صفحه قبل

هفته نامه مثلث شماره ۱۳۲

صفحه بعد

هفته نامه مثلث شماره 132

هفته نامه مثلث شماره 132

‫تب گراني در شهر‬ ‫گزارش‌هاي ميداني از افزايش قيمت‌ها‬ ‫در نقاط مختلف تهران‬ ‫هفته‌نامه‌خبري‪،‬تحليلي‪ /‬سال سوم‪ /‬شماره صد و سي و دوم ‪10/‬تير ماه‪ 92/1391‬صفحه‪1500/‬تومان‬ ‫آيا اصالح‌طلبان‬ ‫از نامزدي شيخ‬ ‫حمايت مي‌كنند؟‬ ‫بررسيتئوريوحدتملي‬ ‫اصالح‌طلباندرمثلث‬ ‫با نوشتار و گفت‌و‌گوهايي از‪:‬‬ ‫امير محبيان‪ ،‬پرويز سروري‬ ‫نظام‌الدين موسوي‬ ‫و صادق زيباكالم‬ ‫عدالت‌خواه انقالبي‬ ‫نگاهي به زندگي و افكار‬ ‫حسن رحيم‌پور ازغدي و ماجراي ترورش‬ ‫‪ISSN: 2008-5281‬‬ ‫‪MOSALAS.IR‬‬ ‫نيمه‌روشن‪ ،‬نيمه‌تاريك‬ ‫چرادنيزليبهپرسپوليسبازنگشت؟‬ ‫جيراني يك سال و نيم قبل پيشنهاد‬ ‫تعطيلي هفت را داد‬ ‫ناگفته‌هاييازتعطيليبرنامهسينماييفريدونجيراني‬ ‫اربكان يا اردوغان؟‬ ‫رئيس‌جمهورمصركيستوچهمي‌گويد؟‬
‫اآ‬ ‫زد‬ ‫با‬ ‫اي ع‬ ‫د بر‬ ‫ي‬ ‫عت‬ ‫‪7‬‬ ‫‪1‬‬ ‫‪-‬‬ ‫رمندان معاصر ت‬ ‫ج‬ ‫س‬ ‫م‬ ‫ز هن‬ ‫ي‬ ‫و‬ ‫يا‬ ‫ن اق‬ ‫‪0‬‬ ‫‪1‬‬ ‫خ‬ ‫ت‬ ‫ا‬ ‫ي‬ ‫ر‬ ‫‪5‬‬ ‫ا‬ ‫ثار‬ ‫م از ت‬ ‫‪ 1‬تير‬ ‫مو‬ ‫سا‬ ‫آدرس ‪ :‬خيابان آفريقا ‪‌،‬ابتداي سعيدي‪‌،‬پالك ‪2‬‬ ‫‪ART GALLERY TALAIE‬‬ ‫ب‬ ‫شور‬ ‫ك‬ ‫ي‬ ‫ش‬ ‫‪20‬‬
‫راهامام‬ ‫و كذلك جعلنكم امه وسطا لتكونوا شهدا علي الناس‬ ‫و يكون الرسول عليكم شهيدا‬ ‫اهميت انگيزه و محتوا در‬ ‫انقالب‌ها‬ ‫در انقالباتي كه در عالم واقع مي‌ش��ود يا در ش��ورش‌ها يا‬ ‫در كودتاها‪ ،‬يكي اصل اين ش��ورش و انق�لاب و كودتا‪ ،‬يكي‬ ‫انگيزه‌اش‪ ،‬يكي محتوايش؛ اينها س��ه امري است كه بايد در‬ ‫آن توجه كرد‪ .‬خودش��ان‪ ،‬خود انقالبات يا خود اينها ش��بيه‬ ‫به هم‌اند‪ ،‬يا ش��ورش اس��ت يا كودتاس��ت يا انقالب‪ ،‬صورتا‬ ‫خبرنامه‬ ‫‪14-25‬‬ ‫خط قرمز نداريم‬ ‫دشواري‌ها‌ي آقاي رئيس‌جهمور‬ ‫ديدار پرحاشيه در كابل‬ ‫يحيا! چه شد كه آخر در غسل خون شدي؟‬ ‫سياست‬ ‫‪26 - 37‬‬ ‫ي‌كنند؟‬ ‫آيا اصالح‌طلبان از نامزدي شيخ حمايت م ‌‬ ‫چه كسي ليدر مي‌شود؟‬ ‫اصالح‌طلبان برنامه ندارند‬ ‫شرايط سياسي امروز با دوم خرداد ‪ 76‬كامال متفاوت است‬ ‫بين ‌الملل‬ ‫‪38 - 51‬‬ ‫برادر ُمرسي‬ ‫شرايط سخت براي تل‌آويو‬ ‫اربكان يا اردوغان؟‬ ‫گريز از ورشكستگي‬ ‫بحران پرداخت مستمري ها در آمريكا‬ ‫گزارشهاي ميداني از افزايش قيمتها‬ ‫در نقاط مختلف تهران‬ ‫هفتهنامهخبري‪،‬تحليلي‪ /‬سال سوم‪ /‬شماره صد و سي و دوم ‪10/‬تير ماه‪ 92/1391‬صفحه‪1500/‬تومان‬ ‫هفته‌نامه سياسي‪ ،‬فرهنگي با رويكرد خبري‪ ،‬تحليلي‬ ‫صاحب امتياز و مدير مسئول‪ :‬مصطفي آجورلو‬ ‫سردبیر‪ :‬سعيد آجورلو‬ ‫بررسيتئوريوحدتملي‬ ‫اصالحطلباندرمثلث‬ ‫با نوشتار و گفتوگوهايي از‪:‬‬ ‫امير محبيان‪ ،‬پرويز سروري‬ ‫نظامالدين موسوي‬ ‫و صادق زيباكالم‬ ‫عدالتخواه انقالبي‬ ‫نگاهي به زندگي و افكار‬ ‫حسن رحيمپور ازغدي و ماجراي ترورش‬ ‫‪ISSN: 2008-5281‬‬ ‫عكس‪ :‬مجيد عسگري‌پور‬ ‫آيا‌اصالح‌طلبان‬ ‫از‌نامزدي‌شيخ‬ ‫حمايت‌مي‌كنند؟‬ ‫‪MOSALAS.IR‬‬ ‫مثلث؛ هفته نامه‌اي خبري‪ ،‬تحليلي است كه سعي دارد روايتي منصفانه و عادالنه‬ ‫از واقعيت‌ها ارائه دهد‪ .‬نامش تمثيل و اشاره‌اي است به سه ضلع استقالل‪ ،‬آزادي و‬ ‫جمهوري اسالمي‪ .‬مرامش تقويت گفتمان انقالب اسالمي‪ ،‬چارچوبش اسالم‪ ،‬انقالب‪،‬‬ ‫امام و رهبري‪ ،‬آرمانش گس�ترش و سيادت اسالم‌‌خواهي در سراسر جهان و عزت‬ ‫مسلمانان‪ ،‬توسعه و پيشرفت ايران‌اسالمي و رفاه مردم شريف ايران و رونق گرفتن‬ ‫عدال�ت‪ .‬مرزش رواداري و تأليف قلوب اهالي انقالب و ايس�تادگي در برابر مقابالن‬ ‫گفتماني و عملي نظام و س�ياق و مشرب‌مان نجابت قلم و روزنامه‌نگاري مومنانه و‬ ‫تالشدرجهترونقگرفتنسنتگفت‌وگوميانفرهيختگانونخبگانكشوراست‪.‬‬ ‫اميدواريم كه در روايت‌مان صادق‪ ،‬بر مرام‌مان مستمر و دائم‪ ،‬بر چارچوب‌مان مستقر‪،‬‬ ‫بر آرمان‌مان مومن‪ ،‬بر مرزهايمان مراقب و هوشيار و بر سياق‌مان استوار بمانيم‪.‬‬ ‫مثلث‬ ‫تب گراني در شهر‬ ‫نيمهروشن‪ ،‬نيمهتاريك‬ ‫چرادنيزليبهپرسپوليسبازنگشت؟‬ ‫جيراني يك سال و نيم قبل پيشنهاد‬ ‫تعطيلي هفت را داد‬ ‫ناگفتههاييازتعطيليبرنامهسينماييفريدونجيراني‬ ‫اربكان يا اردوغان؟‬ ‫رئيسجمهورمصركيستوچهميگويد؟‬
‫مثل انس��ان‌ها مي‌ماند كه همه صورتش��ان مثل هم هست‬ ‫اما معناش��ان فرق با هم دارد‪ .‬انگيزه‌ها مهم است و محتواها‪.‬‬ ‫گاهي وقت‌ها انگيزه خوب است‪ ،‬محتوا خوب نيست‪ ،‬گاهي‬ ‫وقت‌ها محتوا خوب است‪ ،‬انگيزه درست نيست‪ .‬ممكن است‬ ‫يك نفر حاال ‪ -‬حاال نس��بت به يك نف��ر عرض مي‌كنم ‪ -‬يك‬ ‫نفر آدم ب��ا يك انگيزه خوبي بخواهد ي��ك كار خوبي به نظر‬ ‫خودش انجام بدهد و او بد باش��د‪ ،‬اين آدم مصاب است لكن‬ ‫كارش خالف اس��ت‪ .‬يك اشخاصي مي‌شود كه يك كارهاي‬ ‫خوبي انجام مي‌دهند با انگيزه بد‪ .‬مثال يك كسي كشف يك‬ ‫چيزي مي‌كند و انگيزه‌اش بد اس��ت ب��راي اين كار و كارش‬ ‫خوب اس��ت‪ ،‬يك وقت هم هر دويش خوب هستند‪ .‬انقالب‬ ‫فرهنگي هم همين جور است كه يك انقالب است كه تحول‬ ‫است از يك حالي به حالي ديگر‪ ،‬نه پيشبرد همان چيزي كه‬ ‫هست‪ .‬چنانچه انقالب جمهوري اسالمي‌ در كل هم همين‬ ‫طور است‪ ،‬يك انقالب ش��د توسط مردم‪ ،‬يك انگيزه انقالب‬ ‫بود و يك محتواي انقالب‪ .‬اميدوارم كه انگيزه انقالب در مردم‬ ‫الهي باش��د‪ .‬اما در انقالبات ممكن است كه ما انقالب بكنيم‪،‬‬ ‫يك حكومتي را برداري��م‪ ،‬يك حكومت ديگر براي خودمان‬ ‫درست كنيم‪ ،‬خودمان مي‌خواهيم به يك نوايي برسيم‪ ،‬كار‬ ‫نداريم ببينيم چه بشود‪ .‬اين چه محتوايش خوب باشد‪ ،‬چه‬ ‫محتوايش بد باشد براي ما فايده ندارد‪ ،‬براي اينكه مي‌خواهد‬ ‫تش��كيل بدهد وقتي انگيزه‌اش اين است كه فقط به دستش‬ ‫بيايد يك قدرتي‪ ،‬بخواهند قدرتمند باش��ند‪ ،‬او سابقي بوده‪،‬‬ ‫ما آن قدرت را از او بگيريم‪ ،‬خودمان بگيريم‪ .‬اين با او نس��بت‬ ‫به اصل مساله انگيزه فرقي ندارد؛ يعني‪ ،‬يك حكومتي رفته‬ ‫اس��ت‪ ،‬يك حكومت ديگري هم آمده است‪ ،‬هر دويشان هم‬ ‫مثل هم هستند‪ ،‬مثل ساير كودتاها مي‌ماند كه در دنيا واقع‬ ‫مي‌ش��ود‪ ،‬اين فرقي با هم ندارد‪ .‬يك وقت اين است كه يك‬ ‫قيام مي‌شود‪ ،‬يك نهضتي مي‌ش��ود براي يك كار خوبي اما‬ ‫الهي نيست‪.‬‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫‪70 -73‬‬ ‫عدالت‌خواه انقالبي‬ ‫كدام مبارزه مقدس است؟‬ ‫كتاب‌هايي براي فردا‬ ‫تو‌گويانتقادي‬ ‫گف ‌‬ ‫ورزش‬ ‫‪74 -79‬‬ ‫مصطفي دنيزلي؛ نيمه‌روشن‪ ،‬نيمه‌تاريك‬ ‫خداحافظافندي‬ ‫موانع بازگشت آقاي سرمربي‬ ‫مي‌دانستم دنيزلي به پرسپوليس ب ‌ر‌نمي‌گردد‬ ‫جامعه‬ ‫‪62-69‬‬ ‫تب گراني در شهر‬ ‫نان داغ در شمال شهر‬ ‫روايت جنوب شهري‌ها از گراني‬ ‫آيا پايان گراني‪ ،‬ارزاني است؟‬ ‫تحريريه‪:‬‬ ‫ي‬ ‫دبیر تحريريه و سياست‪ :‬مصطفي صادق ‬ ‫دبیر فرهنگ و اقتصاد‪ :‬عليرضا بهرامي‬ ‫دبیر جهان‌اسالم و دين‌وتاريخ‪ :‬مصطفي شوقي‬ ‫دبیر بين‌الملل‪‌:‬سعيده سادات فهري‬ ‫دبير ديدار‪ :‬افشين خماند‬ ‫دبير بازار‪ :‬مصطفي ميري ‬ ‫دبیر ورزش‪ :‬مهدي ربوشه‬ ‫دبیر خبرنامه‪ :‬علي حاجي‌ناصري‬ ‫اعضاي تحريريه و همکاران‪ :‬زهير توكلي‪-‬خسرو معتضد ‪ -‬شاهده‌يوسفي‬ ‫ياسين سيف‌االسالم‪ -‬اميد كرماني‌ها‪-‬فاطمه‌ميرزايي‪ -‬شيما غفاري ‪ -‬زهرا‌راد‪-‬‬ ‫عاطفه كربالئي‪ -‬محمد تاجيك‪ -‬حسين غالمي‪ -‬شادي خوشكار خيري‪-‬‬ ‫حميدرضا نصيري‌نژاد‪ -‬مسعود نجفي‪ -‬شاهين فتحيان ‪ -‬محمد جواد پاينده‬ ‫دبيراجرايي‪ :‬سمانه مومني‬ ‫فني‪:‬نيما ملك‌نيازي‬ ‫گرافيك و صفحه‌آرايي‪ :‬فاطمه قنائي ‪ -‬علي آجورلو‬ ‫پردازش تصاوير و عكس‪ :‬هومن سليميان‪ -‬امير طاليي‪ -‬مهدي ابراهيمي‬ ‫و نيوشا ملك‌نيازي‬ ‫تصحيح‪ :‬ژيال شاكري ‪ -‬داوود جوكار‬ ‫حروفچيني‪ :‬داود حشمتي‬ ‫امور اداري‪ :‬محمد شكرالهي‬ ‫مدير مالي‪ :‬محمد پاليزدار‬ ‫سازمان آگهي‌ها‪ :‬مصطفي ميري‬ ‫بازرگاني و بازاريابي‪ :‬محمدعلي آجورلو ‬ ‫انفورماتيك‪ :‬شهرام رحمتي‬ ‫با تشکر از‪ :‬دكتر اسماعيل تبار‪ -‬مهندس واعظي‪ -‬دكتر آيت‌اهلل ابراهيمي ‪-‬‬ ‫دكتر غالم‌حسن تقي نتاج ‪ -‬حسين زندي ‪ -‬احمد طاليي ‪ -‬مهندس بختياري‬ ‫مهندس بهرامي ‪ -‬مهندس مهرداد نصرت‌پور ‪ -‬حسين مجاهدي ‪-‬‬ ‫هادي انباردار ‪ -‬س��يد عارف علوي ‪ -‬مهندس اميني ‪ -‬رضا راس��تي‬ ‫سازمان آگهي‌ها‪ :‬تلفن‪0912 - 5169927 :‬‬ ‫چاپ‪ :‬رواق‬ ‫توزيع‪ :‬نامه‌امروز‬ ‫نشاني ‪ :‬تهران‪ ،‬خيابان شهيد بهشتي‪ ،‬خيابان پاكستان‪ ،‬كوچه دوازدهم‪ ،‬پالك‬ ‫‪ ،24‬واحد ‪1‬‬ ‫تلفن ‪88171506-8 :‬‬
‫خبرنامه‬ ‫در خبرنامه اين هفته س��خنان رهبر معظم انقالب اسالمي در ديدار رئيس‪ ،‬مس��ئوالن عالي و قضات قوه‌قضائيه‬ ‫درج شده است‪ .‬مرور رسانه‌ها‪ ،‬گزارش‌هاوخبرهايي در حوزه‌هاي مختلف از بخش‌هاي گوناگون خبرنامه اين‬ ‫شماره است‪.‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫خط قرمز نداريم‬ ‫دشواري‌ها‌ي آقاي رئيس‌جهمور‬ ‫ديدار پرحاشيه در كابل‬ ‫توصيه به اصولگرايان‬ ‫‪14‬‬
‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪15‬‬
‫رهبر معظم انقالب در ديدار مسئوالن عالي قضايي‪:‬‬ ‫همكاري قواي سه‌گانه‪ ،‬الزم‪ ،‬قطعي و فريضه است‬ ‫خبرنامه‬ ‫رهبر معظم انقالب اسالمي تاكيد كردند‪« :‬دولت‪،‬‬ ‫مجلس و قوه‌قضائي��ه‪ ،‬همه در جبهه واح��د دفاع از‬ ‫اسالم‪ ،‬ملت ايران و استقالل و هويت كشور در مقابل‬ ‫تالش همه‌جانبه قدرت‌هاي استكباري قرار دارند و‬ ‫بايد با پرهيز از مسائل حاشيه‌اي و اختالفي به يكديگر‬ ‫كمك كنند‪».‬‬ ‫حضرت آيت‌اهلل خامن��ه‌اي‪ ،‬رهبر معظم انقالب‬ ‫اس�لامي در ديدار رئيس‪ ،‬مس��ئوالن عالي و قضات‬ ‫قوه‌قضائيه‪ ،‬ارتقای دس��تگاه قضايي به‌منظور تحقق‬ ‫عدالت قضايي در جامعه را مهمترين هدف برشمردند‬ ‫و ضمن تبيين برخي نكات مهم براي رس��يدن به اين‬ ‫هدف‪ ،‬همكاري همه دستگاه‌ها به‌ويژه قواي سه‌گانه را‬ ‫در شرايط كنوني فريضه و الزم دانستند و تاكيد كردند‪:‬‬ ‫«دولت‪ ،‬مجل��س و قوه‌قضائيه‪ ،‬هم��ه در جبهه واحد‬ ‫دفاع از اس�لام‪ ،‬ملت ايران و استقالل و هويت كشور‬ ‫در مقابل تالش همه جانبه قدرت‌هاي استكباري قرار‬ ‫دارند و بايد با پرهيز از مسائل حاشيه‌اي و اختالفي‪ ،‬به‬ ‫يكديگر كمك كنند‪».‬‬ ‫در اين ديدار ك��ه در تاالر اماكن متبركه آس��تان‬ ‫قدس رضوي در مشهد مقدس و در سالروز شهادت‬ ‫آيت‌اهلل بهش��تي و ‪ 72‬تن از ياران انقالب اسالمي در‬ ‫هفتم تير سال ‪ ،1360‬برگزار شد‪ ،‬رهبر انقالب اسالمي‬ ‫ضمن تجليل از ش��هيد بهشتي و ش��هداي هفتم‌تير‪،‬‬ ‫ارتقاي قوه‌قضائي��ه و تحقق عدالت قضايي مورد نظر‬ ‫نظام اسالمي را زمينه‌ساز حل بس��ياري از مشكالت‬ ‫و برچيده شدن مفاسد دانستند و افزودند‪« :‬با‌توجه به‬ ‫ظرفيت‌هاي موجود در كشور‪ ،‬قطعا مي‌توان با تالش و‬ ‫ابتكار و به‌كارگيري ظرفيت‌ها‪ ،‬به هدف بزرگ ارتقاي‬ ‫دستگاه قضايي رسيد‪».‬‬ ‫حضرت آي��ت‌اهلل خامن��ه‌اي‪ ،‬در تش��ريح زير‬ ‫س��اخت‌هاي مورد نياز ب��راي ارتق��اي قوه‌قضائيه‪،‬‬ ‫خاطرنش��ان كردند‪« :‬تدوين برنام��ه‌اي جامع‪ ،‬كامل‪،‬‬ ‫دقيق و همه‌جانبه‪ ،‬يكي از اساس��ي‌ترين كارها براي‬ ‫ارتقاي اين قوه است‪».‬‬ ‫ايش��ان تاكيد كردند‪« :‬تدوين برنامه جامع‪ ،‬كار‬ ‫بسيار مهمي‌است‪ ،‬اما مهمتر از آن‪ ،‬اجرايي و عملياتي‬ ‫شدن اين برنامه جامع و حركت شتابنده براي اجرای‬ ‫آن است‪ ».‬رهبرمعظم انقالب اسالمي افزودند‪« :‬منظور‬ ‫از حركت شتابنده‪ ،‬ش��تاب‌زدگي در حركت نيست‪،‬‬ ‫بنابراين بايد با حوصله و دقت اما ب��دون تاخير‪ ،‬اين‬ ‫كار انجام ش��ود‪ ».‬رهبر انقالب اسالمي‪ ،‬اتقان احكام‬ ‫قضايي را يكي ديگر از پيش‌نيازهاي ارتقاي قوه‌قضائيه‬ ‫برشمردند و خاطرنش��ان كردند‪« :‬احكام قضايي بايد‬ ‫از آنچنان اس��تحكام محتوايي برخوردار باش��ند كه‬ ‫اگر در معرض نظر متخصصان امور فقهي و حقوقي‬ ‫قرار گيرند‪ ،‬قاض��ي صادر‌كنن��ده آن‪ ،‬هيچ دغدغه‌اي‬ ‫نداشته باشد‪ ».‬حضرت آيت‌اهلل خامنه‌اي تاكيد كردند‪:‬‬ ‫«تصميم براي اتقان احكام دادگاه‌ها بايد در قوه‌قضائيه‬ ‫فراگير شود‪ ،‬زيرا نقض مكرر احكام دادگاه‌هاي بدوي‬ ‫نشان‌دهنده نقض محتوايي و شكلي احكام است‪».‬‬ ‫ايشان همچنين با تاكيد بر لزوم كاهش توسل به‬ ‫زندان در مجازات‌ها‪ ،‬به عنوان يك سياس��ت جاري‬ ‫در قوه‌قضائيه خاطرنش��ان كردند‪« :‬بايد ت��ا آنجا كه‬ ‫ممكن اس��ت‪ ،‬مجازات زندان به حداقل برسد‪ ،‬زيرا‬ ‫زندان يك پديده نامطلوب است و تبعات گسترده‌اي‬ ‫براي زنداني��ان‪ ،‬خانواده‌هاي آن��ان و حتي محيط كار‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪16‬‬ ‫افراد دارد‪».‬‬ ‫رهبر انقالب اسالمي حفظ آبروي افراد را يكي از‬ ‫مسائل بسيار حساس و مهم برشمردند و خاطرنشان‬ ‫كردند‪« :‬بخش قابل توجهي از اين موضوع‪ ،‬متاسفانه‬ ‫به فضاسازي‌ها و شايعه‌سازي‌هاي برخي مطبوعات‬ ‫و پايگاه‌هاي رايانه‌اي مربوط مي‌شود‪ ،‬اما قوه‌قضائيه‬ ‫نبايد به هي��چ وجه تحت‌تاثير اين جوس��ازي‌ها قرار‬ ‫گيرد‪ ».‬ايش��ان كادرس��ازي براي مناصب مديريتي و‬ ‫مسئوليت‌هاي ارشد قوه‌قضائيه را از ديگر لوازم ارتقاي‬ ‫دستگاه قضايي برشمردند‪.‬‬ ‫حضرت آيت‌اهلل خامن��ه‌اي در بخش ديگري از‬ ‫سخنان خود همكاري قواي سه‌گانه را يكي از نيازهاي‬ ‫كنوني كشور دانس��تند و افزودند‪« :‬امروز قدرت‌هاي‬ ‫زورگوي دنيا‪ ،‬تمام توان خ��ود را متمركز كرده‌اند تا‬ ‫ش��ايد بتوانند به نظام جمهوري اس�لامي و حركت‬ ‫عظيم آنكه الهام‌بخش دنياي اس�لام است‪ ،‬خدشه‌اي‬ ‫وارد كنند‪».‬‬ ‫ايش��ان بيداري كنوني در دنياي اس�لام و شوق‬ ‫روزافزون توده‌ه��اي مردم به آرمان‌هاي اس�لامي را‬ ‫نتيجه حركت پيش رونده جمهوري اس�لامي ايران‬ ‫در افكار عمومي دنياي اس�لام دانستند و خاطرنشان‬ ‫كردند‪« :‬هر موفقيت يا پيشرفت علمي‌نظام اسالمي‪،‬‬ ‫حركت‌هاي عظيم اجتماعي مردم همچون انتخابات‬ ‫پرش��ور و همچنين ايس��تادگي و مقاومت جمهوري‬ ‫اسالمي در مقابل زورگويي‌هاي اس��تكبار‪ ،‬هر كدام‪،‬‬ ‫مشوقي براي ملت‌ها به‌منظور پيگيري استقالل بر پايه‬ ‫اسالم است و بر همين اساس قدرت‌هاي زورگو تمام‬ ‫توان خود را روی ملت ايران متمركز كرده‌اند تا شايد‬ ‫اين كانون اصلي را از رونق بيندازند‪».‬‬ ‫رهب��ر انقالب اس�لامي جنجال‌ه��اي مختلف‬ ‫ضد‌نظام اسالمي به‌ويژه در زمينه حقوق بشر و انرژي‬ ‫هسته‌اي را در همين چارچوب ارزيابي و تاكيد كردند‪:‬‬ ‫«اين قدرت‌هاي زورگو كه به دروغ نام خود را جامعه‬ ‫جهاني مي‌گذارند‪ ،‬تالش دارند جمهوري اس�لامي‬ ‫ي خود محروم كنند‪».‬‬ ‫ايران را از پشتوانه مردم ‌‬ ‫حضرت آيت‌اهلل خامنه‌اي در تشريح اين توطئه‬ ‫افزودند‪« :‬هدف اصلي قدرت‌هاي استكباري از اعمال‬ ‫تحريم‌ها‪ ،‬مردم ايران هستند تا فشارها باعث شود مردم‬ ‫رهبر معظم انقالب اسالمي حفظ‬ ‫آبروي افراد را يكي از مسائل‬ ‫بسيار حساس و مهم برشمردند‬ ‫و خاطرنشان كردند‪« :‬بخش‬ ‫قابل توجهي از اين موضوع‪،‬‬ ‫متاسفانه به فضاسازي‌ها‬ ‫و شايعه‌سازي‌هاي برخي‬ ‫مطبوعات و پايگاه‌هاي رايانه‌اي‬ ‫مربوط مي‌شود‪ ،‬اما قوه‌قضائيه‬ ‫نبايد به هيچ وجه تحت‌تاثير اين‬ ‫جوسازي‌ها قرار گيرد‪».‬‬ ‫به ستوه بيايند و از نظام اسالمي جدا شوند‪ ،‬اما به فضل‬ ‫الهي در اين توطئه نيز شكست خواهند خورد زيرا آنها‬ ‫مردم و مس��ئوالن ما را همچنان نش��ناخته‌اند‪ ».‬ايشان‬ ‫تاكيد كردند‪« :‬اين خدعه دشمن‪ ،‬براي مردم به‌خوبي‬ ‫ش��ناخته ش��ده و به همين دليل مردم در عرصه‌هاي‬ ‫مختلف حضور پرشورتري دارند و مسئوالن نيز حقا و‬ ‫انصافا تمام تالش خود را به‌كار گرفته‌اند‪».‬‬ ‫رهبر انقالب اسالمي با اشاره به تالش همه‌جانبه‬ ‫آمريكا براي محاصره جمهوري اسالمي ايران افزودند‪:‬‬ ‫«آنها خودش��ان امروز در محاصره مشكالت جدي و‬ ‫غيرقابل حل هستند‪ ،‬در حاليكه ايران به لطف خداوند‪،‬‬ ‫همه امكانات مورد نياز را در اختيار دارد‪».‬‬ ‫حضرت آي��ت‌اهلل خامنه‌اي‪ ،‬امكان��ات و ثروت‬ ‫داخلي‪ ،‬مردم خوب‪ ،‬وجود منابع انس��اني و نداشتن‬ ‫بدهكاري جهاني را از نقاط قوت ايران برش��مردند و‬ ‫افزودند‪« :‬در شرايط كنوني‪ ،‬دشمن با همه توان وارد‬ ‫ميدان شده تا دسترسي جمهوري اسالمي به اين منابع‬ ‫و نقاط قوت را كاهش دهد‪ ،‬اما از طرف ديگر مسئوالن‬ ‫هم تمام توان خ��ود را به‌كار گرفته‌اند ت��ا اين توطئه‬ ‫خنثي شود‪ ».‬ايشان تاكيد كردند‪« :‬در چنين شرايطي‪،‬‬ ‫همكاري همه دستگاه‌ها و قواي سه‌گانه الزم‪ ،‬فريضه و‬ ‫قطعي است‪ ».‬رهبر انقالب اسالمي افزودند‪« :‬هرگونه‬ ‫واگرايي نيروها و قواي س��ه گانه از يكديگر‪ ،‬به ضرر‬ ‫كشور اس��ت‪ ،‬بنابراين همه بايد با يكديگر همكاري‬ ‫كنند‪ ».‬حضرت آيت‌اهلل خامنه‌اي تاكيد كردند‪« :‬دولت‪،‬‬ ‫مجلس و قوه‌قضائيه‪ ،‬همه در يك جبهه و آن هم جبهه‬ ‫دفاع از اسالم‪ ،‬ملت شريف ايران و استقالل و هويت‬ ‫كشور قرار دارند و بر همين اساس‪ ،‬كمك به يكديگر‬ ‫بايد اصل قرار گيرد و برخي بگومگوها و خدشه‌ها در‬ ‫كار يكديگر‪ ،‬حذف شوند‪».‬‬ ‫ايشان خاطرنشان كردند‪« :‬اگر هر يك از طرف‌ها‬ ‫بخواهد دائما به كار طرف ديگر بپردازد‪ ،‬مشكل حل‬ ‫نخواهد شد‪ ،‬بنابراين هر يك از قوا از جمله قوه‌قضائيه‬ ‫بايد وظيفه خود را به‌طور كامل انجام دهند و با قواي‬ ‫ديگر همكاري كنند‪».‬‬ ‫رهبرمعظم انقالب اس�لامي بار ديگر بر تخلف‬ ‫ناپذير بودن وعده اله��ي مبني‌بر ياري تالش‌كنندگان‬ ‫در راه حق‪ ،‬تاكيد كردند‪ .‬حض��رت آيت‌اهلل خامنه‌اي‬ ‫همچنين از تالش‌هاي رئيس قوه‌قضائيه و مسئوالن‪،‬‬ ‫قضات و كاركنان دس��تگاه قضايي تشكر و قدرداني‬ ‫كردند‪ .‬در ابتداي اين ديدار آي��ت‌اهلل آملي‌الريجاني‬ ‫رئيس قوه‌قضائيه در گزارش��ي از عملكرد سه‌س��اله‬ ‫دستگاه قضايي‪ ،‬ضمن اش��اره به دو عامل مهم مورد‬ ‫تاكيد رهب��ر معظم انق�لاب از جمله حف��ظ «اقتدار‬ ‫قوه‌قضائيه» و «اعتماد عمومي جامعه» مجموعه‌اي از‬ ‫اقدامات دستگاه قضايي را براي رسيدن به اين اهداف‬ ‫تشريح كرد‪ .‬رئيس دس��تگاه قضا توسعه و بازسازي‪،‬‬ ‫بهره‌گيري از فناوري‌هاي نوين‪ ،‬توجه ويژه به موضوع‬ ‫نظارت‪ ،‬راه‌اندازي معاونت مطالعات راهبردي‪ ،‬تدوين‬ ‫برنامه جامع‪ ،‬برخورد قاطع با مفاسد اقتصادي و مقابله‬ ‫بي‌امان با قاچاقچيان و برهم‌زنندگان امنيت اجتماعي‪،‬‬ ‫ساماندهي مس��ائل مرتبط با ثبت اس��ناد و امالك در‬ ‫كشور‪ ،‬توجه ويژه به موضوع پيش��گيري از جرائم و‬ ‫حضور فعال در مجامع بين‌المللي براي مقابله با هجمه‬ ‫غرب درخصوص حقوق بش��ر را از جمله اقدامات‬ ‫دستگاه قضا برشمرد‪g .‬‬
‫تيتريك‬ ‫خط قرمز نداريم‬ ‫روايت آيت‌اهلل آملي الريجاني از رويه برخورد با پرونده‌ها‬ ‫خبرنامه‬ ‫آيت‌اهلل صادق آملي‌الريجاني كه سكاندار‬ ‫دستگاه قضايي است هفته گذشته با اظهاراتش‬ ‫در هماي��ش سراس��ري قوه قضائيه در مش��هد‬ ‫خبرساز شد‪ .‬او كه در اين همايش ساالنه پس از‬ ‫محمود احمدي‌نژاد‪ ،‬رئيس‌جمهور پشت‌تريبون‬ ‫قرار گرفت در مهمترين فراز از سخنانش تاكيد‬ ‫كرد كه قوه قضائيه تابع توهم برخي در خصوص‬ ‫خط‌قرمزها نيس��ت‪ .‬عل��ي الريجان��ي‪ ،‬رئيس‬ ‫مجلس نيز آخرين سخنران اين همايش بود‪.‬‬ ‫آيت‌اهلل آملي‌الريجاني در مهمترين بخش‬ ‫از س��خنانش با اش��اره به روند مبارزه با مفاسد‬ ‫اقتصادي و اجتماعي‪ ،‬با بيان اينكه مي‌دانس��تيم‬ ‫برخورد با دانه درش��ت‌ها از همه جا صداها را‬ ‫بلند مي‌كند گفت‪« :‬م��ا در قوه قضائيه خط‌قرمز‬ ‫نداريم‪ .‬كتاب رس��ول‌اهلل(ص) خط قرمز ندارد‬ ‫كجاي سيره الهي براي كسي خط قرمز توهمي‬ ‫‌ايجاد شده است‪» .‬‬ ‫او با بيان اينكه همه اينها توهم است‪ ،‬گفت‪:‬‬ ‫«ما نمي‌توانيم تابع توهم خط‌قرمز برخي باشيم‪،‬‬ ‫از روزي كه آمدم گفتم اينجا محل خط‌قرمزها‬ ‫نيست‪».‬‬ ‫وي اف��زود‪« :‬من در قوه قضائيه دوس��ت‪،‬‬ ‫آشنا‪ ،‬برادر و فرزند نمي‌شناسم‪ .‬در قوه‌قضائيه‬ ‫همانطور كه قضات بايد برخورد كنند از دوست‬ ‫و آشنا و فرزند خبري نيست‪».‬‬ ‫رئيس دس��تگاه قضايي گف��ت‪« :‬هر‌وقت‬ ‫توانستيم عواطف را زير بار اراده قوي نگه داريم‬ ‫آن وقت به قوه قضائيه مطلوب به معناي واقعي‬ ‫رسيده‌ايم‪ .‬حضرت علي (ع) در فرمايشي قبل‬ ‫از جنگ صفين فرمودند ما مي‌ديديم كه در كنار‬ ‫پيامبر با پدران‪ ،‬فرزن��دان و خانواده مي‌جنگيم‬ ‫همه اينها موجب امري نش��د مگر اينكه ايمان‬ ‫ما بيشتر شد‪».‬‬ ‫آمل��ي الريجاني گف��ت‪« :‬ما به گ��رد اين‬ ‫حرف‌ها نمي‌رس��يم‪ ،‬اما بايد كاري كنيم كه در‬ ‫مقام قضاوت اگ��ر طرف ما برادرم��ان هم بود‬ ‫يا كيف پول و وعده رش��وه هم دادند دستمان‬ ‫نلرزد‪».‬‬ ‫وي ب��ا بيان اينك��ه در اين قضيه مش��كل‬ ‫خودمان هستيم نه قانون ادامه داد‪« :‬تزكيه نفس‬ ‫وظيفه عمومي هر‌كسي است‪ .‬دستگاه قضايي هم‬ ‫يك مرتبه بيشتر به آن احتياج دارد‪ ،‬زيرا موضوع‬ ‫مربوط به خودش نيس��ت‪ ،‬راه اينك��ه اراده‌ها‬ ‫پوالدين شود برگشت به خود و حق‌تعالي است‪.‬‬ ‫انساني كه خودش را نس��اخته باشد نمي‌تواند‬ ‫اراده قوي داشته باشد‪g ».‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪17‬‬
‫مرور رسانه‌ها‬ ‫مطبوعات در هفته‌اي كه گذشت‬ ‫دشواري‌ها‌يآقاي مرسي‬ ‫ياسين سيف‌االسالم‬ ‫خبرنامه‬ ‫محمد المرس��ي باالخ��ره رئيس‌جمهور ش��د و‬ ‫اخوان‌المسلمين پس از گذشت حدود‪‌100‬سال توانست‬ ‫طعم قدرت را در ق��وه مجريه تجربه كن��د‪ .‬اخواني‌ها‬ ‫س��ال‌هاي زيادي را تنها مبارزه كرده‌اند و در برهه‌هاي‬ ‫گوناگون تاريخ مصر همواره به‌حاش��يه رانده شده‌اند‪.‬‬ ‫يك روز به زور پادشاهان دست نشانده و يك روز هم با‬ ‫سركوب افسران ملي‌گرا‪ .‬اما سياست‌‪ ،‬بازي‌هاي فراواني‬ ‫دارد‪ .‬پيروزي المرس��ي و رئيس‌جمهور شدنش هم از‬ ‫جمله اين بازي‌هاست‪ .‬حاال اسالمگرايان پس از يك‌قرن‬ ‫اپوزیسيون بودن حال بايد اپوزیسيون‌هاي خود را تحمل‬ ‫كنند‪ .‬آنها در مصر جديد هم توان تعيين كنندگي را لمس‬ ‫خواهند كرد و هم قابليت‌هاي حكومتي خود را محك‬ ‫مي‌زنند‪ .‬در ايران هم عالوه بر‌موضوعات جنجالي مانند‬ ‫اقدامات اخير نيروي انتظامي‌‌و يا سخنان شنيدني و ديدني‬ ‫مدير‌عامل پرسپوليس‪ ،‬انتخابات رياست‌جمهوري آينده‬ ‫و نحوه حض��ور گروه‌ها و جريانات سياس��ي در راس‬ ‫اخبار مطبوعات است‪ .‬با‌وجود آنكه حدود يك‌سال تا‬ ‫اين رخداد سياسي زمان باقي است‪ ،‬اما هم چهره‌ها و هم‬ ‫گروه‌هاي مختلف مشغول رايزني‌ها و برنامه‌ريزي‌هاي‬ ‫معطوف به آن ش��ده‌اند‪ .‬جريان اصالحات هم از جمله‬ ‫اين جريانات اس��ت‪ .‬آنها در انتخابات مجلس حضور‬ ‫پر‌رنگي نداشتند و حتي برخي منتظر كاهش مشاركت‬ ‫مردم به‌خاطر قلت حضور اصالح‌طلبان بودند‪ .‬اما آنچه‬ ‫رخ داد در راستاي بي‌اثر بودن اين رويكرد دوم‌خردادي‌ها‬ ‫در ميزان مشاركت عمومي‪ ،‬تحليل و تفسير شد‪.‬حاال آنها‬ ‫با تجربه مجلس رو‌به‌سوي رياست‌جمهوري دارند‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫اصالح‌طلبان شرايط را بررسي كنند‬ ‫روزنام��ه ش��رق درب��اره ل��زوم حض��ور فعال‬ ‫اصالح‌طلب��ان در عرصه سياس��ي كش��ور ب��ه نقل از‬ ‫حسين انصاري راد نوشته است‪« :‬اين مساله بستگي به‬ ‫تصميم حساب‌شده و دقيق اصالح‌طلبان دارد چرا كه‬ ‫اصالح‌طلبان از جمله مجمع روحاني��ون‪ ،‬كارگزاران‪،‬‬ ‫مجمع محققين و س��اير ش��خصيت‌هاي شناخته‌شده‬ ‫اصالح‌طلب بايد با مش��ورت باهم ش��رايط را ارزيابي‬ ‫كنند‪ .‬من معتقدم كه بايد بررسي شود كه آيا امكان كار‬ ‫‪18‬‬ ‫مثبت يا موثري كه توس��ط اصالح‌طلبان صورت گيرد‬ ‫و بتواند بار كش��ور را تا حدي سبك كند‪ ،‬وجود دارد يا‬ ‫خير‪ .‬در‌صورتي‌كه راه برون‌رفت از مش��كالت فعلي‬ ‫كش��ور براي اصالح‌طلبان قابل تص��ور و امكان‌پذير‬ ‫باش��د‪ ،‬ش��ركت آنها در انتخابات آت��ي مانعي نخواهد‬ ‫داشت‪ ».‬انصاري راد كه س��ابقه نمايندگي مجلس را در‬ ‫دور ششم مجلس شوراي اسالمي دارد همچنين گفته‬ ‫است‪« :‬هيچ فرد‪ ،‬حزب‪ ،‬دولت يا حتي نظامي بي‌نياز از‬ ‫ارزيابي و آسيب‌شناسي عملكرد و سياست‌هاي خود‬ ‫نيست‪ .‬بنابراين نه تنها بجاس��ت بلكه ضرورت دارد تا‬ ‫دولت اصالحات و نمايندگان مجلس ششم و احزاب‬ ‫و گروه‌هاي اصالح‌طلب يا حتي شخصيت‌هاي مستقل‬ ‫اصالح‌طلب به عملكرد گذش��ته خود به ش��كل دقيق‬ ‫رسيدگي كنند و با‌سنجش درست موفقيت‌ها و اشتباهات‬ ‫گذشته براي آينده تصميم جدي بگيرند‪ .‬شناخت نقاط‬ ‫ضعف و آسيب و كنار گذاشتن آنها و تقويت نقاط قوت‬ ‫در مقام مصاديق و انطباق‪ ،‬عرصه گس��ترده و وسيعي‬ ‫دارد كه بررس��ي آن مي‌تواند مورد اختالف بسياري از‬ ‫كار‌شناسان و اصالح‌طلبان باشد‪».‬‬ ‫واكنش اصالح‌طلبان‬ ‫در اين ميان اما برخي از رس��انه‌هاي اصالح‌طلب‬ ‫بر اين باورند كه جريان اصولگرا ب��ا ايجاد اختالف در‬ ‫ميان اصالح‌طلبان اين جريان سياسي را كنترل مي‌كنند‪.‬‬ ‫اين موضوع يادداشتي است كه در روزنامه آرمان منتشر‬ ‫شده است‪ .‬در اين يادداش��ت آمده است‪« :‬شايد گزاف‬ ‫نباش��د كه اين موضوع را جديدترين شيوه رقيب براي‬ ‫حضور اصالح‌طلبان در انتخابات رياس��ت‌جمهوري‬ ‫سال ‪ 92‬بدانيم‪ .‬رقيب اصالحات كه ابتدا تصور نمي‌كرد‬ ‫اصالح‌طلبان كه مدتي را در سكوت گذرانده‌اند در اين‬ ‫روزها در حال برنامه‌ريزي براي ورود به انتخابات سال‬ ‫‪ 92‬باشند‪ .‬بنابراين با ديدن نشانه‌هايي در راستاي پايان‬ ‫سكوت‪ ،‬ش��وك بزرگي به آنها وارد ش��د و وارد عرصه‬ ‫شدند‪ ».‬يادداشت‌نويس آرمان ادامه داده است‪« :‬ابتدا به‬ ‫كانديداهاي احتمالي اصالح‌طلبان انتقاد وارد كردند و‬ ‫با ناكارآمد ديدن اين شيوه سراغ چهره‌هاي اصالح‌طلب‬ ‫مانند عبداهلل نوري رفتند‪ .‬عبداهلل نوري كه س��ال‌ها بود‬ ‫ت ترجيح‬ ‫سكوت را به هر گزينه ديگري در عالم سياس ‌‬ ‫داده بود‪ ،‬با ورود خود به عرصه آماده‌سازي اصالح‌طلبان‬ ‫براي ورود به انتخابات ‪ 92‬و همچنين تاكيدات چندباره‬ ‫بر‌ل��زوم تش��كيل اتاق‌فك��ر در اردوگاه اصالح��ات‪،‬‬ ‫اصولگرايان را به تحرك وادار كرد‪ .‬بنابراين براي كاستن‬ ‫از شدت تالم ناشي از بازگشت نوري‪ ،‬پروژه تخريب او‬ ‫دنبال شد كه اين بار هم به نتيجه نرسيد‪ .‬در اين يادداشت‬ ‫از‌ترس اصولگرايان در‌برابر حضور دوباره اصالح‌طلبان‬ ‫سخن به ميان آمده و اين مهم‌ترين دليل تحركات اخير‬ ‫آنان عنوان شده است‪».‬‬ ‫حضور پر‌رنگ جامعتين‬ ‫محمدنبي حبيبي‪ ،‬دبيركل حزب موتلفه اسالمي‬ ‫در جمع اعضاي اين حزب از جامعتين خواسته است‬ ‫تا به‌طور ج��دي در انتخابات رياس��ت‌جمهوري و‬ ‫شورا ورود كنند‪ .‬هفته‌نامه شما در آخرين شماره خود‬ ‫در اين رابطه نوشته اس��ت که حبيبي با تاكيد بر‌اينكه‬ ‫تئوري محوريت جامعتين براي وحدت اصولگرايان‬ ‫از محصوالت موتلفه اسالمي بود اظهار‌‌داشت‪« :‬نقاط‬ ‫ضعف و قوت در انتخابات اخير را بايد با هم بررسي‬ ‫كرد و تنها آسيب‌شناس��ي كافي نيست‪ ،‬بلكه ارزيابي‬ ‫عملكرد بسيار مهم است‪ ».‬وي همچنين تصريح كرده‬ ‫است‪« :‬حزب موتلفه اسالمي به مانند انقالب اسالمي‬ ‫ماندني است و ما با قدرت راه خود را ادامه مي‌دهيم‪».‬‬ ‫دبير‌كل حزب موتلفه اسالمي با اش��اره به انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري عنوان كرد‪« :‬موتلفه اسالمي براي‬ ‫حضور در انتخابات رياست‌جمهوري و شوراها طبق‬ ‫مصوبه ش��وراي مركزي به‌دنبال نامزد مستقل است‪،‬‬ ‫اما هنوز راجع به نامزد حزب موتلفه اسالمي در اين‬ ‫انتخابات تصميمي‌گرفته نشده اس��ت‪ .‬نامزد حزب‬ ‫موتلفه اسالمي براي شركت در انتخابات برنامه مدون‬ ‫براي اداره كشور خواهد داشت‪ .‬حزب موتلفه اسالمي‬ ‫به ص��ورت جدي وارد‌انتخابات رياس��ت‌جمهوري‬ ‫و ش��ورا‌ها مي‌ش��ود و همه نيروهاي خود را بس��يج‬ ‫مي‌كنيم‪».‬‬ ‫ورود زودهنگام به انتخابات‬ ‫روزنام��ه ته��ران ام��روز ني��ز در واكن��ش به‬ ‫طرح مباح��ث مربوط ب��ه انتخابات ‪ 92‬ب��ا برخي از‬ ‫فعاالن سياس��ي گفت‌وگ��و كرده اس��ت‪ .‬در گزارش‬ ‫اين روزنامه آمده اس��ت‪« :‬هر چند تبليغات س��الم‪،‬‬ ‫مي‌تواند در راهنماي��ي بهتر مردم براي ش��ناخت و‬ ‫در نهاي��ت راهياب��ي اف��راد دلس��وز به‌عرصه‌ه��اي‬ ‫مهم كش��ور راهگش��ا باش��د ولي ورود زود هنگام‬ ‫به فضاي انتخاباتي زماني موثر اس��ت كه به اتحاد و‬ ‫انسجام مردم كمك كند و از ايجاد تفرقه و زمينه براي‬ ‫سود‌جويي دشمنان و مخالفان نظام اسالمي جلوگيري‬ ‫كند‪ ،‬به‌شرط اينكه افراد و مس��ئوالني كه در اين فضا‬ ‫وارد مي‌ش��وند از فعاليت اصلي خود دور نش��ده و‬ ‫موجب فراهم شدن فضا براي بد اخالقي افرادي كه‬ ‫در صدد متشنج كردن فضاي انتخاباتي جامعه هستند‪،‬‬ ‫نشوند‪ .‬ارسالن فتحي‌پور‪ ،‬رئيس كميسیون اقتصادي‬ ‫مجلس در گفت‌وگو با اين روزنامه درباره ضرر‌هاي‬ ‫ورود زود هن��گام به‌انتخابات تصريح كرده اس��ت‪:‬‬ ‫«اين مساله باعث مي‌ش��ود كه فضاي كشور به‌سمت‬ ‫انتخاباتي شدن رهكرد شود كه در نهايت منجر به اين‬ ‫ي براي ورود به انتخابات‬ ‫مي‌شود كه كساني كه تصميم ‌‬ ‫رياست‌جمهوري دارند فعاليت كاري خود را تعطيل‬ ‫و به كار تبليغات انتخاباتي معطوف شوند‪ ».‬وي ادامه‬
‫داده‪« :‬در س��ال توليد ملي و حمايت از كار و سرمايه‬ ‫ايراني بايد توجه ويژه‌اي به شعار رهبري داشته باشيم‬ ‫تا بتوانيم در پايان سال درباره كار كرد خود به رهبري‬ ‫و مردم پاسخگو باشيم‪».‬‬ ‫دشواري‌هاي المرسي‬ ‫س��رمقاله روز سه‌ش��نبه روزنامه سياست روز‬ ‫به‌موضوع انتخاب محمد المرسي به رياست‌جمهوري‬ ‫مصر پرداخته اس��ت‪ .‬س��رمقاله‌نويس اي��ن روزنامه‬ ‫درباره چالش‌هاي پيش‌روي رئيس‌جمهور جديد اين‬ ‫كشور مي‌نويس��د‪« :‬مصر به‌عنوان يكي از كشورهاي‬ ‫مهم اس�لامي در منطق��ه‪ ،‬اكنون در ش��رايط ويژه‌اي‬ ‫قرار دارد‪« .‬محمد المرس��ي» گرچه به‌عنوان نخستين‬ ‫رئيس‌جمهور مردمي‌اين كش��ور پس از ديكتاتوري‬ ‫مبارك انتخاب ش��ده است‪ ،‬اما پيش��ينه اسالمگرايي‬ ‫وي عالوه بر‌اينكه دشمنان‪ ،‬دردس��رهايي را براي او‬ ‫توليد خواهند كرد‪ ،‬از داخل و خارج هم تحت‌فش��ار‬ ‫خواهد ب��ود‪ .‬اينكه «المرس��ي» تنها ب��ا اختالف يك‬ ‫ميليون راي با رقي��ب خود احمد‌ش��فيق به پيروزي‬ ‫رسيده است‪ ،‬چالش ديگري براي دولت وي خواهد‬ ‫بود‪ ».‬ش��وراي نظامي مصر ني��ز از چالش‌هاي جدي‬ ‫رئيس‌جمهور منتخب مردم اس��ت‪ .‬در اين يادداشت‬ ‫همچنين آمده اس��ت‪« :‬مصر پهناور اس��ت و داراي‬ ‫منابع طبيعي بس��يار‪ ،‬از نفت و گاز برخوردار اس��ت‪.‬‬ ‫شرايط اقتصادي و معيش��تي مردم و كسب‌و‌كار آنها‬ ‫به‌واس��طه حكومت ديكتاتوري مب��ارك و انقالب‪،‬‬ ‫نابسامان گشته‪ ،‬حل نسبي معضالت اقتصادي كشور‪،‬‬ ‫محبوبيت بيش��تري براي دولت اس�لامگراي مصر‬ ‫ايجاد خواهد ك��رد‪ .‬در اين راه قطعا كارش��كني‌هاي‬ ‫بس��ياري از س��وي عوامل خارجي و داخل��ي انجام‬ ‫خواهد ش��د‪ ،‬كه نيازمند پاي��داري انقالبيون و مردم‬ ‫اين كشور است‪g ».‬‬ ‫والديميرپوتين‪:‬رئيس‌جمهورفعليواسبقفدراسيونروسيه‬ ‫است‪.‬اوكهبازهمتوانستهدرانتخاباتبه‌عنوانرئيسقوهمجريه‬ ‫انتخاب شود‪ ،‬اولين سفر دوره‌ايش را به‌خاور ميانه در دور جديد‬ ‫حكومتشازسرزمين‌هاياشغاليآغازكردهاست‪.‬پوتيندر‪ ۷‬اكتبر‬ ‫‪ ۱۹۵۲‬درلنينگرادمتولدشدهاست‪.‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫دفاع از ‪ 3‬تير‬ ‫هفته‌نامه ‪ 9‬دي به مناسبت سالروز سوم تير‌ماه و‬ ‫انتخاب محمود احمدي‌نژاد به‌رياست‌جمهوري در‬ ‫سال ‪ 1384‬يادداشتي را به قلم ميثم نيلي منتشر كرده‬ ‫كه در آن پيرامون استحكام و قوام جنبشي كه آن روز‬ ‫احمدي‌نژاد را به قدرت رساند سخن گفته شده است‪.‬‬ ‫در اين يادداشت آمده است‪« :‬بسط عدل تنها صداقت‬ ‫رحماني مي‌خواهد نه سوار شدن بر‌گرده شهوت‪ .‬اگر‬ ‫صداقت سرمايه اوليه شروع شود چه باك كه افرادي‬ ‫خود انگيخته و بي‌طمع و از سر‌عشق و اخالص‪ ،‬شبانه‬ ‫عازم كوير جنوب و كوهستان‌هاي غرب كشور شوند‬ ‫و هر‌يك س��فيري براي آن پيام آسماني گردند و مگر‬ ‫نديديم به چشم كه كساني را كه نه در حزبي ثبت نفس‬ ‫كرده بودند و نه به مزدي اجير شده بودند و نه به طمع‬ ‫مقامي‌و وعده‌اي انگيزه مند گشته بودند‪ ،‬كه به حرمت‬ ‫حقيقت گفتاري ارزش��مدار كه مس��بوق به كرداري‬ ‫صادقانه هم بود‪ ،‬با مال و اعتب��ار و آبروي خويش به‬ ‫انتش��ار آن پيام حق پرداختند‪ ».‬س��رمقاله نويس اين‬ ‫هفته نامه ادامه داده اس��ت‪« :‬پديدآورندگان سوم تير‬ ‫و بدنه اصيل جريان اصولگراي��ي خود اولين افرادي‬ ‫بودند كه در برابر انحراف و خطاهاي دولتمردان فرياد‬ ‫برائت سر‌دادند‪ .‬آحاد مردم در س��وم تير را با‌راي به‬ ‫همه شعارهايي از سنخ عهد انقالب و دفاع‌مقدس به‬ ‫همه مجريان سياست‌هاي توسعه اقتصادي و توسعه‬ ‫مصر به عقب بازنمي‌گردد‬ ‫اما روزنام��ه كيهان ه��م يكي از س��رمقاله‌هاي‬ ‫هفته گذش��ته خود را به مصر و تحوالت اين كش��ور‬ ‫اختصاص داد‪ .‬اين روزنامه نوش��ته اس��ت‪ :‬تحوالت‬ ‫مصر بدون ترديد بر دوش مردم قرار دارد نه بر دوش‬ ‫افراد و ش��خصيت‌هاي خاص كه با قيام و قعودش��ان‬ ‫اوضاع دگرگون ش��ود‪ .‬از اي��ن رو ژرف‌نگري حكم‬ ‫مي‌كند كه اين تحوالت با صاحبان واقعي آن سنجيده‬ ‫شود‪ .‬بر اين اس��اس غرب درصدد است تا براي مردم‬ ‫بديلي از مردم بتراش��د‪ .‬يعني اس��تراتژي مردم عليه‬ ‫مردم كه البت��ه نمي‌تواند‪ ،‬چ��را كه ح��اال ديگر زمان‬ ‫پيگيري و به نتيجه رساندن ترفندهاي اينچنيني نيست‪.‬‬ ‫مردم خوب مي‌دانند كه رأي مرس��ي آراء بخش��ي از‬ ‫هواداران اس�لامگرايي در مصر است‪ .‬كمااينكه يكي‬ ‫از روزنامه‌هاي آمريكا در همين روزنامه با اش��اره به‬ ‫نتايج يك نظرسنجي نوشت ظرفيت نظاميان‪ ،‬غرب‪،‬‬ ‫كشورهاي عربي و‪ ...‬در مصر حداكثر اين است كه ‪12‬‬ ‫ميليون را به گونه‌اي مديريت كند و حال آنكه حدود‬ ‫‪ 13‬ميليون رأي مرسي‪ ،‬حداقل ظرفيت اسالمگراها در‬ ‫مصر است و آراء حداكثري اسالمگراها در مصر از ‪40‬‬ ‫ميليون رأي فراتر مي‌رود‪ .‬در ادامه اين س��رمقاله آمده‬ ‫است‪ :‬بر اين اس��اس مي‌توان گفت مصريان به عقب‬ ‫برنمي‌گردند و خود مي‌توانند ش��رايط را به نفع خود‬ ‫مديريت نمايند‪.‬‬ ‫محمدالمرسي‪:‬رئيس‌جمهورمنتخبمصروعضوارشد‬ ‫جماعتاخوان‌المسلميناست‪.‬اودكترايمحافظتاز‬ ‫موتورهاي فضاپيما دارد و از‪ ۱۹۸۲‬تا‪ ۱۹۸۵‬استاديار دانشگاه‬ ‫ايالتيكاليفرنيادرنورتريجبودهاست‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫سفر پوتين‬ ‫س��فر دوره‌اي پوتي��ن رئيس‌جمه��ور روس��يه‬ ‫به‌خاورميانه با مس��افرت ب��ه تل‌آويو آغاز مي‌ش��ود و‬ ‫اين موضوع به‌عالوه تاثير آن بر‌موضع روس��يه نسبت‬ ‫به برنامه هس��ته‌اي ايران‪ ،‬موضوع گزارش��ي است كه‬ ‫روزنامه وطن‌امروز در شماره ششم تير ماه منتشر كرده‬ ‫اس��ت‪ .‬گزارش‌نويس وطن‌امروز نوشته است‪« :‬يوري‬ ‫اوشاكوف‪ ،‬دستيار رئيس‌جمهور روسيه گفت والديمير‬ ‫پوتين روز دوشنبه س��فر به خاورميانه را آغاز مي‌كند‪».‬‬ ‫وي در سفر دو‌روزه‌اش به منطقه درباره روابط دوجانبه‬ ‫و نيز مشكالت بين‌المللي از جمله حل‌مساله فلسطين‬ ‫– رژيم‌صهيونيستي‪ ،‬اوضاع در سوريه و برنامه هسته‌‌اي‬ ‫ايران با مقامات رژيم‌صهيونيستي‪ ،‬تشكيالت خودگردان‬ ‫فلس��طين و اردن مذاكره خواهد ك��رد‪ .‬در اين گزارش‬ ‫همچنين آمده است‪« :‬پايگاه اينترنتي «تايمز آو اسرائيل»‬ ‫با اشاره به س��فر والديمير پوتين‪ ،‬رئيس‌جمهور روسيه‬ ‫به اراضي اشغالي نوشت‪ ،‬ساعاتي پيش از ورود پوتين‬ ‫مقامات تل‌آويو تائي��د كردند‪ ،‬ايران و س��وريه حتما از‬ ‫موضوعات دس��تور كار مذاكرات وي خواهند بود‪ .‬اما‬ ‫در حالي كه ممكن است شيمون پرز‪ ،‬بنيامين نتانياهو و‬ ‫آويگدور ليبرمن حرف زيادي براي زدن به رئيس‌جمهور‬ ‫جديد قديمي‌روسيه داشته باشند‪ ،‬تحليلگران اسرائيلي‬ ‫معتقدند بعيد اس��ت سياست‌هاي مس��كو تغيير كند‪.‬‬ ‫اسرائيلي‌ها سال‌هاست از روس��يه‌ـ عضو دائم شوراي‬ ‫امنيت كه حضور مستقيم در مذاكرات هسته‌اي با ايران‬ ‫دارد ـ مي‌خواهن��د حمايت از جمهوري اس�لامي را‬ ‫محدود يا متوقف كند‪ ،‬اما اي��ن تقاضاها با گوش‌هايي‬ ‫ناشنوا روبه‌رو شده است‪».‬‬ ‫سياسي اعالم كردند كه اگر الگوهاي توسعه زمينه‌ساز‬ ‫تغيير نظام ارزش��ي يا تضعيف نظام هنجاري انقالب‬ ‫اسالمي و جنگ شود‪ ،‬جايگاهش را در ميان اكثريت‬ ‫مردم از دس��ت خواهد داد و اعتماد عمومي نسبت به‬ ‫آنها از بين خواهد رفت‪».‬‬ ‫محمد‌نبيحبيبي‪:‬دبير‌كلحزبموتلفهاسالمياستودرسال‬ ‫‪ ۱۳۲۴‬در روستاي باغخواص ورامين به‌دنيا آمده است‪ .‬وي از سال‬ ‫‪ ۱۳۶۲‬تا‪ ۱۳۶۶‬به مدت‪ ۴۴‬ماه شهردار تهران بوده است‪.‬‬ ‫‪19‬‬
‫گزارش‬ ‫ديدار پرحاشيه در‌كابل‬ ‫ديدار علي اكبر صالحي با وزير امور خارجه‬ ‫انگليس در كابل با انتقادات فراواني روبه‌رو‬ ‫شده است‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪20‬‬ ‫در اولين ماه‌هاي اس��تقرار نظام برآمده از انقالب‬ ‫ي پنج نفره به‌دستور امام خميني(ره)‬ ‫اسالمي در ايران‪ ،‬تيم ‌‬ ‫براي بررسي نيروگاه بوش��هر و ارائه راهكار براي آن‬ ‫تعيين ش��د؛ نيروگاهي ك��ه فقط چهار س��ال پيش از‬ ‫پيروزي انقالب اسالمي از سوي گروهي از مهندسان‬ ‫آلماني احداث شده بود‪.‬‬ ‫يك��ي از اعض��اي گ��روه كارشناس��ي منتخب‬ ‫امام‌خميني(ره)‪ ،‬جواني بود به نام علي‌اكبر صالحي كه‬ ‫به تازگي در رشته مهندسي انرژي هسته‌اي از دانشگاه‬ ‫‪ MIT‬فارغ‌التحصيل شده‪ ،‬بود‪.‬‬ ‫اين گروه پ��س از بازديد از نيروگاه بوش��هر بر‬ ‫سر نتيجه دچار اختالف‌نظر ش��دند؛ سه نفر معتقد به‬ ‫نابود كردن اين نيرو‌گاه بودند و دو نفر ديگر كه يكي‬ ‫از آنها صالحي بود بر‌تكميل اين نيروگاه تاكيد داشتند‪.‬‬ ‫روزگار اما سرنوشتي ديگر را رقم زد؛ آغاز جنگ ميان‬ ‫ايران و ع��راق‪ ،‬تصميم‌گيري در اي��ن خصوص را به‬ ‫آينده موكول كرد و اما ‌م نظري در‌خصوص تخريب يا‬ ‫تكميل اين نيروگاه اعالم نكردند‪.‬‬ ‫علي‌اكبر صالحي اكنون با ‪ 63‬سال سن‪ ،‬در راس‬ ‫دس��تگاه ديپلماسي جمهوري اس�لامي ايران نشسته‬ ‫اس��ت‪ .‬او چهارم فروردين س��ال ‪ ۱۳۲۸‬در كربالي‬ ‫معلي متولد شد‪ ،‬اما در ‪ 9‬سالگي به ايران بازگشت‪ .‬در‬ ‫سال ‪ 1347‬به دانشگاه آمريكايي بيروت رفت و پس از‬ ‫سه سال موفق به اخذ مدرك مهندسي مكانيك از اين‬ ‫دانشگاه شد‪ .‬صالحي يك‌سال پيش از پيروزي انقالب‬ ‫اسالمي ايران دكتراي مهندسي خود را نيز از دانشگاه‬ ‫‪ MIT‬آمري��كا اخذ كرد‪ .‬او پس از ط��ي كردن مدارج‬ ‫تحصيلي‪ ،‬بار ديگر ب��ه ايران بازگش��ت و در محافل‬ ‫علمي‌ مشغول به كار شد‪ .‬دانش��گاه صنعتي اصفهان‬ ‫و س��ازمان انرژي اتمي‌اولين مقاص��د كاري صالحي‬ ‫بود‪ .‬در س��ال ‪ ۱۳۵۸‬در معاونت آموزش��ي دانشگاه‬ ‫صنعتي‌ش��ريف اس��تقرار يافت و به تدريس در اين‬ ‫دانشگاه پرداخت‪.‬‬ ‫چند س��ال بعد در س��ال‌هاي مياني دهه شصت‬ ‫به همراه هياتي عازم آمريكا ش��د تا از مي��ان ايرانيان‬ ‫مقيم اياالت‌متحده‪ ،‬افرادي را به‌عنوان اعضاي هيات‬ ‫علمي‌دانش��گاه‌هاي ايران انتخاب كن��د‪ .‬هنگامي‌كه‬ ‫ايرج‌فاضل‪ ،‬وزير وقت فرهنگ و آموزش عالي بود‪،‬‬ ‫مدتي معاون آموزشي او شد‪ ،‬اما دو سال بعد از سمت‬ ‫خود استعفا كرد و به‌بخش مهندسي هسته‌اي دانشكده‬ ‫مهندسي مكانيك دانشگاه شريف بازگشت‪ .‬در سال‬ ‫‪ ۱۳۶۷‬به‌سمت اولين رئيس دانش��گاه بين‌المللي امام‬ ‫خميني(ره) قزوين منصوب ش��د‪ ،‬ام��ا چندي بعد به‬ ‫رياست دانش��گاه صنعتي ش��ريف برگزيده شد و به‬ ‫تهران بازگش��ت‪ .‬وي بين س��ال‌هاي اول در دو دوره‬ ‫دو س��اله و ‪ 4‬س��اله يعني از س��ال ‪ 61‬تا ‪ 63‬و ‪ 68‬تا‬ ‫‪ 72‬رياست اين دانش��گاه را بر‌عهده داش��ت‪ .‬در اين‬ ‫دوره‌ها دانشگاه صنعتي ش��ريف توانست به جايگاه‬ ‫نسبتا مناسبي در ميان دانشگاه‌هاي ايران و خاورميانه‬ ‫دست يابد‪.‬‬ ‫بدين‌ترتيب طي اين س��ال‌ها صالح��ي همواره‬ ‫فاصل��ه خود را از سياس��ت حفظ ك��رد و همواره در‬ ‫عرصه‌هاي علمي‌و دانشگاهي فعاليت مي‌كرد‪.‬‬ ‫در سال ‪ 1376‬در بدو فعاليت دولت اصالح‌طلب‬ ‫س��يد محمد خاتمي‌به‌عنوان نماينده ايران در آژانس‬ ‫بين‌المللي انرژي اتمي‌عازم وين شد و تا سال ‪۱۳۸۲‬‬ ‫در اين سمت مش��غول به فعاليت بود‪ .‬در اين سال‌ها‬ ‫نام صالحي بارها در رسانه‌هاي ايراني و غربي مطرح‬ ‫شد‪ .‬در آن روزها مهم‌ترين مقطعي كه صالحي بسيار‬ ‫خبرساز ش��د‪ ،‬برخورد تند او با ديپلمات‌هاي غربي‬
‫خبرنامه‬ ‫سمت فعاليت كرد اما پس از آنكه منوچهر متكي به‌طور‬ ‫ناگهاني از سمت خود بركنار شد با حكم رئيس‌جمهور‬ ‫به سرپرستي وزارت امور خارجه انتخاب شد و چندي‬ ‫بعد با راي اعتماد مجلس هش��تم به رياست دستگاه‬ ‫ديپلماسي ايران رسيد‪.‬‬ ‫اما دوران حضور صالحي در وزارت امور خارجه‬ ‫با حاش��يه‌هايي نيز همراه بوده اس��ت‪ .‬در خرداد ماه‬ ‫س��ال گذش��ته زماني كه محمدش��ريف ملك‌زاده با‬ ‫حكم صالحي به معاون��ت اداري و مالي وزارت امور‬ ‫خارجه انتخاب شد‪ ،‬تمام نگاه‌ها متوجه صالحي شد‪.‬‬ ‫نمايندگان مجلس هشتم در خط مقدم انتقاد از او قرار‬ ‫گرفتند و تيغ اس��تيضاح خود را تيز كردند‪ .‬بركناري‬ ‫ملك‌زاده و بازداشت او از سوي دستگاه قضايي پاياني‬ ‫بود بر ماجراي استيضاح صالحي در مجلس هشتم‪.‬‬ ‫انتصاب علي سعيدلو به معاونت امور بين‌الملل‬ ‫رئيس‌جمهور نيز از ديگر حاش��يه‌هاي دوران تصدي‬ ‫وزارت امور خارجه از س��وي صالحي است‪ .‬اگرچه‬ ‫اي��ن انتصاب ارتباط مس��تقيمي‌با ش��خص صالحي‬ ‫نداشت‪ ،‬اما همواره فعاليت‌هاي وزارت امور خارجه را‬ ‫تحت‌تاثير قرار داده است‪ .‬صالحي در واكنش به برخي‬ ‫انتقادات در‌خصوص انتصاب سعيدلو به اين سمت‪،‬‬ ‫احتمال هرگونه موازي‌كاري در سياست خارجي را رد‬ ‫و حمايت تلويحي خود از اين انتصاب را اعالم كرده‬ ‫اس��ت‪ .‬اين موضع‌گيري او تفاوت بسياري با مواضع‬ ‫سلف او دارد؛ چه آنكه منوچهر متكي در دوره رياست‬ ‫خود بر دستگاه ديپلماس��ي ايران به شدت از انتصاب‬ ‫نمايندگان ويژه رئيس‌جمهور در سياس��ت خارجي‬ ‫انتقاد كرده بود‪.‬‬ ‫اما آخري��ن اقدام صالح��ي كه ب��ا واكنش‌هاي‬ ‫متفاوتي روبه‌رو شد‪ ،‬ديدار او با ويليام هيگ‪ ،‬همتاي‬ ‫انگليسي‌اش بود‪.‬‬ ‫ماجرا از آنجايي آغاز ش��د كه علي‌اكبر صالحي‬ ‫در اجالس كابل با وزير خارجه انگليس ديدار كرد‪.‬‬ ‫اين ديدار در حاشيه نشست كشورهاي همسايه‬ ‫دور و نزديك افغانس��تان با حضور وزراي خارجه و‬ ‫مقامات ‪ 15‬كشور منطقه و ‪ 14‬كش��ور فرامنطقه‌اي و‬ ‫مقاماتي از ‪ 11‬سازمان منطقه‌اي و بين‌المللي در كابل‬ ‫برگزار شد‪.‬‬ ‫بنا بر خبري كه رويترز منتشر كرد هيگ و صالحي‬ ‫در اين نشست درباره مذاكرات هسته‌اي ايران و ‪5+1‬‬ ‫و همچنين مس��ائل دوجانبه گفت‌وگو كردند‪ .‬هيگ‬ ‫و صالحي به مس��اله روابط ديپلماتيك دو كش��ور كه‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫و خروج از نشس��ت ش��وراي حكام بود ك��ه پس از‬ ‫وارد ش��دن نخس��تين اتهامات غرب به ايران مبني بر‬ ‫انحراف از فعاليت‌هاي صلح‌آميز و حركت به س��وي‬ ‫فعاليت‌هاي نظامي صورت گرفت‪ .‬او چندي بعد جاي‬ ‫خود را به‌‌علي‌اصغر سلطانيه داد‪.‬‬ ‫شبكه آمريكايي ‪ PBS‬روابط اعضاي تيم هسته‌اي‬ ‫و ديپلماتيك جمهوري اس�لامي ايران در دوره سيد‬ ‫ي را اينگونه رواي��ت مي‌كند‪« :‬صالحي‬ ‫محمد خاتم�� ‌‬ ‫هيچ‌گاه با آغوش باز از سوي حسن روحاني‌‪ ،‬چهره‌اي‬ ‫سياسي كه در آن دوران رياس��ت مذاكرات هسته‌اي‬ ‫ايران را بر‌عهده داشت‪‌،‬پذيرفته نشد‪ .‬روحاني وي را‬ ‫يك خارجي مي‌خواند چرا‌كه محل تولد او كربالست‬ ‫و س��ال‌ها در دانش��گاه آمريكايي در بيروت تحصيل‬ ‫كرده و به زبان عربي مسلط است‪ .‬صالحي در نخستين‬ ‫روز‌هاي آغاز كارش در سمت نماينده ايران در آژانس‬ ‫احس��اس مي‌كرد كه از اين تيم جدا ش��ده است و در‬ ‫نامه‌اي خطاب به رهبر معظ��م انقالب مراتب نگراني‬ ‫خود در اين زمينه را اعالم كرد‪».‬‬ ‫صالحي پس از پايان فعاليت‌هاي خود در آژانس‬ ‫بين‌المللي انرژي اتمي‪ ،‬به معاونت اكمل‌الدين احسان‬ ‫اوغلو‪ ،‬دبيركل سازمان كنفرانس اسالمي انتخاب شد‬ ‫و براي انجام وظايف خود عازم جده شد‪ .‬او در فاصله‬ ‫س��ال‌هاي ‪ 2007‬تا ‪ 1386( 2009‬ت��ا ‪ )1388‬در اين‬ ‫سمت فعاليت مي‌كرد‪.‬‬ ‫ش��بكه ‪ PBS‬پيش‌بيني مي‌كند كه صالحي يكي‬ ‫از گزينه‌هاي احتمالي رياس��ت‌جمهوري آينده ايران‬ ‫است‪« :‬صالحي هيچ‌گاه تمايلي به تبديل شدن به يك‬ ‫چهره سياسي نداش��ته و همين ويژگي موجب شده‬ ‫اس��ت كه او در دولت‌هاي خاتمي‌ و احمدي‌نژاد در‬ ‫راس برنامه‌هاي هس��ته‌اي ايران حضور داشته باشد؛‬ ‫جايي‌كه ش��خصي بدون وابس��تگي‌هاي سياسي با‬ ‫عملكردي حرفه‌اي مورد نياز اس��ت‪ .‬ويژگي‌هايي كه‬ ‫اين احتمال را افزاي��ش مي‌دهد كه وي به جايگاه‌ها و‬ ‫پست‌هاي عالي‌تر در جمهوري اسالمي دست يابد‪».‬‬ ‫‪ PBS‬مي‌نويس��د‪« :‬ش��بكه‌هاي خبري و اسناد‬ ‫ويكي‌ليكس ف��اش كرده‌اند ك��ه ديپلمات‌هاي غربي‬ ‫به‌دنب��ال روي كار آم��دن صالحي به عن��وان رئيس‬ ‫سازمان انرژي اتمي‌ايران بس��يار خوش‌بين بوده‌اند‪.‬‬ ‫آنها بر اين ب��اور بودند كه صالحي ف��ردي باهوش و‬ ‫ماهر اس��ت و‌ ترجيح مي‌دهند به جاي ديگر مقامات‬ ‫با وي وارد گفت‌وگو و تعامل ش��وند‪ .‬در ش��رايطي‬ ‫‌كه بحران هسته‌اي ايران تشديد ش��ده‪ ،‬صالحي آگاه‬ ‫و خوش‌س��خن براي حفظ ايده‌هاي هس��ته‌اي ايران‬ ‫بهترين شانس است‪».‬‬ ‫اين ش��بكه با اش��اره به چالش در روابط ايران و‬ ‫اعراب تاكيد كرده است‪« :‬شايد هيچ چهره سياسي در‬ ‫ايران به اندازه صالحي ب��راي مانور‌دهي در اين زمينه‬ ‫مناسب نباشد‪ .‬وي سال‌ها در كشور‌هاي عربي زندگي‬ ‫كرده و عربي را به خوبي صحبت مي‌كند و مي‌تواند به‬ ‫عنوان سفير ايران در منطقه باشد‪ .‬اين صالحي بود كه با‬ ‫وجود انتقادات داخلي در ماه گذشته به عربستان سفر‬ ‫كرد و مرگ سلطان بن‌عبدالعزيز آل‌سعود را به خاندان‬ ‫سعودي تسليت گفت‪».‬‬ ‫پ��س از ابقاي محم��ود احمدي‌نژاد در س��مت‬ ‫رياست‌جمهوري در انتخابات ‪ 22‬خرداد ‪ ،88‬غالمرضا‬ ‫آقازاده نيز ‪ -‬كه در دولت نهم رئيس س��ازمان انرژي‬ ‫اتمي‌بود ‪ -‬همچ��ون برخي ديگ��ر از اعضاي دولت‬ ‫نهم به همكاري خود با دولت پايان داد‪ .‬اين‌گونه بود‬ ‫كه محمود احمدي‌نژاد‪ ،‬صالحي را به‌عنوان جانشين‬ ‫آقازاده منصوب كرد‪ .‬صالحي حدود يك‌سال در اين‬ ‫وزارت خارجه دولت انگليس‬ ‫مدعي شده كه ديدار وزراي‬ ‫امور خارجه بريتانيا و ايران «به‬ ‫درخواست صالحي» انجام شده‬ ‫است‪ .‬اما رامين مهمانپرست‪،‬‬ ‫سخنگوي دستگاه ديپلماسي‬ ‫ايران با رد ادعاي انگليس گفته‬ ‫است‪« :‬اين مالقات توسط يك‬ ‫كشور ثالث و به درخواست‬ ‫انگليس صورت گرفت‬ ‫از زمان حمله معترضان ايراني ب��ه مراكز ديپلماتيك‬ ‫انگليس در تهران در نوامبر گذش��ته قطع شده است‬ ‫نيز پرداختند‪.‬‬ ‫اي��ن دي��دار در حالي برگزار ش��د ك��ه تعطيلي‬ ‫سفارتخانه‌ها و قطع كامل روابط در هر دو سوي ماجرا‬ ‫هواداران قرص و محكمي‌دارد‪ .‬آذرماه س��ال گذشته‬ ‫پس از ورود تعدادي از دانشجويان به داخل سفارت‬ ‫انگليس‪ ،‬با وجود ج��و مثبت و حمايتي ك��ه از اقدام‬ ‫دانشجويان در مجلس و ديگر نهادها و سطح جامعه‬ ‫در اعتراض به سياست‌هاي دولت لندن وجود داشت‪،‬‬ ‫علي‌اكبر صالحي اما در قامت وزير امور خارجه ايران‬ ‫از اين اقدام دانشجويان حمايت نكرده و تالش خود‬ ‫را براي باز نگه داش��تن روزنه‌هايي براي باقي ماندن‬ ‫ارتباط به كار گرفت‪ .‬اين‌گونه بود كه انتقادهاي تندي‬ ‫نسبت به او و دستگاه ديپلماسي صورت گرفت‪.‬‬ ‫مالق��ات صالح��ي و هي��گ به جهت ش��رايط‬ ‫حس��اس منطقه همچون س��وريه‪ ،‬مذاكرات ايران و‬ ‫‪ ،5+1‬افغانس��تان‪ ،‬عراق و موج بيداري اسالمي مورد‬ ‫توجه رسانه‌ها و كارشناسان سياسي قرار گرفت؛ چه‬ ‫آنكه ايران در قالب يك قدرت فرامنطقه‌اي و انگليس‬ ‫به‌عنوان يكي از اعضاي مه��م اتحاديه اروپا از قدرتي‬ ‫تعيين كننده در رابطه با اين حوادث برخوردارند‪.‬‬ ‫با تمام اين تفاسير‪ ،‬اكنون اين ديدار براي صالحي‬ ‫دردسرساز شده است‪ .‬سخنگوي كميسيون امنيت ملي‬ ‫و سياست خارجي مجلس از احضار وزير امور‌خارجه‬ ‫به كميسيون متبوعش در‌خصوص ديدار وي با وزير‬ ‫خارجه انگليس س��خن گفته و ج��واد جهانگيرزاده‬ ‫از اعضاي هيات‌رئيس��ه نيز گفته است كه مجلس در‬ ‫خصوص ديدار صالحي با هيگ تصميم مي‌گيرد‪.‬‬ ‫به گفته سخنگوي كميسيون امنيت ملي‪ ،‬مجلس‬ ‫از جزئيات نشستي كه در حاش��يه اجالس افغانستان‬ ‫انجام ش��ده‪ ،‬اطالعي ندارد و به همين دليل قطعا اين‬ ‫موضوع را با دعوت از علي‌اكبر صالحي‪ ،‬وزير خارجه‬ ‫بررسي مي‌كند تا روشن شود به چه داليلي اين مالقات‬ ‫انجام شده است‪.‬‬ ‫وزارت خارج��ه دول��ت انگليس مدعي ش��ده‬ ‫كه دي��دار وزراي امور خارج��ه بريتاني��ا و ايران «به‬ ‫درخواس��ت صالحي» انجام شده اس��ت‪ .‬در گزارش‬ ‫وزارت خارجه انگليس‪ ،‬اشاره‌اي به سخنان صالحي‬ ‫نشده‪ ،‬اما چندي پيش قشقاوي‪ ،‬معاون كنسولي وزارت‬ ‫امور خارجه از مخالفت رئيس‌جمهور با كاهش روابط‬ ‫با انگليس خبر داده بود‪ .‬اين در حالي است كه كاهش‬ ‫رابطه با انگليس با مصوبه مجلس هشتم اجرا شد‪.‬‬ ‫اما رامين مهمانپرس��ت‪ ،‬س��خنگوي دس��تگاه‬ ‫ديپلماس��ي ايران ب��ا رد ادعاي انگليس گفته اس��ت‪:‬‬ ‫«اين مالقات توسط يك كشور ثالث و به درخواست‬ ‫انگليس صورت گرفت‪ .‬آنها اعالم كرده بودند كه مايل‬ ‫به مالقات هس��تند و مي‌خواهند در م��ورد وضعيت‬ ‫رابطه دو كش��ور و احتماال بحث تعيين حافظ منافع‬ ‫مالقاتي را صورت بدهند و به دليل اعالم عالقه آنها و‬ ‫طرح اين درخواست از سوي يك كشور ثالث‪ ،‬ما نيز‬ ‫به دليل نگراني از وضعيت حقوق كنس��ولي اتباعمان‬ ‫و مشكالتي كه براي آنها ايجاد ش��ده‪ ،‬اين مالقات را‬ ‫پذيرفتيم و مالقات انجام شد‪».‬‬ ‫او در‌‌خصوص محتواي مذاكرات نيز گفت‪« :‬در‬ ‫اين مالقات درب��اره بحث حفاظت منافع دو كش��ور‬ ‫صحبت ش��د و بحث‌هايي نيز درباره تحوالت منطقه‬ ‫صورت گرفت‪ .‬فكر مي‌كنيم كشورهاي غربي در اين‬ ‫تحوالت نقش دارند و دخالت آنها جنبه تخريبي دارد‪.‬‬ ‫ما نيز نقطه‌نظراتمان را در اين زمينه بيان كرديم‪g ».‬‬ ‫‪21‬‬
‫كاظم جاللي؛‬ ‫عزت‌اهلل يوسفيان؛‬ ‫كانديداتوري حدادعادل براي شوراي‬ ‫مركزي فراكسيون اصولگرايان‬ ‫توقف استيضاح وزير كشور‬ ‫خبرنامه‬ ‫«كانديداتوري حدادعادل براي عضويت در شوراي مركزي»‪،‬‬ ‫«برگزاري انتخابات شوراي مركزي» و «احتمال تغيير نام فراكسيون»‪،‬‬ ‫اخبار رسيده از جلسه هفته گذشته فراكسيون اصولگرايان مجلس‬ ‫نهم است‪.‬‬ ‫اين جلسه در محل كميسيون تلفيق پارلمان با حضور حدود‪100‬‬ ‫نفر از نمايندگان اصولگراي پارلمان برگزار شد‪.‬‬ ‫اسماعيل كوثري‪ ،‬نماينده مردم تهران در مجلس در اين زمينه‬ ‫گفته اس��ت كه در اين جلسه حجت‌االسالم س��الك و آقاي زاكاني‬ ‫توضيحاتي را بيان كردند و س��پس بيانات حضرت آق��ا در ديدار با‬ ‫نمايندگان مجلس نهم براي مطالعه در اختيار حضار قرار گرفت‪.‬‬ ‫وي افزود‪« :‬در ادامه جلسه‪ ،‬نمايندگان در رابطه با موضوعات‬ ‫مختلف نظراتي داشتند كه آنان را مطرح كردند و سپس براي شوراي‬ ‫مركزي فراكس��يون اصولگراي��ان مجلس نهم‪ ،‬تع��دادي از وكالي‬ ‫ملت كانديدا ش��دند و نمايندگان حاضر‪ ،‬آراي خود را به كانديداي‬ ‫مورد‌نظرشان دادند‪ ».‬نماينده مردم تهران در مجلس همچنين گفت‪:‬‬ ‫«در پايان جلسه نيز بيانيه‌اي از سوي فراكسيون اصولگرايان در لبيك به‬ ‫بيانات رهبر معظم انقالب تهيه شد‪ ».‬كوثري با بيان اينكه از بين اعضاي‬ ‫شوراي مركزي فراكسيون‪ ،‬اعضاي هيات‌رئيسه انتخاب مي‌شوند‪،‬‬ ‫از كانديداتوري حداد عادل نماينده تهران براي عضويت در شوراي‬ ‫مركزي فراكسيون اصولگرايان خبر داد‪ .‬زهره طبيب‌زاده‪ ،‬نماينده تهران‬ ‫و عضوی ديگر از فراكسيون اصولگرايان مجلس نهم نيز در اين مورد‬ ‫گفته است‪« :‬تعدادي از افراد حاضر در جلسه براي تهيه اساسنامه نامزد‬ ‫شدند؛ در تهيه اساسنامه جديد ‪ 15‬نفر عضو ثابت انتخاب و باقي نيز‬ ‫قرار شد با توجه به زماني كه دارند در اين مدت يك ماه اساسنامه را‬ ‫تهيه كنند‪ ».‬طبيب‌زاده با تاكيد بر اينكه تعدادي از سواالت نمايندگان‬ ‫اين بود كه تالش شود دو فراكسيون در مجلس نباشد‪ ،‬تصريح كرد‪« :‬از‬ ‫ابتدا و در جريان مذاكرات دوجانبه فراكسيون رهروان واليت اعالم‬ ‫كرد قبل از آغاز مجلس تشكيل ش��ده و در زمان رياست مجلس نيز‬ ‫جلسه مستقل تشكيل شود؛ امروز نيز برخي از افرادي كه در فراكسيون‬ ‫رهروان بودند‪ ،‬در صحن مي‌گشتند و به نمايندگان مي‌گفتند در جلسه‬ ‫شركت نكنند‪».‬وي با بيان اينكه همه نمايندگان به جلسه فراكسون‬ ‫اصولگرايان دعوت شدند‪ ،‬خاطرنشان كرد‪« :‬اما ظاهرا آقاي جاللي‬ ‫مصاحبه و تعيين تكليف كرده‌اند‪».‬‬ ‫نماينده م��ردم تهران در خان��ه ملت درباره انتخ��اب رئيس‌و‬ ‫هيات‌‌رئيسه مجلس نيز متذكر شد‪« :‬قرار بر اين شد ابتدا اين‪ 15‬نفر كه‬ ‫به عنوان هيات موسس حضور پيدا كردند‪ ،‬در اين يك ماه اساسنامه را‬ ‫بنويسند و در اولين جلسه بعد از تعطيالت مجلس هيات‌رئيسه و بقيه‬ ‫اركان فراكسيون را تشكيل دهند‪g».‬‬ ‫نماينده مردم آمل در مجلس گفته است‪« :‬بحث استيضاح وزير جهاد كشاورزي مطرح است‬ ‫و ما فعال استيضاح وزير كشور را متوقف كرديم‪ ».‬عزت‌اهلل يوسفيان نماينده مردم آمل در مجلس‬ ‫شوراي اسالمي با اشاره به زمزمه‌هاي استيضاح سه وزير در مجلس گفت‪« :‬بنده يكي از طراحان‬ ‫استيضاح وزير كشور بودم و تعدادي امضا هم براي اين استيضاح جمع كرده بودم‪ ،‬اما فعال بحث‬ ‫استيضاح وزير جهاد كشاورزي مطرح است و ما فعال استيضاح وزير كشور را متوقف كرديم‪».‬‬ ‫وي ادامه داده است‪« :‬اعضاي كميسيون كشاورزي مجلس معتقدند مشكالت بخش كشاورزي‬ ‫حادتر است و اصرار دارند كه خليليان زودتر استيضاح شود بنابراين استيضاح وزير كشور‬ ‫متوقف شده تا ابتدا خليليان استيضاح شود‪».‬‬ ‫آيت‌اهلل مهدوي‌كني؛‬ ‫توصيه به اصولگرايان درباره انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫آيت‌اهلل مهدوي‌كني مي‌گويد‪« :‬بنده هميشه توصيه‌ام به ائتالف است نه به اتحاد و مي‌گويم ائتالف داشته‬ ‫باش��يد و دعوت به ائتالف مي‌كنم چون اتحاد امر شدني نيست‪ .‬گاهي‬ ‫ائتالف به يكي و گاهي به دو تا ولي با هم جنگ نكنند‪».‬‬ ‫وي در پاسخ به سوالي درباره برخي تك‌روي‌ها و جلسات‬ ‫انتخاباتي يادآور شده است‪« :‬جلسات انتخاباتي تك‌روي نيست‬ ‫بلكه مقدمات كار است و بايد مذاكره صورت گيرد‪».‬‬ ‫آيت‌اهلل مهدوي‌كني همچنين در پاسخ به سوالي مبني بر اينكه‬ ‫اكنون چند نفر از اصولگرايان اعالم آمادگي كرده‌اند‪ ،‬آيا آنها بايد براي‬ ‫انتخابات به وحدت برسند گفت‪« :‬ابتدا بايد بيايند اما در آخر به‬ ‫جايي برسند معموال رقابت اگر رقابت خوبی باشد اشكال‬ ‫ندارد‪».‬‬ ‫آيت‌اهلل مهدوي‌كني درباره حضور اصالح‌طلبان‬ ‫در انتخابات رياست‌جمهوري آينده گفت‪« :‬بنده از‬ ‫اصالح‌طلب‌ها خبر ندارم‪».‬‬ ‫رئيس مجلس خبرگان رهبري در پاسخ‬ ‫به سوال خبرنگار فارس مبني بر اينكه توصيه‬ ‫ش��ما به نيروهاي اصولگرا چيست‪ ،‬يادآور‬ ‫شد‪« :‬بنده هميشه توصيه‌ام به ائتالف است‬ ‫نهبهاتحادومي‌گويمائتالفداشتهباشيدو‬ ‫دعوت به ائتالف مي‌كنم چون اتحاد امر‬ ‫شدني نيست‪ .‬گاهي ائتالف به يكي و‬ ‫گاهي به دو تا‪ ،‬ولي با هم جنگ نكنند‪».‬‬ ‫وي در خاتمه تاكيد كرد‪« :‬ممكن‬ ‫است در اساسنامه جديد نام ديگري‬ ‫براي فراكسيون اصولگرايان انتخاب‬ ‫شود‪g ».‬‬ ‫روايت محسن رضايي از استعفاي سال ‪76‬‬ ‫سعيدجليلي‬ ‫غني‌سازي ‪20‬درصدي؛‬ ‫ثمره مقاومت و ايستادگي‬ ‫سعيد جليلي در ديدار ماهر طاهر‪ ،‬دبيركل‬ ‫جبهه مردمي‌براي آزادي فلسطين گفته است‪:‬‬ ‫«دستيابي به غني‌سازي ‪20‬درصد و تامين نياز‬ ‫يك ميليون بيمار سرطاني به راديو داروهاي‬ ‫بومي‌ثمره مقاومت و ايستادگي در برابر‬ ‫خواسته‌هاي غير‌منطقي غرب است‪g ».‬‬ ‫‪22‬‬ ‫س��ايت ش��خصي محس��ن رضايي‪ ،‬دبير مجمع‬ ‫تشخيص مصلحت نظام در يادداشت بلندي به قلم او‪،‬‬ ‫درباره سابقه نظامي و ورود محس��ن رضايي به عرصه‬ ‫سياسيتوضيحاتي رامنتشركرد‪.‬رضاييدراينيادداشت‬ ‫مي‌نويسد‪ ۱۴« :‬سال است برخي در رابطه با استعفايم از‬ ‫سپاه‪ ،‬داستان‌ها ساخته و شايع كرده‌اند‪».‬‬ ‫فرمانده اسبق سپاه ماجراي استعفاي خود را اين‌گونه‬ ‫روايت مي‌كند‪« :‬دهم خ��رداد ‪ ۷۶‬بود‪ .‬قبال از طريق دفتر‬ ‫مقام معظم رهبري اعالم ش��ده بود كه معظم‌له‪ ،‬حقير را‬ ‫فراخوانده‌اند‪ ،‬خدمتشان شرفياب شدم‪ ».‬فرمودند‪« :‬در‬ ‫خصوص كنار رفتن شما از س��پاه‪ ،‬گفته بودم صبر كنيد‬ ‫خبرتان مي‌كنم‪ ،‬حاال وقتش رسيده‪ ،‬بگو چرا نمي‌خواهي‬ ‫فرمانده س��پاه بماني؟» ماجرا از اين ق��رار بود كه حدود‬ ‫سه سال قبل‪ ،‬به ايش��ان عرض كرده بودم اجازه فرمايند‬ ‫كه فرمانده سپاه نباشم و فردي ديگر را بدين مسئوليت‬
‫يحيي آل‌اسحاق؛‬ ‫سردار عزيز جعفري؛‬ ‫سپاه يك حزب سياسي نيست‬ ‫واكنش به خبر احتمال كانديداتوري‬ ‫وزير دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح مي‌گويد‪« :‬تنش در مرزهاي سوريه و‌تركيه را به هيچ‌وجه به‬ ‫نفع صلح و امنيت منطقه نمي‌دانيم‪».‬‬ ‫سرتيپ پاس��دار احمد وحيدي درباره تحوالت اخير منطقه و تنش ميان س��وريه و‌ تركيه به ويژه‬ ‫موضع‌گيري‌هاي ناتو در اين باره گفته است‪« :‬معتقديم هر دو كشور بايد مسائل خود را با هم و از طريق‬ ‫گفت‌وگو حل كنند و اين نشان مي‌دهد كه ما نبايد سطح تنش را در مرزهاي كشورهاي مجاور كم اهميت‬ ‫ببينيم‪ ».‬وي افزوده است‪« :‬هر تنشي مي‌تواند بالفاصله به موضوعي بزرگ تبديل و موجب شود كشورهاي‬ ‫منطقه در بحراني بزرگ‌تر فرو روند به همين علت فكر مي‌كنيم نبايد بر ادامه مسير اشتباه تاكيد كرد و اين‬ ‫مسائل بايد حتما از مسير گفت‌وگو و همكاري‌هاي دوجانبه و احترام به حاكميت ملي و سرزميني حل‬ ‫و فصل شود‪ ».‬وزير دفاع و پشتيباني نيروهاي مس��لح ادامه داده است‪« :‬موضع‌گيري تند ناتو به هر حال‬ ‫ناشي از مواضع سياسي آنها و موضع‌گيري‌هايي است كه كشورهاي غربي در قبال سوريه دارند كه البته‬ ‫صحيح و مورد قبول نيست‪g ».‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫منصوب فرمايند و پ��س از آن در تاريخ ‪ ۷۴/۱۰/۱۰‬طي‬ ‫نامه‌اي توضيحاتي داده و در‌‌نهايت از ايشان در مسئوليت‬ ‫سپاه را خواسته و در پايان نوشتم‪« :‬البته اگر حضرتعالي‬ ‫تكليف بفرمایيد كه در سپاه بمانم‪ ...‬تا آن زمان كه مو‌هايم‬ ‫سپيد شود و با عصا به سپاه بروم‪ ،‬خواهم رفت‪»...‬‬ ‫محس��ن رضايي ادامه مي‌دهد‪« :‬پس از تقديم اين‬ ‫عريضه‪،‬معظم‌لهفرمودند‪«:‬صبركنيدخبرتانمي‌كنم‪.‬پس‬ ‫از سه سال‪ ،‬زمان موعود رسيده و در محضر ايشان بودم‪،‬‬ ‫فرمودند‪« :‬استدالل‌هايتان را بگویيد‪ ».‬داليلي را كه از قبل‪،‬‬ ‫مهيا كرده بودم‪ ،‬برشمردم‪ ،‬خطراتي را كه در بيرون سپاه و‬ ‫در جامعه احساس مي‌كردم‪ ،‬عرض كردم‪».‬‬ ‫او مي‌نويس��د‪« :‬عرايض حقير‪ ،‬دو ساعت ربع كم‪،‬‬ ‫طول كش��يد‪ .‬در بين صحبت‌ها هم‪ ،‬ايش��ان س��واالتي‬ ‫مي‌فرمودند و من پاس��خ م��ي‌دادم‪ .‬در پاي��ان فرمودند‪:‬‬ ‫«مطالبتان تمام شد؟ عرض كردم‪ :‬بله‪ ،‬ايشان ساعت را نگاه‬ ‫كرده‪ ،‬فرمودند‪« :‬دقيقا يك ساعت و سه ربع شد و افزودند‪:‬‬ ‫«حاال‪ ،‬من قانع شدم كه شما از فرماندهي سپاه كنار برويد‪.‬‬ ‫سردار احمد وحيدي؛‬ ‫واكنش به تنش در مرزهاي سوريه ‌و تركيه‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫سردار عزيز جعفري مي‌گويد‪« :‬سپاه يك حزب سياسي نيست‪،‬‬ ‫اما در ميدان تهاجم سياسي به انقالب عمل مي‌كند‪ ،‬حركتش اثر سياسي‬ ‫دارد‪ .‬آگاهي‌بخشي سياسي مي‌كند‪ ،‬مشرف بر فضاي سياسي است‪ .‬ولي‬ ‫مرز خود را با گروه‌ها و دستجات سياسي همواره به عنوان يك تكليف‬ ‫شرعي حفظ كرده و هرگز از آن عبور نخواهد كرد‪ ،‬امروز سپاه در ميدان‬ ‫آگاهيوارتقايقدرتتشخيصجامعهتالشمي‌كندتاانقالباسالمي‬ ‫دچار غفلت سياسي نشود‪ .‬سپاه حافظ ارزش‌هاي سياسي جامعه در‬ ‫سطح كليت انقالب است‪ .‬ميدان عمل س��پاه در حوزه سياسي زماني‬ ‫است كه سياس��ت‌هاي بازيگران خارجي يا داخلي جنبه تهديد براي‬ ‫كليت انقالب ايجاد كند‪ .‬در عين حال عمليات رواني دشمن روي سپاه‬ ‫بالانقطاع ادامه دارد‪ .‬دشمن تخريب چهره س��پاه را يك آرزو مي‌داند‪.‬‬ ‫گاهي اوقات افراد يا شخصيت‌هايي ممكن است در فضاي عمليات‬ ‫رواني دشمن قرار گيرند‪ .‬ما بايد مراقب باشيم در مسير آرزوهاي دشمن‬ ‫حركت نكنيم‪ ».‬فرمانده كل سپاه همچنين افزوده است‪« :‬سپاه در طول‬ ‫حوادث انقالب چند خصوصيت مهم از خود بروز داده اس��ت‪ .‬اول‬ ‫اينكه‪ ،‬سپاه همواره خود را مخاطب همه چالش‌ها دانسته و به سرعت در‬ ‫متن حوادث و بحران‌ها وارد شده و تجربيات بزرگي را به دست آورده‬ ‫است‪ .‬در اكثر چالش‌هاي سخت و بحران‌هاي بزرگ‪ ،‬سپاه يك تكيه‌گاه‬ ‫مستحكم بوده است و نقش تعيين‌كننده‌اي ايفا كرده است‪ .‬همانند ورود‬ ‫به ماموريت‌هاي امنيتي در مناطق شمال‌غربي و جنوب شرق كه هنوز‬ ‫ادامه دارد‪ ،‬يا حضور سپاه در ميان درياي پر‌خروش و تمام‌ناشدني بسيج‬ ‫در دوران دفاع مقدس‪ ،‬حضور سپاه در عرصه سازندگي پس از جنگ‪،‬‬ ‫خنثي كردن فتنه‌هاي داخلي در سال‌هاي اخير‪ ،‬توليد قدرت بازدارندگي‬ ‫موثر در دريا و هوا و زمين‪ ،‬ايفاي نقش موف��ق در عرصه جنگ نرم و‬ ‫تهاجم فرهنگي و نبردهاي سايبري و امثال آن‪.‬‬ ‫دوم‪ ،‬اينكه س��پاه همه جا عاش��ورايي و جهادي وارد عمل شده‬ ‫است‪ .‬هرگز از دشمنان بزرگ نترسيده است‪ .‬سپاه همه جا پرچم اسالم‬ ‫و ايران را با قوت و استحكام بر افراشته و هرگز اين پرچم از دست او‬ ‫نيفتاده است‪ ».‬وي افزوده است‪« :‬سوم‪ ،‬اينكه سپاه بر قدرت اليزال الهي‬ ‫كه تجلي آن از يك سو در اراده ولي امر و رهبري عظيم‌الشأن انقالب و‬ ‫از سوي ديگر در درياي زالل مردم است تكيه كرده است‪ .‬سپاه به خوبي‬ ‫ظرف مناس��ب انگيزه‌ها و قوت‌هاي مردم بوده و همراه با آنها در متن‬ ‫حوادث حضور داشته‪ ،‬عمل سپاه همواره تمام كننده و قاطع بوده است‪.‬‬ ‫هيچ ماموريتي را سپاه ناتمام و ناقص نگذاشته است‪ ،‬نمونه آن مأموريت‬ ‫تأمين امنيت هوانوردي كشور و حفاظت از شخصيت‌هاي نظام است‪.‬‬ ‫چهارم اينكه س��پاه هرگز در هيچ صحنه‌اي احساس بن‌بست نكرده‪،‬‬ ‫بن‌بست‌شكني هنر سپاه بوده اس��ت‪ .‬براي حل هر مشكلي راه‌حلي با‬ ‫تكيه بر انديشه‌هاي دروني خود را پيدا كرده است‪ .‬سپاه همواره بر دشمن‬ ‫اشراف اطالعاتي داشته است‪g».‬‬ ‫رئيس اتاق بازرگاني تهران با رد هرگونه مذاكره و رايزني با حزب موتلفه براي رياست‌جمهوري‬ ‫مي‌گويد‪« :‬بنده تاكنون به اين موضوع فك��ر نكرده‌ام و اصال درباره آن اطالع��ي ندارم و آنچه مطرح‬ ‫شده تنها يك گمانه‌زني رسانه‌اي بوده است‪ ».‬يحيي آل‌اسحاق با بيان اينكه در رابطه با انتخابات آتي‬ ‫رياست‌جمهوري يك مقوله كلي وجود دارد و آن اين است كه بايد رئيس‌جمهور آينده ايران مطابق‬ ‫با ظرفيت جمهوري اس�لامي ايران باشد‪ ،‬افزود‪« :‬نمي‌شود كسي رياس��ت‌جمهوري ايران را بپذيرد‪،‬‬ ‫اما ظرفيت جمهوري اسالمي را نداشته باشد‪ ».‬آل‌اس��حاق با بيان اينكه كانديداتوري براي انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري يازدهم الزاماتي دارد‪ ،‬افزود‪« :‬اولين الزام براي كانديداي رياست‌جمهوري يازدهم‬ ‫ارائه يك تيم منسجم حرفه‌اي و هماهنگ در حوزه اقتصاد است‪g».‬‬ ‫سرداركاظميني؛‬ ‫برنامه‌ريزي براي برخورد با چهار تهديد عمده در تهران‬ ‫فرمانده سپاه تهران بزرگ با اشاره به طرح «لبيك يا خامنه‌اي» اين سپاه در موضوعات فرهنگي‪ ،‬گفت‪:‬‬ ‫«اين طرح‪ ،‬يك اتفاق بزرگي در تهران خواهد بود كه چهار تهديد را دنبال مي‌كند‪».‬‬ ‫سردار محسن كاظميني درخصوص طرح‌هاي فرهنگي سپاه خاطرنشان كرد‪« :‬با عنايت و حمايت‬ ‫سردار جعفري فرمانده كل سپاه پاسداران‪ ،‬طرح لبيك يا خامنه‌اي با حمايت وي به تصويت مي‌رسد و با‬ ‫اجرايي شدن طرح در بحث فرهنگي يك اتفاق بزرگي در تهران خواهد افتاد كه انشاءاهلل وضع ظاهري شهر‬ ‫تغيير كند و رشد و نمو فرهنگي خوبي را شاهد خواهيم بود‪ .‬اين طرح چهار تهديد را دنبال مي‌كند و ‪526‬‬ ‫برنامه و اقدام را در پي خواهد داشت‪g ».‬‬ ‫البته مصلحت نيست كه بدون مسئوليت باشيد‪ .‬چرا كه‬ ‫نيروهاي حزب‌اللهي نخواهند پذيرفت شما مسئوليتي‬ ‫نداشتهباشيد‪.‬شرطكناررفتنشماهمايناستكهنيروي‬ ‫جايگزين را پيدا كنيم و بعد ش��ما كنار برويد‪ .‬اگر آقاي‬ ‫رئيس‌جمهور‪ ،‬شما را براي پست معاونت اول‪ ،‬تقاضا كند‬ ‫من قبول مي‌كنم ولي خود او بايد بخواهد‪ .‬نفر بعدي را هم‬ ‫براي فرماندهي سپاه پيشنهاد بدهيد‪ .‬ضمنا تا مدت‌ها بايد‬ ‫به فرمانده جديد مشورت بدهيد‪ ».‬از معظم‌له سوال كردم‬ ‫تعيين فرد بعدي براي فرماندهي س��پاه چه مدت طول‬ ‫مي‌كشد؟ آقا فرمودند‪« :‬از چند هفته تا دو سال‪ ».‬مالقات‬ ‫تمامشد‪.‬داشتمجلسهر‌اتركمي‌كردمكهفرمودند‪«:‬خب‪،‬‬ ‫حاال كه از اين در بيرون مي‌رويم اگر از ما سوال كردند‪،‬‬ ‫چه پاسخ بدهيم؟ هر دو بايد يك حرف بزنيم» و اضافه‬ ‫فرمودند‪« :‬شما و من مي‌گوییم كه حاال حاال‌ها فرمانده‬ ‫سپاه هستي‪ ،‬دروغ هم نيست‪ .‬چند هفته طول بكشد يا‬ ‫دو سال» و ادامه دادند‪« :‬كنار رفتن شما از فرماندهي سپاه‪،‬‬ ‫ي است‪ ،‬اگر اين مساله‪ ،‬شايع شود‪ ،‬انعكاس‬ ‫موضوع مهم ‌‬ ‫خارجي خوبي نخواهد داشت‪ ».‬از اتاق ايشان كه بيرون‬ ‫آمدم‪ ،‬فرمودند‪« :‬فردا هم فرماندهان سپاه را بياوريد تا با آنها‬ ‫صحبت كنيم‪ ،‬چون شنيده‌ام در بين تعدادي از فرماندهان‪،‬‬ ‫شايع شده كه شما استعفا داده‌ايد‪».‬‬ ‫محسن رضايي در بخش ديگري از اين يادداشت‬ ‫ماجراي حكم رهبر معظم انقالب مبني بر دبيري‌اش بر‬ ‫مجمع تشخيص مصلحت نظام را روايت مي‌كند و ادامه‬ ‫مي‌دهد‪« :‬چند روز مانده به صدور حكم دبير مجمع و نيز‬ ‫صدورحكمفرماندهجديدسپاه‪،‬باآقايهاشميجلسه‌اي‬ ‫داشتم‪ .‬احساس كردم ايشان در خصوص انتصاب من به‬ ‫دبيري مجمع‪ ،‬ذهنيت و ابهاماتي دارند‪ ،‬بنابراين پس از‬ ‫جلسهنامه‌ايبهمحضرحضرتآقانوشتموگفتمبا‌توجه‬ ‫به ابهام آقاي‌هاشمي‪ ،‬چون ممكن است در كار مجمع‪ ،‬با‬ ‫ايشان به اختالف برسم اگر جنابعالي موافق باشيد‪ ،‬فعال‬ ‫در س��پاه به كار ادامه دهم كه آقا فرمودند‪« :‬دير شده و با‬ ‫نفر بعدي صحبت كرده‌ايم‪ ،‬من هم به ايشان حق دادم و‬ ‫اصرار نكردم‪g».‬‬ ‫‪23‬‬
‫يادداشت‌ها‬ ‫يحيا! چه شد كه آخر در غسل خون شدي؟‬ ‫تاريخ نيز از نفس پاك پير‌ماست‬ ‫زهير توكلي‬ ‫زهير توكلي در اين مطلب به‬ ‫ستايش حسين‌بن‌علي(ع) و‬ ‫حضرت عباس(ع) پرداخته‬ ‫است‪.‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫آن مرد كه تن نداد و باري نكشيد‬ ‫سر داد و ز خيل جور خواري نكشيد‬ ‫او بود و برادري كه تا دستي داشت‬ ‫در راه وفا دست ز ياري نكشيد‬ ‫***‬ ‫بع��داز ظه��ر روز دوش��نبه بيس��ت‌ونهم‬ ‫خردادم��اه‪ ،‬مق��ارن با س��الروز مبعث پيامب��ر گرامي‬ ‫‌–صلي‌اهلل علی��ه و آله – هوا نيمه‌اب��ري و نيمه آفتابي‬ ‫است‪ ،‬نس��يمي‌خنك درگرفته و باراني ريز در صحن‬ ‫ابري – آفتابي آس��مان‪ ،‬به بش��ارت زمين آمده است‪.‬‬ ‫آري؛ باران تابستان‪.‬‬ ‫در اي��ن س��اعات ذهن��م را متمركز ك��رده‌ام كه‬ ‫يادداشت اين هفته‌ام را درباره «آن دو برادر» بنويسم و‬ ‫باران تابستان مرا به فكر فرو مي‌برد‪ .‬به راستي آيا روز‬ ‫عاشورا كربال گرم بوده؟‬ ‫من كه فكر مي‌كنم آن روز‪ ،‬روز خنكي بوده است‪،‬‬ ‫خيلي خنك‪ .‬آنقدر خنك كه نزديك بود همه جا و همه‬ ‫چيز را سرما فروبگيرد ‪ -‬البته از لحاظ معنوي‪ -‬ابراهيم‬ ‫را آتش نسوزاند‪ ،‬آتش را ابراهيم «سرد با سالمت» كرد‬ ‫بر خودش‪ .‬اين خنكاي يقين ابراهي��م بود كه به آتش‬ ‫هم رس��يد و آتش سوزنده را «س��رد با سالمت» كرد‪.‬‬ ‫در دعايي از دعاهاي مفاتيح خواندم‪« :‬اللهم اذقني برد‬ ‫‪24‬‬ ‫عفوك و غفرك‪ :‬خداوندا خنكا و س��ردي گذش��ت و‬ ‫آمرزشت را به من بچشان‪».‬‬ ‫يقين‪ ،‬خنكا مي‌آورد‪ .‬مالمحسن فيض كاشاني در‬ ‫كنار «علم اليقين‪ ،‬عين اليقين و حق اليقين» يك تعبير‬ ‫ديگر هم براي توصيف ح��االت و مقامات اهل يقين‬ ‫افزوده است‪ :‬برد اليقين؛ يعني سرما و خنكاي يقين‪.‬‬ ‫ماجراي آب و تشنگي كربال از همين قرار است‪.‬‬ ‫در قرآن‪ ،‬تقريبا هرجا كه توصيف بهشت آمده است‪،‬‬ ‫پاي آب هم در ميان است‪ ،‬اين عبارت را كه مكرر در‬ ‫مكرر در قرآن مي‌خوانيم‪ ،‬به ياد بياوريم‪:‬‬ ‫«جنات تجري من تحتها االنهار‪ :‬باغ‌هايي كه پاي‬ ‫درخت‌هايش نهرها جاري اس��ت» در سوره اعراف‬ ‫آيه‌اي هست كه در آن‪ ،‬از جنات يعني باغ‌ها هم خبري‬ ‫نيست و آن نهرها از زيرپاي خود بهشتيان روانه است‪:‬‬ ‫«و نزعن��ا ما ف��ي صدورهم من غ��ل تجري من‬ ‫تحتهم االنهار‬ ‫و از سينه‌هايشان هر كينه‌اي كه باشد‪ ،‬بر‌مي‌كنيم‪،‬‬ ‫از زيرپايشان نهرها جاري است‪».‬‬ ‫سوره مباركه اعراف‪ ،‬آيه شريفه ‪»43‬‬ ‫و در همين سوره‪ ،‬در ادامه مي‌بينيم كه دوزخيان‬ ‫از بهشتيان آب مي‌خواهند‪:‬‬ ‫«و نادي اصحاب النار اصحاب الجنه ان افيضوا‬ ‫علينا من الماء او مما رزقكم اهلل‪ :‬و اهل دوزخ‪ ،‬بهشتيان‬ ‫را آواز مي‌دهند كه از آب يا از آنچه خدا روزيتان كرد‬ ‫بر ما فروريزيد‪».‬‬ ‫سوره مباركه اعراف‪ ،‬آيه شريفه ‪»50‬‬ ‫آب‪ ،‬مظهر حيات است‪:‬‬ ‫و جعلنا من الماء كل شي حي‪.‬‬ ‫«و از آب‪ ،‬هرچي��زي را زن��ده و صاحب حيات‬ ‫قرار داديم‪».‬‬ ‫قرآن كريم‬ ‫علت اينكه بهشت و بهشتيان‪ ،‬اينگونه تصويرشان‬ ‫در قرآن با آب گره خورده اس��ت‪ ،‬اين اس��ت كه آن‬ ‫عالم‪ ،‬عالم حيات مطلق‪ ،‬حيات بي‌ش��ائبه است‪ .‬اين‬ ‫عالم فرودي��ن (كه اصال ترجمه اس��مش يعني «دنيا»‬ ‫مي‌شود «پس��ت و پايين») عالم حيات مشوب است‪،‬‬ ‫مثل آب گل‌آلود‪ .‬حي��ات در اين دنيا ب��ا دگرگوني و‬ ‫ضعف و نق��ص و بيماري و مرگ همراه اس��ت‪ ،‬ولي‬ ‫آن عالم‪ ،‬عالم حيات ابدي و زيس��تن ناب است پس‬ ‫طبيعي اس��ت كه مهم‌ترين مظهر حي��ات يعني آب‪،‬‬ ‫اين هم��ه در توصيف و تصوير آن عالم تكرار ش��ود‪.‬‬ ‫حال به نكته‌اي دقت كنيم‪ :‬باغ‌هاي بهشت و نهرهاي‬ ‫بهشت انعكاس روح بهشتيان است‪ .‬آن عالم‪ ،‬شفاف‬ ‫و لطيف اس��ت و همه چيز را منعك��س مي‌كند‪ .‬آتش‬ ‫جهنم و آب‌چركين و سوزان دوزخ هم انعكاس روح‬ ‫دوزخيان است‪ .‬در واقع در روز عاش��ورا آنكه تشنه‬ ‫بوده است‪ ،‬لشكر اشقيا بوده و آقاي ما حسين بن علي‬ ‫و اوالد و اصحابش نه تنها تش��نه نبودند‪ ،‬بلكه مسلط‬ ‫بر آب بوده‌ان��د؛ مي‌خواهيد به تجربه خودتان رجوع‬ ‫كنيد؟ هر وقت زير خيمه حس��ين(ع) س��ينه مي‌زنيد‬ ‫و اش��ك مي‌ريزيد‪ ،‬پس از آنكه چراغ‌ه��اي هيات را‬ ‫روش��ن كردند‪ ،‬چه حالي داريد؟ حال پ��رواز؛ همان‬ ‫حال كه يك سال انتظار مي‌كش��يد تا محرم بيايد و آن‬ ‫را يك بار ديگر تجرب��ه كنيد؛ ديده‌ايد كه چگونه همه‬ ‫وقتي سر سفره روضه مي‌نشينند شادند؟ انگار نه انگار‬ ‫همان‌هايي بودند ك��ه تا دقايقي پيش با دل شكس��ته‬ ‫زار مي‌زدند و چش��مه اشكش��ان حق‌ح��ق مي‌كرد و‬ ‫مي‌جوشيد‌؛ در صورتشان ش��وق موج مي‌زند‪ .‬اين به‬ ‫خاطر نسيمي‌است كه از همان ناحيه خنك زمين يعني‬ ‫كربال برخاسته و بر قلب‌ها وزيده است؛ كربال‪ ،‬كربال‪،‬‬ ‫آنجا كه از باران ملكوت‪ ،‬ثانيه‌ها خيسند‪:‬‬ ‫رفتيم به شوق ناكجايي كه تويي‬ ‫گفتيم تو را به‌هر بهايي كه تويي‬ ‫خفتيم چو برگ سبز بر‌آب روان‬ ‫اميد به خاك كرباليي كه تويي‬ ‫از مقام شاه مظلومان كسي آگاه نيست‬ ‫زان كه كس آگه ز اسم اعظم اهلل نيست‬ ‫اي دل ار خواهي خدا بيني برو در كربال‬ ‫از زمين كربال تا عرش‪ ،‬چندان راه نيست‬ ‫ال ادري‬ ‫و اگر مي‌خواهيد از تجرب ‌ه زندگي خودتان‪ ،‬معني‬ ‫آن تش��نگي را كه عين آب اس��ت به ياد بياوريد‪ ،‬آن‬ ‫نيم‌س��اعت آخر مانده به اذان مغرب و لحظه افطار را‬ ‫تجسم كنيد‪.‬‬ ‫در آن دقايق كه تشنگي به اوج خود رسيده است و‬ ‫به لحظ ‌ه گشايش و «آ ِن» رخ نمودن خداوند يعني اذان‬ ‫مغرب نزديك مي‌شويم‪ ،‬آنچنان ش��اديم كه سحرگاه‬ ‫ق همان نيم س��اعت آخر‪ ،‬به تشنگي و‬ ‫دوباره به ش��و ‌‬ ‫گرسنگي مي‌زنيم و اين‪ ،‬رمزي از حيات عاشقان است‬ ‫كه هر لحظه‪ ،‬در فراق و وصال توامان شاهد ازلي به سر‬ ‫مي‌برند و اين است كه راوي گفته است كه روز عاشورا‬ ‫هرچه حس��ين(ع) بيش��تر زخم مي‌خورد‪ ،‬صورتش‬ ‫شكفته‌تر و خطوط رخس��ارش آزادتر مي‌شد‪ .‬امروز‬ ‫سخنم را با يك قصيده خاتمه مي‌دهم‪.‬‬ ‫***‬ ‫اي پيشتر از آن كه بياغازد آدمي‬ ‫برپا شده براي تو در عرش‪ ،‬ماتمي‬
‫ژنرال‌هاي آمريكايي‬ ‫نگاهي به تحوالت سياسي در سرزمين كودتاها‬ ‫خبرنامه‬ ‫تحوالت سياس��ي در پاكس��تان كه ط��ي ماه‌‌هاي‬ ‫اخير ش��اهد ف��راز و نش��يب‌هاي زي��ادي بوده اس��ت‪،‬‬ ‫ب��ا س��لب صالحي��ت ديوانعال��ي اي��ن كش��ور از‬ ‫«يوسف‌‌رضا‌گيالني» نخست‌وزير س��ابق‪ ،‬وارد مرحله‬ ‫جديديشد؛تحوالتيكهبه‌اعتقادتحليلگرانردپايآمريكا‬ ‫مانند هميشه در آن قابل مشاهده اس��ت‪ .‬اين حكم دو ماه‬ ‫پس از آن صادر شد كه ديوانعالي پاكستان به‌طور رسمي‬ ‫يوسف‌رضا گيالني را به‌دليل عدم اجراي دستور قضايي‬ ‫ف علي‌زرداري»‬ ‫مبني‌ب ‌ر آغاز مجدد پيگرد قضايي «آص�� ‌‬ ‫رئيس‌جمهوري اين كش��ور به اهانت به دادگاه و ناديده‬ ‫گرفتن حكم اين نهاد متهم كرد‪ .‬به‌دنبال بركناري يوسف‬ ‫رضاگيالنيازسمتنخست‌وزيريوهم‌چنينعضويت‬ ‫در پارلمان‪« ،‬راجه پرويز اش��رف»‪ 62‬س��اله كه در كابينه‬ ‫قبلي وزير فناوري اطاعات بود‪ ،‬سكان قدرت را در دست‬ ‫گرفت؛فرديكهبه‌نظرمي‌رسدبيشازآنكهبادغدغهبرون‬ ‫رفتپاكستانازشرايطنابسامانفعليروي‌كارآمدهباشد‪،‬‬ ‫مهره‌اي باشد تا بتواند مطامع آمريكا در پاكستان و منطقه‬ ‫را برآورده كند‪ .‬كارنامه اجرايي و مديريتي اشرف چندان‬ ‫درخشان نيست‪ .‬وي از رهبران ارشد حزب مردم پاكستان‬ ‫درمنطقه«راولپندي»بودهوتاكنوندوباربراينمایندگيدر‬ ‫مجمعمليپاكستانانتخابشدهاست‪.‬نخست‌وزيرجديد‬ ‫پاكستان پيش از اينكه در‌جريان‌ترميم كابينه قبلي به‌عنوان‬ ‫وزيرفناوري‌اطالعاتمنصوبشود‪،‬رياستوزارتخانهآب‬ ‫و برق را برعهده داشت و در‌ميان منتقدانش به‌عنوان «راجه‬ ‫اجاره‌‌اي»شناختهمي‌شد‪.‬ويهم‌چنينبهچندينموردفساد‬ ‫ازجملهدريافترشوهنيزمتهمشدهاستوتاكنوننتوانسته‬ ‫استقابليت‌‌هايمديريتيخودراحتيدرسطحادارهموفق‬ ‫يكوزارتخانهاثباتكندوهمينمساله‌ترديدهاييرادرباره‬ ‫چرايي انتخاب وي به اين س��مت به‌وجود آورده است؛‬ ‫انتخابيكهبااستقبالآمريكايي‌‌هارو‌به‌روشدهاست‪.‬‬ ‫ش��ادي انكارناپذير آمريكا از انتخاب راجه به‌حدي‬ ‫بود كه مقام‌‌هاي اين كشور به سرعت واكنش نشان‌داده و‬ ‫براي همكاري بانخست‌وزير جديد اعالم آمادگي كردند‪.‬‬ ‫مس��ئوالن آمريكايي اندكي پس انتخ��اب راجه به‌عنوان‬ ‫نخست‌وزيرجديدپاكستان‪،‬نسبتبهارتقايروابطاسالم‬ ‫آبادوواشنگتنوحل‌وفصلتنش‌هاابرازاميدواريكردند‬ ‫و موضع‌گيري خاص آمريكا زماني مش��خص ش��د كه‬ ‫«ويكتوريا نوالند» س��خنگوي وزارت آمريكا تاكيد كرد‬ ‫كه كشورش «مشخصا» خواس��تار همكاري با راجه بوده‬ ‫و اميدوار اس��ت انتخاب وي باعث عادي س��ازي روابط‬ ‫دو كشور شود‪.‬ش��ايد اولين و مهم‌ترين دليل براي اثبات‬ ‫اين مدعا اهميت گفت‌‌وگوهاي استراتژيك واشنگتن و‬ ‫اسالمآبادباشدوواضحاستكهآمريكايي‌هاازاينكهفردي‬ ‫كاريزماتيكنمايندگياينگفتوگوهاازجانبپاكستان‬ ‫را بر‌عهده داشته باش��د‪ ،‬چندان راضي نبودند و از آنجا كه‬ ‫اين ويژگي در اشرف كمتر ديده است‪ ،‬مي‌تواند از ديد آنها‬ ‫گزينهباشد‪.‬مسالهديگريكهمي‌تواندراينبارهبهآناشاره‬ ‫كرد‪،‬هسته‌ايبودنپاكستاناستومسلماستكهآمريكا‬ ‫تمايلي ندارد رهبري اين كشور را فردي اليق و با تدبير به‬ ‫عهده داشته باشد‪ ،‬چرا‌كه در اين صورت منافع منطقه‌اي و‬ ‫انحصارطلبيهسته‌ايخودرادرمعرضخطرمي‌بيند‪.‬در‬ ‫همينراستاروي‌كارآمدننخست‌وزيريباتجربهوكهنه‬ ‫كار‪ ،‬احتمال حل هوشمندانه اختالفات هند و پاكستان را‬ ‫پررنگ‌ترمي‌كردوپرواضحاستكهواشنگتناتحادايندو‬ ‫كشورهسته‌ايرابرنمي‌تافت‪.‬دليلديگريكهمي‌توانبراي‬ ‫حمايتآمريكاازرويكارآمدننخست‌وزيريضعيفدر‬ ‫پاكستانعنوانكرد‪،‬فعاليتشبهنظاميانوگسترش‌تروريسم‬ ‫در اين كشور است‪ .‬روشن است كه روي كار آمدن فردي‬ ‫مقتدر ب��ا اراده‌اي جدي براي مقابله با‌تروريس��م‪ ،‬توجيه‬ ‫حضور نيروهاي آمريكايي در منطقه و به‌ويژه افغانستان را‬ ‫تا‌حدزياديكمرنگمي‌كردونيازيبهتوضيحنيستكهاين‬ ‫مسالهنيزبهمذاقآمريكاچندانخوشايندنبود‪.‬ازطرفديگر‪،‬‬ ‫به‌دنبالبستهشدنمسيرتداركاتينيروهايناتودرافغانستان‬ ‫پس از بمباران هوايي نيروهاي ائتالفكهكشته شدن بيش‬ ‫از‪ 20‬سربازپاكستانيدرماهنوامبرگذشتهرابه‌دنبالداشت‪،‬‬ ‫واشنگتن به‌دنبال بازگشايي اين مسير به هر شكل ممكن‬ ‫است‪ .‬هر‌چند مقام‌‌هاي آمريكايي با سهكشور آسياي ميانه‬ ‫در اين باره وارد مذاكره ش��ده‌اند‪ ،‬اما انتقال اين تداركات از‬ ‫شمالافغانستانوازطريقاينسهكشورهزينه‌ايبيشتررا‬ ‫بر‌ناتو تحميل مي‌كند و به همين دليل‪ ،‬مقام‌هاي واشنگتن‬ ‫رهبريمنفعلكهخواسته‌هايآنهاراباقيدوشرطكمتري‬ ‫بپذيرد‪‌،‬ترجيحمي‌دهند‪.‬ازطرفديگر‪،‬بهنظرمي‌رسدانتخاب‬ ‫راجه پرويز اشرف در عرصه سياست داخلي پاكستان نيز‬ ‫تحولچندانيايجادنخواهدكرد‪.‬اشرفازچهره‌هايوفادار‬ ‫به‌حزب حاكم مردم پاكس��تان شناخته مي‌شود و بنابراين‬ ‫هرگونهتغييردربرنامهريزيسياسيوي‪،‬دورازذهناست‪.‬‬ ‫اشرفهم‌چنينمانندخلفخوددارايسابقهكيفريقضايي‬ ‫بودهوتوسطدادگاهعاليكشورمحكومشدهاست‪،‬به‌همين‬ ‫دليلآسيب‌پذيري‌هايسياسيوينيزكمازگيالنينداردو‬ ‫ممكناستتوسطمقام‌هايقضاييتحتفشارمشابهيقرار‬ ‫بگيرد‪.‬هر‌چندتغييراتقانوناساسيپاكستانبهنخست‌وزير‬ ‫اين كشور قدرتي بيشتر از رئيس‌جمهوري داده است ولي‬ ‫جايگاهآصفعلي‌زرداريبه‌عنوانرئيسحزبحاكممردم‬ ‫پاكستان به اين معني است كه وي همچنان بر نزديكان اين‬ ‫حزبكهدرسمتنخست‌وزيريقراربگيرند‪،‬تسلطخواهد‬ ‫داشت‪ .‬همچنينبركناريگيالنيتوسطديوانعاليپاكستان‬ ‫را مي‌توان نشانه‌اي از جدال بر سر قدرت ارزيابي كرد‪ .‬اين‬ ‫كشمكش‌هايسياسيصحنهرابه‌گونه‌ايرقمخواهدزدكه‬ ‫اشرفحتيدرصورتتمايلنيزنمي‌تواندگامي‌درراستاي‬ ‫تغييربرداردوشايدهمينعدمكنترلنخست‌وزيرجديدبر‬ ‫شرايط سياسي باعث شود كه انتخابات پاكستان كه براي‬ ‫سال آينده ميالدي برنامه ريزي شده است‪ ،‬تا پيش از پايان‬ ‫ماهدسامبربرگزارشود‪.‬ازطرفديگر‪،‬تحليلگرانمعتقدند‬ ‫كهدر‌جريانكشمكش‌هايمياندولتونهادقضايي‪،‬ارتش‬ ‫پاكستان از دستگاه قضا حمايت مي‌‌كند و در يك تعامل‬ ‫دوجانبه‪ ،‬دستگاه قضايي نيز از نظاميان حمايت مي‌كند كه‬ ‫همين مساله تضعيف دولت و تقويت ارتش را به دنبال‬ ‫داشته است و همين صحنه گرداني چالش‌هاي بيشتري‬ ‫پيش روي اشرف قرار خواهد داد‪.‬در هر حال گذر زمان‬ ‫ثابت خواهد كرد كه آيا هفدهمين نخست‌وزير تاريخ‬ ‫‪ ۶۵‬ساله پاكستان كفايت مقابله با چالش‌هاي اين كشور‬ ‫از جمله شبه نظامي‌گري و‌تروريسم‪ ،‬پناه گرفتن اعضاي‬ ‫القاعده و طالبان در اين كشور‪ ،‬دخالت‌هاي آمريكا و به‬ ‫ويژه مساله هواپيماهاي بدونسرنشين‪،‬اختالفاتباهند‪،‬‬ ‫صفآراييدولتوارتشدربرابريكديگر‪،‬كاهشتنش‌ها‬ ‫باافغانستان‪،‬بهبودرابطهباآمريكاومشكالتناشيازكمبود‬ ‫برقراخواهدداشتياخير‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫هرجا دكان عشق است آنجاست كربال‬ ‫هرجا كه قطره اشكي‪ ،‬ارزد به عالمي‌‬ ‫ترديدناكتر ز تو اي عشق! هيچ نيست‬ ‫يك دم محالي و دم ديگر مس ّلمي‬ ‫يب ُ َرد مرا‬ ‫نزديك مي‌شوي و نفس م ‌‬ ‫با تو نفس مراست چو تيغ دمادمي‬ ‫تاالر آگهي و گواهي است جان من‬ ‫درمن طنين تو كه تو آن اسم اعظمي‬ ‫شد صلح‪ ،‬برقرار در اقليم جان من‬ ‫خرمي‌‬ ‫در من قدم گذار به شادي و ّ‬ ‫بيرون ز خويش آمده‌ام پيشواز تو‬ ‫اول شما بفرما بر من مقدّ مي‬ ‫اينجا كه نيست جز تو و ياد عزيز تو‬ ‫بهر غريب منزوي‌ات يار محرمي‬ ‫اينجا كه هست خلوت و اشكي فراهم است‬ ‫مجسمي‬ ‫در پرده‌هاي اشك‪ ،‬تو پيشم ّ‬ ‫قلبم كلون در به صدا درمي‌آورد‬ ‫در باز كن به رحم نمودن تو مل َزمي‌‬ ‫صياد من! كمان بكش و رحم هم نكن‬ ‫آهوي اين حرم كه شدي از كه مي‌رمي؟‬ ‫***‬ ‫هرجا كه چهره‌ات بشود محو‪ ،‬كربالست‬ ‫محرمي‬ ‫هرجا كه مي‌برند سرت را ّ‬ ‫اي پادشاه ِ اشك روان‪ ،‬تختگاه تو‬ ‫اي عشق! ريشه‌داري و اي ريشه! محكمي‬ ‫اي زاده فتوت! عباس پهلوان!‬ ‫اي كشته اخوت! شيداي عالمي‬ ‫اي قلب من شكفته‪ ،‬ز داغ تو الله‌اي‬ ‫اي هر غروب‪ ،‬چكه ز باغ تو شبنمي‬ ‫ِ‬ ‫وقت شهودِ خو ِن تو از دست مي‌روم‬ ‫با خويش چون مي‌آيم هستي و هستمي‬ ‫يحيا! چه شد كه آخر در غسل خون شدي؟(‪)1‬‬ ‫رفتي به كربال كه ن َمي‌‌بودي از يمي‌(‪)2‬‬ ‫اي عشق! اي خالصه باران صبحگاه!‬ ‫يك قطره درشتي‪ ،‬سردي و مبهمي‬ ‫نابرده رنج‪ ،‬گنج روان مي‌دهي به ما‪:‬‬ ‫مكرمي‌و اشك ّ‬ ‫معظمي‬ ‫چشم ّ‬ ‫تاريخ نيز از ن َف ِ‬ ‫س پاك پير ماست‬ ‫هر دور اگر برآرد زالي و رستمي‬ ‫نيروي رستم و خرد زال‪ ،‬قطره‌اي است‬ ‫در باد‪ ،‬موج مي‌زند انگار پرچمي‬ ‫ِ‬ ‫عباس بن علي است َع َلم بركشيده است‬ ‫تا تيغ او سوا بكند جنس َدر َهمي‬ ‫فرقان – به حق حق قسم – آن تيغ تيز توست‬ ‫تنها گلوي فاصله را مي‌برد همي‬ ‫دل برده توايم اگر بَرده توايم‬ ‫عباس دين ماست نه دينار و دِرهمي‬ ‫از بال توست صبح درخشان عالمتي‬ ‫از بار اين عالمت‪ ،‬پشت فلك خمي‌‬ ‫***‬ ‫با ما رفيق مي‌شود آن شاه باوفا‬ ‫در جمع دوستان چه گدايي چه حاتمي‪....‬‬ ‫(‪ )1‬يحيا پسر زكريا هر دو پيامبر خدا و سالم خدا‬ ‫بر هر دو‪ ،‬يحياي ُم َع ِّمدان‪ ،‬يحياي تعميد دهنده كه مردم‬ ‫را بر س��احل رود اردن غسل مي‌داد و مي‌گفت‪ :‬ايمان‬ ‫بياوريد كه ملكوت آسمان نزديك است‪.‬‬ ‫راوي گفته است‪ :‬در هر منزلي از منازل كه فرود‬ ‫مي‌آمديم مي‌ش��نيديم كه حس��ين(ع) مي‌گفت‪« :‬در‬ ‫بي‌ارزش��ي دنيا نزد خداوند همين بس كه سر يحياي‬ ‫نبي را براي زنازاده‌اي از بني‌اسرائيل بردند»‪.‬‬ ‫(‪« )2‬يم» به تشديد «ميم»‌و فتح ياء‪ :‬دريا‬ ‫نگاه‬ ‫منبع‪:‬روزنامهتايمزآواينديا‬ ‫‪25‬‬
‫سياست‌‬ ‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪26‬‬ ‫پالن سوم‬
‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪27‬‬
‫آيا اصالح‌طلبان از نامزدي شيخ حمايت مي‌كنند؟‬ ‫بررسي تئوري وحدت ملي اصالح‌طلبان‬ ‫‪1‬‬ ‫مصطفي صادقي‬ ‫سياست‬ ‫دوم خردادي ديگر در راه است؟ اين پرسش مهم آن‬ ‫زمان رخ مي‌نمايد كه تيتر «بازگشت به دوم خرداد» همراه با‬ ‫چهرهيكيازكانديداهاياحتماليبرجلدرسانهجناحمقابل‬ ‫نقشمي‌بندد‪.‬آنهاسودايبازگشتبه‌‌قدرتكرده‌اند‌؛قدرت‬ ‫از دست رفته و اين واقعيت اين روزهاي فضای سياسي‬ ‫ماست‪.‬اصالح‌‌طلبانسال‌هاستنهبهپاستورراهي‌دارندو‬ ‫نهروزگارخوشسابقدرپارلمان‪.‬اينالبتههمهماجرانيست‬ ‫وروزگارناخوشآنهاتنهابهنبودشاندرپاستوروغربتشان‬ ‫د‌ربهارستانخالصهنمي‌شود‪.‬‬ ‫بخش مهم��ي از مش��كالت آنه��ا ب��ه آنچه در‬ ‫انتخابات رياست جمهوري دهم گذشت‪ ،‬بازمي‌گردد‪.‬‬ ‫اصالح‌‌طلبان چنان كردند كه امروز بخشي از آنان دوران‬ ‫محكوميت را س��پري مي‌كنند و بعضي ديگ��ر از آنان‬ ‫گوشه نشيني را برگزيده‌اند‪ ،‬اندكي نيز اگر چه ماندند اما‬ ‫سكوت را بر هرچيز ديگري ارجح دانستند‪ .‬هر‌چه بود‬ ‫اصالح‌‌طلباني كه در برهه‌اي از زمان جزئي از ساختار‬ ‫قدرت در ايران تعريف مي‌ش��دند حاال ارتباطش��ان با‬ ‫بخش‌هاي گوناگون س��اختارهاي قدرت يا شكننده‬ ‫و ضعيف اس��ت يا به كل منقطع‪ .‬اما داستان بازگشت‬ ‫چيست؟ اين اكنون مهم‌ترين سوال براي تحليلگران و‬ ‫رصدگران مسائل سياسي است‪ .‬شايد حتي مهمتر از اين‬ ‫سوال كه كانديدا و كانديداهايشان كيستند؟‬ ‫«چراييبازگشت»و«چگونگيبازگشت»؟بايدبهاين‬ ‫دوپرسشپرداختوبرايرسيدنبهپاسخبهبررسيشرايط‬ ‫كنوني آنان همت گماشت؛ امري كه اصالح‌‌طلبان باب‬ ‫ميل‌شاننيستوآنانچنانكهازرفتارامروزشانبر‌مي‌آيد‪،‬‬ ‫برآنند تا بيشتر از روزهاي خوش آينده براي همه سخن‬ ‫بگويند نه آنچه امروز بر آنها مي‌گذرد‪ .‬خوب كه بنگري‬ ‫گروه‌هاي مختلف اصالح‌‌طلب امروز هريك به گونه‌اي‬ ‫متفاوت مي‌انديشند‪ .‬بسياري از نيروهاي سياسي متفرق‬ ‫شدهوبرخيحتيديگرشوقيبراينشستنبرسريكميز‬ ‫با رفقاي ديروز را ندارند‪ .‬حاصل جمع همه اينها بي‌شك‬ ‫به يك درمان احتياج دارد؛ س��امان مج��دد‪ .‬اين مي‌تواند‬ ‫مهمترين دليل تالششان براي بازگش��ت باشد‪ .‬به ديگر‬ ‫سخن اينكه تصميم‌سازان آنان نيك مي‌دانند چنين رقابت‬ ‫بزرگي كه طعم سوداي بازگشت به قدرت از دست‌رفته را‬ ‫دارد بهترين بهانه براي آوردن و نشاندن رفقاي ديروز در‬ ‫گعده‌هايسياسياست؛تالشيبرايترميمهمبستگي‌هاي‬ ‫از دست رفته‪ .‬چنين اس��ت كه امروز موسوي‌خوئيني‌ها‬ ‫با تاكيد بر برنامه‌ريزي منس��جم و مدون براي يازدهمين‬ ‫دوره انتخابات رياس��ت جمهوري اهميت اي��ن دوره از‬ ‫انتخابات را براي اصالح‌‌طلبان بس��يار حياتي توصيف‬ ‫مي‌كندومعتقداستبايدسرنوشت‌سازبودناينانتخابات‬ ‫براي همه گروه‌ها تبيين ش��ود‪ .‬و هم اوس��ت كه به نقل‬ ‫از‌هاشمي‌رفسنجاني گفته است‪« :‬انتخابات آينده آخرين‬ ‫شانسبراياصالح‌‌طلباناست‪».‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫چگونهمي‌خواهندبازگردند؟‬ ‫جستاريدرشرايطسياسيدرزمانيكهتنهايك‌سال‬ ‫به انتخابات رياست جمهوري زمان باقي مانده س ‌ه گزاره را‬ ‫در‌مورد آنچه اصالح‌‌طلبان به آن خواهند رسيد پيش روي‬ ‫مامي‌گذارد‪.‬حضوربايككانديدا‪،‬حضوربا‌دوياچندنامزد‬ ‫‪28‬‬ ‫ياهمراهيبايكنامزدمشتركبااصولگرايان؛شكينيست‬ ‫كه پالن اول آنان براي حضور در چنين رقابتي رسيدن به‬ ‫اجماع بر س��ر يك كانديداي واحد است؛ كانديدايي كه‬ ‫بتواندخواست‌هايسياسيطيف‌هايمختلفاينجناحرا‬ ‫برآوردهسازد‪.‬اماآياچنينفرديكههمخودشآمادهورودبه‬ ‫چنينرقابتيباشدوهمطيف‌هايمختلفآمادگيپذيرش‬ ‫اوراداشتهباشنددراينجناحموجوداست؟‬ ‫آنچنان كه مثلث در شماره هفته پيش خود بررسي‬ ‫كرده بود كانديداهاي مختلفي از گرايش‌هاي متفاوت اين‬ ‫جناحبرايآزمودنشانسخودآمادهمي‌شوند‪.‬‬ ‫مثلث در تحليل شرايط موجود نوشته بود كه طيف‬ ‫راس��ت اصالح‌طلبان كه ش��امل حزب‌اعتدال و توسعه‬ ‫و مهم‌تر از آن كارگزاران س��ازندگي مي‌ش��ود قصد دارد‬ ‫از ميان اس��حاق جهانگيري و محمد‌علي نجفي يكي را‬ ‫به‌عنوان گزينه نهايي خود انتخاب كند‪ .‬در اين ميان‪ ،‬طيف‬ ‫كرماني‌هاي كارگزاران مايل به جهانگيري هس��تند كه از‬ ‫نزديكان‌هاشمي‌رفسنجانيمحسوبمي‌شود‪ .‬ايناماهمه‬ ‫ماجرا نيست؛ چه اينكه در طيف چپ اصالح‌‌طلبان به‌غير‬ ‫از عارف گزينه‌هايي چون سيدكمال خرازي و حبيب‌اهلل‬ ‫بي‌طرف نيز آماده ورود به رقابت هس��تند‪ .‬واقعيت اين‬ ‫استكهآناناگرحتيبتوانندنسبتبهمعرفيكانديدااقدام‬ ‫كنند آنقدر در ميانشان چنددستگي وجود دارد كه به يك‬ ‫كانديداي واحد نرسند‪ .‬به ديگر سخن اينكه اصالح‌‌طلبان‬ ‫نمي‌توانند به داليل مختلف انتخابات را تبديل به رقابت‬ ‫دوقطبي كنند تا بازحال و هواي دوم‌خردادي ديگر بر سپهر‬ ‫سياسي ايران حكمفرما شود‪ .‬پس انتخاب ميان اين و آن‬ ‫يعنييكاصالح‌‌طلبويكاصولگرانخواهدبودووقتي‬ ‫چنين شود سبد آنان آنقدر راي نخواهد داشت كه قدرت‬ ‫از دس��ت رفته را بازيابند‪ .‬به‌‌هر روي آنچه تصميم‌سازان‬ ‫اصالح‌‌طلب عالقه دارند تصوير امروزشان باشد تالش‬ ‫براي يافتن نامزد مناسب از ميان كانديداهاي مطرح است‪.‬‬ ‫چنين وانمود مي‌كنند كه در‌‌مرحله رسيدن به اجماع بر‌سر‬ ‫كانديدايواحدهستند‪.‬‬ ‫آياآنهاواقعادرچنينمرحله‌ايقرار‌دارند؟‬ ‫واقعيت اين است كه آگاهانه از پاسخ به اين سوال‌ها‬ ‫مي‌گريزند‪:‬حاكميتچهنظريدربارهبازگشتآنهادارد؟‬ ‫آيا جواز حضورشان صادر ش��ده كه به انتخاب كانديدا‬ ‫مي‌پردازند؟‬ ‫پالن سوم‬ ‫پرسش اين است كه اگر آنها به هردليلي چه رويكرد‬ ‫منفيحاكميت‪،‬چهنرسيدنبهاجماعياواهمهازقرارگرفتن‬ ‫دربرابررايمردموعدمتوفيق‪،‬نتواننديانخواهندبه‌معرفي‬ ‫كانديدا بپردازند چه خواهند كرد؟ آيا خود را براي چنين‬ ‫شرايطيآمادهكرده‌اند؟‬ ‫تحريم يا مشاركت فعال؛ اين دو گزاره‌اي است كه از‬ ‫رفتارشناسي آنان در برابر چنين رويدادي بر مي‌آيد‪ .‬بر اين‬ ‫مبنا مي‌توانبه ايننتيجه رسيدكه گروهي از آنان كه طيف‬ ‫راديكالش��ان را در‌برمي‌گيرد و افرادي چون عبداهلل نوري‬ ‫بر صدر آن قرار دارند دگر بار بر ش��يپور تحريم خواهند‬ ‫دميد و از لزوم عدم حضور در انتخابات خواهند گفت؛ اما‬ ‫پ ‌رواضحاستكهاينانهمهاصالح‌‌طلباننيستند‪.‬بخش‌هاي‬ ‫بزرگتري از آنان از سيد محمد خاتمي‌(مجمع روحانيون‬ ‫مبارز)تا كارگزاران س��ازندگي (طيف متمايل ب ‌ه هاشمي‬ ‫‌رفسنجاني)خواسته‌شانآناستكهبههر‌نحوممكناين‬ ‫صحنه‪،‬فارغازنيروهاوفعاليت‌هاياصالح‌‌طلباننباشد‪.‬‬ ‫پسچهخواهندكرد؟‬ ‫انتخابات س��ال ‪ ،84‬رقابت��ي بود متف��اوت از همه‬ ‫رقابت‌هاي سياس��ي در تاريخ پس از انقالب‪ ،‬چه آنكه تا‬ ‫پيش از آن همواره رقابت اصلي خالصه مي‌شد ميان دو‬ ‫گروه كه از آنان به‌عنوان راستوچپ ياد مي‌شد‪.‬‬ ‫اما آنچه در سوم تير رخ داد چيزيغير از اينبود‪.‬‬ ‫اينچنينشدكهبسياريازمرزهايسياسيپيشينميان‬ ‫دورقيبسنتيبرهمريخت‪.‬‬ ‫حاال بعضي از رقباي پيشين در برخي نقاط كه البته‬ ‫عمدهآنهابهدولتنهمبازمي‌گشتنزديكيانديشهپيداكرده‬ ‫بودند‪ .‬ازآنزماناماهفتسالمي‌گذردواحمدي‌نژادسال‬ ‫آخر صدارتش را روزشماري مي‌كند و افراد مختلفي از هر‬ ‫دوجناح رقيب نيز خود را آمده رقابت مي‌كنند‪ .‬آيا مي‌توان‬ ‫بهاينگزارهانديشيدكهممكناستبخش‌هاييازدورقيب‬ ‫س��نتي در رقابتي به بزرگي انتخابات رياست جمهوري‬ ‫به‌وحدتنظربرسند؟‬ ‫اين هم��ان نس��خه روز مب��اداي تئوري‌پ��ردازان‬ ‫اصالح‌‌طلب است؛ تاكتيكي كه از آن به‌عنوان يار قرضي‬ ‫نام مي‌بريم‪ .‬آنها چگونه و چرا به اين مي‌انديش��ند كه با‬ ‫اصولگرايانبهيككارتمشتركبرسند؟‬ ‫اين طيف بر‌خالف بخش‌هاي راديكال مي‌داند كه‬ ‫اگركانديداييدرانتخاباتنداشتهباشدوهمزمان ازتحريم‬ ‫سخن بگويد بايد براي هميشه از ساختار سياسي ايران‬ ‫خداحافظي كند‪ .‬چنين رويدادي اگر تجربه شود‪ ،‬شايد‬ ‫تبديلشوندبهچيزيشبيهنهضتآزاديوامثالهمدرآينده‬ ‫سياسي ايران‪ .‬پس راه چاره رفتن پشت‌سر يك كانديداي‬ ‫اصولگراست‪ .‬واضح‌تر بگوييم؛ اين طيف بدون كانديدا‬ ‫براياينكهدرقامتتحريمكنندهقرارنگرفتهودرعينحال‬ ‫بتواندبهسياست‌ورزيومشاركتدرامرانتخاباتبپردازد‪،‬‬ ‫مي‌بايستبايكمهرهاصولگرابهميدانبيايد‪.‬فرديكهالبته‬ ‫مي‌بايستتجانس‌هاييباآنهاپيداكردهوحاضرباشدسهم‬ ‫آنان را در قبال حمايتشان پرداخت كند و نيروهايي از آنان‬ ‫رابر‌صندلي‌هايهياتدولتدرساختمانپاستوربنشاند‪.‬‬ ‫رفتار آنان در مجلس نهم هم البته چنين گمانه‌اي را تائيد‬ ‫مي‌كند‪.‬آناندرانتخاباتمجلسنهمحتيبا‌اينكهبه‌صورت‬ ‫سازماندهي شده نامزدي براي حضور در عرصه انتخابات‬ ‫نداش��تند‪ ،‬اما ترجيح دادند وارد فاز تحريم نشده و اندك‬ ‫ارتباطباقيماندهوموجودباحاكميتوساختارهايقدرت‬ ‫رسمي‌را حفظ كنند‪.‬چنين شد كه آنان به گفته سيد‌محمد‬ ‫خاتمي‌استراتژي نه تحريم نه مشاركت را برگزيدند‪ .‬اين‬ ‫همهماجرانبود‪،‬آنهاحتيدرانتخاباتهياترئيسهمجلس‬ ‫همچنينالگوييدرپيشگرفتندواكنوننيزدرمیاناعضاي‬ ‫فراكسيون رهروان واليت كه حامي‌علي الريجاني است‬ ‫نامشانراثبت‌كرده‌اند؛حمايتمقطعيومصلحتيازيك‬ ‫اصولگرا‪.‬اماآيااينمساله يعنيانديشيدنبر‌سر رسيدن به‬ ‫يك كانديداي مشترك براي رياست جمهوري رويدادي‬ ‫غريباست؟‬ ‫پاس��خ اين اس��ت‪« :‬يار قرض��ي»؛ ي��ادآور تالش‬ ‫علي‌اكبرناطق‌نوريواكب ‌رهاشمي‌رفسنجانيوبرخيديگر‬ ‫از اصولگرايان در دولت اول محم��ود احمدي‌نژاد براي‬ ‫پروژه‌اي كه از آن به عنوان دولت وحدت ملي ياد مي‌شد‪.‬‬ ‫ماجرايي كه در آن برهه البته به دليل همراه نش��دن‬
‫سياست‬ ‫شیخچهخواهدکرد؟‍‬ ‫تجربه چنين رويدادي به چه نتيجه‌اي منجر خواهد‬ ‫ش��د؟ واقعيت اين است كه ش��يخ علي‌اكبر ناطق‌نوري‬ ‫از چهره‌هاي مطرح و م��ورد تائيد اصولگرايان اس��ت‪.‬‬ ‫اشتهار او به اصولگرا بودنش و همخواني با گفتمان اصيل‬ ‫اصولگرايي چنان است كه همواره در سال‌هايي كه رقابت‬ ‫ميانراستوچپبرقراربوداوهموارهشاخصومعياري‬ ‫بود براي اين جناح‪ .‬حتي پس از آنكه او ديگر هيچ رغبتي‬ ‫براي كانديداتوري نداش��ت‪ ،‬اصولگراي��ان او را بر‌صدر‬ ‫شورايي نشاندند تا حكميت كند ميان آنان‪ .‬صرف‌نظر از‬ ‫نتيجه و فرجام آن شورا هيچ‌كس اما به اصولگرا بودن او‬ ‫شبهه و خدش��ه‌اي وارد نكرد‪ .‬حاال اين شيخ‌همان شيخ‬ ‫سال‌هاي دور اس��ت‪ .‬او نيك مي‌داند كه اصالح‌‌طلبان از‬ ‫كناركانديداتورياووحمايتشانازاوبهچهمي‌انديشند‪.‬او‬ ‫البداينراهممي‌داندكهنسخهروزمباداياصالح‌‌طلباناز‬ ‫چه روي پيچيده شده است‪ .‬ناطق‌نوری سال‪ 76‬که مورد‬ ‫حمایتچهره‌هایمعتبرنظامقرارگرفت‪،‬ناطق‌نوریپس‬ ‫از انتخابات ‪ 76‬که با مدیریت فوق‌العاده خود در مجلس‬ ‫نمادی از سعه‌‌صدر مدیریت را در نظام به نمایش گذاشت‬ ‫وناطق‌نوریکهبه‌عنوانرئیسشورایهماهنگینیروهای‬ ‫انقالب نقش مهمی در انتخابات دوم ش��وراها و مجلس‬ ‫هفتم داشت‪ ،‬اکنون در شرایط خاصی قرار گرفته است‪ .‬او‬ ‫ازسوییعزمورودبهرقابتکردهوبرخالفسیاقسابقش‬ ‫تبود‪،‬اینبارگویاتصمی ‌مدیگری‬ ‫کهعدمحضوردرانتخابا ‌‬ ‫گرفته و از سوی دیگر گزینه اصالح‌طلبان برای حمایت از‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫اصالح‌‌طلبان و مخالفت گروه‌هاي موثر اصولگرا اجرايي‬ ‫نشد‪ .‬حاال اما مسلم است كه ش��رايط متفاوتي بر فضاي‬ ‫سياس��ي امروز ايران حاكم است‪ .‬اين‌بار شايد برخالف‬ ‫گذشته اين اصالح‌طلبان باشند كه به چيزي شبيه دولت‬ ‫وحدت ملي فكر كنند‪ .‬آنان البته از اين راه فقط به سامان‬ ‫مجدد خود نمي‌انديش��ند‪ ،‬بلكه يك هدف مهم‌تر نيز در‬ ‫پيش دارند؛ برهم ريختن س��امان اصولگرايان‪ .‬نيازي به‬ ‫كتمان نيست؛ امروز اصولگرايان در اوج قدرت با برخي‬ ‫اختالف‌نظرها ‪ -‬در عين حفظ و اعتقاد به اصول و گفتمان‬ ‫انقالب اسالمي‪-‬مواجهند‪ .‬تصميم‌سازان اصالح‌‌طلبان‬ ‫به تعميق اين اختالف نظرها مي‌انديشند و شايد به اينكه‬ ‫كاتاليزوري شوند براي اين تعميق‪ .‬ش��ايد باورشان اين‬ ‫است كه حمايتشان از يك كانديدا به افتراق بخش‌هايي از‬ ‫اصولگرايانمنجرشود‪.‬آناندرعینحالاعتقاددارندکهاگر‬ ‫نتوانندباگزینهحداکثریواردانتخاباتشوندوباعدماقبال‬ ‫مردم مواجه شوند‪ ،‬در آن صورت بهتر است بتوانند با یک‬ ‫چهره اصولگراواردانتخاباتشوندوبهصورتغیرمستقیم‬ ‫وضمنیازاوحمایتکنندتاهمشانسپیروزیراباالببرند‬ ‫و هم سهمی از دولت آینده داشته باشند‪ .‬شايد چنين است‬ ‫كه عبدالواحد موسوي‌‌الري عضو مجمع روحانيون مبارز‬ ‫حاالمي‌گويد‪«:‬تشكيلاتاقفكراصالح‌طلبانميانجريانات‬ ‫و تشكل‌هاي اين طيف با اصولگرايان معتدل دور از تصور‬ ‫نيست و اين دو جريان مي‌توانند تعامل سازنده‌اي با هم‬ ‫داشتهباشند‪».‬اصالح‌طلبانواصولگريانمي‌تواننددرزمينه‬ ‫ايجاد يك فضاي دور از اف��راط و تفريط و در چارچوب‬ ‫قانون اساسي در آستانه انتخابات رياست‌جمهوري آينده‬ ‫با يكديگر همكاري كنند‪ .‬تعامل س��ازنده ميان دو طيف‬ ‫اصلي جامعه يعني اصولگرايان و اصالح‌طلبان به‌س��ود‬ ‫فضاي سياسي كشور در آس��تانه انتخابات خواهد بود‪.‬‬ ‫داريوش قنبري‪ ،‬عضو حزب مردم‌‌ساالري نيز مي‌گويد‪:‬‬ ‫«همكارياصالح‌طلبانبا‌اصولگرايانمعتدليچونمحسن‬ ‫رضاييوالريجانيبرايانتخاباترياست‌جمهوريمانعي‬ ‫ندارد‪ ».‬داريوش قنبري‪ ،‬عضو حزب مردمساالري درباره‬ ‫تشكيل اتاق فكر ميان تش��كل‌ها و احزاب اين جريان و‬ ‫اصولگرايان معتدل گفت‪« :‬اين موضوع كه اصولگرايان‬ ‫براي اصالح‌طلبان يك اتاق فكر تشكيل دهند غيرممكن‬ ‫است‪،‬امابه‌طورحتمايجادائتالفميانايندوجريانبسيار‬ ‫مفيدخواهدبودومانعيندارد‪»‌.‬اخبارديگرينيزازاحتمال‬ ‫رسيدنآنهابهعلياكبرواليتيروايتمي‌كند‪.‬اماآنانبراي‬ ‫اجراي چنين طرحي واقعا به ك��دام كانديداي احتمالي‬ ‫اصولگرامي‌انديشند؟‬ ‫چندي اس��ت كه از برخي محافل سياس��ي شنيده‬ ‫مي‌شودآنانبه‌دنبالكانديداتوريحجتاالسالم‌علي‌اكبر‌‬ ‫ناطق‌نوري چهره شناخته ش��ده اصولگرا هستند‪ .‬گويي‬ ‫در پي اين هستند كه ش��یخ را كه گفته مي‌شود عزمش را‬ ‫براي بازگشت به عرصه قدرت جزم كرده به حمايت خود‬ ‫اميدوارسازند‪.‬‬ ‫آخرین اخبار حکایت از تمای��ل ناطق‌نوری برای‬ ‫نامزدی در انتخابات دارد و در این میان اصالح‌طلبان هم‬ ‫بهصورتجدیبهگزینهحمایتازاومی‌اندیشند‪.‬تحلیل‬ ‫دست باال و صاحبطرفدار در شرایط فعلی اصالح‌طلبان‬ ‫حمایت از یک گزینه اصولگراست‪ .‬فردي كه روزگاري‬ ‫رقيب نامزد مورد حمايتشان در سال‪ 76‬بود و البته سال‌ها‬ ‫بعدبرايايجاددولتوحدتمليهمتگماشت؛تالشي‬ ‫البته بي‌فرجام‪ .‬حاال آنان ممكن است بر آن شوند تا شيخ را‬ ‫به انديشه طرح سال‌هاي نه‌چندان دور بازگردانند و سوداي‬ ‫تحقق چنين رويدادي را در او به وجود آورند‪.‬‬ ‫اما رابطه و نگاه اين روزهاي آنها به ش��يخ اصولگرا‬ ‫چگونهاست؟‬ ‫ماهنامهمهرنامهكهازرسانه‌هاياصالح‌‌طلباستدر‬ ‫آخرينشماره‌اشمصاحبه‌ايرابامحمدعلينجفيترتيب‬ ‫دادهوالبتهدرمتنآنگريزينيزبهخاطراتاووشيخداشته‬ ‫است‪«:‬يكنكتهمثبتيهمازآقايناطقخاطرمهست‪.‬‬ ‫وقتي ما برنامه سوم را بعد از تش��كيل دولت آقاي‬ ‫خاتمي‌تدوي��ن كرديم و مي‌خواس��تيم به مجلس ببريم‬ ‫باالخره تصورمان اي��ن بود كه اكثري��ت مجلس پنجم‬ ‫مخالفآقاي‌خاتمي‌استوازطرفيهم‌‪،‬اينبرنامهنكات‬ ‫جديدي دارد كه بخش��ي از مجلس حتي با آن مخالفت‬ ‫فكري پيدا‌خواهد كرد‪ .‬عالوه بر اي��ن‪ ،‬احتمال مي‌داديم‬ ‫محافظه‌كارانبخواهندضرب‌شستيبه‌دولتنشاندهندو‬ ‫بگويند برنامه‌اي را كه دوم خردادي‌ها مدت‌ها روي آن كار‬ ‫كرده‌اند‪ ،‬مابهراحتي كنارگذاشتيم‪ .‬برمبناي ايننگراني‌ها‪،‬‬ ‫قبل از تقديم برنامه سوم به مجلس‌‪ ،‬جلسه‌اي خصوصي‬ ‫خدمتآقايناطقرفتيم‪.‬ايشانيكي‪،‬دونفرازنمايندگانرا‬ ‫همباخودآوردهبود؛ازجملهآقايباهنر‪.‬ماشروعكرديمبه‬ ‫توضيحديدگاه‌هايخودوبرآورديكهازجامعهداشتيم‪.‬‬ ‫نمودارهاي��ي ه��م رس��م ك��رده بودي��م ك��ه اگر‬ ‫رون��د فعل��ي در بخش‌ه��اي مختل��ف اقتص��ادي از‬ ‫قبيل س��وخت‪ ،‬بانك‪ ،‬اش��تغال و غي��ره ادام��ه يابد‪ ،‬تا‬ ‫پنج سال ديگر چه اتفاقي در جامعه رخ خواهد داد‪ .‬ايشان‬ ‫خيلي مثبت برخورد كردند و گفتند‪« :‬برخي از مسائلي كه‬ ‫شما گفتيد خود من هم احس��اس مي‌كردم‪ ،‬دوستان هم‬ ‫مواردي را قبالگفتهبودند؛ امابه اين شكل جمع‌بندي شده‬ ‫وعلمي‌تاكنونكسيارائهندادهبود‪.‬دستتاندردنكند؛شما‬ ‫خيلي شجاعت به‌خرج داديد‪ .‬شما اين اليحه را بياوريد‪،‬‬ ‫بنده و آقاي باهنر هم تا ح��دي كه بتوانيم كمك خواهيم‬ ‫كرد تا تصويب شود‪ .‬در زمان ارائه كليات برنامه هم ديديم‬ ‫عده‌اي جو سنگيني ايجاد‌كرده‌اند‪ ».‬مجدد از آقاي ناطق‬ ‫وقتخواستيمبرايجلسه‌ايغيررسمي‪.‬آنجايكساعت‬ ‫درباره وضعيت كش��ور‪ ،‬آينده آن و اهميت برنامه س��وم‬ ‫صحبتكرديم‪.‬بعدازآن‪،‬جومجلس‪ 180‬درجهتغييركرد‬ ‫وهمانباعثشدتاحداقل‪95‬درصدبرنامهسومدر‌مجلس‬ ‫تصويب شود؛ به رغم آنكه نكاتي داشت كه گفته مي‌شد‬ ‫قانوناساسيرازير‌پاگذاشتهاستدرآنجلسه‪،‬آقايناطق‬ ‫به‌شدت از ما حمايت كرد و بعد از سخنراني من‪ ،‬اشك در‬ ‫چشمشحلقهزدهبودوخيليهمازماتعريفكرد‪».‬‬ ‫یک اصولگراست‪ .‬اینجاست که باید شیخ به فکر فرو رود‬ ‫کهاصالح‌طلبانباچهنیتیمی‌خواهندازاوحمایتکنندو‬ ‫آیااینحمایتناطق‌نوریدهه‪ 90‬رامتفاوتازگذشته‌اش‬ ‫و سوابق انقالبی و اصولگرایانه‌اش تصویر نخواهد کرد؟‬ ‫قطعا شیخ به این موضوع می‌اندیشد که اصالح‌طلبان در‬ ‫پیحمایتازاوبهدنبالرسیدنبهچهاهدافیهستند؛قصد‬ ‫دارندرقابترابهداخلزمیناصولگرایانببرندوبهدنبالش‬ ‫منافعفراوانیکسبکنند‪ .‬آنهامي‌خواهندازسويينههزینه‬ ‫رقابتبدهندوازسوییسودبرداحتمالیراهمکسبکنند‪.‬‬ ‫ورود ش��یخ با حمایت اصالح‌طلبان مسلما از او تصویر‬ ‫جدیدیمی‌سازدکهدرمغایرتباتصویرگذشتهازعلی‌اکبر‬ ‫ناطق‌نوری است‪ .‬با این کار او تبدیل به رقیب اصولگرایان‬ ‫می‌شود‪.‬اينشايدتحليلاصلياصالح‌طلبانبرايحمايت‬ ‫ازناطق‌نوريباشد‪.‬‬ ‫اماآيااصالح‌طلبانموفقخواهندشد؟‬ ‫عباس عبدي نيز در اين ب��اب چنين مي‌گويد‪« :‬اين‬ ‫طرح(اگر واقعا چنين طرحي وجود داشته باشد چون بنده‬ ‫اطالعيندارم)‪،‬با‌ذهنيتوچارچوبفكريآقايهاشمي‬ ‫منطبقاست‪.‬آقايهاشمييكچارچوبنخبهگرايانه‪،‬البته‬ ‫فقطدرسطحپاليتيوحكومتدارد‪.‬بهاينمعناكهچندنفر‬ ‫از باال تصميم بگيرند كه چه‌كسي كانديدا بشود‪ ،‬بعد هم‬ ‫مردمبيايندورايبدهند!‬ ‫اما در جريان اصالحات و بخ��ش قابل توجهي از‬ ‫جريان موس��وم به اصولگرايي و به‌طور مشخص‪ ،‬تيپ‬ ‫دولتي‌ها‪،‬زيربارچنينطرحوتصميمي‌نمي‌روندوبرايشان‬ ‫قابل هضم نيست كه چند نفر تصميم بگيرند كه چه‌كسي‬ ‫بيايد خوب است و بعد هم بگويند به اين فرد راي بدهيد‪.‬‬ ‫براي اصالح‌طلبان و اين بخش از اصولگراها قابل قبول‬ ‫نيست كه انتخابات به قبل از سال‪ 76‬برگردد‪ .‬خود من هم‬ ‫چنين طرح و روندي را هم ممكن نمي‌دانم و هم مطلوب‬ ‫نمي‌دانم‪ .‬ممكن نيس��ت زيرا پاليتي(سياست) ما آنقدر‬ ‫انسجام و هماهنگي ندارد كه چنين طرحي در آن شانس‬ ‫پيروزي داشته باشد‪ .‬از سوي ديگر‪ ،‬آقاي هاشمي چنين‬ ‫تواني را ندارد كه مردم را پاي صندوق بياورد‪ .‬افزون بر اين‪،‬‬ ‫تحليل من اين است كه مردم در برابر چيزي كه از سوي‬ ‫سيستم به آنها س��فارش و معرفي مي‌شود واكنش نشان‬ ‫مي‌دهند‪.‬سال‪ 76‬همكهآقايناطقنوريراينياورد‪،‬شايد‬ ‫يك علت اين بود كه او نامزد خاص حكومت معرفي شده‬ ‫بود‪ .‬چون احساس مي‌كنند به فهم و شعور و نيز قدرت‬ ‫تحليلوتصميم‌گيريآنهاتوهينشده‪.‬بنابراين‪،‬مردمحتي‬ ‫ممكناستازسر‌‌لجولجبازيبااينسفارش‌هاومعرفي‌ها‬ ‫هم كه شده به كانديداي ديگري راي بدهند‪ .‬اين اتفاق در‬ ‫انتخابات مجلس به وف��ور رخ مي‌دهد‪ .‬اينگونه طرح‌ها‬ ‫مستقل از اينكه چه كساني آنها را مطرح كنند‪ ،‬محكوم به‬ ‫شكستاست‪».‬صفارهرندينيزدرخصوصطرحدولت‬ ‫وحدتمليمي‌گويد‪«:‬اگروحدتمليرامبتني‌برشخص‬ ‫كنيم اشتباه است‪ .‬آنها مي‌گويند آقاي فالني اگر بيايد همه‬ ‫قبولش دارند‪ .‬خب‪ ،‬پس راه حل‌ها چه مي‌شود؟ اين فالني‬ ‫بيايد‪ .‬حاال چگونه و با‌كدام فرمول مي‌خواهد مملكت را‬ ‫اداره كند؟ در حالي كه دولت وحدت ملي حول منافع ملي‬ ‫ومنافعيحداكثريبايدشكلبگيرد‪.‬يعنيمااولبايدتوافق‬ ‫درموردموضوعاتراگسترشبدهيم‪،‬بعدآنوقت‪،‬آدمي‌‬ ‫كه مي‌تواند حامل همه اين توافقات باشد را پيد‌ا كنيم‪ .‬اما‬ ‫گويا بالعكس است و عده‌اي دارند شيپور را از دهانه گشاد‬ ‫آن مي‌نوازند و آن راهي را كه اصل نيست‪ ،‬مي‌روند‪ .‬اين كار‬ ‫فايدهنداردوازداخلآنوحدتمليبه‌وجودنمي‌آيد‪.‬بايد‬ ‫رفتورويبخشيكاركردكهبديهياتطرفينمورداقرار‬ ‫همه قرار بگيرد‪ .‬آنوقت با جمع كردن اينها مي‌شود كار را‬ ‫جلوبرد‪».‬هرچههستاصولگرايانمي‌داننداصالحطلبان‬ ‫امروز‪ ،‬اصالح طلبان پيش ار انتخابات‪ 88‬نيستند‪ .‬حاال هم‬ ‫زمانه‪ ،‬زمانه دوم خرداد نيست‪g.‬‬ ‫‪29‬‬
‫در حال حاضر‬ ‫سه گزينه براي رهبري‬ ‫اصالح‌طلبان‬ ‫مطرح است؛‬ ‫سيد محمد خاتمي‪‌،‬‬ ‫عبداهلل نوري و‬ ‫مديريت جمعي‬ ‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫چه كسي ليدر مي‌شود؟‬ ‫تداوم اختالف‌نظرهاي اصالح‌طلبان در مورد گزينه رهبري جريان اصالحات‬ ‫‪2‬‬ ‫آن روزي كه س��يد‌محمد خاتم��ي‌ در انتخابات‬ ‫مجلس نهم راي خود را به صن��دوق انداخت‪ ،‬پروژه‬ ‫اصالح‌طلبان براي بازگشت به قدرت كليد خورد‪ .‬گويي‬ ‫تصميم‌گيران اين جريان سياس��ي به اين نتيجه رسيده‬ ‫بودند كه بايد اتفاقات سال ‪ 88‬را فراموش كرد و طرحي‬ ‫نو براي بازگشت به عرصه قدرت رسمي درانداخت‪.‬‬ ‫اما ف��ارغ از مباحثي كه در خص��وص گزينه‌هاي‬ ‫محتم��ل اصالح‌طلب��ان ب��راي حض��ور در‌انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري يازدهم مطرح مي‌ش��ود‪ ،‬حاال يك‬ ‫بحث مهم ديگر نيز در ميان است؛ چه‌كسي محوريت‬ ‫اصالح‌طلبان را برعهده مي‌گيرد؟‬ ‫در اي��ن خص��وص س��ه گزين��ه ب��راي رهبري‬ ‫اصالح‌طلبان مطرح است؛ سيد‌محمد خاتمي‪ ،‬عبداهلل‬ ‫نوري و رهبري جمعي‪.‬‬ ‫طبعا اين سه گزينه داراي موافقان و مخالفاني است‬ ‫و در اين خصوص افرادي از هر دو جناح به اظهارنظر‬ ‫پرداخته‌اند‪.‬‬ ‫اما ش��ايد جنجالي‌تري��ن اظهارنظ��ر مربوط به‬ ‫روح‌اهلل‌حسينيان از چهره‌هاي اصولگراي جبهه پايداري‬ ‫ي را ب��ر نوري براي رهبري‬ ‫بود؛ آنجا كه گفت‪‌« :‬خاتم ‌‬ ‫اصالحات‌ترجيح مي‌دهم‪».‬‬ ‫او گفته اس��ت‪« :‬من اگر جاي اصالح‌طلبان بودم‬ ‫ي را به‌عنوان رهبر اصالحات انتخاب‬ ‫حتما آقاي خاتم ‌‬ ‫ي را بر ديگر كانديداهاي‬ ‫مي‌كردم‪ .‬من سيد‌محمد خاتم ‌‬ ‫‪30‬‬ ‫رهبري اصالحات‌ترجيح مي‌دهم‪».‬‬ ‫حسينيان همچنين تاكيد كرده است‪« :‬اصالح‌طلبان‬ ‫ابتدا بايد تكليفشان را با نظام تعيين كنند‪ .‬در واقع آنها بايد‬ ‫مشخص كنند كه آيا جريان فتنه را قبول دارند؟ اگر قبول‬ ‫ندارند‪ ،‬بايد رسما اين مساله را اعالم كنند‪».‬‬ ‫وي در خص��وص تالش عب��داهلل ن��وري براي‬ ‫به‌دس��ت گرفتن رهبري اصالحات نيز گفته اس��ت‪:‬‬ ‫«من به ايش��ان هيچ اعتقادي ندارم و روش سابقش��ان‬ ‫را نمي‌پسندم‪ .‬عبداهلل نوري به عقيده من براي رهبري‬ ‫اصالحات مناسب نيست‪».‬‬ ‫او در حالي در اين گفت‌وگو ب��ه دفاع از رهبري‬ ‫س��يد‌محمد خاتمي‌ بر جريان اصالحات پرداخته كه‬ ‫در جريان حوادث س��ال ‪ 88‬صراحتا از او ابراز برائت‬ ‫كرده بود‪.‬‬ ‫ام��ا پاس��خ اظه��ارات حس��ينيان را س��يدرضا‬ ‫رئيس‌كرمي‪‌،‬رئيس دوره‌اي ش��وراي هماهنگي جبهه‬ ‫اصالحات داد‪ .‬او صراحتا اعالم كرد كه خاتمي‌محور‬ ‫وحدت اصالح‌طلبان نخواهد بود‪.‬‬ ‫رئيس دوره‌اي شوراي هماهنگي جبهه اصالحات‬ ‫گفت‪« :‬بنا داريم كه اص��ول و برنامه‌هاي مورد اجماع‬ ‫همه گروه‌ها و اف��راد از جمله خاتم��ي‌را ارائه كنيم و‬ ‫س��يد‌محمد خاتمي‌ نيز در مالقات‌هاي اخير خود به‬ ‫اين برنامه‌ها پرداخته است؛ بنابراين اين موارد محور‬ ‫اجماع ما خواهد بود و حول ش��خص خاصي اجماع‬ ‫نخواهيم كرد‪».‬‬ ‫ي به‌عنوان‬ ‫كرمي‌درباره حضور سيد‌محمد خاتم ‌‬ ‫محور وحدت اصالح‌طلب��ان در‌جريان اجماع احزاب‬ ‫و گروه‌هاي اصالح‌طلب‪ ،‬اظهار داشت‪« :‬اينكه تاكنون‬ ‫چه‌كسي به‌عنوان شخص مورد محور قرار بگيرد مورد‬ ‫بحث قرار نگرفته و بيشترين مبناي ما نيز بر‌اساس اصول‪،‬‬ ‫تفكرات و برنامه‌هايي است كه مجموعه گروه‌ها و افراد‬ ‫اصالح‌طلب دارند و يكي از آنها نيز ش��خص خاتمي‌‬ ‫است‪».‬‬ ‫ي به‌عنوان يكي‬ ‫وي خاطرنشان س��اخت‪« :‬خاتم ‌‬ ‫از ش��خصيت‌هاي اصلي اطالح‌طلب مورد توجه قرار‬ ‫مي‌گيرد‪ ،‬اما محور قرار نخواهد گرفت‪».‬‬ ‫اين فعال سياسي اصالح‌طلب عنوان داشت‪« :‬بنا‬ ‫داريم كه اصول و برنامه‌هاي مورد اجماع همه گروه‌ها و‬ ‫ي را ارائه كنيم و سيد‌محمد خاتمي‌‬ ‫افراد از جمله خاتم ‌‬ ‫نيز در مالقات‌هاي اخير به اين برنامه‌ها پرداخته كه اين‬ ‫موارد محور اجماع ما خواهد بود و نه شخص خاصي‪».‬‬ ‫مسعود پزشكيان‪ ،‬وزير بهداشت دولت سيد‌محمد‬ ‫ي و از چهره‌هاي اصالح‌طلب مجلس هشتم و نهم‬ ‫خاتم ‌‬ ‫ي يا عبداهلل‬ ‫نيز درخصوص محوريت سيد‌محمد خاتم ‌‬ ‫ن��وري در جريان اصالحات اظهارنظ��ر كرد؛ آنجا كه‬ ‫ي از نظر اخالقي يك فرد‬ ‫گفت‪« :‬به عقيده من آقاي خاتم ‌‬ ‫استثنايي است‪ .‬در واقع ايشان از نظر رفتاري و انساني‬ ‫شخصیت خيلي خوبي دارند البته بنده با عبداهلل نوري‬ ‫كار نكرده‌ام و آشنايي با ايشان ندارم‪».‬‬ ‫ي مبني‌بر‬ ‫او درباره انتقادهايي كه نس��بت به خاتم ‌‬ ‫‌ترسو بودن وي مطرح مي‌شود‪ ،‬گفت‪« :‬اگر تالش كسي‬ ‫كه س��عي مي‌كند براي آنكه در جامعه دعوا نشود و به‬ ‫نوعي وحدت حفظ ش��ود را‌ترس تلقي كنند و به وي‬ ‫لقب‌ترسو بدهند‪ ،‬آدم بترسد و دعوا راه نيندازد بهتر از‬ ‫اين است كه به‌دنبال دعوا باشد‪».‬‬ ‫نماينده مردم تبريز تاكيد كرد‪« :‬ما براي اينكه اين‬
‫استراتژي سه‌وجهي‬ ‫تو‌گو با سيد‌نظام‌الدين موسوي درباره تاكتيك‌هاي انتخاباتي اصالح‌طلبان‬ ‫گف ‌‬ ‫‪3‬‬ ‫آرايش سياسي گروه‌ها در انتخابات رياست‌جمهوري يازدهم بحثي است كه موضوع آن بعد از مشخص‬ ‫شد ‌ن تركيب هيات‌رئيسه مجلس نهم به صورت جدي در محافل خبري و رسانه‌اي پيگيري مي‌شود‪ .‬از اين رو با‬ ‫سيد‌نظام‌الدين موسوي‪ ،‬مديرعامل خبرگزاري فارس درباره نحوه ورود اصالح‌طلبان به اين عرصه گفت‌وگو‬ ‫كرديم‪.‬‬ ‫سياست‬ ‫از زماني كه آقاي موسوي‌خوئيني‌ها در ختم برادر‬ ‫خود اعالم كرد كه اصالح‌طلبان براي انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري يازدهم برنامه دارند‪ ،‬نام افراد‬ ‫متعددي از جريان اصالحات ‪ -‬آقايان محمد‌علي‬ ‫نجفيواسحاقجهانگيريازكارگزاران‪،‬مصطفي‬ ‫كواكبيان از مردمس��االري‪ ،‬حبي��ب‌اهلل بيطرف‪،‬‬ ‫خرازي و محمد‌رضا عارف از مجمع روحانيون‬ ‫مبارز – به‌عن��وان نامزد احتمالي مطرح ش��د‪،‬‬ ‫استراتژي اصالح‌طلبان براي حضور در عرصه‬ ‫انتخاباتچيست؟‬ ‫‪ l‬فكرمي‌كنمجرياناصالحاتتاقبلازانتخابات‬ ‫نهمين دوره مجلس شوراي اسالمي دنبال اين بود كه به‬ ‫نوعي خودش را از حضور در صحنه سياسي كنار بكشد‬ ‫و تصورش اين بود كه ع��دم حضور جريان اصالحات‬ ‫در صحنه موجب كاهش مشاركت مردم خواهد شد‪ ،‬به‬ ‫نحويكهموجبشودنظاممجددبهآنهاروبياوردوفرش‬ ‫قرمزبرايورودآنهاپهنكندوبه‌نوعيازآنهادعوتكندتا‬ ‫بهصحنهانتخاباتبرگردند‪،‬امادرآخرينروزهاينزديك‬ ‫به انتخابات‪ ،‬ليدرهاي اصالحات و فتنه در جريان اخبار‬ ‫نظر‌س��نجي‌هاي مختلفي قرار گرفتند و ديدند كه عدم‬ ‫شركت و شرط‌گذاري براي حضور در انتخابات اشتباه‬ ‫بزرگيبود‪،‬چراكهانتخاباتباشوروشوقبرگزارمي‌شود‬ ‫و عدم حضور آنها به معناي حذف تاريخي‌شان از عرصه‬ ‫سياسياست‪،‬درحاليكهاصالح‌طلباندنبالكناره‌گيرياز‬ ‫قدرت نبودند‪ ،‬بلكه به دنبال برنامه براي حضور در عرصه‬ ‫قدرت بودند‪ .‬حتي در اين انتخابات به‌رغم اينكه گفتند‬ ‫ليستنمي‌دهنداماليست‌هايمختلفيبهناماصالح‌طلبي‬ ‫درآمد و برنامه شان هم حضور با مهره‌هاي خاموش بود‪.‬‬ ‫هرچندنتوانستندموفقيتجديكسبكنندامامسالهاين‬ ‫است كه آنها چند روز قبل از انتخابات مجلس نهم به اين‬ ‫نتيجه رسيدند كه بايد به نوعي در انتخابات حضور پيدا‬ ‫كنند كه متهم به قهر از صندوق راي نشوند‪ ،‬ولي در عين‬ ‫حال مي‌خواستند اين حركت‌شان خيلي با سر و صدا و‬ ‫پر‌هياهو نباشد‪ ،‬بنابراين آقاي خاتمي‌به روستايي رفت و‬ ‫راي داد اما چون ايشان چهره‌اي نيست كه از چشم تيز‌بين‬ ‫رس��انه‌ها پنهان بماند‪ ،‬اقدامش پررنگ شد‪ .‬در مجموع‬ ‫انتخابات مجلس نهم با حضور ‪ 64‬درصدي مردم پاي‬ ‫صندوق‌ه��اي راي پايان يافت و روي��اي اصالح‌طلبان‬ ‫باطل ش��د‪ .‬اين قضيه معلوم كرد كه بنا به‌داليل مختلف‬ ‫مردم از اصالح‌طلبان عبور كردند و بدون حضور آنها هم‬ ‫بخش عمده‌اي از مردم پاي صندوق‌هاي راي مي‌آيند و‬ ‫در انتخابات شركت مي‌كنند‪ .‬بعد از شركت آقاي خاتمي‌‬ ‫در انتخابات‪ ،‬هجمه‌هاي زيادي به ايشان شد‪ ،‬اما بعدها‬ ‫اصالح‌طلبان اذعان كردند كه كار خاتمي‌درس��ت بوده‬ ‫و براي اينكه از عرصه سياست‌كش��ور حذف نش��وند‬ ‫بايد در انتخابات و روند سياسي كشور حضور پرر‌نگ‬ ‫داشته باش��ند‪ ،‬بنابراين مي‌بينيم كه اولين گروه‌هايي كه‬ ‫رس��ما به دنبال حضور در انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫يازدهم هس��تند و صراحتا مطالب��ي را در اين‌‌باره بيان‬ ‫مي‌كنند اصالح‌طلب هستند؛ اصالح‌طلبان هم در محافل‬ ‫داخلي درباره نحوه ورود به انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫بح��ث مي‌كنند و ه��م در موضعگيري‌هاي رس��انه‌اي‬ ‫راجع به اين مس��اله حرف مي‌زنند‪ .‬براساس گزارشات‬ ‫و اخباري كه از بي��رون و داخل جري��ان اصالحات به‬ ‫گوش مي‌رسد اصالح‌طلبان يك استراتژي سه‌وجهي‬ ‫را در انتخابات رياست‌جمهوري يازدهم دنبال مي‌كنند‪.‬‬ ‫وجه اول استراتژي آنها اين است كه يك نامزد واحد را‬ ‫به صحنه بياورند‪ ،‬به‌طوري كه توان بااليي براي كس��ب‬ ‫آراي عمومي داشته باش��د و هم به‌نوعي نظام مجبور به‬ ‫پذيرش وي شود كه به نظر مي‌رسد خيلي اميدي به اين‬ ‫مقوله ندارند؛ يعني در مباحثي كه در محافل داخلي اينها‬ ‫مي‌گذرد با‌توجه به فضاي سال‪ 88‬و فتنه بعد از انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري دهم آنها به اين نتيجه رسيدند چون‬ ‫بخشي از عناصر فعال و اصلي اصالح‌طلبان در اين فتنه‬ ‫نقش موثر داشتند بنابراين اين وجه حداكثري زياد مدنظر‬ ‫آنهانيست‪.‬‬ ‫از تبع��ات آن مي‌ترس��ند ي��ا از اختالف��ات‬ ‫درون‌گروهي خود تحليل مي‌كنند كه بعيد است‬ ‫چنين هدفيمحقق شود؟‬ ‫‪ l‬هر دوي اين علت‌ها وجود دارد‪ .‬حضور يك‬ ‫چهره موثر در انتخابات رياست‌جمهوري آينده همانند‬ ‫انتخابات سال ‪ 88‬و فتنه پس از آن به معنای آن است كه‬ ‫همه ادعاهاي اين جريان درباره انتخاب��ات دروغ بوده‪،‬‬ ‫وگرنه كسي كه معتقد است نظام و سيستم حاكميتي در‬ ‫انتخابات تقلب مي‌كند دليل ندارد دوباره وارد ميداني شود‬ ‫كه قبال زيرآب آن را زده است‪ .‬ضمن اينكه آنها مي‌دانند‬ ‫مردم به كانديداي تندرو و منتس��ب ب��ه جريان افراطي‬ ‫اصالح‌طلب راديكال اقبالي نشان نمي‌دهند؛ در ضمن‬ ‫نظام هم چنين كسي را نمي‌پذيرد‪ .‬وجه دوم استراتژي آنها‬ ‫بينابيني است يعني دنبال تيپ‌هايي هستند كه چسبندگي‬ ‫زيادي به جريان اصالحات ندارند و وجه تكنوكراتيك‬ ‫آنهاغالببر‌‌وجه سياسي‌شانباشد؛تيپ‌هاييكهكمتردر‬ ‫جريان فتنه آفتابي شدند و به نوعي مي‌توانند از فيلترهاي‬ ‫نظام هم عبور كنند‪.‬‬ ‫مثال چه كساني؟‬ ‫‪ l‬چهره‌هايي مثل آقاي جهانگيري و آقاي‌عارف‬ ‫مدنظراصالح‌طلبانهستند‪.‬‬ ‫نجفيچطور؟‬ ‫‪ l‬حاال كمتر نجفي و بيش��تر آقاي جهانگيري و‬ ‫عارف مطرح هستند‪ ،‬البته اختالف بين خودشان وجود‬ ‫دارد‪ ،‬چون مي‌گويند اين چهره‌ه��ا محبوبيت مردمي‌و‬ ‫اقبالي در كسب راي ندارند و معلوم نيست چقدر بتوانند‬ ‫برنامه‌ه��اي اصالح‌طلبان را جلو ببرن��د‪ .‬به همين دليل‬ ‫مخالفاني در بين اين جريان دارند‪ .‬وجه س��وم حداقلي‬ ‫است؛ به اين معنا كه جريان اصالحات به جاي آنكه فرد‬ ‫مستقيما منتسب به اين جريان را وارد صحنه كند در بين‬ ‫گزينه‌هاي موجود جريان اصولگرا آن فردي كه بيشترين‬ ‫نقاط اشتراك را با او دارند مورد حمايت قرار مي‌دهند‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫كشتي شكس��ته را با كمترين صدمه به‌ساحل برسانيم‬ ‫قدم اول اين است كه با وحدت‪ ،‬گفت‌وگو و هماهنگي‬ ‫جلو رويم تا با دعوا كردن‪ ،‬اختالف داشتن و به جان هم‬ ‫پريدن‪ .‬در واقع اگر به هم پريدن جس��ارت است بهتر‬ ‫ي نداشته باشد زيرا وقتي‬ ‫است اين جس��ارت را خاتم ‌‬ ‫مي‌گوييم اصالحات‪ ،‬اصالحات به معناي حركت كردن‬ ‫بدون خون و خونريزي و دعواست‪».‬‬ ‫وي تصريح كرد‪« :‬ما بايد بتوانيم با نگاه اصالحات‬ ‫ديگران را به خود جذب كني��م نه‌اينكه به دنبال حذف‬ ‫ديگران باشيم و بگوييم اصالحات انجام داديم‪ .‬در واقع‬ ‫ديكتاتوري با اين تئوري تفاوتي ندارد‪».‬‬ ‫اين وزير دول��ت اصالحات خاطرنش��ان كرد‪:‬‬ ‫ي آش��نا شدم و رفتار‬ ‫«من در دولت از نزديك با خاتم ‌‬ ‫و كار ايش��ان را از نزدي��ك ديده‌ام‪ ،‬يعن��ي در جناح و‬ ‫ي كار كردم‬ ‫گروه سياس��ي نبودم‪ .‬در زماني كه با خاتم ‌‬ ‫از نظر رفتار و منش انساني و قانونمداري ايشان انسان‬ ‫استثنايي بودند‪».‬‬ ‫ام��ا علي‌محم��د حاض��ري‪ ،‬دبي��ركل انجم��ن‬ ‫اسالمي مدرسين دانش��گاه‌ها در موضعي متفاوت بر‬ ‫رهبري جمعي در‌ميان اصالح‌طلبان تاكيد كرد‪.‬‬ ‫او با بيان اينكه انديش��ه اصالح‌طلب��ي مبتني بر‬ ‫اشخاص و چهره‌هاي فردمحورپايه‌گذاري نشده است‪،‬‬ ‫گفت‪« :‬اصالح‌طلبان نيرو‌ها و چهره‌هاي شاخصي دارند‬ ‫كه اگر بخواهند مي‌توانند اي��ن جريان را هدايت كنند‬ ‫و نيازي نيس��ت ليدر خاصي رهبري اين جريان را در‬ ‫اختيار بگيرد‪».‬‬ ‫وي همچنين بيان ك��رد‪« :‬اصالح‌طلبان مبتني بر‬ ‫خرد‌جمعي و حماي��ت توده‌ه��اي مردمي‌موجود در‬ ‫جامعه در عرصه‌هاي سياسي كشور حركت مي‌كنند‪».‬‬ ‫اين اظهارنظرها اما با واكنش رسانه‌هاي مختلف‬ ‫هر دو‌جناح خصوصا رسانه‌هاي اصالح‌طلب مواجه‬ ‫شد‪.‬‬ ‫روزنامه اعتماد دوش��نبه گذش��ته در گزارشي‬ ‫به بررس��ي مصاحب��ه روح‌اهلل حس��ينيان پرداخته و‬ ‫مواضع حس��ينيان در سال‌هاي گذش��ته و ديدگاه او‬ ‫نسبت به سيد‌محمد خاتمي‌ را مورد توجه قرار داد‪.‬‬ ‫اين روزنامه روز بعد نيز در گزارش��ي به اين ماجرا‬ ‫پرداخت‪.‬‬ ‫گزارش‌نويس روزنامه اصالح‌طلب اعتماد مطلبش‬ ‫را كه تيت��ر «دايه‌هاي مهربان‌تر از م��ادر اصالح‌طلبان»‬ ‫بر باالي آن خودنمايي مي‌كرد‪ ،‬چنين نوش��ت‪« :‬تعيين‬ ‫تكليف براي نحوه حضور اصالح‌طلبان در انتخابات‬ ‫رياس��ت‌جمهوري س��ال آينده‪ ،‬اين روزها به يكي از‬ ‫دستوركارهاي رس��انه‌ها و چهره‌هاي اصولگرا تبديل‬ ‫ش��ده اس��ت‪ .‬در ميان اين گفت‌وگوها و اظهارنظرها‪،‬‬ ‫اصولگرايان بر اين نكته اتفاق نظ��ر دارند كه تنها يك‬ ‫بخش از اصالح‌طلبان اجازه دارند در انتخابات شركت‬ ‫كنند‪».‬‬ ‫روزنامه آرمان نيز در واكنش ب��ه اين موضوع در‬ ‫مطلبي با‌‌عنوان «اصولگرايان براي اصالح‌طلبان سناريو‬ ‫مي‌نويسند» به اين ماجرا پرداخت‪.‬‬ ‫اي��ن روزنامه در گ��زارش خود نوش��ت‪« :‬ايجاد‬ ‫اختالف ميان اصالح‌طلبان؛ ش��ايد گزاف نباش��د كه‬ ‫اين موضوع را جديدترين ش��يوه رقيب براي حضور‬ ‫اصالح‌طلبان در انتخابات سال ‪ 92‬بدانيم‪ ...‬اصولگرايان‬ ‫پروژه تخريب عبداهلل ن��وري را دنبال مي‌كنند‪ .‬برخي‬ ‫بغض و كينه‌ها نسبت به عبداهلل نوري سبب شده خاتمي‌‬ ‫در عرش قرار داده شده و اينگونه بگويند كه ميان او و‬ ‫نوري اختالفات فراواني وجود دارد‪» .‬‬ ‫روزنامه اعتماد اظهارنظر حسينيان را نه از «حب‬ ‫خاتمي» كه از سر«بغض نوري» دانست‪g.‬‬ ‫‪31‬‬
‫اكنون اختالفات‬ ‫داخلي جريان‬ ‫اصالحات به شكلي‬ ‫است كه به نظر‬ ‫نمي‌رسد فرد مشخصي‬ ‫بتواند رهبريت اين‬ ‫جريان را به دست‬ ‫بگيرد‬ ‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫يعني گزينه‌اي را انتخاب مي‌كنند كه اسما اصولگرا باشد‬ ‫اما در خيلي از وجوه با اصالح‌طلبان همگرايي نشان دهد‪.‬‬ ‫اين استراتژي سه‌وجهي جريان اصالحات براي انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري آينده است كه حاال به‌سراغ يكي از آنها‬ ‫مي‌روند‪ ،‬البته ممكن است وجوه مختلف را در كنار هم‬ ‫پيش ببرند‪ ،‬اما نهايتا يكي از اين وجوه به عنوان راهبرد‬ ‫اصلي آنها قرار خواهد گرفت‪.‬‬ ‫ممكن است پشت سر آقاي ناطق نوري بيايند؟‬ ‫‪ l‬بعيد اس��ت‪ ،‬چون آقاي ناطق نوري هم ديگر‬ ‫ش��ايد رغبتي براي حضور در صحنه ندارد‪ .‬بعيد است‬ ‫ايشان حال و حوصله‌اي براي ورود به صحنه انتخابات‬ ‫داشته باشد‪.‬‬ ‫تندروهاي جريان اصالح‌طلب سعي مي‌كنند نام‬ ‫عبداهلل نوري را ب��راي رهبري اين جريان مطرح‬ ‫كنند‪ ،‬حال آنكه مجمع روحانيون خودش را به‬ ‫سمت خاتمي‌متمايل كرده است‪ .‬رهبريت اين‬ ‫جريان در انتخابات آتي با چه كسي خواهد بود؟‬ ‫‪ l‬آنها مي‌خواهند يك بازي تندروها و كندروها‬ ‫راه بيندازند كه نهايتا به زعم خودش��ان نظام از دس��ت‬ ‫تندروها به كندروها پناه ببرد‪.‬‬ ‫ي ظرفيت رهبري اين جريان را دارد؟‬ ‫آقاي خاتم ‌‬ ‫‪ l‬آقاي خاتمي‌در يك مقطعي عنصر فعال اين‬ ‫جريان بود‪ ،‬اما االن اختالفات داخلي جريان اصالحات‬ ‫به شكلي است كه به نظر نمي‌رسد فرد مشخصي بتواند‬ ‫رهبريتاينجريانرابهدستبگيرد‪.‬مخصوصااختالفي‬ ‫كه بر سر مقوله جنبش سبز با هم دارند‪ ،‬يك بخش عمده‬ ‫‪32‬‬ ‫پايگاه اجتماعي اينها در فتنه ‪ 88‬به س��مت جريان فتنه‬ ‫رفت و به‌طور طبيعي االن مطرح مي‌شود كه آيا جريان‬ ‫اصالحات بايد با جنبش سبز يكي ش��ود يا از هم جدا‬ ‫بمانند‪ .‬اين ب��ه نظر من محل اختالف ج��دي براي اين‬ ‫جريان خواهد بود‪.‬‬ ‫جبهه اصالحات درون نظام را به چند دسته تقسيم‬ ‫مي‌كنيد؟ برخي آنها را طيف مستقل‪ ،‬كارگزاران‬ ‫و مجمع روحانيون مي‌دانند‪ .‬آيا ش��ما به چنين‬ ‫دسته‌بنديقائلهستيد؟‬ ‫‪ l‬خير‪ .‬اين نوع دسته بندي را قبول ندارم‪ ،‬چون‬ ‫گروه‌هاهماجزايمتفاوتيدارند‪،‬دربينمجمعروحانيون‬ ‫مبارز و كارگزاران هم نگاه‌ه��اي متفاوتي وجود دارد اما‬ ‫جرياناتاصالح‌طلبضمناينكهاختالفاتزياديباهم‬ ‫دارند‪ ،‬در وجوهي هم اشتراكاتي با يكديگر دارند كه زياد‬ ‫نمي‌شود آنها را از هم تفكيك كرد‪ .‬بخش عمده اختالفات‬ ‫آنها نيز داخلي و شخصي است كه خيلي نمي‌شود دل به‬ ‫اين مسائل بست‪.‬‬ ‫مثال گفت اينها با هم اخت�لاف دارند‪ .‬البته برخي‬ ‫عناصري كه قبال اصالح‌طلب تاريخي بودند در دوران‬ ‫پس از انتخابات ‪ 88‬با جريان فتنه همراهي نكردند و به‬ ‫نوعي درون نظام ماندند‪ ،‬يعني از چارچوب‌هاي قانوني‬ ‫خارج نشدند‪.‬‬ ‫اينها درون نظام قرار دارند و نظام هم اينها را مي‌پذيرد‬ ‫اما بحث رياست‌جمهوري ديگر متفاوت است‪ ،‬باالخره‬ ‫اصالحات يك سابقه تاريخي دارد‪ .‬عناصري به عنوان‬ ‫چهره‌هاي شاخص آن مطرح شدند‪ .‬به ذهنم مي‌رسد كه‬ ‫اصالحات با آن صبغه و جرياني كه ما مي‌شناسيم ديگر‬ ‫قدرت و توان ورود به انتخابات رياس��ت‌جمهوري را‬ ‫نداردكمااينكهدرانتخاباتسطحپايين‌تريمثلانتخابات‬ ‫مجلس هم نتوانست ورود پيدا كند‪.‬‬ ‫شما به‌نوعي به اختالفات درون تشكلي جريان‬ ‫اصالحات هم اشاره كرديد‪ ،‬چرا حزب كارگزاران‬ ‫كهچندنفربيشترنيستندبهدوقسمتتقسيمشدند‬ ‫و اعضاي آن روي حمايت از نامزدي جهانگيري‬ ‫و نجفي در انتخابات رياس��ت‌جمهوري با هم‬ ‫اختالف پيدا كردند؟‬ ‫‪ l‬هر گروهي در درون خودش قابليت انشعاب‬ ‫دارد‪ .‬خيلي از دعواهاي درون‌گروهي عقيدتي نيس��ت‪.‬‬ ‫دعواهاي شخصي بر سر منافع و قدرت است؛ دعواهاي‬ ‫درون كارگزاران هم از اين جنس است‪ .‬كارگزاران بيش‬ ‫از آنكه يك تفكر و اعتقاد جدي باشد حول شخصيت‬ ‫هاشمي رفسنجاني شكل گرفته است‪ .‬مجموعه مديراني‬ ‫كه حول هاش��مي رفس��نجاني كار مي‌كردند در قالب‬ ‫حزب كارگزاران گردهم آمدند و به‌طور طبيعي ميان آنها‬ ‫اختالفات مختلفي وجود دارد‪ .‬ضمن اينكه بين كارگزاران‬ ‫و جريانات ديگر اصالح‌طلب نيز از اول اختالفاتي بود‪.‬‬ ‫در بحث انتخابات مجلس ششم كه جريان اصالحات به‬ ‫شدت آقاي هاشمي رفسنجاني را تخريب كرد‪ ،‬كارگزاران‬ ‫از همان موقع اختالفاتي با ساير گروه‌هاي اصالح‌طلب‬ ‫پيدا كرد‪ .‬براي انتخابات رياست‌جمهوري هم آن طور كه‬ ‫من شنيدم كارگزاران به دنبال كانديداي حزبي است يعني‬ ‫حرفش اين اس��ت كه تا امروز ما نردبان ساير جريانات‬ ‫اصالح‌طلب شديم و االن موقعش رس��يده كه فردي از‬ ‫خود كارگزاران بيايد و در رأس ق��رار بگيرد؛ به‌عبارت‬ ‫ديگر اين حزب حاضر نيست ظرفيت خود را در اختيار‬ ‫ساير گروه‌ها قرار دهد چون آنها در مواقع حساس رفتار‬ ‫نامناسبي با حزب كارگزاران داشتند‪.‬‬ ‫بين نجفي و جهانگيري فك��ر مي‌كنيد كداميك‬ ‫نامزد حزب كارگزاران شود؟‬ ‫‪ l‬اين به بحث‌ه��اي درون‌حزب��ي بر‌مي‌گردد‪،‬‬ ‫كارگ��زاران و در مجموع نيروه��اي اصالح‌طلب زياد‬ ‫توان ورود جدي به عرصه انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫را ندارند‪.‬‬ ‫در مجموع احتمال اينكه اصالح‌طلبان به اجماع‬ ‫كامل برسند را رد مي‌كنيد؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬حتي حزب اسالمي كار نيز اعالم كرد گزينه‬ ‫آنها براي انتخابات رياس��ت‌جمهوري يازدهم كمالي‪،‬‬ ‫دبيركل همين حزب اس��ت‪ .‬باالخره حزب كار و خانه‬ ‫كارگر يكي از اعضاي شوراي هماهنگي اصالح‌طلبان‬ ‫هستند‪.‬‬ ‫انتخابات آتي رياست‌جمهوري مثل انتخابات‪88‬‬ ‫دو‌قطبي خواهد بود يا مثل‪ 84‬متكثر؟‬ ‫‪ l‬احتماال مثل‪ 84‬متكثر خواهد بود‪ ،‬چون در خود‬ ‫جريان اصولگرايي هم تكثر وجود دارد‪.‬‬ ‫آثار تكثر را چگونه مي‌بينيد‪ .‬آيا روي مشاركت‬ ‫مردم اثر منفي دارد يا مثبت؟‬ ‫‪ l‬هر حالتي اث��رات مثبت و منف��ي دارد‪ .‬يعني‬ ‫نمي‌توان تكثر يا محدوديت كانديداها را منفي يا مثبت‬ ‫دانست‪ .‬بايد ديد شرايط چگونه پيش مي‌رود‪.‬‬ ‫پيش‌بينيشماچيست؟‬ ‫‪ l‬به‌نظر من حالت تكثر پيش خواهد آمد‪ ،‬ولي‬ ‫به نظرم رقابت اصلي بين جريانات اصولگرا خواهد بود‪.‬‬ ‫يعني رقاب��ت اصلي بين نامزده��اي طيف‌هاي‬ ‫جري��ان اصولگراس��ت و رقاب��ت ش��كل‬ ‫اصولگرا‪ -‬اصالح‌طلب پيدا نمي‌كند؟‬ ‫‪ l‬معتق��دم انتخابات رياس��ت‌جمهوري آينده‬ ‫درون‌جرياني و ميان نامزدهاي اصولگرا خواهد بود‪g.‬‬
‫اصالح‌طلبان برنامه ندارند‬ ‫گفت‌وگوي مثلث با صادق زيباكالم‬ ‫‪4‬‬ ‫بعد از آنكه موس��وي‌خوئيني‌ها در مراس��م ختم برادر خود از برنام��ه اصالح‌طلبان ب��راي ورود به انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوريخبرداد‪،‬نامافراد وشخصيت‌هايمتعددياز اينجريانبراينامزديدررقابتسياسي پيش‌رومطرح‬ ‫شد‪.‬بادكترصادقزيباكالم‪ ،‬استاددانشگاه و تحليلگرمسائل سياسيدرباره اينمساله به گفت‌وگو نشستيم‪.‬‬ ‫اميد كرماني‌ها‬ ‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫با‌توجه ب��ه اينكه نام اف��راد متع��ددي از جريان‬ ‫اصالحات – آقايان محمد‌علي نجفي و اسحاق‬ ‫جهانگي��ري از كارگزاران‪ ،‬مصطف��ي كواكبيان‬ ‫از مردمس��االري‪ ،‬حبيب‌اهلل بيطرف‪ ،‬دكتر كمال‬ ‫خ��رازي و دكت��ر محمد‌رضا ع��ارف از مجمع‬ ‫روحانيون مب��ارز‪ -‬براي نام��زدي در انتخابات‬ ‫رياس��ت‌جمهوري يازدهم مطرح مي‌ش��ود‪ ،‬به‬ ‫نظر شما استراتژي اصالح‌طلبان براي حضور در‬ ‫رقابت سياسي آينده چيست؟‬ ‫‪ l‬با نام و ياد حضرت حق‪ ،‬من چندي پيش گفتم‬ ‫كه اصالح‌طلبان بهتر است در انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫يازدهم از نامزدي اصولگ��را حمايت كنند كه وي بتواند‬ ‫حداقل خواسته‌هاي آنها را برآورده كند‪ .‬وقتي اين مساله‬ ‫چاپ شد بازخورد و واكنش‌ها از جانب طرفداران جريان‬ ‫اصالحات بسيار منفي بود و انتقادات خيلي زيادي به من‬ ‫وارد شد‪ .‬حتي برخي گفتند كه اساسا مگر قرار است ما‬ ‫در انتخابات ش��ركت كنيم‪ .‬عده‌اي مرا مرعوب خواندند‬ ‫و برخي پرسيدند چگونه مي‌تواني نام اصالح‌طلب روي‬ ‫خودت بگذاري؟ برخي هم اتفاقا با اين ايده موافق بودند‪.‬‬ ‫برخي ديگر مي‌گفتند كه ما بايستي نامزد خودمان را در‬ ‫انتخابات داشته باشيم‪ .‬اين واكنش‌ها از يك نظر جالب‬ ‫بود‪ .‬چون نش��ان مي‌داد كه اصالح‌طلب��ان هيچ طرح و‬ ‫برنامه مشخصي ندارند و خودشان هم نمي‌دانند چه‌كار‬ ‫مي‌خواهند بكنند‪ .‬واقعيت تلخ اين است كه اصالح‌طلبان‬ ‫داراي ضعف‌ها و مش��كالت بنيادي زيادي هستند‪ .‬اگر‬ ‫يك نفر از کش��ور ديگري بيايد اي��ران قطعا از وضعيت‬ ‫اصالح‌طلبان ش��گفت‌زده مي‌ش��ود‪ .‬چ��ون مي‌بيند كه‬ ‫اصالح‌طلبان هيچ طرح و برنامه و هيچ دس��تور‌العملي‬ ‫براي انتخابات پي��ش رو ندارند‪ .‬از جمله اينكه صحبت‬ ‫از نيم دوجين نامزد احتمالي مي‌رود‪ ،‬همچون اس��حاق‬ ‫جهانگيري‪ ،‬دكتر محمدعلي نجفي‪ ،‬عبداهلل نوري‪ ،‬كمال‬ ‫خرازي‪ ،‬مهندس بيطرف‪ ،‬محمدرضا عارف و حتي خود‬ ‫آقاي خاتمي‪ .‬آيا شما به اين فرد حق نمي‌دهيد كه گيج و‬ ‫سردرگم شود از اين همه نام و اين همه احتمال؟ اين فرد‬ ‫در نخس��تين اظهارنظرش قطعا خواهد گفت كه جريان‬ ‫موسوم به اصالحات ليدر و سر ندارد‪ ،‬چون اساسا با اينكه‬ ‫كمتر از يك سال مانده به انتخابات نمي‌داند مي‌خواهد در‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري يازدهم چه كار كند؟ به‌نظر من‬ ‫امروز اولين كاري كه رهبران اين جريان همچون جناب‬ ‫موسوي‌خوئيني‌ها‪ ،‬محمد‌رضا خاتمي‪ ،‬حسين مرعشي‪،‬‬ ‫محمد خاتمي‪ ،‬موس��وي الري‪ ،‬غالمحسين كرباسچي‬ ‫و ديگران بايد انجام دهند‪ ،‬اين اس��ت كه دور هم جمع‬ ‫شوند و براي انتخابات رياست‌جمهوري پيش‌رو تصميم‬ ‫بگيرند كه چه كار مي‌خواهند بکنند؟ آيا اساسا مي‌خواهند‬ ‫در اي��ن انتخابات حضور پيدا‌كنند؟ اصال ش��ركت آنها‬ ‫در انتخابات درس��ت و صحيح اس��ت؟ آيا هواداران و‬ ‫طرفداران جريان اصالحات چنين توقعي از اصالح‌طلبان‬ ‫دارند يا خير؟ اگر نظر رهب��ري اصالحات به حضور در‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري بود‪ ،‬ادله‌اش چيست؟ يا اگر‬ ‫تصميمش عدم ش��ركت در رقابت سياس��ي آينده بود‪،‬‬ ‫چگونه مي‌خواهد اين مساله را براي مردم توضيح دهد؟‬ ‫اگر رهبران اصالحات به اين جمع‌بندي رسيدند كه بايد در‬ ‫انتخابات شركت كنند آنوقت بايد طرفداراني را كه تمايلي‬ ‫به ش��ركت در انتخابات ندارند مجاب كنند كه رهبري‬ ‫اصالحات اين تصميم را گرفته و آنان بايد از اين تصميم‬ ‫تبعيت کنند‪ .‬اگر اصالحات وارد ميدان رقابت ش��د‪ ،‬آن‬ ‫وقت نامزدش چه كسي بايد باشد؟ آيا نامزد اصالح‌طلب‬ ‫معرفيكنندياآنكهبهتراستبااصولگرايانميانه‌روائتالف‬ ‫كنند در برابر تندرو‌هاي جناح راست‪ .‬ببينيد هيچ‌كدام اينها‬ ‫مشخص نيس��ت‪ .‬آقایی از رهبران اصالح‌طلب در يك‬ ‫میهماني عروسي يا عزا شركت دارد که دفعتا خبرنگاري او‬ ‫را مي‌بيند و از انتخابات مي‌پرسد و ايشان هم يك جواب‬ ‫كلي و كليشه‌اي مي‌دهد‪ .‬آخر در كجاي دنيا يك جنبش‬ ‫بزرگ دموكراس��ي‌خواه اينجوري رهبري مي‌ش��ود كه‬ ‫جنبش اصالح‌طلبي در ايران؟‬ ‫يعني فكر مي‌كنيد رهبري جن��اح اصالح‌طلبان‬ ‫نسبت به خواسته‌هاي اصالحات جدي نيستند؟‬ ‫‪ l‬نه بحث جدي بودن يا نبودن نيست‪ .‬بحث طرح‬ ‫ت رهبري‬ ‫و برنامه و س��ازماندهي اس��ت كه از اي��ن باب ‌‬ ‫اصالحات زير صفر اس��ت‪ .‬بحث طرح خواس��ته‌هاي‬ ‫جنبش دموكراسي‌خواهي و اولويت‌بندي اينهاست كه از‬ ‫ت هم رهبري اصالحات زير صفر است‪.‬‬ ‫اين باب ‌‬ ‫چه خواسته‌هايي؟‬ ‫‪ l‬ببينيد‪ ،‬اصالح‌طلبان به‌عنوان بخش��ي از جريان‬ ‫تاريخي دموكراس��ي‌خواهي در ايران در شرايط كنوني‬ ‫جامعه مي‌بايست يكسري خواسته‌هاي كوتاه‌مدت داشته‬ ‫باشند و يكسري اهداف بلند‌مدت‪ .‬حال اين سوال مطرح‬ ‫مي‌شود كه آيا حضور اصالح‌طلبان در انتخابات به تحقق‬ ‫اهداف آنها كمك مي‌كند يا عدم شركت آنها مي‌تواند در‬ ‫تحقق اهداف يادش��ده موثر باشد؟ تصميم براي شركت‬ ‫در انتخابات يك مبنا و اساسي بايد داشته باشد‪ .‬متاسفانه‬ ‫اصالح‌طلبان به‌طور جمعي درباره هيچ كدام از مس��ائل‬ ‫مذكور نه حرفي مي‌زنند‪ ،‬نه بحث و بررس��ي مي‌كنند و‬ ‫نه اعالم موضع مي‌كنند‪ .‬عرض كردم خيلي تفنني‪ ،‬باري‬ ‫به‌هر جه��ت و تصادفي اظهار‌نظرهاي كل��ي‪ ،‬دو‌‌‌پهلو و‬ ‫خوب خوب است و بد بد است مي‌كنند‪ .‬انگار نه انگار‬ ‫كه در قبال ميليون‌ها نفر طرفدار جنبش دموكراسي‌خواهي‬ ‫در ايران تعهد و مسئوليت دارند‪ .‬آقاي موسوي‌خوئيني‌ها‬ ‫در مراسم ختم برادرش شركت كرد‪ .‬در آنجا خبرنگاري از‬ ‫ايشان مي‌پرسد كه اصالح‌طلبان مي‌خواهند براي انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري چه كار كنند و ايشان گفت اصالح‌طلبان‬ ‫برنامه دارند؛ يك مجله‌اي با آقاي عبداهلل نوري مصاحبه‬ ‫كرد و ايش��ان گفتن��د اصالح‌طلبان برنام��ه دارند‪ ،‬آقاي‬ ‫موسوي‌الري نيز در مصاحبه با روزنامه يا نشريه‌اي گفت‬ ‫كه داريم موضوع را بررس��ي مي‌كنيم‪ .‬اينقدر پراكنده و‬ ‫مبهم نسبت به مساله انتخابات رياست‌جمهوري نظر داد‬ ‫و موضعگيري كردن خطاست‪ .‬مثل اينكه دارند در مورد‬ ‫رفتن به يك پيك‌نيك يا سفر زيارتي صحبت مي‌كنند‪ .‬آدم‬ ‫دلش مي‌سوزد كه جريان اصالح‌طلبي در ايران اينقدر فاقد‬ ‫تشكل‪ ،‬بي‌سر و بي‌راس است كه نمي‌تواند تصميمات‬ ‫ابتدايي و حداقلي براي ورود به عرصه انتخابات بگيرد‬ ‫و آن را به طرفداران��ش اعالم كند تا آنه��ا بدانند كه اين‬ ‫جريان چه كار مي‌خواهد انجام دهد‪ .‬در اين شرايط واقعا‬ ‫اصالح‌طلبان انحالل اين جريان را اعالم كنند بهتر است‪.‬‬ ‫اكنون تير ماه اس��ت و اصالح‌طلبان هنوز پراكنده‌‌گويي‬ ‫مي‌كنند‪ ،‬حتي ممكن اس��ت چندي بع��د آقاي خاتمي‬ ‫‌در يك مجلس عروس��ي يا عزا در جواب خبرنگاري از‬ ‫شركت‪ ،‬عدم‌ش��ركت يا نحوه حضور اصالح‌طلبان در‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري اصالح‌طلبان حرفي بزند يا‬ ‫آقاي موسوي‌خوئيني‌ها وسط بازار در حال خريد خوار‬ ‫و بار و مايحتاج منزل درباره ن��وع ورود اصالح‌طلبان به‬ ‫عرصه انتخاب��ات صحبتي با يك خبرن��گار كند يا آقاي‬ ‫موسوي‌الري درمجلس تولد یکی از بستگان خود بگويد‬ ‫كه برنامه‌ای براي اين كار وجود دارد‪ .‬عين همين داستان‬ ‫در جريان انتخابات مجلس نهم در اسفند‌ماه هم اتفاق افتاد‪.‬‬ ‫بگذاريد اعتراف بكنم من وقتي شنيدم كه آقاي خاتمي‬ ‫‌راي داده با آقاي همدانچيان در خبرگزاري فارس تماس‬ ‫گرفتم و گفتم هميشه شما دنبال من هستيد براي مصاحبه‬ ‫اما مي‌خواهم از شما خواهش كنم با من مصاحبه كنيد‪.‬‬ ‫مي‌خواهم از راي دادن خاتمي‌دفاع كنم‪.‬‬ ‫چرا؟‬ ‫‪ l‬براي اينكه در تجزي��ه و تحليل نهايي خاتمي‬ ‫‌آبرو و حيثيت اصالح‌طلبان است‪ .‬آن آرا از ‪ 22‬خرداد‬ ‫به‌اين س��و به اميد خدا رها ش��ده و اصال از نظر راس‬ ‫اصالح��ات انگار ن��ه انگار ك��ه اينها هس��تند‪ .‬كاري‬ ‫ندارد شما يك پرس��ش‌نامه تهيه كنید و از طرفداران‬ ‫اصالحات بپرس��ید ك��ه نظرت��ان در م��ورد رهبري‬ ‫جريان اصالح‌طلب درون نظام چيس��ت؟ در جريان‬ ‫انتخابات مجلس نيز دقيق��ا اصالح‌طلبان همين طور‬ ‫عمل كردند‪ ،‬گفتند ممكن اس��ت ش��ركت كنيم‪ ،‬يك‬ ‫تصميمات��ي گرفته‌ايم‪ ،‬يك بحث‌هايي مطرح ش��ده‪،‬‬ ‫يك نشس��ت‌هايي دور هم قرار است داش��ته باشيم‪،‬‬ ‫آخر س��ر هم آقاي خاتمي‌به آن شكل رفت راي داد و‬ ‫داستان‌هايي كه اتفاق افتاد‪ .‬االن نام نيم دوجين آدم از‬ ‫اين جريان براي نامزدي در انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫مطرح ش��ده اس��ت‪ .‬آيا مثل اصالح‌طلبان ما دس��ت‬ ‫راستشان به دس��ت چپش‌ش��ان مي‌گفت چه‌كار بايد‬ ‫بكنيم؟ آيا گفتند ممكن اس��ت ش��ركت كنند يا شايد‬ ‫هم ش��ركت نكنند؟ به نظر من فاجعه است كه جنبش‬ ‫دموكراسي‌خواهي ايران چنين وضعيتي دارد‪ .‬متاسفانه‬ ‫در راس جريان اصالحات كس��ي به نام آقاي خاتمي‬ ‫‌قرار گرفته‪ ،‬اين واقعا فاجعه است كه ايشان بديهي‌ترين‬ ‫تصميمات را نمي‌تواند اتخاذ كند و ديگراني هم كه در‬ ‫سطح يا به‌موازات وي هستند تفاوتي با خاتمي‌ندارند‪،‬‬ ‫تشكيالتي كه بايد در جهت تحقق خواسته‌هاي مدني‬ ‫گام ب��ردارد كامال متف��رق‪ ،‬پراكن��ده و بي‌هدف عمل‬ ‫مي‌كند‪.‬‬ ‫داخل مجموعه‌هاي اصالح‌طلب هم چند‌دستگي‬ ‫وجود دارد‪ ،‬مثال حزب كارگزاران که نام آقايان‬ ‫نجفي و جهانگيري را به عن��وان نامزدهاي مورد‬ ‫وثوق خود مط��رح مي‌كنند‪ ،‬قب��ول داريد ديگر‬ ‫تشتت اصالح‌طلبان بين‌طيفي نيست‪ ،‬بلكه درون‬ ‫تشكلي است؟‬ ‫‪ l‬مگر اين تش��تت و چند‌دس��تگي در انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري سال ‪ 84‬نبود‪ ،‬چقدر بحث و گفت‌وگو‬ ‫و از گروه‌هاي اصالح‌طلب خواهش و تمنا شد كه با يك‬ ‫نامزد وارد عرصه انتخابات شوند‪ .‬آقاي مهرعليزاده به چه‬ ‫علت نامزد شد؟ مصطفي معين‪ ،‬ش��يخ مهدي كروبي يا‬ ‫هاشمي رفسنجاني چرا هر كدام جداگانه نامزد شدند؟‬ ‫مگر جريان اصالح‌طلب چند نام��زد در انتخابات بايد‬ ‫داشته باشد؟ همان آشفتگي و هرج و مرجي كه در اردوگاه‬ ‫انتخاباتي اصالح‌طلبان در سال‪ 84‬وجود داشت عين همان‬ ‫هم در جريان انتخابات رياس��ت‌جمهوري يازدهم دارد‬ ‫‪33‬‬
‫جري��ان اصالح‌طلب��ي در ايران‬ ‫اينقدر فاقد تش��كل‪ ،‬بي‌س��ر و‬ ‫بي‌راس اس��ت ك��ه نمي‌تواند‬ ‫تصميماتابتداييوحداقليبراي‬ ‫ورود به عرصه انتخابات بگيرد‬ ‫سياست‬ ‫تكرار مي‌شود‪.‬‬ ‫‪ l‬چرا داخل حزب كارگزاران كه چند نفر بيشتر‬ ‫نيستند دو‌‌دستگي وجود دارد؟‬ ‫براي اينكه وقتي خانه از پاي بست ويران است‪،‬‬ ‫جنابعالي به‌فكر نقش ايوان هستي‪ .‬رهبران اين جريان‬ ‫اگر كنار هم مي‌نشس��تند و با رهب��ري جمعي و تعقل‬ ‫سياسي جمعي به حل و فصل مسائل اساسي و بنيادي‬ ‫اين جنبش مي‌پرداختند و از جمل��ه اينكه همه در آن‬ ‫جلسه مشترك با يك تصميم واحد بيرون مي‌آمدند‪ ،‬آيا‬ ‫اين وضعيت مي‌شد كه كارگزاراني كه به‌قول شما دو‬ ‫نفرند ‪ 6‬تا نامزد براي انتخابات معرفي نمايند؟ ما االن‬ ‫در تير ماه هس��تيم‪ ،‬ولي باور بفرماييد اگر بهمن‌ماه هم‬ ‫اين مصاحبه انجام شود هيچ چيز در جريان اصالحات‬ ‫عوض نشده و بعيد است اتفاق خاصي رخ داده باشد‪.‬‬ ‫‪ l‬آيا اين استراتژي اصالح‌طلبان است كه متكثر‬ ‫پا به عرصه انتخابات رياست‌جمهوري بگذارند‬ ‫تا وقتي معلوم شود چه كساني از سوي شوراي‬ ‫نگهبان تايي��د صالحيت مي‌ش��وند بعد رهبران‬ ‫جريان اصالحات درباره آنها تصميم بگيرند؟‬ ‫ببينيد‪ ،‬اينك��ه ما دلمان را خ��وش كنيم كه چون‬ ‫معلوم نيست شوراي نگهبان چه كسي را تاييد خواهد‬ ‫كرد پس ما چندين نامزد معرفي كنيم‪ ،‬خودمان را فريب‬ ‫داده‌ايم‪ .‬طرح يكس��ري نامزد از س��وي اصالح‌طلبان‬ ‫به‌واسطه اين نيست كه مي‌خواهند پيش‌بيني روز مبادا‬ ‫را براي رد‌صالحيت‌هاي شوراي نگهبان كرده باشند‪.‬‬ ‫مثل همان بي‌برنامگي است كه خدمتتان عرض كردم‪.‬‬ ‫رهبري اصالح‌طلبان مي‌بايست نخست به اين پرسش‬ ‫پاسخ دهد كه آيا اساس��ا باید در انتخابات شركت كند‬ ‫يا نه؟ اگر خرد‌جمعي حاصل شد كه اصالح‌طلبان بايد‬ ‫در انتخابات ش��ركت كنند‪ ،‬در اين مرحله كار بس��يار‬ ‫مهم اين است كه براي مردم و آنها كه معتقدند نباید در‬ ‫انتخابات شركت كرد توضيح بدهند كه چرا مي‌خواهند‬ ‫و مي‌بايس��تي در انتخابات ش��ركت كرد تا مردم براي‬ ‫راي دادن به نام��زد اصالحات مجاب ش��وند‪ .‬درباره‬ ‫انتخابات هم رهبران اصالحات مي‌توانند با مسئوالن‬ ‫و شوراي نگهبان رايزني كنند‪ .‬يعني فهرست نامزدهاي‬ ‫احتمالي خود را ارائه دهند‪ ،‬آنجا مشخص مي‌شود نظر‬ ‫شوراي نگهبان و مسئوالن عالي مقام نظام روي كدام‬ ‫يك ازافراد پيش��نهادي مثبت و مساعد است‪ ،‬رهبران‬ ‫اصالحات در گام بع��دي بايد مي��ان نامزدهاي تائيد‬ ‫شده براس��اس تجربيات‪ ،‬ميزان كاريزما‪ ،‬تخصص و‬ ‫توانمندي آنها بررسي كنند به‌عنوان مثال مشخص شود‬ ‫از بين عارف‪ ،‬نجفي يا اس��حاق جهانگيري كدام يك‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪34‬‬ ‫بهتر مي‌توانند اصالح‌طلبان را به آن اهدافشان برسانند‪.‬‬ ‫يعني اولويت‌بندي كنند؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬اما هيچ‌كدام از اين كارها در دس��تور كار‬ ‫جريان اصالحات نيس��ت و اخبار منتشر ش��ده از اين‬ ‫جريان فقط براساس حدس و گمان‌هايي است كه برخي‬ ‫افراد مي‌گويند‪ ،‬بعد روي تلكس سايت‌ها و خبرگزاري‌ها‬ ‫مي‌رود‪ .‬وقتي من مي‌گويم اصالح‌طلبان از يك اصولگرا‬ ‫حمايت كنند ك��ه يك حداقلي از خواس��ته‌هاي آنها را‬ ‫بتواند برآورده كند براي همين مسائل است وگرنه من‬ ‫هم عالقه دارم آدمي‌مثل دكترمحمدعلي نجفي به‌عنوان‬ ‫كانديداي اصالح‌طلبان رئيس‌جمهور شود‪ .‬از نظر من‬ ‫بهترين گزينه كه در ش��رايط كنوني از لحاظ اجرايي و‬ ‫توان تخصصي مي‌تواند براي اي��ران‪ ،‬نظام و در عرصه‬ ‫بين‌الملل خ��وب عمل‌كند محمدعلي نجفي اس��ت‪.‬‬ ‫انصافا ايشان در ميان مديران اجرايي هاشمي رفسنجاني‬ ‫و خاتمي‌يك س�� ‌رو‌گردن از ديگران باالتر مي‌ايستاد و‬ ‫هيچ‌كس در اين ميان از ايشان براي رياست‌جمهوري‬ ‫برازنده‌تر نيست‪ ،‬اما اگر تائيد صالحيت نشد‪ ،‬چه بايد‬ ‫كرد؟ اين ت��ازه يك بخش از مالحظ��ات اصالح‌طلبان‬ ‫است‪ .‬مالحظه بس��يار اساسي‌تر از اين اس��ت كه اگر‬ ‫نجف��ي‪ ،‬ع��ارف و جهانگيري تائيد صالحيت ش��دند‬ ‫و يك��ي از آنها توانس��ت همانند دوم خ��رداد ‪ 76‬رأي‬ ‫ي بياورد و رئيس‌جمهور‬ ‫سنگيني همچون محمد خاتم ‌‬ ‫ش��ود‪ ،‬آيا اصالح‌طلبان فكري براي آينده كرده‌اند؟ اگر‬ ‫اصولگراي��ان و مراكز ق��درت به هر دليل��ي با‌اين فرد‬ ‫توافق نداشته باشند حتي اگر حماسه دوم خرداد ‪ 76‬در‬ ‫خرداد ‪ 92‬تكرار شود داس��تان رياست‌جمهوري آقاي‬ ‫خاتمي‌اين بار براي عارف‪ ،‬نجفي يا جهانگيري تكرار‬ ‫خواهد شد‪ .‬اصالح‌طلبان چه کاری باید انجام دهند؟ من‬ ‫معتقدم رهبري اصالحات هيچ فكري درباره اين مسائل‬ ‫نكرده است‪.‬‬ ‫به‌چه علت جريان اصالح��ات به‌طرف انتخاب‬ ‫رهبري متمركز يا رهبران مشخص نمي‌رود؟‬ ‫ي رهبر‬ ‫‪ l‬متاس��فانه اين فاجعه اس��ت ك��ه خاتم ‌‬ ‫اصالح‌طلبان شده‪ ،‬به ‪ 8‬س��ال رياست‌جمهوري ايشان‬ ‫كاري ندارم‪ ،‬از ‪ 22‬خرداد ‪ 88‬تا به امروز ايشان براي پيشبرد‬ ‫اهداف و آرمان‌هاي اصالح‌طلبان جز يكسري كلي‌گويي‬ ‫در‌برخي از صحبت‌هايش��ان چه كار ديگري كرده‌اند؟‬ ‫بنابراينمشكلبنياديكهجنبشاصالح‌طلبودرسطحي‬ ‫گسترده‌تر جنبش دموكراس��ي‌خواهي از آن رنج مي‌برد‬ ‫فقدان رهبري است‪.‬‬ ‫همين هم باعث شده كه هر‌‌كدام از طيف‌هاي آنها‬ ‫سراغ يك فرد بروند؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬همين باعث ش��ده‪ .‬اتفاقا اين مس��اله براي‬ ‫اصولگرايان ايده‌آل و يك هديه آسماني است‪ .‬بيشترين‬ ‫س��ود را از اين وضعيت اصالح‌طلب��ان و اينكه قدرت‬ ‫تصميم‌گي��ري واح��د ندارند را جن��اح راس��ت برده‪.‬‬ ‫نوش جانش‪ .‬اما در عين‌حال بگذاريد اين را هم ياد‌آوري‬ ‫بكنم كه مطمئن باش��ند كه جنبش دموكراس��ي خواهي‬ ‫در ايران رهبران خ��ودش را توليد خواهد ك��رد‪ .‬اين را‬ ‫به‌عنوان يك استاد علوم‌سياس��ي مي‌گويم؛ اين جريان‪،‬‬ ‫رهبران خودش را توليد و ايجاد خواهد كرد و تا آخر دنيا‬ ‫نمي‌ايستد تا ببيند آقاي موسوي‌خوئيني‌ها در آن مجلس‬ ‫ختم چه گفته يا خاتمي‌در مجلس عروس��ي چه گفته يا‬ ‫ي در جش��ن‌تولد بستگانش چه‬ ‫آقاي محمدرضا خاتم ‌‬ ‫گفته است‪.‬‬ ‫با‌توجه به اينكه نامزده��اي اصولگرايان هم مثل‬ ‫اصالح‌طلبان متكثر هستند تحليل شما از فضاي‬ ‫انتخابات چيست؟ آرايش سياسي گروه‌ها چند‬ ‫قطبي خواهد شد؟‬ ‫‪ l‬معتقدم ه��م اصالح‌طلبان و ه��م اصولگرايان‬ ‫بايد يك نكت��ه‌اي را در نظ��ر بگيرن��د‪ .‬رئيس‌جمهور‬ ‫آينده بايد كسي باشد كه بتواند ايجاد وحدت‌ملي كند‪.‬‬ ‫جامعه سياس��ي ما فوق‌العاده متفرق و قطبي شده است‬ ‫و افراد سياس��ي خيلي خصمانه به هم ن��گاه و برخورد‬ ‫مي‌كنند‪ .‬هم اكن��ون در جبهه اصولگراي��ان هم همانند‬ ‫اصالح‌طلبان تفرق و چند‌دستگي خيلي زياد است‪ .‬در‬ ‫ميان اصولگرايان كه كار از رقابت و اختالف گذشته و ما‬ ‫شاهد دشمني‌هاي جدي اصولگرايان با يكديگر هستيم‪.‬‬ ‫دش��مني افراد و جريانات نس��بت به‌يكديگر در جناح‬ ‫راست در اوج اس��ت‪ .‬در انتخابات مجلس نهم چقدر‬ ‫تالش شد تا طيف‌هاي اصولگرا به وحدت برسند‪ ،‬اما‬ ‫اين اتفاق رخ نداد و روز‌ب��ه‌روز هم تفرقه بين آنها دارد‬ ‫بيشتر و بيشتر مي‌ش��ود‪ .‬اين به‌نفع منافع ملي و انسجام‬ ‫ملي نيست‪ .‬بايد براي اين مساله فكري كرد‪ .‬شايد يك‬ ‫راه حل براي برون رفت از اين وضعيت خطرناك براي‬ ‫انسجام ملي به‌قدرت رسيدن يك فردي باشد به‌عنوان‬ ‫رئيس‌جمهور كه بتواند يك دولت وحدت ملي در ايران‬ ‫ايجاد كند تا فقط اصولگرايان يا فقط اصالح‌طلبان او را‬ ‫براي خود ندانند‪ .‬اين البته ي��ك بحث مفصل جدا‌گانه‬ ‫است ولي بگذاريد خيلي گذرا اش��اره كنم كه معتقدم‬ ‫يكي از پيامدهاي زيانبار حوادث و رويدادهاي بعد از‬ ‫‪ 22‬خرداد ‪ 88‬در جامعه‌‌مان به‌وجود آمدن يك وضعيت‬ ‫پر‌تنش بوده‪ .‬مس��ئوالن متاس��فانه هيچ توجه‌اي به اين‬ ‫موضوع حساس نداش��ته‌اند‪ .‬اينجا بحث نظام و منافع‬ ‫ملي مطرح است و ديگر صحبت جناح راست و چپ‬ ‫نيست‪ .‬بنابراين همه‌مان به اين معضل عميق سياسي و‬ ‫اجتماعي بايد توجه داشته‌باشيم‪ .‬به‌قدرت رسيدن يك‬ ‫رئيس‌جمهور فرا‌جناحي كه بتواند يك دولت وحدت‬ ‫ملي تش��كيل دهد يقينا از دامنه اين بحران كه س��طوح‬ ‫زيرين ساختار سياسي ما را در خود فروبرده مي‌تواند كم‬ ‫كند‪ .‬اگر رئيس‌جمهور فراجناحي و از حداقل اجماع در‬ ‫بين اقشار و اليه‌هاي مختلف اجتماع برخوردار باشد‪،‬‬ ‫مقداري از تنش‌هاي وحشتناكي كه باالخص بعد از ‪22‬‬ ‫خرداد در‌جامعه به‌وجود آمده خواهد كاست‪.‬‬ ‫با همه اين تفاس��ير فضاي رقابت در انتخابات‬ ‫رياس��ت‌جمهوري يازدهم همانن��د دوره دهم‬ ‫دوقطبي مي‌شود يا مثل سال‪ 84‬متكثر و چندقطبي‬ ‫خواهد بود؟‬ ‫‪ l‬اوال در س��ال ‪ 84‬هم دو قطبي بود؛ ميان جناح‬ ‫راس��ت و اصالح‌طلبان‪ .‬حاال اينكه اصالح‌طلبان چند‬ ‫نامزد داشتند امر ديگري بود‪ .‬در عين حال فكر مي‌كنم‬ ‫كه يك مقداري زود اس��ت كه به چني��ن بحث‌هايي‬ ‫بپردازي��م‪ .‬امي��دوارم ملاحظات��ي ك��ه در‌خصوص‬ ‫ضعف‌هاي اصالح‌طلبان و اي��ده رئيس‌جمهوري كه‬ ‫بتواند در جهت تشكيل دولت وحدت ملي و انسجام‬ ‫آفريني در فضاي سياسي كشور گام‌بردارد مورد توجه‬ ‫قرار بگيرند‪ .‬جامعه ما بعد از حوادث تلخ ‪ 22‬خرداد ‪88‬‬ ‫بسيار صدمه ديده‪ .‬متاس��فانه از آن تاريخ به اين طرف‬ ‫نه‌تنها تنش زدايي نش��ده بلكه تنش‌ه��ا‪ ،‬مخالفت‌ها‪،‬‬ ‫رقابت‌ها و كينه توزي‌ها خيلي بيشتر هم شده‪ .‬اگر در‬ ‫‪ 22‬خرداد ‪ 88‬كينه توزي‌ها فق��ط بين اصالح‌طلبان و‬ ‫اصولگرايان بود‪ ،‬امروز متاسفانه بين خود اصولگرايان‬ ‫هم ظاهر شده‪ .‬برخي اصولگرايان اينقدر كه با برخي‬ ‫رقباي اصولگراي خود مش��كل دارند با اصالح‌طلبان‬ ‫مشكل ندارند‪ .‬نخبگان سياسي ما بايد خيلي جدي فكر‬ ‫كنند كه آيا بهتر نيس��ت دنبال يك چهره و شخصيتي‬ ‫برويم كه بتواند مق��داري وحدت و انس��جام ملي را‬ ‫درون كشور به‌وجود بياورد؟ اگر همه اين ملاحظات‬ ‫را كنار هم بچينيم فكر كنم آن‌ وقت يك مقداري زود‬ ‫اس��ت بگوييم كه خرداد ‪ 92‬وضع آرايش سياسي در‬ ‫انتخابات چگونه خواهد بود‪g .‬‬
‫اصالح‌طلبان در اين زمان باقيمانده تا انتخابات رياست جمهوري با چه شرايطي روبه‌رو خواهند شد؟ آنها كدام‬ ‫نامزد يا نامزدها را روانه ميدان رقابت خواهند كرد؟‌با دكتر امير محبيان‪‌،‬اس��تاد دانشگاه درباره شرايط اين روزهاي‬ ‫اصالح‌طلبان به گفت‌وگو نشستيم‪.‬‬ ‫اس��تراتژي اصالح‌طلبان براي ورود به عرصه‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري يازدهم چيست؟‬ ‫‪ l‬اصالح‌طلبان در حال حاضر چند پرس��ش‬ ‫اساسي را در برابر خود مي‌بينند و تا به اين پرسش‌ها‬ ‫به‌ترتيب پاسخ ندهند يا براي آنها راه‌حل نيابند؛ مابقي‬ ‫امور برايشان از اولويت برخوردار نيست‪.‬‬ ‫نخس��ت آنكه آيا نظام پس از وقايع س��ال ‪ 88‬و‬ ‫آش��وب‌هاي پديد آمده مجددا به آنها مجوز ورود به‬ ‫صحنه را اعطا مي‌كند يا خير؟ فعال س��يگنال‌هايي از‬ ‫سوي آقاي خاتمي‌در حال ارس��ال است‪ ،‬ولي اينكه‬ ‫اين سيگنال‌ها دقيق و درست و با وضوح الزم صادر‬ ‫شده؛ هنوز براي پاره‌اي از عوامل تصميم‌گير قطعيت‬ ‫ندارد‪ .‬به عبارتي ميان مخاطبان درون حكومتي خاتمي‬ ‫‌و شخص او هنوز تفاهم الزم به‌وجود نيامده است‪ .‬مثال‬ ‫خاتمي‌در انتخابات مجلس راي داد و اين را عالمتي‬ ‫صريح مي‌داند در حالي كه مخاطبان او اين راي دادن‬ ‫را حداقل كار خاتمي‌براي اثبات شهروند بودن دانسته‬ ‫و منتي بر خود نمي‌دانند‪.‬به نظر مي‌رسد خاتمي‌براي‬ ‫جلب نظر مخاطبان خود در درون حكومت الزم است‬ ‫سه اقدام روشن را انجام دهد‪ .‬اول؛ صف‌بندي صريح‬ ‫با افراطي‌ها ب��راي اثبات اينكه اصالح��ات مترادف‬ ‫براندازي نيس��ت‪ .‬خاتمي‌ اقدامات��ي را در اين زمينه‬ ‫انجام داده ولي ظاهرا بايد استمرار و استحكام يابد تا‬ ‫به فرهنگ سياسي اصالح‌طلبان تبديل شود‪ .‬دوم اينكه‬ ‫غلط بودن رفتار آشوبگرانه پس از انتخابات ‪ 88‬و نيز‬ ‫رفتار قانون‌گريزانه سران موس��وم به جريان سبز در‬ ‫آن زمان را به صراحت ب��راي نيروهاي اصالح‌طلب‬ ‫روشن كند‪ .‬طبيعي اس��ت كه خاتمي‌با نوع مديريت‬ ‫موس��وي بر جريانات مذك��ور توافق نداش��ته‪ ،‬ولي‬ ‫رهبري اصالحات‪ ،‬شجاعت پذيرش خطا و اصالح‬ ‫آن را مي‌طلبد‪.‬س��وم اينكه گفتمان وس��ازوكار ملتزم‬ ‫به قانوني را براي اصالح‌طلبان تعريف كند كه واجد‬ ‫چنان استحكامی اس��ت كه در اولين آزمايش بازيچه‬ ‫راديكال‌ها‪ ،‬ونداليست‌ها و فرصت‌طلبان نشود‪.‬‬ ‫دومين دغدغه يا پرسش آن است كه اساسا رهبر‬ ‫اصالحات كيست؟ خاتمي‌‪ ،‬كروبي‪ ،‬مدعي جديدي‬ ‫چون عبداهلل نوري يا ش��وراي رهبري اصالحات يا‬ ‫شبكه‌هاي اجتماعي كه از طريقيت به رهبريت جريان‬ ‫سياست‬ ‫‪5‬‬ ‫گفت‌وگوي مثلث با دكتر امير محبيان‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫شرايط سياسي امروز با دوم خرداد ‪76‬‬ ‫كامال متفاوت است‬ ‫رس��يده و گاه اجتماعات را در خيابان‌ها به اين سو و‬ ‫آنسو مي‌كشيدند؟ طبيعي اس��ت كه در ميان اين افراد‬ ‫اصولگرايان هنوز خاتمي‌را قابل پذيرش‌تر مي‌دانند‪.‬‬ ‫س��ومين دغدغ��ه آن اس��ت كه اصالح��ات بر‬ ‫پايه كدامي��ن گفتمان قص��د حض��ور دارد‪ .‬گفتمان‬ ‫دوران حاكمي��ت دول��ت دوم خردادي ك��ه‌تركيبي‬ ‫از اس�لامگرايي صوري‪ ،‬سكوالريس��م محتوايي و‬ ‫ليبراليسم سياس��ي بود يا گفتمان جديدي كه نقائص‬ ‫گفتمان‌ه��اي حاك��م پيش��ين را برطرف ك��رده و با‬ ‫خواست مردم (به نحو عام و نه طبقه و گروه خاص و‬ ‫محدودي) همخواني داشته باشد؟‬ ‫هنوز هيچ گفتمانی از س��وي آنها مطرح نشده و‬ ‫بدون قصد سرزنش بگويم س��رگيجه استراتژيك بر‬ ‫اين جمع حاكم شده است‪ .‬اين امر طبيعي است چون‬ ‫طراحان گفتمان آنها اكنون يا نمي‌توانند با آنها همراه‬ ‫باشند يا نمي‌خواهند‪.‬‬ ‫بنابراين تا اين پرس��ش‌ها يا پرسش‌هاي مشابه‬ ‫پاسخ نيابند هيچ حركت عمقي از سوي آنها در حوزه‬ ‫انتخابات فراتر از بعضي بيانيه‌ها و‪ ...‬صورت نخواهد‬ ‫گرفت‪.‬‬ ‫رهبريت اصالح‌طلبان با چه كسي خواهد بود؛‬ ‫خاتمي‌يا عبداهلل نوري؟‬ ‫‪ l‬اشاره كردم كه خاتمي‌زمينه بيشتري در ايجاد‬ ‫مفاهمه با نظام دارد ولي از آقاي نوري تصويري وجود‬ ‫دارد كه پيش از هر حركت سياس��ي‪ ،‬سرنوش��ت اين‬ ‫جريان در حوزه سياسي رسمي رقم خواهد خورد‪.‬‬ ‫چرا بخش تندرو جريان اصالحات بر رهبريت‬ ‫عبداهلل نوري تاكيد دارد؟‬ ‫‪ l‬متاسفانه افرادي نرمش خاتمي‌را كه شرط‬ ‫عقالنيت اس��ت دليل ضعف گرفته و جس��ارت‌هاي‬ ‫خارج از توان را دليل ش��جاعت‪ .‬اينان گمان مي‌كنند‬ ‫كه با درگيري مي‌توان حركتي پيروزمند را سامان داد‪.‬‬ ‫اشتباه مي‌كنند‪ .‬قدرت اصالحات در حركت‌هاي نرم‬ ‫اجتماع��ي – فرهنگي و تاكيد بر قان��ون و رعايت آن‬ ‫است‪ .‬درگيري منشاء حركت‌هاي سخت و درگيري‬ ‫است و نظام در سال ‪ 88‬نش��ان داد كه اين راه پرهزينه‬ ‫و كم‌سود و بلكه بدون منفعت براي عامالن آن است‪.‬‬ ‫اختالف��ات اصالح‌طلبان ب��ا يكديگر حتي به‬ ‫درون مجموعه‌هاي آنها نيز تس��ري يافته مثال‬ ‫حزب كارگزاران به دو دس��ته تقس��يم شده‪،‬‬ ‫عده‌اي خواس��تار حمايت از نجفي هستند و‬ ‫عده‌اي ديگر از نامزدي جهانگيري پش��تيباني‬ ‫مي‌كنند‪ ،‬به نظر شما علت اين مساله چيست؟‬ ‫‪ l‬كارگ��زاران ابت��دا باي��د حج��م و نق��ش‬ ‫تاثير‌گذارنده خود بر روند كلي جريان اصالحات را‬ ‫ثابت كنند‪ ،‬سپس سهم رياست‌جمهوري را از آن خود‬ ‫كنند‪.‬حركت كارگزاران احتماال براي اين است كه دايره‬ ‫انتخاب‌هاي اصالح��ات را درون كاندیداهاي خود‬ ‫محدود كرده و القا كنند كه گزينه مطلوب و فيلتر گذر‬ ‫جز از ميان ما نمي‌تواند برگزيده ش��ود‪ .‬آنها به قدرت‬ ‫البي آقاي هاشمي درون حاكميت استناد مي‌كنند اما‬ ‫اينكه اين قدرت هنوز تا چه ميزان اثر‌گذار است‪ ،‬پاسخ‬ ‫روشني ندارد‪.‬‬ ‫طيف مستقل جريان اصالحات حاضر است از‬ ‫مجمع روحانيون يا نامزد كارگزاران حمايت‬ ‫كند يا افرادي نظير مهرعليزاده و كواكبيان فارغ‬ ‫از ديدگاه آن دو مجموعه پا به عرصه انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري مي‌گذارند؟‬ ‫‪ l‬طيف مستقل بيشتر خصلت‌هاي پراگماتيك‬ ‫دارد‪ .‬آنها يا به سمت كسي مي‌روند كه احتمال بيشتري‬ ‫براي پيروزي داشته باش��د يا در صورت فقدان چنين‬ ‫‪35‬‬
‫سياست‬ ‫گزينه‌اي س��عي خواهند كرد كه خود را مطرح سازند‬ ‫زيرا اگر هم در انتخابات شكست بخورند حداقل خود‬ ‫را در‌تراز يكي از رهبران اصالحات مطرح كرده‌اند‪.‬‬ ‫‪ l‬از ميان ع��ارف‪ ،‬كمال خرازي و حبيب‌اهلل‬ ‫بيط��رف‪ ،‬كدامي��ك مي‌توانند سياس��ت‌هاي‬ ‫مجم��ع روحاني��ون مب��ارز را در انتخاب��ات‬ ‫رياس��ت‌جمهوري نمايندگي كنند؟ اصال اين‬ ‫افراد حاضرند در ش��رايط تكث��ر نامزدها در‬ ‫جريان اصالح��ات براي رياس��ت‌جمهوري‬ ‫كانديدا شوند؟‬ ‫اين‌ها گزينه‌هاي قابل تاملي هستند ولي مشكل‬ ‫اصالح‌طلبان فعال اندازه گشايش در ورودي به صحنه‬ ‫سياسي از سوي نظام است تا فرد متناسب را از اين راه‬ ‫به صحنه بفرس��تند‪ .‬هنوز اندازه دريچه گشوده شده‬ ‫معلوم نيست و آنها گوش خود را براي شنيدن هر نواي‬ ‫مثبتي از حاكميت تيز كرده‌اند‪.‬‬ ‫فض��اي انتخاب��ات رياس��ت‌جمهوري آينده‬ ‫چند‌قطبي خواهد بود؟‬ ‫‪ l‬فعال نمي‌توان پيش‌بين��ي كرد‪.‬نحوه خروج‬ ‫احمدي‌نژاد از رياست‌جمهوري؛ رفتاراصالح‌طلبان‬ ‫و عوامل آشكار و نهان ديگري براين معادله تاثير دارد‪.‬‬ ‫اجازه دهيد ب��ه انتخابات نزديك‌تر ش��ويم تا تحليل‬ ‫دقيق‌تر و فكت‌هاي روشن‌تري داشته باشيم‪.‬‬ ‫‪ l‬اگر نامزده��اي اصالحات اج��ازه ورود‬ ‫به عرصه انتخابات را پيدا نكنن��د آيا احتمال‬ ‫دارد اين جريان سياسي از يك نامزد اصولگرا‬ ‫حمايت كند؟‬ ‫باالخره گزينش اگر از اص��ول انتخاب عقالني‬ ‫تبعيت كند‪ ،‬اين احتمال وجود دارد‪ .‬بهترين س��ناريو‬ ‫براي آنه��ا ورود يك اصالح‌طلب مح��ض؛ با پرچم‬ ‫اصالحات و پيروزي در انتخابات است‪.‬‬ ‫سناريوي متوسط به صحنه فرستادن يك چهره‬ ‫مديريتي با رنگ سياس��ي حداقل و ميزان پذيرش يا‬ ‫حداقل عدم مخالفت نظام نظير عارف‪ ،‬نجفي‪ ،‬خرازي‬ ‫و‪ ...‬است‪.‬‬ ‫كمتري��ن منفع��ت و نه لزوم��ا بدتري��ن حالت‬ ‫هم كن��ار آم��دن ب��ا اصولگرايي ن��رم رفت��ار و اهل‬ ‫عمل اس��ت ك��ه فضاي تنف��س آنه��ا را گش��وده يا‬ ‫حداقل نبندد‪.‬‬ ‫با‌وجود تكثر نامزده��ا در جريان اصولگرا آيا‬ ‫آنها قادر هس��تند روي يك نامزد اجماع كنند‬ ‫يا خير؟‬ ‫‪ l‬در حالت طبيعي اين احتمال را پايين مي‌بينم‪.‬‬ ‫همه مدعيان اكنون خود را رستم‌دستان حوزه مديريت‬ ‫تلقي مي‌كنند! برداشت وهم‌آميز از جايگاه خود امكان‬ ‫تفاهم و همگراي��ي را كاهش مي‌ده��د‪ ،‬ضمن آنكه‬ ‫مرز‌هاي دروني آنقدر پررنگ ش��ده اس��ت كه گاه از‬ ‫لحاظ شدت از مرز ميان اصولگرايان و اصالح‌طلبان‬ ‫هم پررنگ‌تر مي‌شود‪.‬‬ ‫برخي تحليلگران فضاي امروز جامعه را مشابه‬ ‫قبل از دوم خرداد ‪ 76‬مي‌دانند‪ ،‬بنابراين شانس‬ ‫زيادي براي پيروزي ي��ك نامزد اصالح‌طلب‬ ‫قائل هستند‪ ،‬نظر شما چيست؟‬ ‫‪ l‬اي��ن القاي گروهي از اصالح‌طلبان اس��ت؛‬ ‫شرايط سياس��ي كامال متفاوت اس��ت كه بررسي آن‬ ‫فرصت ديگري را مي‌طلبد‪ .‬در ه��ر حال بر اين باورم‬ ‫چالش ميان اصالحات و اصولگرا فعال در مواجهه با‬ ‫خواست مردم و رويكرد حل مشكل آنان انحرافي بوده‬ ‫و بايد رقابت را به سوي مسابقه براي كشف راه حل و‬ ‫عزم بيشتر براي خدمت و حل معضالت توده مردم در‬ ‫ميان كانديداهاي آتي ببريم‪g .‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪36‬‬ ‫اصالح‌طلبان دنبال انتخابات شوراها‬ ‫هستند نه رياست جمهوري‬ ‫‪6‬‬ ‫گفت‌وگو با پرويز سروري‬ ‫پرويز سروري‪ ،‬قائم مقام جمعيت رهپويان انقالب اسالمي استراتژي اصالح‌طلبان را براي ورود به انتخابات‬ ‫چند‌اليه مي‌داند و معتقد است كه اين جريان بيشتر براي انتخابات شوراها برنامه دارد تا آنكه شانسي براي خود در‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري قائل باشد‪.‬‬ ‫به‌نظر شما اصالح‌طلبان براي ورود به‌انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري يازدهم چه‌استراتژي دارند؟‬ ‫‪ l‬فكر مي‌كنم اصالح‌طلبان يك استراتژي چند‬ ‫اليه را در اي��ن دوره از انتخاب��ات برنامه‌ريزي كردند‬ ‫و نش��انه‌هاي آن به خوبي مش��هود اس��ت كه اين بار‬ ‫اصالح‌طلبان نمي‌خواهند همه سيب‌هاي خود را در‬ ‫يك سبد بگذارند و به‌همين دليل ما شاهد مواضع بعضا‬ ‫متناقضي از اصالح‌طلبان در ارتباط با انتخابات آينده‬ ‫هس��تيم‪ ،‬بنابراين مي‌توان گفت اصالح‌طلبان با يك‬ ‫استراتژي چند اليه وارد انتخابات مي‌شوند‪.‬‬ ‫استراتژي اصالح‌طلبان چند اليه دارد؟‬ ‫‪ l‬جريان افراطي و راديكال جريان اصالحات‬ ‫كه قس��متي از جنبش به اصطالح س��بز است‪ ،‬دنبال‬ ‫تحريم‪ ،‬آش��وب و برهم‌زدن فضاي كل��ي انتخابات‬ ‫هستند‪ ،‬اما بعد از انتخابات مجلس نهم غلبه در جريان‬ ‫اصالحات با كساني اس��ت كه اين استراتژي را قبول‬ ‫ندارند و معتقدند اين يك استراتژي شكست خورده‬ ‫اس��ت و نظام از مرحله ضربه‌خوردن از تحريم عبور‬ ‫كرده و به همين دليل صرف هزين��ه در تحريم به نفع‬ ‫اصالح‌طلبان نيس��ت‪ .‬امروز جريان راديكال و تندرو‬ ‫اصالح‌طلبان كامال در حاشيه قرار دارد يا حداقل اين‬ ‫يك نمايش اس��ت‪ .‬طيف دوم اين جريان نزديك به‬ ‫جنبش سبز و جريان فتنه عمل مي‌كند با اين تفاوت كه‬ ‫به‌رغم اتخاذ مواضع تند ام��ا قائل به تحريم انتخابات‬ ‫نيست‪ ،‬بلكه مي‌كوشد تا با مواضعي افراطي در عرصه‬ ‫رقابت سياسي آينده از نظام مطالبه‌گري كند‪.‬‬ ‫گزينه آنها عبداهلل نوري است؟‬ ‫‪ l‬بل��ه‪ ،‬آقاي‌عب��داهلل ن��وري مي‌گوي��د نبايد‬ ‫فاصل��ه‌اي ميان جنبش س��بز و اصالح‌طلب��ان ايجاد‬ ‫كرد و معتقد اس��ت كه جوهره اصلي اصالح‌طلبان را‬ ‫جريان سبز تش��كيل مي‌دهد و با اين نگاه مي‌خواهد‬ ‫در انتخابات شركت كند؛ به‌عبارت ديگر با استراتژي‬ ‫راديكالي درصدد است كه حضور خود را در انتخابات‬ ‫به نظام تحمي��ل كند‪ .‬اليه بعدي جري��ان اصالحات‪،‬‬ ‫مي‌گوي��د اصالح‌طلبان در گذش��ته اش��تباه كردند يا‬ ‫حداقل در ظاه��ر چنين چيزي را اع�لام مي‌كند‪ ،‬اين‬ ‫طيف اعتقاد دارد كه مواضع تن��د و افراطي در جامعه‬ ‫امروز اي��ران خريداري ندارد و گام گذاش��تن در اين‬ ‫راه به منزوي شدن كامل اصالح‌طلبان منجر مي‌شود‪،‬‬ ‫از اين رو مصلحت‌گرايانه مي‌كوش��د تا در انتخابات‬ ‫رياس��ت‌جمهوري يازدهم حضور پررنگي داش��ته‬ ‫باشد‪ ،‬اين امكان‌پذير نيس��ت جز آنكه آنها گذشته را‬ ‫آسيب‌شناسي كرده باشند و روند اشتباه گذشته را ادامه‬ ‫ندهند‪ .‬به همين دليل دو گروه افراطي و مصلحت‌گرا‬ ‫مواضع تندي در قبال هم اتخاذ مي‌كنند‪.‬‬ ‫رهبري طيف مصلحت‌گراي جريان اصالحات‬ ‫با كيست؟‬ ‫‪ l‬آقاي خاتمي‌در اين مقام است و اصرار دارد‬ ‫اصالح‌طلبان بايد به عرصه سياسي كشور برگردند و‬ ‫برگشت آنها منوط به اين است كه از رفتارها و ادبيات‬ ‫راديكالي اصالح‌طلبانه فاصله بگيرند و يك خط‌كشي‬ ‫بين خود و جريان س��بز ايجاد كنند‪ .‬حاال اين واقعيت‬ ‫مواضع ايش��ان بوده يا رويكردي نمايش��ي است در‬ ‫جاي ديگر بايد به آن پرداخ��ت‪ .‬تقريبا مي‌توان گفت‬ ‫بقيه اصالح‌طلبان همين رويكرد خاتمي‌ را دارند‪ ،‬اما‬ ‫ش��دت و حدت سياس��ت آنها متفاوت است‪ .‬به نظر‬
‫سياست‬ ‫من از اين به بع��د عامل اختالف بي��ن اصالح‌طلبان‬ ‫تعيين مصداق براي نامزدي جريان اصالحات است‬ ‫و ديگر طيف‌ها روي مباني با هم اختالف‌نظر ندارند‪.‬‬ ‫يعني مباني طيف‌هاي مختلف اصالح‌طلبان در همين‬ ‫حول و حوش دور مي‌زند؛ اجتناب از مواضع افراطي‬ ‫و حركت در مس��ير قانون و نظام‪ ،‬اما سر مصاديق به‬ ‫شدت با هم اختالف نظر دارند و هر گروه معتقد است‬ ‫گزينه آنها جذابيت بيشتري براي جامعه دارد‪ .‬يك نكته‬ ‫مهم كه اصولگرايان از آن غفلت مي‌كنند اين اس��ت‬ ‫كه طيف وس��يعي از اصالح‌طلبان معتقدند كه گزينه‬ ‫آنها در انتخابات رياس��ت‌جمهوري نمي‌تواند برنده‬ ‫شود‪ ،‬اما در شوراها كامال خالف اين نظر را دارند‪ .‬آنها‬ ‫معتقدند وقتي در انتخابات شوراي شهر قبلي توانستند‬ ‫چهار گزينه را در شوراي شهر تهران وارد كنند‪ ،‬قادر‬ ‫هستند در انتخابات شوراهاي چهارم اكثريت كرسي‌ها‬ ‫را از آن خود كنند‪ ،‬چون فضاي آن رقابت متفاوت از‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري است‪ ،‬بر همين اساس آنها‬ ‫مي‌خواهند كاري كنند كه اصولگرايان با تعدد و تكثر‬ ‫مصاديق وارد عرصه رياست‌جمهوري شوند چون در‬ ‫اين حالت طيف‌هاي اصولگرا از انتخابات ش��وراها‬ ‫غفلت خواهند كرد‪ .‬اصالح‌طلب��ان معتقدند كه بايد‬ ‫تمركز اصلي خود را روي انتخابات شوراها بگذارند‬ ‫و در رياس��ت‌جمهوري تالش كنند تا با گزينه‌ش��ان‪،‬‬ ‫اصولگرايان مش��غول ش��وند تا از انتخابات شوراها‬ ‫صرف‌نظر كنند‪ ،‬اتفاقا اصولگرايان نيز در همين پازل‬ ‫مشغول فعاليت براي رقابت سياسي آينده هستند‪.‬‬ ‫به نظر ش��ما بين خاتمي‌و عبداهلل نوري غلبه‬ ‫رهبري كداميك بر جريان اصالحات بيش��تر‬ ‫است؟‬ ‫‪ l‬معتق��دم ادبي��ات آق��اي خاتم��ي‌ خريدار‬ ‫بيشتري دارد و عبداهلل نوري نمي‌تواند رهبري جريان‬ ‫اصالحات را به دست بگيرد‪ ،‬چون فضايي را كه او در‬ ‫آن سير مي‌كند به شدت جامعه مقابل آن موضع دارد‪.‬‬ ‫ضمن آنكه اصالح‌طلبان مي‌خواهند از شرايط بن‌بست‬ ‫خارج شوند و اكثريت آنها به اين نتيجه رسيدند‪ .‬به نظر‬ ‫من فرمولي كه خاتمي‌ارائه مي‌كن��د نافذتر و موثرتر‬ ‫و عملياتي‌تر اس��ت و در مصاف بين عبداهلل نوري و‬ ‫خاتمي‪ ،‬خاتمي‌داراي طرفداران بيشتري در قياس با‬ ‫عبداهلل نوري است‪.‬‬ ‫در كل ش��ما مي‌فرماييد ك��ه اصالح‌طلبان به‬ ‫انتخاب��ات رياس��ت‌جمهوري حداقلي نگاه‬ ‫مي‌كنند‪ ،‬اما با رويكردي حداكثري به انتخابات‬ ‫شوراها وارد مي‌شوند؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬همين طور است‪.‬‬ ‫فضاي انتخابات رياس��ت‌جمهوري آينده را‬ ‫چگون��ه ارزيابي مي‌كنيد؟ آي��ا مثل انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري س��ال ‪ 84‬چند‌قطبي خواهد‬ ‫بود يا همانند سال ‪ 88‬بين دو كانديدا دو‌قطبي‬ ‫مي‌شود؟‬ ‫‪ l‬هم‌اكنون تش��خيص اين موضوع مش��كل‬ ‫اس��ت‪ ،‬معتقدم جريان خاص درون دول��ت به دنبال‬ ‫دوقطبي كردن فضاي انتخابات است‪ ،‬آنها مي‌خواهند‬ ‫فضا را به س��مت دو‌قطب��ي احمدي‌نژاد ‪ -‬هاش��مي‬ ‫متمايل كنند تا گزينه مطلوب‌شان به دور دوم انتخابات‬ ‫راه‌پيدا كند‪ .‬فارغ از اين مساله رفتارهايي كه امروز از‬ ‫اصولگرايان مشاهده مي‌شود مانع از شكل‌گيري يك‬ ‫فضاي دوقطبي مي‌شود‪ ،‬اما در گذشته ديديم شرايط‬ ‫مي‌تواند به‌گونه‌اي رقم بخورد كه فضا براس��اس يك‬ ‫مديريت پنهان تبديل به يك فضاي تند دوقطبي شود‬ ‫بنابراين االن نمي‌توان به‌ط��ور قاطع گفت كه فضاي‬ ‫آينده دو‌قطبي يا چند‌‌قطبي خواهد بود‪g .‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪37‬‬
‫بين‌الملل‌‬ ‫مصر در مسير اسالمگرايي‬ ‫برادر‬ ‫ُمرسي‬ ‫رئيس‌جمهور مصر كيست و چه مي‌گويد؟‬ ‫بين‌الملل‬ ‫محمد المرسي نامزد‬ ‫اخوان المسلمين با كسب بيش‬ ‫از ‪ 13‬ميليون راي توانست نام‬ ‫خود را به عنوان اولين‬ ‫رئيس جمهور غيرنظامي مصر‬ ‫ثبت كند‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪38‬‬
‫‪1‬‬ ‫المرسي در پارلمان‬ ‫اگر بخواهيم از فعاليت‌هاي سياس��ي المرس��ي‬ ‫در پارلم��ان مص��ر بگوييم‌‪ ،‬باي��د از اقدام��ات او در‬ ‫برمال كردن فس��اد حكومتي ياد كنيم؛ همچنين وي از‬ ‫جمله منادي��ان اصالحات سياس��ي در پارلمان بود و‬ ‫همواره خواس��تار ممانعت از حضور احزاب سياسي‬ ‫بدنام در پارلمان و دادن اختيارات و بودجه بيش��تر به‬ ‫شوراهاي ش��هرها و رفع حالت فوق‌العاده و تمام قيد‬ ‫و بندهاي تحميل ش��ده بر مطبوعات و سنديكاهاي‬ ‫سياسي دانش��جويي بود‪ .‬محمدالمرسي همچنين از‬ ‫جمله قديمي‌ترين منتقدان ق��رارداد صدور گاز مصر‬ ‫به رژيم اسرائيل به‌شمار مي‌آيد‪ .‬او همواره از دستاني‬ ‫س��خن مي‌گفت كه در پارلم��ان و دول��ت مصر در‬ ‫خدمت آمريكا بودند و تالش‌هاي خود را بر تضعيف‬ ‫االزهر و آموزه‌هاي ديني و مذهب��ي در مصر متمركز‬ ‫كرده بودند‪.‬‬ ‫بين‌الملل‬ ‫آشناييباپيشينهرئيس‌جمهوراسالمگرايمصر‬ ‫محمد المرسي آگوست س��ال ‪ 1951‬ميالدي در‬ ‫روستاي«العدوه»دراستانالشرقيهدرخانواده‌ايمتوسط‬ ‫چشم به جهان گشود‪ .‬مهندس��ي را در دانشگاه قاهره‬ ‫خواند و با رتبه ممتاز دانش آموخته شد تا كارشناسي‬ ‫ارشد و دكتراي خود را از دانشگاه كاليفرنياي جنوبي‬ ‫آمريكا در س��ال ‪ 1982‬ميالدي بگيرد‪ .‬آن گونه كه در‬ ‫ورود به سياست‬ ‫سال ‪ 2000‬ميالدي را بايد سال آغاز فعاليت‌هاي‬ ‫سياسيالمرسيدانستكهطيآنواردكارزارانتخابات‬ ‫پارلماني الشعب مصر از استان الشرقيه شد و توانست‬ ‫با فاصله بسيار از ديگر نامزدهاي جماعت پيشي گرفته‬ ‫و وارد پارلمان شود‪ .‬او اين موفقيت را تا حدود بسيار‬ ‫زيادي مديون سخن‌وري و توانايي گفتاريش در قانع‬ ‫كردن طرف مقابل بود‪ .‬همين موجب شد تا دفتر ارشاد‬ ‫جماعت اخوان‌المسلمين محمد المرسي را به‌عنوان‬ ‫نماينده فراكسيون اخوان در پارلمان انتخاب كند كه‪17‬‬ ‫نماينده را در برمي‌گرفت و همين عاملي شد تا وي بيش‬ ‫از پيش به اعضاي دفتر ارشاد جماعت نزديك شود‪ ،‬به‬ ‫ويژه آنكه جماعت دريافته بود كه توانايي بسيار وي در‬ ‫قانعكردنطرفمقابلمي‌تواند‪،‬سپريدربرابرتجاوزات‬ ‫وتعدي‌هايرژيممباركعليهاخوان‌المسلمينبهوجود‬ ‫آورد‪ .‬با تاس��يس حزب «آزادي و عدالت» نخس��تين‬ ‫حزب سياس��ي جماعت اخوان‌المس��لمين‪ ،‬مجلس‬ ‫شورايجماعت«المرسي»رابه‌عنوانرئيسآنبرگزيد‪.‬‬ ‫به‌رغم همه موانع‪ ،‬المرس��ي به‌عنوان نامزد انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوريمصرازسوياخوان‌المسلمينمعرفي‬ ‫شد تا بس��ان ‪ 12‬س��ال پيش كه موجب پاي گذاشتن‬ ‫اخواني‌ها به پارلمان مصر شد‪ ،‬اين‌بار نخستين اخواني‬ ‫باشدكهبهرياست‌جمهوريمصربرسد‪.‬‬ ‫برنامه‌هاي اجرايي‬ ‫محمد المرس��ي درباره برنامه‌ه��اي خود پس از‬ ‫تصديپسترياست‌جمهوريمي‌گويدكهاموربسيار‬ ‫زيادي وجود دارند كه بايد پس از پيروزي در انتخابات‬ ‫و برگزيده شدن به رياست‌جمهوري‪ ،‬در اسرع وقت به‬ ‫آنها پرداخته شود‪ .‬او مي‌گويد‪« :‬به اعتقاد من‪100 ،‬روز‬ ‫اول رياست‌جمهوري هر رئيس‌جمهوري بسيار مهم‬ ‫است‪،‬چونظرفاينسهماهبايدمردم‪،‬تغييروتحوالت‬ ‫را به شكلي محسوس درك كنند و دريابند كه انتخاب‬ ‫او‪ ،‬موجب ايجاد تغيير و تحوالتي در اوضاع و احوال‬ ‫آنها شده است‪ ،‬به همين دليل بايد پيش از هر اقدامي‌به‬ ‫وضعيتمعيشتيمردمرسيدگيشودواينوضعيتدر‬ ‫تمام سطوح بهبود محسوس و قابل توجه پيدا كند‪».‬از‬ ‫ديگرموضوعاتموردتوجهمحمدالمرسي«اصالح»و‬ ‫«رسيدگيبهبخش‌هايآموزشوپرورش»است‪،‬به‌ويژه‬ ‫آنكه وي مدتي را در اين بخش‌ها به تدريس پرداخته و‬ ‫از نزديك با مشكالت موجود در اين بخش آگاه است‪.‬‬ ‫المرسي چون خود يك چهره آكادميك است به ارتقاي‬ ‫سطحعلمي‌دانشگاه‌هايمصرنيزتوجهدارد‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫يالعياط»كهبهمحمدالمرسي‬ ‫«محمدالمرسيعيس ‌‬ ‫ش��هرت دارد در ‪ 20‬اوت ‪ 1951‬در روس��تاي العدوه‬ ‫واقع در استان الشرقيه مصر از پدري كشاورز و مادري‬ ‫خانه‌دارمتولدشدوبرايتحصيالتدانشگاهيبهقاهره‬ ‫رفت و سپس به خدمت ارتش درآمد‪ .‬محمد المرسي‬ ‫ليسانسمهندسيخودراازدانشگاهقاهرهگرفتومرحله‬ ‫فوق‌ليسانسرادررشت ‌همهندسيفلزاتگذراندومدرك‬ ‫دكتراراازدانشگاهكاليفرنيایآمريكاگرفتودردانشگاه‬ ‫قاهره و كاليفرنيا به عنوان استاديار مشغول به تدريس‬ ‫شد‪ .‬وي معاون سابق پارلمان مصر در سال‌هاي‪ 2000‬تا‬ ‫‪ 2005‬بودهورئيسيكيازبخش‌هايدانشكدهمهندسي‬ ‫دانشگاه الزقازيق نيز بوده است‪ .‬محمد المرسي‪ ،‬نامزد‬ ‫اخوان‌المسلمين در انتخابات رياست‌جمهوري مصر با‬ ‫پيروزي‌اش بر احمد شفيق‪ ،‬آخرين نخست‌وزير دوران‬ ‫مبارك نخستين رئيس‌جمهور اسالمگراي بزرگ‌ترين‬ ‫كشور عربي نام گرفت‪ .‬محمد المرسي تا پيش از اين‬ ‫انتخابات شايد به اندازه خيرات الشاطر كه به داليلي‬ ‫رد‌صالحيت شد‪ ،‬چهره نام آشنايي نبود‪ ،‬اما وي نيز در‬ ‫عرصه سياسي فعاليت‌هاي قابل توجهي داشت كه از‬ ‫جملهآنهامي‌توان به موارد زير اشاره كرد‪:‬‬ ‫ رئيس حزب آزادي و عدالت و عضو سابق دفتر‬‫ارشاد جماعت اخوان‌المس��لمين و از رهبران سياسي‬ ‫اين گروه‪.‬‬ ‫ نماينده پارلمان الشعب مصر در دوره ‪– 2005‬‬‫‪ 2000‬ميالدي‪.‬‬ ‫ رئيس بخش موادشناس��ي دانشكده مهندسي‬‫«الزقازيق»‪.‬‬ ‫دانش‌آموختهدورهكارشناسيمهندسيدانشگاه‬‫قاهرهدرسال‪ 1975‬ميالديوكارشناسيارشدمهندسي‬ ‫فلزات از دانشگاه قاهره در سال‪ 1978‬ميالدي و دكتراي‬ ‫مهندسي از دانش��گاه جنوب كاليفرنيا در سال ‪1982‬‬ ‫ميالدي‪.‬‬ ‫ استاديار دانشكده مهندس��ي دانشگاه قاهره‪،‬‬‫استاديار دانشگاه جنوب كاليفرنيا و استاديار دانشگاه‬ ‫نورس ريج كاليفرنيا در سال‌هاي‪.1982– 1985‬‬ ‫ استاد و رئيس بخش مهندسي مواد در دانشكده‬‫مهندسي «الزقازيق» در سال‪ 1985‬تا‪ 2010‬ميالدي‪.‬‬ ‫ عضو كميته مقاومت در برابر صهيونيس��م در‬‫استانالشرقيه‪.‬‬ ‫ عضو كنگره بين‌المللي اح��زاب و گروه‌هاي‬‫سياسيوسنديكاهايصنفي‪.‬‬ ‫ عضو موسس كميته مصري «مقاومت در برابر‬‫پروژهصهيونيسم»‪.‬‬ ‫ منتخب شوراي جماعت اخوان‌المسلمين در‬‫س��ي‌ام آوريل ‪ 2011‬به عنوان رئيس ح��زب آزادي و‬ ‫عدالت‪.‬‬ ‫محمد المرس��ي افزون بر اينكه در دانشگاه‌هاي‬ ‫مختلف آمريكا تدريس كرده‪ ،‬مدتي را نيز در «ناس��ا»‬ ‫(سازمانفضانورديآمريكا)مشغولبهكاربودهوهمين‬ ‫موضوع موجب مي‌ش��ود تا هوادارانش از آن به‌عنوان‬ ‫امتيازيبراينامزدمحبوبخوديادكنندومعتقدهستند‬ ‫ي داخل وهم خارج آگاه‬ ‫كه المرسي هم به عرصه علم ‌‬ ‫است‪.‬‬ ‫پايگاه اطالع‌رساني اخوان‌المس��لمين از المرسي ياد‬ ‫شده‪ ،‬او در دانشگاه «نورس ريج»» كاليفرنيا در ابتداي‬ ‫دهه هشتاد استاديار بود و اواسط اين دهه براي تدريس‬ ‫در دانشگاه «الزقازيق» به مصر باز‌گشت‪ .‬از سال ‪2000‬‬ ‫ميالدي به بعد‪ ،‬نام وي به‌عنوان يكي از اعضاي بسيار‬ ‫فعال جماعت اخوان‌المس��لمين مطرح مي‌شود و در‬ ‫سال‪ 2002‬ميالدي با محكوم كردن دولت وقت مصر به‬ ‫خاطرحادثهقطار«الصعيد»وحمايتروزنامه‌هاازاقدام‬ ‫وي‪ ،‬مصر يكباره وي را مي‌شناسد تا در پارلمان ‪2000‬‬ ‫به‌عنوان بهترين نماينده پارلمان جهان انتخاب ش��ود‪.‬‬ ‫محمد المرسي متاهل و داراي پنج فرزند است‪ :‬احمد‪،‬‬ ‫پزشكاورولوژيستاستوبهتازگيمتاهلشده؛شيما‪،‬‬ ‫دانش‌آموخته دانشكده علوم و داراي سه فرزند است؛‬ ‫اسامه‪ ،‬وكيل دادگستري است؛ فرزند ديگرش‪ ،‬دانش‬ ‫آموخته بازرگاني و اقتصاد و «عبداهلل» هم دانش‌آموز‬ ‫است‪.‬دراينبين‪،‬احمدوشيمابهدليلاينكهدرآمريكابه‬ ‫دنياآمده‌اند‪،‬دارايتابعيتآمريكايينيزهستند‪.‬المرسي‬ ‫ي‏محمود» كه دختر‬ ‫در سال‪ 1979‬ميالدي با «‏نجال ‏ء‏عل ‏‬ ‫‏دايي‌اش بود ازدواج كرد‪ .‬همسرش مي‌گويد كه محمد‪،‬‬ ‫مرديبسيارقانعوصبوراست‪.‬‬ ‫سوابق انقالبي نامزد اخوان‬ ‫با اينكه بارها در رسانه‌هاي مختلف گفته شده‬ ‫كه محمد المرس��ي در معرض بازداش��ت و آزار و‬ ‫اذيت رژيم سابق مصر قرار نگرفته است‌‪ ،‬اما او خود‬ ‫تاكيد مي‌كند كه بارها او و پسرش احمد توسط رژيم‬ ‫سابق بازداشت ش��ده‌اند‪ .‬يكي از اين موارد به سال‬ ‫‪ 2000‬ميالدي بازمي‌گردد كه براي جلوگيري از نامزد‬ ‫شدن وي در انتخابات پارلماني سال ‪ 2000‬ميالدي‪،‬‬ ‫پسرش احمد توس��ط ايادي رژيم حسني مبارك و‬ ‫پس از آن خود المرسي به مدت هشت ماه بازداشت‬ ‫مي‌ش��ود‪ .‬دومين‌بار در بحبوحه انق�لاب ‪ 25‬ژانويه‬ ‫بود كه ماموران حس��ني مبارك در سحرگاه روز ‪28‬‬ ‫دسامبر به خانه وي در الزقازيق حمله كرده و پس از‬ ‫بارزسي خانه و ضبط يك دستگاه رايانه و دو لپ‌تاپ‬ ‫و ‪ 52‬عدد ساك كه كتاب‌هاي محمد المرسي را در‬ ‫برمي‌گرفت‪ ،‬او را بازداش��ت و روز يكشنبه پس از‬ ‫«جمعه خشم» آزاد كردند‪.‬‬ ‫رئيس‌جمهورمردمي‌‬ ‫المرسي مي‌گويد كه بس��ان هر مصري ديگري‬ ‫زندگيخودراسپريمي‌كند؛درآپارتمانيسادهزندگي‬ ‫مي‌كندواوقاتفراغتخودرامانندبسياريازمصري‌ها‬ ‫به سواحل شمالي مصر در «اسكندريه» و «مطروح» و‬ ‫«العينالساخنه»مي‌رودوروزجمعههمهخانوادهگردهم‬ ‫جمعمي‌شوند‪.‬هنگامي‌كهالمرسيدرسال‌هاي‪ 2000‬و‬ ‫‪ 2005‬ميالدينمايندهپارلمانالشعببود‪،‬تمامامتيازات‬ ‫قانوني از جمله منزل مسكوني و خودروي شخصي را‬ ‫رد كرد و خ��ود را فقط وكيل و نماين��ده «مردم» مصر‬ ‫معرفيوتاكيدكردكهبهپارلمانراهيافتهتامدافعحقوق‬ ‫آنها باشد‪ .‬اهالي الزقازيق او را فردی دلسوز مي‌دانند و‬ ‫مي‌گويند كه او همواره جوياي حال مردم محل است‬ ‫و ممكن نيست مشكلي براي اهالي منطقه پيش آيد و‬ ‫مهندسمحمدتاجاييكهدرتوانداشتهباشدآنرارفع‬ ‫نكند‪ ،‬به همين دليل محبوبيت خاصي در الزقازيق دارد‬ ‫و در اينمحلكسي نيست كه او را نشناسد‪ .‬دفتركارش‬ ‫صرف نظر ازمحلكار‪،‬محلي براي رفع مشكالتمردم‬ ‫وكمك بهآنهانيز هست‪ .‬هموارهبامردمدرارتباطاست‬ ‫وبرحضوردرمسجدمحلبراياداينمازوبهويژهنماز‬ ‫جمعه تاكيد و توجه بسيار دارد و به تواضع و فروتني و‬ ‫درستكاري بين مردم محلمعروف است‪g.‬‬ ‫‪39‬‬
‫اخوان هنوز يك جنبش است نه حزب‬ ‫‪2‬‬ ‫تحليل جامعه‌شناختي از انتخابات مصر در گفت‌وگو با احمد بخشي‬ ‫احمد بخشي‪ ،‬كارشناس مسائل آفريقا در گفت‌وگويي به بررسي شرايط جامعه‌شناختي مصر در شرايط كنوني‬ ‫پرداخت‪ .‬وي معتقد است از لحاظ اجتماعي جامعه مصر بيشتر بين دو گروه عمده اسالمگرايان و ليبرال‌ها تقسيم‬ ‫مي‌شود‪ .‬نظاميان نيز يك قطب اصلي در مصر هستند و در جامعه مصر نفوذ دارند به همين‌خاطر اكنون كه المرسي‬ ‫از حزب اخوان‌المسلمين به عنوان رئيس‌جمهور انتخاب شده بايد راه تعامل با نظاميان را در پيش گيرد‪ ،‬زيرا حذف‬ ‫هيچ‌كدام از اين گروه‌ها ممكن نيست‪ .‬شايد به همين خاطر است كه المرسي وعده داده دولت آشتي ملي تشكيل‬ ‫دهد‪ .‬در حقيقت اخوان‌المسلمين دريافته آرايي كه كسب كرده شكننده است و بايد به نوعي با ديگر گروه‌ها ائتالف‬ ‫كند‪ .‬وي دليل عدم مشاركت باالي مردم در انتخابات را انفعال سياسي در مصر مي‌داند و معتقد است برخي گروه‌هاي‬ ‫اجتماعي در مصر وجود دارند كه پايگاه اجتماعي‌شان را نه در اسالمگرايان به معناي اخوان‌المسلمين مي‌بينند و نه‬ ‫در ارتش‪ .‬به‌عنوان نمونه جنبش ‪ 25‬ژانويه كه مردم را به تجمع در ميدان التحرير فراخوانده بودند و حتي در تحوالت‬ ‫انقالب از اخوان‌المسلمين نيز بسيار جلوتر بودند‪ ،‬اعتقاد به انزواي سياسي دارند و مردم و طرفداران خودشان را‬ ‫به عدم مشاركت دعوت كردند‪ .‬اين دعوت به عدم مشاركت بدين معناست كه گروه‌هايي كه وارد عرصه انتخابات‬ ‫شده‌اند بازتاب آرا و افكار همه كساني نيستند كه در ميدان التحرير جمع شدند و بحث انقالب را در پيش گرفته بودند‪.‬‬ ‫بين‌الملل‬ ‫اگر بخواهيم يك صورت بن��دي براي جامعه‬ ‫كنوني مصر ارائه دهيم به چه صورت است؟‬ ‫‪ l‬گروه‌هاي سياس��ي و اجتماع��ي مصر را به‬ ‫دوطيف مي‌توان تقسيم كرد؛ يكي طيف اسالمگرايان‬ ‫و ديگري طيف ليبرال‌ها‪ .‬منتها اگر از لحاظ كيفي به اين‬ ‫مساله بپردازيم گروه‌هاي مختلفي را شامل مي‌شوند‬ ‫زي��را ايدئولوژي‌ها براس��اس منافع و ش��خصيت‌ها‬ ‫قطب‌بندي مي‌ش��وند‪ .‬به‌طور حت��م البرادعي اگر در‬ ‫انتخابات شركت مي‌كرد بخشي از سيستم بود و عمرو‬ ‫موسي كه نماينده ليبرال‌هاس��ت مي‌توانست بخشي‬ ‫از آرا را به‌دس��ت آورد‪ .‬حتي كانديداهايي داشتيم كه‬ ‫بحث ناسيوناليس��م عربي را دنبال مي‌كردند و آنها نيز‬ ‫يك طيف را تشكيل مي‌دادند‪ .‬در نتيجه اگر بخواهيم‬ ‫گروه‌هاي مصري را از لح��اظ ايدئولوژي قطب‌بندي‬ ‫بكنيم‪ ،‬دو قطب اس�لامگرا و ليبرال را شامل مي‌شود‪.‬‬ ‫البته باز اين گروه‌ها نيز به طيف‌هاي ديگري تقس��يم‬ ‫مي‌شوند مثال در ميان اس�لامگراها طيف‌هاي سنتي‪،‬‬ ‫نزديك به ليبرال و حتي برخ��ي طيف‌هاي نزديك به‬ ‫ارتش وجود دارن��د‪ .‬جامعه مصر ي��ك جامعه كيفي‬ ‫است و براساس گذش��ت زمان و متناسب با شرايط و‬ ‫مقتضيات زماني و مكاني ايدئولوژي‌شان دچار نوسان‬ ‫مي‌شود‪ .‬همانطور كه شاهديم محمد المرسي زماني‬ ‫كه نماينده حزب اخوان‌المسلمين بود يك نوع گفتمان‬ ‫داشت‪ ،‬زماني كه در دور اول انتخابات شركت كرد يك‬ ‫نوع گفتمان ديگري داشت و در نهايت اكنون كه دم از‬ ‫دولت آشتي ملي مي‌زند گفتمان ديگري دارد؛ اين تغيير‬ ‫در گفتمان‌ها به دليل منافع گروه‌هاي اجتماعي است‪.‬‬ ‫از لحاظ جامعه شناسي مصر را به چندين گروه‬ ‫و بخش مي‌توان تقسيم كرد؟‬ ‫‪ l‬در اين رابطه گروه‌هاي مختلفي را مي‌توان‬ ‫نام‌برد از جمله اس�لامگرايان‪ ،‬قبطي‌ها‪ ،‬مس��يحيان‪،‬‬ ‫سلفي‌ها و‪ ...‬تمامي‌اين گروه‌ها در اقتصاد و سياست‬ ‫مصر تاثيرگذار هستند‪.‬‬ ‫ارت��ش و نظامي��ان مص��ر در اي��ن ش��رايط‬ ‫چه‌جايگاهي خواهند داشت؟‬ ‫‪ l‬ببينيد‪ ،‬چه در داخل و چه در خارج از مصر‬ ‫بايد اين موضوع را پذيرفت كه در كنار اسالمگرايان‬ ‫مصري حضور نظاميان كامال تعريف ش��ده اس��ت‪.‬‬ ‫واژه‌اي به نام ارتش و نقش ارتش در سياست يكي از‬ ‫مولفه‌هاي مصر بوده و خواهد بود‪ .‬همانطور كه واژه‌اي‬ ‫به نام اسالمگرايي يا به‌طور خاص اخوان‌المسلمين با‬ ‫مديريت سياسي مشخص‌شان در جامعه مصر بوده و‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪40‬‬ ‫خواهد بود‪.‬‬ ‫گروه‌هاي سياس��ي و اجتماعي مصر اكنون از‬ ‫چه جايگاهي برخوردارند؟‬ ‫‪ l‬ما در وهله نخست بايد بپذيريم كه تحوالت‬ ‫جامعه مصر كيفي است و تحوالتي كه در يك سا ‌لو‌نيم‬ ‫گذش��ته اتفاق افتاده تحوالتي به معناي انقالب نبوده‬ ‫است‪ .‬مي‌توان آنها را تحوالت انقالبي ناميد اما انقالب‬ ‫به معناي تغيير صددرصدي و حركت از يك سيس��تم‬ ‫قديم به يك سيس��تم جديد نبوده اس��ت‪ ،‬بلكه بيشتر‬ ‫يك رفرم بود‪ .‬به اين مفهوم كه هم اسالمگرايان و هم‬ ‫ارتش��يان در پي آن بودند كه هر گروه منافع خودش‬ ‫را تامين بكن��د‪ ،‬در حالي كه هيچ ك��دام از گروه‌هاي‬ ‫اجتماعي مصر نقش غالب و هژم��ون به صورتي كه‬ ‫بتواند بر گروه ديگر سلطه داشته باشد را ندارد‪ .‬در حال‬ ‫حاضر مساله‌اي كه در حال رخنه در جامعه مصر است‬ ‫مساله‌اي به نام انفعال سياسي است‪.‬‬ ‫از نظر شما چرا مشاركت مردمي‌در انتخابات‬ ‫مصر پايين بود؟‬ ‫‪ l‬در واقع اكنون برخ��ي گروه‌هاي اجتماعي‬ ‫در مصر وجود دارند كه پايگاه اجتماعي‌ش��ان را نه‌در‬ ‫اس�لامگرايان به معناي اخوان‌المسلمين مي‌بينند و نه‬ ‫در ميان رهبران سياسي‬ ‫جامعه مصر به‌ويژه‬ ‫اخوان‌المسلمين تاكنون‬ ‫هيچ گونه عالئم و شواهدي‬ ‫مبني بر جذب حداكثري‬ ‫ديده نشده است‪.‬‬ ‫مهمترين مساله‌اي كه‬ ‫اخوان‌المسلمين در اين‬ ‫مقطع با آن روبه‌روست‬ ‫اين كه نتوانسته از حالت‬ ‫جنبش به حزب سياسي‬ ‫دربيايد‬ ‫در ارت��ش‪ .‬به‌عنوان نمونه جنب��ش ‪ 25‬ژانويه كه مردم‬ ‫را به تجمع در ميدان‌التحرير فراخوانده بودند و حتي‬ ‫در تحوالت انقالب از اخوان‌المس��لمين نيز بس��يار‬ ‫جلوتر بودند‪ ،‬اعتقاد به انزواي سياس��ي دارند و مردم‬ ‫و طرف��داران خودش��ان را به عدم مش��اركت دعوت‬ ‫كردند‪ .‬اين دعوت به عدم مشاركت بدين معناست كه‬ ‫گروه‌هايي كه وارد عرصه انتخابات شده‌اند بازتاب آرا‬ ‫و افكار كساني نيستند كه در ميدان‌التحرير جمع شدند‬ ‫و بحث انقالب را در پي��ش گرفته بودند‪ .‬حتي محمد‬ ‫البرادعي وقتي وارد عرصه مي‌ش��ود و مي‌بيند كه فضا‬ ‫چندان برايش مساعد نيست از ش��ركت در انتخابات‬ ‫سرباز مي‌زند‪ .‬وي معتقد بود كه در اين شرايط نمي‌تواند‬ ‫آراي خودش را محقق كند و در اين ميان بازهم بخشي‬ ‫از جامعه دچ��ار انفعال سياس��ي مي‌ش��ود‪ .‬در نتيجه‬ ‫اگر اين م��وارد را كنار هم بگذاريم دلي��ل پايين بودن‬ ‫مش��اركت مردم در انتخابات را در‌مي‌يابيم‪ .‬البته بايد‬ ‫اين را در نظر داش��ت كه در اكثر كشورهايي كه دچار‬ ‫تغيي��رات انقالبي و تح��والت اين‌چنيني مي‌ش��وند‬ ‫بسيج سياس��ي تالش مي‌كند به قدري زياد باشد كه‬ ‫يك نيروي غالب اجتماعي را داش��ته باشد‪ ،‬در حالي‬ ‫كه مي‌بينيم در مصر اين بسيج سياسي شكل نگرفته و‬ ‫بحث به انفعال سياسي كشيده مي‌شود‪.‬‬ ‫به‌نظر ش��ما برخي چنددستگي‌ها و اختالفات‬ ‫مي��ان گروه‌هاي اس�لامگرا باعث نمي‌ش��ود‬ ‫كه نظاميان نيز از ش��رايط سوءاس��تفاده كرده‬ ‫و به تنش‌ها بيفزايند؟‬ ‫‪ l‬دام��ن زدن به برخي تحوالت و ش��كاف‌ها‬ ‫توس��ط نظاميان به اي��ده و رفتار و گفت��ار گروه‌هاي‬ ‫انقالب��ي و تحول‌خواه��ان بازمي‌گ��ردد‪ .‬در واقع اگر‬ ‫برخي ش��عارها در ميدان التحرير باقي ماند و محقق‬ ‫نشد بدين دليل است كه ميان اسالمگرايان هنوز برخي‬ ‫اختالفات وجود دارد‪ .‬در ميان رهبران سياسي جامعه‬ ‫مصر به‌ويژه اخوان‌المسلمين تاكنون هيچ گونه عالئم‬ ‫و شواهدي مبني بر جذب حداكثري ديده نشده است‪.‬‬ ‫مهمترين مس��اله‌اي كه اخوان‌المسلمين در اين مقطع‬ ‫با آن روبه‌روست اين كه نتوانسته از حالت جنبش به‬ ‫حزب سياسي دربيايد‪.‬‬ ‫ارزيابيشماازتشكيلدولتآشتيمليكه‌توسط‬ ‫محمد المرسي اعالم شد چيست؟‬ ‫‪ l‬اين تصميم بدان خاطر بود كه از يك طرف‬ ‫اخوان‌المسلمين دريافته كه آرائش شكننده است و از‬ ‫طرف ديگر نظاميان در صحنه مصر فعاليت گسترده‌اي‬ ‫دارند‪ .‬بيش از ‪ 60‬س��ال حضور نظاميان در س��اختار‬ ‫جامعه مصر يك س��ري منافع اقتصادي‪ ،‬اجتماعي و‬ ‫سياس��ي را هم براي آنها و هم براي كشورهاي منطقه‬ ‫و جامعه بين‌الملل در پي داش��ته كه نمي‌توانند از آنها‬ ‫دست بكشند‪ .‬نتايجي كه حاصل ش��ده اين است كه‬ ‫بتوانند كابينه ائتالفي تشكيل دهند؛ يعني همان حرفي‬ ‫كه احمد ش��فيق نيز در دور نخس��ت انتخابات آن را‬ ‫اظهار داشته بود‪ .‬پس با اين اوصاف مي‌توان گفت به‬ ‫نوعي سياست‌هاي ارتش در حال محقق شدن است‪.‬‬ ‫در اين شرايط تعامل اسالمگرايان و نظاميان به‬ ‫چه صورت بايد باشد؟‬ ‫‪ l‬ب��ا توجه ب��ه اينكه ه��م اس�لامگرايان در‬ ‫جامعه مصر ريش��ه دارند و هم ارتش به دليل فضاي‬ ‫داخل��ي‪ ،‬منطق��ه‌اي و بين‌المللي يك ني��از ضروري‬ ‫است‪ .‬دو طرف بايد به‌گونه‌اي عمل كنند كه درصدد‬ ‫حذف يكديگر نباش��ند‪ .‬چرا كه نگاه حذفي ارتش به‬ ‫اس�لامگرايان همانقدر براي جامعه و س��اختار مصر‬ ‫خطرناك است كه اسالمگرايان به نظامیان نگاه حذفي‬ ‫داشته باشند‪g .‬‬
‫اتفاق بي‌نظير‬ ‫مصر از سيستم تمركزگراي نظامي خارج مي‌شود‬ ‫محمد ايراني‪ /‬سفير سابق ايران در اردن‬ ‫‪ 1‬اولين رئيس‌جمهور غيرنظامي‬ ‫‪ 2‬پيروزي بزرگ براي اخوان‬ ‫‪ 3‬اولين رئيس‌جمهوري دوم‬ ‫مصر‪ ،‬مرحله تعيين‌كننده‌اي را تحت رهبري اولين‬ ‫رئيس‌جمهور غيرنظامي در تاري��خ خود بعد از انقالب‬ ‫‪ 25‬ژانويه شروع خواهد كرد‪ .‬پس از انتشار خبر پيروزي‬ ‫المرسي‪ ،‬جو شادي و سرور بر ميدان‌التحرير سايه افكنده‬ ‫و هزاران نفر از حاضران آن ضمن برافراشتن پرچم‌هاي‬ ‫مصر و عكس رئيس‌جمه��ور منتخب ب��ر ادامه انتقال‬ ‫تا تحقق اه��داف آن‪ ،‬لغو بيانيه مكمل قانون‌اساس��ي و‬ ‫واگذاري تمام اختيارات به رئيس‌جمهور تاكيد كردند‪g.‬‬ ‫محمد المرس��ي اولي��ن رئيس‌جمه��ور مدني‬ ‫جمه��وري مص��ر‪ .....‬رئيس‌جمه��ور منتخب‪ :‬خون‬ ‫ش��هدا آزادي را تحق��ق بخش��يد‪ .‬انقالب ت��ا تحقق‬ ‫اهداف همچنان ادامه دارد‪ ...‬فاروق س��لطان؛ رئيس‬ ‫كميته برگزاري انتخابات مصر‪ ،‬از مق��ر اين كميته در‬ ‫ش��هرك «النصر»‪ ،‬پي��روزي دكتر محمد المرس��ي در‬ ‫انتخابات رياس��ت‌جمهوري را طي كنفرانسي خبري‬ ‫اعالم كرد‪g .‬‬ ‫كميت��ه برگ��زاري انتخاب��ات مص��ر اولي��ن‬ ‫رئيس‌جمهور‪ ،‬جمه��وري دوم مص��ر را اعالم كرد‪.‬‬ ‫كميته برگزاري انتخابات‪« :‬اغلب اعتراضات به نتايج‬ ‫انتخابات لغو شده و شكايت‌ها بر نتايج انتخابات تاثير‬ ‫نگذاشتند‪ ».‬التحرير جشن مي‌گيرد و اعالم مي‌كند هم‬ ‫چنان تا لغو بيانيه مكمل قانون اساسي به اعتصاب ادامه‬ ‫مي‌دهد‪ .‬المرس��ي‪ :‬من رئيس‌جمهور تمام مصري‌ها‬ ‫هستم و جايي براي اختالف‌افكني وجود ندارد‪g .‬‬ ‫‪3‬‬ ‫روزنامه المصري اليوم‬ ‫روزنامه االهرام صبح‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫در مصر يك اتف��اق مهم و بي‌نظي��ر روي داد و‬ ‫آن اين اس��ت كه بعد از ‪ 60‬س��ال و ان��دی حكومت‬ ‫تمركزگراي نظامي براي نخس��تين بار اس��ت كه يك‬ ‫فرد غيرنظام��ي در انتخابات و توس��ط مردم انتخاب‬ ‫مي‌شود؛ اين اتفاق بس��يار مبارك و قابل تقدير است‪.‬‬ ‫به‌دليل تنوع جمعيتي مصر و حضور اشكال مختلف‬ ‫سياسي در اين كشور طبيعي است كه محمد المرسي‪،‬‬ ‫رئيس‌جمهوري منتخب در آينده با‌يك سري تنش‌ها‬ ‫مواجه خواهد بود‪ .‬المرسي ش��خصا نماينده جريان‬ ‫اخوان‌المسلمين اس��ت و گرچه باالترين مقام در اين‬ ‫جريان به ش��مار نمي‌آيد‪ ،‬اما به هر حال ويژگي‌هايي‬ ‫داشته كه توسط شوراي مركزي اخوان به‌عنوان رئيس‬ ‫ح��زب عدال��ت و آزادي انتخاب ش��د‪ .‬بنابراين وي‬ ‫باوجودي كه از افراد طراز اول اخوان نيست‪ ،‬اما يك‬ ‫فرد عادي هم محسوب نمي‌شود‪ .‬سابقه وي نيز بيانگر‬ ‫همين موضوع اس��ت‪ .‬المرس��ي بيش از بيست سال‬ ‫است كه عضو دفتر ارشاد اس��ت؛ ارگاني كه باالترين‬ ‫مجموعه داخلي اخوان محس��وب مي‌شود‪ .‬همچنين‬ ‫وي سال‌ها س��ابقه فعاليت‌هاي سياس��ي و بازداشت‬ ‫دارد و يك شخصيت سياسي‪ -‬انقالبي به شمار مي‌آيد‪.‬‬ ‫آنچه اكنون بايد مورد توجه قرار گيرد اين اس��ت كه‬ ‫المرس��ي به‌عنوان نماينده مردم مصر انتخاب شده و‬ ‫نه به‌عنوان نماينده اخوان‌المس��لمين‪ .‬به همين خاطر‬ ‫وي بالفاصله از عضويتش در حزب عدالت و آزادي‬ ‫اخوان استعفا داد‪ .‬المرسي متوجه است كه بايد با ساير‬ ‫گروه‌ها و جريانات موجود در مصر به نوعي همكاري‬ ‫بكند و نماينده كل جامعه مصر محسوب مي‌شود‪ ،‬نه‬ ‫يك جريان حزبي‪.‬‬ ‫اما اين بدان معنان نيس��ت كه المرسي راه آساني‬ ‫پيش‌رو دارد‪ ،‬بلكه حتما با چالش‌هاي بس��يار پيچيده‬ ‫و س��نگيني در آينده مواجه خواهد بود‪ .‬به‌نظر مي‌آيد‬ ‫وي دو چال��ش را به ص��ورت عم��ده در برابر خود‬ ‫خواهد داش��ت؛ يكي چالش‌هاي داخل��ي و ديگري‬ ‫چالش‌ه��اي خارج��ي‪ .‬در رابط��ه با بح��ث داخلي‬ ‫المرس��ي تعهداتي دارد مبني بر توافق با ساير گروه‌ها‬ ‫و ايجاد يك نوع توافق مل��ي و وحدت ملي‪ .‬وي بايد‬ ‫با تمامي‌گروه‌ها حتي گروه‌هايي كه با وي همكاري‬ ‫نكرده‌اند به يك توافق برسد‪ .‬اين مساله چالشي است‬ ‫كه رئيس‌جمه��وري منتخب مص��ر در فاصله زماني‬ ‫كوتاهي با آن مواجه خواهد ش��د‪ .‬اما به لحاظ داخلي‬ ‫يك س��ري چالش‌هاي بلند مدت نيز گريبانگير وي‬ ‫خواهد ش��د از جمله وضعيت معيشتي مردم‪ ،‬اقتصاد‬ ‫مصر و امنيت داخلي‪ .‬مصر يك كش��ور نس��بتا فقير‬ ‫محسوب مي‌شود كه ميزان توليد ناخالصی‌اش پايين‬ ‫است‪ ،‬ميزان بدهي‌هايش به‌خارج از كشور باالست‪،‬‬ ‫درصد بيكاري بااليي در ميان مردم وجود دارد‪ ،‬فقر نيز‬ ‫مساله كم اهميتي نيست‪ .‬از آنجايي كه درآمد اقتصادي‬ ‫مصر محدود است اين چالش ميان‌مدت و بلندمدتي‬ ‫است كه در برابر رئيس‌جمهوري قرار دارد‪ .‬در رابطه‬ ‫با چالش‌هاي خارجي بايد گفت همان‌طور كه شخص‬ ‫المرس��ي نيز اعالم كرده وي به يك‌س��ري تعهدات‬ ‫بين‌المللي و منطق��ه‌اي كه مصر در گذش��ته برعهده‬ ‫بين‌الملل‬ ‫گرفته بوده پايبند است‪ .‬براي آقاي المرسي كه نماينده‬ ‫يك جريان اسالمي است اس��تمرار وضعيت گذشته‬ ‫و التزام دولت‌هاي گذش��ته نس��بت به برخي از اين‬ ‫تعهدات بين‌المللي از جمله بحث مهم قرارداد صلح با‬ ‫رژيم‌صهيونيستي و پيمان كمپ ديويد قابل تامل است‪.‬‬ ‫در كنار اين مسائل نوع رابطه با جبهه غرب نيز بسيار‬ ‫جاي تامل دارد‪ ،‬زيرا وي بايد رابطه‌اي متفاوت از رابطه‬ ‫حس��ني مبارك با غرب را در‌پيش بگيرد‪ .‬بس��ياري از‬ ‫گروه‌هاي مستقل مصر هم اعتقادشان اين است كه اين‬ ‫نوع ارتباطات بايد تفاوت‌هايي با‌گذشته داشته باشد‪.‬‬ ‫در كنار اين مس��ائل در صحنه داخلی عالوه بر بحث‬ ‫مربوط به همسويي المرسي با تمام اقشار و گروه‌هاي‬ ‫سياسي موضوع هماهنگي با شورايعالي نظامي هم در‬ ‫جهت جلوگيري از ايجاد چالش‌هاي جديد در مصر‬ ‫از ديگر ماموريت‌هاي بسيار دشوار وي است‪ .‬در‌واقع‬ ‫يك نوع همگرايي بين همه اقشار و گروه‌هاي سياسي‬ ‫از يك طرف و هماهنگي و همكاري با ش��ورايعالي‬ ‫نظامي از طرف ديگر وضعيت را يك مقدار دش��وار‬ ‫خواهد كرد‪ .‬اين در حالي است كه انتظارات و توقعاتي‬ ‫كه پس از حضور مردم در ميدان التحرير ايجاد ش��ده‬ ‫كاهش نقش نظاميان است‪ .‬بنابراين اين مساله بسيار‬ ‫مهم است كه آيا محمد المرس��ي توانايي اين را دارد‬ ‫كه همزمان هم گروه‌هاي مخال��ف قدرت نظاميان را‬ ‫در كنار خودش داشته باش��د و هم با نظاميان به توافق‬ ‫برسد‪ .‬نظاميان بايد توجه داشته باشند كه از اين به بعد‬ ‫اخوان‌المسلمين ديگر در جايگاه مبارز و مخالف قرار‬ ‫ندارد‪ .‬از هم اكنون المرس��ي به‌عنوان رئيس دولت و‬ ‫اخوان هم به عن��وان گروه حاك��م در دولت و نه يك‬ ‫جريان و حزب مخال��ف حضور دارند‪ .‬ب��ا تمام اين‬ ‫اوصاف به‌نظر مي‌رسد كه المرسي توانايي اين را دارد‬ ‫كه با تدبير و تام��ل در تصميم‌گيري‌هاي آينده‌اش بر‬ ‫مشكالت فائق‌آيد و گروه‌ها را در كنار هم نگه دارد تا‬ ‫از اين مرحله عبور كنند‪g .‬‬ ‫روزنامه الشروق مصر‬ ‫‪41‬‬
‫سبحاني‪ ،‬سفير سابق ايران در لبنان در گفت‌وگو با مثلث؛‬ ‫شرايط سخت براي تل‌آويو‬ ‫‪4‬‬ ‫‪ 16‬ماه از زم��ان آغاز اعتراض��ات مردمي‌در‌مصر مي‌گ��ذرد و اكنون مي‌توان گف��ت مهم‌ترين ماحصل‬ ‫اين تحصن‌ها و اعتراضات مردمي‌در مصر نخس��ت س��رنگوني حس��ني مبارك و س��پس رياست‌جمهوري‬ ‫محمدالمرسي‪ ،‬كانديداي اخوان‌المسلمين بوده است‪ .‬المرسي در دوره بسيار دشواري زمام امور را در دست‬ ‫گرفت و قطعا اكنون در كش��وري كه دوران گذار را سپري مي‌كند با مش��كالت عديده‌اي دست و پنجه نرم‬ ‫خواهد كرد‪ .‬در‌اين رابطه گفت‌وگويي با محمد علي سبحاني‪ ،‬سفير سابق ايران در لبنان و اردن انجام داديم‪ .‬وي‬ ‫بر اين باور است كه مردم مصر دچار نوعي‌ترس و واهمه ش��ده اند؛‌ترس از بروز جنگ‪ ،‬بازتوليد ديكتاتوري‬ ‫در كشور‪ ،‬اقتصاد مريض و‪ ...‬همين‌ترس و واهمه نيز باعث شد كه آراي احمد شفيق‪ ،‬بازمانده رژيم مبارك و‬ ‫محمدالمرسي‪ ،‬كانديداي اسالمگرايان بسيار نزديك به‌هم باشد‪ .‬وي معتقد است كه ارتش و اسالمگرايان در‬ ‫مصر همچون گذش��ته يك‌حالت تعامل را در پيش خواهند گرفت‪ .‬در هر سيستم و در هر حكومت و كشوري‬ ‫نيروي نظامي يك ضرورت جدي براي حفظ امنيت مرزها و كشور به‌ش��مار مي‌رود‪ .‬همچنين نيروي نظامي‬ ‫لنگرگاهي براي پيشبرد خواسته‌هاي مردم مي تواند باشد‪ .‬در اين ميان ارتش مصر نيز مستثني نيست‪.‬‬ ‫بين‌الملل‬ ‫ممك��ن اس��ت تحلي��ل كني��د كه مص��ر چه‬ ‫تحوالتي را طي كرد كه اكنون شاهد به‌قدرت‬ ‫رس��يدن كانديداي اخوان‌المسلمين به‌عنوان‬ ‫رئيس‌جمهور مصر هستيم؟‬ ‫‪ l‬واقعيت‌هايي كه در مصر وجود دارد مقداري‬ ‫با آنچه برخي رسانه‌هاي ما انعكاس مي‌دهند تفاوت‬ ‫دارد‪ .‬در ايران به محض اينكه اختالفي ميان گروه‌هاي‬ ‫داخلي مص��ر به‌وجود مي‌آيد ‪ -‬مانن��د آنچه در زمان‬ ‫انتخابات ميان ارتش و اخوان‌المس��لمين روي داد‪-‬‬ ‫صحبت از كودتا مي‌كنند؛ در حالي كه واقعيت مصر‬ ‫به نحو ديگري است‪ .‬در حقيقت در مصر يك انقالب‬ ‫به معناي مصطلح انقالب به‌وقوع نپيوس��ته اس��ت و‬ ‫ي سرنگون شود و يك سيستم و‬ ‫اينچنين نبود كه رژيم ‌‬ ‫رژيم جديد ديگري جايگزين شود‪ .‬در مصر زماني كه‬ ‫مردم معترض شدند و به‌خيابان‌ها آمدند ارتش مصر‬ ‫با رئيس دولت يعني حسني مبارك همراهي نكرد و‬ ‫به‌‌هر‌صورت مجبور شد كنار مردم بايستد تا جايي كه‬ ‫مردم توانستند مبارك را از كار بركنار كنند‪ .‬پس از اين‬ ‫اتفاق نيز مردم با يك حركت مسالمت‌جويانه به‌دنبال‬ ‫تغييرات و اصالحات در درون سيستم هستند‪ .‬مردم‬ ‫خواهان آن هستند كه بتوانند راي دهند و آراي شان‬ ‫نيز كامال به‌حس��اب آيد‪ .‬ملت مصر به‌گونه‌اي رفتار‬ ‫كرد كه هيچ‌كس نتواند يك انتخابات صوري برگزار‬ ‫كند و در نهايت نيز حاكميت مردم به‌شكل دموكراتيك‬ ‫برقرار شد‪ .‬اين اتفاق از ‪ 16‬ماه پيش در مصر آغاز شد‬ ‫و تا امروز نيز ادامه داشت‪ ،‬به نظر مي‌رسد اين حركت‬ ‫گام‌به‌گام راه خودش را به‌شكل آهسته و مسالمت‌آميز‬ ‫ادامه داده است‪.‬‬ ‫به‌نظر شما آراي نزديك احمد شفيق و محمد‬ ‫المرسي بيانگر چيست؟‬ ‫‪ l‬در واق��ع در مص��ر ي��ك حرك��ت و‬ ‫جري��ان اس�لامي توانس��ته در رون��د تح��ول‬ ‫و دموكراس��ي راي اكثري��ت را ب��ه خ��ودش‬ ‫اختص��اص ده��د‪ .‬اگ��ر ب��ه آراي كس��ب ش��ده‬ ‫المرسي دقت بكنيم‪ ،‬مي‌بينيم كه آراي بسيار نزديكي‬ ‫با كس��اني كه آنه��ا را ضد‌انقالب معرف��ي كرده‌اند‬ ‫دارد؛ بنابراين واقعيت جامعه مصر اين گونه نيس��ت‬ ‫كه انقالب��ي و ضدانقالبي وجود داش��ته باش��د‪ .‬طي‬ ‫انتخابات اخير احمد ش��فيق‪ ،‬آخرين نخس��ت‌وزير‬ ‫مبارك توانست ‪ 48‬درصد آرا را به‌خودش جلب بكند‬ ‫و با اختالف اندكي انتخابات را واگذار كرد‪ .‬با دركنار‬ ‫هم قرار‌دادن اين مسائل مي‌بينيم طرز فكري كه احمد‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪42‬‬ ‫شفيق بيان داشته نيز در جامعه مصر جايگاه متوسطي‬ ‫دارد و فرد يا گروه پي��روز نمي‌تواند ب��دون در نظر‬ ‫گرفتن نظرات اين گروه قدرتمند شكس��ت‌خورده‬ ‫نظرات خودش را اعمال كند‪.‬‬ ‫بنابراين به‌دليل نزديك بودن آراي اين گروه‌ها‬ ‫هر طرفي كه قدرت بگيرد بايد نظرات طرف‬ ‫ديگر را نيز كامال مدنظر داشته باشد؟‬ ‫‪ l‬ببينيد‪ ،‬همانگونه كه زمان��ي كه ارتش يك‬ ‫سري اقدامات براي كاهش اختيارات رئيس‌جمهوري‬ ‫انجام داد‪ ،‬نيروهاي مخال��ف در ميدان التحرير جمع‬ ‫ش��دند‪ ،‬پس از اي��ن نيز ديگ��ر گروه‌ه��اي مخالف‬ ‫مي‌توانند در اي��ن ميدان تحصن و اعتراضات ش��ان‬ ‫را اعالم كنن��د‪ .‬اگر رئيس‌جمهور فعل��ي يا هر‌دولت‬ ‫ديگري كه روي كار بياي��د مالحظه همه ديدگاه‌هاي‬ ‫موجود را نكند‪ ،‬اعتراض مردم دور از تصور نخواهد‬ ‫بود‪ .‬آين��ده در مصر بايد به س��مت ي��ك چارچوب‬ ‫متعادل حرك��ت كن��د‪ .‬در واقع اگر مش��كل خاصي‬ ‫پيش‌نيايد مي‌توان گفت ارتش و ديگر مجموعه‌هايي‬ ‫كه تاكنون پشت ش��فيق بوده‌اند و المرسي‪ ،‬اخوان و‬ ‫گروه‌هاي طرفدارش��ان به اين درك رسيده‌اند كه در‬ ‫جامعه مصر يك تنوع جدي طايفه‌اي و سياسي وجود‬ ‫دارد كه نمي‌توان آنرا ناديده گرفت‪.‬‬ ‫به نظر ش��ما مهم‌ترين اولويت‌هاي المرس��ي‬ ‫چه‌خواهد بود؟‬ ‫‪ l‬تصور مي‌كنم منهاي اينكه چه دولتي درمصر‬ ‫روي كار باشد يك سري از اتفاقاتي كه آنجا به‌وقوع‬ ‫خواهد پيوست و يكسري ملاحظات مشترك است‪.‬‬ ‫اكنون چهار مشكل پيش‬ ‫روي مصري‌ها قرار‌دارد‪،‬‬ ‫اول اقتصاد‪ ،‬دوم ساختار‬ ‫حكومت كشور‪ ،‬سوم‬ ‫سياست خارجي مصر و‬ ‫چهارم نيز بنيادگرايي‪.‬‬ ‫همچنان كه محمد المرسي پس از اعالم پيروزي‌اش‬ ‫گفت كه رئيس‌جمهور تمام مصري‌هاس��ت‪ ،‬رئيس‬ ‫جمهوري اس��ت كه به تعهدات مصر از جمله كمپ‬ ‫ديويد پايبند خواهد بود و رئيس‌جمهوري است كه‬ ‫به فكر اقتصاد بيمار و مردم فقير مصر است؛ مصري‬ ‫كه گفته مي‌ش��ود ‪50‬درص��د م��ردم آن زير‌خط فقر‬ ‫هستند‪ .‬هر‌كسي غير از المرسي هم كه در اين شرايط‬ ‫رئيس‌جمهور مصر مي‌ش��د بايد در وهله نخس��ت‬ ‫درصدد حل مش��كالت مردم برمي‌آم��د‪ .‬مردم مصر‬ ‫اكنون دغدغه‌هاي بس��ياري دارن��د از جمله نگراني‬ ‫پيرامون وقوع جنگ‪ ،‬بازتوليد ديكتاتوري در كشور‪،‬‬ ‫اقتصاد مريض و‪ ...‬اين نگراني‌ها‪ ‌،‬ترس‌هاي بسياري‬ ‫را ايجاد كرده اس��ت و در جريان انتخابات هم همين‌‬ ‫ترس‌ها بود كه جري��ان انتخابات��ي را مخصوصا در‬ ‫مرحله دوم آنقدر حساس كرد‪ .‬اين‌ ترس و واهمه‌ها‬ ‫باعث ش��د كه دو‌كاندي��داي در ح��ال رقابت آراي‬ ‫نزديكي را كسب كنند‪.‬‬ ‫با‌توج��ه ب��ه اتفاقاتي ك��ه در مص��ر رخ داد‬ ‫وضعيت امنيت و ثبات در اين كش��ور از اين‬ ‫پس چگونه خواهد بود؟‬ ‫‪ l‬يكي از مهم‌ترين مسائلي كه در اين تحوالت‬ ‫مطرح است‪ ،‬مساله امنيت اس��ت‪ .‬همانند بسياري از‬ ‫كشورهاي دنيا مساله امنيت در مصر نيز ممكن است‬ ‫گاهي اوقات با مردم‌ساالري تعارض پيدا كند‪ .‬تصور‬ ‫من بر اين اس��ت كه در چارچوب فض��اي كنوني و‬ ‫به‌رغم مش��كالت كوچكي كه در اين مسير به وجود‬ ‫آمده اس��ت‪ ،‬افراط گرايي كاهش پيدا مي‌كند و ديگر‬ ‫مثل سابق نگران كننده نخواهد بود‪ .‬در اين ميان نقش‬ ‫ارتش نيز بسيار مهم است‪.‬‬ ‫به‌نظر ش��ما مهم‌ترين مش��كالتي كه در برابر‬ ‫مصر كنوني قرار دارد‪ ،‬چيست؟‬ ‫‪ l‬اكنون چهار مش��كل پيش روي مصري‌ها‬ ‫قرار‌دارد‪ ،‬اول اقتصاد‪ ،‬دوم ساختار حكومت كشور‪،‬‬ ‫سوم سياست خارجي مصر و چهارم نيز بنيادگرايي‪.‬‬ ‫سياست خارجي مصر بسيار حساس است‪ ،‬يعني يك‬ ‫نيروي متفاوت مي‌تواند كشور و منطقه را به جنگ و‬ ‫آشوب بكش��اند؛ حتي مردم مصر نيز از وقوع جنگ‬ ‫نگرانند‪ .‬گرايش‌هاي بنيادگرايانه در مصر نيز بسيار‬ ‫مورد توجه مردم اس��ت تا جايي كه صوفي‌ها به‌‌دليل‬ ‫همين نگراني از احمد شفيق حمايت كردند‪.‬‬ ‫در حال��ي كه ي��ك رئيس‌جمهور اس�لامگرا‬ ‫در اين كش��ور قدرت گرفته رابط��ه مصر با‬ ‫رژيم‌صهيونيس��تي چه سمت و س��ويي پيدا‬ ‫خواهد كرد؟‬ ‫‪ l‬تص��ور اينكه در مصر اتف��اق خيلي جدي‬ ‫و حادي بيفتد مانند اينكه اس�لامگراها به يكباره با‬
‫ارتش‬ ‫و اخوان در‬ ‫شرايطي قرار‬ ‫دارند كه‬ ‫نمي‌توانند از‬ ‫صحنه تحوالت‬ ‫مصر محو شوند‬ ‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫رژيم‌صهيونيس��تي قطع رابطه كنن��د در حال حاضر‬ ‫ممكن نيس��ت‪ .‬در كل جامعه مصر حت��ي در زمان‬ ‫حس��ني مبارك‪ ،‬مقامات باالي جامعه و دولت مصر‬ ‫تقريبا بدون استثنا خواهان تغييراتي در مفاد قرارداد‬ ‫كمپ‌ديويد بودند‪ .‬از آن زمان تاكنون اين مساله ادامه‬ ‫دارد و حتما دولت آقاي المرسي و اسالمگراياني كه‬ ‫در پايه يك حركت دموكراتيك و يك انتخابات آزاد‬ ‫روي كار آمدند اين مس��اله را متوجه خواهند ش��د‬ ‫كه اگر اقدامات تند و خالف خواس��ته مردم انجام‬ ‫دهند همين مردمي‌كه به آنها راي داده‌اند مي‌توانند‬ ‫دوباره به آنها راي ندهند‪ .‬به همين دليل دولت آقاي‬ ‫المرس��ي خواس��ته‌هاي مردم را به صورت منطقي‬ ‫و معق��ول دنبال خواهد ك��رد‪ .‬به‌طور مث��ال مطالبه‬ ‫تغيي��رات در معاه��ده كمپ‌ديوي��د از جانب مردم‬ ‫بدون وقوع هرگونه جن��گ و درگيري‪ ،‬پيش آمدن‬ ‫اختالفات عميق و مش��كل خاص ب��راي اقتصاد و‬ ‫جامعه مصر اس��ت‪ .‬اين رويكرد در دس��تور كار هر‬ ‫دولتي از جمله محمد المرسي قرار خواهد گرفت‪،‬‬ ‫زيرا وي مي‌خواهد به‌گونه‌اي تغيير را در سياس��ت‬ ‫دولت مصر نش��ان دهد و اثبات كن��د اين دولت از‬ ‫استقالل بيشتري نس��بت به دولت مبارك برخوردار‬ ‫است‪ .‬اكنون ش��رايط در مصر ش��رايط صفر و صد‬ ‫نيست يعني يا اين سمت يا آن سمت؛ بلكه يك تنوع‬ ‫جدي در مصر حاكم اس��ت‪ .‬در اين كش��ور بزرگ‬ ‫اس�لامي مذاهب و طوايف مختلفي وجود دارد از‬ ‫جمله مسيحيان‪ ،‬سني‌هاي تندرو‪ ،‬سلفي‌ها‪ ،‬نيروهاي‬ ‫ملي‪ -‬مذهب��ي (نيروهاي مذهبي بس��يار معتدلي را‬ ‫شامل مي‌ش��وند و نماينده آنها‪ ،‬آقاي ابوالفتوح ‪18‬‬ ‫رای دور نخس��ت انتخابات را به خ��ود اختصاص‬ ‫داد)‪ ،‬ناصري‌ها‪ ،‬س��وفي‌ها كه حامي‌احمد ش��فيق‬ ‫بودند و‪ ...‬بنابراي��ن تنوع در مصر باالس��ت و همه‬ ‫بايد به عقايد و نظ��رات يكديگر احترام بگذارند‪ .‬از‬ ‫ديگر‌ سو مي‌توان گفت بيش از همه اين اسرائيلي‌ها‬ ‫هس��تند كه تحوالت مصر را دنبال مي‌كنند‪ .‬بيش از‬ ‫همه اين اسرائيلي‌ها هستند كه در قبال تحوالت مصر‬ ‫احس��اس عدم اعتماد به نفس مي‌كنند‪ .‬مثال نتانياهو‬ ‫بيش از همه از اين مي‌ترسد كه در مصر تغيير ايجاد‬ ‫شود كه مثال بحث گاز يا بحث كمپ‌ديويد زير سوال‬ ‫برود‪ .‬بنابراين هر كدام از اين نيروها با هر گرايش��ي‬ ‫كه س��ر كار بيايد‪ ،‬با هر برآيندي كه داش��ته باش��د‪،‬‬ ‫هر كس بخواهد آنها را س��ر ميز بنش��اند كار بسيار‬ ‫س��ختي پيش‌رو خواهد داشت؛ يعني چيزي خالف‬ ‫وضعيت در دوران انور‌س��ادات يا مبارك‪ .‬به تصور‬ ‫من رابطه مصر با رژيم اس��رائيل بدتر شده و باز هم‬ ‫بدتر خواهد ش��د و اين نگاه كه اوض��اع به‌گونه‌اي‬ ‫تغيير خواهد كرد كه اوضاع به نفع اس��رائيل خواهد‬ ‫ش��د به هيچ وجه قابل تصور نيس��ت‪ ،‬به‌خصوص‬ ‫اينكه اين مردم هس��تند كه تصميم‌نهايي را در مصر‬ ‫مي‌گيرند‪.‬‬ ‫آيا در عرصه‌هاي سياسي مصر نيز تنوع وجود‬ ‫دارد؟‬ ‫‪ l‬بل��ه‪ ،‬چنانچه در انتخابات ش��اهد بوديم كه‬ ‫ي را توانستند جذب كنند‪.‬‬ ‫گرايشات مختلف آراي مردم ‌‬ ‫به‌عنوان مثال جداي از آراي المرسي و شفيق‪ ،‬ناصري‌ها‬ ‫به نمايندگي حمدين صباحي ‪ 20‬درصد آرا را در دور‬ ‫نخست انتخابات به خود اختصاص دادند و در جايگاه‬ ‫سوم قرار گرفتند؛ ناصري‌ها نماد يك ديدگاه متفاوت‬ ‫از ارتش و اس�لامگرايان در جامعه مصر هستند‪ .‬اين‬ ‫گروه همچنين توانست آراي نيروهاي جوان انقالبي را‬ ‫نيز تاحدود زيادي جذب كند‪ .‬بسياري از ليبرال‌ها نيز‬ ‫جذب نيروي اسالمگراي معتدل يعني ابوالفتوح شدند‬ ‫و سكوالرها نيز جذب عمرو موسي‪ .‬وي توانست ‪12‬‬ ‫درصد آرا را در دور نخست به‌دست آورد‪ .‬پس تنوع در‬ ‫جامعه مصر جدي اس��ت و انعكاس آن در دولت هم‬ ‫بدون شك تاثيرگذار خواهد بود‪.‬‬ ‫از اين پ��س ارتش مص��ر از چ��ه جايگاهي‬ ‫برخوردار خواهد بود؟‬ ‫‪ l‬در هر سيستم و در هر حكومت و كشوري‬ ‫نيروي نظامي يك ضرورت جدي براي حفظ امنيت‬ ‫مرزها و كش��ور به ش��مار مي‌رود‪ .‬همچنين نيروي‬ ‫نظامي لنگرگاهي براي پيش��برد خواس��ته‌هاي مردم‬ ‫خواهد بود‪ .‬در اين ميان ارتش مصر نيز مستثني نيست‬ ‫ضم��ن اينكه ارتش مص��ر در س��ال ‪ 1952‬عليه يك‬ ‫حكومت پادش��اهي كودتا مي‌كند و اين كودتا منجر‬ ‫به روي كار آم��دن جمال‌عبدالناصر و افس��ران آزاد‬ ‫مي‌شود‪ .‬آنها يك ارتش انقالبي را در برابر تجاوزات‬ ‫رژيم‌صهيونيستي به اعراب شكل مي‌دهند و بر پايه آن‬ ‫وارد سه جنگ مي‌شوند‪ .‬هرچند كه در هيچ يك از اين‬ ‫جنگ‌ها موفقيت كامل را به‌دست نمي‌آورند و ارتش‬ ‫مصر در برابر رژيم‌صهيونيستي پيروزي قاطعي كسب‬ ‫نمي‌كند‪ .‬بعدها همين ارتش حامي‌صلحي مي‌شود كه‬ ‫از جنگ براي مصر پرهزينه‌ت��ر بود‪ ،‬صلحي كه آقاي‬ ‫سادات با اسرائيل انجام داد در شرايط خاص خودش‬ ‫بس��يار پرهزينه بود‪ .‬اين صلح باوجودي كه مصر را‬ ‫از دايره جنگ خارج ك��رد‪ ،‬اما هزينه‌هايي كه بر مصر‬ ‫تحميل كرد از جمله قطع رابطه با كش��ورهاي عرب‪،‬‬ ‫آفريقايي و مسلمان‪ ‌،‬ترور س��ادات توسط نيروهاي‬ ‫انقالبي داخل و‪ ...‬هزينه‌هايي است كه اين صلح در پي‬ ‫داشت؛ اما در هر حال ارتش پاي اين سيستم ايستاد‪.‬‬ ‫در جريان تظاهرات عليه مبارك نيز ش��اهد بوديم كه‬ ‫ارتش در نهايت مجبور شد با كنار رفتن مبارك همراه‬ ‫ش��ود‪ .‬اين ويژگي‌ها‪ ،‬ويژگي‌هاي ارتش��ي است كه‬ ‫امروز مي‌تواند يك حداقل‌هايي را در شرايط حساس‬ ‫و حاد كشور ايجاد كند‪ .‬هر ارتش و نيروي نظامي كه‬ ‫كنار مردم باش��د و اعتماد مردم را در مواقع حس��اس‬ ‫بتواند جلب كن��د و مقابل مردم نايس��تد اين ارتش‬ ‫در دوره گذار دموكراس��ي مي‌تواند به استمرار روند‬ ‫دموكراتيك‪ ،‬امنيت و آرامش و پيشرفت خواسته‌هاي‬ ‫مردم كمك كند‪ .‬اما اگر ارتش��ي مانند ارتش ليبي در‬ ‫برابر مردم بايس��تد و با آنها بجنگ��د اين ارتش ديگر‬ ‫نخواهد توانس��ت به هيچ عنوان ب��راي ملتش مفيد‬ ‫باشد‪ .‬در چنين ش��رايطي دخالت و نقش خارجي‌ها‬ ‫نيز براي حل بحران‌هايي كه به‌وجود مي‌آيد افزايش‬ ‫پيدا مي‌كند‪.‬‬ ‫روابط ميان ارتش و المرسي در آينده چگونه‬ ‫خواهد بود؟‬ ‫‪ l‬ميان نظاميان و المرس��ي به‌عنوان كانديداي‬ ‫خاص اس�لامگرايان از گذشته يك تعامل مشخصي‬ ‫وجود داش��ته و اكنون اين نگراني وج��ود ندارد كه‬ ‫ارتش يا اخواني‌ه��ا به‌گونه‌اي عمل كنن��د كه امكان‬ ‫تفاهم وجود نداشته باشد‪ .‬در جامعه مصر دو تشكل‬ ‫بزرگ يكي ارتش اس��ت و ديگري حزب عدالت و‬ ‫آزادي وابس��ته به اخوان‪ .‬ارتش مسئول حفظ امنيت‬ ‫است و اخوان نيز س��ازماندهي اجتماعي بسيار قوي‬ ‫دارد‪ .‬البته نيروهاي بيشتر دموكراسي‌خواه‪ ،‬نيروهاي‬ ‫ملي‪ ،‬قومي‌و ناصريست‌ها نيز در جامعه وجود دارند‬ ‫اما به اندازه ارتش و اخوان‌المسلمين قدرت ندارند‪.‬‬ ‫در اين راس��تا بايد گفت اگر دو ابر تشكل موجود در‬ ‫يك جامعه بتوانند با هم به توافق برسند سايرين هم به‬ ‫ادامه حيات خودشان اميدوارتر مي‌شوند‪g .‬‬ ‫‪43‬‬
‫اربكان يا‬ ‫اردوغان؟‬ ‫اولين رئيس جمهور اسالمگراي جهان عرب‬ ‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪44‬‬
‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪45‬‬
‫تركيبي از اردوغان و اربكان‬ ‫مايل نبود كامال در برابر دنياي غرب قرار بگيرد‪ .‬امروزه‬ ‫ش��اهديم كه اردوغان خواهان عضويت كشورش در‬ ‫اتحاديه اروپاست و با آمريكا نيز همكاري‌هايي دارد‪.‬‬ ‫اردوغان و گل بيشتر پراگماتيست هستند و اسالم را‬ ‫براي ترکيه مي‌خواهند‪ ،‬اما نجم‌الدين اربكان ترکيه را‬ ‫براي اس�لام مي‌خواس��ت و از راه ترکيه مي‌خواست‬ ‫به اس�لام خدمت كند‪ .‬به‌نظر مي‌رسد كه اردوغان در‬ ‫حال حاضر بيشتر مايل است كه از راه اسالم به ترکيه‬ ‫خدمت كند‪ .‬بنابراين در كل تفكرات اربكان ريشه‌هاي‬ ‫سنت‌گرايانه داشت اما اردوغان يك مسلمان غربگرا‬ ‫است‪ .‬از ديگر سو ترکيه و مصر دو كشوري هستند كه‬ ‫شرايط‌شان نس��بت به يكديگر خيلي متفاوت است؛‬ ‫ترکيه عضو ناتوست و مصر نيست‪ ،‬ارتش ترکيه خيلي‬ ‫مس��تقل‌تر از ارتش مصر اس��ت‪ ،‬زيرا ارتش ترکيه از‬ ‫كشور ديگري بودجه دريافت نمي‌كند‪ ،‬اما ارتش مصر‬ ‫به واسطه قرارداد كمپ ديويد چندين ميليارد دالر پول‬ ‫دريافت مي‌كند‪ ،‬مصر به‌واسطه هم‌مرز بودن با اسرائيل‬ ‫يك جايگاه استراتژيك دارد‪ ،‬اما ترکيه اينگونه نيست‪،‬‬ ‫مصر كانون فرهنگ عربي است و يكي از بزرگ‌ترين‬ ‫كشورهاي جهان عرب به شمار مي‌رود‪ ،‬اما متاسفانه‬ ‫رئيس‌جمهور يا رهبر جنبش؟‬ ‫متخصص��ان و تحصيلكردگان دانش��گاهي اين گروه‬ ‫است؛ بخش گسترده‌اي از امور دانشگاهي و پزشكي‬ ‫مصر در اختي��ار اخوان‌المس��لمين اس��ت‪ .‬تجارت‬ ‫صحيح نيز از ديگر نقاط قوت اين تش��كيالت است‪.‬‬ ‫اما س��ومين امتياز اخوان اين است كه پرطرفدارترين‬ ‫و مردمي‌ترين جريان در مصر اس��ت و توانس��تند در‬ ‫فاصله مي��ان دو انتخاب��ات جريان‌هاي ديگ��ر را نيز‬ ‫به سمت خودش��ان بكش��انند‪ .‬در جهان اسالم هيچ‬ ‫تش��كيالتي نداريم كه هر س��ه ويژگي را باهم داشته‬ ‫باش��ند؛ اين تش��كيالت خيلي كمك خواهد كرد كه‬ ‫عناصر فرصت‌طل��ب وارد جريان انقالب نش��وند‪.‬‬ ‫اما در مقاب��ل‪ ،‬دش��واري‌هاي فراواني نيز بر س��ر راه‬ ‫رئيس‌جمهوري جديد مصر ق��رار دارد‪ .‬در حقيقت‬ ‫در مصر از زمان آغاز تظاه��رات اقتصاد به‌گونه‌اي از‬ ‫كار افتاده و بايد اقدامات جدي در اين زمينه صورت‬ ‫گيرد‪ .‬در عرصه سياسي‪ ،‬سياست خارجي بايد مجددا‬ ‫تدوين ش��ود و در عرص��ه فرهنگي ني��ز تالش‌هاي‬ ‫گسترده‌اي الزم اس��ت‪ .‬مصر كشوري است كه تقريبا‬ ‫‪ 50‬درص��د م��ردم آن بي‌س��واد هس��تند و باي��د‬ ‫فرهنگ‌سازي صورت پذيرد‪.‬‬ ‫مس��اله ناامن��ي ني��ز از ديگ��ر چالش‌ه��اي‬ ‫رئيس‌جمهوري پيش روست؛ طي ‪ 16‬ماه اعتراضات‬ ‫مردمي‌در مصر ه��رج و مرج‌هايي در كش��ور اتفاق‬ ‫افتاد كه باعث عدم‌ثبات ش��د‪ .‬اين ناامني‌ها مي‌توانند‬ ‫مشكالت بس��ياري ايجاد كنند‪ ،‬اما اگر از اين مسائل‬ ‫بگذريم مسائل فراتري نيز وجود دارند‪ .‬دوران انتقال‬ ‫قدرت در مصر در مواجهه با نظامياني كه زمام امور را‬ ‫به‌دست دارند كار بسيار مشكلي خواهد بود‪ .‬انقالب‬ ‫مصر از يك مرحله سخت سياسي عبور كرده و اكنون‬ ‫وارد مرحله‌اي شده كه بس��يار سخت‌تر است‪ .‬اكنون‬ ‫خطرات بس��ياري ش��خصيت‌هاي اخوان را تهديد‬ ‫مي‌كند‪ .‬س��هم‌خواهي ديگر گروه‌ه��ا از جمله آقاي‬ ‫ش��فيق نيز در اين برهه بايد مورد توجه باشد‪ .‬شفيق‬ ‫كه رژيم س��ابق را نمايندگي مي‌كند در حال حاضر از‬ ‫طرف نظاميان در صحنه حضور دارد و حضور سياسي‬ ‫نظاميان از طريق شفيق صورت مي‌پذيرد‪ .‬درحقيقت‬ ‫اگر نظاميان قدرت را نيز واگذار بكنند اما خواسته‌هاي‬ ‫آنها در آقاي ش��فيق تجلي پيدا خواهد ك��رد و برابر‬ ‫المرسي اين خواس��ته‌ها را مطرح خواهد كرد‪ .‬آقاي‬ ‫سياست‌هاي نخستين رئيس‌جمهور اسالمگراي مصر چگونه خواهد بود؟‬ ‫اسداهلل اطهري‪ /‬كارشناس مسائل خاورميانه‬ ‫‪5‬‬ ‫با به‌ق��درت رس��يدن محمد المرس��ي به‌عنوان‬ ‫نخستين رئيس‌جمهور اس�لامگراي مصر اين تفكر‬ ‫در ميان برخ��ي به‌وجود آمده كه وي سياس��ت‌هايي‬ ‫همچون سياس��ت‌هاي اس�لامگرايان ترکيه را دنبال‬ ‫خواهد كرد‪ .‬اين گروه معتقدند كه وي يا سياست‌هاي‬ ‫اسالم خواهانه نجم‌الدين اربكان‪ ،‬نخست‌وزير سابق‬ ‫ترکيه‪ ،‬رهبر حزب اس�لامگراي س��عادت و يكي از‬ ‫پيشگامان تاسيس احزاب اس�لامي در اين كشور را‬ ‫در پيش خواهد گرفت يا سياس��ت‌هاي رجب‌طيب‬ ‫اردوغان‪ ،‬نخست‌وزير فعلي كه به‌عنوان يك سكوالر‬ ‫از وي ياد مي‌شود‪ .‬براي رسيدن به اين سوال در ابتدا‬ ‫بايد كمي‌پيرامون نوع تفكر و سياس��ت‌هاي اين دو‬ ‫اس�لامگراي ترک صحبت ك��رد‪ .‬نجم‌الدين اربكان‬ ‫يك اسالمگراي حداكثري بود و كل اسالمگرايي در‬ ‫ترکيه به‌نام وي ثبت شده است؛ در واقع رجب طيب‬ ‫اردوغ��ان و عبداهلل گل نيز به نوع��ي فرزندان معنوي‬ ‫آقاي اربكان به‌حساب مي‌آيند‪ ،‬اما اين فرزندان معنوي‬ ‫سياس��ت ش��ان با اربكان تفاوت‌هاي اساس��ي دارد‪.‬‬ ‫اربكان خواستار ايجاد يك بلوك مانند ‪ G8‬اما از نوع‬ ‫اسالمي آن بود‪ ،‬خواس��تار عضويت در اتحاديه اروپا‬ ‫نبود‪ ،‬اما در مقابل خواستار نوعي تعامل با غرب بود و‬ ‫الگوي رفتار سياسي اخوان‌المسلمين اقناع‌سازي است‬ ‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫جعفر قنادباشي‪ /‬كارشناس مسائل آفريقا‬ ‫‪6‬‬ ‫پيش از اعالم پي��روزي نهايي محمد المرس��ي‬ ‫اخباري منتشر شد مبني‌بر مذاكره ميان اخوان‌المسلمين‬ ‫و نظاميان‪ .‬حدس زدن اينكه اي��ن مذاكرات پيرامون‬ ‫چه مواردي بوده كار آس��اني نيس��ت‪ ،‬ام��ا با‌‌توجه به‬ ‫ماهيت اخوان و نظاميان مي‌توان گفت اين مذاكرات‬ ‫بيش��تر حول و حوش مس��ائل امنيتي و مش��كالت‬ ‫نظامي��ان ب��وده اس��ت‪ .‬در واق��ع احتم��اال نظاميان‬ ‫اخوان را قان��ع كرده‌اند كه در صورت ب��روز هرج و‬ ‫مرج در مص��ر آنها مجب��ور به مداخله خواهند ش��د‬ ‫و با آقاي المرس��ي ني��ز توافق كرده‌اند تا مس��ائل در‬ ‫مس��ير خودش حركت بكند‪ .‬البته طبيعي اس��ت كه‬ ‫اين مذاكرات به مس��ائل راهب��ردي همچون انحالل‬ ‫مجلس و متم��م قان��ون اساس��ي نپرداخته اس��ت‪.‬‬ ‫همچنين به احتم��ال زياد نظامي��ان در اين مذاكرات‬ ‫خط‌قرمزهايشان را به المرسي گوشزد كرده‌ و اخطار‬ ‫داده‌اند كه از آنها عبور نكند‪.‬‬ ‫در طرف مقاب��ل ديديم كه محمد المرس��ي نيز‬ ‫طي سخنراني‌هاي صريح انتخاباتي‌اش اعالم كرد كه‬ ‫انحالل پارلمان و متمم قانون اساسي را قبول ندارد و‬ ‫س��وگندش را در برابر مردم ياد‌خواهد كرد‪ .‬واقعيت‬ ‫اين اس��ت كه آقاي المرس��ي از ابتدا با دشواري‌هاي‬ ‫بسياري روبه‌رو بوده اس��ت‪ .‬يكي از اين دشواري‌ها‬ ‫اين بود كه س��عي كردند يك رقيب ق��وي در كنار او‬ ‫به وجود آورن��د‪ .‬موضوع ديگر متمم قانون اساس��ي‬ ‫‪46‬‬ ‫و انحالل پارلمان است كه مش��كالت زيادي را براي‬ ‫او به وجود آورده اس��ت‪ ،‬چون پارلمان به منزله يك‬ ‫بال او براي پيش��برد برنامه‌هايش بود و امروز او اين‬ ‫بال را از دست داده است‪ .‬همان طور كه مي‌دانيد‪ ،‬اين‬ ‫انتخابات خيلي خاص ب��ود و در واقع به منزله انتقال‬ ‫قدرت بود‪ ،‬ن��ه يك انتخابات عادي‪ .‬ب��ه همين دليل‪،‬‬ ‫امروز آقاي محمدالمرس��ي مس��ئوليت‌هايي فراتر از‬ ‫يك رئيس‌جمهور اجراي��ي دارد؛ يعن��ي مردم مصر‬ ‫انتظار دارند كه از اين به بع��د حركت‌هاي انقالب را‬ ‫او رهبري ي��ا مديريت كند‪ .‬اين موضوع مش��كالت‬ ‫بيشتري را براي المرسي ايجاد مي‌كند‪ .‬المرسي حتي‬ ‫اگر ي��ك رئيس‌جمهور ع��ادي بود كه مي‌خواس��ت‬ ‫يك سري وظايف تعيين ش��ده را مبتني بر برنامه‌هاي‬ ‫انتخاباتي اجرا كند‪ ،‬باز هم با مشكل روبه رو بود‪ ،‬چه‬ ‫برس��د به اينكه يك رئيس‌جمهور انقالبي است‪ .‬البته‬ ‫مشكل فقط اين نيست‪ .‬مشكالت ديگري هم وجود‬ ‫دارد‪ .‬از جمله اينكه از اين به بعد المرسي مي‌خواهد با‬ ‫نظاميان چه كار كند؟ نظاميان اگر نخواهند حاكميت‬ ‫را واگذار كنند‪ ،‬چه مي‌ش��ود؟ با اين رقيب قوي كه از‬ ‫نظام سابق در مقابل او قرار داده‌اند و نبود پارلمان چه‬ ‫مي‌خواهد بكند؟ ما دو نوع شرايط براي رئيس‌جمهور‬ ‫مي‌توانيم تصور كنيم؛ ش��رايط عادي و انقالبي‪ .‬آقاي‬ ‫المرسي در هر دو وضعيت مش��كل دارد‪ .‬در شرايط‬ ‫عادي رئيس‌جمهور بايد وزراي��ش را انتخاب كند و‬ ‫آنها در برابر پارلمان سوگند ياد كنند‪ ،‬از پارلمان راي‬ ‫اعتماد بگيرند و در نهايت برنامه‌هايشان را ارائه دهند‬ ‫و پارلمان به برنامه‌هايشان راي بدهد‪ .‬اخوان‌المسلمين‬ ‫نسبت به ديگر گروه‌ها سه امتياز دارد كه همين امتيازها‬ ‫باعث شده اين گروه بتواند در اوضاع كنوني مصر از‬ ‫اقبال خوبي برخوردار باشد‪.‬‬ ‫نخس��ت اينكه اين گروه از تش��كيالت خوبي‬ ‫برخوردار است و اين تش��كيالت تا خارج از كشور‬ ‫نيز ادامه دارد‪ .‬دومين ش��اخصه مثبت اخ��وان ميزان‬
‫به‌دليل ديكتات��وري نظامي حاكم بر اين كش��ور طي‬ ‫سال‌هاي متمادي نتوانست نقشش را آن طور كه بايد‬ ‫ايفا كند‪ .‬مصر قدرت رهبري جهان عرب را دارد‪ ،‬اما‬ ‫ترکيه تالش مي‌كند كه با‌همراهي قطر و عربس��تان و‬ ‫كمك‌هاي مالي كه از اين كش��ورها دريافت مي‌كند‬ ‫رقيبي براي مصر باش��د‪ .‬به‌خاطر همين مسائل خيلي‬ ‫نمي‌توان ترکيه را با مصر مقايس��ه كرد‪ .‬از ديگر س��و‬ ‫هنوز نقش كارگزاران مصري خيلي مشخص نيست‪.‬‬ ‫زيرا قانون‌اساس��ي مصر هنوز تعيين نش��ده و معلوم‬ ‫نيست نظام سياسي در اين كشور رياستي خواهد بود‬ ‫يا پارلماني‪ .‬همچنين وظايف محمد المرسي به‌عنوان‬ ‫رئيس‌جمهوري نيز هنوز مشخص نيست‪ .‬نقش ارتش‬ ‫و ميزان نفوذ نظاميان ني��ز جاي بحث دارد چراكه آنها‬ ‫پارلماني را ك��ه در آن اخوان المس��لمين اكثريت را‬ ‫كسب كرده بود‪ ،‬منحل كردند و هنوز مشخص نيست‬ ‫كه اختيارات المرس��ي تا چه حد خواهد بود‪ .‬در حال‬ ‫حاضر اخوان المس��لمين نياز به‌زم��ان دارد تا بتواند‬ ‫موقعيت خودش را دوباره به‌دس��ت بي��اورد‪ .‬اكنون‬ ‫در برابر مصري كه يك مرحله حس��اس را پشت سر‬ ‫مي‌گذارد چندي��ن تجربه قرار دارد؛ نخس��ت تجربه‬ ‫رئيس‌جمهور به سنگيني مسئوليت‌هاي آقاي المرسي‬ ‫نباشد‪ ،‬چرا كه او امروز بايد يك كشور ‪ 82‬ميليوني را‬ ‫كه در نيمه راه انقالب قرار دارد به س��مت شعارها و‬ ‫اهداف اوليه انقالب رهبري كند‪ .‬در حال حاضر چشم‬ ‫اميد همه‪ ،‬از جمله خود المرس��ي‪ ،‬به تشكيالت قوي‬ ‫اخوان‌المسلمين و توانايي‌هاي كارشناسي آنهاست‪.‬‬ ‫از ديگر سو اين مساله كه نظام سابق مصر اعتراف‬ ‫مي‌كند اكثريت آرا به اسالمگرايان تعلق گرفته خودش‬ ‫يك موفقيت است‪.‬‬ ‫بايد شكس��ت طرف مقابل را به منزله پيروزي‬ ‫طرف ديگر قلمداد كنيم‪ .‬كما اينك��ه مي‌دانيم اهداف‬ ‫آنها واقعا اين بود كه از پيروزي اسالمگراها جلوگيري‬ ‫كنند‪ ،‬ول��ي نتوانس��تند‪ .‬همه ش��گردهاي الزم را هم‬ ‫به كار بردند تا‌اينكه اس�لامگراها را شكس��ت دهند‬ ‫و حتي اخوان‌المس��لمين را ناگزير كنن��د كه به‌دليل‬ ‫انح�لال پارلمان عصبان��ي ش��ود و از دور انتخابات‬ ‫رياس��ت‌جمهوري خارج ش��ود‪ ،‬ولي آنها ب��ازي را‬ ‫نباختند‪ .‬با‌وجود اينكه ش��وراي‌نظامي كانديداي اول‬ ‫آنها را حذف ك��رد و پارلمان��ي را ك��ه اخواني‌ها در‬ ‫آن اكثري��ت بودند منحل كرد‪ ،‬جريان آقاي المرس��ي‬ ‫توانست پيروز شود‪.‬‬ ‫بين‌الملل‬ ‫همه شگردهاي الزم را‬ ‫هم به كار بردند تا‌اينكه‬ ‫اسالمگراها را شكست دهند‬ ‫و حتي اخوان‌المسلمين را‬ ‫ناگزير كنند كه به‌دليل انحالل‬ ‫پارلمان عصباني شود و از دور‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫خارج شود‪ ،‬ولي آنها بازي را‬ ‫نباختند‬ ‫اين اتفاق مثل يك بازي فوتبال بود كه در آن داور‬ ‫س��عي مي‌كرد افراد تيم را يكي پس از ديگري اخراج‬ ‫كند يا با داوري‌هاي غلطش تي��م را عصباني كند تا از‬ ‫بازي دست بكشند‪ ،‬ولي اين تيم به بازي خود ادامه داد‬ ‫و در نهايت پيروز شد‪ .‬طرف مقابل به هيچ وجه تمايل‬ ‫نداشت پيروزي اس�لامگراها رسما در مجلس اعالم‬ ‫شود‪ ،‬اما شكست سختي خوردند‪ .‬اسالمگراها‌خواهان‬ ‫حل مشكالتشان از طريق اسالم هستند‪ .‬البته پيروزي‬ ‫المرسي يك پيروزي نهايي نيست‪ ،‬بلكه ورود از يك‬ ‫مرحله به مرحله ديگر اس��ت‪ .‬در‌واقع نس��بت به آن‬ ‫چيزهايي كه مي‌خواهند به دست بياورند يك گذرگاه‬ ‫است و بايد براي دس��تيابي به اهداف بزرگ‌تر از اين‬ ‫مسير عبور كنند‪ .‬در اين مسير ممكن است كه برخي‬ ‫گروه‌هاي سياس��ي يا نظاميان با تالش مردم را خسته‬ ‫كنند‪ .‬به همي��ن دليل در امور اجرايي و پاس��خگويي‬ ‫به مطالب��ات اقتصادي مردم ش��رايطي ايجاد مي‌كنند‬ ‫تا مردم عليه اس�لامگراها س��ازماندهي ش��وند‪ .‬كما‬ ‫اينكه در تونس اس�لامگراها دچار يك اشتباه شدند‬ ‫و آن اشتباه اين بود كه نخست‌وزيري و امور اجرايي‬ ‫را در دس��ت گرفتند و رياس��ت مجلس موسسان و‬ ‫رياس��ت‌جمهوري را ب��ه گروه‌هاي ديگر س��پردند‪.‬‬ ‫طبيعي اس��ت كه با ش��رايط امروز جهان و باال رفتن‬ ‫قيمت ان��رژي و م��واد غذايي دس��تگاه‌هاي اجرايي‬ ‫نمي‌توانند به‌سرعت همه مطالبات مردم را محقق كنند‪.‬‬ ‫به‌اين‌ترتيب نارضايتي از دستگاه اجرايي افزايش پيدا‬ ‫مي‌كند‪ .‬امروز در مصر حداقل يك برنامه پنج ساله الزم‬ ‫است تا مشكل مسكن در اين كش��ور برطرف شود‪.‬‬ ‫در مورد مواد غذايي هم اين مش��كالت وجود دارد‪.‬‬ ‫بنابراين پاسخگويي به مطالبات اقتصادي مردم مصر با‬ ‫دشواري‌هاي فراواني روبه‌روست‪ .‬البته در تشكيالت‬ ‫اخوان كارشناسان فراواني وجود دارند‪ .‬ضمن اينكه‬ ‫اين حزب س��رمايه‌گذاري‌هاي فراوان��ي در خارج و‬ ‫داخل مصر انجام داده و اين موض��وع مي‌تواند اهرم‬ ‫خوبي براي پاسخگويي بهتر به مطالبات مردم باشد‪.‬‬ ‫در مجموع‪ ،‬اميد دشمنان اين است كه با ناكارآمد نشان‬ ‫دادن دول��ت در امور اقتصادي چهره اس�لامگراها را‬ ‫مخدوش كنند اما محمد المرسي با تجربياتي كه دارد‬ ‫و با تكيه بر تشكيالت اخوان‌المسلمين احتماال بر اين‬ ‫مشكالت فائق خواهد آمد‪g .‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫المرسي بايد زمينه‌هاي پايان رژيم سابق را فراهم كند‬ ‫تا انقالبي كه مردم مصر كردند به‌طور كامل تحقق يابد‪.‬‬ ‫وي بايد زمينه را براي ايجاد يك نظام سياسي جديد در‬ ‫ي كه از محدوده رئيس‌جمهوري‬ ‫مصر فراهم كند؛ اقدام ‌‬ ‫خيلي فراتر اس��ت اما در هر حال المرسي در برهه‌اي‬ ‫به اين پست رسيد كه بايد اين وظايف را نيز به دوش‬ ‫بكشد‪.‬‬ ‫همچني��ن رئيس‌جمهور‪ ،‬رئي��س قوه‌مجريه نيز‬ ‫هست و رئيس قوه‌مجريه براي پيشبرد اهدافش به چند‬ ‫چيز نياز دارد؛ نخست همكاراني كه مورد تاييد مجلس‬ ‫باش��ند و ديگر برنامه‌هايي كه مورد تصويب پارلمان‬ ‫باشد‪ .‬اما المرسي اكنون پارلماني در برابرش نمي‌بيند‬ ‫كه اين خواسته‌ها را پاسخ گويد‪.‬در حال حاضر‪ ،‬مساله‬ ‫آقاي المرسي اين است كه چه نهادي بايد وزرايش را‬ ‫تاييد كند تا او بتواند مشروعيت الزم براي امور اجرايي‬ ‫را به دست آورد‪ .‬اين مساله در مورد برنامه‌هاي او هم‬ ‫وجود دارد‪.‬‬ ‫هر اقدامي‌از جانب او طبيعتا طبق قانون اساسي‬ ‫جديد با مشكل مواجه مي‌شود‪ .‬براي رئيس‌جمهوري‬ ‫كه در وضعيت فوق‌العاده در راس ام��ور قرار گرفته‬ ‫شرايط به مراتب سخت‌تر اس��ت‪ .‬اگر قانون اساسي‬ ‫جديد كه وظايف و حدود اختي��ارات او را معين كند‬ ‫وجود نداشته باشد‪ ،‬طبيعتا او با مشكل مواجه خواهد‬ ‫شد‪ .‬در شرايط حاضر هنوز قانون اساسي براي مصر‬ ‫نوشته نش��ده است‪ .‬المرس��ي بايد يك نظام جديد را‬ ‫برپا كند و قدرت و حاكميت را از نظامياني بگيرد كه‬ ‫مايل به واگذاري قدرت نيس��تند‪ .‬طبيعتا اين موضوع‬ ‫مش��كالت زيادي براي يك رئيس‌جمهور به وجود‬ ‫مي‌آورد‪ .‬از جمله اين مش��كالت اين است كه نحوه‬ ‫انتقال قدرت چگونه باشد و در برقراري نظم داخلي و‬ ‫جلوگيري از جنگ او چگونه بايد تصميم گيري كند‪.‬‬ ‫مي‌توان گفت سنگين‌ترين نوع مسئوليت‪ ،‬در بين تمام‬ ‫كشورهاي جهان‪ ،‬امروز بر دوش رئيس‌جمهور مصر‬ ‫است‪ .‬شايد نظير آقاي المرسي در هيچ كجاي جهان‬ ‫وجود نداشته باشد‪.‬‬ ‫براي مثال‪ ،‬در تونس رئيس‌جمهور‪ ،‬نخست‌وزير‬ ‫و مجلس‌موسسان از بين گروه‌هاي مختلف انتخاب‬ ‫ش��د و از نظام س��ابق كس��ي در صحنه سياسي باقي‬ ‫نماند‪ .‬در هيچ كجاي جهان شايد مسئوليت‌هاي يك‬ ‫حماس در غ��زه‪ ،‬تجربه حزب عدالت و توس��عه در‬ ‫ترکيه و همچنين تجربه اسالمگرايان تونس‪ .‬مصري‌ها‬ ‫با كنار هم قرار‌دادن اين تجربيات تالش خواهند كرد‬ ‫به‌نوعي تجربه خودش��ان را به‌كار گيرند؛ در واقع در‬ ‫مصر اكنون بيش از ‪ 60‬س��ال است كه نظاميان قدرت‬ ‫دارند و سياستمداران دريافته‌اند كه چگونه بايد با آنها‬ ‫كنار بيايند‪.‬‬ ‫نظاميان مصري در عرصه‌ه��اي امنيتي‪ ،‬نظامي‪،‬‬ ‫اقتصادي‪ ،‬سياس��ي و‪ ...‬جايگاه نس��بتا بااليي دارند و‬ ‫سياسيون دريافته‌اند كه بايد با آنها به چه نحوي تعامل‬ ‫داش��ته باش��ند و در آينده نيز اوضاع به‌نح��وه تعامل‬ ‫اخوان‌المسلمين با ارتش بس��تگي دارد‪ .‬از ديگر سو‬ ‫اكنون مصر دچار بحران اقتصادي اس��ت و عربستان‬ ‫بيشترين كمك مالي را به اين كشور مي‌كند‪.‬‬ ‫اي��ن درحالي اس��ت ك��ه س��عودي‌ها همواره‬ ‫خواهان ايجاد اختالل در روابط مصر و ايران بوده‌اند‪.‬‬ ‫عربس��تان به همراه امارات و قطر در تالش است كه‬ ‫مش��كالت مالي مص��ر را به‌نوعي مرتفع كن��د و اين‬ ‫كش��ور را به‌س��مت خودش جذب كند‪ .‬اگ��ر اكنون‬ ‫مي‌بينيم تونس پس از وقايعي كه پشت‌سر گذاشت‪،‬‬ ‫اكنون دورانی نس��بتا باثباتي را س��پري مي‌كند به اين‬ ‫دليل است كه آنها در مواجهه با مس��ائل از خودشان‬ ‫پختگي نش��ان دادند‪ .‬در تونس خيلي سريع تكليف‬ ‫قانون‌اساسي را مشخص كردند و مجلس تشكيل شد‪.‬‬ ‫در همان راستا رئيس‌جمهوري كه مشخص مي‌شود نيز‬ ‫براساس قانون‌اساسي عمل خواهد كرد‪ ،‬اكنون در مصر‬ ‫رئيس‌جمهور تعيين ش��ده اما قانون‌اساسي مشخص‬ ‫نيس��ت‪ .‬پيش از اين اخوان المس��لمين اين وظيفه را‬ ‫برعهده داشت‪ ،‬اما با انحالل پارلمان اين مسئوليت از‬ ‫آنها سلب شد‪.‬‬ ‫در نهاي��ت مي‌ت��وان گف��ت سياس��ت‌هاي‬ ‫محمدالمرسي به‌عنوان سياستمداري كه در كاليفرنيا‬ ‫درس خوانده‪ ،‬غرب‌شناس اس��ت‪ ،‬با آمريكا آشنايي‬ ‫دارد‪ ،‬نماينده پارلمان بوده و راه‌تعامل با نظاميان را بلد‬ ‫است‪ ،‬تكامل يافته سياست‌هاي اربكان و اردوغان به‬ ‫صورت مشترك خواهد بود و معجوني از سياست‌هاي‬ ‫اين دو رهبر اسالمگراي ترک را در پيش خواهد گرفت‪.‬‬ ‫در آينده احتماال المرس��ي راه تعامل با س��اختارهاي‬ ‫داخلي و س��اختارهاي نظام بين‌المل��ل را در اولويت‬ ‫سياست‌هايش قرار خواهد داد‪g .‬‬ ‫‪47‬‬
‫گريز از ورشكستگي‬ ‫هفتچالشعمدهرئيس‌جمهوري جديدچيست؟‬ ‫‪7‬‬ ‫با وجود نگراني‌ها از كارشكني نظاميان در مصر‪،‬‬ ‫باالخره محمد المرس��ي‪ ،‬رئيس‌جمهور مصر شد‪ ،‬اما‬ ‫نكته‌اي كه نبايد فراموش شود اين است كه المرسي در‬ ‫حالي زمام قدرت را در مصر دست گرفته كه سرزمين‬ ‫فراعنه ميراث‌دار مش��كالت بس��ياري اس��ت‪ .‬محمد‬ ‫المرس��ي‪ ،‬اولين رئيس‌جمهوري منتخب مصر پس از‬ ‫انقالب ‪ 25‬ژانويه اين كشور اس��ت‪ ،‬اما با راهيابي وي‬ ‫به كاخ رياس��ت‌جمهوري مصر‪ ،‬هفت چالش اساسي‬ ‫به انتظار وي نشس��ته‌اند كه مردم مصر منتظرند ببينند‬ ‫المرسي چگونه اين مشكالت را حل مي‌كند‪ .‬مصر كه‬ ‫سال‌هاي سال تحت حكومت حس��ني مبارك بود در‬ ‫بسياري از زمينه‌ها نتوانسته گام رو به جلويي داشته باشد‬ ‫و اتفاقات اخير در مصر نيز چالش‌ها و مشكالت ديگري‬ ‫را براي اين كش��ور بزرگ عربي رق��م زد‪ .‬اصلي‌ترين‬ ‫چالش‌هاي پيش روي المرسي اينها هستند‪:‬‬ ‫بين‌الملل‬ ‫امنيت‬ ‫امني��ت اولي��ن و مهمتري��ن چالش پي��ش‌روي‬ ‫رئيس‌جمهوري جديد مصر است‪ ،‬چرا‌كه از زمان انقالب‬ ‫مردمي‌مصر هنوز امنيت و ثبات آنگونه كه بايد به جامعه‬ ‫مصر بازنگشته و نمونه‌‌هايي از ناامني و اوباش‌گري هر از‬ ‫گاهي در مناطق مختلف مصر به چشم مي‌خورد‪.‬اين در‬ ‫حالي است كه نقش پليس در كنترل جامعه و ناآرامي‌ها به‬ ‫ميزانچشمگيريكاهشيافتهوهرجاتجمعيازمخالفان‬ ‫دست به راهپيمايي مي‌زنند‪ ،‬لباس شخصي‌هاي ناشناس‬ ‫به اين تجمع‌ها حمله مي‌كنند و باع��ث به وجود آمدن‬ ‫درگيري‌هاي شديد مي‌شوند كه تاكنون اين جريان سوم‬ ‫شناخته يا مجازات نشده است‪ .‬المرسي پيش از رسيدن به‬ ‫پست رياست‌جمهوري بارها شعار زندگي شرافتمندانه‪،‬‬ ‫آزادي و عدالت اجتماعي س��ر داده و وعده داده بود كه‬ ‫مش��كالت مصر را برطرف خواهد كرد ك��ه در مقدمه‬ ‫همه اين مشكالت‪ ،‬مسائل امنيتي كشور قرار دارد‪ .‬اما با‬ ‫وجود كاهش قدرت پليس بر جامعه مصر‪ ،‬پايين آمدن‬ ‫توان عملياتي نيروهاي امنيتي‪ ،‬كمبود خدمات بهداشتي‪،‬‬ ‫مشكالت عبور و مرور در شهرهاي بزرگ به‌ويژه پايتخت‬ ‫و مشكالت معيش��تي مردم‪ ،‬المرسي براي محقق كردن‬ ‫وعده‌هاي خود با مشكالت زيادي روبه‌رو است‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫محاكمه مبارك‬ ‫دومين چالش��ي كه محمد المرس��ي ب��ه عنوان‬ ‫يك نامزد اس�لامگرا و مخالف نظام پيش��ين كش��ور‬ ‫با آن روبه‌رو اس��ت‪ ،‬محاكمه مجدد حس��ني مبارك‪،‬‬ ‫‌رئيس‌جمهوري پيشين مصر و نزديكان وي از جمله دو‬ ‫فرزندش است كه بارها به آن وعده داده است‪ .‬هم‌اكنون‬ ‫ملت مصر منتظرند كه ببينند المرسي چگونه با مساله‬ ‫محاكمه مجدد مبارك كه هنوز طرف��داران زيادي در‬ ‫مصر دارد برخورد مي‌كند و حال آنكه المرسي قبل از‬ ‫انتخابات بارها از اعدام مبارك سخن گفته بود‪.‬‬ ‫ارتباط با اخوان‌المسلمين‬ ‫س��ومين مس��اله‌اي ك��ه المرس��ي پ��س از‬ ‫رياس��ت‌جمهوري بايد با آن دس��ت و پنج��ه نرم كند‪،‬‬ ‫چگونگي حفظ روابط خود با اخوان‌المس��لمين است؛‬ ‫ض ليبرال‌ها و مس��يحيان اين كشور‬ ‫به‌گونه‌اي كه اعترا ‌‬ ‫‪48‬‬ ‫را به دنبال نداشته باش��د‪.‬يكي از بزرگترين دغدغه‌هاي‬ ‫ليبرال ها و مس��يحيان مصر پيش از رس��يدن المرسي‬ ‫به قدرت اين ب��ود كه در صورت پيروزي المرس��ي در‬ ‫انتخابات‪ ،‬احتمال به وجود آمدن يك دولت ديني كه رهبر‬ ‫اخوان‌المسلمين آن را اداره كند وجود دارد‪ ،‬هرچند اين امر‬ ‫بارهاازسويالمرسيردشدهامانگراني‌هاهنوزآنگونهكه‬ ‫بايدبرطرفنشدهاست‪.‬المرسيپيشازرسيدنبهقدرت‬ ‫اعالمكردهبود‪،‬اخوا ‌نالمسلمينمرجعتصميم‌گيري‌‌هاي‬ ‫وي نخواهد بود و رهبر اخوان‌المسلمين نيز همانند يك‬ ‫شهروند عادي مصري اس��ت كه فقط مي‌تواند به بيان‬ ‫نظرات خود بپردازد و نه اينكه اعمال قدرت كند‪.‬‬ ‫گردشگري‬ ‫گردشگري يكي از بزرگترين منابع درآمدي مصر‬ ‫محسوب مي‌ش��ود و نبود ‪ 18‬ماهه امنيت در اين كشور‬ ‫خس��ارت‌هاي زيادي به بخش گردش��گري مصر وارد‬ ‫كرد و اين عالوه بر مشكالت گذشته بخش گردشگري‬ ‫مصر است‪ .‬محمد المرسي بايد عالوه بر مقابله با كاهش‬ ‫درآمدهاي گردشگري‪ ،‬فكري نيز به حال سياست‌هاي‬ ‫نادرست اتخاذ شده از سوي دولت پيشين اين كشور در‬ ‫بخش مذكور كند و تا حد زيادي اين بخش را ارتقا دهد تا‬ ‫مصر بتواند بر آن به عنوان يك منبع درآمد پايدار تكيه كند‪.‬‬ ‫اقتصاد‬ ‫شهروندان مصري طي س��ه دهه از سياست‌هاي‬ ‫نادرستاقتصادينظامپيشيناينكشوررنجبرده‌اندواين‬ ‫امر باعث باال رفتن سطح بيكاري در ميان جوانان‪ ،‬افزايش‬ ‫بي‌رويه قيمت‌ها و مشكالت اساسي اقتصادي در جامعه‬ ‫مصر شده كه رئيس‌جمهوري جديد بايد خود را براي‬ ‫ن مشكالت آمده كند‪ .‬چالش‬ ‫سر و سامان دادن به همه اي ‌‬ ‫عمده‌اي كه بر سر اقتصاد مصر وجود دارد اين است كه‬ ‫نبود امنيت در چند ماه گذشته سطح سرمايه‌گذاري‌هاي‬ ‫خارجي را به‌شدت كاهش داده و هم‌اكنون مصر در اجراي‬ ‫پروژه‌هاي زيربنايي خود همانند پروژه‌هاي آب‪ ،‬برق‪ ،‬راه‬ ‫محمد المرسي قبل از‬ ‫پيروزي در انتخابات نويد‬ ‫داده بود كه براي مردم مصر‬ ‫زندگي شرافتمندانه‌اي‬ ‫فراهم خواهد كرد‬ ‫و‌ترابري و غيره با مشكالت جدي روبه‌رو است و محمد‬ ‫المرسي بايد براي اين مشكالت فكري بكند چرا‌كه در‬ ‫دراز مدت اين مساله مصر را از پاي درمي‌آورد‪.‬‬ ‫صحراي سينا‬ ‫از آغاز انق�لاب مردمي‌مصر و انتش��ار اطالعاتي‬ ‫مبني‌بر عبور گروه‌هاي جهادي از مرزهاي سينا و ورود‬ ‫به سرزمين‌هاي اشغالي براي رويارويي با صهيونيست‌ها‬ ‫دغدغه حاكمان مصر در اين زمينه افزايش يافته و حتي‬ ‫باعث به‌وجود آمدن تنش‌هايي ميان رژيم‌صهيونيستي‬ ‫و مصر ش��د؛ به‌گونه‌اي كه مقامات اين رژي��م بارها از‬ ‫رئيس‌جمهوري جديد مصر خواسته‌اند تا امنيت اسرائيل‬ ‫را تامين و صحراي سينا را به‌طور شايسته كنترل کند‪.‬‬ ‫شبه جزيره سينا عالوه بر مشكل اسرائيل‪ ،‬از مشكل‬ ‫ب��زرگ ديگري ني��ز رنج مي‌ب��رد و آن هم درخواس��ت‬ ‫ساكنان مصري ش��به جزيره س��ينا براي مشخص شدن‬ ‫سرنوشت شان و انجام پروژه‌هاي عمراني در اين منطقه‬ ‫است‪ .‬ساكنان س��ينا همواره از اينكه دولت مصر آنها را‬ ‫ناديده مي‌گيرد ناخرس��ندند و ش��ايعاتي در خصوص‬ ‫احتمال فروش زمين‌هاي محل زندگي آنها به اسرائيلي‌ها‬ ‫منتشر مي‌شود كه همه اينها باعث به‌وجود آمدن انتظارات‬ ‫گسترده از المرسي براي سرو سامان دادن به وضعيت سينا‬ ‫شده است‪.‬‬ ‫پاكسازي نهادهاي دولتي‬ ‫هفتمين چالشي كه محمد االلمرسي با آن روبه‌رو‬ ‫است پاكسازي نهادهاي دولتي است كه به مدت‪ 30‬سال‬ ‫نظام فاسد پيشين اين كشور بر آنها سيطره داشته و اكنون‬ ‫ضرورت پاكس��ازي اين نهادها بيش از هر چيز ديگري‬ ‫احساس مي‌شود‪ .‬از جمله نهادهايي كه بايد المرسي در‬ ‫كاركنان آن تغييرات اساسي ايجاد كند نيروهاي مسلح‪،‬‬ ‫پليس‪ ،‬دستگاه قضايي و كاركنان ارشد وزارتخانه‌هاي‬ ‫مختلف اين كشور است كه قريب به ‪ 18‬ماه است مردم‬ ‫مصر اصالح س��اختار آنها را خواس��تار هستند‪.‬مشكل‬ ‫اساس��ي كه المرس��ي با آن روبه‌رو اس��ت يكي قدرت‬ ‫گسترده برخي از اين نهادهاست و ديگر اينكه المرسي‬ ‫چگونه اين افراد را جايگزين كند بدون اينكه از اعضاي‬ ‫اخوان‌المسلمين استفاده كند‪ ،‬چرا‌كه استفاده از اعضاي‬ ‫اخوان‌المسلمين در پست‌هاي كليدي يقينا اعتراض‌هاي‬ ‫گسترده‌ای را در مصر به‌دنبال خواهد داشت‪g.‬‬ ‫اتحاديه روزنامه‌هاي مستقل عراق‬
‫نگاهي ديگر‬ ‫بحران پرداخت مستمريها درآمريكا‬ ‫وقتي آرمان‌هاي ليبراليسم‪ ،‬قرباني منافع گروه‌هاي ليبرال مي‌شود‬ ‫فريد زكريا ‪ /‬مجله تايم‬ ‫بين‌الملل‬ ‫‪8‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫يك روز بعد از آنكه «اسكات واكر» در همه‌پرسي‬ ‫كه براي عزل وي برگزار شده بود در سمتش ابقا شد‪،‬‬ ‫روزنامه «نيويورك تايمز» نوشت كه شايد بزرگ‌ترين‬ ‫درس از انتخابات ايالت «ويسكانس��ين» اين بود كه‬ ‫تسلط چشمگير مساله پول روي حزب جمهوريخواه‪،‬‬ ‫همچنان دموكرات‌ها را در تكاپو نگه خواهد داشت؛‬ ‫دموكرات‌ها نيز به نتيجه كم‌وبيش مشابهي رسيده‌اند‪.‬‬ ‫«ديويد اكس��لرود» استراتژيست ارشد كمپين «باراك‬ ‫اوباما» رئيس‌جمهوري آمريكا در اين‌باره گفته است‪:‬‬ ‫«تعداد قابل توجهي ميلياردر خودشيفته وجود دارند‬ ‫كه تالش مي‌كنند از ثروت خود به عنوان اهرم نفوذ در‬ ‫سراسر كشور استفاده كنند‪ .‬آيا اين مساله نگران‌كننده‬ ‫است؟ صد البته كه جاي نگراني دارد‪».‬‬ ‫ولي اكنون اين پرس��ش ب��ه وج��ود مي‌آيد كه‬ ‫آراي چش��مگيري كه در «س��ن خوزه» و «سن‌ديگو»‬ ‫از صندوق‌ه��ا بي��رون آمد و ب��ه كاهش مس��تمري‬ ‫بازنشستگان در بخش عمومي پاسخ مثبت‌داد‪ ،‬چگونه‬ ‫قابل توجيه است‪ .‬آنچه نگراني بيشتر اكسلرود را در پي‬ ‫دارد‪ ،‬اين است كه حزب دموكرات در ارتباط با مساله‬ ‫محوري اين همه‌پرس��ي ـ كه ميزان دستمزد كاركنان‬ ‫بخش دولتي است ـ موضع نادرس��تي را اتخاد كرده؛‬ ‫در عوض آنكه به در پيش گرفتن مسير درست اهميت‬ ‫بدهد‪ ،‬سعي كرده به چارچوب‌هاي درون‌حزبي خود‬ ‫پايبند باشد‪.‬‬ ‫«وارن بافت» از بهاي مس��تمري بخش عمومي‬ ‫به‌عنوان «بمب س��اعتي» ي��اد ك��رده و از آن به عنوان‬ ‫بزرگ‌ترين تهديد براي سالمت مالي آمريكا نام برده‬ ‫اس��ت‪ .‬چنانچه قرار باش��د آمريكا با بحراني مالي به‬ ‫سبك يونان رو‌به‌رو شود‪ ،‬اين بحران در سطح فدرال‬ ‫نخواهد بود بلكه دولت‌ه��اي ايالتي و محلي را تحت‬ ‫تاثير قرار خواهد داد؛ اين ارقام گيج‌كننده اس��ت‪ .‬در‬ ‫ايالت كاليفرنيا‪ ،‬مجموع بدهي‌هاي مربوط به مستمري‬ ‫ـ مبلغي كه دولت به لحاظ قانوني ملزم به پرداخت آن‬ ‫به بازنشستگان است ـ ‪ 30‬برابر كسري بودجه ساالنه‬ ‫آن اس��ت‪ .‬بهاي مستمري‌هاي س��االنه در فاصله بين‬ ‫سال‌هاي ‪ 1999‬تا ‪ 2009‬ميالدي ‪2000‬درصد افزايش‬ ‫داش��ته اس��ت‪ .‬در ايالت «ايلينويز» اين ميزان در حال‬ ‫حاضر ‪15‬درصد بازده عمومي بوده و در حال افزايش‬ ‫است‪ .‬در ايالت «اوهايو» بدهي مربوط به مستمري‌ها‬ ‫در حال حاضر ‪ 35‬درص��د كل توليد ناخالص داخلي‬ ‫است‪ .‬حساب و كتاب مالي در قلب برنامه‌هاي مربوط‬ ‫به پرداخت حقوق بازنشس��تگي تا آن حد حيله‌گرانه‬ ‫اس��ت كه بايد غيرقانوني ارزيابي شود‪ .‬در اين بخش‬ ‫به س��از وكار اين برنامه اش��اره مي‌كنيم‪ .‬برنامه‌اي كه‬ ‫قرار اس��ت قابليت پرداخت قروض را داش��ته باشد‪،‬‬ ‫بايد به‌طور پيوسته و ماهانه از دولت و كارمندان كمك‬ ‫مالي دريافت كند‪ .‬چارچوب و ميزان اين كمك‌هاي‬ ‫مالي با ب��رآوردي كه از س��ود س��رمايه‌گذاري روي‬ ‫برنامه به دس��ت مي‌آيد‪ ،‬تعيين مي‌شود‪ .‬هر چه ميزان‬ ‫بازگشت سرمايه بيشتر باشد‪ ،‬تخميني كه دولت براي‬ ‫اين ميزا ‌ن كمك‌هاي مال��ي مي‌زند‪ ،‬كمتر خواهد بود‪.‬‬ ‫بنابراين تمام��ي‌ دولت‌ها فرضيات ش��گفت‌انگيزي‬ ‫درباره ميزان بازگشت سرمايه مطرح مي‌كنند‪« .‬ديويد‬ ‫كرين» مشاور مالي «آرنولد شوارتزنگر» فرماندار سابق‬ ‫ايالت كاليفرنيا در اين‌ب��اره مي‌گويد كه صندوق‌هاي‬ ‫بازنشستگي ايالتي اين طور ارزيابي كرده‌اند كه بازار‬ ‫سهام در قرن بيست‌و‌يكم‪ 40 ،‬درصد سريع‌تر از قرن‬ ‫بيس��تم رش��د خواهد كرد‪ .‬به عبارت ديگر‪ ،‬در حالي‬ ‫كه بازار طي ‪ 100‬س��ال گذشته با رش��د ‪ 175‬برابري‬ ‫رو‌به‌رو بوده‪ ،‬دولت ايالتي در ارزيابي‌هاي خود ميزان‬ ‫اين رش��د طي ‪ 100‬س��ال آينده را هزار و ‪ 750‬برابر‬ ‫تخمين زده است‪ .‬چرا اين اتفاق مي‌افتد؟ اين بدترين‬ ‫صورت دموكراسي است‪ .‬اتحاديه‌هاي بخش عمومي‬ ‫و نيروهاي قدرتمند ايالتي و محلي‪ ،‬خواستار افزايش‬ ‫منظم در ميزان دستمزد هستند‪ .‬فرمانداران و شهرداران‬ ‫به دليل ل��زوم پايبندي به چارچوب ت��وازن بودجه و‬ ‫س��اير محدوديت‌ها تنها مي‌توانند ميزان مشخصي را‬ ‫براي افزايش حقوق در نظر بگيرن��د‪ .‬در عوض‪ ،‬آنها‬ ‫سخاوتمندانه به مزاياي حقوق بازنشستگي مي‌افزايند‪،‬‬ ‫چرا كه اين هزينه‌ها س��ال‌ها بعد هنگامي‌كه مسئوالن‬ ‫در دوران بازنشستگي خود به‌سر مي‌برند‪ ،‬بودجه را‬ ‫تحت تاثير قرار مي‌دهد‪ .‬تاثير اصلي اين افزايش مزاياي‬ ‫بازنشستگي‪ ،‬ايجاد محدوديت مالي براي دولت‌هاي‬ ‫ايالت��ي و محل��ي در راس��تاي س��رمايه‌گذاري روي‬ ‫حوزه‌هاي ديگر است‪ .‬سال گذشته ميالدي‪ ،‬كاليفرنيا‬ ‫‪ 32‬ميليارد دالر براي حقوق و مزاياي كارگري هزينه‬ ‫كرد كه اين مقدار باالي ‪ 65‬درصد ‪ 10‬س��ال گذش��ته‬ ‫است‪ .‬در همان بازه زماني‪ ،‬هزينه اختصاص داده شده‬ ‫به آموزش عالي‪ ،‬زير پنج درصد بوده است‪.‬‬ ‫د و‌س��وم هزينه‌ه��اي احتياط��ي در س��ن‬ ‫خ��وزه تنه��ا ص��رف كارگ��ران امني��ت عموم��ي‬ ‫– نيروه��اي پليس و ماموران آتش‌نش��اني‪ -‬ش��ده‬ ‫اس��ت‪ .‬اي��ن ش��هر كتابخانه‌هاي��ش را بس��ته‪،‬‬ ‫س��رويس‌هاي پ��ارك را تعطي��ل ك��رده‪ ،‬بس��ياري‬ ‫از نيروه��اي خدمات��ي دولت��ي را اخ��راج ك��رده‬ ‫و حق��وق ع��ده‌اي ديگ��ر از كاركن��ان را كاه��ش‬ ‫داده اس��ت‪ .‬تا س��ال ‪ 2014‬ميالدي‪ ،‬در س��ن خوزه‬ ‫ـ دهمين ش��هر بزرگ آمريكا ـ ه��زار و ‪ 600‬كارگر‬ ‫عمومي س��رويس‌دهي مي‌كنن��د؛ يك‌س��وم تعداد‬ ‫كارگراني كه اين شهر ‪ 25‬سال پيش داشت‪.‬‬ ‫اين سيس��تم همانقدر كه در حال تحول اس��ت‪،‬‬ ‫به هم��ان ميزان نيز مي‌تواند پس��رفت زيادي داش��ته‬ ‫باشد‪ .‬حقوق كارگران كنوني كاهش يافته‪ ،‬تعدادشان‬ ‫كم ش��ده و از مزاياي مربوط به آنها نيز كاسته خواهد‬ ‫ش��د‪ .‬همه اين كارها به اين منظور صورت مي‌گيرد تا‬ ‫مزايايي براي آسودگي بازنشسته‌ها‪ ،‬كه به‌طور متوسط‬ ‫ثروتمندتر از افرادي هستند كه از آنها خواسته شده از‬ ‫خود‌گذشتگي به خرج دهند‪ ،‬حفظ شود‪ .‬ساكنان فعلي‬ ‫اين منطقه ش��اهد كم‌ش��دن تدريجي خدمت‌رساني‬ ‫هس��تند‪ ،‬باز هم به اين دليل كه افزايش سخاوتمندانه‬ ‫هزينه زندگ��ي بازنشس��تگان – كه به‌طور متوس��ط‬ ‫ثروتمندتر از اين افراد فداكار هس��تند‪ -‬سال به سال‬ ‫تضمين ش��ود‪ .‬اتحاديه‌هاي بخش دولتي حاميان قوي‬ ‫حزب دموكرات هستند‪ ،‬بنابراين‪ ،‬نفوذ آنها صداي افراد‬ ‫فقير‪ ،‬جوانان‪ ،‬دانش‌آموزان و متوسط شهروندان را خفه‬ ‫مي‌كند‪ .‬به اين دليل كه اعتبار واقعي براي ش��جاعت را‬ ‫بايد به آن تعداد انگشت‌شمار از دموكرات‌ها داد كه به اين‬ ‫مسائل توجه مي‌كنند‪ ،‬حتي اگر اين كار به قيمت از دست‬ ‫دادن حمايت يكي از حوزه‌هاي انتخاباتي كليدي باشد‪ .‬در‬ ‫اين ميان مي‌توان از شهرداراني چون «رام امانوئل» و «چاك‬ ‫ريد» و فرمانداراني چون «ان��درو كومو» و «پت كواين»‬ ‫نام برد‪ .‬متاسفانه‪ ،‬تعداد آنها بسيار اندك است و بيش از‬ ‫اندازه منزوي هستند‪ .‬دموكرات‌ها بايد به اين مساله توجه‬ ‫داشته باشند كه «آرمان‌هاي ليبراليسم‪ ،‬اكنون قرباني منافع‬ ‫گروه‌هاي ليبرال شده است‪g».‬‬ ‫‪49‬‬
‫مجله خبري‬ ‫‪ 1‬اتمام حجت اسد‬ ‫خاورميانه‬ ‫به قلم‪ :‬عبدالباري عطوان‬ ‫بين‌الملل‬ ‫روابط‌تركيه و سوريه شاهد تنش‌هايي در مراحل‬ ‫مختلف طي چهار دهه گذشته بوده است‪ ،‬اما هيچ گاه‬ ‫اين تنش‌ها به مرحله حمله به جنگنده‌هاي دو طرف‬ ‫نرسيده بود و اگر اخبار منتشر شده از سوي شبكه‌هاي‬ ‫نزديك به دمشق مانند المنار و الميادين درخصوص‬ ‫ساقط شدن جنگنده‌تركيه توس��ط نيروهاي سوريه‬ ‫درست باش��د‪ ،‬ممكن اس��ت به آغاز جنگ منطقه‌اي‬ ‫نزديك شده باشيم‪ .‬مس��ائل جاري در سوريه شاهد‬ ‫تحول گسترده‌اي بوده است‪ ،‬بعد از آنكه افكار عمومي‬ ‫متوجه ف��رود هواپيم��اي س��وري در اردن طي چند‬ ‫روز گذشته ش��د‪ ،‬اين بار خبري در خصوص شليك‬ ‫نيروهاي هوايي سوريه به جنگنده فانتوم‌تركيه كه در‬ ‫ماموريتي مبهم نزديك مرز مشترك در حال پرواز بود‪،‬‬ ‫منتشر شد‪.‬اطالعات منتشر شده بيانگر آن است كه دو‬ ‫طرف‌تركي و س��وري نمي‌خواهند در اين خصوص‬ ‫سخن بگويند‪ ،‬اما درخواس��ت رجب‌طيب اردوغان‪،‬‬ ‫نخست‌وزير‌تركيه مبني بر برگزاري «نشست بحران»‬ ‫با مسئوالن كشور و ارتش‌تركيه نشان مي‌دهد كه اين‬ ‫مس��اله بس��يار خطرناك بوده و ممكن است واكنش‬ ‫متقابل به دنبال داشته باش��د‪ .‬رهبران سوريه به وسيله‬ ‫ساقط كردن اين جنگنده‌تركيه اين پيام را به طرف‌هاي‬ ‫مختلف رساندند كه دمش��ق ضعيف نبوده و از وقوع‬ ‫جنگ نمي‌ترس��د‪ .‬پيام نخست دمش��ق به گروه‌هاي‬ ‫منطق��ه‌اي و بين‌المللي ب��ه ويژه‌تركيه اين اس��ت كه‬ ‫ديگر نبايد از مخالفان س��وريه حمايت تس��ليحاتي‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪ 2‬هشدار به اسرائيل‬ ‫روسيه‬ ‫والديمير پوتين ك��ه نگران تصميمات ش��تابزده‬ ‫رژيم‌صهيونيستي عليه ايران است هفته گذشته به تل‌آويو‬ ‫سفر كرد تا به مقامات رژيم‌صهيونيستي هشدار دهد در‬ ‫رابطه با ايران بدون فكر عمل نكنند‪« .‬رژيم‌صهيونيستي‬ ‫و روس��يه به مش��ورت‌هاي خود در خصوص حل بن‬ ‫بس��ت هس��ته‌اي با ايران به روش‌هاي صلح‌آميز ادامه‬ ‫مي‌دهند‪ ».‬اين اظهارات والديمير پوتين‪ ،‬رئيس‌جمهور‬ ‫روسيه پس از نخستين سفرش به تل‌آويو است‪ .‬وي كه‬ ‫صبح روز دوشنبه هفته گذشته همراه هياتي ‪ 300‬نفره‬ ‫راهي سرزمين‌هاي اشغالي شده بود‪ ،‬پس از مالقات با‬ ‫نخست‌وزير رژيم اس��رائيل در كنفرانس خبري اظهار‬ ‫داشت‪ ،‬روابط اسرائيل و روسيه بر مبناي دوستي عميق‬ ‫است‪ .‬سفر پوتين به سرزمين‌هاي اشغالي در شرايطي‬ ‫انجام شد كه مذاكرات هس��ته‌اي قدرت‌هاي جهاني با‬ ‫ايران در مسكو كه اخيرا برگزار شده بود‪ ،‬به نتيجه نرسيد‬ ‫و از سوي ديگر بار ديگر بحران در خاورميانه باال گرفته‬ ‫است‪ .‬مقامات اسرائيلي پيش از سفر پوتين به‌طور ضمني‬ ‫ابراز اميدواري كرده بودند كه بتوانند از اين فرصت براي‬ ‫‪50‬‬ ‫كنند و به آنها س�لاح‌هاي پيش��رفته نظام��ي بدهند‪.‬‬ ‫همچنين خاك‌تركي��ه نبايد به محلي ب��راي حضور‬ ‫مخالفان سوري تبديل شود‪.‬پيام دوم به نيروهاي ناتو‬ ‫و به‌ويژه آمريكاست‪ .‬دمشق تاكيد مي‌كند كه سوريه‬ ‫مانند ليبي نيست و هرگونه استفاده از خشونت عليه‬ ‫اين كش��ور به ويژه بمباران هوايي بي‌پاس��خ نخواهد‬ ‫ماند‪.‬پيام سوم به برخي از كش��ورهاي عربي و حوزه‬ ‫خليج فارس اس��ت كه با ارسال س�لاح و تجهيزات‬ ‫پيش��رفته از مخالفان س��وري حمايت مي‌كنند و پيام‬ ‫چهارم به خود س��وري‌ها و مخالفان اين كشور است‬ ‫كه نظام حاكم همچنان آماده رويارويي با توطئه‌هاي‬ ‫بيگانگان است‪ .‬اين اقدام دمشق كمي‌قبل از برگزاري‬ ‫نشست دوستان س��وريه در پاريس اواخر ماه جاري‬ ‫ميالدي صورت گرفت‪ .‬نظام حاكم سوريه معتقد است‬ ‫كه‌تركيه در مركز هرگونه مداخله نظامي بيگانگان براي‬ ‫ساقط كردن نظام حاكم س��وريه قرار دارد و به خوبي‬ ‫مي‌داند كه دولت آمري��كا با چنين مداخله‌اي مخالف‬ ‫اس��ت‪ ،‬چرا كه آمريكا اي��ن روزها در ح��ال و هواي‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري و تبليغات آن به سر مي‌برد‪.‬‬ ‫اخبار منتشر شده بيانگر آن است كه تعداد كشته‌شدگان‬ ‫نيروهاي نظامي س��وريه افزايش يافته و اخيرا ‪ 26‬تن‬ ‫از آنها در حلب كشته ش��دند‪ .‬در سايه شكست طرح‬ ‫كوفي عنان‪ ،‬فرستاده مشترك س��ازمان ملل و اتحاديه‬ ‫عرب به سوريه و همچنين ماموريت ناظران بين‌المللي‬ ‫به نظر مي‌رسد آغاز جنگ منطقه‌اي پيش از هر زمان‬ ‫ديگري نزديك شده است‪ .‬مساله‌اي كه مشخص است‬ ‫اين كه سوريه مانند ليبي نيست و اين كشور تجهيزات‬ ‫نظامي گسترده‌اي دارد و مي‌تواند با هرگونه حمله‌اي‬ ‫مقابله كند‪g .‬‬ ‫روزنامه القدس العربي‬ ‫جلب حمايت كرملي��ن از تالش‌ها علي��ه برنامه‌هاي‬ ‫هسته‌اي ايران اس��تفاده كنند‪ .‬روزنام ‌ه هاآرتص چاپ‬ ‫تل‌آويو گزارش داد‪ ،‬پوتين پ��س از مذاكرات طوالني‬ ‫با نتانياهو احساس كرده كه در بين دوستان خود است‬ ‫ق گذرا نيس��ت و در آينده نيز بادوام‬ ‫و اين دوستي عمي ‌‬ ‫خواهد بود! برخي ب��ر اين باورند كه روس��يه به‌عنوان‬ ‫شريك تجاري ايران و عضو شوراي امنيت سازمان ملل‬ ‫جايگاه ويژه‌اي در حل مساله هس��ته‌اي ايران دارد و به‬ ‫عبارت ديگر راه‌حل پرونده هسته‌اي جمهوري اسالمي‬ ‫از روسيه عبور مي‌كند‪ .‬رئيس‌جمهور روسيه در كنفرانس‬ ‫خبري تاكيد كرد در خصوص مس��اله هسته‌اي ايران با‬ ‫نتانياهو گفت‌وگو ك��رده و روند همكاري و مش��اوره‬ ‫ادامه خواهد داشت تا مس��ائل به روش‌هاي صلح‌آميز‬ ‫و به نفع همه طرف‌ه��ا حل ش��ود‪ .‬وي در ادامه مدعي‬ ‫شد در حال حاضر دو نكته بايد مورد توجه قرار گيرد؛‬ ‫افزايش تحريم‌ها و باال بردن سطح درخواست‌ها‪ .‬اين‬ ‫مالقات همزمان با نشست مسكو انجام شد و همچون‬ ‫گذشته مساله هسته‌اي ايران در دستور‌كار نشست اوباما‬ ‫و پوتين قرار داشت‪ .‬در اين بين بحران در سوريه به اوج‬ ‫خود رسيده و با‌توجه به منافعي كه روسيه در سوريه دنبال‬ ‫مي‌كند‪ ،‬اوباما با معادله پيچيده‌اي در راه تعامل با روسيه بر‬ ‫سر مساله ايران و سوريه قرار دارد‪.‬از ديگر سو والديمير‬ ‫پوتين‪ ،‬رئيس‌جمهوري روسيه در ديدار با شيمون پرز‪،‬‬ ‫همتاي اسرائيلي خود نسبت به خطرات هر‌گونه حمله‬ ‫احتمالي به تاسيسات هسته‌اي ايران هشدار داد‪ .‬پوتين‬ ‫كه براي ديدار از اسرائيل به سرزمين‌هاي اشغالي سفر‬ ‫كرده‪ ،‬در ديدار با ش��يمون پرز در اين باره گفت‪« :‬ببينيد‬ ‫چه بر سر آمريكا در افغانس��تان و عراق آمد‪ .‬من همين‬ ‫مساله را به اوباما هم گفتم‪ ».‬پوتين گفت‪« :‬نيازي به انجام‬ ‫اقدامات س��ريع ( در موضوع پرونده هس��ته‌اي ايران)‬ ‫نيست و نبايد قبل از انديشيدن دست به عمل زد‪ ».‬پوتين‬ ‫درباره نتيجه نگرفتن آمريكا از حمله به عراق گفت‪ « :‬بعد‬ ‫از همه اتفاقاتي كه در عراق افتاد يك حكومت طرفدار‬ ‫ايران در آنجا مستقر شد‪ .‬نبايد دست به اقدام عجوالنه زد‬ ‫و بايد از قبل درباره اقداماتي كه انجام مي‌شود فكر كرد‬ ‫تا پشيماني به بار نيايد‪ ».‬گفتني است؛ اسرائيل با وجودي‬ ‫كه به‌طور رسمي هيچ نقشي در مذاكرات ايران با اعضاي‬ ‫گروه ‪ 5+1‬ندارد‪ ،‬اما با البي‌هاي گس��ترده و فشارهاي‬ ‫سياسي به كشورهاي عضو ‪ 5+1‬خواهان توقف كامل‬ ‫غني‌سازي اورانيوم در ايران‪ ،‬ارسال تمامي‌ذخایر اورانيوم‬ ‫ي مراكزي‬ ‫غني شده به خارج از كش��ور و تعطيلي تمام ‌‬ ‫است كه در آن فعاليت‌هاي مرتبط با غني‌سازي (به ويژه‬ ‫سايت فردو) انجام مي‌ش��ود‪ .‬جمهوري اسالمي ايران‬ ‫با رد اتهام تالش براي دس��تيابي به سالح هسته‌اي‪ ،‬اين‬ ‫اتهام را ساخته و پرداخته اس��رائيل و كشورهاي غربي‬ ‫براي وارد آوردن فش��ار به خود مي‌داند‪ .‬س��فر پوتين‬ ‫به‌منطقه خاورميانه نخس��تين س��فر وي پس از ‪ 7‬سال‬ ‫به شمار مي رود‪g .‬‬
‫‪ 3‬سوريه در شرايط جنگي است‬ ‫هشدارهاي اسد به پارلمان؛‬ ‫رئيس‌جمهوري سوريه با تاكيد بر اينكه كشورش‬ ‫هم اكنون در ش��رايط يك جنگ تمام‌عيار ق��رار دارد‪ ،‬از‬ ‫اعضاي كابينه جديد اين كشور خواست تا تمام اهتمام‬ ‫خ��ود را براي مقابل��ه با حال��ت پيش‌آمده ق��رار دهند‪.‬‬ ‫بشار اسد‪ ،‬رئيس‌جمهوري سوريه در سخناني در اولين‬ ‫جلسه هيات دولت اين كش��ور كه به رياست خود وي‬ ‫برگزارشدازاعضايپارلمانخواستتاتمامي‌سياست‌ها‬ ‫و توجه خود را براي پيروزي در جنگي كه س��وريه با آن‬ ‫رو به روس��ت‪ ،‬بگذارند‪ .‬وي گفت‪« :‬س��وريه هم‌اكنون‬ ‫در حالت جنگ واقعي و همه‌جانبه قرار دارد و اين بدان‬ ‫معناست كه همگان بايد خود را براي اين جنگ آماده كنند‬ ‫و همه سياست‌ها و برنامه‌‌ريزي‌هايمان براي پيروزي در‬ ‫جنگ باشد‪ ».‬وي همچنين از اعضاي دولت اين كشور‬ ‫خواست تا به گسترش روابط خود با روسيه و كشورهاي‬ ‫آمريكاي جنوبي و آفريقا توجه بيش��تري كنند و روابط‬ ‫اقتصادي و سياسي س��وريه را با اين كش��ورها افزايش‬ ‫دهند‪ ».‬بشار اسد گفت‪« :‬مشكل سوريه تنها با غرب است‬ ‫‪ 4‬از قاهره تا غزه‬ ‫مطبوعات جهان‬ ‫خطوط دفاعي ‪ :‬روزنامه گلوبال تايمز در تاريخ دوشنبه‬ ‫‪ 5‬تير در تحليلي به قلم «داي ژو»‪ ،‬تحليلگر استراتژيست‬ ‫شوراي مديريت بنياد انرژي چين و مدير مركز تحقيقات‬ ‫ي هاينان چين آورده است‪« :‬دو‬ ‫امنيت و همكاري درياي ‌‬ ‫كشور (آمريكا و روس��يه) كه پيش‌تر رقباي يكديگر در‬ ‫بين‌الملل‬ ‫سوء استفاده نتانياهو ‪ :‬روزنامه الوطن چاپ عربستان‪،‬‬ ‫يكشنبه‪ 4‬تير در تحليلي تحت عنوان «فلسطيني‌ها منتظر‬ ‫چه چيزي هس��تند؟» به مس��اله حم�لات هوايي اخير‬ ‫رژيم‌صهيونيس��تي به نوار غزه و قرباني شدن شماري از‬ ‫فلسطينيان در پي اين حمالت اشاره كرده و مي‌نويسد‪:‬‬ ‫«اسرائيلبازهمبنابه‌عادتهميشگيخودحمالتهوايي‬ ‫به‌نوار غزه را آغاز كرده؛ حمالتي كه در پي آن شمار زيادي‬ ‫از شهروندان بي‌دفاع و شريف غزه از جمله زنان و كودكان‬ ‫به شهادت رس��يده‌اند‪ ».‬اين روزنامه مي‌نويسد‪« :‬چنين‬ ‫به نظر مي‌رسد كه زمان مناسب براي دولت نتانياهو فرا‬ ‫رسيده تا بار ديگر به بمباران نوار غزه از يك سو و آتش زدن‬ ‫اماكن مقدس و تالش براي يهودي‌سازي قدس از سوي‬ ‫ديگر بپردازد‪ ،‬چرا كه جهان عرب به دليل اوضاع كنوني‬ ‫كه در پي وقوع انقالب‌هاي خاورميان��ه رخ داد دچار از‬ ‫هم گسيختگي سياسي شده است‪ .‬به‌عنوان مثال در مصر‬ ‫بهدليلبرگزاريانتخاباترياست‌جمهورياوضاعبسيار‬ ‫پيچيدهاست‪،‬درسوريهنيزدرگيري‌هايخونيندرجريان‬ ‫است و در ساير كشور‌های عربي نيز همه تالش مسئوالن‬ ‫تنها به محكوم كردن جنايت‌هاي اسرائيل عليه فلسطين‬ ‫محدود شده است‪».‬‬ ‫در پايان اين تحليل آمده‪« :‬در نهايت امر بايد گفت كه تنها‬ ‫متوقف كردن دولت اسرائيل و ملت تندروي اسرائيلي از‬ ‫ادامهشهرك‌سازي‌هادراراضياشغاليوكشتارفلسطينيان‬ ‫و يهودي‌سازي قدس منجر به دستيابي به راهكار سياسي‬ ‫يا ديپلماتيك نمي‌شود‪ ،‬بلكه تا زمان ضعيف عمل كردن‬ ‫فلسطيني‌هاوكشورهايعربيمقاماتاسرائيليهمچنان‬ ‫به فعاليت‌هاي خود ادامه خواهند داد و اين مساله تنها در‬ ‫صورت توافق كامل ميان فتح و حماس به‌عنوان دو حزب‬ ‫بزرگ فلسطين و نيز اتخاذ موضع محكم و جدي از سوي‬ ‫كشورهاي عربي براي رويارويي با اين مساله امكان‌پذير‬ ‫است و اين همان معادله دشواري است كه فلسطيني‌ها‬ ‫منتظرآ ‌نهستند‪».‬‬ ‫سطح جهاني محسوب مي‌شدند‪ ،‬بار ديگر دوراني جديد‬ ‫ومكان‌هاييجديدوبهروش‌هايجديدبهميدانرقابتو‬ ‫چالش گام مي‌گذارند‪ .‬از آنجايي كه استراتژي ملي و نقطه‬ ‫تمركزمنافعروسيهوآمريكابايكديگرتفاوتداردبنابراين‬ ‫با اينكه به نظر مي‌رسد هر دو طرفبرمحورموضوع چين‬ ‫مي‌چرخندامانيتاصليوواقعيآنهاكامالمتفاوتاست‪.‬‬ ‫آمريكا ش��ديدا درگير چينش مهره‌هاي صفحه شطرنج‬ ‫خود است و براي درهم شكستن آينده چين و روسيه در‬ ‫حال شكل دادن پيشاپيش موقعيت‌هاست‪ .‬درحالي كه‬ ‫انتقال استراتژيك روسيه به شرق نيز در اصل به كارگيري‬ ‫تاكتيك ايجاد هياهو در ش��رق و حمله در غرب است‪».‬‬ ‫در ادامه اين تحليل آمده‪« :‬براي روس��يه‌اي كه ديگر توان‬ ‫رقابت و برابري در سطح جهان با آمريكا را ندارد و نقطه‬ ‫تمركزمنافعشبرقلمروشورويسابقو‪ CIS‬امروزمتمركز‬ ‫شده‪ ،‬اقيانوس آرام تنها يك منفعت استراتژيك حاشيه‌اي‬ ‫محسوبمي‌شود‪.‬‬ ‫روسيه اميدوار اس��ت از چين به عنوان يك نقطه اتكاي‬ ‫اهرم خود استفاده كرده و با به كارگيري و كمك گرفتن‬ ‫از توان چين در اين منطقه در مقابل آمريكا يك انس��داد‬ ‫اس��تراتژيك به‌وجود آورد‪ ».‬در پايان اين گزارش آمده‪:‬‬ ‫«چين مي‌تواند به مطالعه در م��ورد امكان متمركز كردن‬ ‫پروژه‌هايسرمايه‌گذاريسنگينومهمكهدرحالحاضر‬ ‫درسراسرجهانپراكندهشده‌اندوازامنيتسياسيونظامي‬ ‫الزم برخوردار نبوده و با ريس��ك بااليي روبه‌رو هستند‬ ‫در منطقه اوراسيا بپردازد و با ايران و روسيه يك اتحاديه‬ ‫ناشي از سرنوش��ت‪ )Community of Fate( ،‬در سطح‬ ‫جغرافيايي رواني و سياسي و اقتصادي به وجود آورد و‬ ‫يك اتحاد انرژي صنعتي و بازار به‌وجود آورده و مي‌تواند‬ ‫به تشكيل بانك سازمان همكاري‌هاي شانگهاي پرداخته‬ ‫و واحد پولي ‪ SCO‬را ايجاد كرده و به بحث و بررسي در‬ ‫موردايجادمكانيسمامنيتيگروهيوايجاديکچارچوب‬ ‫همكاري همه‌جانبه شبيه اتحاديه اورپا بپردازد‪ .‬به‌عنوان‬ ‫اولويت نخست چين و روسيه و ديگر اعضاي سازمان‬ ‫شانگهاي بايد قاطعانه با اقدام نظامي آمريكا عليه سوريه و‬ ‫يواخالقيدر‬ ‫ايرانمخالفتكنندونهتنهابهصورتكالم ‌‬ ‫شوراي امنيت مخالفت كنند‪ ،‬بلكه بايد كامال سروصداي‬ ‫اروپا و آمريكا را ناديده گرفته و از سوريه و ايران حمايت‬ ‫علني به عمل آورند‪g».‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫جنگ قدرت‪ :‬هفته‌نامه انگليسي تايم در تاريخ سه‌شنبه‪6‬‬ ‫تيردرتحليليمي‌نويسد‪«:‬اولينباراستكهيكاسالمگرا‬ ‫توانسته در انتخابات رياست‌جمهوري مصر پيروز شود‪.‬‬ ‫پس از يك هفته تاخير در اعالم نتايج و سخنراني حدودا‬ ‫يك ساعته رئيس كميسيون انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫محمد المرسی‪ ،‬يكي از اعضاي گروه اخوان‌المسلمين‬ ‫به‌عنوان پيروز انتخابات اعالم ش��د‪ .‬وي توانست احمد‬ ‫ش��فيق‪ ،‬رقيب خود را كه آخرين نخس��ت‌وزير دوران‬ ‫رياست‌جمهوري حس��ني مبارك بود‪ ،‬با اختالف كمي‌‬ ‫شكستدهد‪».‬‬ ‫اين هفته‌نامه در ادامه مي‌نويس��د‪« :‬هزاران تن از حاميان‬ ‫اخوان‌المس��لمين پس از اعالم نتايج در ميدان التحرير‬ ‫تجمع كردند و با ريختن اشك ش��وق و آتش بازي و در‬ ‫آغوش كشيدن يكديگر شادي اين پيروزي را با يكديگر‬ ‫سهيم شدند‪ .‬قيام‌مردمي‌‪ 25‬ژانويه كه به حكومت‪‌30‬ساله‬ ‫حسني مبارك خاتمه داد‌‪ ،‬با ماه‌‌ها تنش و سركوب در دوران‬ ‫كنترل شوراي نظامي مصر بر كشور همراه شد‪ .‬با اين حال‬ ‫امروزحاميانمحمدالمرسیمي‌‌گويند‪،‬آرایصندوق‌هاي‬ ‫رايحاكيازيكپيروزيبزرگبرايانقالبمصراست‪».‬‬ ‫در پايان اين تحليل آمده‪« :‬بعيد اس��ت اخوان‌المسلمين‬ ‫بتواند از شانس خود براي تحت فش��ار قرار دادن ارتش‬ ‫استفاده كند‪ .‬محمد المرسی انتخابات را با اختالفي كمتر‬ ‫از يك ميليون راي از مجموع‪ 50‬ميليون راي به‌دست آورد‬ ‫و همين امر سهم قابل‌توجهي از مصريان را كه حدود ‪48‬‬ ‫درصد از راي‌دهندگان را تشكيل مي‌‌دهد‪ ،‬از چشم‌انداز‬ ‫يك دولت اس�لامي دور كرده و به حاش��يه مي‌كشاند‪».‬‬ ‫يك ژنرال بازنشسته ارتش كه از تحليلگران سياسي مصر‬ ‫است‪ ،‬مي‌گويد‪« :‬يك سيستم اسالمي اجرا خواهد شد و‬ ‫يك دولت مذهبي با محوريت اخوان‌المسلمين قدرت را‬ ‫به‌دست مي‌گيرد‪ ».‬چنين اظهاراتي بازگو‌كننده هراس مردم‬ ‫است كه با تبليغات تلويزيون دولتي و كمپين احمد شفيق‬ ‫اوج گرفته است؛ تبليغاتي كه مي‌‌گويد «او (مرسي) قوانين‬ ‫اسالميراتحميلمي‌كند‪».‬‬ ‫و بيشتر جهان مي‌خواهد كه با ما رابطه داشته باشد و ما بايد‬ ‫روابط خود را با روسيه‪ ،‬كشورهاي آسياي جنوبي و آفريقا‬ ‫گسترش دهيم و توافقنامه‌هاي متعددي با اين كشورها‬ ‫به امضا برسانيم‪ ».‬وي با اشاره به روابط پيشين سوريه با‬ ‫كشورهاي غربي گفت‪« :‬ما خود در روابط اقتصادي‌مان با‬ ‫كشورهاي غربي مقصر بوديم چرا كه روابط اقتصادي را با‬ ‫كشورهايي برقرار كرديم كه همواره در اينكه سوريه را به‬ ‫استعماربكشانند‪،‬اعتقادداشتندوبرمنافعدو‌جانبهتوجهي‬ ‫نمي‌كردند و ب��ه همين خاطر بايد روابط م��ا با اين گونه‬ ‫كشورها قطع باشد‪».‬رئيس‌جمهوري سوريه از اعضاي‬ ‫كابينه جديد اين كشور خواست تا با شفافيت و وجدان‬ ‫كاري به فعاليت خود بپردازند و از هرآنچه مي‌توانند براي‬ ‫سوريه انجام دهند‪ ،‬دريغ نكنند‪ .‬اين سخنان همچنين در‬ ‫حالي بيان مي‌ش��ود كه درگيري‌ها ميان ارتش سوريه و‬ ‫مخالفان در حاشيه دمشق ادامه دارد‪.‬مخالفان مي‌گويند اين‬ ‫يكي از شديدترين درگيري‌ها در اين منطقه بوده است‪.‬‬ ‫همزمانهردوطرفمناقشهمي‌گويندكهده‌هانفردردمشق‬ ‫و سراسر كشور كشته شده‌اند‪.‬گروه نظارت بر حقوق بشر‬ ‫درسوريهكهدرانگليسمستقراست‪،‬ازبروزدرگيري‌هاي‬ ‫شديد در نزديكي پايگاهي به نام محافظ جمهوري‪ ،‬در ‪۸‬‬ ‫كيلومتري دمشق خبر داده است‪ .‬آنطور كه خبرنگاران در‬ ‫سوريه مي‌گويند‪ ،‬درگيري در نزديكي اين پايگاه كم‌سابقه‬ ‫است و اين مي‌تواند نشان از افزايش جسارت مخالفان‬ ‫باش��د‪ .‬پايگاه محافظ جمهوري‪ ،‬كه توس��ط ماهر اسد‪،‬‬ ‫برادر كوچكتر بشار اس��د مديريت مي‌شود‪ ،‬مسئوليت‬ ‫مراقبت از دمشق را بر‌عهده دارد‪ .‬تلويزيون ملي سوريه نيز‬ ‫درگيري‌هايروزسه‌شنبهگذشتهراتاييدكرداماگفتده‌ها‌‬ ‫تروريستكشتهشدهوتعداديديگردستگيرشده‌اند‪.‬اين‬ ‫رسانهگفتهدرميانافراديكهدستگيرشده‌اند‪،‬جنگجويان‬ ‫خارجي بوده‌اند‪ .‬تلويزيون س��وريه گف��ت عده زيادي‬ ‫شورشي مسلح وارد شهر حماء شدند و تالش كردند‬ ‫مسير اصلي را براي ورود بيشتر اسلحه و نيرو به اين‬ ‫شهر به دست بگيرند‪ .‬همزمان‪ ،‬هرو الدسوس‪ ،‬رئيس‬ ‫عمليات صلح س��ازمان ملل متحد گفت که نظارت‬ ‫اين گروه در سوريه‪ ،‬به دليل باال گرفتن خشونت‌ها‪،‬‬ ‫همچنان متوقف خواهد ماند‪ .‬روس��يه نيز اعالم كرد‬ ‫كه س��رگئي الوروف‪ ،‬وزير امور خارجه اين كشور‬ ‫در كنفرانس بين‌المللي درباره سوريه شركت خواهد‬ ‫كرد‪ .‬كوفي عنان‪ ،‬نماينده ويژه سازمان ملل متحد در‬ ‫امور سوريه‪ ،‬پيشنهاد داده است براي حل اختالفات‬ ‫در سوريه‪ ،‬كنفرانسي در اواخر ماه ژوئن در ژنو برگزار‬ ‫شود‪ .‬روسيه گفته است ايران نيز بايد در اين كنفرانس‬ ‫ش��ركت كند؛ اما آمريكا و متحدانش با اين موضوع‬ ‫مخالفت كرده‌اند‪g .‬‬ ‫‪51‬‬
‫پرونده ويژه‌‬ ‫طرحي براي فردا‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫عدالت‌خواه انقالبي‬ ‫نگاهي به زندگي و افكار استاد حسن رحيم‌پور ازغدي و ماجراي ترورش‬ ‫‪1‬‬ ‫سخن از فردي اس��ت كه اين روزها در خط اول نقد و بررس��ي انديشه و فلس��فه غرب و مواجهه با علوم انس��اني غربي و در پي‌آن تبيين مباني انديشه اسالمي‬ ‫قرار دارد‪.‬كسي كه كرسي خطابه اش در دفاع از انديشه هاي اسالم و انقالب يكي از پررونق ترين هاست‪.‬رحيم پور ازغدي كه زاده مشهد است‪،‬پدرش از مبارزان‬ ‫قديمي خراس��ان بوده‪ .‬در س��خنان آنان بيش��تر از هر چيزي عدالت خواهي موج مي زند‪.‬‬ ‫‪52‬‬
‫پرونده ويژه‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫اه��ل مناظ��ره اس��ت؛ ي��ك ب��ار رفت��ه ب��ود‬ ‫دندانپزش��كي‪ ،‬دكتر گفته بود بايد دندان��ت را پركنم‬ ‫و بي‌حس ش��ود‪ .‬گفته ب��ود نمي‌توانم‪ ،‬بع��د از ظهر‬ ‫مناظره دارم‪ .‬چاره‌اش كش��يدن دندان بود؛ بعد‌از‌ظهر‬ ‫كه رفته س��ر مناظ��ره ط��رف نيامده بود‪ .‬تند س��خن‬ ‫مي‌گوي��د‪ ،‬اما تندخو نيس��ت؛ عدالت‌خواه اس��ت و‬ ‫ش��يوه عدال��ت عل��ي(ع) را تبلي��غ مي‌كن��د‪ .‬براي‬ ‫اولين‌بار مردم جواني را ديدند كه در ش��ب‌هاي قدر‬ ‫و ضربت خ��وردن ام��ام عل��ي(ع)‪ ،‬از او و عدالتش‬ ‫مي‌گوي��د‪ .‬خيلي‌ها همان جا جلوي تلويزيون ش��ب‬ ‫قدرشان را با گريه بر عدالت علي(ع) گرفتند‪ .‬سخناني‬ ‫كه از جان آمده بود و به جان نشسته بود‪.‬‬ ‫تبحر و زبر دستي او در تفس��ير نهج البالغه از او‬ ‫يك متفكر عدالت خواه ساخته است‪.‬‬ ‫عدالت‌خواهي برايش كس��ب و كار نيست‪ .‬اين‬ ‫را وقتي از پدر كه مثل پس��ر نام آش��ناي واليت خود‬ ‫است مي‌پرسيم‪ .‬او نيز حلقه گمشده اين روزهاي ما را‬ ‫عدالت مي‌داند‪ .‬نام پدر بلند آوازه است در خراسان و‬ ‫از قديمي‌هاي مبارزه‪ ،‬از خيلي قديم‌‌تر؛ مي‌گويد وقتي‬ ‫توده‌اي‌هاي مشهد مثل تهران براي خودشان میتينگ و‬ ‫كلوپ داشتند ما عده‌اي بچه مسلمان بوديم و مي‌رفتيم‬ ‫مجادله و مناظره‪ .‬هميش��ه بحثمان ناتمام مي‌ماند‪ ،‬اما‬ ‫كارمان نه‪ .‬مغلوب مي‌كرديم آنها را! اثرات اين مباحثه‬ ‫را پدر نش��ان مي‌دهد‪ .‬زخم‌هايي كه او نيز در «عروج‬ ‫خمينيون» نوشته اس��ت‪ .‬وقتي ‪ 15‬ساله بود‪ ،‬مثل پدر‬ ‫بود كه مجاهدين خلق(منافقين) را در مش��هد عاصي‬ ‫كرده بود از بس فعال بود؛ حسن آقا‪ ،‬چهره‌اي بود در‬ ‫‪ 15‬سالگي مثل پدرش حاج حيدر رحيم‌پور ازغدي‪.‬‬ ‫متول��د ‪ 1342‬اس��ت؛ مش��هد‪ .‬در خان��واده‌اي‬ ‫متولد ش��د كه از مب��ارزان قديمي‌ خراس��اني بودند‪.‬‬ ‫پدر از كس��اني ك��ه در واقعه نهضت مش��هد در ملي‬ ‫ش��دن صنعت نفت از اعضاي مركزي هيات موتلفين‬ ‫مش��هد بود‪،‬در كانون نشر حقايق اس��تاد محمد‌تقي‬ ‫شريعتي در حلقه اول ش��اگردان بود‪ ،‬حوزه رفته بود‪،‬‬ ‫اما لباس روحاني به تن نداش��ت‪ ،‬س��نتي كه حس��ن‬ ‫رحيم پور ه��م ادام��ه داد‪ .‬گرچه درس خ��ارج را به‬ ‫اتمام رس��انده بود‪ ،‬اما بدون لباس به تبليغ پرداخت‪.‬‬ ‫در سالي متولد ش��د كه امام به تبعيد رفت و وقتي ‪15‬‬ ‫س��اله بود رهبر انقالب از تبعيد آمده ب��ود و او كتابي‬ ‫براي او به نام عروج خمينيون نوشت‪ .‬دوران انقالب‬ ‫با دوس��تان خود گروه��ي را تش��كيل داده بودند كه‬ ‫مدارس را براي مبارزه تعطي��ل مي‌كردند‪ .‬رقابت آنها‬ ‫با ه��واداران منافقين ب��ه مبارزه‌اي س��خت ميان بچه‬ ‫مسلمان‌ها و سمپات‌هاي منافقين منجر شد؛ تا جايي‬ ‫كه حسن رحيم‌پور ازغدي نزد آنها چهره‌اي خطرناك‬ ‫محس��وب مي‌ش��د؛ تا آنجايي كه اين مبارزه تاكنون‬ ‫ه��م ادام��ه دارد و منافقين خلق در رس��انه‌هاي خود‬ ‫وي را م��ورد حمله قرار مي‌دهند‪ .‬جنگ كه ش��د او و‬ ‫دوس��تانش به جبهه رفتند‪ .‬حاج حيدر مي‌گويد‪« :‬هر‬ ‫وقت مي‌رفت‪ ،‬زخمي‌می‌آم��د‪ .‬يكبار تير خورده بود‬ ‫زير گلوي��ش و از آن طرف آمده بود بي��رون‪ .‬يك بار‬ ‫هم شيميايي شد كه تمام پوست بدنش كنده شده بود‪.‬‬ ‫يكبار هم تيرخورده بود به ش��كم اش‪ .‬مي‌رفت جبهه‬ ‫و مي آمد هميش��ه زخمي بود‪ ....‬يكبار هم سركارتن‬ ‫خواب ها رفت استانداري و بناي اعتراض گذاشت‪.‬‬ ‫هنوز اما بقاياي كمونيست‌ها و مجاهدين و انجمني‌ها‬ ‫بودند و در جلسه‌اي به امام جس��ارت کردند؛ زماني‬ ‫بود كه حماس��ه حس��ين فهميده رخ داده ب��ود‪ ،‬مادر‬ ‫حسن آقا به هواخواهي از امام بلند مي‌شود و مي‌گويد‬ ‫كه شما اينگونه مي‌گوييد و حس��ين فهميده اينگونه‬ ‫عمل مي‌كند‪ .‬بعد ك��ه به خانه مي‌آيد س��كته مي‌كند‬ ‫از فش��ار روحي‪ .‬حس��ن جبهه را می‌آورد كنار تخت‬ ‫مادر‪ ،‬مي‌نشيند براي پرستاري‪ .‬حاج حيدر مي‌گويد‪:‬‬ ‫«همين باعث شد الطاف الهي بر او بتابد‪ .‬جبهه اما مي‬ ‫رفت؛ يكي از دوس��تانش او را ب��راي عمليات صدا‬ ‫مي‌كند‪ .‬شيمیايي مي‌شود و تير به شكمش مي‌خورد‪.‬‬ ‫يكبار ك��ه از جبهه ب��ه بيمارس��تان آورده بودنش‪ ،‬به‬ ‫خانواده خبر نمي‌دهد تا مداوا ش��ود‪».‬گاهي اما براي‬ ‫رفقاي شهيدش مي‌نوش��ت؛ يكبار كه براي شهداي‬ ‫طلبه مطلبي نوش��ته بود‪ ،‬حضرت آي��ت‌اهلل خامنه‌اي‬ ‫رئيس‌جمهور وقت ك��ه پدر را خوب مي‌ش��ناخت‬ ‫بر مطلب او حاش��يه‌اي نوش��تند؛ موضوعي كه بارها‬ ‫تكرار ش��ده اس��ت‪ .‬حاج حيدر رحيم پور ازغدي از‬ ‫عدالت خواهان سرشناس مش��هد است‪ .‬او كه اكنون‬ ‫‪ 80‬س��ال دارد خود مي گويد كه سالها كشاورز ممتاز‬ ‫بوده‪ ،‬خانه س��اخته‪،‬كارخانه موزاييك سازي داشته و‬ ‫حتي تجارت هم كرده است‪ .‬ضمن اينكه درس هم مي‬ ‫خوانده است‪ .‬رس��ائل را نزد آقاي صالحي خوانده و‬ ‫كفايي و مكاسب را نزد حاج شيخ كاظم‪.‬‬ ‫به ح��وزه رفت‪ 3 ،‬س��ال مش��هد ب��ود و بعد به‬ ‫قم؛ش��اگرد آي��ت‌اهلل فاض��ل لنكراني بود‪ .‬درس��ش‬ ‫خوب ب��ود تا خ��ارج خوان��د‪ .‬بعدها به س��خنراني‬ ‫پرداخت؛س��خنراني آكادميك با چاش��ني نقد‪ ،‬لحني‬ ‫آش��نا براي مردم؛ يك جور ميخك��وب حرف‌هايش‬ ‫مي‌شوي‪،‬آش��نا بود؛ گويي ش��ريعتي و مطهري آمده‬ ‫بودند روي كرسي وضع و خطابه‪ .‬هميشه همين شيوه‬ ‫را داش��ت‪ .‬وقتي عروج خمينيون را نوشته بود‪،‬رئيس‬ ‫دانشگاه ادبيات مش��هد گفته بود که مفاهيم مطهري‬ ‫از زبان علي ش��ريعتي بيرون آمده است‪ .‬حسن رحيم‬ ‫پور در حوزه خ��ارج خواند و حتي به مق��ام اجتهاد‬ ‫هم رسيد‪ .‬همين س��خنراني‌ها و مقاالت در مجامع و‬ ‫نشست‌هاي حلقه‌هاي نقد دانش��جويي است كه در‬ ‫قالب ‪ 12‬جلد كت��اب بيرون آمده اس��ت‪ .‬اين را بايد‬ ‫گذاش��ت كنار س��ردبيري فصلنامه مهم كت��اب نقد‪.‬‬ ‫فصلنامه كتاب نقد عرصه‌اي براي تضارب آرا و ارائه‬ ‫نقد و ارزيابي نظرات و عقايد گوناگون در حوزه‌هاي‬ ‫مختلف فكري و فرهنگي با توجه و تاكيد بر استفاده‬ ‫كارآمد از ادبيات نقد و بهره‌گيري از نظرات و تامالت‬ ‫محققان ح��وزه و دانش��گاه‪ ،‬جهت پاس��خگويي به‬ ‫س��واالت و ش��بهات موجود در فضاي جامعه ايران‪.‬‬ ‫اين نشريه از جهت محتوا توسط برخي از گروه‌هاي‬ ‫علمي‌پژوهشگاه پشتيباني شده و پر‌تيراژترين مجله‬ ‫نظري كش��ور اس��ت‪ .‬كتاب نقد؛ در زمان��ي از مهم‬ ‫ترين پايگاه‌هاي نقد انديش��ه‌هاي سكوالريستي بود‬ ‫و ريشه در آرمان‌هاي انقالب اس�لامي دارد‪ .‬عده‌اي‬ ‫مش��ي و روش او را ش��فاهي‌گويي مي‌دانن��د؛ اينكه‬ ‫نمي‌نويس��د‪ .‬يك بار كس��ي از دانش��جويانش گفت‬ ‫كه چرا كتاب نمي‌نويس��ي‪ .‬گفت «ببي��ن فالني! من‬ ‫بخواهم مي‌توانم مثل خيلي‌ها بنش��ينم كتاب بنويسم‬ ‫و… ول��ي ني��از روز انق�لاب چيز ديگري اس��ت»‪.‬‬ ‫‪53‬‬
‫پرونده ويژه‬ ‫هر جايي كه نياز بود وارد مي‌شد چه با كتاب نقد‪ ،‬چه با‬ ‫جلسات دانشگاه‌هاي دوردست و حتي خارج‪ .‬برايش‬ ‫مهم نبود كه به او مي‌گفتند منب��ري‪ ،‬معتقد بود‪« :‬مهم‬ ‫تبيین انقالب است‪ ».‬س��ال ‪ 81‬با جمعي از دوستانش‬ ‫ي اين نامه امضايي داشت‬ ‫به رهبري نامه نوشتند‪ .‬اسام ‌‬ ‫به نام جمعي از دانش آموختگان و پژوهشگران حوزه‬ ‫علميه‪ .‬اس��امي‌آن اما براي خيلي‌ها آش��نا بود؛ حجج‬ ‫اسالم عليرضا اعرافي‪ ،‬حسن رحيم‌پور ازغدي‪ ،‬صادق‬ ‫الريجاني‪ ،‬رسول جعفريان‪ ،‬محمد سروش محالتي‪،‬‬ ‫محسن قمي‪ ،‬جواد محدثي‪ ،‬حميد پارسانيا‪ ،‬سيدعباس‬ ‫صالحي‪ ،‬عبدالرضا ايزدپناه و محمدتقي نگاشته‪.‬‬ ‫انگيزه اين نامه اما چه بود؟ رهبري بارها بر لزوم‬ ‫تبديل «توليد نظريه و فكر» ب��ه يك ارزش عمومي و‬ ‫ضرورت تجليل از نظريه‌س��ازان و نوآوران‪ ،‬حوزه و‬ ‫دانش��گاه‪ ،‬تش��ويق و نهادينه كردن جنبش «پاسخ به‬ ‫سواالت‪ ،‬مناظرات علمي‌و نظريه‌پردازي روشنمندان»‬ ‫تاكيد داش��تند‪ .‬جرقه اين نامه اما در سال ‪ 81‬و پس از‬ ‫ديدار ايش��ان با انجمن اهل قلم زده شد كه در پاسخ‬ ‫مثبت به عده‌اي از نخبگان حوز علميه چش��م‌اندازه‬ ‫ي را ب��راي فضاي علمي‌جامعه‌ترس��يم‬ ‫علم��ي‌مهم ‌‬ ‫كرد‪ .‬دراي��ن نامه با اش��اره به رهكردهاي ايش��ان در‬ ‫مورد ضرورت ايجاد نهضت علمي‌ و آزاد‌انديش��ي‪،‬‬ ‫پيشنهاد ش��ده بود براي«طرح منطقي ايده‌ها»‪« ،‬رواج‬ ‫بازار نظريه‌پردازي و نوآوري روشمند»‪ ،‬مناظره‌هاي‬ ‫«علمي‪ ،‬قانونمند‪ ،‬نتيجه‌بخش و فارغ از غوغاساالري»‪،‬‬ ‫«نهادس��ازي براي اجابت پرس��ش‌هاي جديد» و در‬ ‫نتيجه توليد نرم‌افزار علمي‌ و ديني‪ ،‬كرس��ي‌هاي آزاد‬ ‫علمي‌با حضور هيات‌هاي منصفه علمي‌و تخصصي‬ ‫در دانشگاه و حوزه ايجاد ش��ود‪ .‬رهبري در پاسخ به‬ ‫اين نامه آنها را فرزندان و برادران عزيز خطاب كردند‬ ‫و نوش��تند‪« :‬بايد ايده‌ها در چارچوب منطق و اخالق‬ ‫و در جهت رش��د اس�لامي با يكديگر رقابت كنند و‬ ‫مصاف دهند تا جهان اسالم‪ ،‬اعاده هويت و عزت كند‬ ‫و ملت ايران به رتبه‌اي جهاني كه استحقاق آن را دارد‪،‬‬ ‫بار ديگر دست يابد‪ .‬من بر پيشنهاد شما مي‌افزايم كه‬ ‫اين ايده چه در قالب «مناظره‌ه��اي توانمند و توأم با‬ ‫امكان داوري» و با حضور «هيات‌هاي داوري علمي»‬ ‫و چه در قالب تمهيد «فرصت براي نظريه س��ازان» و‬ ‫سپس «نقد و بررسي» ايده آنان توسط نخبگان فن و در‬ ‫محضر وجدان علمي‌حوزه و دانشگاه‪ ،‬تنها محدود به‬ ‫برخي قلمروهاي فكر ديني يا علوم انساني و اجتماعي‬ ‫نيز نماند‪ ،‬بلكه در تمامي‌علوم و رش��ته‌هاي نظري و‬ ‫عملي (حتي عل��وم پايه و علوم كارب��ردي و‪ )...‬و در‬ ‫جهت حمايت از كاش��فان و مخترعان و نظريه‌سازان‬ ‫در اين عل��وم و در فنون و صنايع ني��ز چنين فضايي‬ ‫پديد آيد و البته براي آنك��ه ضريب «علمي‌بودن» اين‬ ‫نظريات و مناظرات‪ ،‬پايين نيايد و پخته گويي ش��ود‬ ‫و سطح گفت‌وگوها نازل و عوامانه و تبليغاتي نشود‪،‬‬ ‫بايد تمهيداتي انديشيد و قواعدي نوشت‪ .‬اينجانب با‬ ‫چنين طرح‌هايي همواره موافق بوده‌ام و از آن حمايت‬ ‫خواهم كرد و از شوراي محترم مديريت حوزه علمیه‬ ‫قم مي‌خواهم تا با اطالع و مساعدت «مراجع بزرگوار‬ ‫و محترم» و با همكاري و مشاركت «اساتيد و محققين‬ ‫برجس��ته حوزه»‪ ،‬براي بالندگي بيشتر فقه و اصول و‬ ‫فلسفه و كالم و تفسير و س��اير موضوعات تحقيق و‬ ‫تاليف ديني و نيز فعال كردن «نهضت پاسخ به سواالت‬ ‫نظري و عملي جامعه»‪ ،‬تدارك چنين فرصتي را ببينند‪.‬‬ ‫از ش��وراي محترم انقالب فرهنگي و به‌ويژه رياست‬ ‫محترم آن ني��ز مي‌خواهم كه اين اي��ده را در اولويت‬ ‫دستور‌كار شورا براي رشد تمامي‌علوم دانشگاهي و‬ ‫نقد متون‌ ترجمه‌اي و آغاز دوران «خالقيت و توليد»‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪54‬‬ ‫استاد اما‪،‬پاي ثابت خطابه هاي‬ ‫روشنگرانه است؛جايي كه نزد‬ ‫بسياري از دشمنان انقالب‬ ‫به عنوان كسي كه از انقالب‬ ‫اسالمي دفاع مي كند‪،‬مطرح‬ ‫است وشايد همين محلي باشد‬ ‫از ناحيه آنها براي ضربه زدن به‬ ‫مهم‌ترين تبيين كننده انقالب‬ ‫اسالمي‪.‬شايد به همين دليل‬ ‫بود كه خبري در چند روز اخير‬ ‫در برخي از رسانه ها براي ترور‬ ‫ايشان منتشر شد‬ ‫در عرصه علوم و فنون و صنايع و به‌ويژه رش��ته‌هاي‬ ‫علوم انساني و نيز معارف اسالمي قرار دهند تا زمينه‬ ‫براي كار بزرگ به تدريج فراهم شود و دانشگاه‌هاي‬ ‫ما بار ديگر در صف مقدم تمدن سازي اسالمي و رشد‬ ‫علوم و توليد فناوري و فرهنگ‪ ،‬قرار گيرند‪ .‬بي‌شك‬ ‫هر دو نهاد از طرح‌هاي پيشنهادي فضالي دانشگاهي و‬ ‫حوزوي و از جمله طرح شما‪ ،‬استفاده خواهند كرد تا با‬ ‫رعايت همه جواب مساله جنبش «پاسخ به سواالت»‪،‬‬ ‫«مناظرات علمي» و «نظريه پردازي روش��مند» را در‬ ‫تمامي‌قلمروهاي علمي‌حوزه و دانش��گاه نهادينه و‬ ‫تشويق كنند‪ » .‬رحيم‌پور بعد از پاسخ اما بر فعاليت‌هاي‬ ‫خود افزود؛ به مناظره رفت و س��خنان خود را در نقد‬ ‫علمي‌جريانات مخال��ف مباني انقالب اس�لامي به‬ ‫كار برد‪ .‬در يكي از مناظره‌ه��ا اما اتفاق جالبي رخ داد‪.‬‬ ‫مجتهد شبستري در حالي به نقد مباني اسالم پرداخت‬ ‫كه حسن رحيم‌پور ازغدي اعالم كرد كه در هر مكان و‬ ‫هر زمان حاض��ر به مناظره با آقاي محمد شبس��تري‬ ‫هستند‪ .‬اما شبستري از مناظره امتناع كرد و گفت‪« :‬من‬ ‫صحبت‪‎‬هايم را كرده‪‎‬ام و مي‪‎‬توانيد صحبت‪‎‬هاي من را‬ ‫نقد كنيد‪ ،‬اما مناظ��ره نمي‪‎‬كنم‪ ».‬اين موضوع بارها رخ‬ ‫داده اس��ت که در حالي كه او در قرار حاضر مي‌شد‪،‬‬ ‫طرف مقابل غايب بود و نمي‌آمد‪ .‬اما انتقادات حسن‬ ‫رحيم‌پور‌ازغدي از شرايط فرهنگي تا به آنجا بود كه‬ ‫وي از عضويت در ش��وراي عالي انق�لاب فرهنگي‬ ‫استعفا داد‪ .‬رس��انه‌ها در اين باره برخي گمانه‌زني‌ها‬ ‫را مطرح كردند كه رحيم‌پور‌ازغدي درباره استعفاي‬ ‫خود گفته است‪« :‬گرچه شورايعالي انقالب فرهنگي‬ ‫در دولت جديد‪ ،‬نسبت به دهه گذشته بسيار موفق‌تر‬ ‫و موثرتر بوده‌است‪ ،‬ولي به اعتقاد وي بدون انسجام و‬ ‫كارآمدي اوال د ‌ر تركيب و بافت شورا و ثانيا در فرآيند‬ ‫تصميم‌گيري و راي‌گيري‌ه��ا و ثالثا در ضمانت اجرا‬ ‫و اختيارات واقعي ش��ورا‪ ،‬امكان ب��رآوردن مطالبات‬ ‫رهب��ري و نيز نخبگان دانش��گاه و ح��وزه و پيگيري‬ ‫ضرورت‌هاي كنوني انقالب و كش��ور ب��ه قدر الزم‬ ‫وجود ندارد و نمي‌توان پاسخگوي رهبري و امت بود‪،‬‬ ‫چه رسد به پاس��خگويي در محضر خداوند كه جايي‬ ‫براي بهانه و توجيه نخواهد گذارد‪ ».‬البته مثل خيلي از‬ ‫استعفاها‪،‬دبير ش��ورايعالي انقالب فرهنگي گفت كه‬ ‫وي به دليل مشغله كاري استعفا گفته است‪.‬‬ ‫اس��تاد اما‪،‬پاي ثاب��ت خطابه هاي روش��نگرانه‬ ‫است؛جايي كه نزد بسياري از دشمنان انقالب به عنوان‬ ‫كسي كه از انقالب اسالمي دفاع مي كند‪،‬مطرح است‬ ‫وشايد همين محلي باشد از ناحيه آنها براي ضربه زدن‬ ‫به مهم‌ترين تبيين كننده انقالب اسالمي‪.‬شايد به همين‬ ‫دليل بود كه خبري در چند روز اخير در برخي از رسانه‬ ‫ها براي ترور ايشان منتشر شد‪ .‬گويا نيروهاي امنيتي‬ ‫تيم تروري را دس��تگير كرده اند كه قرار بوده استاد را‬ ‫ترور كنند‪ .‬موضوعي كه با واكنش او روبه‌رو شد‪.‬‬ ‫او در گفت و گ��و با خبرگ��زاري فارس ضمن‬ ‫تائید خبر تالش ی��ک‌ گروهک تروریس��تی برای به‬ ‫شهادت‌رساندن وی گفت‪ «:‬بنده قصد انتشار این خبر‬ ‫را نداشتم‪ ،‬چراکه این به نفع بنده اس��ت؛ البته به نظر‬ ‫می‌رسد که درباره ترور من س��وءتفاهم شده چرا که‬ ‫من جزو نخبگان نیس��تم‪ ،‬اما در عین حال خوشحالم‬ ‫سرویس‌های اطالعاتی غرب و خط تولید تروریسم از‬ ‫سوی بنده حقیر احساس خطر کرده است‪.‬در یک سال‬ ‫و نیم اخیر این بار سوم اس��ت که خبر ترورم را به من‬ ‫داده‌اند که البته باید گفت آن‌ها بیکار هستند که سراغ‬ ‫امثال من آمده‌اند؛ انتشار چنین اخباری دست کم این‬ ‫فایده را دارد که تردید بنده درباره مفید بودن یا نبودن‬ ‫کار طلبگی‪ ،‬تدریس و تحقیق‌ام را برطرف می‌کند‪».‬‬ ‫وی با بیان این که دش��من ام��روز در مصاف با‬ ‫قلم و فرهن��گ کم آورده و مانند دهه ‪ 60‬به س�لاح و‬ ‫بمب روی آورده است‪ ،‬افزود‪ «:‬این یک پیروزی برای‬ ‫انقالب و جبهه فرهنگی انقالب اس�لامی محسوب‬ ‫می‌شود‪».‬رحیم‌پورازغدی با بیان اینکه کمترین بشارت‬ ‫این خبر این اس��ت که دش��من در عرصه فرهنگی به‬ ‫شدت آسیب‌پذیر است‪ ،‬گفت‪« :‬چند شب پیش هم به‬ ‫بنده اطالع دادند یک تیم برای بار سوم قصد ترور دارد؛‬ ‫آن‌ها در کردستان عراق اتاق فرمان تشکیل داده‌اند‪.‬این‬ ‫اتاق فرمان ترور با مشارکت سرویس‌های اطالعاتی‬ ‫آمریکا‪ ،‬انگلیس و اسرائیل فعالیت می‌کند و پیمانکاران‬ ‫آنها برای ترور احتماالً برخی گروه‌ها همچون منافقین‬ ‫هستند هرچند مشخص نیست که عوامل اجرایی آنها‬ ‫دقیق ًا چه کسانی هستند‪.‬‬ ‫رحیم‌پورازغدی با اب��راز اطمینان از این که «این‬ ‫اتفاق خجسته (ش��هادت) خواهد افتاد» گفت‪ «:‬بنده‬ ‫از تابس��تان‪ 57‬و پیش از انقالب تا سال‌های جنگ و‬ ‫پیش از هر عملیات حدود ‪ 10‬وصیت‌نامه نوش��ته‌ام‬ ‫لذا اگر خ��ون م��ا در راه انقالب ریخته ش��ود باعث‬ ‫افتخار است‪».‬معتقدم که این اتفاق دیر یا زود برای من‬ ‫خواهد افتاد تصریح کرد‪ :‬بنده هیچ مرگ دیگری غیر‬ ‫از شهادت را دوست ندارم‪.‬او با اتاق فكر ترور خود نيز‬ ‫البته شوخي كرده و گفته كه در ادامه به تروریست‌هایی‬ ‫که قصد ترور وی را داش��تند توصیه کرد که چند ماه‬ ‫و حداقل چند سال ترور وی را به تأخیر بی‌اندازند تا‬ ‫پروژه‌ه��ای علمی خود را تکمیل کن��د‪ .‬در عین حال‬ ‫گفت ما برای شهادت آماده‌ایم‪.‬‬ ‫حدود ‪ 20‬روز پیش نیز چنی��ن خبری را به بنده‬ ‫دادند از این رو مسلم است که صهیونیست‌ها‪ ،‬آمریکا‬ ‫و انگلیس��ی‌ها در کردس��تان عراق اتاق فرمان ترور‬ ‫تش��کیل داده‌اند‪ .‬طرحي براي فردا؛ عنوان موسس��ه‬ ‫نش��ر آثار اس��تاد حس��ن رحيم‌پور‌ازغدي است‪ .‬در‬ ‫ابتداي وب‌سايت اين دفتر آمده است‪ :‬در اين ميهماني‬ ‫فرهنگ��ي‪ ،‬حتي در صورت تف��اوت منظر و اختالف‬ ‫ديدگاه براي چند دقيقه در كنار يكديگر به پرسش‌هاي‬ ‫مشترك مي‌انديشيم و احرام تفكر مي‌بنديم‪ ،‬پس آنگاه‬ ‫از يكديگر خواهيم پرسيد‪« :‬آنچه تو گفتي من شنيدم‪،‬‬ ‫آيا تو نيز آنچه من گفتم شنيدي؟»‬ ‫رحيم‌پور‌ازغدي به‌‌دنبال طرحي براي فرداست؛‬ ‫فرداي انقالب اسالمي‪g ...‬‬
‫غربي ها مي گويند‪:‬‬ ‫«مسلمانان را از شمال‬ ‫آفريقا تا شرق آسيا‪ ،‬از‬ ‫آسياي ميانه تا بالكان‪،‬‬ ‫بكشيد و شكنجه و‬ ‫ت كنيد و در همان‬ ‫غار ‌‬ ‫حال‪ ،‬آنان را‌تروريست‬ ‫بناميد تا نه‌تنها تسليم‬ ‫شوند‪ ،‬بلكه شرمنده‬ ‫هم باشند و فكر‬ ‫مقاومت را به‌سر راه‬ ‫ندهند؛ حتي حكم‬ ‫جهاد را از قاموس خود‬ ‫حذف كنند‪ .‬جهادي‬ ‫كه براي مهار خشونت‬ ‫و استبداد و امپرياليسم‬ ‫آمده است‪ ،‬بايد فلج‬ ‫شود‪» .‬‬ ‫سخنراني منتشر نشده اي از حسن رحيم پور ازغدي درباره بنيادهاي‬ ‫نظري تروريسم‬ ‫‪ -1‬امروز‪ ،‬بي��ش از هر وق��ت ديگر‪،‬به تعريفي‬ ‫دقي��ق از‌تروريس��م نيازمندي��م؛ چون درس��ت در‬ ‫لحظه‌اي كه ما و شما اينجا درباره‌تروريسم گفت‌وگو‬ ‫مي‌كنيم‪ ،‬هزاران هزار جوان مس��لمان در زندان‌هايي‬ ‫كه مس��تقيما مربوط به ارتش‌هاي اش��غالگر آمريكا‬ ‫يا ناتو و صهيونيس��م اس��ت‪ ،‬با برچس��ب‌تروريسم‬ ‫شكنجه مي‌ش��وند و هزاران زن و مرد جوان مسلمان‬ ‫را در كش��ورهايي كه رژيم‌هاي ديكتاتور يا سكوالر‬ ‫و دست‌نش��انده غرب دارن��د‪ ،‬از مراكش ت��ا اردن‪،‬‬ ‫بحرين‪ ،‬يمن و س��اير كش��ورهايي كه دست‌نشانده‬ ‫هستند‪ ،‬به‌نام‌تروريس��م و به جرم مبارزه با استبداد و‬ ‫امپرياليسم ش��كنجه مي‌كنند‪ .‬همچنين گروه‌هايي كه‬ ‫ارتش‌هاي اش��غالگر در عراق‪ ،‬افغانستان‪ ،‬پاكستان و‬ ‫بعضي كشورهاي ديگر اسالمي سازماندهي كرده‌اند‪،‬‬ ‫هم‌زمان مشغول‌ترور مردم بي‌گناه در كوچه و خيابان‬ ‫هستند و اين‌ترورها را به‌نام اسالم مي‌نويسند‪.‬‬ ‫مدتي پي��ش‪ ،‬وقتي رس��انه‌هاي غرب��ي به‌طور‬ ‫ناگهاني اعالم كردند كه اسامه‌بن‌الدن را در خانه‌اي‬ ‫در پاكستان كش��تند‪ ،‬به پروژه‌اي فكر كردم كه غرب‬ ‫از سپتامبر ‪ ۲۰۰۱‬آغاز كرد و ظرف يك‌دهه تا امروز‪،‬‬ ‫ميليون‌ها انس��ان را به خاك و خون كش��يد‪ .‬در دهه‬ ‫گذشته‪ ،‬شاهد سناريويي كامال‌تروريستي و وحشيانه‬ ‫عليه اسالم و مس��لمين بوديم‪‌.‬ترور اسالم و ارعاب‬ ‫مسلمين‪ ،‬هدف پروژه ‪۱۱‬سپتامبر تا امروز بوده است‪.‬‬ ‫بعد از پيروزي انقالب اس�لامي در ايران‪ ،‬خطر‬ ‫‌ريزش و فروپاش��ي رژيم‌هاي ديكتاتور و سكوالر و‬ ‫دست‌نشانده غرب در جهان اسالم‪ ،‬از شمال آفريقا تا‬ ‫خليج‌فارس و از شرق آسيا تا آسياي ميانه به‌وجود آمد‬ ‫و احتمال برافروختن انقالب‌هاي اسالمي زنجيره‌اي‬ ‫پديدار ش��د؛ انقالب‌هايي به‌نام خدا‪ ،‬ن��ه با رويكرد‬ ‫سوسياليستي‪ ،‬نه ليبراليستي‪ ،‬نه ارتجاع مذهبي‪.‬‬ ‫وقتي خطر اي��ن انقالب‌ها جدي ش��د‪ ،‬بعد از‬ ‫فروپاش��ي كمونيس��م‪ ،‬اس�لام را به‌مثابه راه رهايي‬ ‫ملت‌ه��ا‪ ،‬رقي��ب و آلترناتيو اصلي غرب ش��ناختند؛‬ ‫پس بايد هم آن را س��ركوب مي‌كردن��د و هم بدنام‪.‬‬ ‫دو س��اختمان در نيويورك به‌طرز مشكوكي منفجر‬ ‫مي‌شود‪ .‬هيچ دادگاهي تش��كيل نداده و هيچ سندي‬ ‫ارائ��ه نمي‌دهند‪ .‬همچنين ت��ا امروز‪ ،‬ب��ه هيچ كميته‬ ‫حقيقت‌ياب مستقل و بي‌طرفي‪ ،‬اجازه تحقيق درباره‬ ‫اين مس��اله را نمي‌دهند‪ .‬ناگهان اعالم مي‌كنند عامل‬ ‫اين انفجارها‪ ،‬شخصي مسلمان بوده كه در افغانستان‬ ‫مخفي شده است‪.‬‬ ‫گروهي كه غرب و متحدان عرب آن‪ ،‬عليه ارتش‬ ‫شوروي در افغانس��تان س��ازماندهي و تجهيز كرده‬ ‫و تا چندي پيش مس��لماناني خوب بودن��د‪ ،‬ناگهان‬ ‫به مسلمانان بدي تبديل مي‌ش��وند و آنان را نماينده‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪2‬‬ ‫متن پيش‌رو‪ ،‬گفتاري است از استاد حسن رحيم‌پور (ازغدي) كه ارديبهشت‌ماه‌‪ ۹۰‬در همايش بين‌المللي‬ ‫«ائتالف جهاني عليه‌تروريسم براي صلح عادالنه» ارائه شد‪ .‬پيش از اين‪ ،‬گزارش‌هاي پراكنده‌اي از اين گفتار‬ ‫در رسانه‌ها منتشر شده‌است‪ .‬اينك متن ويراسته اين گفتار كه در گروه «مفهوم‌شناسي و مباني نظري‌تروريسم»‬ ‫ايراد گرديد‪ ،‬تقديم مي‌شود‪.‬‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫كدام مبارزه مقدس است؟‬ ‫اصلي اسالم در سراس��ر جهان اعالم مي‌كنند‪ .‬آنان را‬ ‫نماينده و سخنگوي اصلي اس�لام در جهان معرفي‬ ‫كردند و هرگز معلوم نش��د ك��ه انفجارهاي نيويورك‬ ‫چگونه انجام ش��د و ب��ن‌الدن‪ ،‬چه وق��ت و چگونه‬ ‫كشته شد! آيا كشته شد يا مرد؟ به‌تازگي يا چند سال‬ ‫پيش؟ ابتدا و انتهاي پروژه ‪۱۱‬سپتامبر‪ ،‬كامال مشكوك‬ ‫و مبهم اس��ت‪ .‬نه ابتدا و نه انتهاي آن‪ ،‬هرگز ش��فاف‬ ‫نش��ده و نخواهد شد‪ .‬صورت‌مس��اله در رسانه‌هاي‬ ‫غرب و در س��طح جه��ان تغيير پيدا ك��رد‪« :‬در‌ازاي‬ ‫دو ساختمان‪ ،‬دو كشور اس�لامي را بمباران و اشغال‬ ‫كردند‪ ،‬ميليون‌ها مسلمان را آواره كردند و صدها هزار‬ ‫نفر را كش��تند‪ .‬همچنين ده‌ها هزار زن و مرد مسلمان‬ ‫را زنداني و ش��كنجه كرده و به آنان تج��اوز كردند‪.‬‬ ‫غارت منابع ملي و س��اختن پايگاه‌هاي دائمي‌ نظامي‬ ‫را در كشورهاي اسالمي تشديد كردند؛ «بمباران‌هاي‬ ‫رسمي مردم در مرزهاي افغانستان و پاكستان و عراق‪.‬‬ ‫انفجارهاي‌تروريستي را عليه مردم بي‌گناه در كوچه‬ ‫و خيابان براي سال‌هاي س��ال آغاز كردند‪ .‬كل مساله‬ ‫را تبديل كردند به مس��اله يك گروه و يك ش��خص‪.‬‬ ‫فريب رسانه‌اي بزرگي را آغاز كردند تا آدميان نپرسند‬ ‫چه اتفاقاتي در كشورهاي اسالمي مي‌افتد‪ .‬به اسالم‬ ‫اهانت مي‌كنند‪ ،‬ق��رآن را مي‌س��وزانند و كاريكاتور‬ ‫پيامبر اسالم(ص) را مي‌كشند به‌نام آزادي بيان‪ .‬ده‌ها‬ ‫هزار مسلمان را ش��كنجه و تيرباران كرده و حجاب‬ ‫زنان مسلمان اروپايي را ممنوع اعالم مي‌كنند‪ .‬تا ‪10‬‬ ‫سال بعد‪ ،‬نه بن‌الدن در افغانس��تان پيدا مي‌شود و نه‬ ‫پس از ‪ 10‬س��ال‪ ،‬طالبان و القاعده ضعيف مي‌شوند؛‬ ‫اما اش��غالگران هرروز آدم مي‌كش��ند‪ ».‬ناگهان اعالم‬ ‫مي‌كنند‪« :‬به‌روشي‌تروريس��تي‪ ،‬توانستيم بن‌الدن را‬ ‫در پاكستان بكشيم‪ .‬سر‌تروريسم را زديم؛ ولي بايد به‬ ‫اطالع مسلمانان برسانيم كه بدنه قوي‌تر شده است و‬ ‫سرهاي ديگري نيز دارد‪ .‬بنابراين‪ ،‬قتل‪ ،‬غارت‪ ،‬اشغال‬ ‫و شكنجه همچنان ادامه خواهد يافت‪ ».‬شكنجه‌گر يا‬ ‫پليس بد مي‌گويد‪« :‬همه مس��لمانان‌تروريستند»؛ اما‬ ‫پليس خوب مي‌گويد‪« :‬نه‪ ،‬همه مسلمانان‌تروريست‬ ‫نيس��تند؛ ولي هم��ه‌تروريس��ت‌ها مس��لمانند‪ .‬بين‬ ‫‪55‬‬
‫پرونده ويژه‬ ‫مس��لمان‌ها آدم‌هاي خوب هم پيدا مي‌شود‪ ».‬سپس‬ ‫معياري را براي آزمودن و تشخيص مسلمان خوب از‬ ‫مسلمان بد اعالم مي‌كنند‪« :‬ما كشورهايشان را اشغال‬ ‫كرده و به‌ ناموسش��ان تج��اوز مي‌كني��م و منابع ملي‬ ‫آنان را به غارت مي‌بريم‪ .‬اگر تس��ليم شدند‪ ،‬استثنائا‬ ‫مسلمان خوب هستند؛ وگرنه طبق قاعده‪‌،‬تروريست‬ ‫هس��تند‪ ».‬رژيم‌هاي ديكتاتور و سكوالر و وابسته به‬ ‫غرب در مصر‪ ،‬تونس‪ ،‬بحرين‪ ،‬يمن‪ ،‬اردن‪ ،‬مراكش و‬ ‫بعضي ديگر از كشورها در آسياي ميانه و خاورميانه و‬ ‫شمال آفريقا‪ ،‬مشغول شكنجه مردم و جوانان مسلمان‬ ‫هستند؛ اما باز اسالم‪‌،‬تروريسم است‪.‬‬ ‫مسلمانان را از ش��مال آفريقا تا ش��رق آسيا‪ ،‬از‬ ‫آسياي ميانه تا بالكان‪ ،‬بكشيد و شكنجه و غارت‌ كنيد‬ ‫و در همان حال‪ ،‬آنان را‌تروريس��ت بنامي��د تا نه‌تنها‬ ‫تسليم شوند‪ ،‬بلكه شرمنده هم باشند و فكر مقاومت‬ ‫را به‌سر راه ندهند؛ حتي حكم جهاد را از قاموس خود‬ ‫حذف كنند‪ .‬جهادي كه براي مهار خشونت و استبداد‬ ‫و امپرياليسم آمده است‪ ،‬بايد فلج شود‪.‬‬ ‫بنيادگرايي و‌تروريس��م را براي شرمنده‌سازي‬ ‫حريفان سياسي در سراسر جهان‪ ،‬به برچسب سياسي‬ ‫تبديل مي‌كنن��د‪« :‬نوعي پي��ش‌داوري ايدئولوژيك و‬ ‫تبليغاتي براي نشنيدن استدالل و سخنان مسلماناني‬ ‫كه دو قرن اس��ت تحت اشغال و اس��تعمار و استبداد‬ ‫وابسته به غربند‪ .‬از ‪۱۱‬سپتامبر تا‌ترور بن‌الدن‪ ،‬پروژه‌اي‬ ‫را آغاز كردند كه به‌نام آن‪ ،‬ميليون‌ها مسلمان را تاكنون‬ ‫‌ترور كردند‪».‬‬ ‫اگر همين ام��روز از‌تروريس��م تعريفي دقيق و‬ ‫كالبدشناس��انه و مينياتوري ارائه ندهيم‪ ،‬دس��تمان از‬ ‫جنبه سياسي باز است؛ اما از نظر حقوقي بسته خواهد‬ ‫بود‪ .‬اگر‌تروريس��م را زير ميكروس��كوپ بگذاريم‪،‬‬ ‫رسانه‌هاي غرب‌تروريسم را به‌گونه‌اي معنا مي‌كنند‬ ‫كه طرف مخالف‌ آن��ان‪ ،‬در هر حال‪‌،‬تروريس��ت از‬ ‫آب دربيايد‪ .‬ه��دف‌ آنان ارعاب مخالفان‪ ،‬س��ركوب‬ ‫مقاومت‌ها و شرمنده‌كردن ملت‌هايي است كه اشغال‬ ‫كرده‌اند‪ .‬هركس مقاومت كند‪‌،‬تروريس��ت اس��ت‪.‬‬ ‫اين شيوه‌اي‌تروريس��تي در تعريف‌تروريسم است‪.‬‬ ‫‌تروريسم را چگونه تعريف كنيم كه نتوانند آ ‌ن را از نظر‬ ‫حقوقي‪ ،‬تفسير به راي كنند و بتوانند آن را در هر دادگاه‬ ‫بي‌طرف‪ ،‬رديابي و افشاگري و مجازات كنند‪ .‬امروز‪،‬‬ ‫كدام دادگاه بي‌طرف در روابط بين‌الملل وجود دارد؟‬ ‫دادگاه الهه؟! اي��ن دادگاه فقط ب��راي ديكتاتورهايي‬ ‫وجود دارد كه تاريخ‌مصرف‌ آنان گذش��ته و در‌برابر‬ ‫ارباب سابق سركشي مي‌كنند يا براي تهديدهاي جديد‬ ‫و مخالفان غرب به‌ كار مي‌رود‪ .‬دادگاه الهه‪ ،‬هنگامي‌‬ ‫دادگاه مي‌ش��ود كه بتواند جورج‌بوش و توني‌بلر و‬ ‫سران صهيونيسم را به اتهام جنايات جنگي و به‌دليل‬ ‫قتل‌عام ميليون‌ها مسلمان در افغانستان‪ ،‬عراق‪ ،‬فلسطين‬ ‫و لبنان به محاكمه بكشاند‪.‬‬ ‫اگر‌تروريس��م را ارعاب و كش��تار افراد بي‌گناه‬ ‫به روش ناجوانمردانه بدانيم‪ ،‬تعريف ما شامل دو قيد‬ ‫خواهد بود‪ .‬خواهش مي‌كنم به اين دو قيد توجه كنيد‪:‬‬ ‫«ارعاب و كشتار افراد بي‌گناه به روش ناجوانمردانه‪.‬‬ ‫قيد اول اين است كه قربانيان آن به هيچ روش قانوني‪،‬‬ ‫مس��تحق مرگ يا وحش��ت نبودن��د و قي��د دوم اين‬ ‫است كه روش ارعاب و كش��تار‪ ،‬ناجوانمردانه بوده‬ ‫است‪ .‬اگر‌تروريسم اين اس��ت كه همين هم هست‪،‬‬ ‫هر مسلماني مي‌داند كه اين عناوين در شريعت اسالم‪،‬‬ ‫جزو محرمات است‪ .‬قتل نفس و ارعاب مردم و روش‬ ‫غيراخالقي در مبارزه‪ ،‬س��ه حرام شرعي و خط قرمز‬ ‫در سنت اس�لامي و قرآني و در مكتب اهل‌بيت(ع) و‬ ‫پيامبر(ص) است‪».‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪56‬‬ ‫‪ .۲‬روابط كنون��ي بين‌الملل و حاك��م بر جهان‪،‬‬ ‫‌تروريس��ت پرور اس��ت‪‌.‬تروريس��م دولتي ش��يوه‬ ‫اش��غال‌گران بوده كه فرهنگ‌ت��رور را جهاني كرده‬ ‫است‪‌.‬تروريس��م دولتي منشا‌تروريس��م ضددولتي‬ ‫مي‌ش��ود‪‌.‬تروريسم امپرياليستي اش��غالگرانه آمريكا‬ ‫و نات��و و اس��رائيل در جه��ان‪ ،‬بسترس��ازي ب��راي‬ ‫‌تروريس��م بين‌الملل بوده اس��ت‪ .‬قوانين بين‌الملل و‬ ‫قطعنامه‌ها و‌تركيب ش��وراي امني��ت را يك‌طرفه و‬ ‫ناقص و غيرمنصفانه بس��ته‌اند و به همين ش��يوه نيز‬ ‫اجرا مي‌كنند‪ .‬توزيع ق��درت در نهادهاي بين‌المللي‪،‬‬ ‫ناعادالنه و جانبدارانه و‌تروريست‌پرور است‪ .‬وقتي‬ ‫توزيع قدرت غيرمنصفانه باشد‪ ،‬روش‌هاي مقاومت‬ ‫عليه قدرت به‌س��وي خش��ونت تمايل پيدا مي‌كند و‬ ‫قدرت ضدق��درت را مي‌پروراند‪ .‬ت��ا وقتي آمريكا و‬ ‫ناتو هر زماني و به هر س��رزميني كه بخواهند هجوم‬ ‫مي‌آورند‪ ،‬تا وقتي مس��لمانان از چچن و كش��مير تا‬ ‫بالكان و بوس��ني تحت س��تم و تحقيرن��د و تا وقتي‬ ‫رژيم‌هاي وابس��ته به غ��رب‪ ،‬مش��غول ديكتاتوري‬ ‫و ش��كنجه جوانان مس��لمان هس��تند‪ ،‬نبرد و مبارزه‬ ‫ادامه خواهد يافت؛ ولو نامش را‌تروريسم بگذاريد‪.‬‬ ‫هيچ‌كس به‌سبب يك نام‪ ،‬از حق خود دست نمي‌كشد‪.‬‬ ‫در‌اين‌بين‪ ،‬فقط‌تروريس��ت‌هاي واقعي‌ هس��تند كه‬ ‫سوء‌استفاده مي‌كنند و سوار بر موج خون و خشونت‬ ‫پيش مي‌روند‪ :‬بمباران دائم مردم پاكستان و افغانستان‪،‬‬ ‫شكنجه نهادينه‌شده صهيونيست‌ها عليه فلسطيني‌ها‪،‬‬ ‫جنگ‌هاي تجاوزگرانه ش��ش دهه گذشته عليه لبنان‬ ‫و مصر و س��وريه و نيز اردن توسط صهيونيست‌ها و‬ ‫ارتش‌هاي غربي‪ ،‬اشغال و كشتار و غارت و شكنجه‬ ‫در عراق و افغانس��تان و آنچه امروز ارتش‌هاي غربي‬ ‫در ليبي انجام مي‌دهن��د و همچنين بمب‌گذاري‌هاي‬ ‫خياباني در عراق و پاكس��تان عليه مردم بي‌گناه كه تا‬ ‫قبل از اين هرگز سابقه نداشته است‪.‬‬ ‫مردم شيعه و س��ني در عراق و افغانس��تان‪ ،‬بيش از‬ ‫هزار سال است كه در كنار هم زندگي مي‌كنند؛ ولي فقط‬ ‫‪ 10‬س��ال است كه در مس��اجد و حسينيه‌ها بمب منفجر‬ ‫مي‌ش��ود؛ دقيقا از تاريخي كه ارتش‌ه��اي غربي وارد‬ ‫عراق و افغانستان شده‌اند‪ .‬در هزار و اندي سال گذشته‪،‬‬ ‫مگر ما شيعه و س��ني نداشتيم؟ مردم مس��لمان هزار‬ ‫سال اس��ت كه كنار يكديگر زيس��ته‌اند؛ ولي ناگهان‬ ‫بمب‌گذاري‌هاي‌تروريستي در كوچه و خيابان و بازار‬ ‫آغاز شده است‪ .‬نظام بين‌الملل و بافت شوراي امنيت‬ ‫بر بنيان ارعاب و‌تروريس��م اس��ت‪ .‬وقتي حق وتو را‬ ‫به دارندگان سالح كشتار جمعي و بمب اتم مي‌دهند‪،‬‬ ‫مي‌فهميم كه فرهنگ‌ترور بر جهان حاكم است؛ يعني‬ ‫هر كشوري كه قدرت كشتار بيشتری دارد‪ ،‬يك طرف‬ ‫و تمام ملت‌ه��ا و دولت‌هاي جهان ني��ز طرف ديگر‪.‬‬ ‫مگر فرهنگ‌ترور چيس��ت؟ توزيع قدرت جهاني‪ ،‬نه‬ ‫براساس دموكراسي جهاني‪ ،‬بلكه بر اساس داشتن بمب‬ ‫اتم؛ اين فرهنگ‌ترور است‪.‬‬ ‫‪ .۳‬فرهنگ سياسي مدرن غرب‪ ،‬نوعي بنيادگرايي‬ ‫ماترياليستي‌تروريست‌پرور اس��ت‪ .‬فرهنگ سياسي‬ ‫مدرن غرب‪ ،‬فرهنگ سكوالر‪ ،‬در اصل‪ ،‬خشونت‌ساز‬ ‫اس��ت؛ يعني روش‌هاي غيراخالقي را در سياس��ت‬ ‫موجه كرده است‪ .‬به نقطه آغاز سياست مدرن در غرب‬ ‫برگرديم‪ ،‬به لحظه‌اي كه سياست و قدرت‪ ،‬سكوالريزه‬ ‫و دنيوي ش��د‪ .‬به‌كلمات امثال «ماكياول��ي» و «هابز»‪،‬‬ ‫پدران فلسفه سياسي سكوالر و مدرن‪ ،‬توجه كنيد كه‬ ‫چه طنين وحشيانه و خش��ني دارد‪ .‬يكي‪ ،‬از مناسبات‬ ‫سياس��ي و از انس��ان قداس��ت‌زدايي كرد و ديگري‪،‬‬ ‫انسان را ذاتا گرگ انسان ناميد‪ .‬اين‪ ،‬آغاز فرهنگ‌ترور‬ ‫در عصر مدرن است؛ يعني آغاز تئوريزه‌كردن خشونت‬ ‫در سياست‪ .‬شعارهايي مانند سياست بين‌الملل‪ ،‬علم‬ ‫است و از اخالق جداس��ت و نيز سياست از شريعت‬ ‫الهي جداس��ت‪ ،‬نطفه‌تروريسم را بس��ت‪‌.‬تروريسم‬ ‫مدرن‌روزي متولد شد كه ماكياولي در كتاب شهريار‬ ‫نوش��ت‪« :‬طريق عمل سياس��ي بيش از دو راه ندارد‪:‬‬ ‫يكي‪ ،‬رفتار منطبق با قوانين و اخالق كه ويژه انس��ان‬ ‫اس��ت؛ ولي موفق و كارآمد نيست و شهرياران جهان‬ ‫را به هدف نمي‌رس��اند و ديگري‪ ،‬از راه اعمال زور و‬ ‫‌ترس كه طريق حيواني است؛ ولي چون شهرياران را‬ ‫به هدف مي‌رساند‪ ،‬بايد آ ‌ن را برگزيد‪».‬‬ ‫ماكياول��ي مي‌گوي��د‪« :‬هم��ه مي‌دانن��د كه چه‬ ‫نيكوست صاحبان قدرت در جهان‪ ،‬صادق در گفتار و‬ ‫درست‌كردار در رفتار و وفادار به پيمان‌ها باشند؛ ولي‬ ‫با اين شيوه‌ها نمي‌توانند به قدرت برسند و در قدرت‬ ‫بمانند‪ .‬قدرت‌هاي اصلي در اختيار كس��اني مي‌ماند‬ ‫كه با نيرن��گ و دروغ پيروز ش��وند‪ .‬به‌خصوص‪ ،‬در‬ ‫تغيير‌دادن حالت و قيافه براي رياكاري و سخن‌گفتن‬ ‫در مذمت كاري كه مي‌كنند‪ ،‬بايد مهارت كافي داشته‬ ‫باش��ند‪ ».‬هم چنين او به صاحبان قدرت و رسانه در‬ ‫غرب آموخت كه عليه‌تروريس��م و به نفع صلح و به‬ ‫نفع دموكراسي و آزادي شعار دهند؛ هم‌تروريسم را‬ ‫در دني��ا رايج كنند‪ ،‬ه��م دموكراس��ي‌هاي مردمي‌را‬ ‫سركوب كنند‪ .‬ماكياولي مي‌گويد‪« :‬پادشاه مال‌انديش‬ ‫مي‌داند كه هيچ پادش��اهي ب��راي بدقولي خود ضرر‬ ‫نكرده اس��ت‪ .‬ش��هرياران جهان نبايد بر س��ر قول و‬ ‫عهدها بمانند؛ بلكه بايد‌ترس را چنان عاقالنه مستقر‬ ‫کنند كه بتوانند ملت‌ها را كنترل كنند‪ .‬با‌ترس مي‌توان‬ ‫بر بشريت حكومت كرد‪ ،‬نه با محبت‪».‬‬ ‫فرهن��گ سياس��ت م��درن در غ��رب‪ ،‬فرهنگ‬ ‫‌تروريست‌پرور است كه بمب هسته‌اي و شيميايي و‬ ‫ميكروبي منفجر مي‌كنند‪ .‬در جهان به‌اصطالح مدرن‪،‬‬ ‫التهاب و بي‌ثباتي و ناامني به‌طرز بي‌سابقه‌اي در تاريخ‬ ‫بشر نهادينه شده است‪ .‬هر لحظه امكان دارد كه بمبي‬ ‫در گوشه‌اي از دنيا منفجر شود يا هر شب ممكن است‬ ‫هواپيماها و تانك‌هاي اش��غالگران وارد خانه ش��ما‬ ‫ش��ود‪ .‬هم قتل و ارعاب بي‌گناه��ان و هم روش‌هاي‬ ‫ناجوانمردانه كه دو قيد‌تروريس��م بوده‪ ،‬تحقق يافته‬ ‫است‪ .‬به‌جاي آنكه دنبال جوجه‌تروريست‌ها بگرديد‪،‬‬ ‫دنبال پدران‌تروريسم باشيد‪.‬‬ ‫تبعيض در مواجهه با جنبش‌ه��اي كنوني مردم‬ ‫مسلمان در ش��مال آفريقا و خاورميانه را بنگريد‪ .‬در‬ ‫ليبي و س��وريه‪ ،‬ناگهان غرب ط��رف‌دار حقوق مردم‬ ‫مي‌شود‪ .‬در مصر‪ ،‬تونس‪ ،‬اردن‪ ،‬بحرين‪ ،‬يمن‪ ،‬مراكش‬ ‫و الجزاير‪ ،‬غرب در كنار حكومت‌ها و عليه مردم است؛‬ ‫اما در ليبي‪ ،‬وارد عمليات نظامي مي‌شود‪ .‬اين در حالي‬ ‫است‌كه حكومت ليبي سال‌هاست كه انقالبي نيست‬ ‫و مواضع ضد‌غربي ندارد‪ .‬حتي حاضر ش��ده بود كه‬ ‫اسرائيل را به رسميت بشناسد؛ ولي در بحرين و يمن‪،‬‬ ‫غرب به نفع حكومت و عليه مردم‪ ،‬به دست‌نش��انده‬ ‫خود در رژيم آل‌سعود و رژيم بحرين‪ ،‬دستور جنگ‬ ‫و حتي اشغال نظامي مي‌دهد‪ .‬اين تجسم ماكياوليسم‬ ‫و دامن‌زدن به خشونت در خاورميانه است‪ .‬در فلسفه‬ ‫سياسي دنيامحور و غير‌اخالقي مدرن‪ ،‬اصالت با جنگ‬ ‫است؛ چون جنگ آنان را به قدرت و ثروت مي‌رساند‪.‬‬ ‫صلح صرفا‪ ،‬فاصله بين دو جنگ اس��ت و در اساس‪،‬‬ ‫چيزي بي��ش از آتش‌بس��ي موقت ب��راي تجديد قوا‬ ‫و س��پس جنگ و اشغالي ديگر نيس��ت‪ .‬اگر يك گام‬ ‫به عقب برگرديم‪ ،‬به بنياد هستي‌ش��ناختي و فلس��في‬ ‫‌ترور مي‌رسيم‪.‬‬ ‫‪ .۴‬انسان‌شناسي مادي و هستي‌شناسي سكوالر‪،‬‬ ‫خش��ونت‌پرور و ذاتا‌تروريستي اس��ت‪ .‬وقتي جهان‬
‫‪3‬‬ ‫كتاب‌هايي براي فردا‬ ‫كتاب‌هاي استاد رحيم‌پور ازغدي كه غالبا برگرفته از سخنراني‌هاي ايشان يا تقريرات دانشجويي برخي از شاگردان‬ ‫است‪ ،‬محصول نشست‌هاي آزاد يا آموزشي‪ ،‬همايش‌ها و مصاحبه‌ها و حلقه‌هاي نقد بررسي از سال‪ 63‬تا امروز است‪.‬‬ ‫بخش اندكي از اين جلسات پيش‌تر در شماري از رسانه‌هاي ديداري و شنيداري منتشر شده است‪.‬‬ ‫‪« -10‬مدارا ن��ه از راه پلورالي��زم» که حاصل چند‬ ‫سخنراني ايشان در دانشگاه‌هاي علم و صنعت و شهيد‬ ‫بهشتي‪ ،‬ما‌بين سال‌هاي‪ 1375‬تا‪ 1378‬است‪ ،‬به نقد برخي‬ ‫جريان‌هايروشنفكريمي‌پردازدكهدرآنسال‌هاباهدف‬ ‫تضعيف جنبه تئوريك حكومت واليت فقيه مطرح شده‬ ‫اس��ت‪ .‬از جمله اين جريان‌هاي روشنفكري مي‌توان به‬ ‫نظريه پلوراليزم ديني و تكثر‌گرايي اشاره كرد‪ .‬اين كتاب‬ ‫در چهار گفتار كه هر كدام مشتمل بر يك يا دو سخنراني‬ ‫ايشان است تنظيم شده است‪ .‬عناوين اين گفتارها عبارتند‬ ‫از‪ -1:‬جامعه مدني و سرمايه‌داري سكوالر‪ -2‬دموكراسي‬ ‫اس�لامي آري‪ ،‬اس�لام دموكراتيك‪ ،‬نه ‪ -3‬ش��ريعت و‬ ‫خش��ونت ‪ -4‬مدارا نه از راه پلوراليزم‪ .‬كتاب ش��ش بار‬ ‫بازنشر يافته است‪g.‬‬ ‫‪« -12‬گفت‌وگوي انتق��ادي در علوم اجتماعي»‬ ‫گزارش برخي از نشست‌هاي مذكور است كه پس از‬ ‫ويرايش اينك منتشر مي‌شود‪.‬‬ ‫اين كت��اب را باي��د نوعي خوان��ش منتقدانه از‬ ‫متون كالسيك رش��ته جامعه‌شناس��ي به شمار آورد‬ ‫كه رحيم‌پ��ور (ازغدي) در اين اثر ب��ا نگاهي انتقادي‬ ‫به ارزيابي مولفه‌هايي از قبي��ل «رابطه علوم اجتماعي‬ ‫و ارزش‌ها»‪« ،‬نفي ماوراء و عل��وم اجتماعي»‪« ،‬منطق‬ ‫تجربه‌گرايي در علوم اجتماعي» و «جامعه‌شناس��ي و‬ ‫تعامل با قدرت» پرداخته‌است‪.‬‬ ‫كتاب «نيم‌نگاهي به فلسفه تعليم و‌تربيت» نيز‬ ‫مجموعه‌اي از سخنراني‌هاي استاد با عناويني چون‬ ‫«آموزش و پرورش؛ دوباره بينديش��يم»‪« ،‬بازسازي‬ ‫نظام آموزشي تنها راه پيش��رفت»‪« ،‬روان‌شناسي و‬ ‫آموزش و پرورش‪ :‬علم ايدئولوژيك يا ايدئولوژي‬ ‫علمي!» اس��ت كه در بين نخبگان رشته علوم‌تربيتي‬ ‫و مديران آموزش و پرورش در سال‌هاي ‪ ۸۵‬و ‪۸۶‬‬ ‫ايراد ش��ده‌اس��ت‪g.‬‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫‪« -11‬مشروطه شرعي‪ ،‬مشروعه شرطي» كتابي‬ ‫اس��ت كه اظهارات و مواضع دو تن از فقهای بزرگ‬ ‫و مجاهد ش��يعه يعني آيت‌اهلل نائيني و شيخ‌فضل‌اهلل‬ ‫نوري در باب مش��روطيت به چاپ رس��يده اس��ت‪.‬‬ ‫رس��اله «تنبيه االمه و تنزيه المله» اثر مرحوم نائيني‪ ،‬از‬ ‫مهم‌ترين رس��االت فقهي به نفع مش��روطه‌خواهي و‬ ‫سخنان و رساله‌هاي شيخ فضل‌اهلل‪ ،‬يكي از شفاف‌ترين‬ ‫موضع‌گيري‌هاي فقهي ـ سياس��ي در نقد مشروطيت‬ ‫بدون دفاع از استبداد بوده است‪.‬‬ ‫در اين كتاب آمده اس��ت كه نهضت مش��روطه‪،‬‬ ‫تجربه‌اي دوپهلو بود؛ از س��ويي تبل��ور روح انقالبي‬ ‫مردم مسلمان و جهان ضد‌استبدادي و ضد استعماري‬ ‫علما و از س��ويي ديگر نقطه عط��ف تحوالت بزرگ‬ ‫در نظام سياسي ـ فرهنگي كش��ور در نوع ارتباط آن با‬ ‫تمدن غرب بود‪ .‬در اين نهض��ت‪ ،‬مجتهدان و مراجع‬ ‫بزرگ شيعه در ايران و عراق كه نهضت را عليه استبداد‬ ‫و اس��تعمار هدايت مي‌كردند‪ ،‬عالوه ب��ر ملاحظات‬ ‫سياسي‪ ،‬وارد عرصه نظريه‌پردازي فقهي و سياسي در‬ ‫باب سلطنت‪ ،‬جمهوريت‪ ،‬مش��روطيت‪ ،‬دموكراسي‪،‬‬ ‫پارلمان و انتخابات شده و شايد رساله‌ها و سخنان آنان‪،‬‬ ‫چه در دفاع از مشروطيت و چه در نقد آن‪ ،‬از نخستين‬ ‫مواجهه‌ها ميان فقه سياسي ش��يعه با مقوالت سياسي‬ ‫مدرن غرب باش��د‪ .‬كتاب چهار بار تجديد چاپ شده‬ ‫است‪g .‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫هستي فاقد مبدأ و معاد الهي و بي‌سروته شود‪ ،‬انسان‬ ‫بالتكليف ش��ده و زندگي او بي‌معنا و عبث مي‌شود‪.‬‬ ‫وقتي زندگي فاقد معنويت ش��ود‪ ،‬اخالق و عدالت و‬ ‫حقوق بش��ر صرفا الفاظي تبليغاتي مي‌شود؛ برخورد‬ ‫ابزاري با كلمات‪ .‬در انسان‌شناسي سكوالر‪ ،‬مسئوليت‬ ‫اله��ي و روح الهي انس��ان بي‌معنا مي‌ش��ود‪ .‬اخالق‪،‬‬ ‫نسبي و ش��خصي و قراردادي ش��ده و خودمحوري‪،‬‬ ‫نظريه‌پردازي و توجيه و بلكه تقديس مي‌شود‪ .‬قدرت‬ ‫و ثروت و لذت اصالت پي��دا مي‌كند و خدا و آخرت‬ ‫و عدالت به حاشيه مي‌رود‪ .‬كرامت انسان بازيچه شده‬ ‫و جان انسان ارزان مي‌ش��ود‪ .‬نفرت و جنگ و رقابت‬ ‫غيراخالقي در شخصيت انسان‌ها و در روابط بين‌الملل‬ ‫اصالت پي��دا مي‌كند‪ .‬خدمت به انس��ان‌ها احمقانه يا‬ ‫رياكارانه مي‌شود‪ .‬برابري و برادري رويا شده و جهان‬ ‫زشت و بي‌معنا مي‌ش��ود‪ .‬پس چرا انسان زيبا باشد؟‬ ‫وقتي اصال��ت و لذت و منفعت‪ ،‬مبناي علوم‌انس��اني‬ ‫ش��ده و فلس��فه قدرت و ثروت‪ ،‬بنياد علوم‌اجتماعي‬ ‫و ايدئولوژي‌هاي مدرن ش��ود‪‌،‬تروريسم متولد شده‬ ‫است‪.‬‬ ‫در انسان‌شناسي قرآن و اسالم چه مي‌بينيد؟ روح‬ ‫انسان‪ ،‬نفخه رحماني و موجودي الهي است؛ گران‌ترين‬ ‫و مقدس‌تري��ن پدي��ده روي زمين‪ .‬ق��رآن مي‌فرمايد‬ ‫كه قتل انساني بي‌گناه‪ ،‬برابر با قتل هفت ميليارد انسان‬ ‫است‪ .‬زندگي امانت خداست و حفظ و دفاع از زندگي‪،‬‬ ‫تكليف شرعي است‪ .‬خدمت به انسان‌ها راه نزديكي به‬ ‫خداوند است‪.‬‬ ‫اهانت به انسان‌ها و خشونت عليه آنان گناه كبيره‬ ‫و نابخشودني است‪ .‬جهاد در اين فرهنگ‪ ،‬براي مهار‬ ‫خشونت‪ ،‬حذف اش��غالگري‪ ،‬دفاع از حقوق مادي و‬ ‫معنوي انس��ان‌هاي بي‌گناه و ملت‌هاي تحت س��تم و‬ ‫اشغال است‪ .‬چون اسالم ضدخشونت و مدافع زندگي‬ ‫و كرامت انسان است‪ ،‬جهاد و قصاص را واجب كرده‬ ‫است؛ زيرا قصاص براي دفاع از زندگي است‪.‬‬ ‫در جه��اد نيز اخ�لاق جنگي و حقوق اس��يران‬ ‫و شكس��ت‌خوردگان را واج��ب كرده و ش��كنجه و‬ ‫هتك‌‌حرمت و قتل اسيران را حرام كرد‪ .‬خداوند براي‬ ‫مهار اشغالگري و‌تروريسم‪ ،‬جهاد و قصاص را واجب‬ ‫كرد‪ .‬جنبش‌هاي پارتيزاني ضداش��غالگر و گروه‌هاي‬ ‫آزادي‌بخش و مبارزان عليه اس��تعمار و استبداد‪ ،‬عليه‬ ‫ستم و تحقير انسان و عليه پدران خش��ونت و نيز در‬ ‫خدمت بش��ريت عمل مي‌كنند كه مبارزه آنان مقدس‬ ‫است؛ زيرا آدم‌كشان و متجاوزان را مهار مي‌كنند‪.‬‬ ‫اسالم‌شناس��ي غربي‪ ،‬اسالم‌شناس��ي دروغين‬ ‫است‪ .‬اس�لام را بايد از متن اسالم ش��ناخت‪ .‬اسالم‬ ‫هر نوع تهديد عليه ج��ان بي‌گناهان و امنيت عمومي‬ ‫را مصداق محاربه دانس��ته و مستحق مجازات شديد‬ ‫مي‌داند‪ .‬اسالم‪ ،‬جهاد عليه اشغالگران را واجب و مايه‬ ‫عزت مي‌داند؛ ولي جه��اد روش دارد‪ .‬جهاد قرآني‪،‬‬ ‫كش��تار بي‌گناهان نيس��ت‪ .‬اس�لام به‌دنبال پيروزي‬ ‫غيراخالقي حتي بر دش��من بي‌اخالق نيس��ت‪ .‬مبنا‬ ‫و هدف سياست اس�لامي‪ ،‬اخالق و اخالقي است‪.‬‬ ‫��ومٍ َع َلى أَال‬ ‫قرآن مي‌فرمايد‪َ « :‬و َال ْ‬ ‫نكم َش��نَآنُ َق ْ‬ ‫يج ِر َم ْ‬ ‫ِ‬ ‫��وى»‪ .‬قرآن با اين آيه به‬ ‫تَ ْع ِدلُوا ْ ا ْع ِدلُوا ْ ُه َو أَقْ َر ُ‬ ‫ب للت ْق َ‬ ‫ما مي‌گويد كه حتي در‌برابر دش��من بي‌اخالق‪ ،‬شما‬ ‫بي‌اخالق نباشيد‪ .‬دشمنان شما معلم شما نيستند‪ .‬آنان‬ ‫بي‌گناهان را مي‌كشند؛ ولي شما نكشيد‪ .‬مبادا دشمني‬ ‫با آن كس��اني كه ش��ما را برانگيزاند از عدالت عبور‬ ‫كنيد و حقوق دش��من و اخالق را زير پا بگذاريد‪ .‬در‬ ‫تمام لحظات شكست يا پيروزي‪ ،‬حقوق و اخالق و‬ ‫عدالت را پاس داريد و حرمت نهيد‪.‬‬ ‫والسالم‪g .‬‬ ‫مروری بر آثار حسن رحيم‌پور ازغدي‬ ‫‪57‬‬
‫‪« -5‬عقالني��ت» اين كت��اب ش��رح و تبيين اين‬ ‫مدعاس��ت كه «عقالنيت غربي ك��ه در نظام«ليبرال‪-‬‬ ‫بورژوا» و تم��دن كنوني مغرب زمين‪ ،‬نهادينه ش��ده‪،‬‬ ‫مبتني‌بر برداش��تي ش��تاب‏زده از عقالنيت اس��ت كه‬ ‫به شدت ناقص‪ ،‬ناتوان از تفس��ير اصلي‏ترين مقاطع‬ ‫ي و قابل يك محاكمه‬ ‫زندگي و مهم‏ترين نيازهاي آدم ‌‬ ‫تمام عيار علمي‌است و بايد به دنبال عقالنيتي بود كه‬ ‫تمامي‌مزاياي «عقالنيت ابزاري» و «صوري» را مد‌نظر‬ ‫بدارد‪ ،‬اما بدان اكتفا نكرده و به حدودي بس جامع‌‌تر و‬ ‫شامل‏تر بينديشد‪ ،‬زيرا وقتي پروژه «زندگي و انسان» را‬ ‫با تاملي جدي‏تر و دقيق‏تر بنگريم‪ ،‬مفهوم «عقالنيت»‬ ‫به همان نسبت دقيق‏تر شده‪ ،‬بلكه پاك عوض مي‏شود‬ ‫و چه بس��ا رفتاري كه در دس��تگاه «هزينه‪ -‬فايده» در‬ ‫يك انسان‏شناسي غير‌الهي‪« ،‬عقالني» تلقي مي‏شود‪،‬‬ ‫در دستگاه «هزينه‪-‬فايده» جامع‏تر‪ ،‬كه اسالم‏شناسي‬ ‫اسالمي‪ ،‬مدعي آن است‪ ،‬غير مقرون به صرفه و كامال‬ ‫غير‌عقالني از آب درآيد و بالعکس‪ ».‬نگارنده در كتاب‬ ‫مفهوم «عقالنيت» و «كنش منطقي» در رفتار اجتماعي‪-‬‬ ‫اقتصادي (يكي از اصول توس��عه س��رمايه‏داري) را‬ ‫بررسي و بيش��تر به آراي «ويلفر دوپاره‏تو» و «ماكس‬ ‫وبر» اشاره كرده در اصل قصد دارد مفهوم «عقالنيت»‬ ‫را در مباني جامعه‏شناسي توسعه بررسي کند‪ .‬نگارنده‬ ‫براي عقالنيت سه جنبه معرفتي‪ ،‬اخالقي و ابزاري قائل‬ ‫است‪ .‬به زعم وي و بر اساس بررسي نظريات «پاره‏تو»‬ ‫و «وب��ر» در عقالنيت غربي تنها ب��ه عقالنيت ابزاري‬ ‫اكتفا شده است‪ .‬بخش دوم كتاب «عقالنيت اسالمي»‬ ‫نام دارد‪ .‬در اين باب از كتاب تصريح ش��ده است كه‬ ‫عقالنيت اسالمي «از انسان و حيات مي‏پرسد و وقتي‬ ‫سنگ‌بناي «عقالنيت» را گذارد و مختصات و اهداف‬ ‫مباني آن را معلوم كرد به تنظيم اخالقيات(در راستاي‬ ‫عقايد و فرهنگ)مي‏نشيند و عاقبت به روش‏ها و ابزار‬ ‫تامين اهداف مادي و معنوي بشريت مي‏پردازد‪ ».‬كتاب‬ ‫عقالنيت براي شش مرتبه نشر يافته است‪g .‬‬ ‫‪« -6‬ع��رف قدس��ي» مجموعه س��خنراني‌هاي‬ ‫اس��تاد رحيم‌پور در حلقه‌هاي نقد و بررس��ي است‬ ‫كه در س��ال ‪ 74‬در نقد پروژه «سكوالريزاسيون به نام‬ ‫مذهب» در جمعي دانش��جويي بيان ش��د‪.‬اين كتاب‬ ‫كه تا چاپ شش��م نش��ر‌يافته‪ ،‬در واقه ن��گاه انتقادي‬ ‫پيش‌فرض‌هاي جامعه‌شناس��ي براي بهره‌برداري از‬ ‫پروژه‌هاي سكوالريستي است‪g .‬‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪« -8‬چه��ار گفتار» عنوان كتاب ديگ��ري از رحيم‬ ‫پور‌ازغدي است كه محصول پاس��خ به سواالت در دو‬ ‫نشست از حلقه‌هاي نقد دانش��جويي كه در سال ‪1380‬‬ ‫در دانشگاه صنعتي ش��ريف برگزار ش��د‪ .‬دانشجويان‬ ‫پرسش‌هاي خود را از دو كتاب طرح كرده و پاسخ گرفتند‪.‬‬ ‫نام اشخاص و كتب مورد نقد‪،‬حذف شده ولي تعابير آنان‬ ‫حذف نشده تا به جاي اشخاص‪،‬به افكارشان پاسخ داده‬ ‫شود‪ .‬كتاب در چهار گفتار با نام‌هاي‪ :‬اول‪ -‬معنويت به‬ ‫جاي دين‪ ،‬قرائتي ليبرال‪ -‬مسيحي از اسالم‪ .‬دوم‪ -‬نسبيت‬ ‫و خشونت‪ .‬سوم‪ -‬حقوق بشر‪ ،‬درون‌ديني يا برون‌ديني‪.‬‬ ‫چهارم‪ -‬انس��ان ليبراليزم‪ .‬اين كتاب تا چاپ ششم نشر‬ ‫يافته است‪g.‬‬ ‫‪« -9‬پنج گفتار» شامل مجموعه سخنراني‌هاي استاد‬ ‫رحيم‌پوردرحلقه‌هاينقدوبررسيدرمجامعدانشگاهي‬ ‫اس��ت‪ .‬گفتار اول «چرا نقد»‪ ،‬گفتار دوم «مدرنيته آري و‬ ‫نه»‪ ،‬گفتار سوم «هرمونتيك در غرب نو»‪ ،‬گفتار چهارم‬ ‫«رازهاي بزرگ جهاني سازي» و گفتار پنجم «تبصره‌اي بر‬ ‫پلوراليسم ديني‪« ».‬چرا؟»‪ ،‬متن نخستين سرمقاله فصلنامه‬ ‫«كتاب نقد» است كه با قلم سردبير و مدير‌مسئول نشريه‬ ‫(آقاي حسن رحيم‌پور) در س��ال ‪ 1376‬منتشر و ظرف‬ ‫همان س��ال به دو چاپ و نهايتا پنج چاپ مجدد رسيد‪.‬‬ ‫اين سرمقاله كه جهت‌گيري و علت انتشار «كتاب نقد» و‬ ‫فلسفه انتقادي در تفكر اسالمي را توضيح مي‌دهد‪ ،‬برنده‬ ‫جايزه بهترين سرمقاله در ميان مجالت‌پژوهشي – علمي‬ ‫‌كشور ش��د‪ .‬فصلنامه «كتاب نقد»‪ ،‬نخستين و شايد تنها‬ ‫فصلنامه تئوريك در كشور باش��د كه شمارگان آن تا‪25‬‬ ‫هزار نسخه نيز رس��يد و برخي مجلدات آن ظرف سه‬ ‫سال‪ ،‬تا شش نوبت‪ ،‬تجديد‌چاپ شد كه ركورد بي‌نظيري‬ ‫در عرصه نشر مباحث نظري است‪« .‬مدرنيته آري و نه»‪،‬‬ ‫متن دو جلسه سخنراني در سمينار «مدرنيته» در دانشگاه‬ ‫تورنتوي كاناداست كه در آبان‌ماه سال ‪ 1381‬برگزار شد‪.‬‬ ‫در اين نشست‪ ،‬جمعي از صاحبنظران از كانادا‪ ،‬آمريكا‪،‬‬ ‫‪58‬‬ ‫انگليس‪ ،‬آلمان و‪ ...‬مشاركت داشتند‪ .‬استاد در خصوص‬ ‫نسبت «اسالم و مدرنيته»‪ ،‬شباهت‌ها و تفاوت‌ها‪ ،‬ديدگاه‬ ‫خود را بيان داشت‪ .‬در حاش��يه سمينار‪ ،‬نشست فرعي‬ ‫ديگري نيز جهت ش��نيدن نظريات سخنران در بررسي‬ ‫تطبيقي و مقايسه‌اي بين اسالم و پروتستانتيزم (و به ويژه‪،‬‬ ‫مذهب «منونايت») برگزار ش��د؛اين سخنراني قبال در‬ ‫فصلنامه «كتاب نقد»منتشر شده است‪ .‬اين كتاب به چاپ‬ ‫ششم رسيده است‪g.‬‬ ‫‪« -7‬فقيه و تئوري دولت» محصول س��ه جلسه‬ ‫سخنراني ايشان است كه در دفاع از فقه‌سياسي شيعه و‬ ‫دكترين واليت‌فقيه امام‌خميني‌(ره) ايراد شده و بعدها‬ ‫تحت عنوان فقه شيعه و نظريه دولت در فصلنامه كتاب‬ ‫نقد به چاپ رسيد‪.‬‬ ‫موضوع اين نوش��تار نقد برخي مقاالت اس��ت‬ ‫كه اين مقاالت با ه��دف تحريف ديدگاه‌هاي فقهي‪-‬‬ ‫سياسي برخي فقهاي ش��يعه و زير سوال بردن مكتب‬ ‫فقهي‪ -‬سياسي شيعه در برخي روزنامه‌ها و نشريات‬ ‫به چاپ مي‌رسيده است‪.‬‬ ‫اين كت��اب فاقد فهرس��ت اس��ت و در آن فقط‬ ‫به جدا كردن فرازهاي س��خنراني با تيترهاي مربوطه‬ ‫اكتفا شده است‪.‬‬ ‫بخشيازاينكتابكهبهچاپششمرسيدهبهشرح‬ ‫زير است‪ ...« :‬بنابراين‪ ،‬مباني مشروعيت در هر مكتبي‪،‬‬ ‫تابع اصول موضوعه و مباني آن مكتب است‪.‬‬ ‫بنابراين مث�لا نبايد تقس��يم‌بندي ماكس وبر در‬ ‫باب انواع مش��روعيت را ك��ه تلفيق��ي از بحث‌هاي‬ ‫جامعه‌شناختي مربوط به مقبوليت سياسي‪ -‬اجتماعي‬ ‫و مباني ارزشي خاص وبر اس��ت (كه در مبنا با تفكر‬ ‫اسالمي تعارضاتي دارد ) بر مفهوم اسالمي حكومت‬ ‫تحميل كرد و مثال مشروعيت حكومت ديني را از نوع‬ ‫سنتي يا فرهمند (آن هم با ارزش داوري‌هاي منفي در‬ ‫باب اين تعابير در تفكر ليبرال)‪ ،‬ناميد‪.‬‬ ‫همچنين نبايد گمان كرد كه مشروعيت مقوله‌اي‬ ‫صرفا عقالیي و عرفي و نامرب��وط به مضامين مكتب‬ ‫و مثال امضايي (نه تاسيسي) اس��ت و چنين اراده كرد‬ ‫كه مشروعيت كه اسالمي و غير‌اسالمي ندارد! يا همه‬ ‫مكاتب الهي و مادي‪ ،‬بر سر مفهوم مشروعيت اتفاق‌نظر‬ ‫دارند!! يا اساسا دين در مورد مشروعيت حكومت‌ها‪،‬‬ ‫بي‌نظر و بي‌تفاوت است!» ‪g‬‬
‫‪« -2‬علي و ش��هر ب��ي آرمان» اي��ن مجموعه متن‬ ‫گفت‌وگو با حس��ن رحيم‌پور ازغدي اس��ت كه در ماه‬ ‫رمضان ‪ 1379‬به مدت چهار شب پس از افطار در سيما‬ ‫پخشمي‌شد‪.‬مباحثمطرحشدهدراينگفت‌وگوپاره‌اي‬ ‫از مسائل سياسي‪ ،‬عقيدتي‪ ،‬اقتصادي و نظاير آن است كه‬ ‫مجموعا اين موضوعات را ش��امل مي‌شود‪« :‬حكومت‬ ‫آرماني‪ ،‬حكومت شكس��ت‌خورده نيس��ت»؛ «اقتصاد‬ ‫اسالمي‪ ،‬اقتصاد انساني»؛ «انقالب در حكومت‪ ،‬بازگشت‬ ‫به اصول» و «آزادي قرائت‌ها‪ ،‬خودي و غير‌خودي»‪ .‬كتاب‬ ‫تا چاپ سيزدهم هم رسيده است‪g.‬‬ ‫برخي از دانشجويان است‪.‬اين كتاب در سه بخش «دولت‬ ‫عاش��قي و عدل جهاني»‪« ،‬مهدي (عج) نيمي‌ش��رقي‪،‬‬ ‫نيمي‌غربي» و «جهاني ش��دن‪ ،‬پايان تاريخ و مهدويت»‬ ‫تنظيم شده است‪ .‬نويسنده در اين نوشتار‪ ،‬در بخش‌هايي‬ ‫از گفت‌وگوهايش با اشاره به قيام حضرت مهدي (عج) و‬ ‫تعبير آن به نقطه غليان تاريخ و شوك بزرگ تاريخي عليه‬ ‫ستمگران جهان‪ ،‬بخش‌هاي عظيمي‌از ظرفيت اين ظهور‬ ‫را توضيح داده است‪.‬‬ ‫بخش نخست اين اثر مربوط به سخنراني مولف در‬ ‫دانشكده ادبيات دانشگاه تهران در مهر‌سال‪ 1380‬مي‌شود‬ ‫و بخش دوم آن دربردارنده سخنان مولف در دانشكده فني‬ ‫دانشگاهتهراندرمهرسال‪ 1380‬وبخشسومكتابشامل‬ ‫سخنرانيويدردانشگاهمشهداست‪.‬مولفدرايننوشتار‬ ‫به جامعه آرماني با ظهور حضرت مهدي (عج) اشاره كرده‬ ‫و بيان داشته كه در عصر مهدي (عج) و در جامعه‌اي كه او‬ ‫ي تربيت مي‌شوند و از نظر‬ ‫خواهد ساخت‪ ،‬مردم به‌گونه‌ا ‌‬ ‫مالي تامين خواهند شد كه به يكديگر دروغ نمي‌گويند‪.‬‬ ‫فرهنگ دروغ به دست حضرت مهدي (عج) در جامعه‬ ‫بشري برخواهد افتاد و در آن دوران‪ ،‬رنج‌هاي بشري به‬ ‫پايانخواهدرسيد‪.‬‬ ‫اتفاق ديگري كه در حكومت حضرت مهدي (عج)‬ ‫در سطح جهان خواهد افتاد و مولف در اين نوشتار به آن‬ ‫اشارهكرده‪،‬توزيع عادالنهثروتدردنياست؛بهاينمعناكه‬ ‫اموال را چنان تقسيم خواهد كرد كه در همه دنيا‪ ،‬انساني‬ ‫گرسنهومحتاجزكاتيافتنخواهدشد‪.‬‬ ‫مخاطب در بخش دوم اين كت��اب با نقش زنان در‬ ‫جامعه حضرت مهدي (عج) آشنا خواهد شد با اين محتوا‬ ‫كه «در دوران مهدي (عج)‪ ،‬انقالبي علمي‌صورت خواهد‬ ‫گرفت كه حكمت‪ ،‬دانش‪ ،‬قدرت قضاوت و داوري داخل‬ ‫همه خانه‌ها مي‌شود و نهاد خانه با نهاد دانش و دين يكي‬ ‫مي‌شود؛ به‌گونه‌اي كه زنان در خانه‪ ،‬درباره همه مسائل‬ ‫مي‌تواند بر‌اساس كتاب و سنت‪ ،‬اجتهاد و نظريه‌پردازي‬ ‫كنند‪ ،‬يعني پيچيده‌ترین داوري‌ه��اي نظري‪ ،‬عقيدتي‪،‬‬ ‫ايدئولوژيك‪ ،‬عقالني و علمي‌را در خانه‌هايش��ان انجام‬ ‫دهند‪».‬اين كتاب تا مرتبه نوزدهم نيز تجديد چاپ شده‬ ‫است‪g.‬‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫‪« -4‬مهدي ده انقالب در يك انقالب» دربردارنده‬ ‫سخنراني‌هاي اس��تاد حس��ن رحيم‌پورازغدي‪ ،‬درباره‬ ‫حضرت مهدي(عج) و انقالب جهاني ايش��ان در جمع‬ ‫‪« -3‬حس��ين عقل س��رخ» ش��امل س��ه جلسه‬ ‫گفت‌وگو در‌خصوص نهضت سيدالش��هداء و آرمان‬ ‫شهداي عاشوراست كه در س��ه روز متوالي ‪ 9‬و ‪ 10‬و‬ ‫‪ 11‬محرم سال ‪ 1380‬صورت گرفته و به‌طور زنده از‬ ‫شبكه اول سيما پخش شده است‪.‬‬ ‫در گفت‌وگوي اول ايش��ان به بررس��ي اجمالي‬ ‫علل و ريشه‌هاي عاش��ورا پرداخته و به تغيير ماهيت‬ ‫حكومت نب��وي به س��لطنت اموي پس از ‪ 50‬س��ال‬ ‫اش��اره كرده و ريش��ه‌هاي تاريخي آن را تحليل كرده‬ ‫و عبرت‌هاي ام��روز آن را يادآوري كرده اس��ت‪ .‬در‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪« -1‬محمد(ص)پيامبري براي هميشه» مجموعه‬ ‫س��خنراني اس��تاد رحيم‌پور ازغدي ويژه سال پيامبر‬ ‫اعظم (ص) اس��ت‪ .‬عناوين اين كتاب به اين ش��رح‬ ‫است‪« :‬پيامبري و خاتميت‪،‬دو شيوه براي نفي پيامبري‪،‬‬ ‫بش��ريت؛ وامدار محمد (ص)‪،‬سيره حاكمان از منظر‬ ‫پيامبر‌اكرم (ص)‪،‬محمد (ص)؛ پيامبري براي هميشه‪،‬‬ ‫محم��د (ص)؛ پيامبري ب��راي هميش��ه‌‪،۲‬پيامبري و‬ ‫دولتمردي‪ ،‬محمد (ص)؛ عقل‪ ،‬عدل و حقوق بش��ر‪،‬‬ ‫محم��د (ص)؛ آخري��ن آذرخ��ش آزادي بخش‪،‬چه‬ ‫چيز در غرب‪ ،‬درك محمد (ص) را مشكل مي‌كند؟‪،‬‬ ‫واعتصموا بحبل اهلل جميع��ا والتفرقوا (وهابيت عليه‬ ‫اهل سنت)‪ ،‬حقيقت‪ ،‬فضيلت‪ ،‬عدالت‪ ،‬تعريف ديني يا‬ ‫سكوالر؟‪ ،‬پيام‌آور «كتاب‪‌،‬ترازو‪ ،‬آهن»‪ ،‬محمد (ص)‬ ‫برادري‪ ،‬برابري‪ ،‬شيعه‪ ،‬سني؛ گفت‌وگو در فقه و كالم‪،‬‬ ‫يگانگي در سنت اسالم‪ ،‬ش��يعيان وفادار به «سنت» و‬ ‫سنيان‪ ،‬دوازده امامي‪.…،‬نگران انسان بود‪ .‬اين كتاب‬ ‫تا چاپ دوازدهم هم رسيده است‪g .‬‬ ‫گفت‌وگوي دوم به تحليل تاريخ��ي دوران معاويه و‬ ‫روش‌هاي مورد استفاده وي در مقابل امام اشاره كرده‬ ‫و به بررس��ي عكس‌العمل‌هاي حضرت سيدالشهداء‬ ‫در قب��ال وي پرداخت��ه و به خطبه حض��رت در مني‬ ‫اش��اره مي‌نمايد كه در آن خطبه از س��ران اصحاب‪،‬‬ ‫دعوت به قيام به عدل در مقاب��ل معاويه مي‌نمايد‪ .‬در‬ ‫گفت‌وگوي س��وم نيز ايشان به بررس��ي ادامه خطبه‬ ‫حضرت سيدالش��هداء در مني مي‌پردازد و در ادامه‪،‬‬ ‫به تيپ‌شناسي شخصيت‌هاي درگير در اين حادثه و‬ ‫به‌طور اختصاصي به تيپ‌شناسي مردم كوفه پرداخته‬ ‫است‪ .‬اين كتاب به چاپ بيست و پنجم رسيده است‪.‬‬ ‫بخش��ي از اين كتاب به اين شرح اس��ت‪ ...« :‬عبداهلل‬ ‫بن‌عمر يك نمونه اس��ت‪ .‬ايش��ان يك آدم مقدس و‬ ‫متش��رع و در عين حال عجيب اس��ت‪ .‬كس��ي كه با‬ ‫علي – عليه‌الس�لام‪ -‬احتياطا بيعت نكرد‪ .‬با دس��ت‬ ‫علي – عليه‌السالم – بيعت نكرد‪ ،‬بعدها با پاي حجاج‬ ‫بن يوس��ف ثقفي بيعت كرد‪ .‬آنجا احتياط شرعي كرد‬ ‫و اينجا ديگر احتياط ش��رعي نكرد! عب��داهلل بن‌عمر‬ ‫از كس��اني بود كه امام حسين – عليه‌الس�لام – را با‬ ‫حس��ن‌نيت نصيحت مي‌كرد‪ .‬مي‌گف��ت‪« :‬آقا‪ ،‬اصوال‬ ‫مستحضريد كه جنگ في‌نفس��ه بد است‪ ».‬خب‪ ،‬امام‬ ‫حس��ين – عليه الس�لام – هم مي‌دانس��ت كه جنگ‬ ‫في‌نفسه بد است‪ .‬اما مگر ما اساسا در تاريخ‪ ،‬چيزي به‬ ‫نام جنگ في‌نفسه داريم؟ ‪g‬‬ ‫‪59‬‬
‫پرونده ويژه‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫گفت‌و‌گوي انتقادي‬ ‫راهي كه رحيم پور ازغدي در مواجهه با غرب پيش گرفته است‬ ‫رضا قائمي‪ /‬دانشجوي دكتراي جامعه‌شناسي‬ ‫‪4‬‬ ‫«ما بايد طرح علوم انساني ديگري را در اندازيم كه با‬ ‫علومانسانيغرب‪،‬درموارديتناقضوتباينودرمواردي‬ ‫عموم و خصوص من وجه و در مواردي تساوي و توافق‬ ‫دارد‪.‬جراتانديشيدنداشتهباشيم‪.‬بامنابعاسالمي‪،‬باقرآن‬ ‫و حديث‪ ،‬متفكرانه مواجه شويم و سواالت اصلي و مهم‬ ‫در علوم انساني و در اقتصاد و روانشناسي و جامعه‌شناسي‬ ‫و علوم‌سياسي و حقوق بشر و تعليم و‌‌تربيت را به اسالم‬ ‫عرضهكنيموهمگزاره‌هايعقليوتجربيرازيرنوروحي‬ ‫و نبوت دوباره بچينيم‪ .‬اين نهضت هزينه مي‌طلبد و چند‬ ‫دهه زمان مي‌برد‪ ،‬اما مبارك خواهد بود و سرنوشت بشر را‬ ‫تغيير خواهد داد و تمدن جديد اسالمي را به مثابه دروازه‬ ‫جهانجديدبناخواهدكرد‪».‬‬ ‫آنچه آمد بخش پاياني از كتاب «گفت‌وگوي انتقادي‬ ‫در عل��وم اجتماع��ي» و حاصل گفت‌وگ��وي حلقه‌اي‬ ‫دانشجويي با حسن رحيم‌پور ازغدي است‪ .‬اثر مذكور‪ ،‬از‬ ‫معدود آثاري است كه در زبان فارسي به شيوه‌اي انتقادي‬ ‫در باب نظريات جامعه‌شناختي فراهم آمده است‪ .‬از باب‬ ‫معرفي اين كتاب ‪ 166‬صفحه‌اي ني��ز مي‌توان گفت‪ ،‬در‬ ‫حدود‪ 92‬پرسشوطرحمسالهاصليوبالغبر‪ 100‬پرسش‬ ‫فرعي مطرح ش��ده و در باب آنها گفت‌وگو شده است‪.‬‬ ‫‪60‬‬ ‫مهم‌ترينپرسش‌هاومسائلمبتالبهامروزجامعه‌شناسيدر‬ ‫غربوغير‌غرباستوازاينقبيلند‪«:‬عل ِمجامعه‌شناسي‬ ‫يا مكاتب جامعه‌شناسي؟»؛ «مونتاژهاي بزرگ در مكاتب‬ ‫جامعه‌شناسيغرب»؛«سرمايه‌داريليبرال‪،‬جامعهمعياردر‬ ‫علوماجتماعي»؛«استخراجعلوماجتماعيازعلومطبيعي»‬ ‫و نظاير آنها‪ .‬مهم‌ترين آرايي كه مورد نقد قرار گرفته‌اند‪،‬‬ ‫آگوستكنت‪،‬وبر‪،‬دوركيم‪،‬اسپنسر‪،‬ماركسوبرخينظير‬ ‫سوروكين‪‌،‬تارد و پارسونز‪ ،‬در ضمن و حاشيه اشاراتي به‬ ‫فيلسوفان پيشين نظير ويكو‪ ،‬كانت‪ ،‬هيوم‪ ،‬دكارت‪ ،‬هگل‬ ‫وتعيينربطونسبتشانبانظرياتجامعه‌شناسياست‪.‬‬ ‫اما مس��اله اصلي نگارنده در اين نوشتار‪ ،‬نه معرفي‬ ‫چنين آثاري‪ ،‬بلكه اين اس��ت كه «چرا اين دست آثار از‬ ‫جهتي كمتر مورد تفطن عالمان اين علم و دانشجويان اين‬ ‫راه‪ ،‬باالخص در دانشگاه‌ها قرار مي‌گيرد؟» اين دست آثار‪،‬‬ ‫نزد دانشگاهيان‪ ،‬اغلب اثري سبك‪ ،‬بي‌مايه و بي‌محتوا و‬ ‫غير علمي‌تلقي مي‌ش��ود كه يحتمل‪ ،‬نويسنده و مولف‪،‬‬ ‫نه جامعه‌شناسي يا هر علم ديگري را فهميده است و نه‬ ‫مواجه ‌ه درستي با آن داشته اس��ت‪ .‬اما براي فهم اين اثر و‬ ‫آثاريازايندست‪،‬جايگاهآنهاومسالهاصليما‪،‬بايداندكي‬ ‫ازمحتوايكتابفاصلهگرفتوآنرادرشبكه‌ايازمسائل‬ ‫ديدتامسالهاصليخودرابهترنشاندهد‪.‬دوبارهبهايناثرو‬ ‫آثاري از اين دست و اين مساله بازخواهيم گشت‪.‬‬ ‫مساله اول‪ :‬دوره ابهام در مفهوم علم‬ ‫در فض��اي فكري فرهنگ��ي امروز جامع��ه ايران‪،‬‬ ‫مقوالتي نظير غرب‌شناسي‪ ،‬تجددشناسي‪ ،‬علوم‌انساني‬ ‫غربي يا اس�لامي و نظاير آن‪ ،‬در افه��ام و افواه پيچيده و‬ ‫به‌صورتجريانيغالبدر‌آمدهاست‪.‬ظهوروبروزعاليق‬ ‫غرب‌شناس��انه در ميان اهل نظر و فرهنگ‪ ،‬خود نشان از‬ ‫جديبودنمواجههتاريخوفرهنگماباجهانغرباست‬ ‫كه دست‌ك ‌م بيش از صد سال از آن مي‌گذرد‪.‬‬ ‫اما آنچه در اين كثرت معرفتي و تكثر انتش��اراتي‬ ‫پرداختن به آن در اين نوشتار مختصر مفروض است‪ ،‬نوع‬ ‫مواجههباعلومانسانيوسامانهمعرفتيغرباست‪.‬بهيك‬ ‫معنا‪ ،‬از آغاز تاسيس نهاد دانشگاه به عنوان نهاد آموزش‬ ‫علوم غربي و به معنايي دقيق‌تر‪ ،‬از آغاز به كار گروه‌هاي‬ ‫علوم انساني‪ ،‬مانند فلسفه و امروزه فلسفه‌هاي مضاف‪،‬‬ ‫جامعه‌شناسي‪ ،‬علوم‌سياس��ي و نظاير آن‪ ،‬ما پيوسته در‬ ‫حال غرب‌شناسي هستيم‪ .‬درواقع از اين منظر‪ ،‬مطالعه‪،‬‬ ‫پژوهش‪ ،‬تدقيق و تحقيق در باب آنچه در دانشگاه «علم»‬ ‫ناميده مي‌شود‪ ،‬چيزي جز ش��ناخت اليه‌هاي مختلف‬ ‫غربنيست‪.‬‬ ‫عطف توجه به اين مس��اله‪ ،‬ما را متفطن به نكته‌اي‌‬ ‫ديگر مي‌‌سازد كه خود را در تاريخ بعد از انقالب اسالمي و‬ ‫باالخص منازعات معرفتي اواخر دهه‪ 60‬نمودار ساخت‪.‬‬ ‫مساله تقابل «علم و دين»‪ ،‬در صورت ابتدايي‌اش‪ِّ ،‬‬ ‫دال بر‬ ‫گفتمان‌هاي معرفتي يك دهه‪ ،‬يعن��ي از اواخر دهه ‪ 60‬تا‬ ‫اواسط يا اواخر دهه هفتاد در كش��ور ما بوده است‪ .‬فارغ‬ ‫از تقابل رايج علم و دين كه ريشه‌هاي ساده و ابتدايي آن‬ ‫در سده شانزده و هفده غرب و پيدايي علم نيوتني است‪،‬‬ ‫آنچه در اين منازعات نمود بيشتري داشته‪ ،‬خلط دو حوزه‬ ‫معرفتي متفاوت است‪ .‬معضله‌اي كه فضاي طرح آن نيز‬ ‫اغلب در حوزه عمومي و نشريات عمومي بوده‪ ،‬برخاسته‬ ‫از نوعي اشتراك لفظ ميان علم مدرن و علم توصيه شده در‬ ‫متون ديني بود‪ .‬تعابيري نظير اينكه «علم غربي‪ ،‬چه علم‬ ‫ياست‬ ‫تجربيوتكنولوژيوچهعلومانساني‪،‬همانعلم ‌‬ ‫كه در قرآن و حديث و نزدمسلمين معتبر و ممدوح است»‬ ‫يا «علم‪ ،‬شرقي و غربي ندارد» و «علم تجربي جديد‪ ،‬همان‬ ‫علم تجربي سنتي است» و «گزاره‌هاي ديني‪ ،‬چون معيار‬ ‫تحقيق‌پذيري تجربي ندارند‪ ،‬معتبر نيستند» و نظاير آنها‪،‬‬ ‫نشانازخلطحوزه‌هايمعرفتيمختلفدرايندورهدارد‪.‬‬ ‫پيگيري اين مناقشات در مكتوباتي كه در كنش يا واكنش‬ ‫بهاينمسائلنوشتهشد‪،‬ميسراستومجالتشريحآنهادر‬ ‫اين مقال نيست‪ .‬اغلب مسائلي كه در نشريه حلقه «كيان»‬ ‫يا روشنفكري ديني اوليه در سويي و نقد آنها در نشرياتي‬ ‫نظير «كتاب نقد» يا كتبي نظير «علم و فلس��فه» از سويي‬ ‫ديگر‪ ،‬با اندكي تقدم و تاخر منتشر شد‪ ،‬بيانگر دوسويه اين‬ ‫مناقش��ات بوده‪ .‬اما آنچه از آن همه به اين نوشتار مربوط‬ ‫است‪ ،‬صورت‌بندي اين مناقشات اس��ت‪ .‬به‌طور كلي‪،‬‬ ‫مواجهه با علم‪ ،‬معرفت‪ ،‬فلس��فه‪ ،‬سياست و به‌طور كلي‬ ‫انديش��ه غربي‪ ،‬چهار صورت‌بندي كلي داش��ته است‪:‬‬ ‫‪ -1‬قبول كامل(گفتمان‌هاي س��كوالر)‪-2 ،‬سازگاري و‬ ‫التقاط (روشنفكري ديني)‪ -3،‬نقد انديشه غرب با تكيه بر‬ ‫خود غرب (گفتمان فرديدي)‪ -4‬نقد انديشه غرب بر پايه‬ ‫انديشهديني(گفتمان‌هايمتكثروكمترتشخص‌يافته)‪.‬‬ ‫مسالهدوم‪:‬وضعيتپيچيده‌تر‬ ‫برجس��ته‌ترين ش��خصيت گفتمان اخير‪ ،‬به‌رغم‬ ‫تكثرش‪ ،‬بي‌شك «شهيد مطهري» است‪ .‬به بياني مطهري‪،‬‬ ‫ل بود ‌و صريحا‌‬ ‫ي مستقل قائ ‌‬ ‫ت فكر ‌‬ ‫ك هوي ‌‬ ‫ي دين‪ ،‬ي ‌‬ ‫«برا ‌‬ ‫ي اس�لا ‌م و ماركسيس ‌م را معلو ‌م كنيد‪.‬‬ ‫ت خط‌‌مرز ‌‬ ‫مي‌گف ‌‬ ‫ي اسال ‌م و ليبراليس ‌م را معلو ‌م كنيد‪ .‬متشابهات‌‬ ‫ط مرز ‌‬ ‫خ‌‬ ‫ت كدام‌هاست؟ تا كجا مي‌توان در‬ ‫كدام‌هاست؟ محكما ‌‬ ‫يوفاشيستي‪،‬‬ ‫يياماركسيست ‌‬ ‫يليبرال ‌‬ ‫عال ‌منظر‪،‬بادكترين‌ها ‌‬
‫مساله چهارم‪ :‬عقالنيت‪ ،‬ارزش و احياگري ديني‬ ‫آنچهدرآثار‪،‬نوشته‌هاوسخنراني‌هايآقايرحيم‌پور‬ ‫مي‌بينيم ‪ ،‬بيش از همه بر عقالنيت ديني‪ ،‬ارزش‌هاي ديني‬ ‫و احياگري ديني تكيه دارند‪ .‬قصد قي��اس ميان اين و آن‬ ‫نيست؛روشناستكهرحيم‌پوردرگفتمانشهيدمطهري‬ ‫يا دست‌كم در گفتمان چهارم از گفتمان‌هاي مذكور قرار‬ ‫دارد‪ .‬دو اثري كه در اين نوشتار‪ ،‬بر آنها تكيه داريم‪ ،‬اين ادعا‬ ‫رابهخوبياثباتمي‌كنند‪.‬‬ ‫در جا ي‌ج��اي «گفت‌وگ��وي انتق��ادي»‪،‬‬ ‫بازگشتبهمسالهاصلي‬ ‫مساله اصلي اين بود‪« :‬چرا آثاري از اين دست‪ ،‬مورد‬ ‫توجه عالمان اين علوم قرار نمي‌گيرند؟» اما اكنون مي‌توان‬ ‫پرسش را اندكي تغيير داد و آن اينكه «چرا به‌رغم وجود و‬ ‫حضور سرماي ‌ه فكري غني در انديشه ديني و در دسترس‬ ‫بودن منابع غربي در زبان فارس��ي و سهولت امكانات در‬ ‫خواندن انديش��ه غربي و ديني‪ ،‬مواجهه انتقادي جدي با‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫مساله سوم‪ :‬مفهوم‌پردازي‬ ‫آنچه امروز مي‌توان از جامعه‌شناسي معرفت و نيز‬ ‫اندكيتاملدقيقدرسيرتفكرفلسفي‪،‬سياسي‪،‬اجتماعيو‬ ‫فرهنگيغربكسبكرد‪،‬نكته‌‌ايقابلتوجهوالبتهروشن‬ ‫است‪ .‬غرب پيوسته در حال مفهوم‌پردازي است‪ .‬آنچه ما‬ ‫امروزه تحت عناوين نظريه‌هاي جامعه‌شناختي‪ ،‬فلسفي‪،‬‬ ‫سياس��ي‪ ،‬فرهنگي و نظاير آنها از غرب‌ترجمه مي‌كنيم‬ ‫و مي‌خوانيم‪ ،‬چيزي جز مفهوم‌پردازي‌هاي گاه عميق و‬ ‫گاه سطحي نيس��ت‪ .‬به قول وايتهد‪ ،‬سير انديشه فلسفي‬ ‫غرب‪ ،‬حاشيه‌نويسي بر افالطون است‪‌.‬هايدگر متافيزيك‬ ‫‪ 2500‬ساله غرب را زير سوال مي‌برد‪ ،‬فوكو نيز به صورتي‬ ‫ديگر با اين س��رمايه فرهنگي مواجه مي‌ش��ود‪ .‬ماركوزه‬ ‫مفاهيم‌آگاهي‪ ،‬وضعيت يافتگي‪ ،‬تاريخمندي‪ ،‬فهميدن‪،‬‬ ‫جهانمندي‪ ،‬پروا(‪ )Care‬را از «هس��تي و زمان»‌هايدگر‬ ‫وام مي‌گيرد و به روايت ماركسي دوباره بازسازي مي‌كند‪.‬‬ ‫نگارنده قصد كم‌ديدن يا ساده‌انگاري در غرب و تعيين‬ ‫تكليف يك ساعته با آن را ندارد؛ اما مكتب فرانفكورتي‌ها‪‌،‬‬ ‫هانا‌آرنت‪،‬مايكل‌اوكشات‪،‬پوپر‪،‬كارناپو‪...‬مسئولهمين‬ ‫مفهوم‌پردازي‌ها بوده و هستند‪ .‬توضيح اين مسائل‪ ،‬در اين‬ ‫مقال بيش از اين ضرورتي ندارد‪.‬‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫حكردوازكجاب ‌هبعد‪،‬ديگرنمي‌شود؟تاكجاشمااگر‬ ‫تسام ‌‬ ‫ن مي‌كنيد واز‬ ‫ت دي ‌‬ ‫ن و قرائ ‌‬ ‫ف بزنيد‪ ،‬داريد تفسير دي ‌‬ ‫حر ‌‬ ‫ت و قرائت‌‬ ‫ن اس ‌‬ ‫ف دي ‌‬ ‫ب و تحري ‌‬ ‫آنجا ب ‌ه بعد ديگر تكذي ‌‬ ‫ننيست؟»‬ ‫دي ‌‬ ‫با اين حال‪ ،‬از منظر و نگاه دانشجوي تحصيلكرده و‬ ‫استاد دانشگاه امروز‪ ،‬باالخص در رشته‌هاي فلسفه غرب‪،‬‬ ‫جامعه‌شناسي‪ ،‬علوم سياسي و به‌طوركلي انديشه غربي‪،‬‬ ‫منابع‪ ،‬ارجاعات بحث‌هايي كه در كتب ش��هيد مطهري‬ ‫مطرحاست‪،‬شايدكافينباشد‪.‬ازاينمنظر‪،‬شناختوياز‬ ‫فلسفهغرب‪،‬موقوفبهكتب«حميدعنايت»و«محمدعلي‬ ‫فروغي» است‪« .‬مقاالت فلسفي» و حتي ارجاعات «اصول‬ ‫فلسفه و روش رئاليسم» نيز مبتني بر همين منابعند‪ .‬چهار‬ ‫جلد فلسفه تاريخ ايشان‪ ،‬نقد و بررسي كتبي نظير «لذات‬ ‫فلسفه» ويل‌دورانت و «تاريخ چيس��ت؟» است‪ .‬ايشان‬ ‫احتماال نه «هس��تي و زمان‌» هايدگ��ر را خوانده‌اند و نه‬ ‫«مراقبت و تنبيه» فوكو و نظايري از اين دست‪ .‬را در واقع‪،‬‬ ‫ج ترجمه متون اصلي انديشه سياسي‪ ،‬اجتماعي‪،‬‬ ‫در اثر روا ‌‬ ‫فرهنگي و فلسفي غرب‪،‬به نظر مي‌رسد دارايي معرفتي ما‬ ‫از غرب بيش از گذشته شده و مواجهه با غرب صورت‬ ‫پيچيده‌تري از گذشته يافته اس��ت‪ .‬با اين حال‪ ،‬نگارنده‬ ‫معتقداستصورت‌بنديابتداييهمچنانپابرجاست‪.‬به‬ ‫بيان روشن‌تر‪ ،‬امروزه اگرچه متون اصلي فيلسوفاني نظير‬ ‫ارسطو‪،‬افالطون‪،‬دكارت‪،‬كانت‪،‬هگل‪،‬فوكو‪‌،‬هايدگر‪،‬پوپر‪،‬‬ ‫آلتوسر‪،‬فرويد‪،‬آدورنوومكتبفرانفكورتي‌هاونظايرآنها‬ ‫در زبان فارسي در دسترس است‪ ،‬اما صورت‌بندي نوع‬ ‫مواجهه با غرب تغيير نكرده است‪ .‬متون مذكور‪ ،‬به زبان‬ ‫اصلي يا زبان فارسي‪ ،‬هميشه بوده‌اند و هميشه هستند و‬ ‫از اين‌سو‪ ،‬انديشه ديني‪ ،‬در كتب و نوشته‌ها هميشه بوده و‬ ‫هميشه خواهد بود‪ .‬به اين مساله و پيوندش با مساله اصلي‬ ‫ما‪،‬درانتهاينوشتاربازخواهيمگشت‪.‬‬ ‫ش مي‌ش��ود ك��ه‪« :‬م��رز اس��اطير و ارزش‌ه��ا‬ ‫پرس�� ‌‬ ‫در اي��ن منط��ق [منط��ق عل��وم اجتماع��ي غ��رب]‬ ‫كجاس��ت؟‪ ...‬دانش��جوي علوم اجتماعي باي��د بداند‬ ‫كه ارزش��ي بودن در اين منط��ق به چه معناس��ت؟» ؛‬ ‫«تعب ‌د ترجمه‌اي كافي اس��ت‪ .‬عصر نقالي و نقل آنچه‬ ‫اروپاييان فرموده‌اند به سر آمده است‪ .‬امروز عصر تعقل‬ ‫متفكر مسلمان است»‪« .‬اگر حدود بيست جامعه‌شناس‬ ‫اصلي و گفتمان‌‌س��از غرب‪ ،‬بررس��ي ش��ود كه سبك‬ ‫كارشان منابع ارجاع شان‪ ،‬وضعيت محيطي آنها و افكار‬ ‫پشتيبانش��ان چه بود‪ ،‬عمال همه اي��ن مكاتب در علوم‬ ‫اجتماعي غرب‪ ،‬ساختارشكني و قداست‌زدايي مي‌شوند‬ ‫و آنگاه نقد و رد آنها كامال آسان خواهد شد و خواهيم ديد‬ ‫كه بسياري از حرف‌ها كه برچسب علم و علوم اجتماعي‬ ‫خورده‌اند‪ ،‬تا چه حد جدل‪ ،‬خطابه و حتي شعر بوده‌اند؟»‪.‬‬ ‫«بسياري از پرسش‌هاي مهم در جامعه‌شناسي‪ ،‬بي‌پاسخ‬ ‫و بي‌دليل‪ ،‬مفروض گرفته شده كه بايد در فلسفه‪ ،‬فلسفه‬ ‫اخالق و فلسفه حقوق و گاه حتي در ساير علوم اجتماعي‬ ‫چون اقتصاد و علوم سياسي و به‌ويژه در معرفت‌شناسي‬ ‫تعقيب مي‌ش��د»‪« .‬علمي‌ديدن جامعه‪ ،‬نبايد به معناي‬ ‫شي‌اي ديدن جامعه تلقي شود و توضيح داديم كه شي‌اي‬ ‫ديدگي هم واقعيت ن��دارد و آتوريته‌هاي ايدئولوژيك‬ ‫حاكم بر اغل��ب نظريه‌پردازي‌ها در علوم انس��اني بوده‬ ‫است»‪« .‬بنابراين چيزي به نام علم جامعه‌شناسي وجود‬ ‫خارجي ندارد و اينها مكاتب گوناگون و متضاد در تحليل‬ ‫اجتماع بشري‌اند‪».‬‬ ‫صورت ديگري از اين مواجهه در كتاب «عقالنيت‪:‬‬ ‫بحثي در جامعه‌شناسي توسعه» پيگيري شده است‪ .‬در‬ ‫اين اثر ‪ 104‬صفحه‌اي‪ ،‬تمركز اصلي روي نظريه‌پردازان‬ ‫اصلي نظريات توسعه‪ ،‬ويلفردوپارتو و ماكس وبر است؛‬ ‫با اين حال‪ ،‬مساله توسعه با عطف نظر به هسته اصلي آن‪،‬‬ ‫عقالنيت پيگيري ش��ده و به اين جهت‪ ،‬نگاهي متانظر‬ ‫به نظريات توسعه است‪ .‬بحث از عقالنيت و انواع آن آغاز‬ ‫مي‌شود و ريشه‌هاي معرفتي‪ ،‬ارزشي و اخالقي عقالنيت‬ ‫حاكم بر نظريات رايج توس��عه‪ ،‬پيگيري و نقد مي‌شود‪.‬‬ ‫«عقالنيت موجود در توسعه به لحاظ ذات اين جهاني و‬ ‫محدود خود در مرحله اول عقل نظري را از عقل عملي‬ ‫منفكمي‌نمايد‪.‬‬ ‫انفكاكي كه از كانت و هيوم آغاز شده و محدود به‬ ‫حوزه هدف و وسيله مي‌شود؛ انديشيدن در باب اهداف‪،‬‬ ‫توجيهي عقالني نمي‌يابد و قضايا و گزاره‌هاي اخالقي‬ ‫عموما مهمل يا غيرعقالني قلمداد مي‌شوند؛ و گزاره‌هاي‬ ‫ماورايي در بهترين صورت خود به ايمان و نگرش ايماني‬ ‫محدود شده كه از حوزه عقالنيت جداست و در مرحله‬ ‫بعدي‪ ،‬عقالنيتي كه متوجه اصالت س��ود است به‌عنوان‬ ‫ايدئولوژيحاكمبرگفتمانتوسعهقرارمي‌گيردكهدروجه‬ ‫سرمايه‌داري خصلتي فردي‌تر و در نظريه ماركسيستي‬ ‫ويژگي دولتي‌ت��ر و اجتماعي‌تر به خ��ود‌گرفته و همين‬ ‫اصالت سود است كه در گفتمان توسعه منجر به استعمار‬ ‫كشورهايديگرمي‌شود»‪.‬‬ ‫دربخش دوم‪ ،‬سه ساحت عقل در انديشه ديني طرح‬ ‫می‌‌شود‪ .‬هسته اصلي كتاب‪ ،‬نقد منظر غربي به عقالنيت‪،‬‬ ‫محدود شدن به س��احت عقل ابزاري و ناديده انگاشتن‬ ‫ساحت‌هايديگرعقلاست‪.‬‬ ‫اين متون صورت نمي‌گيرد؟» با استفاده از استعاره پوپري‪،‬‬ ‫اگر جهان يكي را فرض كنيم كه درآن‪ ،‬منابع و متون ديني‬ ‫و غربي وجود دارند؛ جهان دومي‌را فرض كنيم كه جهان‬ ‫ذهن و ذهنيت‌هاي انسان‌هاس��ت و جهان س��ه‪ ،‬جهان‬ ‫توليدات ذهني و مكتوبات است‪ ،‬مساله روشن‌تر است‪.‬‬ ‫اين جهان دوم است كه غني و پربار نيست‪ .‬در جهان يك‪،‬‬ ‫مجموعه‌اي از علوم به عنوان معارف پيشيني و حوادث و‬ ‫اتفاقاتينظيرانقالباسالمي‪،‬دفاعمقدسوسيودوسال‬ ‫تجربه جمهوري اسالمي و ديگر دوره‌هاي تاريخ حيات‬ ‫ديني بشر‪ ،‬به عنوان معارف پسيني وجود دارد؛ مساله اين‬ ‫اس��ت كه جهان ذهني چقدر قوت و غنا دارد كه مسائل‬ ‫جهان يك را تحليل و بررسي كند و جهان سه را تشكيل‬ ‫دهد‪.‬‬ ‫با اين صورت‪ ،‬مي‌توان نتيجه گرفت كه رحيم‌پور‪،‬‬ ‫مانندبسياريديگر‪،‬آرماننيستومهمنيستكهمكتوبات‪،‬‬ ‫نوشته‌ها و گفتارهاي او‪ ،‬آنچنان علمي يا فاخر هستند يا‬ ‫نيستند؟ رحيم‌پور‪ ،‬احياگر راهي است كه مدتي پيش آغاز‬ ‫شده و نبايد فراموش شود‪ .‬اين گفتمان‪ ،‬قصدش تعيين‬ ‫تكليفيكشبهباغربنيست‪.‬اصوالنقد‪،‬چنينفرآيندي‬ ‫را بر‌نمي‌تابد‪ .‬مهمترين عناصر اين گفتمان «استمرار در‬ ‫نقد»‪« ،‬خواندن جدي انتقادي» و «مفهوم‌پردازي» است‪.‬‬ ‫عنوان فرعي كتاب گفت‌وگوي انتقادي‪ ،‬خود نشان از اين‬ ‫دارد‪« :‬خوانش انتقادي متون كالس��يك جامعه‌شناسي»‪.‬‬ ‫حسنرحيم‌پور‪،‬مترجم‪،‬استاددانشگاهيامعنونبهعناويني‬ ‫از اين قبيل نيست؛ نوشته‌ها و گفتارهاي او نيز متكفل اين‬ ‫مسالهنيستونبايدباشد‪.‬‬ ‫آنچه در اين نوشتار آمد نيز چيز جديدي نيست‪ .‬تنها‬ ‫گزارشيازدوكتاببودكهقصدآنداشتيمتادرمنظومه‌اي‬ ‫تحليلي‌تر معرف��ي گردند تا چارچوبي ب��راي گنجاندن‬ ‫اين‌گونه آثار‪ ،‬در ربط و نس��بت با علوم انساني كه مبتني‬ ‫ب ‌ر ترجمه شده‪ ،‬فراهم ش��ود‪ .‬آثاري از اين دست را «بايد‬ ‫خواند»‪ ،‬تا تجربه انتقادي با علوم اجتماعي و انساني غرب‬ ‫را دريافت‪ ،‬اما در اين آثار متوقف نشد‪ .‬به نظر مي‌رسد در‬ ‫پرتو نقد‪ ،‬بايد دست به مفهوم‌پردازي زد‪g.‬‬ ‫پي‌نوشت‪:‬‬ ‫‪ -1‬رحيم‌پور ازغدي‪ ،‬حسن (‪ ،)1389‬گفت‌وگوي انتقادي در‬ ‫علوم اجتماعي‪ ،‬تهران‪ ،‬موسسه طرحي براي فردا‪ ،‬ص‪.166‬‬ ‫‪ -2‬متاسفانه اين آثار در زبان فارسي متعدد نيستند و اثر زير نيز‬ ‫تا حدودي با اين سبك نگاشته شده است‪:‬‬ ‫جمشيدي‌ها‪ ،‬غالمرضا (‪ )1383‬تهران‪ ،‬انش��ارات دانشگاه‌‬ ‫تهران‪.‬‬ ‫‪ -3.‬باربور‪ ،‬اي��ان (‪ )1388‬عل��م و دين‪ ،‬تهران‪ ،‬مركز نش��ر‬ ‫دانشگاهي‪.‬‬ ‫‪ -4‬پارسانيا‪ ،‬حميد (‪ )1385‬علم و فلسفه‪ ،‬تهران‪ ،‬انتشارات‬ ‫پژوهشگاهفرهنگ و انديشه اسالمي‪.‬‬ ‫‪ -5‬رحيم‌پورازغدي‪ ،‬حسن؛ «اجتهاد؛ شهيد نبرد «تحجر» و‬ ‫«التقاط»‪ ،‬بحثي در تساهل نظري و عملي»‪ ،‬سخنراني مكتوب‌شده؛‬ ‫قابل دسترسي در‪www.rahimpour.ir:‬‬ ‫‪ -6‬كار‪ ،‬اي‪.‬ايچ‪ ،)1375( ،‬تاريخ چيست؟‪ ،‬تهران‪ ،‬انتشارات‬ ‫خوارزمي‪.‬‬ ‫‪ -7‬خاتمي‪ ،‬محمود (‪ ،)1388‬تقريري از فلسفه‌هاي قرن بيستم‪،‬‬ ‫تهران‪ ،‬انتشارات علم‪.‬‬ ‫‪ -8‬رحيم‌پور ازغدي‪ ،‬حسن (‪ ،)1389‬ص‪21‬‬ ‫‪ -9‬پيشين‪ ،‬ص‪62‬‬ ‫‪ -10‬پيشين‪ ،‬ص‪71‬‬ ‫‪ -11‬پيشين‪ ،‬ص‪80‬‬ ‫‪ -12‬پيشين‪ ،‬ص‪96‬‬ ‫‪ -13‬پيشين‪ ،‬ص‪155‬‬ ‫‪ -14‬رحيم‌پورازغدي‪ ،‬حس��ن (‪ )1388‬عقالنيت‪ ،‬بحثي در‬ ‫مباني جامعه‌شناسي توسعه‪ ،‬تهران‪ ،‬موسسه طرحي براي فردا؛ص‪.19‬‬ ‫‪61‬‬
‫جامعه‌‬ ‫جــامـعـه‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪62‬‬ ‫مردم و تورم‬
‫تب گراني در شهر‬ ‫‪1‬‬ ‫تورم محصوالت اوليه مردم را نگران كرده است‬ ‫نان گران شد؛ خبر كوتاه بود‪ ،‬اما براي آنها كه هر روز بايد حداقل يكبار سري به نانوايي محله‌شان بزنند و بر سر‬ ‫ي بود‪ .‬در تحليل‌هاي روزانه‬ ‫برشته بودن و خاش‌خاشي بودن ناني كه مي‌خواهند بخرند با آقاي نانوا چانه بزنند‪ ،‬خبر مهم ‌‬ ‫مردم كه اوج آنها را مي‌توان در تاكسي‌ها شنيد تغيير در قيمت دو چيز به معناي گراني است‪ :‬يكي افزايش كرايه‌هاي‬ ‫حمل و نقل و ديگري قيمت نان‪ .‬اما اين گراني براي همه نمود برابري ندارد؛ بعضي‌ها مثل هميشه نان را از دست‬ ‫نانوا مي‌گيرند و بهاي آن را از دست ديگر پرداخت مي‌كنند‪ ،‬برخي ديگر تفاوت قيمت جديد را از نانوا مي‌پرسند و با‬ ‫لبخند معناداري صف نانوايي را‌ترك مي‌كنند‪ .‬در اين ميان‪ ،‬اما خانواده‌هايي هستند كه تغيير‪ 100‬توماني در قيمت يك‬ ‫قرص نان چندان برايشان راحت و بي‌دغدغه نيست‪ .‬به بقالي سركوچه هم گذرتان بيفتد گراني را موقع دست‌به‌جيب‬ ‫شدن با تمام وجود لمس خواهيد كرد؛ از لبنيات و بستني گرفته تا انواع خوراكي‌هاي ريز و درشت؛ هيچ‌يك از حمله‬ ‫غول گراني مصون نمانده‌اند‪ .‬خبرنگاران مثلث براي آگاهي و آشنا شدن بهتر با ميزان گراني‌ها و واكنش‌هاي مردم به‬ ‫اين غولي كه دوباره از شيشه خارج شده‪ ،‬به چند محله پايتخت در شمال و جنوب شهر رفته‌اند و گزارش‌هايي هم از‬ ‫شهري در مركز ايران گرفته‌اند‪.‬‬ ‫جــامـعـه‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫رو‌به‌غروب خردادماه در صف درازي به تمناي‬ ‫نان‪ .‬ايستاده با قامت خميده صف پيادگان و گرسنگان‬ ‫جلو دكان نانواي��ي‪ .‬در زمين‌هايي ك��ه پيش‌تر از اين‬ ‫منصورآباد خوانده مي‌ش��د و امروز به بركت بقعه‌اي‬ ‫افس��انه‌اي جوانمرد قصابش مي‌خوانند‪ ،‬كنار يكي از‬ ‫‌ايستم‪ .‬همان ابتدا تذكر مي‌دهند كه توي‬ ‫‌‌‬ ‫نانوايي‌ها مي‬ ‫صف بروم‪ ،‬با اينكه قصد خريد نان ندارم الجرم وارد‬ ‫صف طويلشان مي‌شوم‪ ،‬بازهم خدا پدرش را بيامرزد‬ ‫كه صف يكي‌ها را از چندتايي‌ها جدا كرد‪ .‬نخس��تين‬ ‫كسي كه با او همكالم مي‌شوم و از افزايش قيمت نان‬ ‫مي‌پرسم زن خانه داري است كه مي‌گويد شوهرش هم‬ ‫سال‌هاست بيكار گوشه خانه افتاده‪ .‬از وقتي تصادف‬ ‫ناكارش كرد و ش��وهر به يك روز از نان‌آوري خانه به‬ ‫يكي از نان‌خوران خانه بدل ش��د و زن مي‌گويد حاال‬ ‫خرجشان را پسرش��ان مي‌دهد و نه بيمه‌اي دارند و نه‬ ‫حمايتي‪ .‬مي‌گويد كميته امداد هم كمك چنداني نكرده‬ ‫حاال خدا اين پسر را نگه دارد و زن از بدبختي‌هايش كه‬ ‫ي ندارد‬ ‫شروع مي‌كند انگار نوار بي‌پاياني است كه تمام ‌‬ ‫به لطايف‌الحيلي بر س��ر نان ب��از مي‌آرمش مي‌گويد‪:‬‬ ‫«بيشتر سنگك مي‌خريده‌اند‪۲۰۰۰ .‬تومان كه مي‌داده‬ ‫حاال همان ‪ ۲۰۰۰‬تومان‬ ‫‪ ۴‬تا نان سنگك داغ ميگرفته و ‌‌‬ ‫را مي‌گيرند و س��ه تا نان مي‌دهند‪ .‬بربري نمي‌خريده‬ ‫لواش را هم نمي‌پسندد‪».‬‬ ‫مي‌گويد از بچگي سنگك خور بوده‌اند و باز كه‬ ‫مي‌خواهد برگردد سراغ داستان بدبياري‌هاي شوهرش‬ ‫كه مي‌توانست دو دانگ ماشين را بخرد و هر چه گفتم‬ ‫به خرجش نرفت‪ ...‬سر صحبت را با نفر جلويي‌ام كه تا‬ ‫به حال گوش مي‌داد باز مي‌كنم‪ .‬خيلي نياز به توضيح‬ ‫نداشت‪.‬‬ ‫گويي يكي از مس��ئوالن مملكتي را ديده باش��د‬ ‫ش��روع مي‌كند از گراني‌ها گله كردن كه چ��را به داد‬ ‫ما نمي‌رسيد؟ اس��مش سعيد اس��ت‪ .‬حدودا ‪۶۰‬ساله‬ ‫مي‌خورد باشد‪ ،‬اما خودش مي‌گويد ‪ ۵۰‬سالش بيشتر‬ ‫نيس��ت؛ نان لواش از ‪ ۱۲۵‬تومان ش��ده ‪ ۱۶۰‬تومان و‬ ‫بربري ‪ ۳۷۵‬تومان��ي را حاال باي��د ‪ ۵۰۰‬تومان بخرد‪.‬‬ ‫ش��غلش را هر چه مي‌پرس��م طفره مي‌رود‪ .‬بحث را‬ ‫عوض مي‌كند كه نگوي��د‪ .‬به مطال��ب روزنامه‌ها كه‬ ‫نوشته‌اند نان ‪ ۳۰‬درصد گران شده هم اشاره مي‌كند و‬ ‫مي‌گويد‪« :‬كي گفته ‪ ۳۰‬درصد؟! خيلي بيشتر گران شده‬ ‫‪ ۳۰‬درصد كه چيزي نيست!»‬ ‫سهراب ‪ ۱۷‬س��اله زياد اهل حساب كتاب نيست‬ ‫مي‌گويد زنبيل را دس��تش داده‌اند و آمده نان بخرد و‬ ‫در بند حساب و كتابش هم نيست كه حاال چقدر بايد‬ ‫پول بابت چقدر نان بپ��ردازد‪ .‬يادش هم نمي‌آيد حتي‬ ‫كه پيش از اين چقدر ب��راي هر قرص نان پول مي‌داده‬ ‫اس��ت‪ ،‬اما مي‌گويد گراني كاال‌ها در زندگيشان تاثير‬ ‫گذاش��ته‪ .‬مي‌گويد پدرش بازنشس��ته ارتش است و‬ ‫خانه از خودشان دارند كه اگر قرار بود اجاره بدهند با‬ ‫اين اوصافي كه پيش آمده بعيد نبود نتوانند اينجا خانه‬ ‫كرايه كنند‪...‬‬ ‫رمضان‪ ،‬مرد شاطر نانوايي كه ديگر بعد از اين توي‬ ‫صف ايستادن كم كم به او رس��يده‌ام مي‌گويد به‌رغم‬ ‫افزايش قيمت نان‪ ،‬نانوا‌ها س��ود چندان��ي نكرده‌اند‪.‬‬ ‫رمضان مي‌گويد‪« :‬فرض كن هر قرص نان بربري ‪۶۰‬‬ ‫تومان آرد مي‌خواهد حاال شما پول كارگر و آب وبرق‬ ‫و ماليات و مغازه را حساب كن ببين ‪ ۵۰۰‬تومان چقدر‬ ‫براي يك قرص نان كم اس��ت‪ .‬رمض��ان نان را كاالي‬ ‫تعيين كننده‌اي در زندگي ايراني‌ها مي‌داند و س��خت‬ ‫معتقد اس��ت كار نانوا‌ها براي دولت‌ها خيلي اهميت‬ ‫دارد چون مردم اگر هر چي��زي نتوانند بخورند ديگر‬ ‫مجبور مي‌شوند نان خالي بخورند‪».‬‬ ‫رمضان مي‌گويد‪« :‬حاال ببي��ن اگر نان هم نتوانند‬ ‫بخورند چه كار‌ها كه نمي‌كنند‪ .‬حساب كرده و به اين‬ ‫نتيجه هم رسيده است كه دولت به‌هر‌حال نمي‌گذارد‬ ‫صنف نانوايي بخوابد و هر جور شده گندم وارد مي‌كند‬ ‫تا قيمت نان در حد توان م��ردم بماند‪ ».‬رمضان معتقد‬ ‫اس��ت هنوز هم قيمت نان آنقدر باال نرفته كه مردم به‬ ‫مش��كل جدي بربخورند فقط گران‌تر از قبل شده كه‬ ‫آن هم به هر حال قابل انتظار بوده است‪ .‬شايد رمضان‬ ‫درس��ت مي‌گويد هر چه باش��د نان از دير باز كاالي‬ ‫اس��تراتژيك ايرانيان بوده اس��ت‪ .‬اما امروز وضعيت‬ ‫چندان متفاوت از گذش��ته اس��ت كه نان تنها يكي از‬ ‫كاالهاي ضروري مايحتاج خانوار است‪.‬‬ ‫ش��ايد به همين دليل اس��ت كه امام خميني‌(ره)‬ ‫همواره در موضوع قيمت نان ب��ه دولتيان توصيه‌هاي‬ ‫اكيد مي‌فرمودند‪.‬‬ ‫به‌هر‌حال اكنون قيمت نان داد همه خانواده‌ها را‬ ‫درآورده و پنهان كاري در اين زمينه كمي‌دير ش��ده و‬ ‫با توجه به انتقادات گس��ترده‌اي كه به سبب گراني نان‬ ‫از دولت شده اس��ت انتظار مي‌رود به هر نحو ممكن‬ ‫دولت نان را پي��ش از آنكه قيمتش ب��ه جايي برود كه‬ ‫برخي خانواده‌هاي كم‌بضاعت پايين‌شهر مجبور شوند‬ ‫از سبد نسبتا خالي خريدشان حذفش كنند سروساماني‬ ‫بدهد‪g .‬‬ ‫‪63‬‬
‫كيفيت مهم تر از قيمت‬ ‫نان داغ در شمال شهر‬ ‫سارا دماوندان‬ ‫‪2‬‬ ‫جــامـعـه‬ ‫نان ‪ ۳۰‬درصد گران ش��د به همي��ن راحتي‪ .‬مردم‬ ‫و نمايندگان آنها در مجلس ش��وراي اس�لامي‪ ،‬برخي‬ ‫دولتمردان خالصه هر‌كسي كه فكر مي‌كرد بايد حرفي‬ ‫بزند اعالم نارضايتي كرد‪ ،‬اما هيچ اتفاقي نيافتد‪ .‬زماني كه‬ ‫قانونهدفمندييارانه‌هااجراشدمسئوالناعالمكردندكه‬ ‫قيمت اقالم موردنظر قانون هدفمندي يارانه‌ها تا پيش از‬ ‫اجراي فاز دوم اين قانون ثابت خواهد ماند‪ ،‬اما تنها در فاز‬ ‫اولاجراياينقانون‪،‬سهبارقيمتناندستخوشتغييرات‬ ‫شد و افزايش پيدا كرد‪.‬‬ ‫هر قرص نان سنگك با چانه‪ ۷۰۰‬گرمي‌‪ ۴۰۰‬تومان‪،‬‬ ‫بربري با چانه ‪ ۶۰۰‬گرمي‌‪ ۳۰۰‬تومان‪ ،‬نان تافتون سنتي و‬ ‫خراساني با چانه ‪ ۳۰۰‬گرمي‌‪ ۲۰۰‬تومان و هر قرص نان‬ ‫لواش و تافتون گردان با چان��ه ‪ ۱۷۰‬گرمي‌به قيمت ‪۱۰۰‬‬ ‫تومان رسيد‪ .‬اما مدتي از اجراي اين قانون نگذشته بود كه‬ ‫دوباره قيمت نان دستخوش تغييرات ش��د‪ .‬در اين دوره‬ ‫نان سنگك‪ ۵۰۰‬تومان‪ ،‬نان بربري‪ ۳۷۵‬تومان‪ ،‬نان تافتون‬ ‫خراساني‪ ۲۵۰‬تومان و نان لواش‪ ۱۲۵‬تومان قيمت‌گذاري‬ ‫شد‪ .‬افزايش قيمت تنها به همين ميزان بسنده نشد و براي‬ ‫سومين‌بارقيمتنانباافزايشقيمتروبه‌روشد‪.‬براساس‬ ‫قيمت‌هاي جديد‪ ،‬نان سنگك به‪ ۶۰۰‬تومان‪ ،‬نان تافتون به‬ ‫‪ ۳۰۰‬تومان و نان لواش به‪ ۱۶۰‬تومان رسيد‪.‬‬ ‫در اين ميان اين افزايش براي عده‌اي مهم و تاثيرگذار‬ ‫والبتهبرايبرخيديگرچنداناهميتيندارد‪.‬بهيكنانوايي‬ ‫در خياباني در شمال پايتخت سري مي‌زنيم تا از زبان نانوا‬ ‫و خريداران نان در مورد گراني نان بشنويم‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫يك جنوب‌شهري در شمال‌شهر‬ ‫كارگر شهرداري بود‪ .‬زمين را با جاروي بلندي كه‬ ‫در دست داش��ت تميز مي‌كرد و هر از گاهي خم مي‌شد‬ ‫تا بقاياي به جا مانده از تفريح مردم را جمع كند‪ ،‬خودش‬ ‫مي‌گفت‪« :‬نامش رحمان و ‪۴۵‬س��اله ب��ود‪ .‬اما چهره‌اش‬ ‫شكسته‌ترازآنبودكهمي‌گفت‪.‬فشارزندگيو‪ ۷‬سرعائله‪.‬‬ ‫سيركردن شكمشان در اين وانفس��ا كار ساده‌اي نيست‪.‬‬ ‫حقوقش ب��ا اضاف��ه كاري در حدود ‪ ۴۵۰‬ت��ا ‪ ۵۰۰‬هزار‬ ‫تومان مي‌رسيد‪ .‬خانه‌اش در جنوبي‌ترين نقطه شهر بود‪.‬‬ ‫اما خيابان‌هاي شمال شهر را جارو مي‌زند‪ .‬سخت حرف‬ ‫‪64‬‬ ‫مي‌زند‪ ،‬به قول خودش مي‌ترسيد كه همين آب باريكه‌اي‬ ‫هم كه دارد قطع ش��ود‪ .‬به او اين اطمينان را دادم كه هيچ‬ ‫اتفاقي نمي‌افتد و فقط مي‌خواهم درباره قيمت و كيفيت‬ ‫نان حرف بزند‪».‬‬ ‫رحمان بايك حساب سرانگشتي گفت‪« :‬ما خانواده‬ ‫پرجمعيتي داريم‪ .‬نان غذاي اصليمان است‪ ۳.‬پسر بزرگ‬ ‫دارم كه ماشااهلل خوب غذا مي‌خورند‪ ۲۰.‬تا‪ ۲۵‬قرص نان‬ ‫جيره روزانه بچه‌هاست‪ .‬حاال شما خودتان حساب كنيد‬ ‫كه من كارگر با حقوق چندرغازي كه مي‌گيرم چه جوري‬ ‫بايد از پس خرج خورد و خوراكشون دربيام‪».‬‬ ‫بغچه غذاش رو باز كرد و گف��ت‪« :‬اين نان تافتون‬ ‫را من يك س��اعت پيش خريدم‪ .‬نمي‌شه االن خوردش‪.‬‬ ‫‪ ۳۰۰‬توم��ان هم بابت��ش پ��ول دادم‪ ».‬به ش��اطر مي‌گم‪:‬‬ ‫« نونتون چرا اينجوريه؟» مي گويد‪ «:‬آردش خوب نيست‬ ‫آقاناراضيهستي؟نخر‪.‬منهممجبورمكهبخرموبخورم‬ ‫صدام هم در نياد‪».‬‬ ‫آقا رحمان دلش حسابي پر بود‪ ۲۰.‬دقيقه درددل كرد‪.‬‬ ‫از گراني و صاحبخانه بي‌انصافش‪ .‬مي‌گفت‪« :‬بنويس كه‬ ‫حقوقمان را زياد كنند‪ .‬دلم نيامد كه به او بگويم سوژه اين‬ ‫هفته درباره گراني نان است‪».‬‬ ‫رويكيفيتحساس باشيد‬ ‫از او جدا شدم و به طرف نانوايي محل رفتم‪ .‬سنگك‬ ‫پخت مي‌كند‪ .‬زياد شلوغ نبود‪ .‬حاال به‌خاطر قيمتش بود يا‬ ‫اينكه چون ساعت‪ ۱۰‬صبح بود نمي‌دانم‪ .‬مشتري نانش را‬ ‫خريدومشغولجداكردنسنگ‌هاازنانشد‪.‬خانهداربود‪.‬‬ ‫كنارشايستادمبهآرامي‌گفتم‪:‬‬ ‫ درباره افزايش و كيفيت نان مي‌خواهم بپرسم‪ ،‬از‬‫كيفيتنانراضيهستيد؟‬ ‫ به هيچ عنوان راضي نيس��تم‪ .‬با اينكه نان را گران‬‫كرده‌اند‪ ،‬اما كيفيت آن بدتر شده‪ ،‬بايد نان باكيفيت دست‬ ‫مردمبدهند‪.‬‬ ‫ شما از گران شدنش گاليه‌اي نداريد؟‬‫ نمي‌شود كه از گراني گاليه نداشت‪ ،‬اما براي نان كه‬‫هرروزاستفادهمي‌كنيمهرچقدرهمكهقيمتگرانباشد‪،‬‬ ‫كيفيت مهم‌تر است‪ .‬من تعجب مي‌كنم مردم به اندازه‌اي‬ ‫كه روي قيمت نان حساس هستند چرا در مورد كيفيت آن‬ ‫حرفينمي‌زنند‪.‬‬ ‫از شاطر نان خوب مي‌خواهند‪ ،‬نه ارزان‬ ‫عباسشاطراست‪.‬ازروستاكهآمدهتوييكنانوايي‬ ‫مش��غول به كار شده است‪ ۱۰ .‬س��الي است كه شاطري‬ ‫مي‌كند‪ .‬از او درباره قيم��ت و كيفيت نان و رضايت مردم‬ ‫مي‌پرس��م‪ .‬با وجود آنكه تا كالس اول راهنمايي درس‬ ‫خوانده است‪ ،‬اما سرش حس��ابي توي حساب و كتاب‬ ‫است‪.‬‬ ‫عباس مي‌گويد‪« :‬قبل از آنكه قانون هدفمند كردن‬ ‫يارانه‌هااجراشودنانوايان‪،‬يككيلوگرمنانراباقيمت‪۵۰۰‬‬ ‫تومان به مردم مي‌فروختند‪ .‬مردم هم تقريبا راضي بودند‪.‬‬ ‫ما هم راضي بوديم‪ .‬اما از زمان اجراي اين قانون همه چيز‬ ‫دستخوشتغييراتشد‪.‬مامجبورشديمكهدرحدود‪۲۰۰‬‬ ‫گرم از وزن هر چانه نان كم كنيم و از آن طرف به قيمت‌ها‬ ‫هماضافهشد‪.‬مشتري‌هاياينمنطقهچندانسرقيمتنان‬ ‫چيزي نمي‌گويند‪ ،‬اما خدا نكند گوشه‌اي از نان سوخته‬ ‫باشد يا خمير شده باشد‪ ،‬كلي داد و بيداد راه مي‌اندازند‪».‬‬ ‫آرد را از كجا تهيه مي‌كنيد؟‬ ‫قبال نانوايان آرد را از هر جايي كه دوس��ت داشتند‬ ‫تهيه مي‌كردند‪ .‬نانوا كيفيت براش مهم بود براي همين آرد‬ ‫مناسب را از كارخانه مناسب تهيه مي‌كرديم‪ .‬بعد بخشنامه‬ ‫آمدكهبايدآردراباقيمتدولتيوازيكمحلمشخصكه‬ ‫اتحاديهاعالمكردهاستخريداريكنيمكهمتاسفانهقيمت‬ ‫آرد دريافتي بسيار باال و كيفيت آن پايين است و اين باعث‬ ‫شدهمشتري‌هايمادراينمحلهازماخريدكمتريكنند‪.‬‬ ‫گران باشد‪ ،‬اما باكيفيت!‬ ‫پيرمرد شيك‌پوش��ي كه عصا زنان به نانوا نزديك‬ ‫مي‌شود را براي حرف زدن انتخاب مي‌كنم‪ ،‬از گراني كه‬ ‫مي‌پرسم خيلي صريح جواب مي‌دهد‪« :‬اگر درآمد داشته‬ ‫باشيد‪ 100 ،‬تومان گران ش��دن نان هيچ‌كس را نخواهد‬ ‫كشت‪ ،‬اما هستند كس��اني كه اين ‪ 100‬تومان‌ها برايشان‬ ‫اهميت دارد‪ .‬بايد درآمدها را افزايش داد تا در چنين مواقعي‬ ‫داد مردم براي‪ 100‬تومان درنيايد‪ .‬نان خوب ارزش‪2000‬‬ ‫تومان خريدن را هم دارد‪ ،‬اما متاسفانه نان خوب كم گير‬ ‫مي‌آيد‪ ».‬گويابرايمردممحله‌ايكهصفتشمال‌شهرنشين‬ ‫را يدك مي‌كشند اين روزها مهم‌ترين موضوع در ارتباط با‬ ‫نان‪ ،‬كيفيت آن است‪ ،‬آنها حاضرند باز هم نان را گران‌تر‬ ‫بخرندبهشرطيكهحسابيبرشتهوباكيفيتباشد!‪g‬‬
‫هواي ابري ته��ران در خيابان‌هاي باالي ش��هر‬ ‫دلنش��ين‌تر اس��ت؛ خيابان به قطاري از ماشين‌هاي‬ ‫به‌هم‌پيوس��ته مي‌ماند كه به كن��دي در‌ترافيك پيش‬ ‫م��ي‌رود‪ .‬خيابان ميردام��اد در س��اعت‌هاي مانده به‬ ‫شب اين صحنه را بارها و بارها به چشم ديده است؛‬ ‫خياباني كه شركت‌هاي بزرگ خصوصي و دفترهاي‬ ‫بازرگاني و تجاري و البته مراكز خريد قدم به قدم آن‬ ‫را اشغال كرده‌اند‪ .‬اما در هياهوي اين مراكز پرزرق و‬ ‫برق و نمايندگي‌ه��اي مارك‌هايي چون پير گاردن و‬ ‫‌هاكوپيان نمي‌توان انتظار داشت كه خبري از بقالي‌ها‬ ‫و خريد از آنها نباشد‪ .‬سوپرماركت نزديك محل كارم‬ ‫جايي است كه براي من مكان آشنايي است؛ مي‌دانم‬ ‫درب كدام يخچال را باز كنم‪ ،‬مي‌توانم نوشابه رژيمي‬ ‫‌بردارم و شير و پنير خامه‌اي را كجا مي‌چينند‪ .‬كريم با‬ ‫لهجه شيرين آذري‌اش مثل هميشه سرش شلوغ است‬ ‫و مدام دخل مغازه را باز و بسته مي‌كند‪.‬‬ ‫اوج ف��روش مغ��ازه‌اش مثل هر س��وپرماركت‬ ‫ديگري همين موقع از روز اس��ت‪ ،‬مشتري‌ها از كار‬ ‫روزانه به خانه برمي‌گردند و س��ر راهشان خريدهاي‬ ‫معمول مواد غذايي را هم انج��ام مي‌دهند‪ .‬برخالف‬ ‫معمول كه ب��ا عجله خريدم را انج��ام مي‌دهم اين‌بار‬ ‫زيرچش��مي‌تك‌تك مش��تري‌ها را مي‌پايم‪ .‬خانمي‬ ‫‌پابه‌سن‌گذاش��ته و خوش‌پوش شيش��ه بزرگ سس‬ ‫مايونز را به س��اير خريدهايش ك��ه روي پيش‌خوان‬ ‫تلنبار ش��ده‌ اضافه مي‌كند و از «كريم آقا» مي‌خواهد‬ ‫كه حساب‪ ،‬كتاب كند‪ .‬چك پول ‪ 50‬هزار توماني را‬ ‫از كيف پولش درمي‌آورد و دو كيس��ه پر از جنس را‬ ‫به دس��ت مي‌گيرد و به طرف درخروج مي‌رود‪ ،‬قبل‬ ‫از اينكه به دخترش كه در ماش��ين منتظرش نشس��ته‬ ‫ملحق ش��ود خودم را به او مي‌رس��انم و س��والم را‬ ‫بي‌مقدمه مي‌پرس��م‪« :‬خانم چقدر خريدي كه انجام‬ ‫داديد نس��بت به ابتداي سال گران‌تر ش��ده است؟»‬ ‫تعجبش را با معرفي خودم و توضيح درباره موضوع‬ ‫گزارش��م برطرف مي‌كنم؛ زياد وقت ن��دارد و كوتاه‬ ‫جواب مي‌دهد‪« :‬آنقدر ساير خرج‌هاي زندگي گران‬ ‫شده‌اند كه گراني قيمت دو بسته ناگت مرغ و پنير پيتزا‬ ‫ارزش حرف زدن را ندارند‪ ».‬قبل از اينكه بخواهم از‬ ‫«خرج»هايي كه گراني‌شان براي او ارزش حرف زدن‬ ‫را دارند بپرس��م عذرخواهي مي‌كند و بسته‌هايش را‬ ‫روي صندلي عقب ماش��ينش مي‌گ��ذارد و به صف‬ ‫اتومبيل‌هاي خيابان مي‌پيوندد‪ .‬به مغازه كه برمي‌گردم‬ ‫كريم باز در ح��ال كوبيدن روي دكمه‌هاي ماش��ين‬ ‫حساب بزرگش است‪ 24« .‬هزار و ‪ 800‬تومان‪».‬‬ ‫زن و شوهر جوان كه دس��ت دختر كوچكشان‬ ‫را گرفته‌اند چيز زيادي خري��د نكرده‌اند؛ يك قالب‬ ‫پنير سفيد‪ ،‬يك شيشه خيارشور و دو پاكت شير‪ ،‬يك‬ ‫بسته ماكاروني‪ ،‬يك بطري روغن‪ ،‬مقداري ژامبون و‬ ‫چند قلم جنس ديگر كه نمي‌توانم تش��خيص بدهم‬ ‫جــامـعـه‬ ‫‪3‬‬ ‫اينجا كسي ناراضي نيست‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫گشتي در يك سوپرماركت خيابان ميرداماد‬ ‫چيست‪ ،‬دس��ت دخترك هم يك بسته پاستيل است‪.‬‬ ‫نزديك‌تر مي‌شوم و سر صحبت را باز مي‌كنم‪« .‬همه‬ ‫چيز گران ش��ده‪ ،‬اما فكر كن��م لبني��ات از همه مواد‬ ‫خوراكي بيش��تر گران شده باش��د؟» قبل از آنكه آنها‬ ‫بخواهند جواب بدهند كريم مي‌گويد‪« :‬اتفاقا شير و‬ ‫پنير حداكثر ‪ 500‬تومان گران ش��ده‌اند‪ ،‬اما یک بسته‬ ‫گوش��ت گاوي درجه يك از فروردين تا االن ‪4000‬‬ ‫تومان افزايش قيمت داشته!» مرد جوان هم مي‌گويد‪:‬‬ ‫«اگر بخواهي اين‌جوري حساب كني كه چه جنسي‬ ‫‪ 100‬تومان گران شده و كدام ‪ 200‬تومان هر روز بايد‬ ‫ماشين حساب دست‌بگيري و كلي وقت تلف كني‪».‬‬ ‫مي‌پرسم پس ش��ما از كجا متوجه مي‌شويد كه كدام‬ ‫جنس گران شده است؟ مي‌گويد‪« :‬راستش مدت‌ها‬ ‫حواسم به قيمت‌هاي مواد غذايي بود و تغيير آنها را‬ ‫متوجه مي‌شدم‪ .‬چون هميش��ه خريدهاي خوراكي‬ ‫را م��ن انجام مي‌ده��م تغييراتي را كه در طول س��ال‬ ‫براي قيمت‌ها اتفاق مي‌افتاد را متوجه مي‌ش��دم‪ ،‬اما‬ ‫امس��ال اينقدر افزايش قيمت‌ها مكرر بوده كه ديگر‬ ‫حس��اب نمي‌كنم‪ ،‬فقط از روي پول كلي كه هر دفعه‬ ‫مي‌پردازم متوجه مي‌ش��وم كه مثال ‪ 10‬درصد نسبت‬ ‫به دو ماه يا حتي يك ماه پيش بيش��تر پ��ول داده‌ام‪».‬‬ ‫يك بس��ته ش��كالت خارجي را از كيس��ه مي‌كشد‬ ‫بيرون و مي‌گويد‪« :‬نمي‌دانم اين ش��كالت در سه ماه‬ ‫گذشته چقدر گران شده اما مي‌دانم پارسال اين موقع‬ ‫قيمتش سه هزار و خرده‌ای بود‪ ،‬اما االن شده پنج هزار‬ ‫تومان‪ ».‬همسرش كه گويا چندان از قيمت‌ها خبري‬ ‫ندارد مي‌گويد‪« :‬گراني مواد غذايي و کال خرج‌هاي‬ ‫روزمره به اندازه يك دهم اجاره‌‌خانه‌اي كه نسبت به‬ ‫پارسال دو برابر شده اهميتي ندارد‪ ،‬حاال كل لوازم و‬ ‫خواركي‌هاي صبحانه ‪ 5‬هزار تومان يا نهايتا ‪ 10‬هزار‬ ‫تومان هم گران شده باش��د‪ ،‬اما شما تصور كن اجاره‬ ‫يك آپارتمان ماهيانه ‪ 400‬هزار تومان گران‌تر ش��ده‬ ‫است‪ ».‬وقتي مي‌روند از خلوتي موقت مغازه استفاده‬ ‫مي‌كنم و از كريم مي‌پرسم كه چقدر پيش مي‌آيد كه‬ ‫مشتري‌هايش در مورد گراني جنس‌هايي كه خريده‌اند‬ ‫گله و شكايتي داشته باش��ند‪ .‬كريم مي‌گويد معموال‬ ‫مشتري‌هاي ثابتش در مورد يك جنس خاص و قيمت‬ ‫آن چندان صحبتي نمي‌كنند‪« :‬خيلي‌ها فقط مي‌گويند‬ ‫حساب ما چقدر شده است؟ البته ممكن است وقتي‬ ‫جمع كل را مي‌گويم بگويند باز هم كه گران كرده‌اي‪،‬‬ ‫اما ك��م پيش مي‌آيند كه بپرس��ند ك��دام جنس گران‬ ‫ش��ده يا چقدر روي قيم��ت آن رفته اس��ت؟» او اما‬ ‫خودش در مورد افزايش قيمت‌ها حرف‌هاي شنيدني‬ ‫دارد‪« :‬هر روز كه ماشين ش��ركت‌ها بار مي‌آورند بايد‬ ‫فاكتور جديدي بنويس��يم‪ ،‬قيمت‌ها ديگر به روز هم‬ ‫نمي‌رسند‪ ،‬قيمت ثابت ديگر معني ندارد‪ .‬امروز ‪1000‬‬ ‫تومان است‪ ،‬فردا مي‌شود دوهزار و ‪ 500‬تومان!»‬ ‫كريم از گراني خريده��اي مغازه‌اش مي‌گويد و‬ ‫از كرايه مغازه‌اي كه سر به فلك كش��يده است‪ ،‬اما از‬ ‫مشتري‌هايش راضي است‪ .‬مي‌گويد معموال كم پيش‬ ‫مي‌آيد كه مشتري‌ها از قيمت و گراني اجناس گاليه‬ ‫كنند‪« .‬بعضي وقت‌ها ممكن است خيلي ساده بپرسند‪:‬‬ ‫«گران ش��ده؟»‪ ،‬اما بيش��تر از اين چيزي نمي‌پرسند‪،‬‬ ‫حساب مي‌كنند و مي‌روند‪».‬‬ ‫با خودم فكر مي‌كنم آيا ديگر سوپرماركت‌هاي‬ ‫ش��هر و مش��تريان آنها هم ب��ا موضوع گران��ي اقالم‬ ‫خوراكي به اين راحتي كن��ار آمده‌اند و همه صاحب‬ ‫مغازه‌ها مانند كريم نيازي نمي‌بينند در مورد قيمت‌ها‬ ‫با مردم سروكله بزنند و فاكتورهاي خريد خود را نشان‬ ‫دهند تا متهم به گرانفروشي نشوند؟! ‪g‬‬ ‫‪65‬‬
‫روايت جنوب شهري‌ها از گراني‬ ‫گزارشي از يك فروشگاه محصوالت غذايي در جنوب شهر تهران‬ ‫فرشيد غضنفرپور‬ ‫‪4‬‬ ‫جــامـعـه‬ ‫گراني‪ ،‬گراني اس��ت‪ .‬گلوي مردم را فشار مي‌دهد‬ ‫و س��فره‌ها را ه��ر روز كوچك‌تر و ضعيف‌ت��ر مي‌كند‪.‬‬ ‫براي س��اكنان جنوب شهر ‪ ،‬اما فش��اري است مضاعف‬ ‫بر س��فره‌هايي كه ديگر جاي��ي براي كوچك ش��دن و‬ ‫پس‌رفتن ندارند‪ .‬از حوالي ميدان ش��وش ش��روع كردم‪.‬‬ ‫كارم‪ ،‬براندازي تاثير افزايش قيمت‌ها بر سفره مردم پايين‬ ‫شهر بود‪ .‬ساكنان خيابان‌ها و كوچه‌هاي رنگ‌ورو رفته‌اي‬ ‫كه انگار سال‌هاس��ت به‌ح��ال خود‌‌ رها ش��ده‌اند‪ .‬نه‬ ‫س��اختمان‌هاي بلند و ن��ه برج‌هاي مرتف��ع‪ .‬اينجا را‬ ‫«دروازه غار» مي‌گوين��د‪ .‬از دروازه‌اي كه زماني مهر‬ ‫استاد محمد كاش��ي پز ش��يرازي را برخود داشت و‬ ‫يك��ي از ورودي‌هاي دارالخالفه ناصري محس��وب‬ ‫مي‌شد‪ ،‬امروز نه دروازه‌اي مانده و نه غاري‪ .‬كاشي‌هاي‬ ‫منقوش به نقش رس��تم و ديوسپيدش سال‌هاست كه‬ ‫گوشه موزه ايران باستان خاك مي‌خورد و مردمش اگر‬ ‫آنقدر خوش شانس باشند كه كاري داشته باشند بيشتر‬ ‫كارگراني هستند كه در گاراژهاي باربري همين‌جا كار‬ ‫مي‌كنند‪ .‬اسماعيل‪ ،‬بقال س��اكن يكي از خيابان‌هاي‬ ‫نزديك ميدان ش��هيد هرندي (ميدان غار) از ‪ ۵۵‬سال‬ ‫پيش كه به‌دنيا آمده تاكنون ساكن همين محله است‪.‬‬ ‫چيز زيادي براي فروش ندارد و مي‌گويد مردم هم چيز‬ ‫زيادي از او نمي‌خرند‪ .‬بيشترين فروشش محصوالت‬ ‫لبني است كه مي‌گويد از وقتي قيمتشان باال رفته خريد‬ ‫مردم هم كمتر شده است‪ .‬اسماعيل مي‌گويد‪« :‬ماستي‬ ‫كه ‪ ۴۵۰‬تومان مي‌فروخت��م را حاال بايد ‪ ۵۵۰‬تومان به‬ ‫مش��تري بدهم‪« ».‬خيلي اجناس قيمتشان‌ترقي كرده‪.‬‬ ‫بيشتر همان نان و ماست و براي صبحانه هم نان و‬ ‫مردم ‌‌‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫خامه مي‌خورند‪ ،‬يعني بيشتر فروش من همين اجناس‬ ‫است‪ .‬انواع نوشابه هم طرفدار دارد البته بيشتر نوشابه‬ ‫ايراني مي‌خرند چون قيمتش ارزان‌تر است كه البته آن‬ ‫هم بعد از عيد تا حاال ‪ ۱۰۰‬تا ‪ ۲۰۰‬تومان گران‌تر شده‪».‬‬ ‫مرتضي يكي از مشتري‌هاي اسماعيل مي‌گويد‪:‬‬ ‫«ميزان خريدش كمتر نشده‪ .‬چون اين مقدار خريد را‬ ‫ديگر نمي‌تواند كاهش بدهد‪ .‬مرتضي كه نگهبان يكي‬ ‫از گاراژهاي باربري است مي‌گويد مدت‌هاست ديگر‬ ‫گوشت نخريده‪ .‬درست است كه بيش��تر اقالم مغازه‬ ‫اس��ماعيل افزايش حداكثري تا ‪ ۵۰۰‬تومان داشته‪ ،‬اما‬ ‫مرتضي مي‌گويد همين‌ها را كه با هم جمع كني مي‌بيني‬ ‫هنوز به وسط برج نرسيده پولت تمام شده است‪».‬‬ ‫مسعود مغازه‌دار ديگري است كه حوالي خيابان‬ ‫خزانه يا‌‌ همان خيابان ش��هيد محم��د بخارايي بقالي‬ ‫كوچكي دارد‪ .‬مس��عود هم بيش��تر فروش��ش را مواد‬ ‫لبني عنوان مي‌كند و مي‌گويد‪« :‬ماس��ت و موسير ‪۱۰۰‬‬ ‫گرمي‌ را يك‌ماه پيش ‪ ۴۵۰‬تا ‪ ۵۰۰‬تومان مي‌فروخته‪،‬‬ ‫اما امروز مشتري بايد ‪ ۶۰۰‬تومان براي آن بپردازد و يا‬ ‫ماس��ت نيمكيلويي را پيش از عيد ‪ ۷۵۰‬تومان مي‌داده‬ ‫كه اكن��ون قيمت آن به ‪ ۱۰۰۰‬تومان رس��يده اس��ت‪.‬‬ ‫مس��عود برخالف اس��ماعيل معتقد اس��ت فروشش‬ ‫تفاوتي نكرده اما س��ودش كمتر شده چون اجناس را‬ ‫گران‌تر مي‌خرد‪ ،‬اما نمي‌توان��د گران‌تر از اين به مردم‬ ‫بفروشد‪ .‬مي‌گويد مدام مجبور است توضيح بدهد چرا‬ ‫قيمت‌هاي مغازه‌اش باال رفته است‪ ».‬حتي تن ماهي را‬ ‫كه تاپيش از اين ‪۱۲۰۰‬تومان مي‌داده ديگر نمي‌تواند‬ ‫پيدا كند و اكنون تن ماهي كمتر از ‪ ۱۸۰۰‬تومان در بازار‬ ‫پيدا نمي‌شود‪ .‬وقتي راجع به واكنش مردم از او سوال‬ ‫مي‌كنم باخنده جواب مي‌دهد «اينجا دروازه غار است‪.‬‬ ‫انتظار داري واكنششان چه باشد؟»‬ ‫گراني در قلب كوير‬ ‫غم نان اگر بگذارد‪...‬‬ ‫رعنا قادريان‬ ‫‪5‬‬ ‫كوچه‌هاي قديمي‌يزد را ك��ه در اين روزهاي‬ ‫گرم تابستاني زير پا مي‌گذاريم‪ ،‬از بازارهاي قديمي‌‬ ‫و سنتي با كاسب‌هاي قديمي‌و دوست داشتني‌اش؛‬ ‫كه رد مي‌شويم براي چند لحظه فقط بوي نان است‬ ‫كه هر عابري را وادار به توق��ف مي‌كند‪ .‬پيرمردي‬ ‫خس��ته و پراميد در كنار تنوري داغ‪ ،‬غم نانش را با‬ ‫ما تقسيم مي‌كند‪ .‬نان هفته گذشته گران شد و دليل‬ ‫آن هم افزايش نرخ خريد تضميني گندم عنوان شد‪،‬‬ ‫اما نس��بت گراني گندم تضميني و نسبت افزايش‬ ‫نرخ نان به هيچ‌وجه قابل مقايس��ه نيست‪ .‬از سوي‬ ‫ديگر گندم‌كاران با‌توجه به‌گراني هزينه‌هاي توليد‬ ‫‪66‬‬ ‫همچنان با مش��كل مواجه هس��تند‪ ،‬اين درحالي است‬ ‫كه خريد تضميني از ‪ ۳۹۵‬تومان به ‪ ۴۲۰‬تومان رس��يده‬ ‫و اين افزايش را به هيچ‌وجه نمي‌توان با افزايش نرخ نان‬ ‫مقايسه كرد‪ .‬در تاريخ ‪ ۱۶‬خرداد همزمان با مطلع شدن‬ ‫صاحبان نانوايي‌ها از گراني نان به‌دليل نامه‌اي كه قبل از‬ ‫تعطيلي ‪ ۱۴‬و ‪ ۱۵‬خرداد به آنها ابالغ ش��ده بود بسياري‬ ‫از نانوايي‌هاي ش��هر يزد نانوايي‌ه��ا را تعطيل كردند‪.‬‬ ‫با‌پيگيري‌هاي مكرر معلوم ش��د از ‪ ۱۶‬خرداد ماه ‪۱۳۹۱‬‬ ‫همه نانوايي‌ها موظف هستند نان را با نرخ جديد عرضه‬ ‫كنند‪ .‬به‌عنوان مثال هر چانه نان تافتون از تاريخ ذكر شده‬ ‫از وزن ‪ ۳‌ ۰۰‬گرم ب��ه ‪ ۳۱۰‬گرم افزايش يافته و قيمت آن‬ ‫نيز از هر عدد ‪ ۱۵۰‬تومان با حدود چهل‌درصد افزايش با‬ ‫قيمت هر عدد‪ ۲۰۰‬تومان عرضه شد‪ .‬البته به‌نظر مي‌رسد‬ ‫مسئوالن‪ ،‬اطالع‌رس��اني در اين زمينه را نيز به نانوايان‬ ‫سيد ابراهيم بقال ديگري است كه مي‌گويد‪« :‬بيشتر‬ ‫مشتري‌هايش مش��تري‌هاي گذري هستند و به همين‬ ‫دليل هم فروشش تغييري نكرده اس��ت‪ ».‬سيد ابراهيم‬ ‫مي‌گويد‪« :‬ماس��ت دوكيلويي را كه اندكي پيش از اين‬ ‫‪ ۳۶۰۰‬توم��ان مي‌فروخته اكنون بايد ب��ه قيمت ‪۴۰۰۰‬‬ ‫تومان بفروشد‪ ».‬حسين مغازه دار ديگري است كه بيشتر‬ ‫مش��تري‌هايش را خانواده‌هاي ساكن در محل تشكيل‬ ‫مي‌دهند‪ .‬او معتقد اس��ت فروش��ش كاهش پيدا كرده‬ ‫و مردم��ي‌ك��ه او به آنه��ا جنس مي‌فروش��د هرروز‬ ‫مي‌خواهند بدانند چه‌چيزي ارزان‌تر تمام مي‌ش��ود تا‬ ‫رژيم غذايي خود را براساس آن تغيير بدهند‪.‬‬ ‫حس��ين مي‌گويد‪« :‬تنها قيم��ت ماكاراني تغيير‬ ‫چنداني نداش��ته اس��ت‪ ،‬اما اجناس ديگر روزبه‌روز‬ ‫قيمتشان بيشتر مي‌شود‪ ».‬فروش حس��ين باال به نظر‬ ‫مي‌رسد‪ ،‬اما خودش اصال راضي نيست‪ .‬چون مي‌گويد‬ ‫در همين مغازه كوچك بايد بتواند غير از نان‪ ،‬زن و بچه‬ ‫خودش‪ ،‬نان پسرش را هم دربياورد چون او هم بيكار‬ ‫است و همين‌جا كار مي‌كند‪.‬‬ ‫مي‌گويد پسرم هرچه كرده نتوانسته جايي مشغول‬ ‫به‌كار بش��ود و بنابراين دس��تش را همين‌جا بند كردم‬ ‫و زنش دادم! حسين تفاوت قيمت‌ها را از پيش از عيد‬ ‫تاكنون اين چنين شرح مي‌دهد‪« :‬ماست يك كيلويي‬ ‫پر چرب پيش از عيد ‪ ۱۴۰۰‬تومان بوده كه حاال‌‌ همان‬ ‫ماست را ‪ ۲۳۰۰‬تومان مي‌فروش��يم‪ .‬يا ماست دبه‌اي‬ ‫‪ ۲۱۰۰‬تومان بوده كه قيمت آن اكنون به ‪ ۵۰۰۰‬تومان‬ ‫رسيده است‪ ».‬حسين مي‌گويد‪« :‬قبال مردم سوسيس و‬ ‫كالباس بيشتر از او مي‌خريده‌اند‪ ،‬اما حاال بيشتر خريد‬ ‫به مواد لبني به‌خصوص ش��ير و ماست محدود شده‬ ‫است‪ ».‬مريم خانم كه براي خريد به مغازه حسين آقا‬ ‫آمده مي‌گويد از ابتداي سال جاري شوهرش هم بيكار‬ ‫شده و خودش مجبور است خرج خانه را در بياورد‪. .‬او‬ ‫مي‌گويد كه امشب ميهمان دارند و براي درست‌كردن‬ ‫خوراك بندري آمده تا از حسين آقا مقداري سوسيس‬ ‫و سيب‌زميني بخرد‪ .‬مريم خانم بعد از اينكه كلي از سير‬ ‫تا پياز داستان بيكار شدن ش��وهرش را برايم تعريف‬ ‫كرد پرس��يد‪« :‬حاال اينها كه تند تند مي‌نويس��يد فايده‬ ‫هم دارد؟»‬ ‫همين يك‌ماه پيش بود كه مهدي غضنفري وزير‬ ‫واگذار كرده‌اند چون هيچ خبري در هيچ رس��انه‌اي در‬ ‫رابطه با اين موضوع مهم منتشر نشده است و مشتري‌ها‬ ‫فقط موقع دست‌به‌جيب شدن متوجه مي‌شدند كه‪« :‬نان‬ ‫باز هم گران ش��د!» مردم اين روز‌ها در حالي با افزايش‬ ‫قيمت‌نان مواجه شده‌اند كه نان همچنان با كيفيت پايين‬ ‫پخت مي‌شود؛ ديگر حتي صداي وعده افزايش كيفیت‬ ‫نان نيز به گوش نمي‌رسد‪ .‬متاسفانه به‌رغم تمام تاكيداتي‬ ‫كه بر درست انجام شدن طرح هدفمندي يارانه‌ها شد‪،‬‬ ‫اما شاهد اين واقعيت تلخ هس��تيم كه نظارت كافي بر‬ ‫اين طرح در مورد اقالم مصرفي مهمي‌چون نان وجود‬ ‫نداشته اس��ت و نان كه يكي از اساس��ي‌ترين كاالهاي‬ ‫مصرفي مردم اس��ت با حذف برخي يارانه‌هاي‌انرژي‬ ‫با قيمتي باالت��ر و كيفيتي نامطلوب به‌دس��ت مردم مي‬ ‫رس��د‪ .‬اين درحالي اس��ت كه يكي از شعارهاي اصلي‬ ‫اجراي طرح هدفمندي‌يارانه‌ها بهب��ود وضعيت نان و‬ ‫جلوگيري از اس��راف و مصرف بي‌رويه آن بوده است‪.‬‬ ‫با‌گران ش��دن نرخ نان هر‌چند مصرف‌كنندگان به دليل‬ ‫هزينه باال از خريد بيش از اندازه نان خودداري مي‌كنند‪،‬‬ ‫اما به‌دليل كيفيت پايين نان همچنان بخش عمده‌اي از نان‬ ‫پخت ش��ده روانه نان خشكي‌ها مي‌ش��ود و همچنان‬ ‫نان‌هاي بي‌كيفيت تنور «نان خشكي‌ها» را داغ نگه داشته‬
‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫است‪ .‬يك شهروند يزدي كه در صف خريد نان ايستاده‬ ‫در اين رابطه مي‌گويد‪« :‬به‌طور متوسط در هر روز چهار‬ ‫عدد نان خريداري مي‌كنم كه از اين تعداد عمال يك نان‬ ‫غيرقابل مصرف و بقيه نيز از كيفيت مطلوبي برخوردار‬ ‫نيست و هر بار هم كه به نانوا مراجعه مي‌كنيم بي‌كيفيتي‬ ‫آرد را بهانه نامرغوبي نان مي‌داند‪ ».‬با افزايش قيمت نان‬ ‫سنگك كه كيفيت بهتري نسبت به س��اير نان‌ها داشته‬ ‫بسياري از افراد ديگر توان تهيه اين نوع نان را ندارند‪ ،‬زيرا‬ ‫اين نان با قيمتي معادل ‪ ۶۰۰‬تومان به فروش مي‌رس��د‪.‬‬ ‫در يزد لواش از ‪ ۱۵۰‬تومان به ‪ ۲۰۰‬و بربري از ‪ ۲۵۰‬به ‪۳۰۰‬‬ ‫تومان رسيده‌است‪ .‬تافتون نان پرمصرف شهر هم از ‪۲۲۵‬‬ ‫تومان به‪ ۳۰۰‬تومان افزايش قيمت داده و س��نگك ‪۵۰۰‬‬ ‫توماني هم با ‪ 100‬تومان رشد قيمت به ‪ ۶۰۰‬تومان تغيير‬ ‫بهادادهاست‪.‬افزايشاخيرقيمتنان‌هايمختلفدرقلب‬ ‫كويرسومينمرحلهازافزايشقيمت‌هايقوتغالبمردم‬ ‫پس از اجراي قانون هدفمندسازي يارانه‌هاست‪.‬‬ ‫نانواي محله‌مان‪ ،‬آقا محسن كه هميشه سرش شلوغ‬ ‫است به در و ديوارهاي نانوايي كاغذهايي زده است كه‬ ‫نان گران شد‪ .‬مي‌گويد‪« :‬حوصله ندارم براي همه توضيح‬ ‫بدهم كه نان گران شده است‪ ،‬خودم هم نمي‌دانم چرا‪ ،‬فقط‬ ‫به حرف‌هايش��ان گوش مي‌دهم‪ .‬آخر راست مي‌گويند‬ ‫جــامـعـه‬ ‫صنعت‪ ،‬مع��دن و تجارت گفت��ه بود‪« :‬م��ردم تا پايان‬ ‫ارديبهشت ماه شاهد ارزاني مواد غذايي خواهند بود‪».‬‬ ‫او كه در حاشيه مراسم افتتاح كارخانه گندم دشت‬ ‫مش��هد با خبرنگاران صحبت مي‌كرد وعده داده بود‪:‬‬ ‫«با تمهيدات اتخاذ شده مردم به تدريج شاهد كاهش‬ ‫قيمت‌ها خواهند بود‪ ».‬وزير صنعت‪ ،‬معدن و تجارت‬ ‫در ادامه به افزايش قيمت شير هم اشاره كرده و گفته بود‪:‬‬ ‫«اين موضوع با كاهش قيمت شير در برخي از استان‌ها‬ ‫آغاز شده و با توزيع ‪۵۰‬هزارتن برنج دو هزار توماني‬ ‫ادامه مي‌يابد‪».‬‬ ‫غضنفري در همين مراسم از اختصاص ‪۱۰‬هزار‬ ‫ميليارد تومان از محل درآمدهاي هدفمندي يارانه‌ها‬ ‫به بخش توليد‪ ،‬كش��اورزي‪ ،‬بهداش��ت و درمان نيز‬ ‫خبر داده بود؛ خبري كه اكنون با مش��اهده ميداني از‬ ‫وضعيت معيشت مردم مي‌توان در عملي شدن آن پس‬ ‫از يك‌ماه‌ترديد جدي كرد‪.‬‬ ‫ناگفته نمان��د كه پس از اظه��ارات يك‌ماه پيش‬ ‫غضنفري‪ ،‬معاون وزير در اظهاراتي اميدبس��تن‌ها به‬ ‫اظهارات وزير را تلويحا مردود دانس��ته و در پاسخ به‬ ‫اين سوال كه آيا وعده مهدي غضنفري‪ ،‬وزير صنعت‬ ‫براي كاهش قيمت‌ها در پايان ارديبهش��ت ماه محقق‬ ‫شده است يا خير‪،‬گفته بود‪« :‬آقاي وزير نگفته بودند كه‬ ‫تا پايان ارديبهشت ماه همه كاال‌ها ارزان مي‌شود‪ ،‬بلكه‬ ‫ايشان در اوايل ارديبهش��ت ماه اعالم كردند تا يك‌ماه‬ ‫ديگر قيمت برخ��ي از كاالهاي اساس��ي را مديريت‬ ‫مي‌كنيم تا افزايش قيمت غير منطقي نداشته باشند‪».‬‬ ‫به‌‌هر‌حالآنچهميانوعده‌هايتحققناپذيرمسئوالن‬ ‫همچنان ثابت و پابرجاس��ت‪ ،‬اميدهاي مردمي‌اس��ت‬ ‫كه چ��اره‌اي ج��ز تحم��ل برخ��ي س��وء مديريت‌ها‬ ‫و نابساماني‌ها و سودجويي‌ها ندارند‪.‬‬ ‫اف��رادي مث��ل مريم خانم ك��ه مجبور اس��ت از‬ ‫ميهمانانش با خوراك سوس��يس بندري پذيرايي كند‬ ‫يا اسماعيل كه حتي توان خريد يك دستگاه كولر آبي‬ ‫براي مغازه محقر بقالي خود را نيز ندارد‪.‬‬ ‫خالصه آنكه اگر پذيرفته‌ايم وعده‌هاي مسئوالن‬ ‫هنوز به نتيجه نرسيده‪ ،‬بايد اين واقعيت تلخ را نيز قبول‬ ‫كنيم كه امروز ديگر كمبودهاي معيشتي مردم به‌شدت‬ ‫واقعي و تكان دهنده است‪g .‬‬ ‫همين هفته پيش اين نان‌هاي تافتون ‪ 225‬تومان بود ولي‬ ‫االن ‪ 300‬تومان است‪ .‬بيشتر مش��تري‌هاي دائمی مان‪،‬‬ ‫كمتر از قبل نان مي‌خرند‪ ،‬ولي مجبورند‪ .‬دوباره ش��ب‬ ‫مي‌آيند تا نان بخرند‪ ».‬خانم همسايه‪،‬كه معلمي‌بازنشسته‬ ‫است مي‌گويد‪« :‬نان هم لوكس شده است‪ ،‬خب سخت‬ ‫اس��ت ببيني بچه‌هاي كوچكي را كه س��هميه نانشان از‬ ‫قبل كمتر شده اس��ت‪ ،‬بچه‌هايم گناه دارند‪ ».‬آقاي دكتر‬ ‫محله‌مان كه معموال نمي‌خندد در مي��ان حرف‌هاي ما‬ ‫گفت‪« :‬نان‌هاي س��نتي يزد خيلي خوشمزه است‪ ،‬عطر‬ ‫خاصي دارد‪ .‬نمي‌شود از كنارشان رد شوي و هوس نان‬ ‫نكني‪ .‬خب اين ظلم اس��ت در اين گراني‪ .‬نان كه قوت‬ ‫غالب سفره است بايد هميشه و همه جا در دسترس همه‬ ‫باشد‪ ».‬به سمت خانه كه مي‌آمدم‪ ،‬نان سنگكي آن سمت‬ ‫خيابان را ديدم كه خلوت بود‪ .‬ازش كه پرس��يدم‪ ،‬گفت‪:‬‬ ‫«نان سنگك شده اس��ت ‪ 600‬تومان‪ .‬خب معلوم است‬ ‫كه فروشمان كم مي‌ش��ود‪ .‬يك نان و دو نان كه كفايت‬ ‫خانواده را نمي‌دهد ما هم توقعي نداريم‪ ».‬مرد در صف‬ ‫گفت‪« :‬نان‌ها نازك‌تر شده‌اند و كم حجم‌تر‪ .‬انگار به ميزان‬ ‫قيمتش‪ ،‬كيفيت ندارند‪ ».‬ديگر هر‌لقمه ناني كه مي‌خورم‬ ‫به همه آدم‌هاي دوروبرم فكر مي‌كنم و به مسئوالن عزيز‬ ‫كه آيا آنها وقتي نان مي‌خورند به ما فكر مي‌كنند؟ در كنار‬ ‫اين واقعيت نبايد از نظر دور داش��ت ك��ه عدم رعايت‬ ‫اصول پخت نيز به يكي از مهم‌ترين داليل بي‌كيفيتي نان‬ ‫تبديل شده است‪ .‬مردم توقع دارند با افزايش بهاي نان‪،‬‬ ‫نان باكيفيت‌تري تحويل بگيرند‪ ،‬اما در اكثر نانوايي‌ها به‬ ‫اصطالح نمي‌گذارند حتي خمير‌نان آماده طبخ شود و با‬ ‫جوش‌شيرين نان را به مردم تحويل مي‌دهند و در بسياري‬ ‫موارد حت��ي زحمت اين كار را هم ب��ه خود نمي‌دهند‪.‬‬ ‫توجه به اين نكته كه از اهميت زيادي برخوردار است‪،‬‬ ‫نبايد از چشم مسئوالن ذي‌ربط دور بماند‪ .‬اگرچه اقشار‬ ‫مختلف جامعه در عادات مصرفي و سبك زندگي خود‬ ‫تفاوت‌هاي زيادي با يكديگر دارند كه اين خود نشانه‬ ‫وجود تضاد و ش��كاف طبقاتي عميق در جامعه است؛‬ ‫اما نبايد از نظر دور داشت كه به‌رغم تمام اين تفاوت‌ها‬ ‫نان كااليي است كه مورد نياز تمام طبقات است و تمام‬ ‫طبقات اين كاالي مصرفي را به‌صورت روزانه خريداري‬ ‫مي‌كنند‪ .‬ناهماهنگي بين قوانين مجلس و نحوه اجراي‬ ‫قانون از سوي دولت پيامدي جز افزايش فشار‌ها بر‌اقشار‬ ‫پايين دست جامعه نخواهد داش��ت‪ .‬وارد كردن چنين‬ ‫ش��وك‌هايي به جامعه آن هم بدون اطالع‌رساني قبلي‬ ‫مي‌تواند تبع��ات جبران‌ناپذيري براي جامعه داش��ته‬ ‫باشد‪g .‬‬ ‫‪67‬‬
‫آيا پايان گراني‪ ،‬ارزاني است؟‬ ‫‪6‬‬ ‫گزارشي از وضعيت معاش مردم طبقه متوسط شهر تهران‬ ‫جــامـعـه‬ ‫از گذش��ته‌هاي خيلي دور تا به امروز رسمي در‬ ‫صنعت روزنامه‌نگاري مرس��وم بوده ك��ه قبل از آنكه‬ ‫به‌سراغ اصل مطلب بروي بايد كمي‌قصه‌پردازي كني تا‬ ‫خواننده سر ذوق بيايد و به خواندن مطلبت دل بدهد‪.‬‬ ‫خواس��تم همان‬ ‫‌‌‬ ‫امروز هم براي نوش��تن اين گزارش‬ ‫سنت حسنه گذش��ته را اجرا كنم‪ ،‬اما وقتي پاي گراني‬ ‫به ميان مي‌آيد تمام مردم س��رذوق خواندن و گفتن و‬ ‫شنيدن دارند‪ ،‬ديگر نيازي به نوشتن ليد و اين حرف‌ها‬ ‫نيس��ت‪ .‬در اين گزارش قرار نيس��ت مسئولي سخن‬ ‫بگويديا كار‌شناس خبره و كارآمدي ريشه‌هاي گراني‬ ‫را مورد بررسي قرار دهد‪ .‬اين‌بار اين مردم هستند كه‬ ‫سخن مي‌گويند‪ .‬به ميان مردم آمدم؛ در بطن جامعه‪ ،‬با‬ ‫آنها در سوپرماركت‌هاي شهر هم‌قدم شدم‪ ،‬قيمت‌ها‬ ‫را زير و رو كردم‪ .‬بعضي وقت‌ها هم از سر اجبار چند‬ ‫خريد كوچك هم انج��ام دادم تا بتوان��م از زير زبان‬ ‫فروشنده حرف بيرون بكش��م و نتيجه چند ساعت با‬ ‫مردم بودن هماني است كه ش��ما در حال حاضر آن را‬ ‫مرور مي‌كنيد‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫اينجا شهرك اكباتان است‬ ‫شهرك اكباتان را همه آنهايي كه در تهران زندگي‬ ‫مي‌كنند‪ ،‬مي‌شناسند‪ .‬ساختمان‌هاي بلند سيماني با آن‬ ‫پنجره‌هاي عريض از خصوصيات ب��ارز اين مجتمع‬ ‫پرجمعيت تهران اس��ت‪ .‬مغازه‌هاي��ش به‌خصوص‬ ‫سوپرماركت‌ها تعطيلي در كارشان نيست‪ ،‬هر‌ساعتي‬ ‫از شبانه روز كه بروي چراغ مغازه روشن و دخلشان‬ ‫در حال حساب و كتاب است‪ .‬يكي از اين مغازه‌هاي‬ ‫سوپرماركت مي‌شود طعمه گزارش اين هفته‪...‬‬ ‫اگر ماهي ‪ ۶۰۰‬هزار تومان مي‌گرفتند معني گراني‬ ‫را مي‌فهميدند‬ ‫داخل مغازه مي‌ش��وم‪ .‬مرد فروش��نده با ماشين‬ ‫حسابش داشت خريدهاي مشتري را حساب‌و كتاب‬ ‫مي‌كرد و درون پالستيك مي‌گذاشت؛ «دو قالب پنير‬ ‫‪68‬‬ ‫داشتيد؟ يكي قيمت قبل كه مي‌شه ‪ ۲۱۰۰‬تومان يكي‬ ‫هم خريد جديدم��ون كه مي‌ش��ه ‪ ۲۴۰۰‬تومان‪ ».‬مرد‬ ‫خريدار نگاهي به تاريخ توليد پنير‌ها انداخت و گفت‪:‬‬ ‫«فقط يك روز با هم فرق داره!»‬ ‫فروش��نده نگاهي به مش��تري انداخت و گفت‪:‬‬ ‫«اينجا ايران اس��ت! قيمت با دالر باال و پايين مي‌شه!‬ ‫قابلي نداره حساب شما مي‌شه‪ ۷۳ :‬هزار و ‪۲۵۰‬تومان‪».‬‬ ‫مرد خريدار ب��ا نارضايتي تمام همين‌طوركه داش��ت‬ ‫زير لب غرم��ي‌زد از در مغازه بي��رون آمد‪ .‬به طرفش‬ ‫رفتم وگفتم‪« :‬ببخش��يد آقا من خبرنگارم چند لحظه‬ ‫وقت داريد؟» مرد گف��ت‪« :‬بله‪ ،‬اما لطف��ا اول كارت‬ ‫خبرنگاريت��ان را ببين��م‪ ».‬كارت را كه نش��انش دادم‬ ‫خيالش راحت شد‪.‬‬ ‫ گزارش ما درباره قيمت اجناس و گراني است‪.‬‬‫شما هر‌چند وقت يكبار خريد كلي انجام مي‌دهيد؟‬ ‫ تقريبا هر دو هفته‌اي يكبار‪.‬‬‫ قيمت‌ها توي اين دو هفته چقدر تغيير كرده است؟‬‫ خيلي‪ .‬اصال حساب كار از دستم در رفته است‪.‬‬‫تخم‌مرغ مي‌خريدم دانه‌اي ‪ ۱۵۰‬تومان امروز خريدم‬ ‫‪ ۱۷۵‬تومان‪ .‬نوش��ابه قيمتش ‪ ۱۱۰۰‬توم��ان بود امروز‬ ‫خريدم ‪ ۱۴۰۰‬تومان‪ .‬روغن هفته گذشته خريدم ‪۲۳۰۰‬‬ ‫تومان امروز شده بود ‪ ۳۰۰۰‬تومان‪ .‬دو بسته پنير خريدم‬ ‫با يك مارك مي گويد‪ :‬يكي مي‌شه ‪ ۲۱۰۰‬تومان‪ ،‬اون‬ ‫يكي مي‌شه ‪۲۴۰۰‬؛ مي‌گم چرا‪ :‬مي گويد اون خريد قبل‬ ‫اين خريد جديد نگاه به تاريخش مي‌كنم‪ .‬يكي از آنها‬ ‫سيزدهم توليد شده اون يكي چهاردم‪.‬‬ ‫ درآمد ماهيانه شما چقدر است؟‬‫ من بازنشسته هس��تم‪ .‬ماهي ‪ ۶۰۰‬هزار تومان از‬‫تامين اجتماعي حقوق مي‌گيرم‪ .‬در حدود‪۱۰۰‬هزار تومان‬ ‫پول شارژ مي‌دهم و يك دختر دانشجو هم دارم‪ .‬پسرم هم‬ ‫ازدواج كرده و عروس و نوه دارم‪ .‬شما حساب و كتاب كن‬ ‫كه من با اين حقوق اين قيمت‌هاي بي‌حساب و كتاب چه‬ ‫جوري بايد امورات زندگي را بگذرانم‪.‬‬ ‫‪ -‬پخش مي‌كنيد ديگه؟‬ ‫ چاپ مي‌كنيم‪ .‬براي هفته‌نامه مي‌نويسم‪.‬‬‫ چاپ مي‌كنيد! كسي هم مي‌خواند؟‬‫ اميدواريم كه بخوانند‪.‬‬‫ نه‪ ،‬دخترم نمي‌خوانند چ��ون ماهي ‪ ۶۰۰‬هزار‬‫تومان حقوق نمي‌گيرند كه معناي گراني را بفهمند‪.‬‬ ‫حقوق من به ريال است نه به دالر‬ ‫مرد از من جدا مي‌شود‪ .‬پيش خودم داشتم حساب‬ ‫و كتاب مي‌كردم كه با حق��وق ماهي ‪ ۶۰۰‬هزار تومان‬ ‫چرخ زندگي چگونه مي‌چرخد‪ .‬رشته افكارم با صدايي‬ ‫از هم پاره ش��د‪ .‬تمام خريدهاي زن وسط سنگفرش‬ ‫محوطه ولو شده بود‪ .‬به كمكش رفتم‪.‬‬ ‫ شما زحمت نكشيد‪ ،‬خودم جمع مي‌كنم‪ .‬‬‫پالستيك خريد زن طاقت اين همه بار را نداشت‪.‬‬ ‫سر بحث را با او باز كردم‪.‬‬ ‫ خانم اينقدر جنس گران ش��ده ك��ه بايد وقتي‬‫خريد مي‌كنيم حسابي حواسمان جمع باشد‪.‬‬ ‫ به خدا امش��ب میهم��ان دارم‪ .‬همين چند قلم‬‫حدود ‪ ۳۰‬هزار تومان شده‪ .‬گوشت و روغنش هم توي‬ ‫خانه است‪ .‬قيمت‌ها لحظه‌اي شده‪ .‬من نمي‌دونم قيمت‬ ‫ماس��ت چه ربطي به دالر داره‪ .‬يكي نيس��ت بگه من‬ ‫به دالر حقوق مي‌گيرم كه بايد چوب دالر رو بخورم‪.‬‬ ‫شندرغاز مي‌گريم به وسط ماه نرسيده تموم شده‪ .‬پول‬ ‫قسط و كرايه خانه‪.‬‬ ‫ش��ارژ اكباتان هم ك��ه مصيبته‪ .‬به خدا خس��ته‬ ‫ش��دم خانوم‪ .‬عصبي مي‌ش��م‪ .‬سر بچه و ش��وهر داد‬ ‫مي‌زنم‪ .‬گوش هيچ كسي هم بدهكار نيست؟ يك شام‬ ‫براي چندتا میهمان نزديك به ‪‌۴۰‬ه��زار تومان برات‬ ‫آب مي‌خوره‪ .‬خرج‌هاي ديگه هم جاي خودش‪ .‬آنقدر‬ ‫جنس گران‌ش��ده كه ديگر روي رفتن خانه همديگر‬ ‫رو نداريم‪.‬‬ ‫زن آنقدر دلش پر بود كه امان حرف زدن به من را‬ ‫نمي‌داد‪ .‬قرار هم نبود من حرف بزنم‪ .‬تند تند وسايل‬ ‫را درون كيس��ه جاي داد‪ .‬يك جمله دستت درد نكند‬
‫خيلي زحمت كشيدي پايان مكالمه بود و با سرعت از‬ ‫كنارم عبور كرد‪.‬‬ ‫‪7‬‬ ‫تاريخچه پخت نان به ‪ ۳۰‬هزارسال پيش باز مي‌گردد‪ .‬باستان‌شناسان دو تكه عجيب ماسه سنگ را پيدا كردند‬ ‫كه به‌نظر مي‌رسيد سنگ آسياب است‪ .‬با بررسي محيط اطراف اين سنگ‌ها نشاسته‌هايي كشف شد كه در ال‌به‌الي‬ ‫حفره‌هاي دو سنگ آسياب باقي‌مانده بود‪ .‬آنها‌ترديد نداشتند كه اين اولين آرد تاريخ است‪ .‬از آن زمان تا به امروز‬ ‫صنعت پخت نان‪ ،‬كيفيت‪ ،‬ذائقه‌هاي مصرف‌كنندگان و قيمت خريد نان دس��تخوش تغييرات جدي شد‪ .‬تغيير‬ ‫از همان خبرهايي است كه اين روز‌ها همراه با افزايش نرخ ساير اقالم مصرفي به گوش‬ ‫قيمت و كيفيت نان يكي ‌‌‬ ‫مي‌رسد‪ .‬افزايش ‪ ۳۰‬درصدي قيمت نان در هفته جاري در برخي نقاط كشور‪ ،‬باعث اعتراض نمايندگان مجلس‬ ‫تو‌گو با هفته‌‌نامه مثلث به سواالت مطرح‬ ‫شوراي اسالمي و مردم شد‪ .‬حسين نظري‪ ،‬رئيس اتحاديه نانوايان در گف ‌‬ ‫شده پاسخ مي‌دهد‪ .‬پاي صحبت او نشستيم و از حال و هواي نانوايان و تنور داغ آنها پرسيديم‪.‬‬ ‫جناب نظري! شما چند سالي است كه به‌عنوان‬ ‫رئيس اتحاديه نانوايان مشغول به‌فعاليت هستيد‪،‬‬ ‫اگر بخواهيد به مسائل و مشكالت نانوايي‌هاي‬ ‫آزاد‌پز اشاره‌اي داشته باشيد چه مواردي را قابل‬ ‫ذكر مي‌دانيد؟‬ ‫عامه همان‬ ‫‪ l‬رضايت از شغل خبازان يا به قول ‌‌‬ ‫نانوا به خيلي عوامل بستگي دارد‪ .‬رضايت زماني حاصل‬ ‫مي‌شودكهبسياريازنكاتمهمقبلازپخترعايتشود‪.‬‬ ‫همانطوركهمردمممكناستازكيفيتنانناراضيباشند‪،‬‬ ‫يك نانوا نيز مشكالت كاري خاص خودش را دارد‪ .‬موارد‬ ‫زيادي براي نارضايتي پزندگان نان وجود دارد‪ .‬عدم متراژ‬ ‫مناسب براي نانوايي‪ ،‬مش��كالت بهداشتي‪ ،‬احداث در‬ ‫مناطقي كه نياز به نانوايي آزادپز نيست‪ ،‬عدم راه‌اندازي در‬ ‫مناطق واجد شرايط (به‌دليل باال بودن قيمت سرقفلي) از‬ ‫جمله مسائل و مشكالت نانوايي‌هاي آزادپز است‪.‬‬ ‫اتحاديه نانوايان چه نقشي درنظارت براين اماكن‬ ‫و فعاليت‌هاي واحدهاي آزاد‌پز دارد؟‬ ‫‪ l‬اين اتحاديه با تجاربي ك��ه دارد مي‌تواند پس‬ ‫از احراز شرايط‪ ،‬دستورالعمل‌هاي قانوني و مقررات و‬ ‫با بررس��ي صالحيت متقاضي از جهات قانوني‪ ،‬پروانه‬ ‫كس��ب نانوايي آزاد پز را صادر كند‪ .‬مدت زماني است‬ ‫كه واگذاري امور نانوايان آزادپز به اتحاديه صنف قناد و‬ ‫شيريني فروش گذاشته شده است‪ .‬پيشنهادي كه مي‌شود‬ ‫براي بهبود اين وضعيت مطرح كرد اين است كه با بررسي‬ ‫ش��رايط واحدهاي نانوايي كه از آرد يارانه‌اي اس��تفاده‬ ‫مي‌‌كنند‪ ،‬اين واحد‌ها تبديل به واحدهاي آزادپز شوند‪.‬‬ ‫ي نانوايي سنتي پز‬ ‫تاكنون نيز تعدادي از واحدهاي قديم ‌‬ ‫داوطلبانه واحدهاي خود را به آزادپزي تبديل كرده‌اند‪ ،‬اما‬ ‫هنوز هستند افرادي كه سنتي كار مي‌كنند‪.‬‬ ‫مش��كلي كه در حال حاضر وج��ود دارد ظاهر‬ ‫برخي از نانوايي‌هاست‪ .‬بسياري ازآنها قديمي‌‬ ‫و نامناس��ب است و بسياري ش��رايط بهداشتي‬ ‫در آنها رعايت نمي‌شود‪ .‬براي حل اين مسائل شما‬ ‫چه پيشنهادي مي‌دهيد؟‬ ‫‪ l‬من با اين گفته ش��ما كامال موافق هستم‪ .‬براي‬ ‫اينكه بخواهيم اين مش��كل را برطرف كنيم نياز به يك‬ ‫بهسازي اساسي داريم‪ .‬ما به اين اصل معتقديم كه بهسازي‬ ‫واحدهاي نانوايي در ارتقاي كيفيت نان بسيار موثر است‬ ‫و موجب افزايش سالمت نان توليدي خواهد شد‪ .‬بهبود و‬ ‫ارتقاي تجهيزات نانوايي‌ها‌‪ ،‬مصرف انرژي در اين واحد‌ها‬ ‫به ميزان قابل مالحظه‌اي كاهش خواهد يافت‪ .‬هر‌واحد‬ ‫براي آنكه تغييراتي در ظاهر خود بدهد نياز به ‪ ۳۰‬ميليون‬ ‫تومان اعتبار دارد‪ .‬اين رقم يك ميانگين است‪ .‬دولت نيز‬ ‫به منظور بهبود كيفيت نان در كشور‪ ،‬يك رديف اعتباري‬ ‫‪ ۳۰‬ميليارد توماني به‌منظور تجهيز‪ ،‬بهسازي و بازسازي‬ ‫نانوايي‌هادرنظرگرفتهاست‪،‬صاحبانواحدهايپختنان‬ ‫مي‌توانند با‌مراجعه به شركت‌هاي غله از اين خط اعتباري‬ ‫استفادهكنند‪.‬‬ ‫سال گذش��ته طرحي با‌عنوان عرضه آرد كيفي‬ ‫دركشور اجرا شد‪ ،‬اين طرح تا چه‌اندازه موفق و‬ ‫رضايت بخش بود؟‬ ‫‪ l‬طرح عرضه آرد كيفي كه سال گذشته به‌مدت‬ ‫سه ماه در يكي از مناطق تهران اجرا شد‪ ،‬يكي از عوامل‬ ‫تاثيرگذاربرعرضهنانكيفيبود‪.‬تحقيقاتصورتگرفته‬ ‫روي اين طرح نشان داد كه در حدود ‪ ۹۰‬درصد مردم از‬ ‫اجراي آن راض��ي بودند‪ .‬اگر چه اي��ن طرح به صورت‬ ‫موقت اجرا ش��د‪ ،‬اما ثابت كرد كه اگر آرد كيفي به نانوا‬ ‫تحويل داده شود‪ ،‬نان نيز با كيفيت مي‌شود‪.‬‬ ‫مردم بار ديگر با قيمت‌هاي مختلف نان روبه‌رو‬ ‫شده‌اند‪ ،‬يعني به‌نوعي قيمت نان بار ديگرافزايش‬ ‫پيدا كرده و ما با يك افزايش ‪ ۳۰‬درصد روبه‌رو‬ ‫هستيم‪ ،‬اين افزايش قيمت به چه دليل بوده است؟‬ ‫‪ l‬ارائهخدماترسانيمطلوبوباكيفيتنيازمند‬ ‫پرداختهزينهاست‪.‬زمانيكهمامي‌خواهيمنانباكيفيت‬ ‫و مطلوب به دست مشتري بدهيم بايد شرايط آن را فراهم‬ ‫كنيم‪ .‬پخت‌نان با كيفيت الزمه‌اش وجود يك كارگر ماهر‬ ‫هنگام پخت نان است‪ .‬زماني كه شرايط مالي يك نانوايي‬ ‫فراهم مي‌شود ارائه خدمات آن به مشتري نيز بهتر خواهد‬ ‫ش��د‪ .‬قيمت‌هاي جديد مي‌تواند نگراني نانوايان را در‬ ‫اس��تخدام كارگر ماهر برطرف ك��رده و منجر به افزايش‬ ‫كيفيت انواع نان ش��ود‪ .‬در نرخ جديد نان بربري‪ ،‬براي‬ ‫هر‌قرص نان ‪ ۶۰‬تومان آرد مصرف مي‌ش��ود‪ ،‬و با توجه‬ ‫به هزينه‌هاي دستمزد و ميزان افزايش قيمت نانوا چندان‬ ‫سودي نمي‌كند‪ .‬ساليانه به حقوق كارگراني كه در صنعت‬ ‫نانوايي فعاليت مي‌كنند اضافه مي‌شود از سويي ديگر ما با‬ ‫افزايش ماليات نيز روبه‌رو هستيم‪ ،‬با‌توجه به اين وضعيت‬ ‫بايد بگويم كه افزايش اخير قيمت‌ها چندان به نفع نانوايان‬ ‫نيست واگرنرخ جديد اعالم نمي‌شد بي‌شك صاحبان‬ ‫نانوا متضرر مي‌شدند‪.‬‬ ‫به‌عنوان پرس��ش آخر با اي��ن افزايش قيمت ما‬ ‫با كيفيت پايين روبه‌رو نخواهيم بود و به‌طور كلي‬ ‫روي نرخ‌هاي جديد نظارتي وجود دارد؟‬ ‫‪ l‬يكي از شروطي كه براي افزايش قيمت در‌نظر‬ ‫گرفته شده است باال بردن سطحي كيفي نان است‪ .‬يعني‬ ‫نانواي��ان زماني مي‌توانن��د نان خود را ب��ا قيمت جديد‬ ‫بفروش��ند كه تغييراتي در پخت خود ايجاد كنند‪ .‬هيچ‬ ‫نانوايي حق عدول از دس��تورالعمل‌هاي افزايش قيمت‬ ‫نان را ندارد‪ ،‬البته در حال حاضر نيز هيچ شكايتي مبني‌بر‬ ‫اينكه نانوايان از دستورات س��رپيچي كرده‌اند گزارش‬ ‫نشده است‪ ،‬اما به‌هرحال در صورت هرگونه تخلف با آنها‬ ‫برخوردقانونيخواهدشد‪.‬بازرساناتحاديهدرهماهنگي‬ ‫تنگاتنگ با بازرسان وزارت صنعت‪ ،‬معدن و تجارت بر‬ ‫نرخ‌ها و كيفيت نان‌هاي عرضه ش��ده از سوي نانوايان‬ ‫نظارت مي‌كنند‪g.‬‬ ‫جــامـعـه‬ ‫بانك مركزي هم قبول دارد كه گراني است‬ ‫از مغازه بيرون مي‌آيم‪ .‬ياد گ��زارش بانك مركزي‬ ‫افت��ادم‪ .‬ماه گذش��ته بود ك��ه جديد‌ترين آمار ت��ورم را‬ ‫ارائه داد‪ .‬بانك مركزي در جديد‌ترين گ��زارش خود از‬ ‫وضعيت متوس��ط قيمت خرده‌فروش��ي برخي از مواد‬ ‫خوراكي در ته��ران در هفته منتهي به ‪ ۲۹‬ارديبش��هت‬ ‫ماه س��ال‌جاري خبر داد؛ از افزايش ‪ 48‬درصدي قيمت‬ ‫لبنيات در اين هفته نسبت به هفته مشابه سال قبل‪ .‬قيمت‬ ‫ماست پاستوريزه ‪ ۳۸‬درصد‪ ،‬ماست غيرپاستوريزه ‪۳6‬‬ ‫درصد‪ ،‬پنيرپاس��توريزه ‪ 57‬درصد و پنيرغيرپاستوريزه‬ ‫‪ 58‬درصد‪ ،‬كره پاس��توريزه ‪ 20‬درصد و شير استريليزه‬ ‫‪ ۶۰‬درصد افزايش نش��ان مي‌دهد‪ .‬س��بزي‌هاي تازه در‬ ‫هفته مورد بررس��ي نس��بت به مدت مش��ابه سال قبل‬ ‫با افزايش صددرصد همراه بود‪ .‬گوشت قرمز رشد قيمتي‬ ‫‪ 42‬درص��دي و ‪ 50‬درصدي افزايش قيمت گوش��ت‬ ‫مرغ را از آن خود ك��رده بود‪ .‬قيمت قند و ش��كر نيز‬ ‫در همين مدت با افزايش ‪‌20‬درصدي‪ ،‬نرخ روغن‌نباتي‬ ‫ب��ا افزايش‪‌25‬درص��دي و چاي خارجي ب��ا افزايش‬ ‫‪‌40‬درصدي همراه بود‪ .‬محاسبات انجام شده از سوي‬ ‫بانك مركزي در ارديبهشت ماه صورت گرفته و هنوز‬ ‫ي خرداد‌ماه به‌دست مردم نرسيده است‪.‬‬ ‫رقم‌هاي نجوم ‌‬ ‫بايد كمي‌صبوري به خرج بدهيم تا ببينيم باالخره پايان‬ ‫شب تورم‪ ،‬ارزاني خواهد شد؟ ‪g‬‬ ‫اگرنانگراننمي‌شد‪،‬نانواهاضررمي‌كردند‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫گران مي‌خريم‪ ،‬گران مي‌فروشيم‬ ‫گران��ي اق�لام خوراك��ي ب��راي هي��چ كس��ي‬ ‫اعصاب درست و حس��ابي نگذاشته اس��ت‪ .‬از كنار‬ ‫هر‌س��وپرماركت كه رد مي‌ش��وم مردم درباره گراني‬ ‫مي‌گويند‪ .‬چش��مم ب��ه تابلوي س��وپرگل افت��اد‪ .‬از‬ ‫س��وپرهاي قديمي‌اكباتان بود‪ .‬وارد مغازه كه ش��دم‬ ‫خودم را معرفي كردم و چند خريد كوچك انجام دادم‬ ‫تا بتوانم سر بحث را با فروشنده باز كنم‪.‬‬ ‫خريدم را روي پيشخوان مغازه گذاشتم‪.‬‬ ‫ چقدر تقديم كنم؟‬‫ قابل شما رو نداره‪ .‬اوضاع احوال مملكت خوبه‬‫خانوم خبرنگار؟‬ ‫ االن ك��ه همه چيز ب��ه نفع شماس��ت‪ .‬قيمت‬‫اجناستون به روز شده!‬ ‫از داخل كش��وي كنار ميزش يك بس��ته فاكتور‬ ‫درآورد‪.‬‬ ‫ چون خبرنگاري نشونت مي‌دم كه فكر نكني‬‫من گرون‌فروش��م‪ .‬ماه قبل تخم‌مرغ مي‌خريدم ‪۱۱۰‬‬ ‫تومان‪ ،‬فروش��م ‪ ۱۵۰‬تومان بود‪ .‬اين ماه ‪ ۱۴۰‬خريدم‬ ‫مجبورم ‪ ۱۷۵‬تومان بفروشم‪ .‬نوشابه مي‌خريدم ‪۹۰۰‬‬ ‫تومان‪ .‬اين ماه جنس برام اومده ‪ ۱۰۰۰‬تومان‪ .‬لپه ‪۲۹۰۰‬‬ ‫تومان فاكتور مي‌ش��د؛ اين ماه جن��س تحويل گرفتم‬ ‫‪ ۳۳۰۰‬تومان‪ .‬دوغ مي‌خريديم ‪ ۵۷۰‬تومان همين امروز‬ ‫بار براي من اومده ‪ ۷۰۰‬توم��ان‪ ،‬روغن ‪ ۲۲۰۰‬توماني‬ ‫را االن مجبور هستم به قيمت ‪ ۲۸۰۰‬تومان بخرم‪ .‬مواد‬ ‫شوينده هم ماه گذشته در حدود قيمت لبنيات باال رفته‪.‬‬ ‫اعتراض كرديم‪ .‬گفتند‪« :‬قيمت علوفه باال رفته‪ ».‬حاال‬ ‫شما خودت حساب كن‪ .‬همه هم از چشم ما مي‌بينند‪.‬‬ ‫ مردم هم بي‌تقصير هس��تند‪ .‬دخل‌و‌خرجشان‬‫با هم نمي‌خواند‪ .‬يك حقوق ثابت دارند كه بايد تمام‬ ‫ماه را با اون سر كنند‪.‬‬ ‫ ما هم بي‌تقصيريم به موال‪ .‬من حاضرم قيمت‌ها‬‫پايين بيايد‪ .‬به نفع من هم هس��ت‪ .‬اما براي ما هم نرخ‬ ‫تعيين مي‌كنند‪.‬‬ ‫رئيس اتحاديه نانوايان‪:‬‬ ‫‪69‬‬
‫فرهنگ‌‬ ‫هفتي ديگر‬ ‫فرهنگ‬ ‫مثلث شماره ‪132‬‬ ‫بازگشت «هفت»‬ ‫كپي‌رايت يك برنامه تلويزيوني متعلق به كيست ؟‬ ‫شاهين فتحيان‬ ‫حاش��يه و جنجال بخش��ي از متن سينماست و‬ ‫س��ينما بدون حواش��ي هيچ‌وقت كامل نخواهد بود‪.‬‬ ‫از اين رو هر آنچه به س��ينما مربوط اس��ت معموال با‬ ‫حاشيه و جنجال همراه است‪ .‬كافي است به اتفاق‌هاي‬ ‫چند ماه اخير در ارتباط با حوزه سينما نگاهي بيندازيم‪:‬‬ ‫ماجراه��اي مربوط به جش��ن‌ها و لغو خانه س��ينما‪،‬‬ ‫اكران دو فيلم گش��ت ارش��اد و زندگ��ي خصوصي‪،‬‬ ‫برخورد گشت ارشاد با مراسم مربوط به جشنواره‌هاي‬ ‫سينمايي و ايضا برخورد با يك هنرپيشه زن تلويزيون‬ ‫و سينما‪ ،‬اكران نشدن فيلم‌هايي از ابراهيم حاتمي‌كيا‪،‬‬ ‫كمال تبريزي‪ ،‬كيانوش عي��اري و‪ ،...‬ماجراي‌تركيب‬ ‫فيلم‌ها در اكران نوروزي‪ ،‬درگيري‌هاي اصناف و البته‬ ‫ماجراي مربوط به قس��مت‌هايي از برنامه تلويزيوني‬ ‫هفت و درنهايت تعليق و تغيی ‌ر تركيب سازندگانش‪.‬‬ ‫اين‌ها تنها بخشي از برجس��ته‌ترين حاشيه‌هاي‬ ‫سينماست وگرنه در هر قسمت از برنامه هفت و نيز‬ ‫هر صفحه از نشريه‌هاي مربوط و حجم قابل توجهي‬ ‫از فضاي مجازي پر است از آنچه به افراد مشهور اين‬ ‫حوزه و گفتار و رفتارهايشان مربوط است‪ .‬به هر حال‬ ‫برنامه تلويزيوني هفت كه البت��ه اولين برنامه نبود كه‬ ‫به حوزه س��ينما مي‌پرداخت و در س��ال‌هاي گذشته‬ ‫كم نداش��ته‌ايم برنامه‌هايي كه در اين حوزه مشغول‬ ‫بوده‌اند‪ ،‬اما با توجه به تجربه موفق برنامه ورزشي نود‬ ‫‪70‬‬ ‫و نيز نوعي رويكرد ژورناليس��تي‌اش به همان نسبت‬ ‫به موفقيت نسبي دس��ت يافته بود با حاشيه‌هايي هم‬ ‫همراه بود؛ حاشيه مربوط به فريماه فرجامي‪ ،‬اعتراض‬ ‫به اظهارات رضا ميركريمي‌توسط جهانگير الماسي و‬ ‫علي معلم‪ ،‬واكنش‌ها به سخنان فريبرز عرب‌نيا‪ ،‬به‌كار‬ ‫رفتن واژه‌هاي خاص و غيرمتعارفي در نقد فيلم جرم‬ ‫مسعود كيميايي‪ ،‬گفت‌وگوهاي چالشي و بعضا جدلي‬ ‫فريدون جيراني با برخي مديران و چهره‌هاي سينمايي‬ ‫و نيز كلنجارهاي كارگردانان با منتقد برنامه‪ ،‬مس��عود‬ ‫فراستي‪ ،‬ازجمله حاش��يه‌هاي اين برنامه تلويزيوني‬ ‫بودند كه البته در هم��ان زمان و دس��ت‌كم تا قبل از‬ ‫آغاز سال ‪ 91‬بس��ياري از اهالي س��ينما بر اين اعتقاد‬ ‫بودند كه كارگردان – تهيه‌كننده – مجري آن مشي‌ای‬ ‫محافظه‌كارانه را براي بقاي برنامه‌اش در پيش گرفته‬ ‫است‪.‬شايد حاش��يه‌هاي هفت برخالف مشابهش در‬ ‫حوزه فوتبال زماني از خط قرمزهاي تلويزيون عبور‬ ‫كرد كه در س��ال جديد برخي مصاحبه‌ها و گفته‌هاي‬ ‫جيران��ي در مقاب��ل اف��رادي چون حجت‌االس�لام‬ ‫حميد رس��ايي و مس��عود ده‌نمك��ي‪ ،‬ب��ه اعتراض‬ ‫برخي چهره‌هاي ارزش��ي عرصه فرهنگ منجر شد‬ ‫و درنهايت به‌س��رعت به توقف تولي��د و پخش اين‬ ‫برنامه در آستانه بازي‌هاي فوتبال جام ملت‌هاي اروپا‬ ‫و به‌بهانه آن منجر شد‪ .‬از همان زمان هم مسائلي چون‬ ‫بودن يا نبودن جيراني در هفت يا اينكه چه كساني اجرا‬ ‫يا تهيه‌كنندگي اين برنامه را برعهده خواهند گرفت‪،‬‬ ‫محل چالش بود و به انتش��ار اخباري در رس��انه‌ها‪،‬‬ ‫به‌ويژه س��ايت‌هاي اينترنتي در اين زمينه منجر شد‪.‬‬ ‫در آن زمان پس از اعالم تعليق يك ماهه اين برنامه از‬ ‫كساني چون محمود گبرلو و محمد خزاعي براي اجرا‬ ‫و تهيه‌كنندگي اين برنامه ياد مي‌شد كه خود مصاحبه‌ها‬ ‫و گزارش‌هاي متعددي را در فضاي رسانه اي سينما‬ ‫در پي داشت‪.‬به‌هر‌حال اكنون آن زمان به پايان رسيده‬ ‫و همگان منتظرند تا دور جديد و روند جايگزين اين‬ ‫برنامه تلويزيوني را ببينند و نيز شاهد باشند كه آيا در‬ ‫اس��تراتژي جديد اين برنامه با شكست نسبي مواجه‬ ‫خواهد ش��د يا خير؟ هنوز زمان براي چنين ارزيابي‬ ‫مساعد نشده‪ ،‬اين برنامه هنوز روي آنتن نرفته‪ ،‬بازهم‬ ‫زمينه‌ساز حاش��يه‌هايي ش��د‪ .‬درحالي كه شبكه سه‬ ‫س��يما اعالم كرد با نزديك ش��دن به پايان مسابقات‬ ‫جام‌ ملت‌هاي اروپا‪ ،‬برنامه هفت از جمعه نهم تيرماه‬ ‫با رويكردي متفاوت و البته با هم��ان دكور از همين‬ ‫شبكه پخش خواهد شد‪ ،‬تيم سازنده هفت در نامه‌اي‬ ‫به علي دارابي‪ ،‬معاون سينما خواستند كه از عنوان و‬ ‫لوگوي برنامه آنها براي برنام ‌ه جديد استفاده نشود‪.‬‬ ‫حاشيه به لوگو رسيد‬ ‫تيم قبلي س��ازنده برنامه هف��ت در اين نامه‪،‬‬ ‫خطاب به دكت��ر عل��ي دارابي آورده بود‪« :‬ش��ش‬
‫در تلويزيون ايران برخي‬ ‫چهره‌هاي مطرح كه برندهاي‬ ‫خاصي را در برنامه‌سازي‬ ‫داشته‌اند‌‪ ،‬از برنامه‌هايي كه‬ ‫با طرح و ايده آنها راه‌اندازي‬ ‫شده‪ ،‬كنار گذاشته مي‌شوند‪.‬‬ ‫برنامه‌هايي مثل «هفت» و «ماه‬ ‫عسل» در هفته‌هاي اخير شاهد‬ ‫تغيير مجري بوده‌اند و جيراني‬ ‫و عليخاني از اجراي برنامه‌اي‬ ‫كه خودشان آن را تاسيس‬ ‫كرده‌اند‪ ،‬كنار گذاشته شده‌اند‬ ‫فرهنگ‬ ‫مجري‌هايي كه برند و برشته مي‌شوند‬ ‫«نود»‪« ،‬هفت»‪« ،‬پارك ملت»‪« ،‬ماه عسل»‪« ،‬شب‪،‬‬ ‫مثلث و عبور شيش��ه‌اي»‪« ،‬مس��ابقه هفته» و بسياري‬ ‫ديگر از برنامه‌هاي تلويزيوني ب��ا نام مجريان آنها كه‬ ‫غالبا تهيه‌كننده برنامه نيز هس��تند‪ ،‬شناخته مي‌شوند‬ ‫و اين امر به حدي مي‌رس��د كه گاه خ��ود آنها نيز از‬ ‫برنامه‌اي كه به اجراي آن مي‌پردازند‪ ،‬به‌عنوان «برنامه‬ ‫من» ياد مي‌كنند‪ .‬با اين حال تلويزيون گاه بدون توجه‬ ‫به جايگاهي كه مجريان اين برنامه‌ها در بين مخاطبان‬ ‫حاشيه‌اي به‌نام تهيه‌كننده‬ ‫اما از حاشيه‌هاي متعدد برنامه هفت كه مخاطب‬ ‫را به اين نتيجه مي‌رس��اند كه انگار ه��ر چيزي كه به‬ ‫هفت يا س��ينما مربوط باش��د به اين سرنوشت مبتال‬ ‫مي‌شود‪ ،‬يكي هم اين بود كه با رفتن جيراني چه كسي‬ ‫به‌جاي او تهيه‌كننده هفت مي‌ش��ود‪ .‬گزينه اصلي كه‬ ‫در ابتدا مطرح ش��د‪ ،‬محمد خزاعي بود كه قبال فيلم‬ ‫س��ينمايي تهيه و در جش��نواره دبيري كرده است‪ .‬او‬ ‫در ابتدا از اين موضوع ابراز بي‌اطالعي كرد‪ ،‬اما طبق‬ ‫اطالعات خبرنگار مثلث‪ ،‬بعدتر جلسه‌هايي براي اين‬ ‫منظور‌ترتيب يافته بود كه خواس��ته‌هايي از جانب او‬ ‫مطرح مي‌شود كه ازسوي مديران سينما مورد موافقت‬ ‫ق��رار نگرفته و طبع��ا موضوع منتفي مي‌ش��ود‪ .‬گويا‬ ‫خواسته و شرايط او اين بوده كه استوديوي برنامه به‬ ‫بيرون انتقال يابد‪ ،‬بودجه مال��ي آن افزايش يابد و در‬ ‫زمان برگزاري جشنواره‌هايي كه خزاعي دبيري آنها را‬ ‫برعهده دارد‪ ،‬بتواند به كارهايش برسد‪.‬‬ ‫پس از او از حس��ين رباني به عن��وان اصلي‌ترين‬ ‫گزين ‌ه براي تهيه‌كنندگي برنامه هفت ياد مي‌شد‪ .‬او اما در‬ ‫گفت‌وگو با رسانه‌ها قطعي شدن حضور خود را در اين‬ ‫سمت تاييد نكرد و گفت‪« :‬از زماني كه اين پيشنهاد به من‬ ‫داده شده است‪ ،‬اتفاق جديدي نيفتاده است‪ .‬درواقع مساله‬ ‫جواب دادن ما نيست‪ ،‬بلكه خواست شبكه است و شبكه‬ ‫بايد اين تصميم را نهايي كند‪ ».‬اما درنهايت قرار شد اين‬ ‫برنامه كه به تحليل و بررسي اخبار و رويدادهاي سينمايي‬ ‫ايران مي‌پردازد‪ ،‬با اجراي محمود گبرلو و تهيه‌كنندگي‬ ‫علي قانع‪ ،‬هر جمعه از ساعت ‪ 23‬روي آنتن شبكه سه‬ ‫برود تا ببينيم حاش��يه‌هاي بعدي يا كيفيت آن در آينده‬ ‫چگونه خواهد بود‪g.‬‬ ‫موضع مدير سيما‬ ‫در همي��ن روزها ع��زت‌اهلل ضرغام��ي‌در يك‬ ‫مصاحبه تفصيلي با مثلث كه در آن به خيلي از مسائل‬ ‫تلويزیون از مباحث سياسي تا موارد فرهنگي پاسخ‬ ‫گفت‪ ،‬به موضوع برنامه هفت ه��م پرداخت‪ .‬رئيس‬ ‫سازمان صداوسيما معتقد اس��ت‪ ،‬برنامه هفت در دو‬ ‫س��الي كه توليد ش��د واقعا كارهاي ارزشمندي ارائه‬ ‫كرد‪ .‬ضمن اينك��ه انتقاداتي هم مي‌توان��د مثل همه‬ ‫برنامه‌ها به آن وارد باشد‪ .‬او بحث را به اينجا كشاند‬ ‫كه س��ريالي را جيراني تعهد كرده و آماده است براي‬ ‫كليد زدنش‪ .‬ضمن آنك��ه خوش��بختانه كار قبلي او‬ ‫يعني س��ريال «مرگ تدريجي يك روي��ا» از كارهاي‬ ‫ماندگار صداوسيماست با موضوع روشنگري راجع‬ ‫به روش��نفكران وابس��ته و غرب‌زده كه انشاءاهلل در‬ ‫كار بعدي‪ ،‬يعني «فص��ل بي‌پروايي» راجع به منافقان‬ ‫كار خوبي انجام خواهد داد ك��ه االن آخرين مرحله‬ ‫بازنويسي‌اش انجام مي‌شود‪.‬‬ ‫درواقع ضرغام��ي‌اين بحث را مط��رح كرد كه‬ ‫جيراني قرار بوده برود و آن كار را شروع كند‪ ،‬او هم‬ ‫در مقام رئيس س��ازمان معتقد نبوده به‌خاطر فوتبال‬ ‫هفت تعطيل شود‪ ،‬منتها تشخيص دوستان اين بوده تا‬ ‫تيم جديد هماهنگ بشوند و سوژه‌هايشان را انتخاب‬ ‫و ش��رايط جديدي براي اجرا فراهم كنند‪ ،‬يك مدت‬ ‫وقت الزم دارند‪ .‬پ��س اين فوتبال هم فرصتي ش��د‬ ‫براي اين كار‪.‬‬ ‫مثلث شماره ‪132‬‬ ‫هفته از وداع تيم س��ازنده «هف��ت» مي‌گذرد و در‬ ‫جمعه‌اي ك��ه ديگر «هف��ت» نيس��ت از جنابعالي‬ ‫خواهش��ي كوچك داري��م و با توجه ب��ه حرفه‌اي‬ ‫بودن جنابعال��ي در عرص��ه مديري��ت اميدواريم‬ ‫آن را بپذيريد‪.‬همانط��ور ك��ه در جري��ان هس��تيد‬ ‫«هف��ت» از ش��روع ت��ا پاي��ان در اين دو س��ال و‬ ‫اندي با هداي��ت و حماي��ت مدي��ران و زحمات‬ ‫جمع��ي كوچ��ك و جوان ش��كل گرف��ت و حال‬ ‫كه اي��ن گ��روه كن��ار رفت��ه و تيم��ي‌ت��ازه نفس‬ ‫جايگزين ش��ده تا برنام��ه‌اي س��ينمايي با حال و‬ ‫هوا و محتوايي متفاوت روي آنتن بفرس��تند شايد‬ ‫دور از انصاف و اصول حرفه‌اي باش��د كه دوستان‬ ‫با همان نام و لوگو به عنوان س��ري جديد «هفت»‬ ‫برنامه خود را راه��ي آنتن كنند و حق��وق معنوي‬ ‫گروه قبلي ناديده گرفته شود‪.‬بنابراين از جنابعالي‬ ‫به‌عنوان مدي��ري با‌تدبير خواهش��منديم تا به پاس‬ ‫زحمات جمع كوچك «هفت» بگذاريد‪ ،‬اين جمع‬ ‫زحمتش��ان با همين نام در تاري��خ تلويزيون ثبت‬ ‫ش��ده و گروه جديد ني��ز برنامه‌اي ب��ا نامي‌ جديد‬ ‫راهي آنتن كنند»‪.‬‬ ‫آنها البت��ه در پايان نامه پيش��اپيش ب��راي برنامه‬ ‫جديد سينمايي ش��بكه سه س��يما موفقيت‌آرزو كرده‬ ‫بودند‪ .‬در پي اين نامه‪ ،‬فريدون جيراني در گفت‌وگوي‬ ‫كوتاهي با خبرنگار مثلث تنها به گفتن اين نكته بسنده‬ ‫كرد ك��ه جوان‌هايي كه در س��اخت برنام��ه «هفت»‬ ‫دخيل بودند و اس��م «هف��ت» هم پيش��نهاد خود آنها‬ ‫بود‪ ،‬اين نامه را نوشته‌اند‪ .‬بعدتر هم كه محمود گبرلو‬ ‫به‌عنوان مجري و متصدي جديد اين برنامه خواس��ته‬ ‫نويسندگان نامه را معقول ندانست‪ ،‬جيراني مصر نبودن‬ ‫خود را در اين زمينه در قالب نامه‌اي تكرار كرد‪.‬‬ ‫به‌دنبال انتشار نامه كه مطرح شد ازسوي جيراني‬ ‫و همكاران��ش بوده‪ ،‬گبرلو در مقام س��ردبير س��ري‬ ‫جديد برنامه «هفت» در پاس��خ گفت‪« :‬آقاي جيراني‬ ‫نكته تازه‌اي را مطرح كردند كه طبيعتا مديران محترم‬ ‫سيما استدالل مناسبي خواهند داشت‪ ،‬اما تا جايي كه‬ ‫خاطرم هست آقاي جيراني در آخرين برنامه «هفت»‬ ‫به مخاطبان اع�لام كردند س��ردبير و مجري جديد‬ ‫«هفت» اين برنامه را ادامه خواهد داد‪ .‬بعد از تعطيلي‬ ‫برنامه هم طي تماسي كه با آقاي جيراني براي كسب‬ ‫اجازه داشتم ايشان ضمن اظهار لطف و محبت‪ ،‬براي‬ ‫گروه جديد كه هفت را اجرا مي‌كند‪ ،‬آرزوي موفقيت‬ ‫داشتند‪ .‬نمي‌دانم چرا يك هفته مانده به پخش سري‬ ‫جديد چنين نامه‌اي منتشر شده است؟»‬ ‫گبرل��و در ادام��ه اف��زود‪« :‬البت��ه نمي‌دانم اين‬ ‫درخواست چقدر مبناي قانوني دارد چون مثال در يك‬ ‫روزنامه اگر س��ردبير يا برخي خبرنگاران تغيير كنند‬ ‫دليل بر آن نيس��ت كه روزنامه هم بايد تعطيل شود يا‬ ‫آرم و نشانه آن نيز تغيير كند‪».‬‬ ‫هفت براي جيراني تمام شده است!‬ ‫در پي اي��ن اظهار‌نظر‪ ،‬جيران��ي نامه‌اي خطاب‬ ‫به محمود گبرلو نوش��ت‪ .‬او در اين نامه آورد‪« :‬آقاي‬ ‫گبرلو! از نظر من اس��تفاده از اس��م «هفت»‪ ،‬تيتراژ و‬ ‫دكور آن هيچ اشكالي ندارد‪ .‬به شما و همه كساني كه‬ ‫به‌عنوان تهيه‌كننده جديد برنامه به من زنگ زدند اين‬ ‫موضوع را گفتم که از نظر ذهني پرونده «هفت» براي‬ ‫من بسته شده اس��ت‪ .‬نامه‌اي كه خوانديد جوان‌هايي‬ ‫نوشتند كه اسم هفت از فكر آنها بيرون آمد‪ .‬تيتراژ و‬ ‫دكور «هفت» ذهنيت آنها بود‪ .‬جوان‌هاي شجاع‌تري‬ ‫از من؛ جوان‌هايي كه هنوز پرونده «هفت» در ذهنشان‬ ‫بسته نشده است‪ .‬من جلوي نوشتن نامه اين جوان‌ها‬ ‫را نگرفتم و گذاش��تم خواس��ته آنها مكتوب شود‪ .‬از‬ ‫همان ابتدا مي‌دانستم اين نامه پاسخي نخواهد داشت‪،‬‬ ‫ولي دلخوشي اين جوان‌ها با چاپ اين نامه مهمتر از‬ ‫پاسخ مثبت بود‪ .‬گاهي چاپ مطالبي در زمان‌هايي به‬ ‫درد زمان‌هاي ديگر مي‌خورد و اين جوان‌ها همين را‬ ‫مي‌خواستند‪».‬‬ ‫به‌دست آورده‌اند‪ ،‬با حذف اين افراد‪ ،‬سعي در حفظ‬ ‫اين جذابيت دارد‪ .‬ش��هرت مجرياني ك��ه يك برنامه‬ ‫را به نام خود تم��ام مي‌كنند و در واقع از نامش��ان به‬ ‫عنوان برند برنامه اس��تفاده مي‌كنند ن��ه تنها در ايران‬ ‫بلكه در ش��بكه‌هاي تلويزيوني جهان ه��م پذيرفته‬ ‫شده است و شهرت بس��ياري از برنامه‌ها با مجريان‬ ‫آنهاس��ت؛ به‌عنوان مثال لري‌كينگ‪ ،‬به مدت ‪ 25‬سال‬ ‫برنامه‌اي گفت‌وگو محور را روي آنتن مي‌برد كه با نام‬ ‫او شناخته مي‌ش��د‪ ،‬بعد از خداحافظي لري‌ كينگ از‬ ‫سي‌ان‌ان نيز‪ ،‬برنامه ديگري كه مشابه اين برنامه بود‪،‬‬ ‫با نامي‌متفاوتي جايگزين آن شد‪.‬‬ ‫اما اين روال در تلويزيون اي��ران كمي‌ متفاوت‬ ‫اس��ت‪ .‬در تلويزيون ايران برخ��ي چهره‌هاي مطرح‬ ‫كه برندهاي خاصي را در برنامه‌س��ازي داشته‌اند‪ ‌،‬از‬ ‫برنامه‌هايي كه ب��ا طرح و ايده آنها راه‌اندازي ش��ده‪،‬‬ ‫كنار گذاشته مي‌شوند‪ .‬برنامه‌هايي مثل «هفت» و «ماه‬ ‫عسل» در هفته‌هاي اخير شاهد تغيير مجري بوده‌اند و‬ ‫جيراني و عليخاني از اجراي برنامه‌اي كه خودشان آن‬ ‫را تاسيس كرده‌اند‪ ،‬كنار گذاشته شده‌اند؛ هرچند نام‬ ‫برنامه «ماه عسل» كه با فرمتي يكسان اما فضايي شادتر‬ ‫قرار است از شبكه سوم سيما روي آنتن برود‪ ،‬تغيير‬ ‫كرده و اين برنامه با عنوان «با اج��ازه خدا» با اجراي‬ ‫سيد‌علي ضيا‪ ،‬ماه رمضان امسال پخش مي‌شود‪.‬‬ ‫پيش از اين نيز وقت��ي «عموه��اي فيتيله‌اي» با‬ ‫دلخوري‪ ،‬برنام��ه چندين ساله‌ش��ان را ترك كردند‪‌،‬‬ ‫برنامه‌اي با همان شكل و قواره و اجراي چند بازيگر‬ ‫جوان كه سعي در تقليد صرف از عموهاي فيتيله‌اي‬ ‫داشتند‪ ،‬از شبكه دوم سيما روي آنتن رفت اما چندي‬ ‫بعد‪ ،‬نام اين برنامه تغيير كرد و عموهاي فيتيله‌اي‪ ،‬اين‬ ‫نام را همراه با خود بردند تا در شبكه نمايش خانگي‬ ‫يا ديگر برنامه‌هايشان از آن استفاده كنند‪.‬‬ ‫‪71‬‬
‫ناگفته‌هايي از تعطيلي برنامه سينمايي فريدون جيراني‬ ‫جيراني يك سال و نيم قبل پيشنهاد‬ ‫تعطيلي هفت را داد‬ ‫فرهنگ‬ ‫برنامه تلويزيوني «هفت» پس از تعطيلي‌اش همچنان بحث داغ محافل رسانه‌اي بوده و هست و اخيرا هم كه قرار‬ ‫است با تيم جديد روي آنتن برود‪ ،‬حاشيه‌هاي خبري را به دنبال داشته است‪ .‬به‌تازگي تعدادي از دست‌اندركاران جوان‬ ‫آن در نامه‌اي رسانه‌اي از مديران تلويزيون خواستند‪ ،‬حقوق معنوي كار را درنظر بگيرند و لوگو و تيتراژ برنامه آنها را‬ ‫به گروه جديد ندهند‪ .‬درپي اين نامه و حاشيه‌هاي تعطيلي «هفت»‪ ،‬در شرايط‌ترجيح سكوت فريدون جيراني كه البته‬ ‫تاكنون تنها مصاحبه‌اش درباره اين برنامه با «مثلث» بوده است‪ ،‬با حميد پنداشته ـ مدير توليد و مجري طرح اين برنامه‬ ‫ـ گفت‌وگو كرديم‪ .‬درحاليكه تالش براي متقاعد ساختن اعضاي اتاق فكر براي انجام مصاحبه به نتيجه نرسيد‪.‬‬ ‫مثلث شماره ‪132‬‬ ‫مهسا جمشيديان‬ ‫همكاري شما با برنامه «هفت» از چه زماني آغاز شد؟‬ ‫‪ l‬از همان ابتداي آغاز برنامه‪ ،‬همكاري داشتم‪ .‬چون‬ ‫ايده يك برنامه سينمايي در مهر ماه س��ال ‪ 88‬به‌ذهن من و‬ ‫احسانظليپوررسيد‪.‬‬ ‫من با آقاي پورمحمدي (مدير شبكه سه‌) آشنا بودم و‬ ‫احس��ان هم آقاي جيراني را از‌نزديك خوب مي‌شناخت و‬ ‫احساسكرديمبراياجراياينبرنام ‌هسينماييآقايفريدون‬ ‫جيرانيبهترينگزينهاست‪.‬‬ ‫پس همانطور كه در نامه اخيرتان هم اشاره كرديد‪،‬‬ ‫ايده و پيشنهاد شكل‌گيري اين برنامه از سوي شما‬ ‫مطرح شده است؟‬ ‫‪ l‬بله‪ .‬در مقطع��ي ( مهر ‪ )88‬ك��ه تصميم گرفتيم‬ ‫توليد «هفت» را پيش��نهاد بدهيم‪ ،‬من با آقاي پورمحمدي‬ ‫جلسه‌اي گذاشتم و پيشنهاد دادم برنامه‌اي سينمايي با‌حضور‬ ‫آقايجيرانيتوليدكنيم‪.‬‬ ‫آق��اي پورمحم��دي ه��م در يك��ي از جلس��ات‬ ‫اولي��ه كه داش��تيم‪ ،‬اوال متذكر ش��دند كه پي��ش از طرح‬ ‫ما‪ ،‬طرح‌هاي س��ينمايي ديگري هم ب��راي توليد برنامه‬ ‫س��ينمايي وجود داشته اس��ت‪ ،‬اما آقاي ضرغامي‌نسبت‬ ‫به چگونگي اجراي يك برنامه س��ينمايي‪ ،‬حساس��يت‬ ‫زي��ادي دارند و ب��راي ايش��ان اهميت زي��ادي دارد كه‬ ‫اي��ن برنام��ه چگونه و توس��ط چه‌كس��ي اجرا ش��ود‪.‬‬ ‫آقاي پورمحمدي اجازه اولي ‌ه را براي اجراي آقاي جيراني‬ ‫و تيم ما گرفتند‪ ،‬اما در مه��ر ماه ‪ 88‬به‌دليل فضاي جامعه‪،‬‬ ‫گفتند شرايط مناسب نيست‪.‬‬ ‫و شما تقريبا هفت ماه بعد كار را شروع كرديد؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬ابتدا قرار بود از جشنواره سال ‪ 88‬كار روي‬ ‫‪72‬‬ ‫آنتن برود‪ ،‬اما گفتند زمان مناسبي نيست تا ارديبهشت‌ماه‬ ‫سال ‪ 89‬كه با دستور شخص آقاي پورمحمدي به ما اعالم‬ ‫شد روي آنتن برويم تا ببينيم چه مي‌شود‪ .‬به هرحال اولين‬ ‫برنام ‌ه روي آنتن رفت و جواب هم داد‪.‬‬ ‫برنامه «هفت»كامال زير نظر شبكه سه بود؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬در مقاطع اوليه شروع كار‪ ،‬همه چيز زيرنظر‬ ‫شبكه سه بود‪ ،‬به همين دليل با تائيد قائم مقام شبكه براي‬ ‫اولين‌بار اجازه گرفتيم‪ ،‬تصوير بهروز وثوقي را نشان بدهيم‬ ‫و بعضي موارد ديگر كه براي اولين بار در تلويزيون اتفاق‬ ‫افتاد‪ .‬به هرحال همه چيز خيل��ي خوب پيش مي‌رفت تا‬ ‫اينكه در معاونت سيما‪ ،‬اتاق فكر سينما شكل گرفت‪.‬‬ ‫چه كساني در اتاق فكر حضور داشتند؟‬ ‫‪ l‬آقايانپرويزشيخ‌طادي‪،‬اكبرنبوي‪،‬ابوالقاسمطالبي‬ ‫وشهرياربحرانيحضورداشتند‪.‬‬ ‫اين اتاق فكر چه تاثيري بر روي كار شما گذاشت؟‬ ‫‪ l‬پس از شكل گيري اين اتاق فكر بود كه به ما اعالم‬ ‫شد‪،‬همهتصميماتدربارهبرنامههفتبايدزيرنظراتاقفكر‬ ‫باشد و از همين‌جا بود كه شرايط عوض شد‪.‬‬ ‫دقيقا در چه مقطع تاريخي اين اتفاق افتاد؟‬ ‫‪ l‬اين شرايط دقيقا يك‌سال بعد از جشن‌تولد يك‬ ‫س��الگي «هفت» بود‪ ،‬ارديبهش��ت و خرداد ‪ .90‬هم آقاي‬ ‫جيراني و هم آقاي پورمحمدي مخالف اين جريان اتاق‬ ‫فكر بودند‪ ،‬اما همچنان دس��تور معاونت سيما بر نظارت‬ ‫اتاق فكر بود‪.‬‬ ‫چهمسائليمدنظراتاقفكربود؟‬ ‫‪ l‬ما دوست داشتيم به همه فيلم‌ها بپردازيم ولي آنها‬ ‫اسم برخي فيلم‌ها و آدم‌ها را مي‌دادند كه ما به آنها نپردازيم‪.‬‬ ‫برنامه هفتگي كه قرار بود روي آنتن برود را با آنها‬ ‫چك مي‌كرديد؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬ما هر جمعه‌اي كه مي‌خواس��تيم روي آنتن‬ ‫برويم‪ ،‬بايد از سه شنبه به اتاق فكر مي‌گفتيم كه مي‌خواهيم‬ ‫چهكاركنيم‪.‬آنهاحتيپنج‌شنبهوشبقبلازاجراتاييدنهايي‬ ‫را مي‌دادند‪.‬‬ ‫پس تقريبا از نظارت شبكه سه خارج شديد؟‬ ‫‪l‬بله‪ ،‬اساس��ا از مقطع تش��كيل اتاق فكر‪ ،‬ش��بكه‬ ‫نظارت نداش��ت و فقط اس��مش اين بود كه «هفت» در‬ ‫شبكه سوم است‪ ،‬بيشتر تصميم‌گيري‌ها با نظر اتاق فكر‬ ‫اتفاق مي‌افتاد‪.‬‬ ‫تحت اين ش��رايطي كه مي‌گوييد‪ ،‬هيچ واكنشي به‬ ‫عنوان عوامل كار نداشتيد؟‬ ‫‪ l‬آقاي جيراني تقريبا يك سال و نيم قبل (اواسط‬ ‫سال ‪ )90‬با آقاي پورمحمدي جلسه گذاشت و پيشنهاد‬ ‫تعطيلي برنامه را داد‪ .‬اما ايش��ان گفتن��د‪ ،‬برنامه جا افتاده‬ ‫و مخاطب پيدا كرده اس��ت‪ .‬به‌هرحال م��ا با وجود اينكه‬ ‫مي‌دانستيم س��خت اس��ت‪ ،‬ادامه داديم‪.‬اتفاقي كه افتاد‪،‬‬ ‫تماس‌هاي تلفني برنام��ه بود كه باي��د از قبل هماهنگ‬ ‫مي‌كرديم‪ .‬بعضي مقاطع درباره برخي مسائل روز و مهم‬ ‫سينمايي از جمله اسكار و خانه سينما مي‌گفتند‪ ،‬صحبتي‬ ‫نشود؛ در حالي كه ما بي‌طرفانه مي‌خواستيم درباره يكي از‬ ‫مسائل روز و مهم سينما صحبت كنيم‪ .‬اين روند به‌گونه‌اي‬ ‫پيش رفت كه در «هفت روز هفته» كه ابتداي برنامه پخش‬ ‫مي‌شد‪ ،‬برخي خبرها حذف شد‪.‬‬ ‫دقيقا از چه مقطعي احساس كرديد كه قرار است‬ ‫تغييري در برنامه ايجاد شود؟‬ ‫‪ l‬اين موضوع يك سابقه تاريخي دارد‪ .‬عيد نوروز‬ ‫امسال آقاي جيراني از قصدشان براي ساخت سريال خبر‬ ‫دادند و گفتند مي‌خواهند سريال بس��ازند‪ .‬اعالم كردند‬ ‫همان طور كه دو فيلم همزمان با «هفت» ساختند‪ ،‬سريال را‬ ‫هم مي‌سازند‪ .‬گفتند فقط سه‪ ،‬چهار هفته سريال در خارج‬ ‫از كشور مي‌گذرد‪ ،‬بنابراين به‌گونه‌اي برنامه‌ريزي مي‌كنند‬ ‫كه برنامه «هفت» صدمه نبين��د‪ ،‬مثال عيد نوروز كه برنامه‬ ‫تعطيل اس��ت‪ ،‬بخش‌هاي خارجي كار را مي‌گيرند‪ .‬اگر‬ ‫هم مجبور شدند در تاريخ ديگري بروند‪ ،‬كسي را جاي‬ ‫خودشان مي‌گذارند‪.‬‬ ‫اين مسائل را با مدير شبكه سه در ميان گذاشتيد؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬اي��ن موارد را ب��ا آقاي پور‌محم��دي در میان‬ ‫گذاش��تیم و ناگهان چند روز بعد به ما اع�لام كردند بعد از‬ ‫مسابقاتفوتبالبايدمجريعوضشود‪.‬‬ ‫ولي يك روز پس از جلسه‌اي كه با آقاي پورمحمدي‬ ‫داشتيم‪،‬آقايشريعت‌پناهيمدير‌گروهاجتماعيشبكهسهكه‬ ‫اتفاقا در آن جلسه هم حضور داشت در مصاحبه‌اي‪ ،‬ناباورانه‬ ‫اعالم كرد كه كال آقاي جيراني قرار است‪ ،‬برود‪.‬‬ ‫ما با آقاي پور‌محمدي تماس گرفتيم و ايشان كامال از‬ ‫اين ماجرا اظهار بي‌اطالعي كرد و گفت ايشان نبايد اينگونه‬ ‫برخورد مي‌كرده‪ ،‬ما با هم توافق كرده بوديم‪.‬‬ ‫ولي اين اتفاق افتاد؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬چون فش��ارهاي خارج از شبكه و اتاق‌فكر‬ ‫تاثيرگذاربود‪.‬‬ ‫چند روز قبل از آخرين برنامه مطلع ش��ديد كه اين‬ ‫برنامه آخرين كار است؟‬ ‫‪ l‬جمعه‌اي كه برنامه داشتيم پيش از آغاز برنامه كه‬ ‫همه مشغول كار و تدوين بوديم‪ ،‬يكي از اعضاي اتاق‌فكر با ما‬ ‫جلسه‌اي گذاشت و گفت‪ ،‬امشب آخرين برنامه است و بايد‬ ‫خداحافظيكنيدودرهمينبرنامهمجريجديدهممي‌آيدو‬ ‫معرفيمي‌شود‪.‬ايناتفاقتقريباچهار‪،‬پنجساعتقبلازبرنامه‬ ‫افتاد‪ .‬ما هم چون از يك سال قبل احساس كرده بوديم برنامه‬ ‫قرار است از ما گرفته شود‪ ،‬تيم «هفت» همان شب تصميم‬ ‫گرفت در آن برنامه خداحافظي كند‪ ،‬ولي آقاي جيراني گفتند‬ ‫اگر قرار است مجري جديد بيايد‪ ،‬ما روي آنتن نمي‌رويم‪ .‬تيم‬ ‫و گروه ما فقط روي آنتن مي‌رود و خداحافظي هم مي‌كنيم‪.‬‬
‫«اميد» حلقه گم شده «هفت»‬ ‫ديدگاه محمدتقي فهيم درباره برنامه فريدون جيراني‬ ‫فرهنگ‬ ‫برنامه هفت در قالب يك رويكرد سينمايي‪ ،‬مورد‬ ‫انتظار جامعه سينمايي بود‪ .‬همواره سينمايي‌ها منتظر‬ ‫بودند تلويزيون بيشتر از انتظار آنها به سينما بپردازد‪،‬‬ ‫چراكه بيش��تر آثار س��ينماي ايران به كمبود مخاطب‬ ‫مبتالست و مش��كل تبليغ دارد‪ .‬بنابراين از تلويزيون‬ ‫انتظار مي‌رفت با برنامه‌هاي مختلفي كه درباره سينما‬ ‫تدارك مي‌بيند به ايجاد فضاهاي آرام‌تر براي س��ينما‬ ‫كمك كند تا مردم به سالن‌هاي سينمايي جذب شوند‪.‬‬ ‫ضمن اينكه خود پرداختن به سينما به‌عنوان يك برنامه‬ ‫در تلويزيون جذاب است و مي‌تواند مخاطباني را به‬ ‫اين رس��انه جذب كند‪ .‬در واقع‪ ،‬اي��ن برنامه كاركرد‬ ‫دوگانه‌ای دارد؛ هم به سينما كمك مي‌كند و هم براي‬ ‫جذب مخاطبان به تلويزي��ون‪ ،‬به‌خصوص مخاطبان‬ ‫خاص‌تر و س��ينمايي‌ها‪ ،‬موثر اس��ت‪ .‬وقت��ي برنامه‬ ‫هفت كارش را ش��روع كرد‪ ،‬همه خوش��حال بوديم‬ ‫كه تلويزيون به اين صرافت افت��اد و پس از رايزني و‬ ‫برنامه‌ريزي‌هايي هفت راه افتاد؛ اما آنچه از اين برنامه‬ ‫انتظار مي‌رفت‪ ،‬برآورده نش��د‪ .‬به هرحال‪ ،‬برنامه‌اي‬ ‫كه به س��ينما مي‌پردازد‪ ،‬عالوه براينكه قرار است به‬ ‫لحاظ تبليغي و ايجاد فضاس��ازي بهتر كمكي داشته‬ ‫باش��د‪ ،‬به نحوي كه مردم متوجه س��ينما شوند‪ ،‬طبعا‬ ‫بايد آسيب‌شناسي‪ ،‬نقد و بررسي و چالش ايجاد كند‪،‬‬ ‫باعث ايج��اد گفتمان ميان س��ينماگران از طيف‌هاي‬ ‫مختلف ش��ود و جذابيت ايجاد كند ت��ا مردم عادي‬ ‫پاي چنين برنامه‌اي بنش��ينند‪ .‬اين ويژگي‌ها از برنامه‬ ‫هفت انتظ��ار مي‌رفت؛ اما با ش��روع ب��ه كار‪ ،‬به نظر‬ ‫مي‌رسيد برنامه خيلي خاص شده و به طيف خاصي از‬ ‫سينماگران منحصر است و به‌شدت تحت‌تاثير مجري‬ ‫و تهيه‌كننده برنامه قرار دارد؛ تا حدي كه مجري برنامه‬ ‫به صراحت در گفت‌وگويي بيان كرد كه هفت‪ ،‬برنامه‬ ‫من اس��ت و هركس��ي را بخواهم‪ ،‬ب��ه برنامه دعوت‬ ‫مي‌كنم و كسي نمي‌تواند چيزي در اين‌باره بگويد‪.‬‬ ‫در گذش��ته تهيه‌كننده‪ ،‬برنامه‌اي را مي‌گرفت و‬ ‫اختيار تمام داشت و مي‌توانست مجري باشد‪ ،‬مانند‬ ‫برنامه ‪ 90‬كه فردوس��ي‌پور تهيه‌كنن��ده و مجري آن‬ ‫است؛ اما از يك‌سال پيش‪ ،‬آئين‌نامه‌اي در صداوسيما‬ ‫مصوب ش��د مبن��ي‌براينك��ه مج��ري و تهيه‌كننده‬ ‫نمي‌تواند ي��ك نفر باش��د‪ ،‬البته برنام��ه هفت و ‪90‬‬ ‫را از اين آئين‌نامه مس��تثنا كردند‪ .‬اي��ن كار خوبي‌ها‬ ‫و بدي‌هاي��ي دارد‪ ،‬ولي بدي‌هاي آن بيش��تر اس��ت‪.‬‬ ‫خوبي‌اش اين است كه چون تهيه‌كننده مجري است‪،‬‬ ‫تحت‌تاثير ديدگاه‌ها و فشارها قرار نمي‌گيرد و زود به‬ ‫زود مجري را تغيير نمي‌دهد‪ ،‬بدي‌اش هم اين است‬ ‫كه برنامه خيلي انحصاري مي‌شود و مجري هركاري‬ ‫بخواهد انجام مي‌دهد‪ .‬اينكه برنامه‌اي يك‌طرفه نسبت‬ ‫به هرچيزي قضاوت كند و میهم��ان و منتقد دعوت‬ ‫كند‪ ،‬مي‌تواند پديده ناميموني باش��د‪ ،‬چون به سمت‬ ‫شخصي‌گرايي حركت مي‌كند و كس��ان ديگري در‬ ‫برنامه حضور نمي‌يابند‪ .‬به‌همين دليل‪ ،‬مي‌ديدم كه در‬ ‫مباحث سينمايي هميشه يك گرايش سينمايي تقويت‬ ‫مي‌شد‪ ،‬مثال وقتي درباره سينماي دولتي و خصوصي‬ ‫بحث مي‌شد‪ ،‬هيچ‌وقت نديديم كسي از ميان مدافعان‬ ‫س��ينماي دولتي صحبت كند‪ ،‬عموما مجري و منتقد‬ ‫برنامه‪ ،‬موافق س��ينماي خصوصي بودند يا كساني را‬ ‫مي‌آوردند كه در مدح سينماي دولتي حرفي نمي‌زد‪.‬‬ ‫همچنين نگرش مثبتي نس��بت به يك سينماي‬ ‫مطلوب وجود نداش��ت‪ .‬تنها گزين��ه‌اي كه روي آن‬ ‫تبليغ مي‌كردند‪ ،‬س��ينماي گذش��ته ايران ب��ود كه در‬ ‫البه‌الي صحبت‌ها نيز آن س��ينما و فيلمفارس��ي‌ها‪،‬‬ ‫سينماي موفقي معرفي مي‌ش��دند؛ به‌عنوان سينمايي‬ ‫كه مخاطب داشت و بيان اينكه سينماي بعد از انقالب‬ ‫مخاطب ن��دارد‪ .‬بحث ديگ��ر اين اس��ت كه فضاي‬ ‫افسردگي‪ ،‬دش��مني و درگيري را تشديد مي‌كرد‪ .‬به‬ ‫هرحال‪ ،‬تلويزيون رسانه‌اي اس��ت كه در عين نقد و‬ ‫آسيب‌شناسي مقوله‌هاي مختلف حتما بايد به مخاطب‬ ‫اميدواري بدهد‪ .‬بحث امي��دواري يكي از مقوله‌هاي‬ ‫مهمي‌‌است كه مقام معظم رهبري در مسئوليتي كه به‬ ‫آقاي ضرغامي‌ محول كردن��د‪ ،‬روي آن تاكيد كردند‪.‬‬ ‫اما اگر پاي برنامه هفت مي‌نشس��تيم اساسا اميدي را‬ ‫در آن برنامه نمي‌ديديم و بيش��تر درباره هرج‌ومرج‪،‬‬ ‫آشفتگي و نابودي در سينما حرف زده مي‌شد‪ .‬خيلي‬ ‫از فيلمسازان جوان مي‌گفتند وقتي سينما اين است‪،‬‬ ‫چرا ما بايد فيلم بسازيم يا حتي بزرگان سينما كم‌كم‬ ‫نااميد مي‌ش��دند‪ .‬بنابراي��ن تبليغ و‌‌تروي��ج نااميدي‬ ‫غيرمستقيم در س��ينما يكي از اشكال‌هايي بود كه در‬ ‫برنامه هفت وجود داشت‪.‬‬ ‫مجري بايد فردي ب��ا اعتماد به نف��س و داراي‬ ‫سعه‌صدر باشد‪ ،‬قدرت اداره جلسه را به‌صورت ايجاد‬ ‫چالش داشته باش��د‪ ،‬تا جايي كه ممكن است اعمال‬ ‫نظرهاي فردي نكند‪ ،‬خود را نماينده رسانه ملي بداند‬ ‫كه قرار اس��ت امكاني را در اختيار ديگران قرار دهد‬ ‫تا آنها حرف خود را بزنند‪ ،‬نگاه پدرانه‌اي نس��بت به‬ ‫همه طيف‌هاي فكري و سليقه‌اي داشته باشد‪ ،‬چون‬ ‫جامعه ما متكثر است‪ ،‬بايد نگاهي عدالت‌محور براي‬ ‫در اختيار گذاش��تن امكان براي همه داش��ته‌ باش��د‪.‬‬ ‫همچنين مجري نبايد نااميدي ايجاد كند‪ ،‬به س��مت‬ ‫نابودي حرك��ت نكند و اين‌طور القا نكند كه س��ينما‬ ‫نابود شده است‪g .‬‬ ‫مثلث شماره ‪132‬‬ ‫به‌ش��ما به‌عنوان تيم اجرايي در آن مقطع پيش��نهاد‬ ‫همكاري با تيم جديد داده شد؟‬ ‫‪ l‬پيشنهاد دادند كه شما بمانيد و از هفته بعد با آقاي‬ ‫گبرلو ادامه بدهيد‪ .‬ولي تيم برنامه «هفت» همه با هم تصميم‬ ‫گرفتهبوديمبرويم‪.‬‬ ‫ي با‬ ‫اين نامه اخيرتان درباره لوگو و تيتراژ برنامه كم ‌‬ ‫تاخيرمنتشرشد‪،‬چرا؟‬ ‫‪ l‬كوچكترين انتظار ما اين بود كه تيتراژ و اس��م‬ ‫برنامه عوض شود و در آس��تانه آغاز آن ديديم گويا قرار‬ ‫نيست اين اتفاق بي افتد‪ .‬جالب است اين نكته را يادآوري‬ ‫كنم که وقتي اسم «هفت» را ابتداي توليد اين برنامه پيشنهاد‬ ‫داده بوديم‪ ،‬از سوي مسئوالن تلويزيون در آن مقطع اعالم‬ ‫شد كه بهتر است اسم برنامه را عوض كنيد‪ ،‬اما در نهايت‬ ‫با پيگيري‌هاي ما اسم برنامه «هفت» شد‪.‬‬ ‫ماندن اسم «هفت» برای برنامه جدید تلويزيون به نظر‬ ‫نمي‌رسد از لحاظحقوقيمشكلي ندارد؟‬ ‫‪ l‬خیر‪ ،‬از لحاظ حقوقي مش��كلي نيست كه اسم‬ ‫برنامه عوض نشود‪ ،‬چون مالكيتش براي تلويزيون است‪.‬‬ ‫اما ما از لحاظ معنوي اين موضوع را مطرح كرديم‪.‬‬ ‫م��ن احس��اس مي‌كن��م درس��ت نيس��ت برنامه‬ ‫جدي��د با برنام��ه ما مقايس��ه ش��ود‪ ،‬بايد اس��م ديگري‬ ‫باش��د كه اين مقايس��ه نش��ود‪ .‬در عين حال هم ش��ايد‬ ‫دس��ت گروه جديد ب��از باش��د و بتوانند بهت��ر از ما كار‬ ‫كنند‪ .‬بنابراين بهتر اس��ت مقايس��ه‌اي ص��ورت نگيرد‪.‬‬ ‫نمون��ه هم‌چنين موضوعي س��ابقه داش��ته اس��ت؛ مثال‬ ‫آقاي احسان عليخاني اخيرا خواست كه اسم برنامه «ماه‬ ‫عسل» اگر قرار است توسط فرد ديگري اجرا شود‪،‬عوض‬ ‫شود كه گويا درخواستش باعث شده‪ ،‬اسم برنامه عوض‬ ‫شود‪.‬‬ ‫نامهشماتاثيريگذاشتهاست؟‬ ‫‪ l‬مامي‌دانستيمتاثيرينمي‌گذارد‪.‬اماازلحاظمعنوي‬ ‫براي ما مهم بود كه اين موضوع در تاريخ ثبت شود‪ .‬به هرحال‬ ‫ما براي تيتراژ آن زحمت كشيده بوديم‪ .‬يك هنرمند دو‌رگه‬ ‫ايراني ـ كاليفرنيايي كار كرده بود و همه ايده‪ ،‬تيتراژ و دكور‬ ‫براي خودمان بود‪.‬‬ ‫چرا اينقدر با تاخير واكنش نشان داديد؟‬ ‫‪ l‬چون ابت��داي امر قضيه فرق مي‌ك��رد‪ ،‬قرار بود‬ ‫آقاي رباني تهيه‌كننده كار باشد و خيلي هم حرفه‌اي عمل‬ ‫كرد‪ ،‬چون ابتدا پيش آقاي جيراني آمد و صحبت كردند‬ ‫كه حتي گ��روه ما به ايش��ان كمك كند و آق��اي جيراني‬ ‫هم به ما گفت اگر عالقه‌منديم‪ ،‬اين كار را انجام بدهيم؛‬ ‫ولي ما چون يك تصميم جمعي گرفته بوديم‌ترجيح داديم‬ ‫اين همكاري اتفاق نيفتد‪.‬‬ ‫امااخيرامتوجهشديمكهتهيه‌كنندهكار‪،‬آقاييبهنامقانع‬ ‫شده كه ما اصال نمي‌شناسيمش و بدون هيچ تماسي با ما قرار‬ ‫است با دكور و تيتراژ ما كار روي آنتن برود‪ .‬اين موضوع براي‬ ‫گروه ما كه زحمات زيادي براي شكل‌گيري برنامه كشيدند‪،‬‬ ‫آزاردهنده است‪.‬‬ ‫از تيم قبلي گويا آقاي فراس��تي قرار است با گروه‬ ‫جديدهمكاريكند؟‬ ‫‪ l‬بل��ه‪ ،‬در نهایت بهت و ناباوري متوجه ش��ديم‬ ‫آقاي فراستي قرار اس��ت حضور داشته باشد‪ .‬درحالي‌كه‬ ‫در مقطع توليد «هفت» يكي از مخالفت‌هايي كه تلويزيون‬ ‫داش��ت‪ ،‬خصوصا پس از ماج��راي مس��عود كيميايي‪،‬‬ ‫اين بود كه آقاي فراس��تي ديگر در برنامه نباشد و در پي‬ ‫پافشاري‌هاي آقاي جيراني بود كه ايشان در برنامه ماند‪.‬‬ ‫اما حاال ما از اين اقدام تلويزيون متعجب هستيم و از همه‬ ‫بيشتر از معرفت آقاي فراستي متعجبیم!‬ ‫آقاي جيراني در نامه اخيرش گفته‪ ،‬پرونده «هفت»‬ ‫براي او بسته شده‪ ،‬براي شما هم بسته شده است؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬براي من هم بسته شده است‪g.‬‬ ‫‪73‬‬
‫ورزش‌‬ ‫پايان افندي‬ ‫مصطفي دنيزلي‬ ‫نيمه‌روشن‪ ،‬نيمه‌تاريك‬ ‫ورزش‬ ‫چرا دنيزلي به پرسپوليس بازنگشت؟‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪74‬‬
‫ورزش‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫‪75‬‬
‫خداحافظ افندي‬ ‫پاياني بر آرزوي فتح جام سرخ‌ها با‌دنيزلي‬ ‫‪1‬‬ ‫ميالد حجت االسالمي‬ ‫از دوم دي ماه كه مصطفي دنيزلي مس��افر تهران شد‬ ‫تا دوم تيرماه كه رس��ما جدايي اين مربي‌تركيه‌اي از باشگاه‬ ‫پرسپوليس اعالم شد روزهاي پر‌ماجرايي هم بر او و هم بر‬ ‫تيمش گذشت‪ .‬روزي كه دنيزلي بعد از پنج سال به‌ايران آمد‬ ‫بسياريازهواداراناميدواربودندتاآرزويرسيدنبهقهرماني‬ ‫با اين مربي سرانجام تعبير شود و خود دنيزلي هم اعالم كرد‬ ‫كه آمده است بدهي‌اش به هواداران را صاف كند‪ .‬با اين حال‬ ‫باز هم حضور او در‌جمع سرخ‌پوش��ان پايتخت در مدت‬ ‫كوتاهيوبدونكسبنتيجهخاصيپايانيافتواودر‌شرايطي‬ ‫دركشورشماندنيشدكهشايدديگرآنجايگاهقبليراهمدر‬ ‫ميانهوادارانپرسپوليسنداشتهباشد‪.‬‬ ‫ورزش‬ ‫مصطفيپاشاواردمي‌شود‬ ‫از زماني ك��ه محمد روياني��ان به‌عن��وان مدير عامل‬ ‫باشگاه پرسپوليس انتخاب شد‪ ،‬نخستين پرسش از او اين‬ ‫بود كه جايگزين حميد اس��تيلي كدام مرب��ي خواهد بود‪.‬‬ ‫مدير تازه وارد تالش ك��رد تا مدتي از اي��ن مربي حمايت‬ ‫كند‪.‬اما او خيلي زود متوجه ش��د كه پرسپوليس با استيلي‬ ‫راه به‌جايي نمي‌برد و مذاك��ره با گزينه‌هاي خارجي را آغاز‬ ‫كرد‪ .‬با وج��ود صحبت‌هاي اوليه مي��ان رويانيان با مربياني‬ ‫چون اريكس��ون و دونادوني‪ ،‬گزينه‌اي كه مش��خص بود‬ ‫همه هواداران پرس��پوليس خواهان حضورش در اين تيم‬ ‫هستند‪.‬مصطفيدنيزليبود‪.‬پرسپوليسكمرمقليگيازدهم‬ ‫نياز به انرژي داش��ت و تنها مربي كه مي‌توانست شجاعت‬ ‫را به اين تيم بازگرداند همان مر‌د تركيه‌اي بود‪ .‬او يكبار يكي‬ ‫از ضعيف‌ترين پرسپوليس‌هاي تاريخ را به مقام سومي‌ليگ‬ ‫رسانده بود و اين بار هم مي‌توانست اين كار را انجام دهد‪ .‬در‬ ‫حاليكهرويانيانبادنيزليبهتوافقرسيدهبود‪،‬سايتباشگاه‬ ‫همدستبه‌نظرسنجيسمبليكزدتاطرفدارانسرخ‌پوشان‬ ‫تهرانيهمپايتوافقمديرباشگاهخودبادنيزليمهرتائيدبزنند‪.‬‬ ‫سرانجامبامدادسومدي‌ماهدنيزليواردتهرانشدوهوادارانبه‬ ‫استقبالاورفتندوبهدنيزليلقبمصطفيپاشادادند‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫ترديد‬ ‫باآمدندنيزليتغييراتيدرتيمانجامشدونشستخبري‬ ‫اينمربيهمدرحاليبرگزارشدكهاوباتوپپرآيندهويژه‌اي‬ ‫رابرايپرسپوليسي‌ه‌اترسيممي‌كرد‪.‬بااينحالدور‌برگشت‬ ‫ليگدوازدهمكهآغازشد‌ترديدهاهمدربارهتيمدنيزليبيشتر‬ ‫شد‪.‬رونماييازپرسپوليسدنيزليدرانزليباشكستهمراه‬ ‫شدوبعدهمنخستينحلقهازسريالشكست‌هايچهار‌تايي‬ ‫درمقابلنفتآباداناكرانشد‪.‬البتهدراينميانبردپرگلمقابل‬ ‫شاهينبوشهرنشا ‌ندادكهدنيزليدرحالانتقالروحبازيزيبا‬ ‫بهتيمشاست‪،‬امااينتيمكارشازاينحرف‌هاگذشتهبودو‬ ‫هيچروحينمي‌توانستآنرازندهكند‪.‬‬ ‫معجزهداربي‬ ‫شايد بي‌انصافي بود تا خاطرات خوب پرسپوليسي‌ها‬ ‫ازدنيزليدراينفصلبا‌عملكردضعيفبازيكنانتيمشتيره‬ ‫و تار ش��ود‪ .‬بازي داربي هفتاد و چهارم در حالي از راه رسيد‬ ‫كه اس��تقاللي‌ها در چهار ديدار قبلي شامل سه بازي ليگ و‬ ‫يك ديدار جام حذفي خاطرات تلخي را براي سرخ‌ها رقم‬ ‫زده بودند‪ .‬سرمربي آبي‌ها به لقب چوبله رسيده بود و اميد‬ ‫پرسپوليسي‌هابههنردنيزليبود‪.‬دقيقه‪ 80‬داربيهفتادوچهارم‬ ‫رسيده بود و پرسپوليس ‪ 10‬نفره با دو گل از استقالل عقب‬ ‫‪76‬‬ ‫افتادهبود‪.‬هوادارانپرسپوليسمي‌گفتند‪«:‬وقتيدنيزليحريف‬ ‫استقاللمظلومي‌نمي‌شود‪،‬شايدازاستيليوداييهمانتظار‬ ‫زياديداشتيم»اماتفاوت‌هايدنيزليازاينلحظهخودنمايي‬ ‫كرد‪ .‬او دقايقي قبل دست به تغييرهايي زده بود كه همه آنها‬ ‫درنتيجهبازيتاثيرگذاربودوباهت‌تريكاستثناييايمونزايد‬ ‫اينپرسپوليسبودكهتوانستداربيهفتادوچهارمرابهسود‬ ‫خودخاتمهدهد‪.‬داربيكهمصطفيدنيزليبرآننام‌تركيبياز‬ ‫معجزه و واقعيت گذاشت‪ .‬اين برد بار ديگر دنيزلي را به مرد‬ ‫محبوبپرسپوليستبديلكردواودوبارهاسطورهشد‪.‬‬ ‫روزهايشيرين‬ ‫هرچند بعد از برد داربي روند ناكامي‌هاي پرسپوليس‬ ‫در ليگ سبب شد هواداران از اين تيم در ليگ‌‌برتر قطع اميد‬ ‫كنند‪ ،‬اما آنها در جايي ديگر يعني رقابت‌هاي ليگ قهرمانان‬ ‫آس��يا چش��م اميد به تيم دنيزلي دوخته بودند‪ .‬آغاز خوب‬ ‫پرسپوليس در عربس��تان و بازي كه الهالل مدعي در خانه‬ ‫بهزحمتازشكستگريختبادوبرد‪ 6‬بريكوسه برصفر‬ ‫مقابل الشباب امارات و الغرافه قطر تكميل شد‪ .‬به‌خصوص‬ ‫بردن تيم فرهاد مجيدي آن هم در قطر لذت دو چنداني براي‬ ‫هوادارانداشت‪.‬ايننتايجموجيازروياهايشيرينرادرذهن‬ ‫هواداران ساخت و دنيزلي هم دل را به دريا زد و قول قهرماني‬ ‫درآسياراداد‪.‬اوباايننتايجمطمئنبودتيمشاولگروهمي‌شود‬ ‫وبايكبرددرمرحلهحذفيآنوقتبهاندازهكافيبراي‌ترميم‬ ‫تيمش زمان خواهد داشت‪ ،‬اما عملكرد پرسپوليس در دور‬ ‫برگشتاينرقابت‌هاسرنوشتديگريرارقمزد‪.‬‬ ‫موجمخالف از درون‬ ‫مشخص نيست بر س��ر پرس��پوليس ليگ يازدهم‬ ‫چه گذش��ته اس��ت‪ ،‬اما بي‌ترديد نمي‌توان كتمان كرد كه‬ ‫هرگاه اين تيم بر روي نوار موفقيت قرار گرفته است اراده‌اي‬ ‫سعي در تخريب اين روند داشته اس��ت‪ .‬در انتهاي فصل‬ ‫چند‌دستگي و نه دو دس��تگي در ميان بازيكنان مشخص‬ ‫بود‪ .‬علي كريمي‌و برخي بازيكنان همراه ب��ا او به مرور با‬ ‫دنيزلي دچار اصطكاك شدند‪ .‬با اين حال كريمي‌با‌وجود‬ ‫همه اختالف نظرهايش با مربي تيم در زمين همان بازيكن‬ ‫هميش��گي بود و كم كاري نمي‌كرد‪ ،‬اما در س��وي ديگر‬ ‫بازيكناني بود كه از يك سو با كريمي‌اختالف داشتند و از‬ ‫سوي ديگر به‌صورت كامال مشخص با كم‌كاري در بازي‬ ‫به‌نوعي دنيزلي را به چالش مي‌كشيدند‪ .‬شايد هم دنيزلي و‬ ‫رويانيان اشتباه كردند كه خيلي‌زود از شناسايي اين بازيكنان‬ ‫وكنارگذاشتنآنهادرپايانفصلگفتند‪.‬همينموضوعسبب‬ ‫شد كه اين موج مخالف از درون تيم را دچار فروپاشي كند‪.‬‬ ‫سفربي‌بازگشت‬ ‫با شكس��ت مقاب��ل االتحاد عربس��تان و ح��ذف از‬ ‫ليگ قهرمانان آس��يا‪ ،‬پيرمر ‌د ترك با ياس و سرخوردگي به‬ ‫خانه بازگشت‪ .‬روياي او توسط بازيكنانش خراب شده بود‬ ‫و خودش هم به سني رس��يده كه ديگر تاب و توان گذشته‬ ‫را براي چالش‌هاي هيجاني ن��دارد‪ .‬او ديگر برنميگردد‪ .‬او‬ ‫در گفت‌وگوي��ي كوتاه به مثلث گفت ك��ه د رمقطع فعلي‬ ‫همسرشبهاونيازداردوتمركزالزمرابرايبازگشتبهتهران‬ ‫ندارد‪‌،‬رويايي كه رويانيان مي‌خواست با دنيزلي بسازد كمي‬ ‫آشفتهشده‪.‬سوالاصلياينجاستكهدنيزليبهواسطهآنچه‬ ‫برخيكودتايبازيكنانعليهاوخواندندازپرسپوليسرفتيا‬ ‫اينكه مشكالت خانوادگي رغبت مبارزه و روح جاه‌طلبي را‬ ‫دراو بهچالشكشيدهاست؟‪g‬‬ ‫ردپاي جنگجوي‬ ‫مهربان‬ ‫دنيزليايرانرابدونجامترككرد‬ ‫‪2‬‬ ‫فوتب��ال اي��ران در ط��ول س��ال‌هاي فعاليت خود‬ ‫حضور مربيان خارجي مختلفي را با‌مليت‌هاي اروپايي‬ ‫ي��ا آمريكاي‌جنوبي تجرب��ه ك��رده اس��ت‪ .‬در دهه ‪80‬‬ ‫بافروكشكردنتباستفادهازمربياناروپايشرقيبه‌ويژه‬ ‫كروات‌ها‪ ،‬مديران فوتبال ايران به‌دنبال استفاده از تجربيات‬ ‫مربيان از س��رزمين‌هاي ديگر رفتند و در اين ميان مربيان‬ ‫‌تركيه‌ايبا‌توجهبهموفقيت‌هايفوتبال‌تركيهدراواخردهه‬ ‫‪ 90‬و ابتداي ده��ه‪ 2000‬مورد توجه قرار‌گرفتند‪ .‬هر‌چند‬ ‫در آن زم��ان روياپردازي‌ه��اي مدي��ران وق��ت‬ ‫باش��گاه‌هاي اس��تقالل و پرس��پوليس ب��راي آوردن‬ ‫مربياني چون س��نول گون��ش و فات��ح‌تريم ب��ه ايران‬ ‫بي‌نتيجه مان��د‪ .‬ام��ا در اين ميان باش��گاه پ��اس بود كه‬ ‫توانس��ت ب��ا آوردن مصطفي دنيزل��ي فصل ت��ازه‌اي‬ ‫را در فوتبال اي��ران رقم زد‪ .‬مصطف��ي دنيزلي تنها مربي‬ ‫سرشناس و مطرح فوتبال‌تركيه است كه در فوتبال ايران‬ ‫فعاليت كرده و با حضور در تيم فوتبال پرس��پوليس در‬ ‫ميان هواداران فوتبال ايران به مربي محبوب و خاطره‌ساز‬ ‫تبديلشد‪.‬‬ ‫به دنبال شماره يك‬ ‫تقابل پروين و رويانيان‬ ‫براي انتخاب سرمربي‬ ‫‪3‬‬ ‫محمدرويانيان‪،‬مديرعاملباشگاهپرسپوليسباآنكه‬ ‫در ابتداي كارش با حضور يك مربي ايراني در پرسپوليس‬ ‫به‌نام حميد استيلي مواجه بود‪ ،‬اما از همان ابتدا با شوقي‬ ‫جالب توجه به‌دنبال حضور ي��ك مربي خارجي در اين‬ ‫تيم بود‪ .‬در دوره گذشته از حميد استيلي‪ ،‬او به مذاكره با‬ ‫مربياني چون اريكسون و دونادوني پرداخت‪ ،‬اما در نهايت‬ ‫خواسته هواداران برآورده شد و مصطفي دنيزلي هدايت‬ ‫سرخ‌پوشان را برعهده گرفت‪ .‬با اين حال مصطفي دنيزلي‬ ‫هم در اين تيم ماندني نشد‪ .‬در ليگ دوازدهم تا اينجاي كار‬ ‫رويانيان در بازار نقل و انتقاالت بسيار موفق بوده است‪ ،‬اما‬ ‫مهم‌ترين ايراد اينجاست كه اين تيم پر مهره هنوز سرمربي‬ ‫ندارد‪ .‬در نهايت حتي پيش از قطعي‌شدن نيامدن دنيزلي‪،‬‬ ‫باشگاه پرسپوليس مذاكره با مربياني چون متسو‪ ،‬ماتئوس‬ ‫و سپس كالدرون و خوزه را باز كرد‪ .‬در اين ميان برخالف‬ ‫اعالم‌هايقبليباشگاهپرسپوليسهنوزهمخبريازاعالم‬ ‫نام‌سرمربياينتيمنيست‪.‬جدي‌ترينگزينهخارجيكهبه‬ ‫تهران آمد‪ ،‬اما گويا مذاكرات چندان موفقي نداشته است‪،‬‬ ‫برونو متسو فرانسوي اس��ت‪ .‬اما گزينه‌هاي پرسپوليس‬ ‫هركدام چه كارنامه‌اي دارن��د و مذاكرات با آنها چگونه‬ ‫پيشرفتهاست؟‬ ‫برونو متسو‪ :‬برونو متسو‪ ،‬متولد‪ 28‬ژانويه‪ 1954‬در‬ ‫فرانسه است كه بعد از ورود به امارات نام خود را به برونو‬ ‫عبدالكريم متسو تغيير داد‪ .‬او مربيگري را از سال‪ 1992‬در‬
‫روزهاي سبز‬ ‫دنيزلي اولين بار در دي ماه ‪ 83‬به ته��ران آمد‪ .‬پاس‬ ‫مدافع عن��وان قهرماني ليگ برتر با مجي��د جاللي نتايج‬ ‫ضعيفي را كس��ب كرده بود و دنيزلي از ابتداي نيم فصل‬ ‫دوم روي نیمكت پاس نشس��ت‪ .‬او با اي��ن تيم‪ 26‬امتياز‬ ‫كسب كرد و در نهايت پاس ششم شد‪ .‬پاس در نيم‌فصل‬ ‫اول فقط‪ 16‬امتياز كسب كرده بود‪ .‬پاس در جام‌حذفي نيز‬ ‫در مرحله يك چهارم نهاي��ي ‪ 2-4‬به صباباتري باخت و‬ ‫حذف شد‪ .‬در ليگ قهرمانان آسيا نيز دنيزلي بدون باخت‬ ‫تيم پاس را از مرحله گروهي به يك چهارم نهايي رساند‪.‬‬ ‫تساوي‪ 1-1‬با العين در امارات كه با گل به‌خودي نصرتي‬ ‫به‌دست آمد‪ ،‬اميدواري براي صعود را بيشتر كرد‪ .‬در تهران‪،‬‬ ‫بازي تا دقيقه‪ 83‬با نتيجه‪ 1-3‬به نفع شاگردان دنيزلي بود‪،‬‬ ‫اما دو‌گل پياپي در دقايق ‪ 83‬و ‪ 84‬در نهايت باعث حذف‬ ‫پاس از ليگ قهرمانان آسيا شد‪ .‬اين اتفاق در حالي روي داد‬ ‫كه العين در نهايت قهرمان آسيا شد‪ .‬در فصل‪ 84‬ليگ برتر‬ ‫پاسباقدرتليگراآغازكردوادامهداد‪.‬درهفته‪ 26‬وبازي‬ ‫مقابل ذوب آهن در اصفهان‪ ،‬اين تيم با سه گل شكست‬ ‫خورد و همين باخت در نهاي��ت باعث جا ماندن پاس از‬ ‫استقالل ش��د‪ .‬پاس در نهايت با‪ 58‬امتياز نايب قهرمان و‬ ‫استقالل‪ 59‬امتيازي قهرمان شد‪ .‬در جام‌حذفي نيز پاس در‬ ‫مرحلهيكهشتمنهاييدرضرباتپنالتيبهسپاهانباخت‬ ‫و حذف شد‪.‬‬ ‫بهنتيجه‌اينرسيدندوگويامانعاصليهمهمينعدمتوافق‬ ‫دوجانبهاست‪.‬‬ ‫گابريل كالدرون‪ :‬با موفق نبودن مذاكرات با متسو‬ ‫پاي كالدرون به ميان آمد‪ .‬گابريل كالدرون‪ 52‬ساله متولد‬ ‫هفتم فوريه‪ 1960‬در آرژانتين است‪ .‬دوران بازيگري او از‬ ‫سال‪ 1976‬آغازشد‪،‬اينديپندنتهوراسينگكلوبآرژانتينو‬ ‫رئالبتيساسپانيامعتبرترينباشگاه‌هاييبودندكهكالدرون‬ ‫در آنها بازي كرد و دوران بازيگري‌اش سال ‪ 1994‬در تيم‬ ‫لوزانسوئيسبهپايانرسيد‪.‬او‪ 23‬بازيمليبرايآرژانتين‬ ‫انجام داده و يك گل هم براي اين تيم به ثمر رسانده است‪.‬‬ ‫كالدرون مربيگري را از سال‪ 1997‬با تيم كائن آغاز كرد و‬ ‫سال ‪ 2003‬هم در سوئيس مربي تيم لوزان بود‪ .‬اما دوران‬ ‫كاري او در خاورميانه از سال ‪ 2004‬آغاز شد كه به‌عنوان‬ ‫سرمربي تيم‌ملي عربستان برگزيده شد‪ .‬او از سال‪ 2004‬تا‬ ‫‪ 2005‬سرمربي عربستان و از‪ 2007‬تا‪ 2008‬سرمربي تيم‬ ‫محمد رويانيان‪ ،‬مديرعامل‬ ‫باشگاه پرسپوليس با‬ ‫آنكه در ابتداي كارش با‬ ‫حضور يك مربي ايراني در‬ ‫پرسپوليس به‌نام‬ ‫حميد استيلي مواجه بود‪ ،‬اما‬ ‫از همان ابتدا با شوقي جالب‬ ‫توجه به‌دنبال حضور يك‬ ‫مربي خارجي در اين تيم بود‬ ‫مصطفيپاشاماندنينبود‬ ‫تيم طلس��م ش��ده پرس��پوليس در لي��گ يازدهم‬ ‫اما‌رواب��ط ت��ازه‌اي را مي��ان پرسپوليس��ي‌ها و دنيزل��ي‬ ‫رقم زد‪ .‬او در ميانه ليگ هدايت اين تيم را پذيرفت و بعد‬ ‫از پنج سال به ايران بازگشت‪ .‬هرچند در ليگ برتر تيم او‬ ‫پر فرازو نشيب نتيجه مي‌گرفت‪ ،‬اما در ليگ قهرمانان آسيا‬ ‫نتايجپرسپوليسبسياراميدواركنندهبود‪،‬اماباروندمايوس‬ ‫كننده در دور برگشت ليگ‌قهرمانان و سپس حذف از اين‬ ‫رقابت‌هامصطفيدنيزليبرايهميشهراهيخانه‌اششد‪.‬‬ ‫پيرمرد مهربان در دومين تجربه سرخ خود چندان نمايي از‬ ‫دنيزليقديمي‌نداشتوبههميندليلهمخودش‌ترجيح‬ ‫دادبهاينهمكاريخاتمهدهد‪g.‬‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫لوشامپيونه (ليگ باشگاه‌هاي فرانسه) آغاز‌كرده است‪ .‬او از‬ ‫سال‪ 92‬تا‪ 98‬در لوشامپيونه به كار ادامه داد و نتايج چندان‬ ‫موفقي هم كسب نكرد‪ .‬در سال ‪ ،2000‬سرمربي تيم‌ملي‬ ‫گينه بود و در راه صعود به‌جام ملت‌هاي آفريقا ناكام ماند‪.‬‬ ‫اما در فاصله س��ال ‪ 2000‬تا ‪ 2002‬او س��رمربي تيم ملي‬ ‫سنگال بود و بزرگ‌ترين موفقيت‌هاي ملي را در دوران‬ ‫مربيگري‌اش كسب كرد‪ .‬متسو با سنگال به نايب‌قهرماني‬ ‫آفريقا رسيد و با شكست فرانسه شگفتي‌ساز جام‌جهاني‬ ‫ش��د‪ .‬بعد از جام‌جهاني ب��ه خاورميانه آمد و ش��روعي‬ ‫موفقيت‌آميز در اين منطقه داشت‪ .‬طي اين سال‌ها با تيم‬ ‫العين دو بار پياپي قهرمان امارات ش��د و با همين تيم به‬ ‫قهرمانيآسيارسيد‪.‬سپسازاماراتبهقطررفتوباالغرافه‬ ‫به مقام ششم ليگ قطر رسيد‪ .‬در سال‪ 2006‬به تيم االتحاد‬ ‫پيوس��ت‪ ،‬اما فقط يك ماه در اين تيم بود‪ .‬در اين يك ماه‬ ‫تيم را از رتبه پنجم به رتبه سوم رساند‪ .‬متسو از ‪ 2006‬تا‬ ‫‪ 2008‬هم سرمربي تيم‌ملي امارات بود‪ .‬با اين تيم يك بار‬ ‫به قهرماني جام خليج‌فارس رس��يد‪ ،‬اما در نهايت از اين‬ ‫تيم اخراج شد‪ .‬از اين س��ال تا سال ‪ 2011‬برونو سرمربي‬ ‫تيم ملي قطر بود و باز هم اخراج ش��د‪ .‬در جام ملت‌هاي‬ ‫‪ 2011‬دوحه‪ ،‬تيم ميزبان را از گروه خودش باال آورد‪ ،‬اما‬ ‫در مرحله حذفي طي‌يك بازي نزديك به ژاپن باخت و‬ ‫حذفشد‪.‬بعدازبركناريازتيممليقطربهباشگاهالغرافه‬ ‫پيوس��ت كه باز هم در ميانه‌هاي راه اخراج شد‪ .‬حضور‬ ‫محمدرضا خلعتبري در الغرافه و اخراجش از اين تيم در‬ ‫همين دوران و توسط متس��و اتفاق افتاد‪ .‬همين موضوع‬ ‫اكنون براي متسو و پرسپوليس به‌يك مشكل تبديل شده‬ ‫است‪ ،‬چراكه رويانيان‪ ،‬قصد جذب خلعتبري را دارد‪ ،‬اما‬ ‫اينبازيكنعالقه‌ايبهآمدنبهتيمي‌كهمتسوآنراهدايت‬ ‫مي‌كند‪،‬نشاننمي‌دهد‪.‬البتهمشكلتنهااينموضوعنيست‪.‬‬ ‫بعد از مذاكرات رويانيان و متس��و در تهران هم دو‌طرف‬ ‫مربيدوستداشتني‬ ‫دنيزلي چ��ه آن روزها ك��ه در پاس ب��ود و چه در‬ ‫پرسپوليس س��بك كاري ويژه‌اي داشت كه باعث عالقه‬ ‫بازيكنان و هواداران فوتبال به او مي‌شد‪ .‬دنيزلي در برخورد‬ ‫با بازيكنان روحيه پدري جنگجو‪ ،‬اما مهربان را داشت‪ .‬در‬ ‫تمرين هيچ بازيكني از زير ذره بين او دور نمي‌ماند‪ ،‬اما در‬ ‫خارج از زمين دوستانه با نفراتش برخورد مي‌كرد و پيگير‬ ‫مشكالت آنها بود‪ .‬همين روحيه اين مربي باعث شده بود‬ ‫تا‌روحيهبازيكنانشافزايشپيداكندوبهمربيمحبوبآنها‬ ‫تبديل شود‪ ،‬تمامي‌بازيكناني كه در شش سال گذشته در‬ ‫پاس و پرسپوليس بازيكنان اين مربي روحيات افندي را‬ ‫آلترناتيوبرانكو‬ ‫در آن روزها همه عملكرد دنيزلي را با برانكو مقايسه‬ ‫مي‌كردند‪.‬فوتبالزيباوتهاجمي‌افندي‌تركيه‌ايبابازي‌هاي‬ ‫محتاطانه و نتيجه‌گ��راي ايوانكووي��چ در كنار يكديگر‬ ‫قرار‌داشتوبههميندليلبسياريازفوتبال‌دوستانايراني‬ ‫او را به رخ برانكو مي‌كشيدند‪ .‬شايد هم اگر دنيزلي در ايران‬ ‫مي‌ماندوبه‌كارشادامهدادهبودبعدازبرانكوبهسرمربيگري‬ ‫تيم ايران انتخاب مي‌ش��د‪ ،‬اما به‌هر‌حال داستان دنيزلي با‬ ‫سرخ‌هازودبهپايانرسيد‪.‬‬ ‫ورزش‬ ‫دنيزلي سرخ پوش مي‌شود‬ ‫دنيزلي در مرداد م��اه ‪ 85‬و بعد از اخ��راج ناگهاني‬ ‫آري‌هان‪،‬جانشيناودرپرسپوليسشد‪.‬اوابتدابابدشانسي‬ ‫جام‌حذفي را از دس��ت داد‪ .‬در بازي رفت پرسپوليسي‌ها‬ ‫يك‌پنالتي را از دست دادند و در بازي برگشت نيز مرادي‬ ‫يكپنالتيبرايپرسپوليسنگرفت‪.‬درضرباتپنالتيآخر‬ ‫بازي نيز سپاهان بهتر عمل كرد و در نهايت دست دنيزلي‬ ‫از رسيدن به جام كوتاه ماند‪ .‬در ليگ برتر نيز پرسپوليس‬ ‫مشكالت زيادي داش��ت‪ .‬انبوهي از بازيكنان مصدوم و‬ ‫تيم بدی بسته شده بود‪ ،‬دنيزلي با اين تيم بازي‌هاي زيبايي‬ ‫ارائه م��ي‌داد‪ ،‬ولي باخت‌هاي بدي مثل شكس��ت مقابل‬ ‫راه آهن ميثاقيان و ابومسلم خداداد عزيزي و شكست‪3-4‬‬ ‫مقابل پيكان باعث عقب افتادن اين تيم از كورس قهرماني‬ ‫شد‪ .‬پرس��پوليس در ‪ 10‬بازي پاياني نتايج خوبي گرفت‬ ‫و اختالف ‪ 12‬امتيازي‌اش را با‌اس��تقالل جبران كرد و در‬ ‫نهايت باالتر از اين تيم در رتبه سوم ايستاد‪ .‬اما شكست در‬ ‫جام‌حذفيوتغييراتمديريتباشگاه‪،‬باعثجداييدنيزلي‬ ‫و بازگشت او به‌تركيه شد‪ .‬نكته عجيب اينكه بازهم يك‬ ‫پنالتي سرنوشت دنيزلي را عوض كرد‪ ،‬يك پنالتي اشتباه از‬ ‫محسنقهرمانيبرايسپاهانكهباعثمساويشدنبازي‬ ‫دروقتعاديشدودروقتاضافينيزپرسپوليسبهطرز‬ ‫عجيبيسهگلخوردوحذفشد‪.‬‬ ‫دوست‌داشتند و در زمين بازي هم او وفادار به فوتبال زيبا‬ ‫و تهاجمي‌بود‪ .‬از ديدارهايي كه يك سر آن تيم دنيزلي بود‬ ‫انتظار بازي‌هاي پر‌گل مي‌رفت و حتي در روزهايي كه تيم‬ ‫او مغلوب مي‌شد باز هم گل‌هاي زيادي به ثمر مي‌رسيد‪.‬‬ ‫بههميندليلدنيزليدرپرسپوليسمحبوبهوادارانبودو‬ ‫حتيبعدازرفتنشازايرانبازهمدرخاطرآنهاماند‪.‬‬ ‫مليعمانبود‪.‬پسازاينچهارسال‪،‬سرمربيآرژانتينيكار‬ ‫خودرابه‌عنوانمربيباشگاهيدرعربستانواماراتدنبال‬ ‫كرد‪ .‬كالدرون با‌حضور در االتحاد از سال ‪ 2008‬تا ‪2010‬‬ ‫يك مقام قهرماني در ليگ‌برتر عربستان (‪ )2009‬براي اين‬ ‫باشگاه كسب كرد‪ .‬او فصل‪ 2010-2011‬را هم در الهالل‬ ‫سپري كرد كه با قهرماني در ليگ عربستان و جام پادشاهي‬ ‫اين كشور بهترين دوران مربيگري خود در آسيا را سپري‬ ‫كرد‪ .‬او به همراه الهالل در س��ال ‪ 2011‬حتي بدون يك‬ ‫شكستبهقهرمانيعربستانرسيد‪.‬سرمربيآرژانتينيبعد‬ ‫از جدايي از الهالل به تيم بني‌ياس امارات پيوست و با اين‬ ‫تيم به قهرماني جام‌حذفي و عنوان سومي‌در ليگ امارات‬ ‫دست‌يافت‪.‬بني‌ياسآخرينتيمي‌استكهكالدروندرآن‬ ‫مربيگري كرده است‪ .‬درباره مذاكره با اين مربي هم خبر‬ ‫زيادي منتشر نشده است اما گويا او آخرين گزينه‌اي است‬ ‫كه رويانيان در فهرستش دارد‪.‬‬ ‫مانوئل خ��وزه خس��وس‪ :‬او هم یك��ي ديگر از‬ ‫گزينه‌هاي پرسپوليس است‪ .‬او يك مربي پرتغالي است‬ ‫و‪ 66‬سال سن دارد‪ .‬خسوس سابقه مربيگري در تيم‌هاي‬ ‫مطرح پرتغال را داشته و تنها تجربه آسيايي او مربيگري‬ ‫در تيم االتحاد عربستان است‪ .‬با اين حال بعد از مذاكرات‬ ‫رويانيانبااينمربيبودكهاعالمشدنامسرمربيپرسپوليس‬ ‫دوشنبه گذشته اعالم خواهد شد و همين موضوع سبب‬ ‫شد بسياري او را مربي جديد پرس��پوليس بدانند‪ .‬با اين‬ ‫حال چنين اتفاقي باز هم رخ نداد‪ .‬در اين ميان رويانيان به‬ ‫اينسهگزينههماكتفانكرد‪.‬مديرعاملباشگاهپرسپوليس‬ ‫در ادامه مذاكرات خود با گزينه‌هاي سرمربيگري اين تيم‪،‬‬ ‫با ژرار هوليه فرانسوي وارد مذاكره شد‪ .‬با اين حال علي‬ ‫دايي نيز يكي از گزينه‌هايي است كه برخي منابع به طور‬ ‫جدي از سرمربيگري او در پرسپوليس ليگ دوازدهم خبر‬ ‫مي دهند‪g.‬‬ ‫‪77‬‬
‫موانع بازگشت آقاي سرمربي‬ ‫‪4‬‬ ‫تو‌گو با محمد نوري درباره داليل قطع همكاري دنيزلي‬ ‫گف ‌‬ ‫يكي از بازيكنان به‌شدت عالقه‌مند به دنيزلي‪ ،‬محمد نوري بود كه حتي در هفته‌هاي گذشته هم بارها آرزو‬ ‫كرده بود اين مربي به تيم بازگردد با اين حال اكنون كه ديگر به‌صورت رسمي قطع همكاري اين مربي با باشگاه‬ ‫اعالم شده اس��ت‪ ،‬نوري هم‌ترجيح مي‌دهد كه ديگر درباره اين مربي صحبت چنداني نكند و ابراز اميدواري‬ ‫مي‌كند كه هر‌چه س��ريعتر وضعيت سرمربيگري اين تيم هم مشخص ش��ود‪ .‬اين بازيكن در گفت‌وگو با مثلث‬ ‫مختصري درباره دنيزلي صحبت كرد و البته اين بار هم گفته ك ‌ه اي‌كاش دنيزلي به پرسپوليس بازمي‌گشت‪.‬‬ ‫ورزش‬ ‫از جمله بازيكن��ان عالقه‌مند به دنيزلي بودي‪،‬‬ ‫اكنون كه ديگر اين مربي در پرسپوليس نيست‬ ‫مي‌خواهيم نظرت را در‌مورد دوران كوتاه كار‬ ‫با او بگويي؟‬ ‫‪ l‬خب‪ ،‬در شرايط فعلي كه وضعيت كادر فني‬ ‫تيم مشخص نيست بهتر اس��ت من درباره اين مسائل‬ ‫حرف نزنم و فقط بگويم كه دنيزلي مربي خوبي براي ما‬ ‫بود و اميدوارم هرجا که هست موفق باشد‪ ،‬اما اي كاش‬ ‫به پرسپوليس برمي‌گشت‪.‬‬ ‫خب در مورد گذش��ته بگو‪ ،‬زماني كه دنيزلي‬ ‫هنوز مربي پرسپوليس بود‪.‬‬ ‫‪ l‬دنيزل��ي در دوران حض��ور چن��د ماهه‌اش‬ ‫توانست ارتباط خوبي با بازيكنان برقرار كند و مسلما‬ ‫نتايج تيم در ليگ قهرمانان آسيا نش��ان مي‌داد كه تيم‬ ‫پيشرفت كرده است‪ .‬معتقدم مربي بزرگي بود و واقعا‬ ‫در‌پرسپوليس منشا تحول شد‪.‬‬ ‫چرا اي��ن مربي با تي��م نماند و قي��د همكاري‬ ‫با پرس��پوليس را زد؟ روزهاي اول كه بسيار‬ ‫مشتاق بود‪.‬‬ ‫‪ l‬اين را من به‌عن��وان يك بازيك��ن نمي‌توانم‬ ‫جواب دهم‪ .‬فقط مي‌توانم بگويم دنيزلي حدود هفت ماه‬ ‫با پرسپوليس كار كرد و در اين مدت با نقاط ضعف و‬ ‫قدرت تيم آشنا شد‪ .‬حتي جذب بازيكن هم زيرنظر‬ ‫او انجام‌گرفت و نمي‌دان��م چه اتفاقات��ي افتاد كه او‬ ‫برنگشت‪ .‬تا آنجا كه من مي‌دانم دنيزلي آدم متعهدي‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫محمد نوري بازيكني است كه در طول‬ ‫دوره مربيگري حميد استيلي از سوي‬ ‫برخي متهم به كم كاري مي شد‪ ،‬اما چه‬ ‫كسي است كه نداند اين بازيكن يكي از‬ ‫كم فرازونشيب هاي پرسپوليس در طول‬ ‫فصل گذشته بود‬ ‫‪78‬‬ ‫است‪ ،‬ولي گويا مشكالت او باعث شده كه همه چيز‬ ‫عوض شود‪.‬‬ ‫به‌نظرت اگ��ر دنيزل��ي مي‌ماند مي‌توانس��ت‬ ‫پرسپوليس را به قهرماني ليگ برتر برساند؟‬ ‫‪ l‬دنيزلي خيلي خوب با شرايط پرسپوليس و‬ ‫فوتبال ايران آشنا شده بود و مطمئنا مي‌توانست شرايط‬ ‫را براي فصل جديد تغيير داده و تيم را مدعي قهرماني‬ ‫كند‪ .‬خوشبختانه بازيكنان خوبي هم جذب شده‌اند و‬ ‫او دستش باز‌تر بود‪ .‬اگر مي ماند حتما جام مي گرفت‬ ‫و كارش را در فوتبال تمام مي كرد‪.‬‬ ‫سبك بازي پرسپوليس با آمدن دنيزلي تغيير‌كرد‬ ‫و گويا تو هم به اين سبك عالقه‌داشتي‪.‬‬ ‫‪ l‬دنيزلي ط��راوت و انگيزه را ب��ه تيم تزريق‬ ‫مي‌كرد‪ .‬او به بازي تهاجمي‌عالقه داش��ت و هميشه‬ ‫دوس��ت داش��ت تا تيم رو‌به جلو بازي كند‪ .‬ش��ايد‬ ‫مهم‌ترين و جالب‌ترين شاخصه در مورد او اين باشد‬ ‫كه دنيزلي هميشه دوست داشت تيمش برنده باشد‪.‬‬ ‫نظرت درب��اره مربياني كه نامش��ان به‌عنوان‬ ‫جانشين مطرح شده چيست؟ آيا آنها جايگزين‬ ‫خوبي براي دنيزلي هستند؟‬ ‫‪ l‬بهتر است سرمربي پرس��پوليس به‌‌صورت‬ ‫رس��مي مش��خص ش��ود تا بهتر بتوانيم در اين مورد‬ ‫صحبت كنيم‪ .‬االن حرفي در‌خصوص كادر فني ندارم‪،‬‬ ‫ولي اميدوارم هر‌چه زودتر تكليف سرمربي مشخص‬ ‫شود تا خيلي زود تمرينات را زير‌نظر سرمربي انجام‬ ‫دهيم‪ .‬ضمن آنكه حقيقتا ش��ناختي ندارم كه بخواهم‬ ‫قضاوت كنم‪ ،‬مث�لا درباره متس��و فق��ط مي‌دانم كه‬ ‫در كشورهاي عربي كار كرده اس��ت يا كالدرون هم‬ ‫شرايطي مثل او داشته است‪.‬‬ ‫صحبت‌هاي مختلفي درباره اختالف بازيكنان‬ ‫با يكديگ��ر يا با دنيزلي مطرح ش��ده اس��ت‪.‬‬ ‫تو چقدر در جريان آن هستي؟‬ ‫‪ l‬خب‪ ،‬اگر س��ابقه بازي م��ن را در تيم‌هايي‬ ‫كه بوده‌‌ام ببيني��د هيچ‌گاه اهل ورود به اين مس��ائل و‬ ‫حاشيه‌ها نبوده ام و تنها سعي كرده‌ام به آنچه وظيفه‌ام‬ ‫اس��ت يعني بازي كردن فكر كنم‪ .‬ما به‌عنوان بازيكن‬ ‫كارمان مش��خص اس��ت و دليل ندارد بخواهيم وارد‬ ‫موضوعات ديگر ش��ويم‪ .‬مشخص اس��ت كه من با‬ ‫دنيزلي و هيچ بازيكن ديگري اختالف نداشته‌ام چون‬ ‫چنين روحيه‌اي هم ندارم‪ .‬بنابراي��ن در اين مورد هم‬ ‫مسلما نمي‌توانم بگويم چنين مس��ائلي بوده يا نبوده‬ ‫چرا كه من اطالعي ندارم‪.‬‬ ‫صحبت‌هاي مازيار‌زارع را هم تائيد نمي‌كنيد؟‬ ‫اينكه گفته است برخي بازيكنان با علي كريمي‬ ‫‌مشكل داشته‌اند؟‬ ‫‪ l‬اين را بايد از مازيار بپرسيد‪ .‬باور كنيد من از‬ ‫اين موضوع هم اطالعي ندارم‪ .‬اين مسائل برايم هيچ‬ ‫جذابيتي ندارد‪ ،‬چون تمرينات و بازي‌ها آنقدر فكرم‬ ‫را مشغول مي‌كند كه ديگر كاري به اين كارها ندارم‪.‬‬ ‫من در پرسپوليس هيچ مشكلي با زارع نداشتم و اتفاقا‬ ‫او يكي از دوستان من است‪ .‬در مورد حرف‌هاي زارع‬ ‫خيلي‌ها از من سوال كرده‌اند‪ ،‬ولي بهتر است خودش‬ ‫بگويد كه منظورش چه نفراتي بوده‌اند‪ .‬علي كريمي‌‬ ‫بازيكن بزرگي است كه حضورش در هر تيمي‌نعمت‬ ‫است و خوشحالم كه دوباره او در كنار ما حضور دارد‪.‬‬ ‫من همواره به هم��ه‪ ،‬چه مربي و چ��ه بازيكنان ديگر‬ ‫احترام گذاشته‌ام‪.‬‬ ‫گفته بودي نيامدن دنيزلي به پرسپوليس ضربه‬ ‫مي‌زند؟‬ ‫‪ l‬ببينيدخ��ب‪ ،‬به‌هر‌حال ما باي��د تمرينات را‬ ‫آغاز كنيم تا از ساير حريفان عقب نيفتيم‪ .‬خوشبختانه‬ ‫تمرينات بدنسازي آغاز شده است و بايد اميدوار باشيم‬ ‫كه هر‌چه سريعتر سرمربي تيم هم مشخص شود تا ما‬ ‫بتوانيم كار را با او آغاز كنيم‪ .‬خب‪ ،‬بازگشت دنيزلي هم‬ ‫از اين نظر مثبت بود كه او با پرسپوليس كار كرده بود و با‬ ‫همه شرايط تيم آشنا بود‪ .‬بنابراين به‌سرعت مي‌توانست‬ ‫همه چيز را براي فصل جديد آماده كند‪ .‬به‌هر‌حال اكنون‬ ‫هم مهم اين است كه سرمربي جديد زودتر مشخص‬ ‫شود و تمرينات زير نظر او ش��كل بگيرد تا براي ليگ‬ ‫آينده آماده شويم‪.‬‬ ‫بعضي بازيكنان پرسپوليس گفته‌اند كه‌حدس‬ ‫مي‌زدند دنيزلي در پاي��ان فصل از تيم مي‌رود‬ ‫آيا تو همچنين حسي را داشتي؟‬ ‫‪ l‬نه‪ ،‬چون فك��ر كنم خ��ود دنيزلي ه��م واقعا‬ ‫چنين تصميمي‌نداش��ت‪ .‬تا آنجا كه من مي‌دانم او براي‬ ‫فصل جديد هم بازيكنان مورد نظ��رش را معرفي كرده‬ ‫بود و با دقت همه چيز را زير‌نظر داش��ت‪ .‬ضمن اينكه او‬ ‫مربي معمولي نبود كه بخواهد اينگونه كنار بكش��د‪ .‬من‬ ‫مطمئنم مشكالتي كه براي اين مربي پيش آمد سبب شد‬ ‫بازنگردد‪.‬‬ ‫دوست داري روزي باز هم با دنيزلي كار‌كني؟‬ ‫‪ l‬كسي از آينده خبر ندارد‪ .‬به‌هر‌حال او مربي‬ ‫خوبي بود و من از كار كردن ب��ا او لذت بردم‪ .‬با آنكه‬ ‫كمي‌بعيد به نظر مي‌رسد‪ ،‬اما خب‪ ،‬شايد هم اين اتفاق‬ ‫رخ دهد‪g .‬‬
‫مي‌دانستم دنيزلي به پرسپوليس ب ‌ر‌نمي‌گردد‬ ‫‪5‬‬ ‫مازيار زارع از اختالفاتش در پرسپوليس مي‌گويد‬ ‫مازيار زارع در ليگ يازدهم تجربه خوبي را با پرسپوليس پشت‌سر نگذاشت‪ .‬در طول فصل‌هايي كه او براي‬ ‫اين تيم به ميدان رفت‪ ،‬ش��ايد ليگ يازدهم يكي از ضعيف‌ترين دوران بازي او بود‪ .‬با اين حال به نظر مي‌رس��يد‬ ‫مسائل حاشيه‌اي هم در اين موضوع بي‌تاثير نبوده اس��ت‪ .‬زارع يكي از انتخاب‌هاي حميد استيلي بود‪ ،‬اما با اين‬ ‫مربي دچار مشكل شد و در دوران كار با دنيزلي هم يكي از بازيكنان ناسازگار تيمش بود‪ .‬مسائل هفته‌هاي پاياني‬ ‫ميان او و دنيزلي اين‌ترديد كه اين بازيكن با سرمربي سابق پرسپوليس مش��كالت داشت را تقويت مي‌كند‪ ،‬اما‬ ‫جالب اس��ت بدانيد كه زارع خودش مي‌گويد دنيزلي مربي خوبي بوده اس��ت و اين بازيكن با افراد حاش��يه‌اي‬ ‫در باشگاه مشكل داشته است‪ .‬زارع به مثلث گفت كه اطالع داشته دنيزلي در پايان فصل از پرسپوليس خواهد رفت‪.‬‬ ‫ورزش‬ ‫مازيار زارع كه در پرسپوليس‬ ‫نتوانست فصل موفقي را پشت سر‬ ‫بگذارد حاال به ملوان برگشته تا بتواند‬ ‫در كنار پژمان نوري به روزهاي اوج‬ ‫خود برگردد‬ ‫مثلث شماره‪132‬‬ ‫سرانجام از پرسپوليس جدا ش��دي و پيراهن‬ ‫ملوان را برتن ك��ردي؟ گويا تو و مس��ئوالن‬ ‫پرس��پوليس هيچ‌ك��دام ديگ��ر عالق��ه‌اي‬ ‫به همكاري نداشتيد؟‬ ‫‪ l‬اوال بس��يار خوش��حالم كه به تيم شهرم و‬ ‫زادگاهم برگشتم‪ ،‬به تيمي‌‌ كه هرچه در زندگي دارم‬ ‫از اين تيم است‪ ،‬باعث افتخارم است كه دوباره با اين‬ ‫مردم باشم و براي مردم ش��هرم بازي كنم‪ .‬واقعا دلم‬ ‫تنگ شده بود كه با لباس س��پيد ملوان به ميدان بروم‬ ‫با ملوان باشم و نه در مقابلش با تيمي‌ديگر‪ .‬اما قبول‬ ‫دارم فصل بسيار س��ختي بود‪ .‬دوستان و نزديكان من‬ ‫مي‌دانند كه من اگر بخواهم با كس��ي جنگ کنم‪ ،‬این‬ ‫کار را می‌کنم و اين خصوصيت من اس��ت‪ .‬من دقيقا‬ ‫در پرسپوليس امسال همين وضعيت را داشتم‪ .‬من با‬ ‫استيلي از همان اول به مش��كل برخوردم‪ ،‬بعد هم كه‬ ‫از ابتداي نيم‌فصل دوم وقتي پنالتي را در مقابل ملوان‬ ‫در انزلي نزدم با هواداران پرسپوليس با مشكل مواجه‬ ‫شدم كه اين باعث ش��د كامال جو عليه من شود و سه‬ ‫روز بع��د از آن جريان نيز در تمرين بحث ش��ديدي‬ ‫ميان من و تماشاگران پرسپوليس و خبرنگاران دور و‬ ‫اطراف اين تيم ش��كل گرفت‪ .‬به هر حال پرسپوليس‬ ‫و استقالل ش��رايط خاص خودش��ان را دارند‪ .‬وقتي‬ ‫بازيكني به اين تيم‌ها مي‌رود بايد با برخي دوس��ت‬ ‫ي نيستم كه در اين خط‌ها‬ ‫شود و باج بدهد‪ .‬من هم آدم ‌‬ ‫باش��م و روي پاي خودم مي‌مان��م‪ .‬در طول فصل به‬ ‫هيچ عنوان دل بازي كردن نداشتم و فقط منتظر تمام‬ ‫ش��دن فصل بودم‪ .‬حتي در آخرين بازي با الشباب با‬ ‫وجود اينكه اسمم در ليست ‪ ۱۸‬نفره بود همراه تيم به‬ ‫استاديوم نرفتم‪.‬‬ ‫بعد از رفتن استيلي اختالفات تو با دنيزلي هم‬ ‫ادامه پيدا كرد؟‬ ‫‪ l‬من االن در پرس��پوليس نيستم و واقعا ديگر‬ ‫نمي‌خواهم درباره گذشته صحبت كنم‪ ،‬چون اين‌كار‬ ‫را درس��ت نمي‌دانم‪ .‬اما واقعيت اين اس��ت كه من با‬ ‫دنيزلي مشكل نداشتم‪ ،‬بلكه همانطور كه توضيح دادم‬ ‫با باشگاه و آن هم به‌خصوص با افرادي خاص منتسب‬ ‫به باشگاه از روزنامه‌نگار گرفته تا ديگران مشكل داشتم‬ ‫كه اين مسائل ناخودآگاه به تيم هم مي‌كشيد‪ .‬در واقع‬ ‫آنها بودند كه براي من حاشيه مي‌ساختند‪ ،‬نه اينكه من‬ ‫حاشيه‌ساز باشم‪.‬‬ ‫نظرت درباره دنيزلي چيس��ت‪ ،‬چرا نتوانست‬ ‫در تيم موفق باشد؟‬ ‫‪ l‬ببينيد‪ ،‬شما بايد ابتدا مسائل پرسپوليس فصل‬ ‫گذشته را بررسي كنيد‪ .‬در همان روزهايي كه بسياري‬ ‫هنوز منتظر بودند دنيزلي به ايران برگردد من گفتم كه‬ ‫بعيد مي‌دانم اين مربي ديگر به ايران بيايد و ديدید كه‬ ‫همين اتفاق هم افتاد‪.‬‬ ‫تو از كجا اين موضوع را مي‌دانستي؟‬ ‫‪ l‬به نظر من همه اين مسائل از قبل تعيين شده‬ ‫بود‪ .‬آنها براي اين تيم دنبال مربي بزرگ بودند و از قبل‬ ‫براي اين‌كار برنامه‌ريزي كرده بودند‪.‬‬ ‫اينجور كه مشخص است تو با باشگاه بيشتر از‬ ‫همه مشكل داشتي؟‬ ‫‪ l‬اين موضوع را بايد متفاوت نگاه كنيد‪ .‬مشكل‬ ‫من دنيزلي يا شخص رويانيان نبوده است‪ .‬من مي‌گويم‬ ‫دنيزلي مربي خوب و رويانيان انس��ان خوش‌قلب و‬ ‫كاربلدي است‪ ،‬اما بعضي از اطرافيان رويانيان هستند‬ ‫كه اين مشكالت را درست مي‌كنند‪ .‬صحبت از حفظ‬ ‫شأن پرس��پوليس اس��ت‪ ،‬اينكه مدير برنامه‌هاي چند‬ ‫بازيكن برخي خبرنگاران خاص هستند‪ ،‬اين در شأن‬ ‫باشگاه پرسپوليس است؟‬ ‫ولي در بازي‌ه��اي آخر پرس��پوليس در ليگ‬ ‫قهرمانان شما با دنيزلي درگيري پيدا كرديد؟‬ ‫‪ l‬من درباره بازي با الش��باب توضيح دادم‪ .‬ما‬ ‫كه در امارات بوديم و س��پس هم به عربس��تان رفتيم‬ ‫خبرها را چه كسي به تهران مي‌داد؟ همانطور كه بعد از‬ ‫هر بازي پرسپوليس‪ ،‬صحبت‌هاي رختكن فردا صبح‬ ‫در رسانه‌ها بود‪ .‬اين همان چيزي است كه من مي‌گويم‪.‬‬ ‫مش��كلي با دنيزلي نداش��تم‪ ،‬اما واقعا ديگر ناراحت‬ ‫بودم‪ .‬اگر مش��كلي بود كه نامم در فهرس��ت ‪ 18‬نفره‬ ‫قرار نمي‌گرفت‪.‬‬ ‫صحبت‌هاي��ت درب��اره ح��رف زدن برخ��ي‬ ‫بازيكنان پشت‌س��ر علي كريمي‌هم حس��ابي‬ ‫جنجالي شد و البته بازيكنان هم آن را تكذيب‬ ‫ي هم صحبت خاصي در اين باره‬ ‫كردند‪ .‬كريم ‌‬ ‫نكرد‪ ،‬نظر خودت چيست؟‬ ‫‪ l‬من باز هم مي‌گويم كه علي كريمي‌از بزرگان‬ ‫فوتبال ايران است‪ .‬اين مسائل واقعيت است و نيازي به‬ ‫تائيد و تكذيب ندارد‪ .‬بازيكناني كه با رويانيان صحبت‬ ‫كردند و خواس��تند كه كريمي‌در تيم نباشد مشخص‬ ‫هس��تند و خودش��ان مي‌دانند از چه چيزي صحبت‬ ‫مي‌كنم‪ .‬به‌هر‌ح��ال فكر مي‌كنم بهتر اس��ت ديگر من‬ ‫در اين‌باره صحبت نكنم‪ .‬مطمئن باشيد از اين به بعد‬ ‫با تمام توان در خدمت تيم ش��هر خودم خواهم بود و‬ ‫سعي مي‌كنم مسائل پرسپوليس را فراموش كنم‪.‬‬ ‫فكر مي‌كني دنيزلي تو را در فهرست مازاد قرار داد‬ ‫يا نظر باشگاه بر نبودن تو بود؟‬ ‫‪ l‬اتفاقا در اين مورد نكته جالبي وجود دارد و‬ ‫آن هم اينكه آنهايي كه ليست مازاد را اعالم كردند بايد‬ ‫بدانند بازيكني كه قراردادش تمام مي‌شود در ليست‬ ‫مازاد نيس��ت و مربي در س��طح دنيزلي اين موارد را‬ ‫مي‌داند و اين مشاوران رويانيان بودند كه به او مشاوره‌‬ ‫خوب��ي نداده‌اند‪ .‬همانطور كه ش��اهد بوديد برخي از‬ ‫همان بازيكنان فهرست هم به تيم بازگشتند كه همين‬ ‫موضوع نشان مي‌دهد آن فهرست براي باشگاه بود و‬ ‫نه شخص دنيزلي‪ .‬همانطور كه گفتم مشخص بود كه‬ ‫دنيزلي ديگر در تيم نخواهد ماند‪g .‬‬ ‫‪79‬‬
‫صاحب الغدير‬ ‫‪12‬تير ماه‪ ،‬سالروز درگذشت‬ ‫عالمه اميني‬ ‫ديـــدار‬ ‫در‪ ۱۲‬تير ماه ‪۱۳۴۹‬عالمي‌‌ب��زرگ ورباني جهان‬ ‫به سوي باقي شتافت‪ ،‬عالمه اميني كه كتاب الغدير او‬ ‫اثر بزرگ و سترگي اس��ت كه تا هميشه تاريخ يادگار‬ ‫عالمه اميني خواهد ب��ود‪ .‬نياكان عالمه اميني‬ ‫از عالم��ان وبزرگان ديني بودن��د‪ .‬پدربزرگ‬ ‫ايشان‪ ،‬مولي نجفقلي مش��هور به امين‌الشرع‬ ‫بود كه نام خانوادگي عالمه نيز از همين لقب‬ ‫گرفته شده است‪ .‬ايشان مردي زاهد‪ ،‬فاضل‪،‬‬ ‫پرهيزگار و اديبي برجسته بود كه به گردآوري‬ ‫اخبار ائمه اطهار عليهم‌السالم عالقه بسياري‬ ‫داش��ت و چند مجموعه رواي��ت نيز تدوين‬ ‫كرده و اشعاري به فارسي و‌تركي از وي به جا‬ ‫مانده است‪ .‬او در شعر خود به «واثق» تخلص‬ ‫مي‌كرد‪ .‬شيخ‌احمد اميني تبريزي‪ ،‬پدر بزرگوار‬ ‫عالمه اميني نيز از عالمان با تقوا بود ايشان در‬ ‫سال ‪( 1287‬هـ ‪.‬ق) در سردها از توابع تبريز به‬ ‫دنيا آمد‪ .‬ميرزا احمد از فقها و مجتهدين زمان‬ ‫خود و در زهد و پارسايي زبانزد عموم بود‪ .‬او‬ ‫در سال ‪( 1304‬هـ ‪.‬ق) به تبريز مهاجرت كرد‬ ‫و براي هميشه ساكن آنجا گرديد‪ .‬برخي آثار‬ ‫به‌يادگار مانده از ايش��ان عبارتند از‪« :‬شرحي‬ ‫بر قصيده المفج��ع و تعليقاتي بر مكاس��ب‬ ‫ش��يخ انصاري‪ .‬اين مرد بزرگ در سال ‪1370‬‬ ‫(هـ ‪.‬ق)‪ ،‬ديده از جهان فرو‌بست و در قبرستان‬ ‫نو‌ش��هر مقدس قم دفن گرديد‪ .‬عبدالحسين‪،‬‬ ‫در سال ‪( 1320‬هـ ‪.‬ق) در تبريز متولد گشت‬ ‫آموزش‌هاي نخس��تين را نزد پدر بزرگوارش‬ ‫مرحوم مي��رزا محمد ك��ه عال��م و فقيه بود‬ ‫آموخت‪ .‬س��پس در مدرس��ه طالبيه تبريز كه‬ ‫برجسته‌ترين كانون دانش و فرهنگ اسالمي‬ ‫ش��يعي آن روزگار بود‪ ،‬به تحصيل پرداخت‪ .‬ادبيات‪،‬‬ ‫فقه و اصول فقه را نزد فقيهان و عالمان و عارفان تبريز‪،‬‬ ‫چون‪« :‬آيت‌اهلل س��يد محمد بن عبدالكريم موس��وي‬ ‫مشهور به موالنا‪ ،‬آيت‌اهلل سيد‌مرتضي حسيني خسرو‬ ‫مثلت شماره‪132‬‬ ‫‪80‬‬ ‫شاهي آموخت‪ ».‬او با استعداد و نبوغ عجيبي كه داشت‬ ‫مراكز علمي‌آذربايج��ان را جهت تكميل تحصيالت‬ ‫كافي ندانس��ت و عاقبت براي ادامه تحصيالت عاليه‬ ‫اس�لامي‪ ،‬راهي نجف اشرف برجس��ته‌ترين كانون‬ ‫علمي‌شيعه اماميه آن روزگار شد و نزد برجسته‌ترين‬ ‫مراجع و مش��ايخ علم��ي‌ و فقهي ش��يعه‪ ،‬به‌تحصيل‬ ‫پرداخت‪ .‬عالمه اميني پس از گذراندن مرحله نخست‬ ‫تحصيالت‪ ،‬به زادگاهش تبريز بازگش��ت و به تبليغ‪،‬‬ ‫تدريس و تاليف پرداخت‪ .‬تفس��ير فاتح��ه الكتاب‪،‬‬ ‫نخستين اثر علمي‌قرآني وي‪ ،‬محصول همين دوران‬ ‫است‪ .‬عالمه اميني براي كسب بيش��تر دانش‪ ،‬مجددا‬ ‫راهي نجف اشرف شد و به‌تحصيل و تحقيق پرداخت‬ ‫و س��رانجام به‌درجه عالي اجتهاد رسيد‪ .‬پس ازكسب‬ ‫درجه اجتهاد‪ ،‬به تدريس و تالي��ف روي آورد تا آنجا‬ ‫كه در دانش اس�لامي‪ ،‬عالمه ش��د و در فقه‪ ،‬اصول‪،‬‬ ‫حديث‪ ،‬تفس��ير‪ ،‬كالم‪ ،‬تاريخ و رج��ال‪ ،‬مرجع عام و‬ ‫خاص گرديد‪.‬‬ ‫عالمه اميني از مراجع بزرگي چون سيد‌ابوالحسن‬ ‫اصفهاني‌‪ ،‬ميرزا حس��ين نائيني‪ ،‬و ش��يخ عبدالكريم‬ ‫حائري و ش��يخ محمد‌حس��ين كمپان��ي اصفهاني به‬ ‫خطوط خود آن بزرگان اجازه اجتهاد دريافت كرد‪.‬‬ ‫عالم��ه اميني عم��ر پربركت خوي��ش را در راه‬ ‫تحقي��ق و تتب��ع گذران��ده و كتاب نفي��س خويش‬ ‫«الغدير» را به جهان اس�لام تقديم ك��رد‪ .‬عالمه‌اميني‬ ‫غير از الغدير تاليفات ارزشمند ديگري دارد‪ ،‬همچون‪:‬‬ ‫«كامل‌الزيارات‪ ،‬سيرتنا و سنتنا‪ ،‬سيره نبينا‪ ،‬اعالم االنام‬ ‫في‌معرفه‌الملك‪ ،‬ش��هداي راه فضيلت‪ ،‬تفسير سوره‬ ‫حمد‪ ،‬ثمرات االسفار‪ ،‬رساله در علم درايه‪ ،‬رساله در‬ ‫نيت‪ ،‬رياض االنس‪ ،‬راه و روش ما راه و روش پيامبر‬ ‫ماست‪».‬‬ ‫عالمه‪ ،‬در واپس��ين س��ال‌هاي حي��ات‪ ،‬از فرط‬ ‫مطالعات بي‌وقفه و پيگير خويش‪ ،‬اسير بستر بيماري‬ ‫شد و روز جمعه ‪ 28‬ربيع الثاني ‪ 1390‬هجري قمري‬ ‫هنگام اذان ظهر‪ ،‬در تهران دار فاني را بدرود گفت‪.‬‬ ‫الغدير‬ ‫«براي نوش��تن الغدير‪ ۱۰/۰۰۰ ،‬كتاب را از باي‬ ‫بسم اهلل تا تاي تمت خواند‌ه او به ‪ ۱۰۰/۰۰۰‬كتاب‬ ‫مراجعه مكرر داشتم‪ ».‬عالمه اميني اين جمله را‬ ‫در مورد نوشتن كتاب سترگ الغدير گفته است‪ .‬كتابي‬ ‫مرجع كه نوشتن وگرد‌آوري آن ملزم به رنج فراواني‬ ‫بوده است‪.‬‬ ‫بيش از پنجاه سال است كه از تدوين كتاب الغدير‬ ‫مي‌گذرد و با اطمينان مي‌توان گفت كه جامعه محققين‬ ‫اعم از شيعه و سني با نام الغدير و با نوشته‌هاي علمي‌و‬ ‫عمي��ق و محققانه و پر احس��اس عالمه اميني آش��نا‬ ‫مي‌باش��ند‪ .‬اما در طول اين زمان هنوز كسي نتوانسته‬ ‫براي الغدير حت��ي صفحه‌اي ردي‌هاي ي��ا نقدي كه‬ ‫قابل اعتنا باشد‪ ،‬بنويسد‪ .‬و اين خود نشانگر استحكام‬ ‫و متقن بودن مطالب اين كتاب است كه حتي مخالفان‬ ‫شيعه نيز نتوانسته‌اند اشكالي بر آن وارد كنند‪.‬‬ ‫وي در شبانه روز حدود ‪ 17‬ساعت مطالعه و كار‬ ‫مي‌كرد و براي مطالعه كتبي كه در دسترس نداشت رنج‬ ‫سفرهاي گوناگوني به جان خريد‪.‬‬ ‫عالمه براي تدوين اين كتاب ب��ه كتابخانه‌هاي‬ ‫كش��ورهاي مختلف از جمل��ه عراق‪ ،‬هندوس��تان‪،‬‬ ‫پاكستان‪ ،‬مغرب‪ ،‬مصر و كشورهاي ديگر دنيا مسافرت‬ ‫كرد‪.‬‬ ‫ایش��ان براي نگارش الغدي��ر تمامي‌كتاب‌هاي‬ ‫تفس��يري‪ ،‬روايي‪ ،‬تاريخي‪ ،‬رجالي‪ ،‬انصاب‪ ،‬لغت‪ ،‬و‬ ‫دواوين ش��عري را با دقت‪ ،‬مورد مطالعه قرار داده‌اند‪.‬‬ ‫با عنايت به همين موضوع است كه عالمه اميني خود‬ ‫در ابتداي الغدير نوشته‌اند‪« :‬الغدير في‌الكتاب والسنه‬ ‫واالدب‪ .‬كتاب دين��ي‪ ،‬علمي‪ ،‬فن��ي‪ ،‬تاريخي‪ ،‬ادبي‪،‬‬ ‫اخالقي‪ ».‬كه همين شيوه منحصر به‌فرد‪ ،‬يكي از علل‬ ‫جاودانه شدن الغدير شده است‪.‬‬ ‫الغدير در ‪ ۲۰‬جلد به زبان عربي نوش��ته‬ ‫ش��ده كه تمامي‌ جلد‌هاي‌آن به زبان فارسي‬ ‫‌ترجمه شده‌است‪.‬‬ ‫نويس��نده در اين كتاب ب��ه ‪ ۱۱۰‬تن از‬ ‫صحابه و ‪ ۸۴‬نفر از تابعي��ن پيامبر كه حديث‬ ‫غدير را روايات كرده‌اند‪ ،‬اشاره مي‌كند‪ .‬آنگاه‬ ‫‪ ۳۶۰‬تن از راويان حدي��ث غدير از قرن دوم‬ ‫ت��ا چهارده��م را بر‌مي‌ش��مارد‪ .‬در پايان هم‬ ‫اشعار شاعران مختلف را درباره اين موضوع‬ ‫ذكر مي‌كند‪ .‬الغدير از نظر نوش��تاري هم يك‬ ‫شاهكار ادبي محسوب مي‌شود‪ .‬بدون‌ترديد‬ ‫«الغدير» يكي از ش��اهكارها و متون معتبر و‬ ‫مس��تحكم ادب عربي اس��ت و از اين جهت‬ ‫ب��ا معتبرترين مت��ون ادب عربي كه توس��ط‬ ‫دانشمندان و ادباي عرب زبان پديد آمده قابل‬ ‫مقايسه و برابري است‪ .‬اهميت اين قضيه وقتي‬ ‫به خوبي روشن مي‌ش��ود كه بدانيم نويسنده‬ ‫اين اثر ش��گرف‪ ،‬يك دانش��مند غير عرب و‬ ‫ايراني و‌ترك‌زبان است‪ .‬عالمه اميني‪ ،‬از جمله‬ ‫متفكران و مصلحاني است كه ايده و انديشه‬ ‫وحدت امت اسالمي را سرلوحه كار خويش‬ ‫ق��رار داده و اين اي��ده‪ ،‬هم��واره ذهن پوياي‬ ‫دانش��ور صلح‌‌انديش ما را ب��ه خود معطوف‬ ‫داشته اس��ت‪ ،‬تا جايي كه بازتاب اين انديشه‬ ‫را در سرتاسر كتاب «الغدير» مي‌توان مشاهده‬ ‫كرد‪ .‬از ديدگاه صاحب الغدير تنها رش��ته‌اي‬ ‫كه مي‌تواند امت‌اسالم را به يكديگر پيوند دهد و آنان‬ ‫مي‌توانند با چنگ زدن به آن در طريق سعادت‌آفرين‬ ‫وحدت‌اس�لامي قرار گيرند‪ ،‬همانا تمسك به قرآن و‬ ‫عترت است‪g .‬‬
‫مكتوب‬ ‫قيدار به چاپ هفتم رسيد‬ ‫‫رمان «قيدار» نوشته رضا اميرخاني در فاصله كمتر از سه ماه از انتشار آن‪ ،‬به‬ ‫چاپ هفتم رسيد و قرار است يك روز امضا نيز براي آن برگزار شود‪.‬‬ ‫انتش��ارات افق كه مدتي اس��ت كارهاي رضا‌اميرخاني را منتشر مي‌كند‪،‬‬ ‫به‌مناسبت نمايشگاه كتاب امسال جديدترين رمان او را با نام «قيدار» به چاپ‬ ‫رساند كه حال اين كتاب در فاصله كمتر از سه ماه به چاپ هفتم رسيده است‪.‬‬ ‫رضا اميرخان��ي در اين كتاب به رواي��ت فردي مي‌پردازد كه به‌ش��دت‬ ‫دوست دارد ادامه‌دهنده سلس��له خود باشد و داس��تان زندگي اين فرد را در‬ ‫قالب فصولي با عناوين مرسدس كوچه كروك آلبالويي‪ ،‬تاكسي فيات كبريتي‬ ‫دويست و دو‪ ،‬اسب اينترنشنال‪ ،‬موتور و سپاي فاق گالبي‪ ،‬هجده چرخ اتاق‌دار‪،‬‬ ‫پليموث‌كورسي سيب فروش‌ها‪ ،‬اف ‪ -‬هش��تاد و پنج عينكي شيشه شكسته‪،‬‬ ‫گاوميش دوازده سيلندر‪ ،‬براق مركبي آسماني‪ ،‬سپيد و رنگ با گوشي لرزان و‪...‬‬ ‫به رشته تحرير در‌آورده است‪.‬‬ ‫رضا اميرخاني تا به‌حال آثاري چون نفحات نفت‪ ،‬جانستان كابلستان‪ ،‬من‬ ‫او‪ ،‬ارميا‪ ،‬سرلوحه‌ها‪ ،‬بي‌وتن‪ ،‬ناصر ارمني‪ ،‬از به‪ ،‬نشت‌نشا و داستان سيستان را‬ ‫به رشته تحرير در آورده است‪g .‬‬ ‫مكتوب‬ ‫فاني و باقي‬ ‫گزیده اشعار «فدریکو گارسیا لورکا» با ترجمه زهرا رهبانی به صورت دو‌زبانه‬ ‫(اسپانیایی و فارس��ی) از سوی نشر گل آذین منتشر ش��د‪ .‬این کتاب با سال‌شمار‬ ‫زندگی لورکا همراه ش��ده است‪ .‬این مجموعه ش��عر در ‪ ۲۵۶‬صفحه با گزینش و‬ ‫ترجمه رهبانی از سوی نشر گل‌آذین منتشر ش��د‪ .‬در این کتاب ‪ ۷۰‬قطعه شعر از‬ ‫سروده‌های لورکا آمده است‪ .‬همچنین کتاب با مقدمه‌ای درباره زندگینامه و آثار‬ ‫لورکا و سال‌شمار زندگی او همراه شده اس��ت‪ .‬در پایان کتاب نیز فهرست منابع‬ ‫آمده است‪ .‬بیشتر این ش��عرها از کتاب «غزل‌های عش��ق تاریک» لورکا انتخاب‬ ‫شده‌اند‪ .‬همچنین شعرهای لورکا شعرهایی تصویری هستند و تصویر در شعرهای‬ ‫لورکا نقش اساسی را بازی می‌کند‪« .‬آرزو»‪« ،‬قصیده دست ناممکن»‪« ،‬در اندرون»‪،‬‬ ‫«غزال عش��ق با عصا»‪« ،‬آواز دیجور»‪« ،‬نقش باغ»‪« ،‬رباعی کوبایی»‪« ،‬شکارچی»‪،‬‬ ‫«آواز نخس��تین»‪« ،‬پیش درآمد»‪« ،‬صلیب»‪« ،‬س��پیده‌دم»‪ « ،‬انجیر وحشی»‪« ،‬نغمه‬ ‫فالمینکو» و «ترانه دبستانی» عنوان برخی از شعرهای این کتاب هستند‪ .‬فدریکو‬ ‫گارسیا لورکا متولد سال ‪ ۱۸۹۸‬میالدی‪ ،‬شاعر و نویسنده اسپانیایی است‪ .‬وی در‬ ‫سال ‪ ۱۹۳۶‬و در سن ‪ ۳۸‬سالگی درگذش��ت‪« .‬دوران نحس پروانه‌ها»‪« ،‬ترانه‌ها»‪،‬‬ ‫«ماریانا پیندا»‪« ،‬چنین که گذشت این ‪ ۵‬سال»‪« ،‬ترانه‌های کانته خوندو»‪« ،‬عروسی‬ ‫خون»‪« ،‬خانه برنارد آلبا»‪« ،‬ش��اعر در نیویورک »‪« ،‬احساسات و پروانه»‪« ،‬قصیده‬ ‫کولی»‪« ،‬زاری برای مرگ یک گاوباز» و «عروسکان خیمه شب‌بازی» عنوان برخی‬ ‫از آثار لورکا در حوزه شعر و نمایشنامه هستند‪g .‬‬ ‫مكتوب‬ ‫جان گريشام در صدر‬ ‫رمان كوتاه «جوي كاليكويي» جان گريشام كه توسط انتشارات «دابلدي»‬ ‫روانه بازار ش��ده بار ديگر در صدر جدول پرفروش‌ه��اي آمريكا جاي گرفت‪.‬‬ ‫«جان گريشام» در اين كتاب‪ ،‬به بهانه داستان يك پدر و پسر‪ ،‬بخشش و رستگاري‬ ‫را در ليگ بيسبال آمريكا در سال ‪ 1973‬بررس��ي مي‌كند‪ .‬دومين جايگاه جدول‬ ‫نيز در اختيار كتاب تازه وارد «ماموريت به پاريس» است كه به قلم «آلن فرست»‬ ‫نگاشته شده است‪ .‬داستان اين كتاب كه توسط انتش��ارات راندوم‌هاوس روانه‬ ‫بازار شده‪ ،‬سال ‪ 1938‬همزمان با دوران نازي‌ها مي‌گذرد‪ .‬يك بازيگر معروف در‬ ‫پاريس به‌طور كامال اتفاقي در چنگال گروهي از توطئه‌چينان نازي اسير مي‌شود‬ ‫كه مي‌خواهند از شهرت وي سوءاس��تفاده كنند‪ « .‬دختر گمشده» نيز پس از دو‬ ‫هفته حضور در اين ليست همچنان پرطرفدار و سومين كتاب هفته است‪« .‬گيالن‬ ‫فلين» در اين كتاب كه توسط انتشارات كراون منتشر شده‪ ،‬يك صبح گرم تابستاني‬ ‫باشكوه را در ميسوري به تصوير كشيده كه همه چيز براي برپايي مراسم پنجمين‬ ‫س��الگرد ازدواج «نيك» و «ايمي» در حاش��يه رودخانه مي‌سي‌سي‌پي مهياست‬ ‫ولي ناگهان «ايمي» ناپديد مي‌شود و مدارك نشان مي‌دهد شوهرش قاتل است‪.‬‬ ‫چهارمين رديف جدول پرفروش‌ها به كتابي از «لينكلن چايلد» باعنوان «دروازه‬ ‫سوم» تعلق گرفت‪ .‬اين كتاب تازه وارد توسط انتش��ارات دابلدي چاپ شده و‬ ‫ماجراي پروفسور «جرمي‌لوگان» را به تصوير مي‌كشد كه براي پرده برداشتن از‬ ‫رازهايي وارد مصر مي‌شود‪ .‬او مي‌رود تا از دليل اتفاقات عجيب و غريبي كه در‬ ‫مقبره تازه كشف شده فرعون رخ مي‌دهد سردربياورد‪g .‬‬ ‫نمایش‬ ‫ديـــدار‬ ‫مكتوب‬ ‫گزیده اشعار فدریکو گارسیا لورکا‬ ‫از مجموع آثار ارسالي به جشنواره فيلم ريور ايتاليا كه از ‪ 28‬مي‌تا ‪ 8‬ژوئن مصادف‬ ‫با ‪ 8‬تا ‪ 19‬خردادماه سال ‪ 1391‬در شهر پادوآ ايتاليا برگزار شد‪ 12 ،‬فيلم به بخش مسابقه‬ ‫اين جشنواره راه‌يافت و فيلم داستاني «كالس اول ب» ساخته محمد نصيري موفق به‬ ‫كسب جايزه بهترين فيلم كوتاه در اين جشنواره شد‪ .‬هيات داوران جشنواره ريور ايتاليا‬ ‫اعالم كرد‪« :‬فيلم داس��تاني «كالس اول ب» به‌خاطر توانايي در انتقال مفهوم زندگي با‬ ‫نگاهي روشن جايزه بهترين فيلم كوتاه اين جشنواره را دريافت مي‌دارد‪ ».‬فيلم‌هاي كوتاه‬ ‫«آغل گول» ساخته مهدي حيدري‪ ،‬فيلم داستاني «كالس اول ب» ساخته محمد نصيري‪،‬‬ ‫فيلم‌هاي داستاني «كاما و بارش بر دهان نيمه باز» ساخته عطا مجابي‪ ،‬فيلم داستاني «آب‪،‬‬ ‫رود‪ ،‬زندگي» ساخته حسن دهقان‪ ،‬فيلم‌هاي داس��تاني «اين راننده‌ها دست ندارند» و‬ ‫«آن دورها» ساخته رضا جمالي‪ ،‬فيلم مستند «گلستان ‪ »1318‬ساخته مهدي تنگستاني‪،‬‬ ‫فيلم تجربي «فروشنده» ساخته مهدي عبداللهي‪ ،‬فيلم پويانمايي «كاما» ساخته بابك‬ ‫شكاري‪ ،‬فيلم پويانمايي «آرايشگرها وجود ندارند» ساخته علي پاك نهاد و فيلم داستاني‬ ‫«قرار رستوران لوفانتن» ساخته حسن حبيب‌اهلل‌زاده؛ ‪ 12‬فيلم كوتاه مستند‪ ،‬داستاني‪،‬‬ ‫تجربي و پويانمايي از توليدات سال ‪ 1389‬و ‪ 90‬انجمن هستند كه به اين جشنواره راه‬ ‫يافت كه از اين ميان فيلم داستاني «كالس اول ب» ساخته محمد نصيري موفق به كسب‬ ‫عنوان بهترين فيلم كوتاه در جشنواره شد‪ .‬فيلم پويانمايي «دور» به كارگرداني پورتمن‬ ‫ماريوس از سوئيس و فيلم مستند «آن‌ها ميانمار مينامندش» به‌كارگرداني آر‪.‬اچ‪.‬اليبرمن از‬ ‫اياالت متحده آمريكا جايزه بهترين مستند اين جشنواره را كسب كرده‌اند‪g.‬‬ ‫مثلت شماره‪132‬‬ ‫«فاني و باقي» با‌عنوان فرعي «درآمدي انتقادي بر مطالعه نقاش��ي ايراني» نام‬ ‫جديدترين كتاب مجيد اخگر است كه توسط انتشارات حرفه‌هنرمند منتشر شد‪.‬‬ ‫در اين كتاب با تكيه بر نظريه‌هاي علوم انساني‪ ،‬نظريه‌اي طرح مي‌شود كه بنا به كالم‬ ‫نويسنده آن‪ ،‬مي‌تواند براي رسيدن به دركي جامع‌تر از نقاشي ايراني از آن بهره‌جست‪.‬‬ ‫اين كت��اب پنج فص��ل دارد‪ .‬در فصل نخس��ت‪ ،‬پيش‌فرض‌ه��اي تئوريك و‬ ‫روش‌شناسي شرح و بسط مباحث كتاب آمده اس��ت‪ .‬در فصل دوم كتاب با عنوان‬ ‫«تخيل‪ :‬از هستي‌شناسي فردي تا معرفت‌شناسي فرهنگي» مباحث معرفت‌شناختي‬ ‫مقوله تخيل و عنصر خيال مطرح شده است‪..‬‬ ‫فصل سوم با عنوان «سنخ شناس��ي تخيل و جهان ايراني‪ -‬اسالمي» به‌گونه‌اي‬ ‫ادامه فصل دوم به حس��اب مي‌آيد‪ .‬در اين فصل به‌طور كامل مقوله تخيل از منظر‬ ‫انديشمندان مسلمان بررسي شده و همچنين نظريات آنها با سنت‌هايي چون «طريق‬ ‫تفكر نوافالطوني» مورد هم‌سنجي قرار گرفته است‪.‬‬ ‫اما نويس��نده در فصل چهارم با‌عنوان «به‌سوي‌ترس��يم برخ��ي از مولفه‌هاي‬ ‫بوطيقايي نقاشي ايراني» ابتدا نقاشي ايراني را از منظر اصول جامعه‌شناختي تحليل‬ ‫مي‌كند‪ ،‬بر‌‌اساس اين تحليل نقاشي ايراني نمونه‌اي هنر درباري و غيرديني خواهد‬ ‫بود‪ ،‬اما نويسنده با طرح مباحث نمادپردازي و رمزانديشي در نقاشي ايراني اين چهره‬ ‫غيرديني را از نقاشي ايراني پاك مي‌كند‪.‬‬ ‫فصل پنجم كتاب عنوان «ملاحظاتي در پديدارشناسي نقاشي ايراني» را با خود‬ ‫دارد‪g .‬‬ ‫سينما‬ ‫«كالس اول ب» اول شد‬ ‫کلمات و مرد‬ ‫«کلمات و مرد» نوشته و کارگردانی «مهدی مشهور» عنوان نمایش جدیدی از‬ ‫تولیدات مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری است که از چهارم تیرماه در تماشاخانه‬ ‫ماه حوزه هنری به صحنه رفته اس��ت‪ .‬این نمایش در ارتباط با تنهایی مردی است‬ ‫که عاشق یک طناب بی‌جان می‌شود و در طول نمایش سعی می‌کند به این طناب‬ ‫جان دهد‪ .‬در این نمایش از دیالوگ استفاده نمی‌ش��ود و سعی شده تا موسیقی و‬ ‫شکل اجرا به سمت شیوه نمایش‌های ایرانی نزدیک شود‪.‬نمایش «کلمات و مرد»‬ ‫نگاهی به زندگی انسان معاصر و مشکالت او در ارتباط با زندگی خود و دیگران‬ ‫دارد‪.‬این نمایش در كش��ورهای لیتوانی‪ ،‬ایتالیا‪ ،‬آلمان‪ ،‬فرانس��ه و آمریكا حضور‬ ‫داشته كه در این اجراها با استقبال خوبی از سوی تماشاگران نیز مواجه شده است‪.‬‬ ‫الکساندر کووانجی و گلش��اد مرادی بازیگران این اثر نمایش��ی هستند و شیالن‬ ‫اردالن نوازندگی‪ ،‬بنیامی��ن اثباتی طراحی صحنه و لباس و س��ونیا همتی به‌عنوان‬ ‫دس��تیار کارگردان در این نمایش حضور دارند‪.‬نکته جال��ب این نمایش حضور‬ ‫الکساندر کووانجی در نمایش است‪ .‬کووانجی برزیلی از جمله هنرمندانی است‬ ‫که طی سال‌های اخیر در ایران اقامت دارد که به‌واسطه برگزاری کارگاه‌هایی که در‬ ‫کشورمان برگزار شده با کارگردان آشنا می‌‌شود‪g .‬‬ ‫‪81‬‬
‫قتل با ضربات‬ ‫پنالتي‬ ‫تمام خاطرات تلخ انگليس از‬ ‫ضربات پنالتي‬ ‫ديـــدار‬ ‫تاريخ دوباره تكرار ش��د‪ ،‬اما اين تك��رار دوباره‬ ‫تاريخ براي دوستداران تيم ملي انگلستان چيزي بود‬ ‫كه هيچ‌گاه نمي‌تواند كمدي باشد‪ .‬آنها تيمي‌هستند كه‬ ‫به اندازه تمام تاريخ از ضربه پنالتي متنفر هستند‪ .‬هرگاه‬ ‫كه نوبت به‌ضربات پنالتي مي‌رسد‪ ،‬هواداران اين تيم‬ ‫با ش��كي نزديك به يقين براي اوكي كردن بليت‌هاي‬ ‫برگشت خود اقدام مي‌كنند‪.‬ضربات پنالتي براي همه‬ ‫آنها آن قدر خاطره بد به‌همراه داشته كه حاال مي‌توان‬ ‫نام دو اشلي‪ ،‬يعني يونگ و كول را هم به سياهه بازيكني‬ ‫اضافه ك��رد كه در تاري��خ فوتبال انگلس��تان به‌عنوان‬ ‫بازيكنان محكوم از آنها ياد مي‌شود‪ .‬فوتبال انگلستان‬ ‫در تمام طول تاريخ تنها يك بار در جام جهاني ‪1966‬‬ ‫توانست به‌عنوان قهرماني برسد و از آن روز تا به امروز‬ ‫هيچ‌گاه و در هيچ تورنمنتي نتوانس��ته به‌عنوان شايان‬ ‫ذكري دس��ت يابد‪ .‬اگر از هواداران انگلستان بپرسيد‬ ‫در اين مس��اله آنچه بي��ش از هرچي��زي تقصير‌ دارد‬ ‫چيست‪،‬خواهند گفت؛ ضربات پنالتي و البد بازيكناني‬ ‫كه نتوانس��تند از روي نقطه پنالت��ي دروازه حريف را‬ ‫باز كنند بيش از ديگران مقصر جلوه مي‌كنند‪ .‬ليس��ت‬ ‫بازيكناني كه نتوانستند از روي نقطه پنالتي گلزني كنند‬ ‫ليستي است كه با هم مرور مي‌كنيم‪.‬‬ ‫مثلت شماره‪132‬‬ ‫‪ -1‬استوارت پيرس مقابل آلمان غربي‬ ‫در جام جهاني ‪ 1990‬در مرحله نيم نهايي تيم‌ملي‬ ‫انگلس��تان با يكي از بهترين تيم‌هاي ملي تاريخ خود‬ ‫ش��ركت كرده بود؛ تيمي‌ بزرگ با بازيكنان بزرگ كه‬ ‫بس��ياري از هواداران اين تيم به آن دل بس��ته بودند‪،‬‬ ‫اما هيچ‌كس حس��اب ضربات پنالتي را نك��رده بود‪.‬‬ ‫گري‌لينه‌كر‪ ،‬پيتر بردسلي و ديويد پالت ضربات خود‬ ‫را تبديل به‌گل كرده بودند كه نوبت به‌استوارت پيرس‬ ‫رسيد كه پشت ضربه ايس��تاد‪ .‬پيرس در تيم ناتينگهام‬ ‫فارست هم پنالتي‌زن اول تيمش بود‪ ،‬اين مدافع چپ‬ ‫كه شوت‌هاي وحشتناكي داش��ت‪ ،‬توپ را به پاهاي‬ ‫بودو ايگنر كوبيد تا انگلستان نگراني را حس كند‪ .‬اما‬ ‫پيتر شيلتون ضربه اوالف تون را مهار كرد تا همه چيز‬ ‫‪82‬‬ ‫به ضربه كريس وادل بستگي پيدا‌كند‪.‬‬ ‫‪ -2‬كريس وادل مقابل آلمان غربي‬ ‫كريس وادل براي انگليسي‌ها يك بازيكن خاص‬ ‫بود؛ بازيكني كه با‌وجود اينكه بيش��تر قابليت دفاعي‬ ‫داش��ت بازهم توانس��ت بهترين بازيك��ن ليگ برتر‬ ‫انگلستان معرفي شود‪ .‬وادل آنقدر خوب پنالتي مي‌زد‬ ‫كه به‌عن��وان پنالتي‌زن پنجم وآخر تيم انتخاب ش��ده‬ ‫بود‪ ،‬اما اين بازيكن بدترين ضرب��ه ممكن را به توپ‌‬ ‫زد‪ .‬ضرب��ه‌اي كه انگلس��تان را از گردونه مس��ابقات‬ ‫حذف مي‌ك��رد و آلمان را تاقهرمان��ي در جام جهاني‬ ‫‪ 1990‬بدرقه مي‌كرد‪ .‬استوارت پيرس بعد‌ها گفت كه‬ ‫وقتي كريس به توپ ضربه زد من مطمئن شدم كه از‬ ‫جام جهاني حذف ش��ديم‪ ،‬من هيچ‌كس را سرزنش‬ ‫نمي‌كنم‪،‬من خودم يك ضربه از دست داده بودم و اين‬ ‫مساله باعث شده بود كه فشار‌زيادي روي وادل باشد‪».‬‬ ‫يكي از صحنه‌هاي به ياد ماندن��ي تاريخ جام‌جهاني‬ ‫جايي بود كه پل گاسكويين پس از ضربه وادل بطري‬ ‫آب را بر زمين كوبيد‪.‬‬ ‫‪-3‬گرت ساوت گيت مقابل آلمان‬ ‫بازهم انگلس��تان ب��ود وآلمان وبازهم داس��تان‬ ‫پر‌رنج ضربات پنالتي؛ انگلس��تان در مس��ابقات جام‬ ‫ملت‌هاي اروپا به مصاف آلمان رفته بود‪ .‬در سال ‪1996‬‬ ‫انگلستان در خانه بازي مي‌كرد و دوست داشت مثل‬ ‫جام‌ملت‌هاي ‪ 1966‬جام قهرماني را در خانه نگاه دارد‪،‬‬ ‫اما مگر ضربات پنالتي مي‌گذاشت كه چنين اتفاقي رخ‬ ‫دهد؟ هر‌دوتيم آلمان وانگلس��تان پنج‌پنالتي خود را‬ ‫تبديل به گل كردند‪ ،‬آلن شيرر‪ ،‬ديويد پالت‪ ،‬استوارت‬ ‫پيرس‪ ،‬پل گاسكويين وتدي ش��رينگهام پنالتي‌هاي‬ ‫خود را تبديل به‌گل كردند‪ .‬براي پنالتي شش��م گرت‬ ‫ساوت‌گيت‪ ،‬مدافع تيم استون ويال پشت ضربه ايستاد‬ ‫و آندرياس كوپكه براي گرفتن ضربه بي‌جان او خيلي‬ ‫مشكل نداشت‪ .‬ضربه آنقدر بد بود كه حتي مادر او هم‬ ‫بعد‌ها به او اعتراض كرد‪.‬‬ ‫‪ -4‬ديويد بتي مقابل آرژانتين‬ ‫بازي‌ه��اي دو تي��م آرژانتي��ن و انگلس��تان از‬ ‫كالس��يك‌هاي تاريخ فوتب��ال جهان اس��ت و تقريبا‬ ‫هميشه بازي زيبا و پر‌حرف و حديثي مي‌شود‪ .‬بازي‬ ‫اين دو‌تي��م در جام جهان��ي ‪ 1998‬هم از آن دس��ت‬ ‫بازي‌هاي كالس��يك فوتبال محسوب مي‌شود‪ ،‬بازي‬ ‫در وقت اضافه و قانوني با نتيجه مساوي ‪ 2-2‬تمام شد‪.‬‬ ‫مايكل اوون و آلن شيرر براي انگلستان گل زده بودند‬ ‫تا نوبت به ضربات پنالتي رسيد‪ .‬در ضربات پنالتي دو‬ ‫بازيكن بزرگ يعني پل اينس و هرنان كرسپو ضربات‬ ‫خود را خراب كردند‪.‬‬ ‫ديويد بتي پشت توپ ايستاد و آنچنان بد ضربه را‬ ‫زد كه كارلوس روآ دروازه بان آرژانتين براي مهار آن‬ ‫مشكل خاصي نداشت‪ .‬اين اولين پنالتي عمر بتي بود‬ ‫كه خراب كرده بود‪.‬‬ ‫‪ -5‬ديويد بكهام مقابل پرتغال‬ ‫در ي��ورو ‪2004‬بكام در بازي انگلس��تان مقابل‬ ‫پرتغال پنالتي تيمش را خراب كرد و نتوانست به‌كمك‬ ‫ش��يرهاي جزيره بيايد‪ .‬انگليس��ي‌ها در بازي مقابل‬ ‫فرانسه در حالي كه از حريف خود با نتيجه يك بر صفر‬ ‫پيش‌بودند با درخش��ش فابيان بارتز بازي را در‌پايان‬ ‫به خروس‌هاي آبي اروپا واگ��ذار كردند‪ .‬زين‌الدين‬ ‫ي وي در رئال مادريد بود‬ ‫زيدان كه در آن زمان هم‌تيم ‌‬ ‫و موفق به زدن دو گل تيمش شد‪ .‬زيدان توانست يك‬ ‫گل از روي نقطه پنالتي به ثمر برساند و گل ديگرش را‬ ‫هم به‌شكل بسيار زيبايي وارد دروازه شيرهاي جزيره‬ ‫نمايد‪ .‬اين درحالي ب��ود كه بكهام ضربه پنالتي تيمش‬ ‫را به دستان بارتز كوبيد تا انگلس��تان ناكام اين ديدار‬ ‫نام گيرد‪ .‬او همچنين در اي��ن جام پنالتي ديگر تيمش‬ ‫مقابل پرتغال را از دست داد تا باز هم به‌چهره منفور نزد‬ ‫هواداران انگلستان تبديل شود‪.‬‬ ‫جيمي‌كاراگر مقابل پرتغال‬ ‫در جام‌جهان��ي ‪ ،۲۰۰۶‬كاراگر يك��ي از اعضاي‬ ‫تيم‌ملي فوتبال انگس��تان بود كه براي حضور در جام‬ ‫جهاني ‪ ۲۰۰۶‬به رهبري اسون گوران اريكسون راهي‬ ‫آلمان شدند‪ .‬او در اين جام سه بازي براي تيمش انجام‬ ‫داد‪ ،‬از جمله در بازي اول مقابل سوئد كه به جاي گري‬ ‫نويل مصدوم به زمين رفت‪ .‬حضور او در آن رقابت‌ها‬ ‫با از دست‌دادن پنالتي‌اش مقابل پرتغال به پايان رسيد‪.‬‬ ‫جرارد و لمپارد هم پنالتي‌هاي خود را از دست دادند و‬ ‫انگلستان از دور رقابت‌ها حذف شد‪.‬‬ ‫‪ ...‬واشلي‌ها‬ ‫ضربه اشلي يونگ به تير خورد و توپ اشلي كول‬ ‫نيز توسط بوفون مهار شد تا انگلستان در يورو ‪2012‬‬ ‫هم دچار نحسي پنالتي‌ها شود و نام اين دو بازيكن هم‬ ‫به اين ليست كذايي اضافه شود‪.‬‬ ‫برای ارتباط بیش��تر و آگاه��ی از نظرات‬ ‫انتقادات و پیشنهادهای شما خوانندگان محترم‬ ‫مجل��ه مثلث از این پ��س می‌توانی��د از ایمیل‬ ‫‪ didar@mosalas.ir‬ب��ه عن��وان یک پل‬ ‫ارتباطی استفاده کنید‪.‬‬ ‫نظرات شما در مورد مجله به طور کامل‬ ‫مورد بررسی قرار خواهد گرفت و به زودی به‬ ‫تمامی آنها پاسخ داده خواهد شد‪.‬‬
‫_____‬ ‫قاب‬ ‫بازدید وزیر ارشاد از نمايشگاه هنرهای تجسمي‬ ‫‪1‬‬ ‫‪2‬‬ ‫نمايشگاه فرش تا عرش‬ ‫جشن استقاللی ها در كنار جانبازان ثاراهلل‬ ‫‪3‬‬ ‫‪4‬‬ ‫پل کابلی برج میالد‬ ‫ديـــدار‬ ‫مثلت شماره‪132‬‬ ‫مسابقات دو و میدانی قهرمانی باشگاه‌های کشور‬ ‫‪5‬‬ ‫‪6‬‬ ‫هفته فرهنگی و هنری کردستان‬ ‫دومین جشنواره بازی‌های رایانه ای‬ ‫‪7‬‬ ‫‪8‬‬ ‫چهار قالده شیر و دو توله خرس در خیابان‌های مشهد‬ ‫‪83‬‬
‫بازا ر‬ ‫مدير عامل بانك مسكن اعالم كرد‬ ‫آخرين وضعيت وام‌هاي مسكن خبرنگاران‬ ‫مدير عام��ل بانك مس��كن در م��ورد وضعيت‬ ‫وام‌هاي مسكن خبرنگاران با ارائه‌ توضيحاتي عنوان‬ ‫كرد‪« :‬وقتي مجوز اين كار را بدهن��د‪ ،‬ديگر اين اقدام‬ ‫براي ما تكليف است و تا‌جايي كه در توان ما باشد‪ ،‬در‬ ‫خدمت خواهيم بود‪ .‬هرچند چند ماهي از وعده‌‌دادن‬ ‫وام‌هاي مس��كن به خبرنگاران مي‌گ��ذرد‪ ،‬اما به‌نظر‬ ‫مي‌رس��د هنوز اين پروس��ه وارد فاز اجرايي نش��ده‬ ‫است‪ ».‬پيش از اين رئيس كل بانك مركزي در اواسط‬ ‫خرداد ماه (‪ 16‬خرداد م��اه) اعالم كرده بود كه مصوبه‬ ‫دريافت تسهيالت مس��كن به زودي در هفته آينده از‬ ‫كوتاه از اقتصاد مثلت شماره‪132‬‬ ‫مديرعامل بانك توسعه تعاون خبر داد‬ ‫اعطاي تسهيالت ارزي با نرخ ‪ 6‬درصد‬ ‫عظيمي‌نرخ سود تسهيالت ارزي را شش‌درصد‬ ‫اعالم و خاطرنش��ان كرد‪« :‬بانك توس��عه تعاون از هر‬ ‫طرح تعاوني كه داراي توجيه اقتصادي داش��ته باش��د‬ ‫حمايت و تسهيالت ارزي با نرخ شش درصد پرداخت‬ ‫مي‌كند‪ ».‬مديرعامل بانك توسعه تعاون از نصب‪۲۵‬هزار‬ ‫دستگاه ‪ POS‬و ‪ ۷۰۰‬دستگاه‪ ATM‬اين بانك در كشور‬ ‫ي اظهاركرد‪« :‬يكي از برنامه‌هاي بانك توسعه‬ ‫براي سال جاري خبر داد‪ .‬ماشاءاهلل عظيم ‌‬ ‫تعاون در سال جاري اين است كه در حد نياز طرح‌هاي مورد نظر تعاوني‌ها و اتحاديه‌ها‪،‬‬ ‫دستگاه‌هاي ‪ POS‬و‪ ATM‬را نصب كند كه بر‌اين اساس قصد داريم در سراسر كشور و‬ ‫در مكان‌هاي شناسايي و بازاريابي شده كه براي بخش تعاون جذابيت دارد اين دستگاه‌ها‬ ‫و تجهيزات را نصب كنيم‪ ».‬وي از تامين نياز ارزي شركت‌هاي تعاوني به‌عنوان يكي ديگر‬ ‫از برنامه‌هاي بانك توسعه تعاون در س��ال‌جاري خبر داد و با تاكيد بر حل مشكل ارزي‬ ‫تعاوني‌ها گفت‪« :‬تا‌كنون بيش از يك هزار و‪ ۲۰۰‬ميليارد ريال تسهيالت ارزي به‌طرح‌هاي‬ ‫توليد محور و كارآفرين تعاوني‌ها پرداخت كرده‌ايم كه اين رقم نس��بت به سال گذشته‬ ‫‪ ۱۰‬درصد رشد داشته است‪g ».‬‬ ‫با ادغام نهايي تات و موسسه مالي صالحين و آتي‬ ‫بانك «آينده» به جاي بانك تات آمد‬ ‫معاون نظارتي بانك مركزي با اشاره به تاسيس‬ ‫بانك «آينده» با ادغام بانك تات و دو موسس��ه مالي‬ ‫و اعتب��اري صالحين و آتي گف��ت‪« :‬در صورت عدم‬ ‫تغيير نام سر‌در اين سه نهاد مالي‪ ،‬مجوز هر سه آنها لغو‬ ‫مي‌شود‪ .‬ابراهيم درويشي با بيان اينكه بانك جديدي با‬ ‫ادغام بانك تات و دو موسسه مالي و اعتباري صالحين‬ ‫و آتي به نام بانك «آينده» به ثبت رس��يده اظهار داشت‪« :‬نام اين بانك جديد التاسيس‬ ‫سريعا بايد بر‌س��ر در اين سه نهاد نصب ش��ود‪ ».‬وي افزود‪« :‬براي اين اقدام مسئوالن‬ ‫مربوطه وقت‌دارند تابلوي موسس��ه و بانك را به نام بانك‌آين��ده تغيير دهند؛ در غير‬ ‫اين صورت مجوز اين سه موسسه لغو خواهد شد‪ .‬به گفته وي تعداد شعب بانك آينده‬ ‫حدود ‪ ۱۵۰‬تا ‪ ۱۶۰‬شعبه است‪g ».‬‬ ‫‪84‬‬ ‫سوي بانك مركزي به بانك‌هاي عامل مشخص شده‬ ‫و حتي بانك مسكن ابالغ مي‌ش��ود كه براي ساخت‬ ‫‪ ۴۵‬ميليون تومان و براي خريد ‪ ۳۰‬ميليون تومان است‪.‬‬ ‫با وجود اين‪ ،‬مدير عامل بانك مسكن به صراحت در‬ ‫اين مورد سخن نمي‌گويد و پاسخ به اين سوال را چند‬ ‫روزي است كه به تاخير انداخته است‪ .‬اما وي در مورد‬ ‫موضوعات ديگ��ر مربوط به‌وام‌مس��كن خبرنگاران‬ ‫توضيحات مختصري داده اس��ت‪ .‬قدرت‌اهلل شريفي‬ ‫در گفت‌وگوي كوتاه خود با ايسنا مي‌گويد‪« :‬اگر اين‬ ‫موضوع را ابالغ كرده باش��ند‪ ،‬ما در خدمت هستيم و‬ ‫مجوز‌دادن اي��ن كار مهم اس��ت‪ ».‬وي ادامه مي‌دهد‪:‬‬ ‫«وقتي مجوز بدهند‪ ،‬ديگر انجام اين كار تكليف است‬ ‫و ما هم سعي مي‌كنيم تا آنجايي كه در توان ما باشد‪ ،‬در‬ ‫خدمت باشيم‪ ».‬شريفي در مورد ميزان منابع الزم براي‬ ‫اجراي اي��ن وعده تصريح كرد‪« :‬ب��راي ما مجوز مهم‬ ‫اس��ت‪ ،‬نه ميزان وام‪ .‬هر‌‌چند رئيس كل بانك مركزي‬ ‫اعالم كرده اس��ت كه نحوه دريافت وام مسكن براي‬ ‫خبرنگاران براساس ثبت در سامانه سمان نيست‪ ،‬بلكه‬ ‫خبرنگاران با در دست داشتن معرفي‌نامه از رسانه‌هاي‬ ‫خبري خود مي‌توانند به بانك‌هاي عامل مراجعه كنند‪،‬‬ ‫اما محاسبه حداقلي از تعداد خبرنگاران نشان‌مي‌دهد‬ ‫كه اجراي اين طرح حداقل ‪ 240‬ميليارد تومان اعتبار‬ ‫مي‌خواهد‪ .‬طبق آخرين اعالم س��امانه‌ سمان بيش از‬ ‫هشت هزار خبرنگار در اين س��امانه ثبت‌نام شده‌اند‬ ‫كه اگر حداقل وام خبرنگاري معادل ‪ 30‬ميليون تومان‬ ‫براي هر‌كدام از آنها در نظر گرفته ش��ود‪ 240 ،‬ميليارد‬ ‫تومان هزينه نياز است‪g».‬‬ ‫مدير عامل پست بانك‪:‬‬ ‫‪ 30‬درصد بازار بانكداري روستايي دراختيار پست بانك است‬ ‫مدير عامل پس��ت بانك گفت‪« :‬در حالي كه سهم‬ ‫بانك‌هاي كش��ور در روستاها‪ ،‬س��ه درصد است‪ ،‬سهم‬ ‫پست بانك در روستاها بيش از ‪ 30‬درصد است‪ ».‬محمد‬ ‫حسن محبيان اظهار داشت‪« :‬در حال حاضر‪ 10‬هزار دفتر‬ ‫روستايي و چهار هزار دفتر شهري پست‌بانك در كشور‬ ‫فعال است و براساس برنامه پنجم‪ ،‬شش هزار دفتر بانكي‬ ‫روستاييديگرنيزدر سال جاريايجادخواهدشد‪».‬ويادامهداد‪«:‬باايجادايندفاتر‪،‬خدمات‬ ‫پستبانكدرنيمي‌از‪ 31‬هزارروستايكشورارائهمي‌شود‪».‬محبيانگفت‪«:‬سهمبانك‌هاي‬ ‫كشور در روستاها‪ ،‬سه درصد و سهم پست‌بانك بيش از‪ 30‬درصد است كه اين سهم براي‬ ‫بيش از‪ 30‬هزار نفر در سطح كشور اشتغال ايجاد كرده است‪ ».‬مدير‌عامل پست بانك گفت‪:‬‬ ‫«تا پايان نيمه اول سال‌جاري براي تمامي‌سرپرستان خانوار يارانه بگير‪ ،‬پست بانك كارت‬ ‫صادر مي‌شود و طبق برنامه‌ريزي‌هاي انجام شده تعداد كارت‌هاي پست بانك به بيش از‬ ‫هفت ميليون فقره افزايش مي‌يابد‪g».‬‬ ‫مدير‌عامل بانك قوامين خبر داد‬ ‫كاركنان اعتماد ايرانيان همكار بانك قوامين مي‌شوند‬ ‫مديرعامل بانك قوامين گفت‪« :‬بان��ك قوامين در‬ ‫راستايتصويبكميسيونمقرراتونظارتبرموسسات‬ ‫اعتباريبانكمركزيوبراساستفاهمنامهصورتگرفته‬ ‫ودرجهتكمكبهاقتصادكشورساماندهيتعاونياعتبار‬ ‫اعتماد ايرانيان را برعهده گرفت‪ ».‬وي يادآور شد‪« :‬بانك‬ ‫قوامين باتوجه به تجارب ارزش��مند خود در حل بحران‬ ‫صندوق‌هايبحران‌زدهاصفهاناينباربانظربانكمركزيجمهوري‌اسالميايراندرنظردارد‬ ‫ساماندهياينتعاونيراانجامدهد‪.‬ازاينروتمامتالشخودرادراحقاقحقوقسپرده‌گذاران‪،‬‬ ‫سهامداران‪،‬ومخاطباناينمجموعهانجامخواهدداد‪».‬خطيبيياد‌آورشد‪«:‬هيچ‌گونهنگراني‬ ‫ازجهتسپرده‌گذارانمحترمتعاونياعتمادايرانيانوجودنداردوبانكقوامينامنيتسپرده‬ ‫ي سپرده گذاران را متعهد مي‌شود‪ ».‬مدير عامل بانك قوامين در پايان خاطرنشان كرد‪:‬‬ ‫تمام ‌‬ ‫«كاركنانتعاونياعتباراعتمادايرانيانبهعنوانهمكاروامينبانكقواميندرخدمتهموطنان‬ ‫درسراسركشورهستند‪g».‬‬
‫مدیر کل روابط عمومی موسسه مهر‪:‬‬ ‫تعالی روابط عمومی منجر به پایداری و بقاي‬ ‫سازمان می شود‬ ‫رشد ‪ 3/5‬درصدي ميزان رضايت مشتريان از بانك انصار‬ ‫پست بانك ايران‪ ،‬منتخب كنگره ‪ ITEC 2012‬شد‬ ‫ميزان رضايت مشتريان از بانك انصار نسبت به سال گذشته ‪ 3/5‬درصد رشد داشته‬ ‫است‪ .‬نتايج نظرسنجي منتشر شده نشان مي‌دهد ميزان رضايت مشتريان از اين بانك‬ ‫‪ ۸۱/۳‬درصد در كل معيارهاي مورد بررسي بوده است‪ .‬اين نظرسنجي كه با مشاركت‬ ‫بيش از ‪ ۱۶‬هزار و ‪ ۶۰۰‬نفر از مشتريان و در بيش از ‪ ۵۹۰‬شعبه در ‪ ۳۱‬استان و سه شعبه‬ ‫مستقل بانك انصار در سراسر كشور صورت گرفت نشان مي‌دهد‪ .‬رضايت مشتريان‬ ‫نسبت به سال ‪ ۱۳۸۹‬با ‪۳/۵‬درصد رشد همراه بوده است كه اين مهم با اجراي پروژه‌هاي‬ ‫بهبود مستمر فرآيندهاي سازمان و س��طح رضايت مشتريان در طي يك‌سال و توسط‬ ‫كاركنان بانك حاصل شد‪ .‬براساس اين گزارش با توجه به‌معيارها و حوزه‌هاي ارزيابي‬ ‫رضايت مشتريان‪ ،‬به‌روش مدل سروكوال ميزان رضايت در حوزه همدلي با مشتريان‬ ‫‪ ۷۵/۶‬درصد‪ ،‬در حوزه پاسخ گويي به مشتريان ‪ ۸۰/۴‬درصد‪ ،‬در تامين فضاي ملموس‬ ‫و مطلوب مشتريان ‪ ۸۱‬درصد‪ ،‬در حوزه قابليت اعتماد مشتري ‪ ۸۲/۴‬درصد‪ ،‬و در حوزه‬ ‫تضمين رضايتمندي مشتريان از بانك انصار ‪ ۸۷‬درصد اندازه گيري شد‪g.‬‬ ‫پستبانكايرانبهجهتارائهخدماتنوينبانكيدرروستاهاومناطقمحروموفراهم‬ ‫كردندسترسيعموميبهخدماتموردنيازبانكيازسويكنگره‪ ITEC‌۲۰۱۲‬به‌عنوانيكي‬ ‫ازواحدهايمنتخبكشوريبرگزيدهوتقديرنامهدريافتكرد‪.‬دراينتقديرنامهكهازسوي‬ ‫مسعودشنتياني‪،‬رئيسكميسيون‪ ICT‬وفناوري‌هاينويناتاقبازرگانيايرانبهدكترمحبيان‬ ‫‪ ،‬رئيس هيات مديره و مديرعامل ارائه شده آمده است؛ «انتخاب آن بانك را به‌عنوان يكي از‬ ‫واحدهايمنتخبكشوريدربخش فعاليت‌هايبانكيكنگره‪ITEC‌۲۰۱۲‬تبريكعرض‬ ‫كرده و از خداوند منان موفقيت روزافزون و ثبات قدم در اين راه دشوار را خواستاريم و بر‌همه‬ ‫مديران اين سرزمين مي‌باليم كه با دانش و مهارت باال در مسير پيشرفت و توسعه گامي‌بس‬ ‫سترگبرداشت ‌هاند‪.‬پسبرماستكهباياريهمهجانبهحامي‌شماباشيموبااعطاياينتقديرنامه‬ ‫تحسينياندكبرزحماتوتوانمنديبااليشمابجاآوردهباشيم‪.‬همچنيندرادامهتقديرنامه‬ ‫اظهار اميدواريشده استكه با تكيهبر دانشوتجربه جنابعاليو ديگرمديرانبه افق روشن‬ ‫ونقطهشكوفائيايراناسالمينزديكترشدهوبهاينمهمدستيابيم‪g».‬‬ ‫آغاز فروش بليت قطارهاي داخلي‬ ‫حدفاصل ‪ 11‬تير لغايت ‪ 31‬مرداد‬ ‫روابط‌عمومي شركت قطارهاي مسافري «رجاء»‬ ‫اعالم ك��رد‪« :‬فروش بليت قطارهاي مس��افري داخلي‬ ‫حدفاصل ‪ 11‬تير لغايت ‪ 31‬مرداد سال‌جاري از ساعت‬ ‫‪ 8:30‬سه‌شنبه‪ 6‬تير به صورت يكپارچه از طريق سيستم‬ ‫اينترنتي و ‪ Online2‬آغاز مي‌ش��ود‪ .‬روابط عمومي و‬ ‫امور بين‌الملل شركت قطارهاي مسافري رجاء با اعالم‬ ‫اين خبر افزود‪« :‬فروش بليت قطارهاي مسافري همانند‬ ‫گذش��ته به‌طور همزمان از طريق دفاتر فروش و سايت‬ ‫اينترنتي ش��ركت رجاء صورت مي‌گي��رد‪ ».‬در فروش‬ ‫يكپارچه بلي��ت قطار‪ ،‬هر‌گونه موج��ودي بليتي كه در‬ ‫تمامي‌نمايندگي‌هاي فروش در سراس��ر كشور وجود‬ ‫كوتاه از اقتصاد مثلت شماره‪132‬‬ ‫نخستين دوره آئين معرفي سرآمدان روابط‌عمومي‬ ‫ايران باحضور جمع كثيري از مديران و كارشناسان ارشد‬ ‫روابط‌عمومي كشور در سالن همايش‌هاي صدا‌و‌‌سيما‬ ‫برگزار شد‪ .‬در آغاز اين همايش هوشمند سفيدي ‪ -‬دبير‬ ‫نخس��تين دوره آئين معرفي س��رآمدان روابط عمومي‬ ‫ايران‪ -‬طي سخناني‪ ،‬هدف از برگزاري اين آئين ر‌ا ترغيب‬ ‫رواب��ط عمومي‌ها براي حركت در مس��ير س��رآمدي‪،‬‬ ‫ق وضعيت خود‬ ‫تعهد به س��رآمدي و اهتمام براي انطبا ‌‬ ‫با ش��اخص‌‌هاي س��رآمدي در روابط عمومي دانست‪.‬‬ ‫در ادامه‪ ،‬نورالديني‪ -‬دبير ش��وراي‌عالي اطالع‌رس��اني‬ ‫دولت ‪ -‬طي سخناني با تاكيد براينكه روابط عمومي‌ها‬ ‫بايد متفكر‪ ،‬توانمن��د و آينده نگر باش��ند‪ ،‬گفت‪« :‬نبايد‬ ‫نگاه صنفي به روابط عمومي‌ها داش��ت‪ ،‬چرا‌كه روابط‬ ‫عمومي‌ها‪ ،‬س��رحلقه‌هاي ارتباطات انس��اني هستند‪.‬‬ ‫دبير ش��ورايعالي اطالع‌رساني دولت با اش��اره به اينكه‬ ‫همهروابطعمومي‌هابايدسرآمدباشندومتخصص‌ترين‬ ‫و خوش فكرترين افراد در روابط‌عمومي‌ها به كار‌گيري‬ ‫ش��وند‪ ،‬افزود‪« :‬روابط‌عمومي‌ها مش��اور‪ ،‬طراح محيط‬ ‫پيراموني و دروني و همراه يك سازمان هستند‪ .‬ابراهيم‬ ‫صفرلكي ‪ -‬مدي��ركل روابط عمومي موسس��ه مالي و‬ ‫اعتباري مهر ‪ -‬نيز از ديگر س��خنرانان اين همايش بود‬ ‫كه با موضوع ارائه تجربيات موسسه مهر در پياده‌سازي‬ ‫مدل تعالي س��ازماني در موسس��ه مالي و اعتباري مهر‬ ‫به س��خراني پرداخت‪ ».‬صفرلكي مهم‌ترين حلقه‌هاي‬ ‫مفقوده توسعه در سازمان‌هاي ايراني را ارزيابي عملكرد‬ ‫س��ازمان دانس��ت و افزود‪« :‬مدل تعالي‪ ،‬ابزاري جهت‬ ‫سنجش عملكرد سازمان است كه مسير فعاليت مديران‬ ‫را براي بهب��ود عملكرد‪ ،‬شناس��ايي و تعيي��ن مي‌كند‌‪.‬‬ ‫وي ادامه داد‪« :‬چنين مدل‌هايي كه حاصل علم و تجربه‬ ‫تكرار پذير در سازمان‌هاي مختلف است‪ ،‬با طرح‌ريزي‬ ‫برخي اصول و ارزش‌هاي بنيادين و الزام س��ازمان‌ها به‬ ‫حركت و بهبود متوازن در مقوله‌ه��اي اصلي و كليدي‬ ‫سازمان‪ ،‬مسير بهبود و تعالي را مشخص كرده و سازمان‌ها‬ ‫را در حصول به عملكرد بهتر و رشد و بالندگي رهنمون‬ ‫مي‌نمايند‪».‬مديركلروابط‌عموميموسسهماليواعتباري‬ ‫مهر درخصوص نقش روابط عمومي در تعالي سازمان‌ها‬ ‫گفت‪« :‬اگر روابط عمومي را محور توسعه و تعالي بدانيم‪،‬‬ ‫براي موفق شدن الزم اس��ت تا روابط‌عمومي به‌عنوان‬ ‫پيش‌رو و يك عنصر اثر‌گذار‪ ،‬در وهله اول همه كاركنان‬ ‫سازمانرادردستيابيبهسرآمديمشاركتدهدتاباهدف‬ ‫فراهم كردن فرصت هم‌انديشي‪ ،‬همگرایي و هم‌افزایي در‬ ‫بين كاركنان‪ ،‬اهداف مورد نظر را در عرصه بسط و توسعه‬ ‫سازمان دنبال كند و به‌عبارت ديگر حصول به پايداري‬ ‫روابط عمومي مستلزم حركت به سمت تعالي و بهبود‬ ‫است و دستيابي به تعالي روابط عمومي منجر به پايداري‬ ‫و بقاي سازمان مي‌گردد‪ .‬در بخش‌هاي ديگر اين مراسم‬ ‫ميرسعيد قاضي و دكتر‌باقر ساروخاني ‪ -‬ازپيشكسوتان‬ ‫روابط عمومي كشور‪ -‬و همچنين مرتضي امامي‌‪ -‬معاون‬ ‫برنامه‌ريزي و تدوين استاندارد سازمان ملي استاندارد ‪-‬‬ ‫سخنراني كردند و محمدرضا حميدي‌زاده و دكتر بهروز‬ ‫دري از اساتيد دانشگاه مقاالتي را باعنوان «مدل كيمياي‬ ‫سرآمدي مديريت روابط عمومي» و «رسالت‌هاي روابط‬ ‫عمومي و لزوم پايش مس��تمر رواب��ط عمومي‌ها» ارائه‬ ‫كردند‪ .‬همچنين در اين مراسم از روابط عمومي موسسه‬ ‫مالي و اعتباري مهر به‌عنوان يكي از روابط‌عمومي‌هاي‬ ‫سرآمد كشور تقدير به عمل آمد‪g».‬‬ ‫داشته باشد در سيستم اينترنتي فروش نيز قابل مشاهده‬ ‫است‪ .‬همچنين پيش فروش بليت قطارهاي بين‌المللي‬ ‫(‌تركيه) براي حدفاصل تاريخ‌هاي فوق‪ ،‬ساعت ‪8:30‬‬ ‫روز دو‌ش��نبه ‪ 5‬تي��ر ‪ 91‬انجام خواهد ش��د‪ .‬هموطنان‬ ‫گرامي‌براي كسب اطالعات بيشتر در خصوص نشاني‬ ‫دفاتر فروش‪ ،‬قيمت بليت‪ ،‬موجودي بليت و‪ ...‬مي‌توانند‬ ‫به‌صورت شبانه‌روزي با تلفن ‪ 1539‬تماس گرفته يا به‬ ‫سايت اينترنتي اين شركت به نشاني‪www.raja.ir« :‬‬ ‫مراجعه كنند‪ ».‬شماره پيامك ‪ 3000139‬شركت رجاء‬ ‫نيز آماده دريافت نظرها‪ ،‬انتقادها و پيشنهادهاي متقاضيان‬ ‫خريد بليت و سفر با قطار است‪g.‬‬ ‫‪85‬‬
‫مهندس نجم‌الدين خبر داد‬ ‫بعد از رانا؛ دنا هم امسال مي‌آيد‬ ‫در حالي كه حدود يك ماه پيش قائم‌مقام مدير‌عامل‬ ‫ايران خودرو از عرضه دنا در س��ال آينده خبر داده بود‪،‬‬ ‫مديرعامل گ��روه صنعتي ايران خ��ودرو از عرضه اين‬ ‫خودرو تا پايان امسال خبر داده است‪ .‬جواد نجم‌الدين‬ ‫اظهار ك��رد‪« :‬در حال حاضر اقدام��ات مربوط به توليد‬ ‫خودروي دنا طبق برنامه پيش‌بيني ش��ده در حال انجام‬ ‫است‪ ».‬وي با بيان اينكه طبق برنامه‌ريزي صورت گرفته‬ ‫در انتهاي سال جاري خطوط توليد انبوه اين خودرو به‬ ‫بهره‌برداري خواهد رسيد‪ ،‬خاطرنش��ان كرد‪« :‬دنا يك‬ ‫در سال توليد ملي صورت مي‌پذيرد‪:‬‬ ‫مهندس پوستين‌دوز تاكيد كرد‬ ‫توليد ‪ 170‬هزار موتور كم‌مصرف ‪ EF7‬در ايران‌خودرو‬ ‫پيروزي در عرصه اقتصاد با اتحاد و كار بيشتر‬ ‫كوتاه از اقتصاد مثلت شماره‪132‬‬ ‫فرشيد افتخاري‪ ،‬معاون نيرو محركه ايران خودرو گفت‪« :‬براساس برنامه‌ريزي انجام‬ ‫شده قرار است در سال جاري ‪ 170‬هزار دستگاه موتور ‪ EF7‬توليد شود كه ‪ 70‬درصد آن‬ ‫پايه گازسوز است‪ ».‬وي اظهارداشت‪« :‬در حال حاضر روزانه حدود‪ 300‬دستگاه موتور‪EF7‬‬ ‫درايرانخودروتوليدورويمحصوالتخانوادهسمندنصبمي‌شودوبرايافزايشتوليد‪،‬‬ ‫برنامه روزانه ‪ 700‬دستگاه نيز در دستور كار قرار دارد‪ ».‬افتخاري يادآور شد‪ «:‬ايران خودرو‬ ‫درسال گذشته‪ 70‬هزار دستگاه موتور ملي توليد كرد كه بيش از‪ 70‬درصد آن پايه گازسوز‬ ‫بود‪ ».‬معاون نيرو محركه ايران خودرو تصريح كرد‪« :‬درحال حاضر در توليد خانواده موتور‬ ‫كم‌مصرف تي يو ‪ 5‬به ‪ 90‬درصد خودكفايي رسيده‌ايم و تالش براي خوكفايي ‪10‬درصد‬ ‫باقيماندهنيزباهمكاريساپكوفعاليت‌هايمطلوبيدرجرياناست‪.‬الزمبهذكراستتوليد‬ ‫‪ 50‬هزار دستگاه موتور رانا نيز در دستور ساخت اين معاونت است‪g».‬‬ ‫بابايي خبر داد‬ ‫افزايش تيراژ توليد رانا براي جلوگيري از دالل بازي‬ ‫معاون بازاريابي و ف��روش ايران‌خودرو گفت‪« :‬به منظور جلوگي��ري از دالل‌بازي و‬ ‫پاسخگوييبهنيازمشتريان‪،‬افزايشتوليدرانا درسالجاريدردستوركارقرارداده‌ايم‪».‬عبداهلل‬ ‫بابايي گفت‪« :‬اين شركت با هرگونه واسطه‌گري و دالل بازي در خريد و فروش فيش‌هاي‬ ‫يبرايجلوگيريازايندالل‌بازيبه‌كارخواهدبست‪».‬‬ ‫ثبت‌نامي‌رانامخالفاستومكانيزم ‌‬ ‫وي افزود‪« :‬توليد انبوه رانا در سال جاري در ايران خودرو برنامه‌ريزي شده و افزايش تقاضاي‬ ‫مشتريانبرايخريداينخودروموجبشدهتااينشركتبرنامهافزايشتوليدرادردستوركار‬ ‫قرار دهد‪ ».‬بابايي با اشاره به روند رو به رشد زنجيره تامين قطعات براي توليد رانا اظهار كرد‪:‬‬ ‫«همهسازوكارهايالزمبرايافزايشتوليداينخودروفراهمشدهوايرانخودروتمامتالش‬ ‫خودرابهكارخواهدگرفتتابراساسزمانبنديتعيينشده‪،‬اينخودرورادراختيارمشتريان‬ ‫قرار دهد‪g».‬‬ ‫برنامه‌هاي ‪Smart Hub‬‬ ‫اسمارت‌هاب يا س��رويس دسترسي به برنامه‌ها و‬ ‫گزينه‌هايمولتي‌مديائيتلويزيون‌هايهوشمندسامسونگ‬ ‫در مارچ‪ 2012‬براي اولين بار به‪ 142‬كشور جهان ارائه شد؛‬ ‫اينسرويسجديدن ‌هتنهادرطيفوسيعيازتلويزيون‌هاي‬ ‫پيشرفتهاينبرند‪،‬بلكهدربرخيپخش‌كننده‌هايسينماي‬ ‫‪86‬‬ ‫محصول تكامل يافته ايراني از نوع خودرو سمند بوده و‬ ‫در كالس ‪ D‬توليد خواهد شد‪ ».‬مديرعامل گروه صنعتي‬ ‫ايران خودرو ادامه داد‪« :‬طراحي دنا كامال داخلي بوده و‬ ‫پس از رانا‪ ،‬به‌عنوان دومين دستاورد ايران خودرو در سال‬ ‫توليد ملي ارائه خواهد شد‪ ».‬وي افزود‪« :‬در حال حاضر‬ ‫توليد رانا ني��ز طبق برنامه در حال انجام اس��ت؛ ضمن‌‬ ‫آنكه ب��راي توليد اين محصول در س��ايت‌هاي داخلي‬ ‫ايران خودرو و سايت‌هاي بالروس‪ ،‬آذربايجان‪ ،‬مصر‪،‬‬ ‫سوريه‪ ،‬س��نگال و ونزوئال برنامه‌ريزي ش��ده است‪».‬‬ ‫نجم‌الدين تصريح ك��رد‪« :‬صادرات اي��ن محصول به‬ ‫منطقه غرب آسيا‪ ،‬خاورميانه‪ ،‬روسيه‪ ،‬حوزه كشورهاي‬ ‫مشترك‌المنافع‪ ،‬غرب آفريقا‪ ،‬آمريكاي جنوبي‪ ،‬شمال‬ ‫آفريقا و حوزه خليج‌فارس صورت خواهد گرفت‪g».‬‬ ‫مديرعامل گروه خودروس��ازي س��ايپا از ضرورت برنامه‌ريزي و تالش روزافزون‬ ‫براي مقابله با تهديدات اقتصادي استكبار خبر داد و گفت‪« :‬دشمن مراكز توليدي و صنعتي‬ ‫ما را هدف گرفته و الزمه پيروزي در اين نبرد كار و تالش بيش��تر‪ ،‬خالقيت و حمايت از‬ ‫يكديگر است‪ ».‬مهندس نعمت‌اهلل پوستين‌دوز در مراسم بزرگداشت روز جانباز و تجليل از‬ ‫همكاران ايثارگر گروه خودروسازي سايپا‪ ،‬جانبازي را اوج سعادت و كمال انسان دانست‬ ‫و اظهار داشت‪« :‬آنچه امروز ملت ما با آن روبه‌رو است جنگ اقتصادي دشمنان است كه‬ ‫مي‌كوشندباتمامي‌توانوامكاناتشانآنرابرماتحميل كنند‪.‬ويبابياناينمطلبكهدشمن‬ ‫واحدهاي صنعتي و توليدي و نيز بانك‌ها و مراكز مالي و اقتصادي كش��ورمان را هدف‬ ‫قرار داده است‪ ،‬افزود‪« :‬سربلند بيرون آمدن از اين عرصه نيازمند هوشمندي‪ ،‬كار و تالش‬ ‫بي‌وقفهوخالقيت‌هايملتماست‪».‬پوستين‌دوزبايادآوريروحيهاتحادوهمبستگيملت‬ ‫ايران خاطرنشان كرد‪« :‬با حمايت مردم و مسئوالن و كار بيشتر و حمايت از يكديگر در سطح‬ ‫ملي مي‌توانيم در ميادين اقتصادي بر دشمن فائق آييم‪g ».‬‬ ‫پيش‌فروش پارس‌تندر به زودي‬ ‫معاون بازاريابي و فروش گروه خودروسازي سايپا از آغاز ثبت‌نام متقاضيان خودرو‬ ‫فيس‌ليفت شده تندر ‪ 90‬به نام پارس‌تندر در آينده‌اي نزديك خبر داد و گفت‪« :‬اين خودرو‬ ‫به‌زودي در بازار عرضه مي‌شود‪ ».‬محمدحس��ن گرمان اظهار كرد‪« :‬خودرو پارس تندر‬ ‫براساس نياز بازار و درخواست‌هاي مردم جهت ايجاد تغييرات ظاهري روي خودرو تندر‬ ‫‪ 90‬به صورت مشترك در شركت‌هاي پارس خودرو و رنو طراحي شده و به‌زودي شاهد‬ ‫‌تردد اين محصول در خيابان‌ها خواهيم بود‪ ».‬وي در مورد قيمت‌گذاري خودروي پارس‬ ‫تندر افزود‪« :‬قيمت اين خودرو بر اساس تفاهمنامه با سازمان حمايت از توليدكنندگان و‬ ‫مصرف‌كنندگان و ستاد تعيين قيمت خودرو وزارت صنعت‪ ،‬معدن و تجارت و همچنين‬ ‫كشش بازار تعيين و اعالم خواهد شد‪g ».‬‬ ‫خانگي سامس��ونگ نيز در اختيار كاربران قرار دارد‪ .‬در‬ ‫‪ SmartHub‬به‌جزبرنامه‌هايكاربرديوخدماتينظير‬ ‫ويدئووجست‌وجويپيشرفتهكهدرسال‪ 2011‬بهامكانات‬ ‫اين سرويس افزوده ش��دند‪ ،‬امكان دسترسي به مرورگر‬ ‫وب و برنامه‌هايي براي خانواده‪ ،‬س�لامتي و كودكان كه‬ ‫به تازگي به اين برنامه راه يافته‌اند نيز وجود دارد‪ .‬در صفحه‬ ‫اصلي اين برنامه سه قس��مت كامال مشخص با نام‌هاي‬ ‫برنامه‌هاي توصيه ش��ده‪ ،‬خدمات و برنامه‌هاي من ديده‬ ‫مي‌شود و تصوير پس‌زمينه آن نيز با شش عكس متفاوت‬ ‫قابل شخصي‌سازي است‪ .‬باكس جست‌وجو و محتواي‬ ‫درحالپخشازتلويزيوندربااليصفحهنمايشهمراهبا‬ ‫نامكاربريوكليدهايعملياتيدرپايينصفحه اينترفيس‬ ‫به چش��م مي‌خورند‪ .‬در ‪ Smart Hub‬طيف وسيعي از‬ ‫برنامه‌هايكاربرديدردسته‌بندي‌هايگوناگونومتفاوت‬ ‫وجود دارد كه به هر دو ص��ورت رايگان و غيررايگان در‬ ‫دس��ترس قرار گرفته‌اند‪ .‬از جمله برنامه‌هاي جديد اين‬ ‫قسمت بايد به برنامه‌هاي كاربردي مخصوص خانواده‬ ‫اش��اره كرد كه در طي آن امكان ارتب��اط دائمي‌با خانواده‬ ‫براي كاربران فراهم مي‌ش��ود‪ .‬در اين سرويس مي‌توان تا‬ ‫‪ 1000‬عكس مختلف را آپلود كرده و س��پس در هنگام‬ ‫چت با اعضاي خانواده به تماش��اي آنها پرداخت‪ .‬امكان‬ ‫مرتبكردن تصاويربراساستاريخوزمانوقراردادننظر‬ ‫وكامنتدرمورديكعكسمشخصازديگرامكاناتاين‬ ‫قسمت است‪ .‬برنامه‌هاي كاربردي براي سالمتي با معرفي‬ ‫برنامه‌هاي متنوع تمريني ارائه محتواي سالمتي با نمايش‬ ‫كالري از دس��ت رفته و در نهايت ايجاد انگيزه به كاربران‬ ‫يكيديگرازبرنامه‌هايجديد‪ SmartHub‬درسال‪2012‬‬ ‫محسوب مي‌ش��ود‪ .‬در بخش برنامه‌هاي كاربردي براي‬ ‫كودكاننيزموضوعاتجالبومتفاوتازجملهبازي‌هاي‬ ‫متنوع با امكان كنترل والدين در اختيار قرار گرفته است‪ .‬از‬ ‫گزينه‌هايمشتركدراينقسمتامكان‌ترجمهاينبرنامه‌ها‬ ‫به‌طوركاملبههفتزبانزندهدنياست‪g.‬‬

آخرین شماره های هفته نامه مثلث

هفته نامه مثلث شماره 418

هفته نامه مثلث شماره 418

شماره : ۴۱۸
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۲۸
هفته نامه مثلث شماره 417

هفته نامه مثلث شماره 417

شماره : ۴۱۷
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۲۱
هفته نامه مثلث شماره 416

هفته نامه مثلث شماره 416

شماره : ۴۱۶
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۱۴
هفته نامه مثلث شماره 415

هفته نامه مثلث شماره 415

شماره : ۴۱۵
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۰۷
هفته نامه مثلث شماره 414

هفته نامه مثلث شماره 414

شماره : ۴۱۴
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۶/۳۱
هفته نامه مثلث شماره 413

هفته نامه مثلث شماره 413

شماره : ۴۱۳
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۶/۲۱
ثبت نشریه در مگ لند

شما صاحب نشریه هستید ؟

با عضویت در مگ لند امکانات متنوعی را در اختیار خواهید داشت
ثبت نام ناشر
لطفا کمی صبر کنید !!