختی م ی‌تواند خود را احیا کند‪».‬‬ ‫او به‌عنوان شاهدی ب رای مدعای خود به دشواری‌هایی که‬ ‫ی کارتر» رئی س‌جمهوری پیشین آمریکا به‌دنبال‬ ‫دولت «جیم ‌‬ ‫ب ی‌اهمیتی به روند انتقال ریاس��ت‌جمهوری با آن رو‌به‌رو شد‪،‬‬ ‫اشاره م ی‌کند‪ .‬به گفته لیویت‪ ،‬دولت کارتر در زمینه نحوه اداره‬ ‫امور و اینکه چه کسی باید زمام امور را در دست داشته باشد با‬ ‫اختالف‌‌نظ ر‌های زیادی رو‌به‌رو بوده و همین مساله زمینه‌ساز‬ ‫مشکالت فراوانی ش��ده بود‪.‬مهمتر از همه‪ ،‬مسائلی بود که‬ ‫لیویت یاد گرفت در جریان آمادگی ب رای انتقال ریاست‌جمهوری‬ ‫از آنها خودداری کند‪ .‬به گفته او بس��یاری از گروه‌های انتقالی‬ ‫ت خود را در‬ ‫افراد شایس��ته‌ای را دور هم جمع می‌‌کنند و فعالی ‌‬ ‫نهادهایی کاملا مجهز پی م ی‌گی رند ولی رویکردهای آنها بیش‬ ‫از آنکه منعکس‌کننده مواضع کاندیدا باشد‪ ،‬بازتاب‌دهنده مواضع‬ ‫یزنندکه‬ ‫خودشاناست‪.‬آنهاهمچنینازانجامب رنامه‌هاییدمم ‌‬ ‫در عمل‪ ،‬غیرواقعی و امکان‌ناپذیر است‪ .‬تصمیم لیویت این بود‬ ‫که گروه انتقال روی وعده‌های کمپین انتخاباتی رامنی متمرکز‬ ‫شود؛ فهرستی شامل لغو ب رنامه مراقب ت‌های بهداشتی اوباما‪،‬‬ ‫تصویب خط لوله «کی استون ایکس ال»‪ ،‬در نظر گرفتن چین‬ ‫به‌عنوان کنترل‌کننده ارز و توقف اج��رای قوانینی که در دوره‬ ‫ریاست‌جمهوری اوباما تصویب شده بودند‪ .‬به گفته لیویت این‬ ‫حجم از ب رنامه‌ها با زمانی که در اختیار بود‪ ،‬همخوانی نداشت‪.‬‬ ‫به گفته لیویت‪ ،‬دوره انتقال به چهار مرحله تقس��یم م ی‌شود‪:‬‬ ‫«مرحله آمادگی» که از ماه مه‌آغاز ش��ده و تا زمان گردهمایی‬ ‫اعضای حزب ادامه دارد‪ ،‬مرحل��ه «ب رنامه‌ریزی» که بازه زمانی‬ ‫گردهمایی تا روز برگزاری انتخابات را دربرم ی‌گیرد و دو مرحله‬ ‫دیگر که این فعال جمهوریخواه هرگز به آنها نرسید؛ «مرحله‬ ‫انتقال» و «مرحله تحویل»‪.‬طی مرحله آمادگی‪ ،‬لیویت گروهی‬ ‫از فعاالن بخش عمومی و خصوصی که شامل عوامل اجرایی‬ ‫از جمله «کریس لیدل» مسئول سابق امور مالی شرکت‌های‬ ‫«جنرال موتورز» و «مایکروس��افت» و بوروکرات‌هایی مانند‬ ‫«استیو پرستون» وزیر سابق مسکن و توسعه شهری در دوران‬ ‫بوش بود را دور هم جم��ع م ی‌کرد‪ .‬این افراد تقریبا دوش��نبه‬ ‫هر هفته ب رای بررسی چشم‌اندازهای کمپین رامنی‪ ،‬گرد هم‬ ‫م ی‌آمدند‪.‬اعضایگروه انتقالی پیش از گردهمایی سراس��ری‬ ‫جمهوریخ واهان‪ ،‬چشم‌اندازها و اهداف اصلی کمپین رامنی که‬ ‫از آنها به‌عنوان «دستورالعمل‌های عمومی» یاد م ی‌شد را تدوین‬ ‫کرده و ب رای اجرایی کردن آنها بازه زمانی ‪ 200‬روزه تعیین کردند‪.‬‬ ‫این گروه همچنین ‪ 400‬مورد از مهمترین س��مت‌های دولتی‬ ‫از سطح کابینه تا مس��ئولی ت‌های پايی ن‌تر و همچنین زمان‬ ‫دقیقی که این سمت‌ها باید واگذار شوند را شناساییکردند‪ .‬گروه‬ ‫انتقال همچنین طی این دوره‪ ،‬چارچوب بودجه را تعیین کرده‬ ‫و فعالی ت‌هاییکه باید در مرحله «انتخاب رئی س‌جمهوری»‬ ‫انجام شود را مش��خص کردند‪ .‬لیویت از این مرحله به‌عنوان‬ ‫مرحله «انتظار ب رای کاخ سفید» یادکرده است؛ مرحله‌ای که‬ ‫طی آن تالش حداکثری ب رای خارج کردن رقیب از می دان صورت‬ ‫م ی‌گیرد‪.‬لیویت در این‌باره گفته است‪« :‬باید بررس ی‌های دقیقی‬ ‫انجام م ی‌شد تا مطمئن شویم در خالء ب رنامه‌ریزی نم ی‌کنیم‪.‬‬ ‫با اعضای مجمع مذاکراتی درباره نحوه انجام امور برگزار کرده‬ ‫بودیم»‪ .‬زمانی که رامنی کمپین انتخاباتی خود را در «تامپا» آغاز‬ ‫کرده‪ ،‬گروه انتقالی ‪ 25‬عضو داشت و بعد از برگزاری گردهمایی‬ ‫جمهوریخ واهان‪ ،‬تع داد اعضای این گروه به حدود‪ 300‬تن رسیده‬ ‫بود‪.‬زمانی که کنوانسیون ملی دموکراتیک در تاریخ چهارم ماه‬ ‫سپتامبر فعالیت خود را آغاز کرد‪ ،‬گروه لیویت در حال نقل‌مکان‬ ‫به ساختمان فدرال واقع در جنوب غرب واشنگتن بود‪ .‬لیویت‬ ‫از قانونی که در س��ال ‪ 2010‬میالدی تصویب شده و هدف آن‬ ‫تس��هیل فرآیند انتقال با فراهم کردن حمایت فدرال در قالب‬ ‫ارائه مکان دفتر‪ ،‬ایمی ل‌ها و شماره تلفن‌های دولتی‪ ،‬اطالعات‬ ‫امنیتی و ش��فافیت‌‌های امنیتی خاص بود‪ ،‬حمايت م ي‌كرد‪.‬‬ ‫گروه انتقال در مقر جدید خود که کمتر از دو مایل با کاخ سفید‬ ‫فاصله داشت‪ ،‬نس��خه‌ای کوچک از یک دولت فدرال بوده و‬ ‫متخصصان‪ ،‬تحلیلگران و استراتژیس ت‌های خاص خود را در‬ ‫اختیار داشت‪ .‬کارکنان این گروه در بین ‪ 40‬آژانس ویژه تقسیم‬ ‫شده بودند و هر کدام از آنها سا‌زو‌کار و فضای فیزیکی خاص‬ ‫خود را داشت‪ .‬سرانجام شب انتخابات فرارسید و زمانی که رویای‬ ‫جمهوریخواهان ب رای پیروزی در انتخابات ریاس��ت‌جمهوری‬ ‫آمریکا ناکام ماند‪ ،‬لیویت در «بوستون» در کنار رامنی بود‪ .‬به‬ ‫گفتهليویتدرآنزمان‪،‬کارکنانگروهانتقالباهیجانزیادانتظار‬ ‫م ی‌کشیدند و آماده بودند طی ‪ 77‬روز پیش رو مسئولی ت‌هایی‬ ‫سنگین و پیچیده برعهده بگی رند؛ قطعا این یک ناامیدی بزرگ‬ ‫بود‪.‬درهرحالشبانتخاباتریاست‌جمهوریاخیرآمریکااثبات‬ ‫کرد که گروه انتقال نیز به‌رغم ب رنام ‌هریزی‌هایدقیقیکهداشت‪،‬‬ ‫ی شد‪.‬به گفته ليویت‪،‬‬ ‫مانند کمپین جمهوریخ واهان دچار ناکام ‌‬ ‫رامنی از فعالیت تک‌تک اعضای گروه انتقال تقدیر کرد‪ .‬بعد از‬ ‫انتخابات‪ ،‬گروه انتقال تنها س��ه روز فرصت داشت تا «فضای‬ ‫دولتی» خود را جمع کند‪ .‬با همه اینها ليویت م ی‌گوید که به‬ ‫دلیل کارآمد بودن این گ��روه‪ ،‬تعطیلی محل کار ‪ 300‬تن طی‬ ‫سه روز به هیچ عنوان با هرج و مرج و ب ی‌نظمی‌همراه نبود‪g.‬‬ ‫بين‌الملل‬ ‫منبع‪‌:‬تايم‬ ‫نگاهی به سا ‌زو‌کار درونیگروه انتقالی رامنی‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫در بررس��ی نتای��ج اولی��ه انتخاب��ات دو گرای��ش به‬ ‫چش��م م ی‌خورد‪ .‬رای‌دهندگان در س��ه ایالت‪ ،‬ح��ق ازدواج‬ ‫افراد همجنسگرا را به رسمیت ش��ناخته‌اند‪ :‬مریلند‪ ،‬مین و‬ ‫واشنگتن‪ .‬ماریجوانا نیز درکلرادو قانونی شده است‪.‬‬ ‫اما این مبارزه انتخاباتی مبهم بدون مش��خص شدن‬ ‫بزرگ‌ترین و مهمتری��ن چالش‌های پی��ش روی آمریکا به‬ ‫پایان رسیده است‪ .‬نرخ بیکاری‪ ،‬به ویژه در میان اقلی ت‌ها و‬ ‫جوانانیکه تاثیر قاطعی در پیروزی اوباما داشتند‪ ،‬همچنان‬ ‫نگران‌کننده است‪ .‬پیشرفت تحصیلی در زمانیکه نیازهای‬ ‫رقابتی مستلزم وجود یک نیروی زبده‌تر و آزموده‌تر است‪ ،‬در‬ ‫مقایسه با دیگر کشورها وضع مطلوبی ندارد‪ .‬در واقع درصد‬ ‫آمریکای ی‌ه��ای فعال در ب��ازارکار در حال کاه��ش و تعداد‬ ‫ثب ت‌نام ش��دگان در برنامه‌های بازنشستگی و ازکارافتادگی‬ ‫در حال افزایش است‪ .‬به بیان دیگر این تور ایمنی بزرگ در‬ ‫دست تعداد بس��یارکمی از فعاالن بازارکار است‪ .‬در سطوح‬ ‫ایالتی ای��ن موضوع به معنای بیش از یکه��زار میلیارد دالر‬ ‫کسری در تامین بودجه بیمه‌‌های بازنشستگی خواهد بود‬ ‫و در سطح فدرال‪ ،‬عدم توازن و تعادل بین فعاالن بازار کار و‬ ‫بازنشستگان‪ ،‬به یک کسری بودجه‌ب ی‌نهایت ختم خواهد‬ ‫شد که هیچ‌یک از دو حزب ب رای آن راه‌حلی ندارند‪.‬‬ ‫یک اقتصاد رو به‌رش��د یقینا به حل این مش��کالت‬ ‫کمک خواهد کرد‪ .‬پس از گذشت چهارسال از بدترین رکود‬ ‫اقتصادی (از زمان رکود بزرگ به بعد)‪ ،‬کورس��وهایی از امید‬ ‫به چش��م م ی‌خورد‪ :‬اش��تغال‌زایی پایدار (هرچند ضعیف) و‬ ‫رشد اقتصادی آهسته (ولی قابل اندازه‌گیری)‪ .‬وضعیت بازار‬ ‫مسکن کمی بهبود یافته اس��ت‪ .‬درصد آمریکای ی‌هاییکه‬ ‫معتقدند کشور در مسیر اشتباهی قرار دارد کمتر از سال‌های‬ ‫گذشته است‪ .‬هرچند نم ی‌توان به این سوال پاسخ داد که این‬ ‫بهبود ملایم و آهسته تا کی ادامه خواهد یافت‪ .‬اقتصاددانان‬ ‫معتقدند تا زمان��ی که کش��ورهای اروپایی نتوانن��د گره از‬ ‫مشکالت اقتصادی خود باز کنند و رشد اقتصادی چین که‬ ‫زمانی دو رقمی‌بود همچنان تک رقم ی‌باقی بماند‪ ،‬احتمال‬ ‫یک رکود دیگر وجود دارد‪ .‬از سوی دیگر‪ ،‬خاورمیانه همچنان‬ ‫متالطم است‪ .‬آمریکا در حال آماده شدن ب رای عقب‌نشینی‬ ‫از افغانستان به‌صورتی است که کمترین تبعات را ب رای این‬ ‫کشور داشته باشد‪ .‬ای ران در حال نزدیک شدن به قدرت اتم ی‌‬ ‫است‪ .‬سوریه در آتش جنگ داخلی م ی‌سوزد‪ .‬قدرت‌های برتر‬ ‫در آس��یا ـ چین و ژاپن ـ در حال کشمکش بر سر در اختیار‬ ‫گرفتن کنترل منابع و منازعه بر س��ر حقوق خود در جنوب‬ ‫دریای چین هستند‪ .‬پس از پایان مبارزات انتخاباتی و به‌ویژه‬ ‫در زمان‌های دشوار‪ ،‬این س��وال پیش م ی‌آید که‪ :‬چه کسی‬ ‫خواهان این مقام است؟ ولی باید همواره به‌خاطر داشت که‬ ‫این افتخار نصیب مردان و زنانی م ی‌شود که حاضرند خود را‬ ‫در معرض خطر قرار بدهند‪ ،‬زی را این مسئولیت همیشه دشوار‬ ‫و اغلب ناخوشایند اما مهم و حیاتی است‪ .‬باراک حسین اوباما‬ ‫و ویالرد میت رامنی‪ ،‬امسال سرسختانه مبارزه کردند و خود‬ ‫را در معرض حمالت‌ب ی‌رحمانه‪ ،‬نه تنها در خصوص مواضع‬ ‫سیاس��ی‪ ،‬که اخالقی و اعتقادی خود ق��رار دادند‪ .‬این نظام‬ ‫ماس��ت و پایداری و قدرت آن ثابت شده است‪ .‬هرچند شاید‬ ‫ظاهر زیبایی نداشته باشد‪ .‬در پایان‪ ،‬هر دو طرف همه آنچه در‬ ‫چنته داشتند را روکردند و اوباما به سختی و با اختالف اندکی‬ ‫پیروز شد‪ .‬امتحانی سخت؟ بله‪ .‬تعالی؟ متاسفانه نه‪g .‬‬ ‫روياي برباد رفته‬ ‫منبع‪:‬تایم‬ ‫‪69‬‬
‫آمريكا‬ ‫يك نفر و دشمنانش‬ ‫آيا اوباما حاضر است هزينه انتخاب سوزان رايس را بدهد؟‬ ‫نویسنده‪ :‬جی نیوتن اسمال‪/‬مترجم‪ :‬آزاده کشوردوست‬ ‫بين‌الملل‬ ‫یکی از مهمتری��ن تصمیم‌هاییکه «ب��اراک اوباما»‬ ‫رئی س‌جمهوری آمریکا بای��د در دوره دوم فعالیت خود اتخاد‬ ‫کند‪ ،‬انتخاب «س��وزان رایس» نماینده اینکشور در سازمان‬ ‫ملل متحد به‌عنوان جانشین «هیالری کلینتون» وزیر خارجه‬ ‫فعلی آمریکاس��ت‪ .‬مقام‌های رسمی کاخ س��فید به روزنامه‬ ‫«نیویورک‌‌تایمز» گفته‌اندکه به‌رغم افزایش مخالفت تعداد‬ ‫جمهوریخواهان در سنا‪ ،‬س��وزان رایس در حال حاضر گزینه‬ ‫محبوب اوباما ب رای تصدی سمت وزارت‌خارجه آمریکاست‪.‬‬ ‫تا‌کنون پنج سناتور جمهوریخواه با استناد به سخنان رایس‬ ‫درباره حوادث ‪ 11‬سپتامبر در بنغازی‪ ،‬با انتخاب او به‌عنوان وزیر‬ ‫خارجه آمریکا مخالفت کرده‌اند‪ .‬با این وجود دفاع تمام‌قد اوباما‬ ‫از رایس در جریان کنف رانس مطبوعاتی هفته گذشته نشان‬ ‫داد که این مخالفت‌ها بر موضع رئی س‌جمهوری آمریکا تاثیر‬ ‫چندانی نداشته است‪ .‬اوباما دراین باره گفته است‪« :‬برخی افراد‬ ‫ظاه را به این دلیل که س��وزان رایس هدف آسانی است‪ ،‬او را‬ ‫مورد انتقاد شدید قرار م ی‌دهند و این مساله نشان م ی‌دهد که‬ ‫آنها با من مشکل دارند‪ .‬ولی اگر من بر این باور باشم که رایس‬ ‫بهترین گزینه ب رای خدمت به آمری��کا به‌عنوان وزیر خارجه‬ ‫است‪ ،‬باید او را ب رای این سمت انتخاب کرده و معرفی کنم‪».‬‬ ‫اوباما غیر از رایس گزینه‌های دیگری را نیز ب رای تصدی‬ ‫سمت وزارت‌خارجه در نظر دارد که از جمله م ی‌توان به «جان‬ ‫کری» رئیس کمیته روابط خارجی مجلس سنا‪« ،‬تام دانیلون»‬ ‫مشاور امنیت ملی و «ویلیام ب رنز» مرد شماره دو وزارت‌خارجه‬ ‫آمریکا اش��اره کرد‪ .‬با این وجود اوباما و رایس روابط شخصی‬ ‫نزدیکی داش��ته و در برخی موارد نوع��ی اعتماد خاص بین‬ ‫آنها وجود دارد‪ .‬همه موارد از جمله دالیلی اس��ت که احتمال‬ ‫انتخاب رایس به‌عنوان وزیر خارجه آینده آمریکا را پررنگ‌تر‬ ‫م ی‌کند‪ .‬با این وجود این انتخاب مخاط راتی را نیز به همراه‬ ‫خواهد داشت‪ .‬در زیر به برخی دالیل ب رای احتمال انتخاب یا‬ ‫لغو معرفی رایس به‌عنوان رئیس جدید دستگاه دیپلماسی‬ ‫آمریکا اشاره م ی‌شود‪:‬‬ ‫م�واردی ک�ه م ی‌توان�د ش�انس رای�س را‬ ‫کمرنگ‌تر کند‬ ‫س��ناتور «جان مک‌کین» کاندیدای جمهوریخواهان‬ ‫در انتخابات ریاست‌جمهوری س��ال ‪ 2008‬میالدی و سناتور‬ ‫«لیندسی گراهام» تاکیدکرده‌اندکه از طریق اقدام‌های قانونی‬ ‫نامزدی رایس را به تعویق خواهند انداخت‪« .‬جاناتان کارل» در‬ ‫برنامه شبکه خبری «ای‌ب ی‌سی» گفته بود که روند معرفی‬ ‫رایس به‌عنوان گزینه منتخب ب رای تصدی سمت وزارت‌خارجه‬ ‫آمریکا س��ه هفته زمان خواهد برد ولی به‌نظر م ی‌رس��د این‬ ‫چارچوب زمانی تا حدودي خوش‌بینانه باشد و این روند حتی‬ ‫ماه‌ها طول بکشد‪.‬‬ ‫چندین کمیته در کنگره آمریکا اعالم کرده‌اندکه رایس‬ ‫باید موضع خود در قبال حادثه بنغاری را اعالم کند‪ .‬واضح است‬ ‫که این موضع‌گیری باید پیش از تایید او به‌عنوان وزیر خارجه‬ ‫جدید صورت بگیرد‪.‬‬ ‫واقعیت این اس��ت که جمهوریخواهان خواستار یک‬ ‫پاس��خ ش��فاف و دقیق در ارتباط با حادثه بنغازی هس��تند‪.‬‬ ‫ژن��رال «دیوید پترائوس» رئیس س��ابق س��ازمان اطالعات‬ ‫آمریکا به‌ط��ورکلی پ��ای خ��ود را از ماجرا بیرون کش��ید‪.‬‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫‪70‬‬ ‫«جی کارنی» سخنگوی کاخ‌سفید هم پای خود را از رایس‬ ‫فراتر گذاشت و از این حادثه به‌عنوان «یک تظاه رات ساده»‬ ‫یاد کرد‪ .‬هر چند هیالری کلینتون طی سخنانی در پرو اعالم‬ ‫کرد که مسئولیت کامل این حادثه را ب ر‌عهده م ی‌گیرد‪ ،‬ولی او‬ ‫سیاستمداری‌است که پیش از انتخابات به اندازه کافی هدف‬ ‫انتقادهای جمهوریخواهان قرار گرفته است‪ .‬اوباما نیز بارها‬ ‫گفته که او باید مسئول این حادثه شناخته شده و سرزنش‌ها و‬ ‫انتقادها باید متوجه شخص رئی س‌جمهوری باشد‪ .‬ولی اوباما‬ ‫اخی را از انتخاباتی مهم و تنگاتنگ‪ ،‬پیروز بیرون آمده و انتقاد‬ ‫از او در ش��رایط فعلی‪ ،‬جمهوریخواهان را به نوعی در موضع‬ ‫حماقت قرار م ی‌دهد‪ .‬به این ترتی��ب تنها گزینه‌ای که ب رای‬ ‫انتقاد از دموکرات‌ها باقی م ی‌ماند س��وزان رایس خواهد بود‬ ‫و جمهوریخواهان تالش م ی‌کنند او را به‌عنوان چماق روی‬ ‫سر اوباما بزنند‪.‬‬ ‫گراهام اخی��را گفته اس��ت‪« :‬اوباما به هی��چ عنوان از‬ ‫حوادث خشونت‌بار ماه‌های گذشته در لیبی اطالعی نداشت‪.‬‬ ‫در حال حاضر ‪ 10‬گروه شب ه‌نظامی در سرتاسر بنغازی فعالیت‬ ‫م ی‌کنند و من رئی س‌جمهوری را مقصر م ی‌دانم‪».‬‬ ‫از طرف دیگ��ر رایس به‌ش��دت‌ب ی‌پروا ب��وده و ب رای‬ ‫تصدی س��مت وزارت‌خارجه به اندازه کافی مودب نیست و‬ ‫موضع‌گیری‌های به‌ش��دت تندی دارد‪ .‬ش��اید این ویژگ ی‌ها‬ ‫در عرصه سیاس��ت یک امتیاز محسوب شود ولی در دنیای‬ ‫دیپلماس��ی به‌طور قطع مشکل‌س��از خواهد ب��ود‪ .‬روزنامه‬ ‫نیویورک‌تایمز اخی را نوشت زمانی که مسکو و پکن با قطعنامه‬ ‫دخالت در سوریه مخالفت کردند‪ ،‬رایس طی پیامی‌در شبکه‬ ‫اجتماعی «توییتر» نوش��ت که اقدام چین و روسیه که مانع‬ ‫شدند شورای امنیت هدف خود را عملی کند‪ ،‬تهوع‌آور است‪.‬‬ ‫نکته آخر اینک��ه اوباما در کنف رانس خب��ری اخیر خود‬ ‫گفت که مردم او را انتخ��اب کرده‌اند تا هر دو حزب همکاری‬ ‫قابل‌قبولی داشته باش��ند‪ ،‬نه اینکه در باتالق درگیری‌های‬ ‫حزبی فرو روند‪ .‬او همچنین گفت‪« :‬هرگز تظاهر نم ی‌کنم که‬ ‫لو‌فصل همه مسائل‪ ،‬آسان خواهد بود‪ ،‬ولی اطمینان دارم‬ ‫ح‌‬ ‫که م ی‌توانیم این کار را انج��ام دهیم و م ی‌دانم که ناگزیر به‬ ‫انجام این کار هستیم‪ .‬این همان چیزی است که مردم آمریکا‬ ‫از ما م ی‌خ واهند و پیام روشن انتخابات ششم نوامبر نیز همین‬ ‫است‪».‬شاید درس��ت در زمانی که اوباما در مقابله با چالش‬ ‫«صخره مالی» به کمک و حمایت جمهوریخواهان نیاز دارد‪،‬‬ ‫انتخاب فردی تندرو در س��متی کلیدی مانن��د وزارت‌خارجه‬ ‫چندان منطقی نباشد‪.‬‬ ‫مواردی که م ی‌تواند وزنه را به س�مت رایس‬ ‫سنگی ن‌تر کند‬ ‫جمهوریخواه��ان در انتخابات اخی��ر‪ ،‬آرای اقلی ت‌ها و‬ ‫زنان را از دس��ت داده بودند‪ .‬آیا این گروه واقعا م ی‌خواهد که‬ ‫تصویر گروهی پیرمرد سفیدپوست که با یک زن آمریکایی‬ ‫آفریقای ی‌تبار سر جنگ دارد در اذهان عمومی از آنها‌ترسیم‬ ‫شود؟ اگر جمهوریخواهان نم ی‌خواهند بازنده این بازی باشند‬ ‫باید موضع خ��ود را تا حدودی تعدیل کرده و سیاس��ت‌های‬ ‫محتاطانه‌تری را در قبال این مساله در پیش بگی رند‪.‬‬ ‫اکثریت دموکرات‌ها با انتخاب رایس به‌عنوان وزیرخارجه‬ ‫جدید آمریکا موافق هستند ولی ممکن است باتوجه به نیازی‬ ‫که اوباما بهکمک جمهوریخواهان ب رای حل مشکل صخره‬ ‫مالی دارد‪ ،‬مجبور شود نامزدی رایس را به‌عنوان ابزار چان ‌هزنی‬ ‫مورد اس��تفاده قرار دهد‪ ،‬به نوعی این مس��اله را کاالی مورد‬ ‫معامله خود با راستگرایان قرار داده و فردی که مورد حمایت‬ ‫آنهاست را به‌عنوان وزیر خارجه معرفی کند‪ .‬با همه اینها حتی‬ ‫اگر جمهوریخواهان روند معرفی رایس را به تعویق بیندازند‪،‬‬ ‫وی همچنان م ی‌تواند به کسب ‪ 60‬رای الزم ب رای تصدی این‬ ‫سمت اطمینان داشته باشد؛ چه بسا که رایس با اکثریت قریب‬ ‫به اتفاق آرا به‌عنوان نماینده آمریکا در س��ازمان ملل متحد‬ ‫انتخاب شد‪.‬‬ ‫ه ر‌چند اگر رایس به‌عنوان وزیر خارج��ه جدید آمریکا‬ ‫انتخاب شود‪ ،‬نخستین زن آفریقای ی‌تبار نیست که این سمت‬ ‫را ب ر‌عهده م ی‌گیرد (پیش از این کاندولی زا رایس نیز به‌عنوان‬ ‫وزیر خارجه آمریکا فعالیت کرده اس��ت) ول��ی نوعی جوانی‬ ‫و تکاپو را وارد س��اختمان وزارت‌خارجه خواهد کرد‪ .‬س��وزان‬ ‫رایس تنها ‪ 48‬س��ال دارد‪ .‬او در ارتباط با رسانه‌های اجتماعی‬ ‫بس��یار باهوش و داناس��ت و به خوبی م ی‌داند که چگونه با‬ ‫دیوان‌ساالری حاکم بر آمریکا مقابله کند‪ .‬او م ی‌داند که حتی‬ ‫به بهای بازی با آتش باید با رسانه‌ها تعامل داشته باشد‪.‬‬ ‫مساله مهم دیگر این است که رایس ب رای اوباما فردی‬ ‫محترم و قابل‌قبول اس��ت و رئی س‌جمهوری به‌طور قطع از‬ ‫کارکردن با چنین فردی ل��ذت خواهد برد‪ .‬رایس تحصیالت‬ ‫خود را در دانشگاه‌های «اس��تنفورد» و «آکسفورد» به پایان‬ ‫رسانده است‪ .‬او و همسرش اخی راً به ضیافت شام صمیمانه‌ای‬ ‫به می زبانی اوباما و بانوی اول آمریکا دعوت شده بودند‪ .‬رایس‬ ‫در سال ‪ 2008‬میالدی نیز از جمله مش��اوران ارشد اوباما در‬ ‫زمینه سیاست خارجی بود‪ .‬همه اینها گواهی بر اعتماد عمیق‬ ‫اوباما به رایس است و ب رای مردیکه در واگذاری مسئولی ت‌ها‬ ‫به دیگران مش��کل دارد‪ ،‬پیدا کردن فردی که م ی‌تواند به او‬ ‫اعتماد کامل داشته باشد‪ ،‬مساله کوچکی نیست‪.‬‬ ‫هیالری کلینتون گفته است که تا زمان انتخاب وزیر‬ ‫خارجه جدید آمریکا در این سمت باقی م ی‌ماند‪ ،‬ولی اگر این‬ ‫روند تا ماه ژوئن طول بکش��د‪ ،‬او وزارت‌خارجه را ترک کرده و‬ ‫این وزارتخانه تحت نظارت سرپرس��ت به فعالیت خود ادامه‬ ‫م ی‌دهد‪ .‬از طرف دیگر برخی گمانه‌زن ی‌ها حاکی از آن است‬ ‫که «لئون پانه تا» وزیر دفاع آمری��کا نیز تصمیمی‌به ادامه‬ ‫فعالیت در این سمت نداشته و قرار است به کالیف رنیا بازگردد‪.‬‬ ‫همین مساله باعث م ی‌شود تعیین فردی ب رای اداره پنتاگون‬ ‫در اولویت قرار بگیرد‪ .‬در این میان استعفای ژنرال پترائوس‬ ‫نیز اوضاع را هر چه پیچیده‌تر کرده است‪.‬‬ ‫در نهایت م ی‌توان گفتکه اوباما با دست گذاشتن روی‬ ‫گزینه پرحاشی ه‌ای مانند سوزان رایس‪ ،‬باید از خود بپرسدکه آیا‬ ‫انتخاب او ارزش بهای سیاسی که ب رای آن پرداخت م ی‌شود‬ ‫را دارد یا خیر‪ .‬تنها خود اوباماست که م ی‌تواند به این پرسش‬ ‫پاسخ دهد‪g .‬‬ ‫منبع‪ :‬تایم‬
‫ورزش‌‬ ‫پس‌لرزه‌هاي شكست‬ ‫تيم ملي براي دومين بار شاهكار‬ ‫كرد و پ�س از باخت براب�ر لبنان‪،‬‬ ‫ازبك‌ها را نيز ب ي‌نصيب نگذاشت‬ ‫و تن به شكست داد‪.‬‬ ‫ورزش‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫عل�ي كفاش�يان و همراهانش از‬ ‫نزديك ش�اهد ناكامي بزرگ تيم‬ ‫مل�ي در ورزش�گاه آزادي بودن�د‪.‬‬ ‫شايد ديگر عادت كرده‌اند‪.‬‬ ‫‪72‬‬
‫كابوسآبانماهيكفاشيان‬ ‫‪1‬‬ ‫تاكتيك رئيس فدراسيون براي مقابله با ائتالف مخالفان چيست؟‬ ‫ائتالف باشگاه‌ها علیه کفاشیان‬ ‫ورزش‬ ‫باخت تیم‌ملی ب رابر ازبکستان باعث شده که مدی ران‬ ‫بعضی از باش��گاه‌ها که خیلی موافق حضور کفاشیان در‬ ‫فدراسیون فوتبال نیس��تند دست به کار ش��وند و در حال‬ ‫جمع‌کردن امضا ب رای برکناری رئیس فدراس��یون فوتبال‬ ‫باشند‪ .‬مدیر یکی از باشگاه‌های لیگ برتری که مدتی است‬ ‫رابطه‌اش با کفاشیان خوب نیست‪،‬در این زمینه پیش قدم‬ ‫ش��ده و قصد دارد با جمع‌آوری امضا از مدی ران باشگاه‌های‬ ‫لیگ برتری زمینه برکناری او را فراهم کند‪.‬‬ ‫او کسی نیس��ت جز امیر عابدینی؛ کس��ی که از بعد‬ ‫از مجمع انتخاباتی فدراس��یون فوتبال ک��ه در آن بهروان‬ ‫به‌عنوان نایب‌رئیس دوم فدراسیون انتخاب شد‪ ،‬اختالفش‬ ‫را با کفاشیان علنی کرد و حاال هم تمام تالشش را م ی‌کند‬ ‫تا زمینه برکناری علی کفاش��یان را فراهم کند‪.‬مدیرعامل‬ ‫داماش ک��ه یکی از عوام��ل پیروزی فدراس��یون فعلی در‬ ‫انتخابات بود در کمتر از ش��ش ماه حاال موضعش را تغییر‬ ‫داده و ب رای برکناری رئیس تالش م ی‌کند‪.‬‬ ‫حاال که با باخت‌های پشت سرهم تیم‌ملی شاید وزارت‬ ‫ورزش هم خیلی موافق ادامه کار او در فدراس��یون فوتبال‬ ‫نباشد‪ ،‬عابدینی شرایط را مهیا دیده تا مدی ران باشگاه‌های‬ ‫لیگ برتری را هم علیه رئیس فدراسیون فوتبال کند‪ .‬یکی‬ ‫از مدی ران فدراس��یون فوتبال که نم ی‌خواست نامش فاش‬ ‫شود با تایید این مساله گفت‪« :‬من هم چیزهایی در این باره‬ ‫شنیده‌ام‪ .‬این اتفاقات طبیعی اس��ت و معموال با هر باخت‬ ‫تیم‌ملی یک عده شمشیر را ب رای رئیس فدراسیون فوتبال‬ ‫از رو م ی‌بندند‪».‬‬ ‫او در حالی این حرف‌ه��ا را م ی‌زند که پیش از این هم‬ ‫حسین هدایتی ب رای جمع‌آوری امضا علیه کفاشیان اقدام‬ ‫کرده بود و به نظر م ی‌رس��د او حاال ه��م در جمع‌آوری این‬ ‫امضاها نقش دارد‪.‬با این حال مدیر فدراس��یون فوتبال این‬ ‫مساله را تکذیب کرد‪« :‬من فکر نم ی‌کنم هدایتی این کار را‬ ‫کرده است‪.‬او قبال این کار کرده‪ ،‬ولی بعید م ی‌دانم حاال در‬ ‫جمع‌آوری این امضاها نقش داشته باشد‪».‬‬ ‫در حالی که در این روزها عابدینی هر تالشی م ی‌کند‬ ‫که مدی ران باشگاه‌های لیگ برتری را علیه کفاشیان کند‪،‬‬ ‫از داخل فدراس��یون هم یکی از مدی ران فدراسیون فوتبال‬ ‫تالش م ی‌کند تا اعضای مجمع را ب رای برکناری کفاشیان‬ ‫راضی کند‪ .‬گفته م ی‌شود عزیزی‌خادم هم که خیلی موافق‬ ‫حضور کفاشیان نیس��ت‪،‬در داخل فدراسیون فوتبال ب رای‬ ‫برکناری او فعالیت م ی‌کند‪ .‬او حتی بعد از بازی با ازبکستان‬ ‫هم اعالم کرد که باید با تغیی رات در فدراسیون فوتبال جواب‬ ‫ناراحتی مردم را داد‪.‬‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫در حالی که باخت تیم‌ملی ب رابر ازبکس��تان خش��م‬ ‫اهالی فوتبال را باعث شده است‪ ،‬گمانه برکناری کفاشیان‬ ‫و ک ی‌روش حاال جدی‌تر از قبل به گوش م ی‌رس��د‪ .‬رئیس‬ ‫فدراس��یون فوتبال ب��ه یک��ی از پ رالتهاب‌تری��ن روزهای‬ ‫کاری‌اش رسیده است‪.‬‬ ‫پیش از بازی ازبکستان‪ ،‬مشاور عالی او دستگیر شد؛‬ ‫مش��اوری که در تاس��یس و راه‌اندازی یکی از شرکت‌های‬ ‫وابسته به فدراس��یون فوتبال به نام «امید فوتبال» نقش‬ ‫مهم ی‌ داش��ت و گویا به دلیل فعالی ت‌های همین شرکت‪،‬‬ ‫پرونده‌ای روی پرونده‌هایش اضافه شد‪ .‬گویا فعالیت اصلی‬ ‫این ش��رکت آن اس��تکه به دلیل تحریم‌ها‪ ،‬با فعالیت در‬ ‫کشورهای اط راف ای ران‪ ،‬مطالبات ای ران از ‪ FIFA‬و ‪ AFC‬را‬ ‫بگیرد و با آن به فعالیت بپردازد! در واقع فدراسیون فوتبال‬ ‫قصد داشت با همکاری با ش��رکت فوق‪ ،‬نه تنها به کارهای‬ ‫این شرکت رونق ببخش��د‪ ،‬بلکه خود نیز به سودی برسد‪.‬‬ ‫رئیس فدراس��یون فوتبال نیز‪ ،‬بالطبع باید در این زمینه به‬ ‫سوال‌ها پاسخ دهد‪.‬‬ ‫اما علی کفاشیان این روزها سکوت تام اختیارکرده و‬ ‫منتظر اس��ت ببیند در جبهه مخالفان چه تحرکی صورت‬ ‫م ی‌گیرد‪ .‬این سیاست همیش��گی علی کفاشیان است‪ .‬او‬ ‫در ایامی‌که تحت فشار باشد‪ ،‬سکوت رسانه‌ای م ی‌کند ولی‬ ‫به محض آنکه توپ را در زمین حریف ببیند‪ ،‬شروع به نفوذ‬ ‫م ی‌کند‪ .‬در حال حاضر اغلب کارکنان فدراسیون فوتبال با‬ ‫این سوال روبه‌رو هستند که آیا علی کفاشیان از کار برکنار‬ ‫خواهد شد یا نه‪ .‬برخی از اعضای مجمع فدراسیون فوتبال‪،‬‬ ‫بعد از شکست مقابل ازبکس��تان‪ ،‬به شرط رسانه‌ای نشدن‬ ‫نامشان‪ ،‬پرده از علت انتخاب کفاشیان برداشته‌اند‪ .‬عده‌ای‬ ‫عادل فردوس��ی‌پور و برنامه‌اش را عامل اصلی رای آوردن‬ ‫علی کفاشیان م ی‌دانند‪.‬‬ ‫در شرایط پیچیده این روزهای فدراسیون و انتقاداتی‬ ‫ک��ه متوجه ش��خص اول اجرایی این فدراس��یون اس��ت‪،‬‬ ‫هیات‌رئیس��ه قصد دارد س��ریعا تشکیل جلس��ه دهد‪ .‬اما‬ ‫هنوز کس��ی نم ی‌داند آیا کفاش��یان دوب��اره روی صندلی‬ ‫خود م ی‌نش��یند ی��ا اینکه س��رانجام عطای ریاس��ت را به‬ ‫لقایش م ی‌بخشد و م ی‌رود‪ .‬احس��ان کفاشیان‪ ،‬پسر علی‬ ‫کفاشیان که خود ورزشی است‪ ،‬درباره آینده کاری پدرش در‬ ‫فوتبال م ی‌گوید‪« :‬ما معموال درباره این مسائل با او حرف‬ ‫نم ی‌زنیم‪ .‬پ��درم خودش تصمیم م ی‌گی��رد‪ .‬مثال ما حتی‬ ‫پیش از انتخابات نم ی‌دانستیم پدرم قرار است شرکت کند‬ ‫یا انصراف بدهد‪».‬‬ ‫ش��نیده‌های موثق حکایت از آن دارد که کفاشیان در‬ ‫صورت برد مقابل ازبکستان‪ ،‬قصد داشت پایه‌های ریاست‬ ‫خود را در فدارسیون محکم‌تر از گذشته کند‪ .‬انتخابات هیات‬ ‫فوتبال‌ها و گزینش روسا‪ ،‬در ماه‌های اخیر کاملا باب‌میل‬ ‫کفاشیان بوده اس��ت‪ .‬نوع گزینش روس��ا در واقع نشان از‬ ‫لشکرکش��ی رئیس ب رای انتخابات چهار س��ال بعد داشت‪.‬‬ ‫به‌همین دلیل کسی این گفته‌های علی کفاشیان را شوخی‬ ‫نگرفت‪« :‬من آمده‌ام تا حاال حاالها بمانم‪».‬‬ ‫اما شکست مقابل ازبکستان تمام نقشه‌های رئیس‬ ‫فدراس��یون فوتبال را به هم ریخت‪ .‬درست مثل شکست‬ ‫مقابل لبنان‪ ،‬حاال پس از شکس��ت ب رابر ازبکس��تان‪ ،‬تمام‬ ‫ش��ایعات حکایت از آن دارد که مجمع فدراس��یون فوتبال‬ ‫م ی‌خواهد با تشکیل نشس��ت فوری‪ ،‬رای به برکناری علی‬ ‫کفاشیان بدهد‪ ،‬اما فوتبال ای ران ثابت کرده همیشه بعد از‬ ‫باخت‪ ،‬از این دست ش��ایعات تکراری زیاد به خود م ی‌بیند‪.‬‬ ‫همان‌طور که در گذش��ته این ش��ایعات به واقعیت تبدیل‬ ‫نش��ده‪ ،‬بعید به نظر م ی‌رس��د که حاال نیز درس��ت باشد‪.‬‬ ‫مخالفان فدراس��یون در ای��ن روزها شمش��یر را ب رای علی‬ ‫کفاشیان ناکام از رو بسته‌اند‪ ،‬ولی ش��نیده م ی‌شود رئیس‬ ‫م ی‌خواهد با سکوت و برکناری برخی از آدم‌های فدراسیون‪،‬‬ ‫موج‌شکنی و صندلی خود را حفظ کند‪.‬‬ ‫واکنش کفاشیان به منتقدان‬ ‫رئیس فدراس��یون فوتبال که در تمام این روزهایی‬ ‫که رس��انه‌ها او را نش��انه رفته بودند ب رای یک سفر کاری‬ ‫در تایلند حضور داش��ته‪ ،‬حاال بعد از بازگش��ت از این سفر‬ ‫چند روزه با حالتی طلبکارانه م ی‌گوی��د چرا فقط حرف از‬ ‫میزنی��د؟‬ ‫رفت��ن ‌‬ ‫کفاشیان ضمن اشاره به اینکه هیچ فشاری از سوی‬ ‫وزارت ورزش روی او نیست م ی‌گوید غیر از چند نفر معدود‬ ‫از اعضای مجمع بقیه از وی حمایت م ی‌کنند‪ .‬البته به گفته‬ ‫آقای رئیس این هفته هیات‌رئیسه فدراسیون جلسه خواهد‬ ‫داشت تا در خصوص تغیی رات صحبت شود!‬ ‫کفاشیان درباره انتقاداتیکه پس از شکس ت‌های اخیر‬ ‫از او شده‪ ،‬م ی‌گوید‪« :‬به خدا قسم یک وقت‌هایی م ی‌خواهم‬ ‫زار زار گریه کنم‪ .‬م ی‌خواهم س��رم را بکوبم به دیوار‪ .‬بعد از‬ ‫دو برد مقابل کره و صعود نوجوانان به جام‌جهانی به مربی‬ ‫نامه نوشتند و در رختکن پاداش دادند‪ ،‬در حالی که ما اصال‬ ‫خبردار نشدیم‪ .‬تا تیم‌ملی یک باخت داد همه چیز را به هم‬ ‫ریختند‪ .‬خب بابا چرا نم ی‌گویید ای راد کفاشیان چیست؟ چرا‬ ‫نم ی‌گویید کس��ی که قرار است جای کفاش��یان بیاید چه‬ ‫کاری م ی‌تواند بکند که ما نم ی‌توانیم؟ خب اینها را بیایید‬ ‫بگویید‪ .‬فقط رفتن من مهم است؟»‬ ‫کفاش��یان ادامه م ی‌دهد‪« :‬تا برد هس��ت ما کاره‌ای‬ ‫نیستیم اما تا تیمی م ی‌بازد مس��اله را شخصی م ی‌کنند‪.‬‬ ‫حاال من م ی‌خواه��م چیزی بگوی��م‪ .‬اینها چ��را نم ی‌آیند‬ ‫سناریو را بنویس��ند؟ بگویند کفاش��یان برود که این کارها‬ ‫را کنیم؟س��ناریو را بنویسند تا معلوم ش��ود چه اتفاقی قرار‬ ‫است بیفتد‪».‬‬ ‫کفاشیان کم‌کم به کدهایی اش��اره م ی‌کند‪« :‬یکی‬ ‫دنبال این بوده که آقای قریب بیاید‪ ،‬موفق نش��ده اس��ت‪.‬‬ ‫ح��اال دارد انتقام م ی‌گیرد‪ .‬خدا ش��اهد اس��ت به‌رغم همه‬ ‫بدبخت ی‌هایی که بوده هرکاری که الزم بوده ب رای تیم‌ملی‬ ‫کرده‌ایم‪ .‬حاال یک وقت اس��ت این کارها م ی‌ش��ود و تیم‬ ‫نم ی‌برد‪ .‬آیا رئیس فدراس��یون مقصر اس��ت؟ اساس��نامه‬ ‫فدراسیون ب رای ما شرح وظایف نوشته‪ .‬اما آیا گفته اگر هر‬ ‫تیمی باخت باید رئیس عوض ش��ود؟ آخر این چه ایده‌ای‬ ‫است؟»‬ ‫و ح��اال جالب‌تری��ن بخ��ش حرف‌های کفاش��یان‬ ‫اینجاس��ت؛ جایی که باالخره او حرف از رفت��ن م ی‌زند اما‬ ‫ب رای این کار شرط م ی‌گذارد‪« :‬خدا شاهد است اگر سناریویی‬ ‫بنویسند که موفقیت فوتبال را تضمین کند من یک لحظه‬ ‫هم نم ی‌مانم‪ ،‬ولی نم ی‌شودکه همه چیز را شخصی کنیم‪.‬‬ ‫انواع و اقسام تهمت‌ها را به ما م ی‌زنند‪».‬‬ ‫اما کفاش��یان درباره ش��ایعه برکناری ک��ی‌روش نیز‬ ‫اینگونه اظهارنظ��ر م ی‌کند‪« :‬ک��ی‌روش‪ 16-17‬روز دیگر‬ ‫بر‌‌م ی‌گردد‪ .‬در برنامه‌اش ب رای تیم‌مل��ی تغیی راتی در نظر‬ ‫دارد‪ ،‬اما فعال م ی‌خواهد تیم را ببرد غرب آسیا‪ 1100.‬صفحه‬ ‫اطالعات درباره همه بازیکن‌ها و هم��ه تیم‌هارا فایل کرده‬ ‫وهمه را زیر نظر گرفته است‪».‬با این همه اما علی کفاشیان‬ ‫روزهای سختی را پشت‌سر م ی‌گذارد‪ .‬اگر ائتالف باشگاه‌ها‬ ‫به جایی برسد که مجمع با دستور‌العمل برکناری کفاشیان‬ ‫تشکیل ش��ود‪ ،‬دیگر تندترین مصاحب ه‌ها نیز وی را نجات‬ ‫نخواهد داد‪g .‬‬ ‫‪73‬‬
‫فوتبال داش��ت؛ به همین خاطر از کفاش��یان حمایت کردم‬ ‫تا اقت��دار فوتبال باقي بمان��د‪ .‬ضمن اینکه من با ش��خص‬ ‫کفاشیان مش��کلی ندارم‪ ،‬بلکه کارنامه کفاشیان را ارزیابی‬ ‫می‌کنم‪ .‬در کارنامه کفاشیان انتخابات هیات‌فوتبال فارس‬ ‫و کرمانشاه هم هست‪ .‬نتایج تیم‌ملی فوتسال هم هست‪ .‬در‬ ‫این کارنامه موافقت یک‌ش��به کی‌روش هم برای برگزاری‬ ‫جام‌حذفی هست‪ .‬من انتقادهایم را می‌گویم زیرا آدم کسی‬ ‫نیستم‪ .‬مخلص فوتبال و فوتبال‌دوستان و دلسوزان فوتبال‬ ‫هم هستم‪.‬‬ ‫ب�ه نظر ش�ما کفاش�یان به اعتماد ش�ما پاس�خ‬ ‫مناسبی داد؟‬ ‫‪ l‬خیر‪ .‬پاسخ مناسبی نداد‪ .‬باید کارنامه قابل دفاعی‬ ‫از خود ارائه می‌کرد که متاسفانه این کار را انجام نداد‪ .‬نه‌تنها‬ ‫به اعتماد ما پاسخ مناسبی نداد‪ ،‬بلکه کارنامه‌اش هم ضعیف‬ ‫بود‪.‬‬ ‫فک�ر می‌کنی�د اصلی‌ترین اش�کال او در ش�یوه‬ ‫مدیریتی‌اش چیست؟‬ ‫‪ l‬عزل و نصب‌های اشتباه و از دست دادن کنترل‬ ‫امور‪ ،‬اصلی‌ترین ضعف کفاشیان است‪.‬‬ ‫قبول دارید بروز تخلف در انتخابات هیات فوتبال‬ ‫استان‌های فارس و کرمانش�اه نیز مزید بر علت‬ ‫شد تا کفاشیان به‌شدت مورد انتقاد قرار بگیرد؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬همین‌طور است‪ .‬او پاسخگوی ابهامات نشد‪.‬‬ ‫از طرفی ناکامی‌هایی که طی یک ماه اخیر در رده‌های ملی‬ ‫پیش آمد نیز باعث نشد علی کفاش��یان شیوه یا ال‌اقل رفتار‬ ‫مدیریتی‌اش را تغییر دهد‪.‬‬ ‫منظورتان از تغییر شیوه چیست؟‬ ‫ورزش‬ ‫‪ l‬اینک��ه مربیان رده‌ه��ای ملی با الب��ی انتخاب‬ ‫نشوند‪ ،‬اما متاسفانه این اتفاق رخ داد‪.‬در فوتسال‪ ،‬در تیم‌ملی‬ ‫جوانان و در تیم‌ملی بزرگساالن ما عمال هیچ چیز ندیدیم‬ ‫جز ناکامی‪ .‬ما وقتی از کفاش��یان حمای��ت کردیم تا رئیس‬ ‫فوتبال شود از او انتظار داشتیم تغییراتی ایجاد کند‪ ،‬اما او به‬ ‫تذکرات ما گوش نداد‪ ،‬تذکراتی ک��ه خیر خودش و فوتبال‬ ‫کشورمان در آن بود‪.‬‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫آیا برای برکناری علی کفاشیان در حال جمع‌آوری‬ ‫امضا هستید؟‬ ‫عابدینی‪ :‬فوتبالی‌ها کفاشیان را‬ ‫نمی‌خواهند‬ ‫‪1‬‬ ‫گفت‌وگو با حامی‌دیروز و منتقد امروز رئیس فدراسیون فوتبال‬ ‫امیر عابدینی یکی از حامیان علی کفاشیان بود که اخیرا به صف منتقدان رئیس فدراسیون فوتبال پیوسته است‪.‬‬ ‫مدیرعامل داماش در گفت‌وگو با مثلث تاکید می‌کند کفاشیان چاره‌ای جز ایجاد اصالحات در فدراسیون ندارد چون در‬ ‫غیر این صورت خودش باید برود‪ .‬عابديني به سواالتي درباره داليل تغيير موضعش پاسخ مي‌دهد‪.‬‬ ‫آقای عابدینی! در یک�ی‪ ،‬دو هفته اخی�ر انتقادها‬ ‫نس�بت ب�ه فدراس�یون فوتب�ال و مدیریت علی‬ ‫کفاشیان شدت گرفته است‪ .‬شما یکی از اعضای‬ ‫مجمع هس�تید و ش�اید حاال یکی از جدی‌ترین‬ ‫منتقدان رئیس فدراسیون فوتبال‪ ،‬چرا این موضع‬ ‫را اتخاذ کرده‌اید؟‬ ‫‪ l‬وقتی شما به یک نفر رای می‌دهید برای این کار‬ ‫خود دالیلی دارید‪ .‬من هم به دالیلی در انتخابات ریاس��ت‬ ‫فدراسیون فوتبال از کفاشیان حمایت کردم‪ .‬هر چند در حال‬ ‫‪74‬‬ ‫حاضر منتقد او و شیوه مدیریتی‌اش هستم‪.‬‬ ‫چرا از کفاشیان حمایت کردید؟ مگر آن روز شیوه‬ ‫کفاشیان را نمی‌شناختید؟‬ ‫‪ l‬آن روز بحث اقتدار فوتبال و ع��دم دخالت وزارت‬ ‫ورزش در بین بود‪ .‬ما نمی‌خواس��تیم مجمع‪ ،‬استقالل رای‬ ‫خود را از دست بدهد‪ .‬از این گذشته من همواره از انسان‌های‬ ‫شریف دفاع می‌کنم‪.‬‬ ‫آن زمان هم که از کفاش��یان دفاع کردم بحث اقتدار‬ ‫فوتبال بود و موضع‌گیری که وزارت ورزش علیه فدراسیون‬ ‫‪ l‬این مس��اله کذب محض اس��ت‪ ،‬من امضا جمع‬ ‫نمی‌کنم‪ ،‬نی��ازی هم به جم��ع‌آوری امضا‌نیس��ت‪ .‬ما که‬ ‫با کفاش��یان دش��منی نداریم‪ .‬ابت��دا با کفاش��یان صحبت‬ ‫می‌کنیم تا چند نخبه را جمع کند و با آنها صحبت کند‪ .‬اگر‬ ‫حرف نخبگان فوتبال را گوش ک��رد و انجام اصالحات در‬ ‫فدراس��یون فوتبال را پذیرفت‪ ،‬حمایتش می‌کنیم تا به کار‬ ‫خود ادامه دهد‪ ،‬اما اگر پیشنهاد اصالحات از سوی نخبگان‬ ‫را نپذیرفت‪ ،‬آن موقع از او می‌خواهیم استعفا دهد و اگر هم‬ ‫استعفا نداد به راه سوم متوسل می‌شویم که آن هم متوسل‬ ‫شدن به مجمع فدراسیون است‪.‬‬ ‫بازگشت دادکان به فوتبال چقدر صحت دارد؟‬ ‫‪ l‬دادکان به فدراس��یون فوتبال بر‌نمی‌گردد‪ ،‬ما هم‬ ‫نمی‌توانیم او را برگردانیم‪.‬‬ ‫طوری حرف می‌زنید که انگار نمی‌خواهید راه حل‬ ‫کنارزدن کفاشیان را امتحان کنید؛ نه؟‬ ‫‪ l‬ما به‌دنبال برکناری کفاشیان نیستیم‪ ،‬بلکه او باید‬ ‫اصالحاتی انجام دهد‪ .‬ضرر برکناری کفاشیان بیشتر از نفعش‬ ‫است‪ .‬البته این نظر من است‪ ،‬اما رفتار و عملکرد خود او نیز‬ ‫باعث خواهد شد که ما تصمیمات بعدی را بگیریم‪.‬‬ ‫آیا نمی‌خواهید این مش�کالت را با کفاش�یان در‬ ‫میان بگذارید؟‬ ‫‪ l‬ما هر قدر گفتیم او به حرف‌ها و تذکرات ما گوش‬ ‫نکرد‪ ،‬اما قرار اس��ت با هم صحبت کنیم‪ .‬او باید پاسخگوی‬ ‫انتقادات باشد در غیر این صورت باید استعفا بدهد و برود‪.‬‬ ‫اگر پاسخگو نبود و استعفا نداد چطور؟‬
‫‪ l‬آن وقت اطمینان دارم که آنقدر قدرت داریم که‬ ‫مجمع را سازماندهی کنیم تا درباره او تصمیم بگیرد‪.‬‬ ‫اما این احتمال هم وجود دارد که این اقدام ش�ما‬ ‫از س�وی وزارت ورزش مورد بهره‌ب�رداری قرار‬ ‫بگیرد‪ ،‬قبول دارید؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬این تحلیل درستی است‪ .‬من هم به صراحت‬ ‫می‌گویم همواره به شرایط نگاه می‌کنم‪ .‬من هیچ‌وقت حاضر‬ ‫نیستم فردی را كنار بزنم که دیگران به منافع شخصی‌شان‬ ‫برسند و فوتبال آسیب ببیند‪ .‬من عمله‌بی‌جیره مواجب هیچ‬ ‫نهادی نیستم که بخواهم س��اده‌لوحانه کار کنم‪ ،‬اما با همه‬ ‫این حرف‌ها باز هم می‌گویم که آقای کفاشیان بداند‪ ،‬اهالی‬ ‫فوتبال او را نمی‌خواهند چون ضعیف عمل کرده است‪.‬‬ ‫در حالي كه برخي از مربيان‬ ‫داخلي قصد داشتند از‬ ‫ناكام ي‌هاي اخير تيم ملي‬ ‫به برخي اهداف ديرينه‌شان‬ ‫برسند‪ ،‬آخرين خبرها حاكي‬ ‫از آن است كه كارلوس‬ ‫ك ي‌روش ظرف چند روز آينده‬ ‫به ايران بازخواهد گشت‬ ‫خیلی‌ه�ا معتقدن�د عل�ی کفاش�یان در دوره اول‬ ‫ریاست خود مش�اوران خوبی داشت‪ ،‬اما شرایط‬ ‫را طوری تغییر داد که دیگر نتوانس�ت از افرادی‬ ‫چون مهدی تاج و عزیز محمدی در کنار خودش‬ ‫استفاده کند‪ .‬حاال اطرافیان و مشاوران او از قرار‬ ‫معلوم به بهتر ش�دن اوضاع فدراس�یون کمکی‬ ‫نمی‌کنند‪ .‬نظر شما چیست؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬سالم خواهد بود‪ .‬به نظرم مجمع در انتخاب‬ ‫علی کفاشیان هم خوب عمل کرد چون قصد داشت به وزارت‬ ‫ورزش بگوید ما فوتبالی‌ها خودمان درباره آینده فدراسیون‬ ‫تصمیم می‌گیریم و کاری با گزینه سفارشی شما نداریم‪.‬‬ ‫گفته می‌شود ش�ما یکی از گزینه‌های جانشینی‬ ‫کفاشیان هستید؟‬ ‫‪ l‬برخی دوستان به من پیش��نهاد کردند که رئیس‬ ‫فدراسیون ش��وم‪ ،‬اما من رئیس فدراسیون فوتبال نمی‌شوم‬ ‫زیرا شرایط برای ریاس��ت را ندارم‪ .‬من باشگاهدار هستم و‬ ‫کارم را انجام می‌دهم‪ .‬نمی‌خواهم رئیس فدراسیون فوتبال‬ ‫شوم‪ ،‬البته اگر کمکی از دستم بر‌بیاید‪ ،‬انجام می‌دهم‪.‬‬ ‫پیش‌بینی شما چیست؟‬ ‫‪ l‬سرنوش��ت علی کفاشیان س��خت به سرنوشت‬ ‫کی‌روش وابسته شده است‪ .‬کی‌روش هم نشان داده که کم‬ ‫اش��تباه نمی‌کند‪ .‬وقتی کره‌‌جنوبی را بردیم او تاکید کرد که‬ ‫نباید جشن بگیریم‪.‬‬ ‫به نظرم از تیزهوشی‌اش نبود؛ او از ازبکستان می‌ترسید‬ ‫ن ترس به تیم‌ملی منتقل شد‪ ،‬وگر‌نه ما از لحاظ مهره‌ای‬ ‫و ای ‌‬ ‫چیزی کم نداریم‪ .‬بهترین بازیکنان فوتبال ایران در اختیار‬ ‫کی‌روش بوده‌اند‪ ،‬اما او قدر این شرایط را ندانست‪.‬‬ ‫به نظ��رم اگر کی‌روش نیاید‪ ،‬کفاش��یان هم ش��رایط‬ ‫س��ختی را پیدا می‌کند‪ ،‬اما به‌عن��وان یک ب��رادر که علی‬ ‫کفاشیان را دوست دارم‪ ،‬به او توصیه می‌کنم اگر نمی‌تواند‬ ‫اصالح��ات جدی در فدراس��یون ب��ه وج��ود آورد‪ ،‬خودش‬ ‫داوطلبانه کنار برود‪ .‬چون هنوز افرادی هستند که می‌توانند‬ ‫فوتبال ایران را نجات دهند‪g .‬‬ ‫ورزش‬ ‫به نظر شما با انتخاباتی که این فدراسیون برگزار‬ ‫کرده است‪ ،‬اگر مجمعی برای برکناری کفاشیان‬ ‫و تعیین رئیس جدید فوتبال تشکیل شود‪ ،‬شرایط‬ ‫رقابت سالم خواهد بود؟‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫‪ l‬مهمترین مساله این است که قدرت تصمیم‌گیری‬ ‫در فدراسیون فوتبال کم ش��ده است‪ .‬مغز فدراسیون نسبت‬ ‫به بدنه آن کوچک است‪ .‬عالمت س��وال‌هایی هم در مورد‬ ‫انتخاب برخی افراد وج��ود دارد‪ .‬اینکه نمازی چرا دس��تیار‬ ‫کی‌روش اس��ت‪ ،‬یکی از عالمت سوال‌هاس��ت‪ .‬اینکه چرا‬ ‫اکبر محمدی سرمربی تیم‌ملی جوانان است‪ ،‬عالمت سوال‬ ‫دیگری اس��ت‪ .‬غیر از علی دوس��تی‌‌‌مهر بقیه مربیان پایه با‬ ‫رابطه انتخاب شده‌اند‪.‬‬ ‫برخی آدم‌های فدراسیون نیز انتخابشان جای سوال‬ ‫دارد‪ .‬به عقیده من کفاش��یان نتوانسته سوار بر کار شود و در‬ ‫فدراسیون فوتبال تحول ایجاد کند‪ .‬کفاش��یان در دور دوم‬ ‫ریاست خودش یارکشی خوبی نداشت‪.‬‬ ‫معماي بازگشت كي‌روش به ايران‬ ‫«نه» كفاشيان به مربيان ايراني‬ ‫ك ي‌روش م ي‌رود؟ اين اولين بار نيس��ت كه ش��ايعه‬ ‫جدايي كارلوس ك ي‌روش از تيم‌ملي اي ران به گوش م ي‌رسد‪.‬‬ ‫به‌خصوص حاال كه او نه مربي برنده بازي با كره جنوبي كه‬ ‫مربي بازنده اي ران ‪ -‬ازبكستان است و‌ترجيحا بعد از باخت‬ ‫توضيحي ارائه نكرد‪ .‬حتي عده‌اي كه بدبينانه به رفتارها و‬ ‫كارهاي ك��ي‌روش نگاه م ي‌كنند‪ ،‬معتقدن��د كه او عمدا در‬ ‫بازي اي ران ب رابر كره‌جنوبي اخ راج شد تا در بازي بعدي روي‬ ‫نيمكت ننشيند‪ .‬هر چند اين حدس بدبينانه دور از واقعيت‬ ‫به نظر م ي‌رسد اما سكوت سرمربي تيم‌ملي پس از باخت‬ ‫اي ران ب رابر ازبكستان حاال همه فشارها را بردوش فدراسيون‬ ‫فوتبال گذاشته اس��ت‪ .‬عده‌اي نيز معتقدند ك ي‌روش ديگر‬ ‫به اي ران برنم ي‌گردد‪ .‬گفته م ي‌ش��ود او ب��ه دليل تاخير در‬ ‫پرداخت حقوقش از فدراس��يون فوتبال دلخور اس��ت و تا‬ ‫مبلغ قراردادش را در حس��اب ش��خص ي‌اش نبيند به اي ران‬ ‫برنم ي‌گردد‪ .‬ش��ايد اين‌گمانه به واقعيت نزديك‌تر باش��د‪.‬‬ ‫حاال شايد بهتر بتوان درباره مالقات ك ي‌روش با وزير ورزش‬ ‫دست به رمزگش��ايي زد؛ وقتي قرار بود س��رمربي تيم‌ملي‬ ‫بيانيه مفصلي درباره تيم‌ملي منتش��ر كن��د و در آن تاكيد‬ ‫كند با شرايطي كه م ي‌بينم تقريبا شك ندارم به جام‌‌جهاني‬ ‫نم ي‌رويم‪.‬‬ ‫اما اين همه مشكالتي نيست كه فدراسيون فوتبال با‬ ‫آن دست به گريبان است‪ .‬چه حاال باشگاه‌هاي فوتبال نيز‬ ‫از علي كفاشيان به عنوان رئيس فدراسيون دلخور هستند‪.‬‬ ‫اگر آقاي رئيس در ادامه باز هم طرف كارلوس ك ي‌روش را‬ ‫بگيرد و به تصميمات او درباره تعطيالت طوالني مدت ليگ‬ ‫تن بدهد معلوم نيست باشگاه‌ها چه واكنشي نشان خواهند‬ ‫داد‪ ،‬اما حالت ديگري نيز وجود دارد؛ اينكه كفاشيان مقابل‬ ‫تصميمات ك ي‌روش بايس��تد و برنامه‌هايش را به شرطي‬ ‫قبول كند كه به ليگ و باشگاه‌ها خس��ارتي وارد نشود كه‬ ‫در اين صورت نيز او بايد تبع��ات نافرماني از مرد پرتغالي را‬ ‫بپذيرد‪ .‬احتماال واكنش ك ي‌روش اين خواهد بود كه تيم‌ملي‬ ‫به جام جهاني نخواهد رفت كه در اين صورت معلوم نيست‬ ‫كفاشيان چگونه م ي‌خواهد از بحران عدم صعود تيم‌ملي به‬ ‫جام‌جهاني نجات پيدا كند‪ .‬در همين حال در داخل جوي به‬ ‫وجود آمده كه پاي مربي اي راني را به تيم‌ملي بازكند‪ .‬بعضي‬ ‫افراد معتقدند بايد مربي اي راني باتجربه به كادر فني اضافه‬ ‫شود؛ شايع ه‌اي كه علي كفاش��يان خيلي زود نسبت به آن‬ ‫واكنش نش��ان داده اس��ت؛ «ما در كارهاي فني ك ي‌روش‬ ‫نم ي‌توانيم دخالت كنيم‪ .‬هيچ سرمربي اصال مربيان اي راني‬ ‫هم قبول نم ي‌كنند مربي به آنه��ا تحميل كنيم‪ .‬اگر بنا بر‬ ‫حضور مربي اي راني در كادر فني باشد ك ي‌روش م ي‌گويد من‬ ‫نمازي و آقاجانيان را برداشتم‪ ،‬ضمن اينكه هر سرمربي بيايد‬ ‫طبيعي است بخواهد دستيارانش را هم‌ بياورد‪».‬‬ ‫اما موافقان حضور مربي اي راني در كادر فني تيم‌ملي با‬ ‫اين استدالل كه فدراسيون نتوانسته مربي اي راني كه سال‌ها‬ ‫در باش��گاه‌ها كار كرده را به كادر فني بفرستد‪ ،‬قصد دارند‬ ‫‪75‬‬
‫ورزش‬ ‫فدراسيون را تحت فشار قرار دهند‪.‬‬ ‫فدراسيون در اين زمينه نيز توضيحاتي دارد‪ .‬كفاشيان‬ ‫م ي‌گويد‪« :‬ما مربيان اي راني را معرف��ي كرديم تا ك ي‌روش‬ ‫انتخاب كند‪ ،‬مثال عليرضا منصوريان را هم خودمان معرفي‬ ‫كرديم كه نهايتا سرمربي تيم‌ملي زير ‪22‬سال شد‪ ،‬اما حتما‬ ‫خيلي از مربيان ما ش��ايد نپذيرند دستيار ش��وند كه مثال‬ ‫ك ي‌روش به آنها امر و نهي كند! فرضا من مربي را هم به او‬ ‫تحميل كردم‪ ،‬فردا آن مربي م ي‌خواهد به ك ي‌روش بگويد‬ ‫تو اين كار را بك��ن‪ ،‬او هم بگويد تو اي��ن كار را بكن! با اين‬ ‫شيوه عمال در كادر فني دعوا راه‌انداختم! مگر من م ي‌توانم‬ ‫ميان آنها دعوا بيندازم؟ شما خوش‌اخالق‌ترين مربي اي راني‬ ‫را هم بياور و به او بگو ش��ما س��رمربي‪ ،‬اما فالن مربي هم‬ ‫نماينده من در كادر فني باش��د؛ آيا م ي‌پذيرد؟ اصال قبول‬ ‫نم ي‌كند‪ .‬او بايد سيس��تمش يك‌كاسه باش��د و اين حق‬ ‫طبيعي اوست‪».‬‬ ‫ك ي‌روش خواهد رفت؟ اين س��والي اس��ت كه علي‬ ‫كفاشيان خيلي زود نسبت به آن واكنش نشان داد‪ .‬او تاكيد‬ ‫كرده كه حتي به اين موضوع فكر هم نكرده است‪ .‬چه برسد‬ ‫به اينكه بخواهد شرايط بركناري ك ي‌روش را بررسي كند‪.‬‬ ‫فدراسيون فوتبال حاال قويا شايعه بازگشت به مربياني‬ ‫چون امير قلع ه‌نويي را تكذيب و تاكيد كرده طبق برنامه تا‬ ‫پايان مسابقات انتخابي جام‌جهاني با ك ي‌روش ادامه خواهد‬ ‫داد و ب رايش فرقي نم ي‌كندكه چه نتايجي رقم خواهد خورد‪.‬‬ ‫با اين حساب در مسابقات غرب آسيا نيز سرمربي تيم‌ملي‬ ‫ك ي‌روش خواهد بود‪.‬‬ ‫اما درباره مسابقات غرب آسيا نيز حرف و حديث‌هايي‬ ‫به‌وجود آمده كه انتقادها نس��بت به كفاشيان و ك ي‌روش را‬ ‫شدت بخشيده است‪.‬‬ ‫گفته م ي‌ش��ود علي كفاش��يان به‌دليل نايب‌رئيسي‬ ‫غرب آس��يا تيم‌ملي را ملزم كرده در اي��ن بازي‌ها آن هم با‌‬ ‫تركيب اصلي ش��ركت كند‪ ،‬اما رئيس فدراس��يون فوتبال‬ ‫توپ را به زمين ك ي‌روش م ي‌اندازد و تاكيد م ي‌كند سرمربي‬ ‫تيم‌ملي اينطور خواسته و اختيار با ك ي‌روش بوده است‪ .‬در‬ ‫اين صورت بايد يك بار ديگر ش��اهد تنش ميان باشگاه‌ها‬ ‫با ك ي‌روش باش��يم؛ هرچند فدراسيون فوتبال معتقد است‬ ‫حض��ور در اين بازي‌ها ب��ه بازي‌هاي ليگ لطم��ه‌اي وارد‬ ‫نم ي‌كند‪ ،‬اما تجربه نش��ان داده نم ي‌توان به ادعاهاي اين‬ ‫فدراسيون اعتماد كرد‪.‬‬ ‫ثمره تعطيلي طوالني ليگ شكست مقابل ازبكستان‬ ‫بود‪ ،‬اما اين موضوع باعث نم ي‌ش��ود فدراس��يون فوتبال‬ ‫كم ي‌ به خواس��ته باش��گاه‌ها ني��ز اعتنا كند‪ .‬فدراس��يون‬ ‫همچن��ان از تعطيل ي‌هاي پياپي ليگ اس��تقبال م ي‌كند‪.‬‬ ‫كفاش��يان در اين‌مورد طوري استداللكرده كه به‌طور حتم‬ ‫در روزهاي آينده ش��رايط را ب راي خودش س��خت‌تر خواهد‬ ‫كرد‪« :‬اين اعتقاد كادر فني اس��ت‪ .‬ما با همان برنامه‌اي كه‬ ‫ك ي‌روش داده‪ ،‬تا پايان مس��ابقه‌هاي انتخابي جام‌جهاني‬ ‫پي ش‌ م ي‌روي��م‪ .‬اينهايي ك��ه مدام لي گ‌ لي��گ م ي‌كنند‪،‬‬ ‫بدانند ليگ ب��ا اين برنامه تنظيم‌ش��ده تيم‌ملي‪ ،‬صدمه‌اي‬ ‫نم ي‌خورد و مس��ابقه‌ها در زمان خودش انجام خواهد شد‪.‬‬ ‫ليگ تا آخر ارديبهشت تمام م ي‌شود‪ ،‬جام حذفي را هم كه‬ ‫گذاش��تيم‪ .‬يك جاهايي تاخير م ي‌افتد كه آن هم به خاطر‬ ‫برنامه‌هاي تيم‌ملي اس��ت و بعد از مدتي مس��ابقات از سر‬ ‫گرفته م ي‌شود‪ ».‬در حالي كه برخي مربيان داخلي مترصد‬ ‫نيامدن ك ي‌روش به اي ران هس��تند اين فدراسيون فوتبال‬ ‫است كه قويا از سرمربي پرتغالي تيم‌ملي به‌رغم باخت‌هاي‬ ‫تاريخي ب رابر لبنان و ازبكستان حمايت م ي‌كند‪ .‬هرچه باشد‬ ‫علي كفاشيان نشان داده به مربيان خارجي بيشتر وفادار و‬ ‫معتقد بوده تا مربيان اي راني‪.‬‬ ‫گمانه بركناري كفاش��يان و ك ي‌روش حاال جدي‌تر از‬ ‫قبل به گوش م ي‌رسد‪ ،‬رئيس فدراسيون فوتبال به يكي از‬ ‫پ رالتهاب‌ترين روزهاي كاري‌اش رسيده است‪g .‬‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫‪76‬‬ ‫جاللي‪ :‬حمله به کی‌روش‬ ‫موج درستی نیست‬ ‫وقتی بستر موفقیت فراهم نیست فرگوسن هم ناکام می‌شود‬ ‫در حالی که مربیان داخلی به‌دنبال باخت تیم‌ملی برابر ازبکستان‪ ،‬کی‌روش را سخت مورد انتقاد قرار می‌دهند‪،‬‬ ‫این مجید جاللی است که سعی می‌کند به دور از هیجان و احساس درباره عملکرد این مربی قضاوت کند‪ .‬گفت‌وگوی‬ ‫مثلث با مربی علم‌گرای فوتبال ایران را می‌خوانید‪.‬‬ ‫آقای جاللی! فوتبال ما دوب�اره روی نوار ناکامی‬ ‫‌قرار گرفته است‪.‬‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬متاس��فانه همینطور اس��ت‪ .‬البت��ه همه ما‬ ‫مقصریم‪ .‬بارها این شرایط را تجربه کرده‌ایم و همیشه هم‬ ‫دم دستی‌ترین راه را برگزیده‌ایم‪.‬‬ ‫چه راهی؟‬ ‫‪ l‬گش��تن دنب��ال مقصر‪ .‬همیش��ه دنب��ال مقصر‬ ‫می‌گردیم‪ .‬ح��اال هم هم��ه انتقادها را متوجه فدراس��یون‬ ‫فوتبال و س��رمربی تیم‌ملی کرده‌ایم‪ .‬این دور باطلی است‪.‬‬ ‫من به اینگونه قضاوت‌ها اصال قائل نیستم‪.‬‬ ‫اما این فدراسیون هم مقصر بوده است‪ .‬مقصری‬ ‫که درباره ناکامی‌هایش نه‌تنها پاسخگو نیست‪،‬‬ ‫بلکه طلبکارانه نیز سخن می‌گوید‪ .‬قبول ندارید؟‬ ‫‪ l‬من قصد ندارم از کس��ی دفاع کن��م‪ ،‬به همین‬ ‫اندازه نیز قصد ندارم احساساتی قضاوت کنم‪ .‬من می‌گویم‬ ‫مش��کل فوتبال ما ریشه‌ای اس��ت‪ .‬ما برای حل مشکالت‬ ‫و بحران فوتبال چه می‌کنیم؟ االن من به ش��ما می‌گویم‪.‬‬ ‫همیشه مش��کالتی را شناس��ایی می‌کنیم؛ مشکالتی که‬ ‫در سطح قرار دارند و اساسا حل آنها به برون‌رفت از بحران‬ ‫نمی‌انجامد‪ .‬وقتی این مشکالت را تیک می‌زنیم و هیاهو به‬ ‫راه می‌اندازیم‪ ،‬با خود می‌گوییم خب مقصر‌ها پیدا شده‌اند‪،‬‬ ‫همین‪ .‬یعنی در همین مرحله متوقف می‌شویم‪ .‬اشکاالت را‬ ‫تیک می‌زنیم و باز دوباره فوتبال مان به روز مرگي می‌افتد‪.‬‬ ‫این روزمرگی چه تبعاتی دارد؟‬ ‫‪ l‬مهم‌ترین تبعات آن‪ ،‬این است که هم خودمان را‬ ‫سرگردان می‌کنیم و هم جامعه‌ای که به فوتبال عالقه‌مند‬ ‫است‪ ،‬اما در حسرت رسیدن به موفقیت می‌سوزيم‪.‬‬ ‫چرا این اتفاق رخ می‌دهد؟‬ ‫‪ l‬اين از س��وال‌های ما ش��روع می‌ش��ود‪ .‬از طرح‬ ‫مساله‌ای که اساسی نیست‪ .‬عمیق نیست‪ .‬به‌عنوان مثال ما‬ ‫همیشه از خودمان می‌پرسیم علت ناکامی‌های اخیر فوتبال‬ ‫ایران چیست؟ خب این سوال اشتباه است‪ .‬چون ما ‪ 40‬سال‬ ‫است که ناکام بوده‌ایم نه سه یا چهار سال‪ 40 .‬سال است که‬ ‫در رده جوانان موفق نبوده‌ایم‪ 40 .‬سال است که تیم امید ما‬ ‫به المپیک نرفته است‪.‬‬ ‫اما ریشه‌یابی مشکالت ‪ 40‬ساله نیازمند اراده‌ای‬ ‫ملی اس�ت که بس�یاری از نهادها بای�د پای کار‬ ‫بیایند؛ قبول دارید؟‬ ‫‪ l‬دقیقا همینطور است‪ ،‬اما واقعیت این است که ما‬ ‫برای رسیدن به موفقیت چاره‌ای جز این نداریم‪ .‬باید قبول‬ ‫کنیم که دکترینی که برای فوتبال ما طراحی شده‪ ،‬دکترین‬ ‫شکست‌خورده‌ای اس��ت و اگر به فکر نباشیم وضعیت‌مان‬ ‫هر سال بدتر هم خواهد شد‪.‬‬ ‫در این بین عده‌ای به‌طور مرت�ب از تغییر مربی‬ ‫یا ایجاد تغییرات در مدیریت فدراسیون فوتبال‬ ‫سخن می‌گویند‪ ،‬نظر شما چیست؟‬ ‫‪ l‬تغییر مرب��ی و تغییر رئیس فدراس��یون فوتبال‬ ‫راه‌حل مناسبی نیس��ت‪ .‬خب این راهی اس��ت که ما بارها‬ ‫و باره��ا آن را آزموده‌ایم‪ ،‬اما به جایی نرس��یده‌ایم‪ .‬اگر این‬ ‫راه و روش کارگر بود تا به حال از آن س��ود برده بودیم‪ .‬اما‬ ‫اینطور نیست‪ .‬اگر با این روش ادامه بدهیم و به تصمیمات‬ ‫احساسی روی بیاوریم‪ ،‬آینده امیدوارکننده‌ای نیز در انتظار‬ ‫ما نخواهد بود‪.‬‬ ‫از حرف‌های شما اینطور برداشت می‌شود که ما‬ ‫باید آینده‌نگری کنیم و از رسیدن به موفقیت‌های‬ ‫مقطع�ی بگذریم‪ .‬در ای�ن صورت ب�ا مردمی که‬ ‫جام‌جهانی می‌خواهند چه باید کرد؟ چگونه باید‬ ‫انتظارات آنها را برآورده کنیم؟‬ ‫‪ l‬فدراسیون فوتبال با دو نوع مخاطب روبه‌روست‪.‬‬ ‫مخاطبان خاص افرادی هستند که مشکالت بنیادی فوتبال‬ ‫را می‌شناسند و می‌دانند مشکل ما تغییر مربی نیست‪ .‬این‬ ‫افراد به خوبی می‌دانند باالترین رقم‌ها نیز ضامن رس��یدن‬ ‫به موفقیت نیست‪ .‬من بارها این جمله را گفته‌ام که فوتبال‬ ‫راه‌های رسیدن به پیشرفت را به ما نشان داده‪ ،‬اما همیشه‬ ‫بدترین راه‌ها را انتخاب کرده‌ایم‪ .‬از طرف دیگر فدراسیون‬ ‫فوتبال با مخاطب��ان ع��ام س��ر و کار دارد‪ .‬مخاطبانی که‬ ‫فدراسیون برای آرام کردن آنها اکثرا تصمیمات عجوالنه‌ای‬ ‫اتخاذ کرده است‪ .‬در این صورت ما نه‌تنها به این مخاطبان‬ ‫احترام نگذاشته‌ایم‪ ،‬بلکه از احساسات آنها سوءاستفاده هم‬ ‫کرده‌ایم‪ .‬یک بار مربی خارجی را با مربی داخلی و بار دیگر‬ ‫مربی داخلی را با خارجی عوض کرده‌ای��م‪‌،‬بی خبر از آنکه‬ ‫اصال مشکل فوتبال ما این تغییرات نیست‪.‬‬ ‫پس مشکل اصلی چیست؟‬ ‫‪ l‬مش��کل اصل��ی این اس��ت ک��ه م��ا دکترین‬ ‫شکس��ت‌خورده فوتبال ایران را همچنان پیاده می‌کنیم و‬ ‫به تفکرات س��طحی‌مان پایبند هستیم‪ ،‬در صورتی که باید‬ ‫دست به بومی‌سازی بزنیم‪.‬‬ ‫منظورتان از بومی‌سازی چیست؟‬ ‫‪ l‬فیفا نقشه راه را به ما نشان داده است‪ .‬هر کشوری‬ ‫باتوجه به امکانات و ظرفیت‌هایی که در اختیار دارد می‌تواند‬ ‫راه‌هایی را برای رسیدن به موفقیت تجربه کند‪.‬‬ ‫در فوتبال ما این راه‌ها تجربه شده است؟‬ ‫‪ l‬هیچ‌وقت ظرفیت‌ها را شناس��ایی نکرده‌ایم‪ ،‬چه‬ ‫برسد به اینکه بخواهیم از این ظرفیت‌ها در راستای تغییرات‬ ‫مثبت در فوتبال‌مان بهره‌برداری کنیم‪ .‬به این فدراس��یون‬ ‫هم ربطی ندارد‪ .‬چند دهه است که همینطور پیش رفته‌ایم و‬ ‫بعید می‌دانم اتفاق خاصی هم رخ دهد که مثال تغییر روش‬ ‫بدهیم‪ .‬چون هیچ‌کدام از ناکامی‌ها در سال‌های اخیر باعث‬ ‫نشده دکترین فوتبال ایران را تغییر بدهیم‪.‬‬ ‫در هیچ فدراس�یونی ای�ن روش تجربه نش�ده‬ ‫است؟‬ ‫‪ l‬در مقطعی کوتاه در فدراس��یون‌هاي گذشته ما‬ ‫به سمت ایجاد تحول در فوتبال پیش رفتیم‪ ،‬اما این روش‬ ‫ناتمام ماند و ما متوقف شدیم‪.‬‬
‫فوتبال ايران‬ ‫همچنان روي‬ ‫نوار ناكامي گام‬ ‫برم ي‌دارد‪ .‬در‬ ‫چنين اوضاعي‬ ‫بعض ي‌ها باز هم‬ ‫همان راه حل‬ ‫هميشگي را‬ ‫پيشنهاد م ي‌كنند؛‬ ‫تغيير رئيس‬ ‫فدراسيون فوتبال‬ ‫و سرمربي تيم‬ ‫ملي!‬ ‫ورزش‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬همین‌طور است‪ .‬یادم می‌آید تقریبا ‪ 20‬سال‬ ‫پیش رئیس کمیته ملی المپیک که وزیر معادن هم بود در‬ ‫جلسه‌ای به ما گفت که چقدر پول بدهیم تیم امید قهرمان‬ ‫جهان شود؟ من همان موقع هم گفتم که این دیدگاه نه‌تنها‬ ‫سطحی اس��ت‪ ،‬بلکه مخرب اس��ت‪ .‬این دیدگاه هنوز هم‬ ‫وجود دارد‪.‬‬ ‫ما فکر می‌کنیم با پ��ول و صرف هزینه‌های بس��یار‬ ‫نجومی‌می‌توانیم این فوتبال را نجات بدهیم‪ ،‬در صورتی که‬ ‫فوتبال ما بیش��تر از پول به طرح و برنامه نیاز دارد‪ .‬خب اگر‬ ‫اینطور است شما بروید ‪ 20‬میلیون دالر به فرگوسن بدهید و‬ ‫این شرط را با او مطرح کنید‪ .‬به‌طور حتم اتفاقی رخ نمی‌دهد‪.‬‬ ‫تا وقتی که مشکالت اساسی‌مان را شناسایی و حل نکنیم‬ ‫حتی با بزرگترین مربیان دنیا هم به جایی نمی‌رسیم‪.‬‬ ‫نظر شما در مورد کی‌روش چیست؟‬ ‫‪ l‬کی‌روش مربی بزرگ و کارآمدي است‪ ،‬اما کار‬ ‫مفیدی نیس��ت که االن درباره‌اش صحب��ت کنم‪‌.‬ترجیح‬ ‫می‌دهم در جلس��ه با مس��ئوالن درباره ک��ی‌روش حرف‬ ‫بزنم و البته حرف‌های زی��ادی هم برای گفتن دارم‪ ،‬اما اگر‬ ‫انتقاداتی دارم‌ترجیح می‌دهم آنها را در جلسات بسته‌تری‬ ‫مطرح کنم تا اینکه با موجی که بعضی‌ها علیه کی‌روش به‬ ‫راه انداخته‌اند همراهی کنم‪ .‬این منطقی نیست‪ .‬موج انتقاد‬ ‫از کی‌روش منطقی نیست؛ در واقع حمله به کی‌روش موج‬ ‫درستی نیست‪.‬‬ ‫چه افرادی این موج را به راه می‌اندازند؟‬ ‫‪ l‬به نظر من شبکه‌های س��ودجو در فوتبال ایران‬ ‫روز ب��ه روز فربه‌تر می‌ش��وند‪ .‬آنها مترص��د فرصت‌هایی‬ ‫‪ l‬کی‌روش مربی خوبی است‪ ،‬اما من فکر می‌کنم‬ ‫در فوتبال ما بس��تر برای موفقیت هیچ مربی مهیا نیست‪.‬‬ ‫حاال مربی می‌خواهد داخلی باش��د یا خارجی‪ .‬وقتی بستر‬ ‫‪ l‬اگر از همین االن برنامه‌ریزی کنیم که تغییرات‬ ‫اساس��ی در فوتبال‌مان ایج��اد کنیم‪ ،‬دو س��ال دیگر تازه‬ ‫نشانه‌هایی از پیشرفت را خواهیم داد‪g .‬‬ ‫در چنین شرایطی فدراس�یون چگونه باید رفتار‬ ‫کند؟‬ ‫‪ l‬باید واقعیت‌ه��ا را به مردم بگوین��د‪ .‬صادقانه و‬ ‫شفاف درباره تیم‌های ملی حرف بزنند و از فرافکنی و توجیه‬ ‫بپرهیزند‪ ،‬همین‪.‬‬ ‫درباره کی‌روش نظری ندارید؟‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫به نظر می‌رس�د دیدگاهی وج�ود دارد که باعث‬ ‫ش�ده فوتبال م�ا س�ال‌های متوالی درج�ا بزند‪،‬‬ ‫درست است؟‬ ‫هستند که از احساس��اتی شدن فضا سوءاس��تفاده کنند و‬ ‫به مطامع خودشان برس��ند‪ .‬ش��اید در مقاطعی یک مربی‬ ‫را خودش��ان آورده باش��ند‪ ،‬اما وقتی می‌بینند جو علیه آن‬ ‫مربی اس��ت حتی به آن مربی نیز وفادار نمی‌مانند و سراغ‬ ‫گزینه‌های دیگری می‌روند که افکار عمومی با آنها قرابت‬ ‫دارد‪ .‬این کار آنها نوعی پیش‌دستی است‪ .‬اینها همان‌هایی‬ ‫هستند که اصال عالقه‌مند نیس��تند فضای فوتبال منطقی‬ ‫پیش برود‪.‬‬ ‫موفقیت مهیا نیس��ت‪ ،‬چه کی‌روش سرمربی تیم‌ملی باشد‬ ‫چه هر فرد دیگری‪ ،‬هیچ فرقی نمی‌کند‪ .‬شما به لیگ نگاه‬ ‫کنید‪ .‬خروجی لیگ ما چیس��ت؟ آیا از لحاظ فنی این لیگ‬ ‫پیشرفتی داشته؟ مثالی می‌زنم‪.‬‬ ‫شما به فوتبال تیکی تاکا بیندیش��ید‪ .‬شاید فکر کنید‬ ‫چند س��ال اس��ت که این فوتبال به وجود آمده و توس��ط‬ ‫گواردیوال طراحی شده اس��ت‪ ،‬در حالی که گواردیوال خود‬ ‫یکی از محصوالت این طرح ‪ 15‬س��اله بود‪15 .‬سال پیش‬ ‫بارسا فوتبال تیکی‌تاکا را طراحی کرد‪ .‬مراحل آن را عملیاتی‬ ‫کرد و طوری پیش رفت ک��ه بهترین‌های فوتب��ال دنیا از‬ ‫دل همین برنامه‪ ،‬خود را نش��ان دادند‪ .‬ت��ا جایی که وقتی‬ ‫گواردیوال رفت دستیارش چیزي کمتر از او نشان نداد و این‬ ‫تیم هنوز روی نوار موفقیت است‪.‬‬ ‫فوتبال ایران از چه زمانی باید شروع کند؟‬ ‫ما همیشه از خودمان می‌پرسیم علت ناکامی‌های اخیر‬ ‫فوتبال ایران چیست؟ خب این سوال اشتباه است‪ .‬چون‬ ‫ما ‪ 40‬سال است که ناکام بوده‌ایم نه سه یا چهار سال‪40 .‬‬ ‫سال است که در رده جوانان موفق نبوده‌ایم‪ 40 .‬سال است‬ ‫که تیم امید ما به المپیک نرفته است‬ ‫‪77‬‬
‫امام‌حسی ن‌(ع) و قیام ایشان است که توسط آیت‏اهلل العظم ی‌‬ ‫سید‌‌صادق روحانی به آنها پاسخ داده شده است‪.‬‬ ‫ایش��ان در بخش اول و دوم کتاب به سواالتی درباره‬ ‫اهداف قیام امام حسین(ع)‪ ،‬علت ش��هادت امام‪ ،‬علم اماماز‬ ‫سرنوش��ت‪ ،‬علت صلح امام حس��ن(ع)‪ ،‬عدم صل��ح امام با‬ ‫یزید‪ ،‬نقش امام در جنب ش‏های آزادی‪‎‬بخش و اصالح‪‎‬طلب‪،‬‬ ‫ریشه‏های استب داد در فرهنگ و ذهنیت مسلمانان‪ ،‬چگونگی‬ ‫احیای تعالیم اسالمی در غرب‪ ،‬و در بخش‌های سوم و چهارم‬ ‫به سواالتی درباره پرتاب کردن خون علی‌‌اصغر(ع) به آسمان‪،‬‬ ‫علت ممانعت حضرت از مشارکت زنان در جهاد‪ ،‬قیام مختار‪،‬‬ ‫نقش حضرت زینب(س) در قیام عاشورا‪ ،‬ارتباط سوره فجر و‬ ‫امام حسین(ع)‪ ،‬مقام حضرت عباس(ع) و حضرت زینب(س)‪،‬‬ ‫سرگذش��ت حضرت رقیه(س) در حادثه عاشورا‪ ،‬ثواب زیارت‬ ‫امام حسین(ع) و‪ ...‬پاسخ داده‌اند‪.‬‬ ‫فرهنگ حماسه‬ ‫معرفی کتاب در مورد عاشورا‬ ‫ديـــدار‬ ‫عاش��ورا یک روز اس��ت‪ ،‬ام��ا روزی به گس��تره تمام‬ ‫دوران‌ها‪...‬آن روز تبدیل به فرهنگی شد که م ی‌تواند بر تمام‬ ‫زندگی‪ ،‬برتمام آداب و رسوم اثر بگذارد‪ ...‬تاثیر این فرهنگ تا‬ ‫آنجاست که هیچ مق وله‌ای نیست که بتوان یافت که فرهنگ‬ ‫حسینی در آن اثر نگذاش��ته باش��د‪ ...‬در طول این سال‌ها‬ ‫کتاب‌های ارزش��مند فراوانی به چاپ رسیده که م ی‌تواند به‬ ‫شناخت این فرهنگ بیشتر و بهتر‬ ‫یاری کند‪ ...‬از خیل این کتاب‌های‬ ‫سترگ و وزین چند کتاب را انتخاب‬ ‫کرده‌ایم‪...‬‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫حماس�ه حس�ینی اث�ر‬ ‫شهید مطهری‬ ‫حماسه‌حسین ی‌نام مجموعه‬ ‫کتاب دوجلدی (و سابقا سه‌جلدی)‬ ‫اس��ت از مرتض��ی مطه��ری‪،‬‬ ‫مشتمل بر تمامی س��خنران ی‌ها‬ ‫و یادداش��ت‌های او پیرام��ون‬ ‫واقعه کرب�لا و تحریفات تاریخی‬ ‫صورت‌گرفت��ه در نق��ل آن‪ .‬بنابر‬ ‫مقدمه خود کتاب‪ ،‬به قلم «شورای‬ ‫نظارت بر نش��ر آثار اس��تاد شهید‬ ‫مطهری» مجموع��ه مزبور پس از‬ ‫درگذش��ت آقای مطهری به چاپ‬ ‫رس��ید‪ .‬در مجموعه س��ه‌جلدی‪،‬‬ ‫جلده��ای اول و دوم ش��امل‬ ‫س��خنران ی‌های آق��ای مطهری و‬ ‫جلد سوم ش��امل یادداشت‌های او‬ ‫درباره واقعه کربال بوده که به نقل‬ ‫از مقدمه کتاب (چاپ س��ی‌ام) آن‬ ‫مجموعه نقایصی جزئی از جمل��ه حروفچینی ناهماهنگ‬ ‫داش��ت که در مجموعه جدی��د رفع ش��ده و دقت‌های الزم‬ ‫از قبیل عالمت‌گ��ذاری دس��توری و اموری ک��ه مربوط به‬ ‫زیبایی کتاب م ی‌شود اعمال شده‪ .‬همچنین مطالب کتاب‬ ‫تیترگذاری و فهرست آن مفصل شده و سخنران ی‌ها مجددا با‬ ‫دقت بیشتری از نوار استخراج و تنظیم گردیده است‪.‬‬ ‫عاش�ورا و قی�ام ام�ام حس�ین(ع) اث�ر‬ ‫هلل روحانی‬ ‫آیت‌ا ‌‬ ‫این کت��اب مجموعه غن��ی از پرس��ش‌هایی درباره‬ ‫‪78‬‬ ‫فرهنگ عاشورا اثر جواد محدثى‬ ‫فرهنگ عاشورا شامل اطالعاتی مختصر و مستند و‬ ‫به ترتیب حروف الفباس��ت‪ .‬هدف از تدوین این فرهنگنامه‬ ‫آن اس��ت که یک مجموعه یک‌جلدی‪ ،‬فشرده‪ ،‬در دسترس‬ ‫و کاربردی حاوی الزم‌ترین دانستن ی‌ها پی رامون موضوعاتی‬ ‫که به نهضت جاوید امام حس��ین(ع)‪ ،‬چ��ه در عصر حادثه‬ ‫چه در زمان‌های پ��س از آن تا امروز مربوط م ی‌ش��ود‪ ،‬ارائه‬ ‫ش��ود‪ .‬نکته جالب درباره کتاب این است که برخالف دیگر‬ ‫فرهنگ‌های موجود در زمینه‌های مختلف که معموال فقط‬ ‫ابزار کار نویسندگان و پژوهشگران جدی است‪ ،‬این فرهنگ‬ ‫به‌راحتی م ی‌تواند از س��وی یک خواننده ع��ادی هم مورد‬ ‫خوانش قرار بگیرد‪.‬‬ ‫فلسفه عاشورا اثر بخشعلی قنبری‬ ‫کتاب فلسفه عاش��ورا از دیدگاه اندیش��مندان جهان‬ ‫اس�لام از آن جهت ش��ایان توجه اس��ت که حاوی نظ رات‬ ‫مختلف و رویکرده��ای متعدد اندیش��مندان در مورد قیام‬ ‫عاشورا است‪.‬‬ ‫نویس��نده این کتاب به این باور رسیده است که ب رای‬ ‫جوابگویی به نیازهای علمی‪ ،‬معنوی و روحی همه اقش��ار‬ ‫جامعه و ارائه نگرش��ی همه‌جانب��ه از حادثه عاش��ورا باید‬ ‫رویکرده��ای مختلف را در یکج��ا بررس��ی و ارزیابی کرد‪.‬‬ ‫البته ذکر این نکته ضروری است که مولف در بعضی موارد‬ ‫به‌دلیل وجود تناقض پنهانی نظری��ات و ب رای جلوگیری از‬ ‫استفاده‌های نادرست‪ ،‬ناچار به نقد آنها نیز پرداخته است‪.‬‬ ‫لهوف اثر ابن‌طاووس‬ ‫کتاب «اللهوف على قتلى الطف��وف‏» که به لهوف‬ ‫ش��هرت دارد‪ ،‬از جمله آثار مشهور س��ی د‌ابن طاووس حلى‬ ‫(م‪ 664‬ه) در موضوع زندگانى و ش��هادت امام حس��ین(ع)‬ ‫اس��ت‪ .‬از آنجا که وى این کتاب را ب راى مس��افران و زائران‬ ‫حضرت سیدالشهدا نوش��ته‪ ،‬بنای آن بر اختصار است و به‬ ‫همین جهت‪ ،‬سلسله اسناد روایات حذف شده و تنها آخرین‬ ‫راوى یا منبع روایت ذکر شده است‏‪.‬‬ ‫این کتاب‪ ،‬به وس��یله انتشارات جهان ته ران‪ ،‬در یک‬ ‫جلد به زبان عربی چاپ و منتشر ش��ده است‪ .‬این کتاب به‬ ‫وسیله مرحوم شیخ فارس حسون تحقیق و به چاپ رسیده‬ ‫است و همچنین چند بار این کتاب به فارس ی‌ ترجمه شده‬ ‫است؛ از جمله‌ترجمه س��ی د‌محمد صحفی قمی‪ ،‬علیرضا‬ ‫رجال ی‌ته رانی و عباس عزیزی‪.‬‬ ‫روایت دلتنگی اثر سیدمهدی شجاعی‬ ‫یکی از نویس��ندگانی که حضور پررنگ��ی در عرصه‬ ‫ادبیات عاش��ورایی دارد‪ ،‬س��یدمهدی ش��جاعی اس��ت‪ .‬او‬ ‫به‌خصوص در کتاب «از دیار حبیب» به شخصیت حبیب‬ ‫ابن مظاهر با نثری ش��اع رانه م ی‌پردازد و با بیانی احساسی‬ ‫به مرثی ه‌سرایی درباره هر کدام از شخصی ت‌های حاضر در‬ ‫عرصه عاشورا م ی‌پردازد‪.‬‬ ‫این کت��اب روایتی س��اده و صمیم��ی‌از چگونگی‬ ‫پیوستن حبی ب‌ابن مظاهر به سپاه امام حسین(ع) و شرحی‬ ‫از شهادت اوست‪.‬‬ ‫از دی��ار حبی��ب‪ ،‬روای��ت‬ ‫پایمردی پیرمردی عاش��ق در راه‬ ‫امامی‌ص��ادق‪ ،‬رنج‌نامه‌ای از دل‬ ‫خسته و تنهای حبیب و بازگویی‬ ‫تنهای ی‌های امام حسین(ع) است‪.‬‬ ‫این نوش��تار‪ ،‬مقتلی جانس��وز از‬ ‫حبیب حسین؛ حبی ب‌ابن‌مظاهر‬ ‫را در ‪ 10‬نگاه و روایت عاشقانه به‬ ‫تصویر م ی‌کشد و حرف‌های قلب‬ ‫خسته و شرحه‌شرحه حبیب را در‬ ‫آینه واژگان ش��رح م ی‌دهد‪« .‬پدر‪،‬‬ ‫عشق و پسر» دیگر کتابی است‬ ‫که در آن س��یدمهدی ش��جاعی‬ ‫نگاهی دیگر به کربالی حس��ین‬ ‫دارد‪.‬‬ ‫پژوهش�ی ت�ازه پیرامون‬ ‫قیام حس�ین(ع) اث�ر دکتر‬ ‫سیدجعفر شهیدی‬ ‫ای��ن کت��اب‪ ،‬با ش��یوه‌ای‬ ‫تحلیلی م ی‌کوشد علل و عوامل‬ ‫پیدای��ش حادث��ه عاش��ورا را در‬ ‫الب��ه‌الی گزارش‌ه��ای تاریخی‬ ‫برخي پژوهش‌ها بررسی کند‪.‬‬ ‫از مهمترین عناوین این نوش��تار م ی‌توان بررس��ی‬ ‫اوضاع سیاس��ی و اقتص��ادی و بافت قوم ی‌ن��ژاد عرب و‬ ‫تضادهای دو تیره بزرگ عدنانی و قحطانی و شعب آن از‬ ‫قبل از اسالم تا س��ال ‪ 61‬هجری قمری و ادامه تنش‌های‬ ‫قومی‌پس از سال ‪، 61‬آثار ظهور اس�لام در جزیره‌العرب‬ ‫و خارج آن‪ ،‬رواج شبهات کالمی‪ ،‬بر اثر نفوذ فرهنگ‌های‬ ‫فلس��فی و کالمی‌بالد مفتوحه و رقاب��ت مراکز قدرت در‬ ‫پنج ش��هر مهم آن روز يعني مکه‪ ،‬مدینه‪ ،‬بصره‪ ،‬کوفه و‬ ‫دمشق را نام برد‪g .‬‬
‫مکتوب‬ ‫کوثرکربال‬ ‫نمایشگاه‬ ‫نسخ تعزیه‬ ‫ی عبداهلل واعظ جوادی‌آملی از س��وی‬ ‫کتاب «کوث��ر کربال» اثر آیت‌اهلل العظم�� ‌‬ ‫نشر «اس��را» قم روانه بازار کتاب ش��د‪ .‬کتاب «کوثر کربال» در س��ه فصل با محتوای‬ ‫«رسالت‌های معرفت کربال»‪ «‌ ،‬رسالت‌های عملی یا اجرایی کربال» و «بالنوشان کربال‬ ‫یا مقتل» به رشته تحریر درآمده است‪ .‬این کتاب به مباحث و رویدادهای کربال توجه دارد و‬ ‫نویسنده اثر معتقد است که «جریان نهضت کربال نه ب رای رهیافت به منطقه امتناع است‬ ‫و نه اکتفا به هجرت صغ را و جهاد اصغر یا بسنده کردن به هجرت وسطا و جهاد اوسط‬ ‫است‪ ،‬بلکه کوشش ب رای پیروزی بر هجرت کب را و جهاد اکبر است که در این هدف واال‬ ‫حضرت حسین بن‌علی(ع) کاملا کامیاب شد‪ .‬چنین امام همامی‌چنان سیدالشهداي‬ ‫جامع جهان صغیر و کبیر مس��جود ملک عقل و قبله ملک و ملکوت و مطاف نسوط‬ ‫و جبروت مکانی است‪ ».‬نخس��تین چاپ کتاب «کوثر کربال» به قلم آیت‌اهلل العظم ی‌‬ ‫عبداهلل واعظ‌جوادی آملی با شمارگان سه هزار نسخه‪ 376 ،‬صفحه و به بهای ‪ 85‬هزار‬ ‫ریال از سوی نشر «اسرا» قم روانه بازار نشر شد‪g .‬‬ ‫همزمان با ایام عزاداری س��االر شهیدان امام‌حس��ین علی ه‌الس�لام و دهه اول ماه محرم‬ ‫نمایشگاه نسخ نفیس تعزیه در گالری شماره دو فرهنگس رای نیاوران ته ران گشایش یافت‪ .‬اجرای‬ ‫آیین تعزیه از روز اول محرم با حضور تعزیه‌خوانان شهرس��تان خوانسار در فرهنگس رای نیاوران‬ ‫ته ران آغاز شده و در همین حال نمایشگاه نسخ نفیس تعزیه خوانسار نیز روز یکشنبه ‪ 28‬آبان در‬ ‫سومین روز ماه محرم گشایش یافت‪.‬‬ ‫در این نمایش��گاه بخشی از مجموعه نس��خ جمع‌آوری شده توس��ط علی یحیایی‪ ،‬مدیر‬ ‫انجمن تعزیه شهرستان خوانس��ار به نمایش گذاشته شده اس��ت‪ .‬قدمت این نسخ بین ‪ 120‬تا‬ ‫‪ 200‬سال است‪ .‬هنر خوشنویسی نس��خ تعزیه از قدمت زیادی در منطقه خوانسار برخوردار است‬ ‫و تعزیه‌خوانان قدیمی‌این شهرستان نسخه‌های ارزشمند و زیبایی در طول دو قرن اخیر از خود‬ ‫بر جای گذاشته‌اند‪.‬‬ ‫کوچک‌ترین نسخه نفیس این نمایشگاه به‌عرض یک سانتیمتر و طول شش سانتیمتر‬ ‫به نمایش گذاشته شده که یکی از نس��خه‌های نفیس و کم‌نظیر در نوع خود به شمار م ی‌رود‪.‬‬ ‫عالقه‌مندان م ی‌توانند تا پنجم آذرماه ساعت ‪ 10‬تا ‪ 19‬در گالری شماره دو فرهنگس رای نیاوران از‬ ‫این نمایشگاه بازدید به عمل آورند‪g .‬‬ ‫اجرای نمایش «طوفان» به نویسندگی سیدحسین فدای ی‌حسین و کارگردانی آرش دادگر‬ ‫در تاالر قشقایی مجموعه تئاترش��هر از دهم آبان ماه آغاز ش��ده و تا ‪ 10‬آذر ادامه خواهد داشت‪.‬‬ ‫«طوفان» درباره سفر مسلم بن‌عقیل به‌کوفه است که در راه دچار یک طوفان م ی‌شود و دو تن از‬ ‫همراهانش کشته م ی‌شوند‪ .‬مسلم آینده را پیشاپیش در طوفان م ی‌بیند و ایمان پیدا م ی‌کند که‬ ‫باید حتما خود را به کوفه برساند‪ .‬سیدحسین فدای ی‌حسین در «طوفان» با نگاهی تقریبا متفاوت‬ ‫ماموریت مسلم بن‌عقیل را روایت م ی‌کند‪ .‬بر خالف آنکه ما همواره مسلم را از بیرون دیده‌ایم‪ ،‬این‬ ‫روایت در تالش است تا با طرح یک سوال و چندین برداشت در درون مسلم دنیایی از ذهنی ت‌ها را‬ ‫به نمایش بگذارد که خود مسلم آن را ب رای مخاطب تعریف م ی‌کند‪ .‬در واقع نوع نگاه نمایشنامه‬ ‫به موضوع‪ ،‬نخستین مساله‌ای اس��ت که «طوفان» را در گروه آثار مذهبی با رویکردهای جدید‬ ‫اجرایی قرار م ی‌دهد‪ .‬خوب‌ها و بدها در جریان وقایعی که حول و حوش ماموریت و اعزام مسلم‬ ‫به کوفه رخ م ی‌دهند‪ ،‬در روایت «طوفان» م ی‌آیند و م ی‌روند تا دنیایی‌ترسیم شود که در آن یکی‬ ‫از وفادارترین یاران امام‌حسی ن‌(ع) در بحران ی‌ترین شرایط حادثه مبارزه با ظلم نشان داده شود‪ .‬در‬ ‫واقع نمایش قصد دارد طوفانی را نشان دهد که حاصل سوال‌ها و قوانین اجتماعی و ارزش‌های‬ ‫انس��انی و مذهبی درون قهرمان آن اس��ت‪ .‬از بازیگران «طوفان» م ی‌توان از یعقوب صباحی‪،‬‬ ‫مه ران امام‌بخش‪ ،‬امین طباطبایی‪ ،‬کامبیز امینی‪ ،‬مجید امیری‪ ،‬آرش دادگر‪ ،‬گیتی قاسمی‪ ،‬عمار‬ ‫عاشوری‪ ،‬مه راب رستمی‪ ،‬احسان ناجی و رسول مکوندی نام برد‪g .‬‬ ‫سفرشهادت‬ ‫نمایش‬ ‫کریمی‪ ،‬کارگردان فیلم سینمایی «سوت پایان» جایزه اول بخش مسابقه‬ ‫‌‌‬ ‫نیکی‬ ‫شصت و یکمین دوره جشنواره بی ن‌المللی فیلم مانهایم آلمان را از آن خود کرد‪.‬‬ ‫نیکی کریمی‌‌ که با این فیلم در بخش مسابقه ش��صت‌ویکمین دوره جشنواره‬ ‫بی ن‌المللی فیلم مانهایم آلمان حضور داشت‪ ،‬توانست جایزه اول این جشنواره را به‌دست‬ ‫تو‌یکمین دوره این جشنواره که از ‪ 20‬آبان ماه جاری (‪ ۱۰‬نوامبر‬ ‫آورد‪ .‬هیات داوران شص ‌‬ ‫‪ )2012‬آغاز به کار کرده بود با اعالم ب رندگان به کار خود پایان دادند‪ .‬در بیانیه هیات داوران‬ ‫آمده است‪« :‬س��وت پایان» با قدرت در بیان تصویری س��ینمایی به زیبایی انسانیت و‬ ‫کمک به همنوع را به ما نشان م ی‌دهد‪ .‬کشمکش��ی که تا پایان ما را با خود م ی‌کشاند‬ ‫و فیلمساز به ما خاطرنشان م ی‌س��ازد که ب رای سعادتمندشدن ابتدا باید به فکر کمک‬ ‫به دیگران و همنوعان خود باشیم‪« .‬سوت پایان» که س��ال پیش در جشنواره پوسان‬ ‫کره‌جنوبی ب رای اولین بار به نمایش درآمده بود در جشنواره فیلم وزول فرانسه هم موفق‬ ‫کریمی عالوه بر کارگردانی و نویسندگی‪ ،‬بازیگری‬ ‫‌‌‬ ‫به دریافت سه جایزه شده بود‪ .‬نیکی‬ ‫و تهی ه‌کنندگی این فیلم را هم برعهده داشته است‪ .‬در «سوت پایان» شهاب حسینی و‬ ‫هستی مهدوی‌فر به ایفای نقش پرداخته‌اند‪g .‬‬ ‫یاد‌بود‬ ‫نویسنده مشهور روسی درگذشت‬ ‫بوریس استروگاس��کی‪ ،‬از مش��هورترین نویس��ندگان آثار علمی‪‌-‬تخیلی روسیه در‬ ‫‪‌79‬سالگی دار فانی را وداع گفت‪.‬‬ ‫بوریس استروگاسکی در شهر زادگاهش سن پترزبورگ چشم از جهان فروبست‪ .‬در پی‬ ‫درگذشت وی‪ ،‬دیمیتری مدودف‪ ،‬نخس ت‌وزیر روسیه مرگ این نویسنده موفق را ضایع ه‌ای‬ ‫غیر قابل جب ران ب رای ادبیات روسیه دانست‪ .‬بوریس استروگاسکی ب رادر آرکادی استروگاسکی‬ ‫(‪ )1991 – 1925‬در ‪ 14‬آوریل ‪ 1933‬متولد ش��د‪ .‬این دو ب رادر جزو نویسندگان مشهور سبک‬ ‫هفتمین جلد از مجموعه «در قلمرو اندیش��ه امام موس��ی‌صدر» با‌عنوان «سفر‬ ‫شهادت» شامل س��خنران ی‌ها‪ ،‬پیام‌ها و مقاالت امام موس��ی‌صدر درباره واقعه عاشورا‬ ‫منتشر شد‪ .‬این کتاب شانزده سخنرانی‪ ،‬مقاله و پیام از رهبر ای رانی شیعیان لبنان درباره‬ ‫واقعه عاشورا را دربردارد و ب‌ا ترجمه مهدی فرخیان و احمد ناظم منتشر شده است‪.‬‬ ‫«سفر شهادت»‪« ،‬حسین(ع) وارث انبیا»‪« ،‬پرتوهایی از انقالب کربال»‪« ،‬به سوی‬ ‫خط‌حسینی»‪« ،‬امام حسین(ع) و قداست جانفشانی»‪« ،‬مناسب ت‌های ماه رجب و زیارت‬ ‫امام حسین(ع)»‪« ،‬امام حسین(ع)‪ ،‬پیش��وای اصالح‌گری» و «عطای حسینی در واقعه‬ ‫کربال» از عناوین مطالب این کتابند‪.‬‬ ‫همچنین «از دریچه عاش��ورا»‪« ،‬حس��ین(ع)‪ ،‬چراغ هدایت و کش��تی نجات»‪،‬‬ ‫«صلح‪ ،‬پیوند پاینده اسالم و مسیحیت»‪« ،‬نامه‌ای به مردم لبنان»‪« ،‬شهادت‪ ،‬چشمه‬ ‫جوشان تحول»‪« ،‬زینب(س) ‪ ،‬شکوه شکیبایی(‪« ،»)1‬زینب(س)‪ ،‬شکوه شکیبایی(‪»)2‬‬ ‫و «رس��الت حضرت زینب(س) در عاش��ورا» دیگر عناوین منتشر ش��ده کتاب «سفر‬ ‫شهادت»اند‪ .‬امام موس ی‌صدر در این گفتارها به تبیین هدف امام‌حسین(ع) از این حرکت‬ ‫و نیز آسی ب‌شناسی سوگواری و هدف از سوگواری‌ها پرداخته است‪g .‬‬ ‫آلبوم‬ ‫ديـــدار‬ ‫نیکیکریمی‌جایزه مانهایم را برد‬ ‫مکتوب‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫مکتوب‬ ‫طوفان‬ ‫زار چون ابر بهار‬ ‫آلبوم «زار چون ابر بهار» شامل مجموعه‌ای از سوگواره‌هایی حاوی نوحه‌ها و مرثی ه‌های‬ ‫اصیل عاشورایی در قالب موس��یقی آئینی ‪ -‬مذهبی با رویکردی نو به تولید رسید‪ .‬اثر فوق به‬ ‫منظور‌ ترویج هر چه بیشتر فرهنگ عاش��ورایی به انتشار رسیده اس��ت‪ .‬مجموعه موسیقایی‬ ‫مداحی مذهبی «زار چون ابر بهار» حاوی چهارده مرثیه قدیمی‌در مدح س��االر و سرور شهیدان‬ ‫امام‌حسی ن‌(ع) است که با صدای مهدی متفکر‪ ،‬تنظیم شایان کریمی‌و گویندگی بهروز رضوی و‬ ‫توسط «موسسه فرهنگی ‪ -‬هنری گلستان هزار و یک نقش» به بازار محصوالت دینی و مذهبی‬ ‫عرضه ش��د‪« .‬زار چون ابر بهار» مجموعه س��وگواره‌های انتخابی از بین ده‏ها نوحه ساخته شده‬ ‫ب ر‌اساس ردیف موسیقی ای رانی است که نزدیک به یک دهه است توسط سازندگان آن ‪-‬که همگی‬ ‫تعلیم یافته موسیقی ای رانی یا به شکل آکادمیک و دانشگاهی یا تجربی م ی‏باشند‪ -‬در تکایا و‬ ‫ی عزاداری اجرا شده و به مرور صیقل یافته است‪ .‬تنظیم قطعات نیز به صورت ارکسترال‬ ‫دسته‏ها ‏‬ ‫انجام شده است‪ .‬اشعار‪ ،‬بیشتر نوحه‌گونه‏اند و به دلیل اهمیت انتقال حس نوحه و قابلیت زمزمه‬ ‫ش��دن‪ ،‬اینگونه انتخاب گردیده‏اند‪ .‬گردش ملودی‌ها از آنچه در نوحه‏ها به‌طور معمول ش��نیده‬ ‫م ی‌شود‪ ،‬بیشتر و از تصانیف کمتر است و در هر قطعه ب ر‌اساس فضا و مایه‌کار یک‌ساز به شکل‬ ‫سلو حضور پررنگ‏تری دارد‪g .‬‬ ‫علمی‪ -‬تخیلی و مشهورترین نویسندگان روس این سبک شمرده م ی‌شدند و از معروف‌ترین‬ ‫آثارشان م ی‌توان به رمان «پی ک‌نیک کنار جاده» منتشر شده به سال ‪ 1972‬و «خدا بودن کار‬ ‫ساده‌ای نیست» منتشر شده به سال ‪ 1964‬اشاره کرد‪ .‬رمان «پی ک‌نیک کنار جاده» مبنای‬ ‫فیلمنامه فیلم «استاکر» اثر آندری تارکوفسکی نیز قرار گرفته‌است‪ .‬مجموع فروش آثار این‬ ‫دو ب رادر نویسنده به حدود ‪ 50‬میلیون جلد م ی‌رس��د‪ .‬بوریس پس از درگذشت ب رادر بزرگش‬ ‫در سال ‪ 1991‬تنها دو کتاب دیگر منتش��ر کرد‪ .‬او مدام به اظهارنظر در مورد مسائل سیاسی‬ ‫م ی‌پرداخت و از منتقدان سیاس��ت‌های والدیمیر پوتین‪ ،‬رئی س‌جمهور وقت روس��یه بود و‬ ‫معتقد بود روسیه با این سیاست‌ها به دوران رکودش در زمان شوروی سابق بازگشته است‪g .‬‬ ‫‪79‬‬
‫زیبا چونگل ایبرا‬ ‫زالتان گل سال را زد‬ ‫ديـــدار‬ ‫وقتی استیون جرارد‪ ،‬کاپیتان تیم‌ملی انگلستان‪ ،‬که‬ ‫فقط صدبازی ب رای تیم‌ملی کش��ورش انجام داده م ی‌گوید‬ ‫این بهترین گلی است که تا امروز دیده‪ ...‬حتما این گل باید‬ ‫گل زیبایی باش��د که این همه تعریف و تمجید را به همراه‬ ‫داشته است‪ ...‬این روزها بحث این است ب رای توصیف این‬ ‫گل چه بخش��ی از زمان را انتخاب کنند‪ ،‬بهترین گل سال؟‬ ‫بهترین گل دهه؟ بهترین گل بیست سال اخیر؟ بهترین گل‬ ‫تمام تاریخ؟‪ ...‬فرقی نم ی‌کند کدام گزینه را انتخاب م ی‌کنید‪،‬‬ ‫در هرص��ورت گل چهارم س��وئد ب��ه انگلس��تان را باید به‬ ‫مجموعه گل‌هایی اضافه کرد که هی چ‌گاه از خاطر نم ی‌رود‪،‬‬ ‫یک گل‌ب ی‌نهایت دیدنی‪ ...‬آن روز‪ ،‬روز زالتان بود‪ .‬سوئدی‌ها‬ ‫در حالی که ‪ 1-2‬عقب افتاده بودند با گل‌های زالتان بازی را‬ ‫با نتیجه ‪ 2-4‬به سود خودشان به پایان بردند‪ .‬به این ترتیب‬ ‫زالتان اولین بازیکن تاریخ فوتبال جهان اس��ت که در یک‬ ‫دیدار چهار گل به تیم‌ملی انگلستان زده است‪ .‬پیش از این‬ ‫مارکو فان‌باستن در س��ال ‪ 1988‬سه گل به انگلیس ی‌ها در‬ ‫یک بازی زده بود‪ ،‬اما گل چهارم زالتان واقعا قابل توصیف‬ ‫نیست و چند چهره مشهور فوتبال انگلستان از جمله آلن‬ ‫ش��در‪ ،‬گلن‌ هادل‪‌،‬تری ونبلز و حتی روی‌هاجسون‪ ،‬مربی‬ ‫تیم‌ملی انگلستان این گل را یکی از بهترین گل‌های تاریخ‬ ‫فوتبال جهان دانس��ته‌اند که حتی تصور به ثمر رساندنش‬ ‫ب رای بازیکنان عادی سخت است‪.‬‬ ‫اگر بخواهیم این گل را به صورت کلمه توصیف کنیم‬ ‫باید چیزی مثل این بنویس��یم‪ :‬در دقایق پایانی بازی یک‬ ‫پاس عمقی بلند ب رای زالتان فرستاده شد‪ ،‬اما ج و‌هارت زودتر‬ ‫از دروازه بیرون آمد و از‌ترس زالتان‪ ،‬دفع توپ ناقصی داشت‬ ‫قیچی به قلب تاریخی‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫مشهورترین گل‌های آکروباتیک تاریخ‬ ‫گل ریوالدو به والنسیا‬ ‫ریوالدو در آخرین بازی فصل اللیگا این گل را به والنسیا در دقیقه ‪ ۹۲‬بازی زد و باعث شد جایگاه‬ ‫چهارمی‌والنسیا را بارسلونا تصاحب کند‪ .‬این گل ب رای باشگاه بارسلونا که توانسته بود سهمیه جام‬ ‫باشگاه‌های اروپا را بگیرد‪ ،‬میلیون‌ها دالر ارزش داشت‪ .‬ریوالدو با یک ضربه آکروباتیک که هنوز تیتراژ‬ ‫بعضی از ب رنامه هاي ورزشي است‪ ،‬دروازه والنسیا را باز کرد‪.‬‬ ‫گل وین رونی به منچست ر‌سیتی‬ ‫روی یکی از حرکات نانی در سمت راست و ارسال زیبای او‪ ،‬وین‌رونی یکی از به‌یادماندن ی‌ترین‬ ‫گل‌های تاریخ دربی منچستر را به ثمر رساند‪ .‬ضربه قیچی برگردان مهاجم شیاطین سرخ در حالی‬ ‫که ج و‌هارت تنها نظاره‌گر صحنه بود در گوشه دروازه سیتی جای گرفت‪ .‬این گل به‌عنوان گل برتر‬ ‫تاریخ لیگ برتر انتخاب شد‪.‬‬ ‫گل کالوس فیشر به تی م‌ملی سوئیس‬ ‫کالوس فیشر در سال ‪ 1977‬در دیدار مقابل تیم‌ملی سوئیس که با برتری ‪ 4‬بر ‪ 1‬آلمان‌ها به‬ ‫پایان رسیده بود با ضربه‌ای استثنایی موفق به گلزنی شد‪ .‬این گل به‌عنوان گل سال‪ ،‬گل دهه و گل‬ ‫قرن انتخاب شد و به این اسطوره باشگاه شالکه هدایایی نیز اختصاص داده شد‪.‬‬ ‫‪80‬‬ ‫تا توپ روی هوا سرگردان شود‪ .‬این اشتباه‌ هارت باعث شد‬ ‫دو مدافع تیم‌ملی انگلیس بالفاصله به طرف دروازه خودی‬ ‫بروند‪ ،‬اما ایب را با حرکت به س��وی توپ از فاصله‌ای بیش از‬ ‫‪ 20‬متر و در زاویه اریب با ضرب��ه قیچ ی‌برگردان توپ را به‬ ‫سوی دروازه انگلیس ش��لیک کرد و گلی تاریخی در دروازه‬ ‫انگلیس رویید‪.‬‬ ‫این گل آن‌قدر استثنایی و کم‌‌‌نظیر بود که خود زالتان‬ ‫ که در کارنامه‌اش گل‌های دیدنی بس��یاری دارد‪ -‬شادی‬‫گل فوق‌العاده‌ای انجام داد و پی راهن��ش را از تنش درآورد؛‬ ‫پی راهنی که در پایان بازی ولب��ک‪ ،‬مهاجم جوان انگلیس‬ ‫مشتاقانه به‌دنبال به دس��ت آوردنش بود‪ .‬گل زالتان از آن‬ ‫دس��ت گل‌هایی بود که فقط در پل ی‌استیشن م ی‌شد نظیر‬ ‫آن را دید‪g .‬‬ ‫يك گل‪ ،‬يك عمر خاطره‬ ‫پنج گل برتر تاریخ فوتبال‬ ‫گل مارادونا به انگلستان‬ ‫گل معروف به «دست خدا»ي دیه‌گو یک کار خارق‌العاده کرد‪ ،‬او تک‌تک بازیکنان انگلستان‬ ‫را دریبل زد و در حالتی نامتعادل دروازه پیتر شیلتون معروف را باز کرد‪ .‬مارادونا در زمین خود توپ‬ ‫را گرفت و وارد زمین انگلیس شد و با پشت سر گذاشتن پنج مدافع انگلیس گلن‌هادل‪ ،‬پیتر رید‪،‬‬ ‫کنی سانس��ام‪‌،‬تری بوچر و‌تری فنویک و همچنین دروازه‌بان این تیم گل دوم تیمش را به ثمر‬ ‫رساند و در نظرسنجی فیفا در سال ‪ ۲۰۰۲‬این گل به‌عنوان برترین گل قرن بیستم انتخاب شد‪.‬‬ ‫گل روبرتو کارلوس به فرانسه‬ ‫ضربه آزاد روب رتو کارلوس برزیلی در سال‪ 1997‬در ب رابر فرانسه را به یاد دارید؟ ضربه‌ای که با سرعتی‬ ‫باال مسیری منحنی را طی کرد به شکلی که فابیان بارتز‪ ،‬دروازه‌بان را به شکلی میخکوب در جای خود‬ ‫باقی گذاشت و وی تنها با دهانی باز شاهد ورود توپ به دروازه بود‪ .‬این گل به اندازه‌ای زیبا و تماشایی و‬ ‫عجیب بود که بسیاری نتوانستند ب رای به ثمر رساندن آن هیچ فن و تکنیکی تصور کنند‪.‬‬ ‫گل دنیس برکمپ به نیوکاسل‬ ‫گل استثنایی دنیس برکمپ در بازی مقابل نیوکاسل به‌عنوان زیباترین گل این دهه باشگاه‬ ‫آرسنال انتخاب شده است‪ .‬او پس از اینکه پاس تو در رابرت پیرس را دریافت کرد‪ ،‬با یک حرکت‬ ‫هوشمندانه هم استپ کرد و هم حریف را دریبل زد و خودش را در موقعیت تک به تک قرار داد‪.‬‬ ‫گل رونالدینیو به وی ا‌رئال‬ ‫رونالدینیو که در محوطه جریمه «ویارئال» در کمین توپ بود‪ ،‬پاس ژاوی را با سینه کنترل‬ ‫کرده و پس از چرخشی به سمت دروازه با یک ضربه قیچ ی‌برگردان زیبا توپ را از باالی سر باربوسا‬ ‫دروازه‌بان «ویارئال» به تور دروازه رساند‪ .‬رونالدینیو بعد از این گل گفت‪« :‬من از زمان کودکی همیشه‬ ‫خواب به ثمر رسیدن گل این‌چنینی را م ی‌دیدم‪ ،‬هی چ‌گاه این گل را فراموش نخواهم کرد‪».‬‬ ‫گل مارکو فان‌باستن به شوروی‬ ‫فینال جام ملت‌های اروپا ‪ ۱۹۸۸‬در مونیخ آلمان یادآور گل هنرمندانه مارکو فان‌‌باستن هلندی‬ ‫است؛ گلی که با ضربه‌ای روپا و سر ضرب از زاویه‌ای بسته دروازه داسایوف‪ ،‬دروازه‌بان نامدار شوروی‬ ‫سابق را فرو‌ریخت‪.‬‬ ‫گل مارکو فان باستن به دن بوش‬ ‫پاییز سال‪ ۱۹۸۶‬آژاکس با حساب‪ ۲-۱‬از دن بوش عقب بود‪ .‬این یک بازی از لیگ فوتبال هلند‬ ‫بود و در آن زمان یوهان کرویف معروف آژاکس را مربیگری م ی‌کرد و این همان عصر و زمانه‌ای بود که‬ ‫در آن فتح جام ب رندگان جام باشگاه‌های اروپا نیز شامل حال این تیم معروف و معتبر آمستردامی‌شد‪.‬‬ ‫در چنان دیداری یان و وترز‪‌،‬هافبک وسط وقت آژاکس پاسی را ب رای مارکو فان‌باستن به درون محوطه‬ ‫‪۱۸‬قدم فرستاد و او با یک ضربه قیچ ی‌برگردان عالی گل مساوی را به ثمر رساند‪g.‬‬ ‫گل زیدان به بای رلورکوزن‬ ‫فصل ‪ 2002-2001‬دو تیم رئال مادرید اسپانیا و بای رلورکوزن آلمان به فینال این رقابت‌ها راه‬ ‫یافتند‪ .‬دو تیم فوتبال ب رابری به نمایش گذاشتند اما در نهایت ستاره‌های کهکشانی رئال مادرید‬ ‫به پیروزی رسیدند‪ .‬زیباترین صحنه بازی‪ ،‬گل تماشایی زین‌الدین زیدان به بوت‪ ،‬دروازه‌بان سابق‬ ‫لورکوزن بود؛ این گل روی سانتر روبرتو کارلوس از جناح چپ و شوت زیبای زیدان از فاصله هجده‬ ‫متری به گوشه سمت راست دروازه به ثمر رسید‪g .‬‬
‫_____‬ ‫قاب‬ ‫حسينيه ها و تكايای قدیمی در تهران‬ ‫‪1‬‬ ‫‪2‬‬ ‫حال و هوای محرمی شهر تهران‬ ‫آيین تعزیه خوانی شهادت دو طفالن مسلم‬ ‫‪3‬‬ ‫‪4‬‬ ‫انتقال ضریح امام حسین(ع) به کربال‬ ‫ديـــدار‬ ‫مثلث شماره ‪152‬‬ ‫واکنش مردم جهان به جنایت رژیم صهیونیستی‬ ‫‪5‬‬ ‫‪6‬‬ ‫معرق با ساقه‌های گندم‬ ‫چشم انداز زیبای پاییزی در حاشیه رود ارس‬ ‫‪7‬‬ ‫‪8‬‬ ‫برد دراماتیک پرسپولیس مقابل ذوب آهن‬ ‫‪81‬‬
‫بازار‬ ‫اداری مستقیما با کاهش توس��عه منابع انسانی در کشورها‬ ‫مرتبط است‪.‬‬ ‫مدیرعامل بانک انصار در آیین دومین دوره جایزه مدیریت سالمت اداری‪:‬‬ ‫سرمایه انسانی‪ ،‬رکن اصلی‬ ‫سالمت اداری است‬ ‫كوتاه از اقتصاد‬ ‫بانک انصار به‌عنوان نخستین سازمان پاک در‌کشور شناخته شد‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫بانک انصار سومین سال فعالیتش را با عنوان بانک‪ ،‬پشت‌س�ر می‌گذارد‪ .‬این بانک در تداوم فعالیت موسسه‬ ‫صندوق پس‌انداز و قر‌ض‌الحسنه انصارالمجاهدین که در س�ال ‪ 1367‬تاسیس شد فعالیت خود را تداوم بخشید‪.‬‬ ‫در حال حاضر بان�ک انصار حدود ‪ 700‬ش�عبه و باجه مس�تقل دارد و تقریبا در تمام شهرس�تان‌ها در خدمت مردم‬ ‫بزرگ ایران است‪ .‬بانک انصار حدود ‪ 99‬هزار س�هامدار دارد و به‌عنوان یکی از شرکت‌های سهامی‌بزرگ در حوزه‬ ‫فعالیت‌های پولی و بانکی‪ ،‬عملکرد موفقی در این چند س�ال عمرش به یادگار گذاش�ته است‪ .‬بانک انصار امروز در‬ ‫خدمت بیش از هش�ت میلیون مش�تری اس�ت و بیش از ‪ 9‬میلیون حس�اب به صورت فعال در اختیار دارد و در واقع‬ ‫خدمتگزار بیش از ‪ 10‬درصد جمعیت ایران اسلامی اس�ت‪ .‬روایت روند رشد و توس�عه بانکی که خدمت‌محوری‬ ‫و سالمت پذیری را در س�ایه تأس�ی از آموزه‌ها و تعالیم ناب اسالم محمدی‌(ص) س�رلوحه فعالیت‌های خود قرار‬ ‫داده اس�ت از زبان مدیرعامل بانک انصار نمایه جامع‌تری‌ترس�یم می‌کند‪ .‬آنچه از نظر می‌گذرد ماحصل سخنرانی‬ ‫آیت‌اله‌ابراهیمی‌در آیین دومین دوره جایزه مدیریت سلامت اداری در مجتمع ش�هید بهش�تی قوه‌قضائیه است‬ ‫که پیش�ینه‪ ،‬جایگاه‪ ،‬اقدام�ات و تجارب بانک انص�ار را در حوزه مدیریت سلامت اداری پی�ش روی عالقه‌مندان‬ ‫قرارمی‌دهد‪.‬‬ ‫مروری بر پیشینه مدیریت سالمت اداری‬ ‫آیت‌اله ابراهیمی‌معتقد اس��ت كه کش��ورهای جهان‬ ‫امروزه با مشکلی تحت عنوان فساد اداری دست به گریبان‬ ‫هس��تند و در س��ازمان‌های مختلف چه در بخش دولتی و‬ ‫چ��ه در بخش‌های عمومی ک��ه وظیفه س��رویس دهی به‬ ‫آحاد مش��تریان و مردم را دارند این موضوع به صورت یک‬ ‫دغدغه بزرگ و در عین حال پیچیده مطرح است‪ .‬مدیرعامل‬ ‫بانک انصار با اش��اره به فعالیت‌های نهادهای بین‌المللی و‬ ‫سازمان‌های مرتبط به‌ویژه رخدادهای پس از سال ‪1999‬‬ ‫می‌افزاید‪« :‬این فعالیت‌ها منجر به ارائه بیانیه‌ها و پیشنهادات‬ ‫بسیار منسجم و مناسبی برای استفاده و بومی‌سازی آنها در‬ ‫سراسر جهان ش��د‪ .‬در کشور ما از س��ال ‪ 1382‬این حرکت‬ ‫آغاز شد ولی به هرحال فرآیند تدوین مقررات آن به کندی‬ ‫دنبال شد به نحوی که در سال ‪ 1390‬بعد از مصوبه مجمع‬ ‫تش��خیص مصلحت نظام‪ ،‬قانون ارتقای سالمت اداری و‬ ‫مبارزه با فساد‪ ،‬مصوب و به دستگاه‌های ذیربط ابالغ شد‪».‬‬ ‫استقرار نظام س�لامت اداری در س��طوح مختلف موضوع‬ ‫دیگری است که مدیرعامل بانک انصار آن را در تحقق حقوق‬ ‫شهروندی‪ ،‬برقراری نظام مدیریت مشارکتی و رشد و توسعه‬ ‫‪82‬‬ ‫پایدار کشورها موثر دانس��ته و می‌گوید‪« :‬فقدان این نظام‪،‬‬ ‫پیامدهای نامطلوبی را می‌تواند برای س��ازمان‌ها‪ ،‬نهادها و‬ ‫کشورها به‌دنبال داشته باشد‪‌.‬بی‌اعتمادی مردم و کارکنان و‬ ‫هدر رفتن منابع ارزشمند اقتصادی‪ ،‬یکی از موضوعاتی است‬ ‫که مورد توجه است‪ ».‬آیت‌اله ابراهیمی‌با اشاره به تحقیقی‬ ‫که در سال ‪ 2001‬صورت گرفت و نشان داد که هر یک دالر‬ ‫ارزش افزوده‌ای که از محل تقلب و فس��اد ایجاد می‌شود‪،‬‬ ‫حدود ‪ 1/67‬دالر هزینه بر اقتصاد کشورها تحمیل می‌نماید‪،‬‬ ‫تاکید می‌کند‪« :‬عدم تحقق اهداف سازمان و ناپایداری رشد‬ ‫و توسعه و کند شدن توس��عه اقتصادی و همچنین افزایش‬ ‫نابرابری درآم��د و فق��ر و‌بی‌عدالتی نی��ز از پیامدهای این‬ ‫مساله اس��ت‪ ».‬مدیرعامل بانک انصار می‌افزاید‪« :‬تحقیق‬ ‫دیگری که در همین زمینه در س��ال ‪ 2000‬صورت گرفت‬ ‫نش��ان می‌دهد یک درصد افزایش در فس��اد اداری‪0/72 ،‬‬ ‫درصد کاهش در رشد اقتصادی کش��ورها را به‌دنبال داشته‬ ‫است‪ .‬همچنین در حوزه توسعه نیروی انسانی‪ ،‬فساد اداری‬ ‫توانسته اثر بسیار مخربی بر توسعه نیروی انسانی در کشورها‬ ‫بگذارد‪ ».‬عالوه بر این‪ ،‬تحقیق صورت گرفته در سال ‪1386‬‬ ‫بیانگر این موضوع است که وجود فس��اد و فقدان سالمت‬ ‫ویژگی‌های یک نظام اداری سالم‬ ‫مدیرعامل بانک انصار در ادامه با تبیین ش��ش‌محور‬ ‫اساسی از رهکردهای مقام معظم رهبری در ارتباط با سالمت‬ ‫اداری و ویژگی‌های یک نظام اداری سالم‪ ،‬به تشریح بخشی‬ ‫از اقدامات بانک انصار در ارتباط با ارتقای س�لامت اداری‬ ‫می‌پردازد‪ .‬وی در این‌باره می‌گوید‪« :‬نهادینه‌سازی فرهنگ‬ ‫س��ازمانی مبتنی بر ارزش‌های اس�لامی و کرامت انسانی‪،‬‬ ‫دانش‌گرایی و شایسته‌س��االری بر‌اس��اس اخالق اسالمی‬ ‫در نصب و ارتقای مدیران‪ ،‬چابک‌س��ازی‪ ،‬متناسب‌سازی و‬ ‫منطقی‌ساختن نظام اداری‪ ،‬حمایت از روحیه نوآوری‪ ،‬ابتکار‬ ‫و بهبود مستمر به‌منظور پویایی نظام اداری‪ ،‬عدالت‌محوری‪،‬‬ ‫شفافیت و روزآمدی در تنظیم و تنقیح قوانین و مقررات اداری‬ ‫و نهایتا توسعه نظام اداری الکترونیک و فراهم آوردن الزامات‬ ‫آن از جمله محورهای ‪ 26‬گانه‌ای است که مقام‌معظم‌رهبری‬ ‫در ارتباط با نظام اداری کش��ور مطرح فرمودن��د‪ ».‬آیت‌اله‬ ‫ابراهیم��ی‌افزود‪« :‬با اس��تقرار این مفاهی��م در نظام اداری‬ ‫کشور قطعا شاهد رشد ش��اخص‌ها در مقوله سالمت اداری‬ ‫خواهیم بود؛ مفاهیمی‌که برگرفت��ه از رهکردها و منویات‬ ‫مقام معظم رهبری است‪ ».‬وی گفت‪« :‬یکی از محورهای‬ ‫تضمین‌کننده سالمت اداری در سازمان‌ها‪ ،‬مدیریت سرمایه‬ ‫انسانی است‪ .‬سرمایه انسانی به‌عنوان رکن اساسی سالمت‬ ‫اداری بوده و در حقیقت عدم وجود اقدامات مناسب در حوزه‬ ‫بهینه‌سازی مدیریت منابع انسانی می‌تواند مهم‌ترین خطر‬ ‫در حوزه تهدیدات سالمت س��ازمان‌ها باشد‪ ».‬مدیرعامل‬ ‫بانک انصار وجود نیروی انسانی باتجربه‪ ،‬متخصص‪ ،‬متعهد‬ ‫و آگاه نس��بت به مقررات‪ ،‬باانگیزه و دارای روحیات مناسب‬ ‫در سازمان‌ها را در به حداقل رساندن زمینه بروز رفتار ناسالم‬ ‫و خطا موثر عنوان کرده و تصریح می‌کند‪« :‬فرآیند گزینش‬ ‫و انتصاب در س��ازمان‌ها به‌عنوان یکی از محورهای مطرح‬ ‫در حوزه منابع انس��انی‪ ،‬ضرورتی حیاتی و انکارناپذیر است‪،‬‬ ‫چرا که تمامی‌مشکالتی که در حوزه سالمت اداری مطرح‬ ‫است ناشی از حضور انسان‌هاست‪ ».‬وی گزینش نیروهای‬ ‫متخصص و متعهد و با‌انگیزه و عزل و نصب‌های حس��اب‬ ‫ش��ده از بین افراد متدین و توانمند و متخصص و مبتنی بر‬ ‫شایسته‌س��االری را عامل پیش��گیری‌کننده بروز فساد در‬ ‫س��ازمان‌ها قلمداد می‌کند و می‌افزاید‪« :‬سازمان‌هایی که‬ ‫توانسته‌اند این تجربه موفق را داشته باش��ند از بعد ارتقای‬ ‫س�لامت نیز موفق بوده‌اند و نظام کارآم��د جبران خدمات‬ ‫کارکنان باید به‌عن��وان یکی از محورهای بس��یار مهم در‬ ‫حوزه سازمان‌ها تلقی ش��ود‪ ».‬آیت اله ابراهیمی با اشاره به‬ ‫روایتی از حضرت علی (ع) با مضمون امروزی در خصوص‬ ‫افزایش تورم و گرانی‪ ،‬تصریح کرد‪« :‬در شرایطی که مشکل‬ ‫اقتصادی برای یک فرد و خانواده اش وجود داش��ته باش��د‬ ‫زمینه بروز ناهنج��اری های اداری و اجتماع��ی را به دنبال‬ ‫خواهد داشت به گونه ای که انسان صادق در چنین فضایی‬ ‫دروغگو و انسان امین نیز خائن می شود‪ .‬نظام تشویق و تنبیه‬ ‫مناسب از عوامل بازدارنده و پیش��گیرانه ارتکاب به جرم در‬ ‫محیط اداری اس��ت‪ .‬البته این اقدامات در داخل سازمان از‬ ‫طریق تدوین آیین‌نامه‌ها‪ ،‬ایجاد کمیته‌های انضباطی و غیره‬ ‫نیز امکان‌پذیر است‪ ».‬مدیرعامل بانک انصار‪ ،‬انتشار آثار و‬ ‫پیگردهای قانونی ناشی از تخلفات از طریق رسانه‌ها را توام‬ ‫با آثار بسیار مثبت دانس��ته و می‌گوید‪« :‬وقتی برخوردها به‬ ‫اطالع عموم برسد و مردم احساس کنند برای کسی حاشیه‬ ‫امنی وجود ندارد ریسک تخلفات کاهش پیدا می‌کند‪ .‬امروز‬ ‫متاس��فانه برعکس اس��ت و فقط تخلفات به اطالع عموم‬ ‫رسانده می‌شود‪ ».‬وی با بیان اینکه اطالع‌رسانی به کارکنان‬ ‫و ارباب رجوع به‌عنوان یکی از محورهای مهم و قابل توجه‬ ‫در جهت ارتقای سالمت اداری است‪ ،‬اظهار می‌دارد‪« :‬یکی‬
‫دومی�ن دوره جای�زه مدیریت سلامت‬ ‫اداری روز پانزده�م آبان‌م�اه ‪ 1391‬در‬ ‫محل مجتمع شهیدبهش�تی قوه‌قضائیه‬ ‫برگزار ش�د و بانک انصار به‌عنوان اولین‬ ‫بنگاه اقتصادی موفق ب�ه دریافت جایزه‬ ‫مدیریت سالمت اداری در سطح سازمان‬ ‫پاک گردید‬ ‫كوتاه از اقتصاد‬ ‫اقدامات بانک انصار در حوزه مدیریت سالمت‬ ‫اداری‬ ‫آیت‌ال��ه ابراهیمی‌در بخش دیگری از س��خنان خود‬ ‫با اش��اره به اقدامات بانک انصار در حوزه مدیریت سالمت‬ ‫اداری می‌افزاید‪« :‬بان��ک انصار در راس��تای ارتقای نظام‬ ‫سالمت اداری با تأسی از رهکردهای ارزشمند مقام معظم‬ ‫رهبری‪ ،‬تالش‌های گسترده‌ای را آغاز کرده تا به‌عنوان یک‬ ‫بانک ارزش��ی بتواند هرگونه ناهنجاری اداری را از پیش رو‬ ‫بردارد و به‌عنوان یک سازمان پاک و خدمتگزار صادق برای‬ ‫مردم به فعالیت خود ادامه بدهد‪ ».‬وی التزام عملی به اصول‬ ‫و احکام شرع مقدس اسالم‪ ،‬رفتار مبتنی بر اقتصاد اسالمی‪،‬‬ ‫رعایت اخالق اسالمی و برخورد صادقانه با مشتریان با دو‬ ‫مولفه امانتداری و تخصص در بانکداری‪ ،‬خدمت صادقانه‬ ‫به بندگان خ��دا با برتری در خدمت‌رس��انی و حفظ و تعالی‬ ‫کرامت انس��انی را از جمله محورهای سیاستگذاری بانک‬ ‫انصار در ح��وزه س�لامت اداری عنوان ک��رده و می‌گوید‪:‬‬ ‫«برنامه‌های بانک انصار نس��بت به مش��تریان‪ ،‬کارکنان و‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫از مش��کالتی که امروز در س��ازمان‌ها وجود دارد این است‬ ‫که هم کارمندان به وظیفه و مقرراتی که بر سازمان‌ش��ان‬ ‫حاکم است آگاهی ندارند و هم ارباب رجوع نمی‌داند چه باید‬ ‫بخواهد و چگونه از حقوق خودش دفاع کند‪ .‬اطالع‌رس��انی‬ ‫به ارباب رجوع و افزایش اطالعات کارکنان و ماموریتی که‬ ‫به عهده‌شان اس��ت می‌تواند از تهدیداتی که در حوزه فساد‬ ‫وجود دارد مانند اش��تباهات یا احیان��ا تخلفاتی که صورت‬ ‫می‌گیرد جلوگیری کند‪ ».‬آیت‌ال��ه ابراهیمی‌محور دیگری‬ ‫که در سازمان‌ها می‌تواند منشا افزایش سطح تقلب‌ها بشود‬ ‫را وجود س��اختار اداری نامناسب می‌داند و می‌گوید‪« :‬نتایج‬ ‫یک تحقیق در سال ‪ 1998‬نشان می‌دهد ارتباط مستقیمی‬ ‫‌بین سطح بوروکراسی اداری در سازمان‌ها و افزایش سطح‬ ‫تقلب‌ها وجود دارد‪ .‬متناسب‌س��ازی س��ازمان‪ ،‬روانس��ازی‬ ‫فعالیت‌های عملیاتی و بهبود گردش نیروی انسانی و عوض‬ ‫کردن مدیران در دوره‌های زمانی مختلف می‌تواند تقلب را‬ ‫کاهش بدهد‪ ».‬وی با بیان اینکه رهب��ری اثربخش‪ ،‬یکی‬ ‫از محورهای پیش��گیری از تقلب و ارتقای س�لامت اداری‬ ‫محسوب می‌ش��ود‪ ،‬اظهار می‌دارد‪« :‬امروزه در سازمان‌ها‪،‬‬ ‫ارتباط کارکنان با مدیران‪ ،‬وجود کانال‌های ارتباطی مدیران‬ ‫با مدیران باالتر‪ ،‬کارمندان با مدیران میانی و مدیران عالی‬ ‫می‌تواند برای سازمان سودمند باشد و موجب می‌شود افراد‬ ‫احساس راحتی بکنند و بتوانند پیش��نهادات و انتقاداتی که‬ ‫نسبت به سازمان دارند را آزادانه از طریق ابزارها و روش‌های‬ ‫مختلف از جمله بس��ترهای پیش��رفته الکترونیکی مطرح‬ ‫نمایند‪ .‬اگر غیر از این باشد باید تبعات آن را در قالب مسائل و‬ ‫مشکالت دیگری که یکی از آنها می‌تواند تقلب باشد‪ ،‬شاهد‬ ‫باش��یم‪ ».‬مدیرعامل بانک انصار با اشاره به این موضوع که‬ ‫وجود نظام‌های پیشگیری در س��ازمان‌های سالم‪ ،‬یک امر‬ ‫ضروری است‪ ،‬تصریح می‌کند‪« :‬سازمان‌ها باید به این نکته‬ ‫توجه داشته باشند که همیشه پیشگیری بهتر از درمان است‪.‬‬ ‫اس��تقرار نظام‌های کنترل داخلی به ویژه در سال‌های اخیر‬ ‫وجود پلتفرم‌های مناسب‌تر در حوزه سیستم‌های بانکداری‬ ‫الکترونیک اداری و ارتقای سامانه‌های افزایش کنترل‌پذیری‬ ‫ی و سازمانی‪ ،‬سازمان‌ها را کنترل‌پذیرتر کرده است‪».‬‬ ‫سیستم ‌‬ ‫وی نظارت و کنترل را از دیگر محورها بر‌می‌ش��مرد و ادامه‬ ‫می‌ده��د‪« :‬یکی دیگ��ر از محورهایی که باید در س��ازمان‬ ‫س��الم مدنظر قرار بگیرد‪ ،‬به‌کارگیری شیوه‌های محسوس‬ ‫و نامحس��وس در حوزه نظارت و اس��تفاده از تکنولوژی در‬ ‫این حوزه است؛ به‌ویژه در ش��رایط حاضر که سازمان‌ها به‬ ‫س��مت سیس��تم‌های یکپارچه اطالعات حرکت می‌کنند‪،‬‬ ‫کنترل‌پذیرترند و عالوه بر کنترل‌هایی که در محل صورت‬ ‫می‌گیرد امکان اینکه بتوان از راه دور کنترل‌ها و نظارت‌ها را‬ ‫به‌طور نامحسوس اعمال کرد‪ ،‬وجود دارد‪».‬‬ ‫جامعه بر‌اساس این خط‌مشی‌ها تنظیم شده است‪ ».‬استقرار‬ ‫نظام راهبری ش��رکتی‪ ،‬پیاده‌س��ازی نظام جامع کنترل و‬ ‫نظارت‪ ،‬استقرار نظام جامع مدیریت ریس��ک و راه‌اندازی‬ ‫دفتر تطبیق و نظارت ضوابط شرعی در بانک انصار به‌عنوان‬ ‫اقدامات ساختاری این بانک در حوزه ارتقای سالمت‌اداری‬ ‫از جمله مباحثی اس��ت که آیت‌اله ابراهیمی‌ب��ر آن تاکید‬ ‫می‌ورزد‪ .‬آیت‌اهلل‌ابراهیمی‌با اش��اره به اینکه بانک انصار با‬ ‫راه‌اندازی دفتر تطبیق و نظارت ضوابط ش��رعی توانسته تا‬ ‫حدودی سطح س�لامت خود را ارتقا دهد‪ ،‬می‌گوید‪« :‬یکی‬ ‫از محورهایی که در سازمان‌ها‪ ،‬س��طح سالمت را کاهش‬ ‫می‌دهد عدم پایبندی به ضوابط و مقررات اس�لامی است‪.‬‬ ‫توسعه این مفاهیم در بانک انصار و تعامل مستمر همکاران با‬ ‫دفتر تطبیق و نظارت ضوابط شرعی موجب ارتقای سالمت‬ ‫اداری بانک شده اس��ت‪ ».‬آیت‌اله ابراهیمی‌با اشاره به این‬ ‫موضوع که بانک انصار حجم وسیعی از مشتریان را در اختیار‬ ‫دارد‪ ،‬می‌گوید‪« :‬بانک انصار سالیانه حدود هشتصد تا نهصد‬ ‫میلیون رکورد اطالعاتی دارد و حجم‌تراکنش‌ها در این بانک‬ ‫بسیار باال‌س��ت و از طرفی‪ ،‬باتوجه به حجم زیاد تسهیالتی‬ ‫که بانک انصار پرداخت می‌کند‪ ،‬وجود یک سامانه بانکداری‬ ‫الکترونیک منسجم برای پشتیبانی از این فرآیندها ضروری‬ ‫و حیاتی است‪ ».‬وی می‌افزاید‪« :‬بانک انصار پس از استقرار‬ ‫نظام جامع بانکداری الکترونیک توانس��ت تمام اطالعات‬ ‫بیست و چند ساله‌اش را به این سیستم منتقل کند و عملیات‬ ‫مهاجرت اطالعات را با موفقیت دنبال نماید و امروز پایگاه‬ ‫مناس��بی در اختیار بانک قرار دارد که می‌تواند کنترل‌های‬ ‫خودش را به صورت یکپارچه و منس��جم اعم��ال نماید‪».‬‬ ‫آیت‌اله ابراهیمی‪ ،‬طراحی و استقرار سیستم جامع مدیریت‬ ‫منابع انس��انی را به‌عنوان یکی از موفقیت‌های مثال‌زدنی‬ ‫بانک انصار عنوان کرده و می‌گوید‪«:‬کارهای بسیار موفقی‬ ‫در حوزه نیروی انس��انی که در واقع رکن اساس��ی سالمت‬ ‫اداری است در بانک انصار انجام شده و در حوزه گزینش و‬ ‫انتخاب همکاران دقت بسیار زیادی اعمال می‌شود‪ ».‬این‬ ‫مقام مسئول با بیان اینکه اس��تقرار سیستم کنترل و کشف‬ ‫تقلب یکی از اقدامات بانک انصار در حوزه مدیریت سالمت‬ ‫اداری و مبارزه با فساد اداری است‪ ،‬ادامه می‌دهد‪« :‬موضوع‬ ‫تخلف و تقلب در هم��ه جای دنیا یک موض��وع داینامیک‬ ‫و پویاس��ت و راه‌های مقابله با آن نیز حتما باید پویا باش��د‬ ‫تا بتوان در بس��تر زمان و در ش��رایط مختلف با روش‌های‬ ‫جدید متقلبان��ه‌ای که احیانا ب��روز می‌کن��د مقابله کرد‪».‬‬ ‫وی در ادامه با تاکید ب��ر این موضوع که ام��روزه کمترین‬ ‫تقلب در بانک انصار وجود دارد‪ ،‬می‌افزاید‪« :‬ما در سیس��تم‬ ‫‪ Core banking‬بان��ک انصار حدود ‪ 170‬حف��ره امنیتی‬ ‫کشف و برای هر یک از مشتریان و کارکنان سیستم مقابله‬ ‫پیش‌بینی کردیم‪ .‬این سیس��تم در ح��ال حاضر به صورت‬ ‫گشت‌های س��ایبری‪ ،‬تقلب‌های احتمالی و‌ تراکنش‌های‬ ‫مش��کوک را رصد می‌کند‪ ».‬آیت‌اله ابراهیمی‌با اش��اره به‬ ‫استقرار سامانه مدیریت ریسک با چارچوب یکپارچه ‪Coso‬‬ ‫در بانک انصار‪ ،‬اظهار می‌دارد‪« :‬فائق آمدن بر تهدیداتی که‬ ‫در عرصه‌های عملیاتی و فن��ی به‌وجود می‌آید نیازمند یک‬ ‫نظام منس��جم و چند‌الیه و همه‌جانبه است که بانک انصار‬ ‫توانسته مدل مذکور را که تحت عنوان ‪ Coso‬معرفی شده و‬ ‫ابعادی از آن مورد تاکید بانک مرکزی هم بوده مستقر کرده و‬ ‫بهره‌برداری مناسبی از این مفاهیم در بانک انصار می‌شود‪».‬‬ ‫ایجاد واحد حسابرس��ی داخلی مبتنی بر ریس��ک تقلب با‬ ‫رویکرد مس��تقل از واحدهای عملیاتی از جمله موضوعاتی‬ ‫است که آیت‌اله ابراهیمی‌به آن می‌پردازد‪« :‬واحد حسابرسی‬ ‫داخلی به‌عنوان ارکان حسابرسی در سراسر کشور مستقل‬ ‫از استان‌ها در حال فعالیت هستند‪ .‬واحد حسابرسی و کنترل‬ ‫حوزه مرکزی به صورت آنالین در جریان مسائل و مشکالت‬ ‫در سراسر کشور قرار دارد‪ ».‬مدیرعامل بانک انصار با اشاره‬ ‫به بهینه‌س��ازی نظام بازرس��ی رعایتی و راه‌ان��دازی واحد‬ ‫بازرس��ی ضد‌تقلب به‌عنوان یکی از اقدامات اساسی بانک‬ ‫در حوزه مش��تریان و کارکنان‪ ،‬می‌گوی��د‪« :‬طبیعتا پویایی‬ ‫نظام کنترل داخلی بان��ک نیازمند این اس��ت که خروجی‬ ‫به صورت سیس��تماتیک دریافت و تجزیه و تحلیل ش��ود‬ ‫و خوراک نظام کنت��رل داخلی بانک قرار بگی��رد و کنترل‬ ‫داخلی بانک نیز متناس��ب با ش��رایط و اقتضائات روز تغییر‬ ‫کند‪ ».‬بسترسازی برای استقرار ‪ ،2012-Coso‬ایجاد نظام‬ ‫سنجش رضایتمندی مش��تریان‪ ،‬ایجاد کانال‌های سهل و‬ ‫مناسب برای ارتباط با مشتریان و پیگیری مستمر و مداوم‬ ‫نظرات آنها به‌عنوان یک نهاد مدنی‪ ،‬تدوین و تصویب منشور‬ ‫حسابرسی داخلی برای استفاده حسابرسان بانک‪ ،‬تشکیل‬ ‫و راه‌اندازی کمیته‌های حسابرسی‪ ،‬مدیریت ریسک‪ ،‬مبارزه‬ ‫با پولشویی و مطالبات معوق‪ ،‬تدوین و انتشار سه جلد کتاب‬ ‫در حوزه کنترل و نظارت ش��امل ارزیابی ریسک‪ ،‬آیین‌نامه‬ ‫رفتار حرفه‌ای برای حسابرسان داخلی و آشنایی با مفاهیم‬ ‫کلی مبارزه با پولشویی و تهیه لوح فشرده آنها و تولید بیش‬ ‫از ‪10‬مقاله در حوزه نظارت و کنترل‪ ،‬از جمله اقدامات بانک‬ ‫انصار در حوزه نظارت و ارزیابی است‪».‬‬ ‫آغازی نو‬ ‫آیت‌ال��ه ابراهیمی‌ در پایان با اش��اره ب��ه پایین بودن‬ ‫نرخ مطالبات معوق بانک انصار که رتبه نخس��ت را در بین‬ ‫بانک‌های دولتی و خصوصی داراس��ت به برخ��ی از دیگر‬ ‫اقدامات بان��ک انصار در ح��وزه مدیریت س�لامت اداری‬ ‫می‌پ��ردازد‪« :‬اخ��ذ گواهینامه‌های مدیری��ت کیفیت ‪ISO‬‬ ‫‪ ،9001:2008‬مدیری��ت آم��وزش ‪ 10015.1999 ISO‬و‬ ‫تعالی سازمان ‪ EFQM‬و انجام الزامات گواهینامه رضایت‬ ‫مشتریان از دیگر اقدامات بانک انصار است که سیستم‌ها و‬ ‫فرآیندهای بانک را در قالب استقرار این نظام‌ها کنترل‌پذیر‬ ‫و پاسخگو می‌کند‪ .‬در حقیقت با ایجاد کدهای اخالقی مورد‬ ‫نظر و اعمال کنترل‌هایی که بر این سیس��تم‌ها برای بانک‬ ‫انصار فراهم خواهد آمد می‌توان س��طح سالمت بانک را به‬ ‫نحو مناسبی ارتقا داد‪g».‬‬ ‫‪83‬‬
‫همایش شرکای ماندگار در استان اصفهان برگزار شد‬ ‫كوتاه از اقتصاد‬ ‫همایش تجلیل از مشتریان کلیدی بانک مهر اقتصاد‬ ‫استان اصفهان باعنوان «شرکای ماندگار» با حضور بیش از‬ ‫‪ 600‬نفر از مشتریان و جمعی از مسئوالن استانی برگزار شد‪.‬‬ ‫به گزارش روابط عمومی بان��ک مهر اقتصاد‪ ،‬این همایش با‬ ‫شعار تجلیل از سرمایه‌گذار ایرانی در حمایت از تولید داخلی‬ ‫برگزار شد تا ضمن بررس��ی نقاط قوت و ضعف سیستم‌های‬ ‫بانکی در قبال انتظارات مشتریان‪ ،‬به معرفی برنامه‌ها و اهداف‬ ‫حال حاضر و آتی بانک مهراقتصاد در عرصه سیستم بانکی‬ ‫کشور بپردازد‪.‬حسین امینی ‪ -‬رئیس‌دفتر مدیرعامل – در این‬ ‫مراسم با بیان اینکه مشتریان مهمترین سرمایه یک مجموعه‬ ‫اقتصادی‪ ،‬به ویژه بانک‌ها به‌ش��مار می‌روند و طبیعی است‬ ‫که سپرده‌گذاران در بانک مهر اقتصاد نیز از جایگاه ویژه‌ای‬ ‫برخوردارند‪ ،‬به تشریح اهداف کالن و عملکرد این بانک در‬ ‫سطح کشور پرداخت‪ .‬وی با بیان اینکه سهم بانک مهر اقتصاد‬ ‫از مجموع نقدینگی کشور بالغ بر پنج درصد است‪ ،‬افزود‪« :‬در‬ ‫حوزه منابع در سال ‪ 82‬میزان موجودی این مجموعه بالغ بر‬ ‫‪ 3800‬میلیارد ریال بوده است که این مبلغ در ‪ 6‬ماه اول سال‬ ‫مثلث شماره‪152‬‬ ‫‪ 91‬به دویس��ت و ‪ 11‬هزار میلیارد ریال افزایش یافته و رشد‬ ‫‪6‬ماه اول سال ‪ 91‬نسبت به سال قبل ‪ 23‬درصد و رشد سال‬ ‫‪ 90‬نسبت به ‪ 89‬افزون بر ‪ 35‬درصد بوده است‪».‬امینی ادامه‬ ‫داد‪« :‬در حوزه مصارف‪ ،‬تعداد کل وام‌ها و تسهیالت پرداختی‬ ‫بانک مهر اقتصاد بالغ بر هش��ت میلیون و پانصد هزار فقره‬ ‫بوده كه حجم نقدینگی این تس��هیالت مبلغی بالغ بر ‪297‬‬ ‫هزار میلیارد ریال را شامل می‌شود‪».‬وی با اشاره به اقدامات‬ ‫بانک مهر اقتصاد در حوزه بانکداری اسالمی افزود‪« :‬پرداخت‬ ‫مابه‌التفاوت سود علی‌الحساب و سود قطعی‪ ،‬انطباق عملیات‬ ‫بانکی با موازین ش��رع‪ ،‬بازنگری تمام��ی‌قرار‌دادها‪ ،‬تقویت‬ ‫بنیه علمی‌کارکنان و برگ��زاری کالس‌های آموزش احکام‬ ‫فقهی بانکداری بدون ربا‪ ،‬نهادینه‌کردن فرهنگ بانکداری‬ ‫اسالمی در سطح مشتریان و جامعه‪ ،‬تشکیل مراکز مشاوره‬ ‫فقهی و ایجاد نظام انگیزشی و بازدارنده از مواردی است که‬ ‫تاکنون در راستای اس��تقرار بانکداری اسالمی در این بانک‬ ‫صورت گرفته اس��ت‪».‬در ادامه طالبی ‪ -‬جانش��ین معاونت‬ ‫اعتبارات‌‪ -‬ضمن ارائه گزارشی در خصوص وضعیت و عملکرد‬ ‫گسترش همکار ‌ی ایساکو و رنو در حوزه‬ ‫خدمات پس از فروش‬ ‫مدیر ارشد خدمات پس از فروش گروه خودروسازی رنو – نیسان با تاکید بر توسعه‬ ‫ش��بکه خدمات پس از فروش محصوالت رنو در ای ران اعالم کرد‪« :‬استانداردهای جدید‬ ‫و به روز در ارائه خدمات ایجاد و اجرایی م ی‌شود‪ ».‬کریس��تین بوکو‪ ،‬مدیر ارشد خدمات‌‬ ‫پ س‌ازفروش گروه خودروس��ازی رنو‪ -‬نیس��ان در دیدار علی نمکین‪ ،‬مدیرعامل شرکت‬ ‫ایس��اکو با وی با بیان این مطلب خبر از مش��ارکت و همکاری الزم در راس��تای توسعه‬ ‫و تکمیل دانش فنی و آموزش پرس��نل ایس��اکو در «رنو آکادم��ی» داد‪ .‬علی نمکین‪،‬‬ ‫مدیرعامل ش��رکت خدمات پس از ف��روش ای ران‌خ��ودرو در این دیدار ب��ه برنامه‌ریزی‬ ‫ای ران‌خودرو ب رای تولید خودروهای وانت تندر‪ ،‬تندر دنده‌اتوماتیک و تندر فاز دو اش��اره و‬ ‫ضمن تشریح فعالی ت‌های این شرکت به منظور سروی س‌دهی مناسب‪ ،‬خواهان همکاری‬ ‫و ب رنامه‌ریزی صحیح در این حوزه باتوجه به تجربیات رنو شد‪ .‬وی از دیگر توافقات ایساکو‬ ‫و شرکت رنو – نیسان را در دو حوزه ارائه خدمات پس از فروش و تامین قطعات عنوان‬ ‫کرد و اظهارداشت‪« :‬مش��ارکت در تامین خودروهای مورد نیاز ایساکو جهت دوره‌‌های‬ ‫آموزش تخصصی توسط شرکت رنو‪ ،‬پیش از ورود به بازار و برگزاری جلسات مستمر به‬ ‫منظور ارتقاي سطح کیفی سروی س‌دهی از دیگر توافقات بین ایساکو و رنو است‪g».‬‬ ‫‪84‬‬ ‫این بانک در اس��تان اصفهان ‌و ترسیم جایگاه مجموعه مهر‬ ‫در میان سایر بانک‌ها‪ ،‬به وضعیت پراکندگی و توزیع شعب در‬ ‫استان پهناور اصفهان پرداخت و گفت‪« :‬قدرالسهم و ضریب‬ ‫نفوذ در منابع بانکی استان ‪ 8‬درصد است و بانک مهر اقتصاد‬ ‫بعد از بانک‌های ملی‪ ،‬ملت‪ ،‬صادرات و تجارت جایگاه پنجم‬ ‫را در استان داراس��ت‪».‬وی با بیان اینکه در حال حاضر بانک‬ ‫مهر اقتصاد در استان اصفهان از لحاظ حجم و درصد منابع‪،‬‬ ‫رتبه اول را در میان بانک‌های خصوصی استان در اختیار دارد‪،‬‬ ‫افزود‪« :‬مجموعه مهر منابع جذبی را در حمایت از فرآیندهای‬ ‫اقتصادی صرف و هدایت می‌کند که در این زمینه در سه سال‬ ‫گذش��ته‪ ،‬مبلغ ‪ 5500‬میلیارد ریال در حوزه صنعت و ‪5100‬‬ ‫میلیارد ریال در حوزه خدمات و بازرگانی‪ ،‬تسهیالت ارائه شده‬ ‫اس��ت‪».‬طالبی در ادامه به بیان برخی از افتخارات بانک مهر‬ ‫اقتصاد اس��تان اصفهان پرداخت و گفت‪« :‬دریافت تندیس‬ ‫بازاری��اب برتر در س��ال ‪ 1389‬از کان��ون بازاریابی حرفه‌ای‬ ‫اس��تان‪ ،‬قرار گرفتن در میان ‪ 100‬برند برتر اس��تان در سال‬ ‫‪ 1389‬از مرک��ز مطالعات و پژوهش‌ه��ای وزارت بازرگانی‪،‬‬ ‫اخذ گواهی ایزو ‪ 9001 -2008‬در س��ال ‪ 1387‬از نمایندگی‬ ‫ش��رکت ‪ Tuvrheinland‬و تمدید آن در س��ال‌های بعد و‬ ‫دریافت نشان اهتمام در سال ‪ 1390‬از جشنواره فعاالن حوزه‬ ‫ی دانشگاه اصفهان از جمله‬ ‫سرآمدی از مرکز پژوهش‌های علم ‌‬ ‫دستاوردهایی است که شعب استان با مشارکت و حمایت‌های‬ ‫مشتریان گرانقدر کسب کرده است‪ ».‬حمید نوری‪ ،‬مدیرکل‬ ‫شعب استان اصفهان نیز از دیگر سخنرانان این مراسم بود که‬ ‫از سپرده‌گذاران به‌عنوان ذی‌نفعان و سرمایه‌های اصلی بانک‬ ‫یاد کرد و پویایی و پیشرفت مجموعه را در گرو مشارکت‌های‬ ‫همه‌جانبه و پررنگ هم‌میهنان عزیز دانس��ت و خاطرنشان‬ ‫کرد‪« :‬ش��کوفایی و بالندگی در بانک مهر اقتصاد با رویکرد‬ ‫مشارکتی مطلوبترین شاخص و روش اجرایی است‪ ».‬در ادامه‬ ‫این مراسم‪ ،‬به پاس احترام به س��احت مقدس سرور و ساالر‬ ‫شهیدان‪ ،‬از زحمات ارزنده و شبانه‌روزی استاد حاج‌مصطفی‬ ‫خدادادزاده‪ ،‬سازنده ضریح مطهر حضرت اباعبداهلل‌الحسین(ع)‬ ‫با اهدای لوح س��پاس و هدایا تجلیل به عم��ل آمد و تمامی‬ ‫‌مدعوین در فضایی صمیمی‌پس از حضور در ضیافت ش��ام‬ ‫با دریافت لوح تقدیر و صنایع دستی استان‪ ،‬بدرقه شدند‪g.‬‬ ‫در چشم‌انداز ایران ‪ 1404‬صورت می‌گیرد‬ ‫صادرات یک‌سوم تولیدات سایت‌های ایران‌خودرو‬ ‫به خارج از کشور‬ ‫در راس��تای تحق��ق س��ند چش��م‌انداز صنعت‬ ‫خودرو در سال ‪ ،1404‬دس��تیابی به تولید ساالنه یک‬ ‫و نیم‌میلیون دستگاه و حفظ سهم ‪ 50‬درصدی از تولید‬ ‫و بازار‪ ،‬گروه صنعتی ایران‌خ��ودرو ظرفیت تولید خود‬ ‫را با ایجاد س��ایت‌های تولید در اس��تان‌های مختلف‬ ‫افزایش می‌دهد‪ .‬مهندس میرجواد سلیمانی‪ ،‬قائم‌مقام‬ ‫مدیرعامل ایران خودرو در کیفیت و توس��عه محصول‬ ‫با بیان این مطلب گفت‪« :‬تا سال ‪ 1404‬عالوه بر تولید ساالنه یک و نیم میلیون دستگاه‪،‬‬ ‫ایران‌خودرو در بیش از هشت نقطه کشور س��ایت تولیدی خواهد داشت‪ ».‬وی با تاکید بر‬ ‫لزوم اجرای سیاست تمرکززدایی و توسعه متوازن کشور گفت‪« :‬افزایش تیراژ سایت‌های‬ ‫خراسان و تبریز و راه‌اندازی سایت‌های مازندران و فارس در سه سال اخیر با سیاست‌های‬ ‫توسعه اس��تانی‪ ،‬عدالت‌محوری و افزایش اشتغال همراستا بوده اس��ت‪ ».‬سلیمانی افزود‪:‬‬ ‫«پروژه سایت‌های س��منان و آذربایجان نیز در دست اجراس��ت که در پایان سال جاری و‬ ‫ابتدای سال آتی به بهره‌برداری خواهند رسید‪ ».‬وی توسعه سایت‌های استانی و تخصیص‬ ‫بالغ بر ‪65‬درصد از مجموع تیراژ تولید به این س��ایت‌ها‪ ،‬ارتقای کیفیت تولید و اختصاص‬ ‫یک‌س��وم از تولیدات آنها به صادرات و ایجاد ‪ 14‬هزار شغل جدید مستقیم و ‪ 30‬هزار شغل‬ ‫غیر‌مستقیم را از دیگر برنامه‌های ایران‌خودرو در راستای تحقق چشم‌انداز صنعت‌ خودرو‬ ‫در افق ‪ 1404‬و چشم‌انداز ‪ 20‬ساله کشور عنوان کرد و گفت‪« :‬دستیابی به جایگاه نخست‬ ‫صنعت خودروی منطقه‪ ،‬رتبه پنجم آس��یا و رتبه یازدهم در جهان از طریق رقابت‌پذیری‬ ‫مبتنی‌بر توسعه فناوری هدف‌های تعیین شده در این زمینه است‪g ».‬‬

آخرین شماره های هفته نامه مثلث

هفته نامه مثلث شماره 418

هفته نامه مثلث شماره 418

شماره : ۴۱۸
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۲۸
هفته نامه مثلث شماره 417

هفته نامه مثلث شماره 417

شماره : ۴۱۷
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۲۱
هفته نامه مثلث شماره 416

هفته نامه مثلث شماره 416

شماره : ۴۱۶
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۱۴
هفته نامه مثلث شماره 415

هفته نامه مثلث شماره 415

شماره : ۴۱۵
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۰۷
هفته نامه مثلث شماره 414

هفته نامه مثلث شماره 414

شماره : ۴۱۴
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۶/۳۱
هفته نامه مثلث شماره 413

هفته نامه مثلث شماره 413

شماره : ۴۱۳
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۶/۲۱
ثبت نشریه در مگ لند

شما صاحب نشریه هستید ؟

با عضویت در مگ لند امکانات متنوعی را در اختیار خواهید داشت
ثبت نام ناشر
لطفا کمی صبر کنید !!