صفحه قبل

هفته نامه مثلث شماره ۱۲۸

صفحه بعد

هفته نامه مثلث شماره 128

هفته نامه مثلث شماره 128

‫بازگشت به اسالم‬ ‫گفتمان اسالم سياسي امام خميني(ره) چگونه‬ ‫جهان را متحول كرد‬ ‫هفته‌نامه‌خبري‪،‬تحليلي‪/‬سالسوم‪/‬شمارهصدوبيستوهشتم ‪13/‬خردادماه‪ 92/1391‬صفحه‪1500/‬تومان‬ ‫الريجانيچگونه‬ ‫رئيس ماند؟‬ ‫فراكسيون بزرگ اصولگرايان چگونه به‬ ‫فراكسيون اقليت مجلس‌نهم تبديل شد؟‬ ‫بازي در زمين جديد‬ ‫تو‌گوبافاطمهآليا‬ ‫پرونده‌ايدربارهانتخاباترياستمجلسدرگف ‌‬ ‫‌محمددهقانورمضانشجاعي‌كياسري‬ ‫آيا به دوران مجلس پنجم‬ ‫بازگشته‌ايم؟‬ ‫سرمقاله مثلث درباره آرايش سياسي مجلس نهم‬ ‫خروج شيخ‬ ‫پرده جديدي از داستان ناطق‌نوري و احمدي‌نژاد‬ ‫‪ISSN: 2008-5281‬‬ ‫‪MOSALAS.IR‬‬ ‫پرولتارياي اخوان‬ ‫تحليلطبقاتيانتخاباتمصر‬ ‫ديپلمات انقالبي‬ ‫سعيد جليلي پس از مذاكرات بغداد مورد توجه‬ ‫رسانه‌هاي داخلي و خارجي قرار گرفت‬ ‫اعتراض به يك فيلم ايراني دركن‬ ‫عشق دوباره هانكه به نخل طال‬
‫راهامام‬ ‫و كذلك جعلنكم امه وسطا لتكونوا شهدا علي الناس‬ ‫و يكون الرسول عليكم شهيدا‬ ‫روز مهم ملت‬ ‫حضرت امام خميني(ره) در پانزده خرداد ماه س��ال ‪61‬‬ ‫«یوم‏اللهّ‏» ‪ 15‬خرداد را«پرتويي از عاش��ورا» دانسته و بيان‬ ‫داشتند‪ .…« :‬من خوف آن دارم كه خداي نخواسته يك روز‬ ‫يبهخودآيندكهبادستآمريكاي‬ ‫ملتهاودولتهاياسالم ‌‬ ‫جنايتكار‪،‬اسرائيلبهخواستهايظالمانهوجنايتكارانهخود‬ ‫برسدوازمسلمينكاريساختهنشود‪.‬منطرفداريازطرح‬ ‫خبرنامه‬ ‫‪10-25‬‬ ‫در ديار علي(ع)‬ ‫آيا به دوران مجلس پنجم بازگشته‌ايم؟‬ ‫سياستمداران در حرم‬ ‫خروج شيخ‬ ‫ديپلماتانقالبي‬ ‫سياست‬ ‫‪32 - 43‬‬ ‫الريجاني چگونه رئيس ماند؟‬ ‫هدف ما فقط هيات رئيسه نبود‬ ‫بازي در زمين جديد‬ ‫هزينه‌اي كه اصولگرايان پرداخت كردند‬ ‫ناگفته‌هايي از انتخابات هيات رئيسه‬ ‫بين ‌الملل‬ ‫‪44 - 61‬‬ ‫خط قرمزهاي ايران‬ ‫سناريوهايتكراري‬ ‫راهبرد جديد ايران؛ همكاري و مذاكره‬ ‫پيروزي شفيق يعني بازگشت فساد و ديكتاتوري‬ ‫جامعه مصر كامال دوقطبي شده است‬ ‫گفتمان اسالم سياسي امام خميني(ره) چگونه‬ ‫جهان را متحول كرد‬ ‫هفتهنامهخبري‪،‬تحليلي‪/‬سالسوم‪/‬شمارهصدوبيستوهشتم ‪13/‬خردادماه‪ 92/1391‬صفحه‪1500/‬تومان‬ ‫الريجانيچگونه‬ ‫رئيس ماند؟‬ ‫هفته‌نامه سياسي‪ ،‬فرهنگي با رويكرد خبري‪ ،‬تحليلي‬ ‫صاحب امتياز و مدير مسئول‪ :‬مصطفي آجورلو‬ ‫فراكسيون بزرگ اصولگرايان چگونه به‬ ‫فراكسيون اقليت مجلسنهم تبديل شد؟‬ ‫بازي در زمين جديد‬ ‫سردبیر‪ :‬سعيد آجورلو‬ ‫پروندهايدربارهانتخاباترياستمجلسدرگفتوگوبافاطمهآليا‬ ‫محمددهقانورمضانشجاعيكياسري‬ ‫آيا به دوران مجلس پنجم‬ ‫بازگشتهايم؟‬ ‫سرمقاله مثلث درباره آرايش سياسي مجلس نهم‬ ‫خروج شيخ‬ ‫پرده جديدي از داستان ناطقنوري و احمدينژاد‬ ‫‪ISSN: 2008-5281‬‬ ‫‪MOSALAS.IR‬‬ ‫عكس‪:‬مهديابراهيمي‬ ‫مثلث؛ هفته نامه‌اي خبري‪ ،‬تحليلي است كه سعي دارد روايتي منصفانه و عادالنه‬ ‫از واقعيت‌ها ارائه دهد‪ .‬نامش تمثيل و اشاره‌اي است به سه ضلع استقالل‪ ،‬آزادي و‬ ‫جمهوري اسالمي‪ .‬مرامش تقويت گفتمان انقالب اسالمي‪ ،‬چارچوبش اسالم‪ ،‬انقالب‪،‬‬ ‫امام و رهبري‪ ،‬آرمانش گس�ترش و سيادت اسالم‌‌خواهي در سراسر جهان و عزت‬ ‫مسلمانان‪ ،‬توسعه و پيشرفت ايران‌اسالمي و رفاه مردم شريف ايران و رونق گرفتن‬ ‫عدال�ت‪ .‬مرزش رواداري و تأليف قلوب اهالي انقالب و ايس�تادگي در برابر مقابالن‬ ‫گفتماني و عملي نظام و س�ياق و مشرب‌مان نجابت قلم و روزنامه‌نگاري مومنانه و‬ ‫تالشدرجهترونقگرفتنسنتگفت‌وگوميانفرهيختگانونخبگانكشوراست‪.‬‬ ‫اميدواريم كه در روايت‌مان صادق‪ ،‬بر مرام‌مان مستمر و دائم‪ ،‬بر چارچوب‌مان مستقر‪،‬‬ ‫بر آرمان‌مان مومن‪ ،‬بر مرزهايمان مراقب و هوشيار و بر سياق‌مان استوار بمانيم‪.‬‬ ‫مثلث‬ ‫بازگشت به اسالم‬ ‫پرولتارياي اخوان‬ ‫تحليلطبقاتيانتخاباتمصر‬ ‫ديپلمات انقالبي‬ ‫سعيد جليلي پس از مذاكرات بغداد مورد توجه‬ ‫رسانههاي داخلي و خارجي قرار گرفت‬ ‫اعتراض به يك فيلم ايراني دركن‬ ‫عشق دوباره هانكه به نخل طال‬
‫استقاللاسرائيلوشناسايياورابرايمسلمانانيكفاجعه‬ ‫ي يك انفجار مي‏دانم و مخالفت با‬ ‫و براي دولت هاي اس�لام ‌‬ ‫آن را يك فريضه بزرگ اسالم مي‏شمارم و به خداوند بزرگ‬ ‫ازايننقشه‏هاكهبهدستمسلمان‏نماهابراياسالمكشيده‬ ‫مي‏شودپناهمي‏برم‪.‬‬ ‫ملتبزرگايرانسالروز‪ 15‬خردادراكهيوم‏اهلل‏ استزنده‬ ‫نگهمي‏داردوافتخارقيامملتراكهبامشتگرهكردهوخون‬ ‫طاهرخويشدرمقابلستمشاهيپهلويايستادوپايهاستوار‬ ‫ي را ـ كه سرنگوني قدرتمندترين جنايتكار‬ ‫انقالب اس�لام ‌‬ ‫منطقهرادرپيداشتـ ريختازيادنمي‏برد‪.‬واالن فداكاري‬ ‫يراكهپايه‏گذاري‬ ‫هاومجاهداتجوانانبرومندكشوراسالم ‌‬ ‫خروجازظلماتبهسوينوروازحقارتبهسويسرافرازيواز‬ ‫اسارتبهسوياستقاللرانمودبزرگمي‏شماردوعاشوراي‬ ‫فريادزن«هيهاتمناالذلة»و‪ 15‬خردادوديگرايام‏اهلل‏ راكهدر‬ ‫پيداشتوازنورالهيعاشورافروغوازشمسجمالحسيني‬ ‫گرمي‌واز پرتو هدايت او معرفت به وظيفه و از استقامت او در‬ ‫مقابلباطلاستواريفراگرفت‪،‬ارجمندمي‏دارد‪.‬‬ ‫خداوند تعالي اين ملت را كه از‪ 15‬خرداد‪ 42‬تا‪ 22‬بهمن‬ ‫‪ 57‬و از آن وقت تاكنون براي اقامه عدل الهي از هرچه داشته‬ ‫است گذشته است‪ ،‬و عزيزان برومند خود را كه قامت رشيد‬ ‫و بلند آنان چون ابديت استوار و گرمي‌خونشان چون عشق‬ ‫به جمال جميل حق روح‏افزا بود‪ ،‬به پاي دوست به قربانگاه‬ ‫فرستادند‪،‬بانورهدايتخودارشاد‪،‬وباجلوۀقدرتازليخود‬ ‫برومند و با بارقه روانبخش خود در احقاق حق و ابطال باطل‬ ‫استوار و پايدار فرمايد‪ ،‬و اين وحدت و صالبت را از آنان سلب‬ ‫عبادالل‬ ‫هّ‏‬ ‫ننمايد‪« .‬و ال ح��ول وال قوة ا ّال باللهّ‏»‪ .‬والس�لام علي‬ ‫الصالحين‪».‬‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫‪62 - 67‬‬ ‫صداي قلب زمين‬ ‫شبكهاجتماعيشيعه‬ ‫نگاه قدسي ادبيات به امام‬ ‫كابوسي بر اميدهاي اسارت‬ ‫نقدونظر‬ ‫‪26-31‬‬ ‫تغيير هژموني‬ ‫بازگشت به اسالم‬ ‫بر هم خوردن نظم كهن‬ ‫عدم تعهد واقعي‬ ‫ورزش‬ ‫‪72-79‬‬ ‫آب‌هاي ناآرام‬ ‫تمام شد‪ ،‬المپيك را از دست مي دهيم‬ ‫در المپيك شركت نمي‌كنم‬ ‫تالطم قبل از المپيك يعني شكست‬ ‫تحريريه‪:‬‬ ‫ي‬ ‫دبیر تحريريه و سياست‪ :‬مصطفي صادق ‬ ‫دبیر فرهنگ و اقتصاد‪ :‬عليرضا بهرامي‬ ‫دبیر جهان‌اسالم و دين‌وتاريخ‪ :‬مصطفي شوقي‬ ‫دبیر بين‌الملل‪‌:‬سعيده سادات فهري‬ ‫دبير ديدار‪ :‬افشين خماند ‬ ‫دبیر ورزش‪ :‬مهدي ربوشه‬ ‫دبیر خبرنامه‪ :‬علي حاجي‌ناصري‬ ‫دبير پرونده ويژه‪ :‬سارا زيباكالم‬ ‫اعضاي تحريريه و همکاران‪ :‬زهير توكلي‪-‬خسرو معتضد ‪ -‬شاهده‌يوسفي‪-‬ياسين‬ ‫سيف‌االس�لام‪ -‬اميد كرماني‌ها‪-‬فاطمه‌ميرزايي‪ -‬شيما غفاري ‪ -‬زهرا‌راد‪ -‬عاطفه‬ ‫كربالئي‪ -‬محمد تاجيك‪ -‬حس��ين غالمي‪ -‬شادي خوشكار خيري‪ -‬حميدرضا‬ ‫نصيري‌نژاد‪ -‬مسعود نجفي‪ -‬شاهين فتحيان ‪ -‬محمد جواد پاينده‬ ‫دبيراجرايي‪ :‬سمانه مومني‬ ‫فني‪:‬نيما ملك‌نيازي‬ ‫گرافيك و صفحه‌آرايي‪ :‬فاطمه قنائي ‪ -‬علي آجورلو‬ ‫پردازش تصاوير و عكس‪ :‬هومن سليميان‪ -‬امير طاليي‪ -‬مهدي ابراهيمي‬ ‫و نيوشا ملك‌نيازي‬ ‫تصحيح‪ :‬ژيال شاكري ‪ -‬داوود جوكار‬ ‫حروفچيني‪ :‬داود حشمتي‬ ‫امور اداري‪ :‬محمد شكرالهي‬ ‫مدير مالي‪ :‬محمد پاليزدار‬ ‫سازمان آگهي‌ها‪ :‬مصطفي ميري‬ ‫بازرگاني و بازاريابي‪ :‬محمدعلي آجورلو ‬ ‫انفورماتيك‪ :‬شهرام رحمتي‬ ‫با تشکر از‪ :‬دكتر اسماعيل تبار‪ -‬مهندس واعظي‪ -‬دكتر آيت‌اهلل ابراهيمي‬ ‫ دكتر غالم‌حسن تقي نتاج ‪ -‬حسين زندي ‪ -‬احمد طاليي ‪ -‬مهندس‬‫بختياري ‪ -‬مهندس بهرامي مهندس عليرضا بيهقي ‪ -‬مهندس مهرداد‬ ‫نصرت‌پور ‪ -‬حسين مجاهدي ‪ -‬هادي انباردار ‪ -‬سيد عارف علوي ‪-‬‬ ‫مهندس اميني ‪ -‬رضا راس��تي‬ ‫سازمان آگهي‌ها‪ :‬تلفن‪0912 - 5169927 :‬‬ ‫چاپ‪ :‬رواق‬ ‫توزيع‪ :‬نامه‌امروز‬ ‫نشاني ‪ :‬تهران‪ ،‬خيابان شهيد بهشتي‪ ،‬خيابان پاكستان‪ ،‬كوچه دوازدهم‪،‬‬ ‫پالك ‪ ،24‬واحد ‪1‬‬
‫سرمقاله‬ ‫آيا به دوران مجلس پنجم بازگشته‌ايم؟‬ ‫درباره روزهاي پس از رقابت ميان الريجاني و حدادعادل و سرنوشت فراكسيون اصولگرايان‬ ‫سعيد آجورلو‬ ‫خبرنامه‬ ‫آيا ب��ه دوران مجلس پنجم بازگش��ته‌ايم؟ اگر اين‬ ‫فرضيه را باور داشته باشيم كه تاريخ همواره در شكل‌هاي‬ ‫مختلف بازتوليد مي‌شود‪ ،‬آيا مي‌توانيم اين حكم را صادر‬ ‫كنيمكهمجلسنهم‪،‬بازتوليدمجلسپنجماست؟‬ ‫مجلس پنجم به داليل ف��راوان مجلس مهمي در‬ ‫تاريخ جمهوري اسالمي اس��ت‪ .‬نه فقط به آن خاطر كه‬ ‫رئيس آن پارلمان در قامت نامزد رياست جمهوري عزم‬ ‫پاستور مي‌كند و پس از شكست از رقيبش باب تعامل با او‬ ‫مي‌گشايد و نه فقط به آن خاطر كه ژنرال‌هاي اين مجلس‬ ‫بي‌شمارند و هر‌يك خود در برهه‌اي تاريخ‌ساز شده‌‌اند و‬ ‫نه فقط به اين خاطر كه مجلس پنجم‪ ،‬قدرت جناح راست‬ ‫براي اداره و باالنس دولت اول سيدمحمد خاتمي قلمداد‬ ‫مي‌شد و نه البته به اين خاطر كه پس از اين مجلس‪ ،‬كار‬ ‫پارلمانبهاصالح‌طلبانواگذارشدكهاگرهمهاينهاهر‌يك‬ ‫وزنخاصيبهمجلسپنجمبدهند‪،‬مهم‌ترازهمهمجلس‬ ‫پنجم آغاز افتراق ميان راستگرايان محسوب مي‌شود‪.‬‬ ‫اوايل دهه هفتاد اين راس��تگرايان س��نتي بودند كه‬ ‫كرسي‌هايپارلمانرادراختيارگرفتندوعلي‌اكبرناطقنوري‬ ‫را جايگزين دبيركل وقت مجمع روحانيون مبارز كردند‬ ‫و از سوي ديگر دو سال قبل آن راستگرايان عملگرا راهي‬ ‫پاستور شده بودند تا دولت سازندگي را اداره كنند‪ .‬مجلس‬ ‫چهارم‪ ،‬مجلسي برايهمزيستي دولت و پارلمان راستگرا‬ ‫محسوب مي‌شد‪ ،‬گرچه گفتمان مسلط بر راستگرايان‬ ‫مجلس‪ ،‬تجارت بود و گفتمان مسلط بر تكنوكرات‌هاي‬ ‫دولت؛صنعتوتوسعه‪.‬مجلسچهارمدرمجموعتجربه‬ ‫منحصر به‌فردي از تعامل دولت و مجلس بود كه شبيه آن‬ ‫بعدها ميان مجلس ششم و دولت خاتمي روي داد و حتي‬ ‫اين تجربه در همزماني دولت نهم احمدي‌نژاد و مجلس‬ ‫هفتم هم تكرار نشد‪.‬‬ ‫فرجام كار اما سربرآوردن احمد توكلي از نزديكان‬ ‫راست س��نتي به‌عنوان رقيب اكبر هاشمي در انتخابات‬ ‫سال ‪ 72‬بود‪ .‬در گفتمان احمد توكلي گرچه رگه‌هايي از‬ ‫چپگراييديدهمي‌شد‪،‬اماواقعيتاينبودكهسياست‌هاي‬ ‫اقتصادي بازار آزاد هاشمي مخالفي از جنس منتقد بازار‬ ‫آزاد و شكاف طبقاتي را طلب مي‌كرد و در اين ميان احمد‬ ‫ت سنتي با‬ ‫توكلي شخصيت مبارزه چپگرايانه از دامن راس ‌‬ ‫هاشمي رفسنجاني را داشت‪.‬‬ ‫در نهايت راي هاش��مي به طرز معناداري كاهش‬ ‫يافت‪ .‬مجلس چهارم اما هنوز در ميانه‌راه و گفتمان مسلط‬ ‫همچنان حمايت از هاشمي رفسنجاني بود‪ .‬در سكوت‬ ‫و گوشه‌نشيني چپگراها‪ ،‬رقابت دو طيف راست سنتي و‬ ‫تكنوكرات‌ها كار سياست را جلو مي‌برد‪ .‬در حاشيه اين‬ ‫رقابت جريان انصار حزب‌اهلل متولد شده بود و با شعار‬ ‫انتقاد از ليبراليسم اقتصادي و سياسي دولت هاشمي را‬ ‫هدف گرفته بود‪.‬‬ ‫دو س��ال پاياني مجلس چهارم بر دولت هاشمي‬ ‫سخت گذشت؛ هرچند تسلط گفتمان سازندگي‪ ،‬دست‬ ‫باال را به دولت مي‌داد‪ ،‬اما پايان مجلس چهارم شكاف دوم‬ ‫را ميان راستگرايان كليد زد‪.‬‬ ‫انگار هاشمي‌رفسنجاني عزم تغييرات در پارلمان‬ ‫كردهبودكهبهجامعهروحانيت‌مبارزپيغامفرستادتانفرات‬ ‫جديدي را به فهرست راستگرايان اضافه كنند‪ .‬پاسخ اما‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪10‬‬ ‫منفي بود و واكنش دولت هم انتشار فهرست كارگزاران‬ ‫سازندگي؛ فهرس��تي با تركيب برخي روحانيون نزديك‬ ‫به هاشمي‌رفس��نجاني و البته تكنوكرات‌هايي كه لقب‬ ‫دكتر و مهندس پيشاپيش نام‌هايشان خودنمايي مي‌كرد‪.‬‬ ‫انتخابات مجلس پنجم گرچه بدون رقابت با چپگرايان‬ ‫براي طيف راست سياس��ت جمهوري‌اسالمي به پايان‬ ‫رسيد‪ ،‬اما آغاز آن رقابتي درون‌گروهي ميان راستگرايان‬ ‫بود‪ .‬هرچن��د طيف راس��ت مجلس توس��ط علي‌اكبر‬ ‫ناطق‌نوري و شيخ‌حسن روحاني به‌عنوان نايب‌رئيس و‬ ‫رئيسوازسوييمحمدرضاباهنرومحمدجوادالريجاني‬ ‫و ديگراني در صحن اداره مي‌شد؛ اما حاميان دولت كه در‬ ‫منتهي‌اليه طيف چپ راستگرايان قرار مي‌گرفتند از نزاع‬ ‫ميان هاشمي‌رفسنجاني و سنتگرايان س��ربرآوردند‪ .‬از‬ ‫سويي فائزه هاشمي با شعارهايي مانند «دوچرخه‌سواري‬ ‫بانوان» به پارلمان وارد ش��د و از س��وي ديگر مصطفي‬ ‫معين‪ ،‬عبداهلل ن��وري و مجيد انصاري فض��اي انتقاد از‬ ‫راستگرايانسنتيرايافتند‪.‬درنهايتآرايشمجلسپنجم‪،‬‬ ‫درب سياست ايران را برپاشنه ديگري چرخاند؛ شكاف‬ ‫ميان راستگريان علني شد و مردم هم ظاهرا ناطق‌نوري‬ ‫را ادامه‌دهنده راه هاش��مي مي‌پنداش��تند؛ برداشتي كه‬ ‫خود شيخ هم ابايي از آن نداشت‪ .‬هرچه بود اما در باطن‬ ‫مجلس پنجم‪ ،‬ظاهر ديگري ساخته و از دل شكاف ميان‬ ‫راستگرايان‪ ،‬واقعه ديگري‌زاده مي‌شد؛ دوم خرداد‪.‬‬ ‫حاصل نزاع ميان دو س��رطيف راس��ت‪ ،‬پيروزي‬ ‫چپگرايان ب��ود و برآمدن گفتم��ان اصالح‌طلبي و البته‬ ‫گفتمان برنده اين شانس را دارد كه خود بر‌طيف بازنده‬ ‫نام بگذارد و اين نام انتخابي از سوي اصالح‌طلبان البته‬ ‫«محافظه‌كاران» بود‪.‬‬ ‫ائتالف راستگرايان تكنوكرات و نزديك با هاشمي‬ ‫با معدود چپگرايان مجلس و تعداد قابل توجهي نماينده‬ ‫مس��تقل‪ ،‬كه در رقابت دو نوري‪ ،‬يكي عب��داهلل نوري و‬ ‫ديگري ناطق‌نوري براي رياس��ت مجلس نمايان شد‪،‬‬ ‫آغازي بود بر پايان راستگرايي كه در دولت هفتم و مجلس‬ ‫ششم و شوراي شهر اول نمود يافت‪.‬‬ ‫بيش از‪ 15‬سال از مجلس پنجم مي‌گذرد و درحالي‬ ‫كه از دو نوري در صحنه رس��مي سياست ايران خبري‬ ‫نيست‪ ،‬راس��تگرايي جاي خود را به اصولگرايي داده و‬ ‫اصالح‌طلبان به انزوايي خود‌خواسته رفته‌اند؛ شايد هم‬ ‫سكوتيتاكتيكي‪.‬‬ ‫صبح دو‌شنبه گذشته در پارلمان ايران نه دو روحاني‬ ‫كه دو مكال براي نشستن بر بلندترين صندلي پارلمان با‬ ‫هم رقابت مي‌كردند‪ .‬هر دو فلسفه خوانده‌اند و از قضا هر‬ ‫دو فلسفه كانت و هواخواه ايده‌آليسم در فلسفه هستند‪.‬‬ ‫هر دو يدي طوال در فلسفه اسالمي دارند و البته هر‬ ‫دو از اصولگرايان بنام در صحنه رس��مي سياست ايران‬ ‫هس��تند؛ يكي علي الريجاني ك��ه روزي در صف اول‬ ‫مقابله با اصالح‌طلبان در س��اختمان شيشه‌اي جام‌جم‬ ‫نشسته بود و از «چراغ» تا «كنفرانس برلين» با اصالح‌طلبان‬ ‫مناقشه مي‌كرد و چالش داشت؛ كسي كه گزارش تحقيق‬ ‫و تفحص مجلس شش��م درباره صداوسيما را گزارش‬ ‫«كشكي» مي‌خواند و در ضديت با دوم‌خردادي‌ها نبردي‬ ‫عيان داشت و ديگري غالمعلي حدادعادل كه از مجلس‬ ‫شش��م به‌طور جدي طعم سياس��ت‌ورزي را چشيد و‬ ‫فراكسيون اقليت را مقابل اصالح‌طلبان رهبري كرد و بعد‬ ‫زماني كه ستاره اقبال اصولگرايان با نام آبادگران درخشيد‬ ‫بر‌كرسي رياست پارلمان جلوس كرد و مجلس هفتم را‬ ‫به‌جلو برد و در تعامل با دولت احمدي‌نژاد‪ ،‬بيشتر جانب‬ ‫آرامش را مي‌گرفت و هرچند رئي��س پارلماني بود كه‬ ‫افروغ‪ ،‬توكلي و خوش‌چهره از صندلي‌هايشان دولت را‬ ‫به تندي خطاب مي‌كردند‪ ،‬اما هرگز مشي تقابلي با دولت‬ ‫اول احمدي‌نژاد بروز ن��داد‪ ،‬همانگونه كه بنا را با دولت‬ ‫آخر سيدمحمد خاتمي برمدارا گذاشته بود‪ .‬او گرچه در‬ ‫مجلس هشتم به صندلي عادي نمايندگي بازگشت‪ ،‬اما‬ ‫همچنان نقش ريش سفيدي اصولگرايان را ايفا مي‌كرد‪،‬‬ ‫پس از انتخاب��ات ‪ 88‬به ميدان آم��د و براصالح‌طلبان و‬ ‫مخالفان نظام تاخت‪.‬‬ ‫رقابت صبح دوش��نبه گذش��ته رقابت��ي ميان يك‬ ‫اصالح‌طلب و يك اصولگرا نبود؛ رقابت ميان دو چهره‬ ‫سرشناس اصولگرا بود كه يكي راي اول تهران را به سياق‬ ‫دو دوره گذشته در جيب داشت و ديگري راي اول قم را؛‬ ‫اين اما تمام داستان نبود‪.‬‬ ‫س��اختاري كه اصولگرايان از مجلس هفتم براي‬ ‫توزيع قدرت در پارلمان بنانهاده بودن��د اما در بهار ‪91‬‬ ‫ترك برداشته بود‪ .‬چه اگر روزي غالمعلي حداد‌عادل راي‬ ‫فراكسيون اصولگرايان را پذيرفت و در صحن مجلس‬ ‫بخت خود را براي رياس��ت نيازمود اين بار اما نزديكان‬ ‫علي الريجاني سنت‌ش��كني كرده و فراكسيوني جديد‬ ‫ايجاد كردند‪ .‬دوس��تان نزديكش مانن��د كاظم جاللي و‬ ‫شجاعي كياسري به هدايت فراكس��يون پرداختند و در‬ ‫پس پرده محمدرضا باهن��ر به كار رايزن��ي براي دكتر‬ ‫الريجاني مشغول شد‪ .‬در سوي ديگر اما در غياب حسين‬ ‫فدايي‪ ،‬اين عليرضا زاكاني بود كه حاميان دكتر حدادعادل‬ ‫را س��اماندهي مي‌كرد‪ .‬ائتالفي جديد مي��ان پايداري و‬ ‫رهپويان شكل گرفته بود؛ ائتالفي كه از پس چندين ماه‬ ‫مناقشهميانايندوطيفشكلمي‌گرفت‪.‬اگرروزيجبهه‬ ‫پايداري‪ ،‬رهپويان و ايثارگران را به واسطه اتحاد با راست‬ ‫سنتي در جبهه متحد مورد نقد قرار مي‌داد‪ ،‬اكنون اما در‬ ‫آرايش جديد اين ائتالف تازه تاسيس پايداري – رهپويان‬ ‫بود كه اتحاد راست س��نتي با اصالح‌طلبان و منتقدان را‬ ‫مورد نقد قرار مي‌داد‪.‬‬ ‫نزدي��كان عل��ي الريجان��ي اما براي رياس��ت‬ ‫بر مجلس نهم طرح تازه‌اي تدارك ديده بودند‪ .‬پايبندي‬ ‫به س��نت انتخ��اب فراكس��يوني‪ ،‬تضميني ب��راي برد‬ ‫دكتر الريجان��ي نبود و غلبه احتمالي طي��ف پايداري و‬ ‫رهپويان و ايثارگران در فراكسيون اصولگرايان كار را براي‬ ‫علي الريجاني سخت مي‌كرد‪ .‬اينگونه بود كه نزديكانش‬ ‫فراكسيون تازه‌اي تدارك ديدند؛ فراكسيوني متشكل از‬ ‫اصالح‌طلبان كم‌تعداد مجلس‪ ،‬راستگرايان سنتي و البته‬ ‫تعدادقابل‌توجهيازمستقلين‪.‬‬ ‫اگر در مجلس هش��تم‪ ،‬رقابت جدي الريجاني و‬ ‫حدادعادل با كمترين هزينه براي فراكسيون اصولگرايان‬ ‫و بدون شكاف در اين فراكسيون به پايان رسيد‪ ،‬اما اين بار‬ ‫رقابت بر سر رياست پارلمان براي اصولگرايان غريبه و‬ ‫مبهم بود‪ .‬درحالي كه برنده رقابت انتخابات مجلس نهم‬ ‫اصولگرايان بودند‪ ،‬اما فراكسيون اصولگرايان در اقليت‬ ‫قرار گرفت‪ .‬اقليت ‪ 100‬نفره در مقابل اكثريتي كه گرچه‬ ‫ميانآنهااصولگرايانسنتيواصولگرايانحاميالريجاني‬ ‫ديده مي‌ش��د‪ ،‬اما مس��تقلين و اصالح‌طلبان و‪ ...‬هم در‬ ‫فراكسيون حامي الريجاني عضو بودند‪.‬‬ ‫انگار به دوران مجلس پنجم بازگش��ته‌‌ايم‪ .‬گرچه‬ ‫ساختمان بهارستان صندلي‌هاي س��بز و نه قرمز دارد و‬ ‫سال‌هاي آغازين دهه‪ 90‬متفاوت از دهه‪ 70‬آغاز شده‪ ،‬اما‬ ‫انگار داستان‪ ،‬همان داستان مجلس پنجم است‪.‬‬ ‫اگر روزي رقابت دو نوري‪ ،‬بازتاب دو گرايش در‬
‫خبرنامه‬ ‫راس��تگرايان بود‪ ،‬امروز رقابت دو فيلسوف بازتاب دو‬ ‫گرايش در ميان اصولگرايان است و اگر در مجلس پنجم‬ ‫راستگرايان به دو دسته راستگرايان سنتي و راستگرايان‬ ‫مدرن تقسيم ش��دند‪ ،‬در مجلس نهم اصولگرايان به دو‬ ‫گروه فراكس��يون اصولگرايان و اصولگرايان نزديك به‬ ‫مستقل‌ها و اصالح‌طلبان تبديل شده‌اند‪ .‬الاقل تا امروز‬ ‫آنچه در صحنه رقابت گذشته چنين تصويري از معادالت‬ ‫مجلس مي‌سازد‪.‬‬ ‫تفاوت اما در برنده و بازنده دو پارلمان اس��ت‪ .‬در‬ ‫پارلمان پنجم بخت با شيخ‌اكبر ناطق‌نوري يار بود تا بر‬ ‫اقليت راست مدرن و چپگرايان غلبه كند‪ ،‬اما در مجلس‬ ‫نهم‪ ،‬داستان تا حدود زيادي تغيير كرده‪ .‬اين بار اصولگرايان‬ ‫نتوانسته‌اند برتري خود را در انتخابات مجلس نهم تبديل‬ ‫به برد در صحن پارلمان كنند و اصالح‌طلبان و نمايندگان‬ ‫مس��تقل وزني به اندازه اصولگرايان در انتخابات رئيس‬ ‫پارلمان پيدا كرده‌اند و در نهايت گزينه مورد نظر اكثريت‬ ‫كه تركيبي از سنتي‌ها‪ ،‬مستقل‌ها و اصالح‌طلبان بود‪ ،‬برنده‬ ‫رقابت شد؛ درست برعكس مجلس پنجم‪.‬‬ ‫پايان مجلس پنجم اما براي راستگرايان به كام نبود‪.‬‬ ‫راس��تگرايان چپ مزاج كه عزم رقابت با راست سنتي‬ ‫كرده بودند‪ ،‬اكنون به دولت سيدمحمد خاتمي دعوت‬ ‫مي‌شدند و در مقابل نامزد راستگرايان كه در سطح جامعه‬ ‫نماد ادامه دولت هاشمي بود از ياران هاشمي در كارگزاران‬ ‫شكست مي‌خورد؛ چه فائزه هاشمي در كمپين خاتمي‬ ‫سخن مي‌گفت و غالمحسين كرباسچي ساز حمايت‬ ‫از خاتمي كوك كرده بود و محمد عطريانفر در روزنامه‬ ‫اول كشور تيتر اصالح‌طلبانه مي‌زد‪ .‬صف راست‌مدرن از‬ ‫راست‌سنتي جدا شد و به چپگرايان پيوست‪ .‬هرچند به‬ ‫فاصله كوتاهي خود مشمول جرح و تعديل اصالح‌طلبان‬ ‫قرار گرفت و صف هاشمي از خاتمي كامال جدا شد‪.‬‬ ‫طنز ماجرا اما ائتالف راس��تگرايان سنتي با رفقاي‬ ‫جديد است؛ ائتالفي كه شايد به منظور استفاده از نيروي‬ ‫اصالح‌طلبان براي داشتن برگ برنده در سال ‪ 92‬شكل‬ ‫گرفته‪ ،‬اما فرجام آن چندان روشن و شفاف نيست‪.‬‬ ‫اگر مجلس پنجم از درون خود دولت هفتم را متولد‬ ‫كرد؛ دولتي اصالح‌طلب و برخ�لاف وضع موجود‪ ،‬اما‬ ‫امروز اين تهديد اصولگرايان را تعقيب مي‌كند كه مبادا‬ ‫اصولگرايان سنتي از راس��ت‌مدرن درس نگرفته باشند‬ ‫و به واس��طه اختالف دروني ميان اصولگرايان‪ ،‬فرصت‬ ‫خودنمايي به اصالح‌طلبان داده شود‪.‬‬ ‫اصولگرايان س��نتي كه خود درس ش��كل‌گيري‬ ‫ظ هس��تند و براي ساير اصولگرايان‬ ‫دوم‌خرداد را از حف ‌‬ ‫تدري��س مي‌كنن��د و عاقبت ائت�لاف راس��ت‌مدرن با‬ ‫اصالح‌طلبان را به خوبي مي‌دانند‪ ،‬بايد س��خت مراقب‬ ‫عواقب در اقليت‌قرار گرفتن فراكس��يون اصولگرايان‬ ‫باشند‪ .‬پايدار ماندن اصولگرايي با لحاظ كردن اختالف‬ ‫ساليق ميان شاخه‌هاي مختلف اصولگرايان هنر بزرگان‬ ‫اين جريان است‪.‬‬ ‫پسازماجرايصحندوشنبهاكنوننوبتهمگرايي‬ ‫است‪ .‬بهتر اين اس��ت كه دكتر الريجاني خود پيشقدم‬ ‫تشكيل فراكسيون اصولگرايان شود‪ ،‬دكتر حدادعادل و‬ ‫حاميانش از اين پيشنهاد استقبال كنند و جبهه پايداري با‬ ‫حفظ مواضع در فراكسيون اصولگرايان بماند؛ همانگونه‬ ‫كه تاكنون به وحدت پايبند بوده‪.‬‬ ‫سياس��ت‌ورزي عرصه صبر و مداراست؛ عرصه‬ ‫تبديل رقابت به دوس��تي با حفظ مواضع‪ .‬اصولگرايان‬ ‫بايد سياست‌ورزي را در صدر قرار دهند‪ .‬رقابت تبديل‬ ‫به عداوت نشود كه اگر شد نتيجه آن مثل پايان مجلس‬ ‫پنجماست‪.‬‬ ‫آيا به دوران مجلس پنجم بازگشته‌ايم؟‪g‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪11‬‬
‫خبرنامه‬ ‫در خبرنامه اين هفته گزارش‌هايي درباره س��عيد جليلي‪ ،‬مذاكره‌كننده ارش��د ايران در پرونده هس��ته‌اي ‪‌،‬روابط‬ ‫محمود احمدي‌نژاد و علي‌اكبر ناطق نوري و دادگاه اختالس درج شده است‪ .‬مرور رسانه‌ها‪ ،‬گزارش‌هاوخبرهايي‬ ‫در حوزه‌هاي مختلف از بخش‌هاي گوناگون خبرنامه اين شماره است‪.‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫در ديار علي(ع)‬ ‫ماجراي يك فراكسيون‬ ‫خروج شيخ‬ ‫ديپلمات انقالبي‬ ‫‪12‬‬
‫تيتريك‬ ‫روايت سيد حسن خميني از دغدغه‌هاي امام‬ ‫سياست‌مداران درحرم‬ ‫خبرنامه‬ ‫هفته گذش��ته در حالي كه موعد برگزاري‬ ‫مراسم سالگرد رحلت امام‌خميني(ره) نزديك‬ ‫مي‌شد‪ ،‬گروه‌هاي مختلفي از چهره‌هاي شناخته‬ ‫ش��ده سياس��ي‪ ،‬مس��ئوالن نهادهاي رسمي و‬ ‫اعضاي احزاب سياسي راهي مرقد پير جماران‬ ‫شدند تا با آرمان‌هاي بنيانگذار انقالب اسالمي‬ ‫تجديد ميثاق كنند‪.‬‬ ‫اما آنچه در كنار اين حضورهاي جداگانه‬ ‫توجه رس��انه‌ها را به خود جلب كرد‪ ،‬سخنان‬ ‫سيد‌حس��ن خميني در اين ديدارها بود‪ .‬او كه‬ ‫حاال توليت آستان مقدس امام راحل را بر عهده‬ ‫دارد‪ ،‬مروري داش��ت بر خواس��ت‌هاي امام و‬ ‫آرمان‌هاي ايشان‪.‬‬ ‫فرزند يادگار ام��ام(ره) در يك��ي از اين‬ ‫ديدارها گفت‪« :‬امام بزرگوار ما از ميان ما رفتند‪،‬‬ ‫اما اين تاك هزار باده ناخورده در رگ‌هاي خود‬ ‫دارد‪ .‬بزرگاني در اين مس��ير گام برداش��تند و‬ ‫وظيفه خود را انجام دادند‪ ،‬اما امروز اين وظيفه‬ ‫بر عهده من و شماست تا در هر نقطه‌اي هستيم‬ ‫در مقام عمل ثابت كنيم آنچه بر جريان انقالب‬ ‫واقع شده‌‪ ،‬صحيح بوده است‪».‬‬ ‫وي اف��زود‪« :‬انقالبي محقق ش��د و نظام‬ ‫اسالمي به ثمر رسيد‪ ،‬اما امروز بايد در مقام عمل‬ ‫ثابت كنيم كه نظام اسالمي كارآمد‪ ،‬توانمند و‬ ‫توانگر است و مي‌تواند مشكالت را حل كند‪».‬‬ ‫نوه امام‌خميني(ره) اضافه ك��رد‪« :‬بعد از‬ ‫امام(ره) در جامعه اف��رادي آمدند و رفتند‪ ،‬اما‬ ‫آنچه نام انقالب را در ياد جهان باقي مي‌دارد‪،‬‬ ‫ش شما براي به ثمر رساندن‬ ‫نام امام است و تال ‌‬ ‫اين نظام و بارور كردن نتايج آن و حل مشكالتي‬ ‫كه مي‌تواند باعث دل بستن افراد به نظام باشد‪،‬‬ ‫در درجه اول خدمت به خودتان‪ ،‬در مرحله دوم‌‬ ‫خدمت به نظام‪ ،‬انقالب و مردم و در مرحله سوم‬ ‫خدمت به امام و از همه مهمتر باعث روسفيدي‬ ‫در پيشگاه خداوند خواهد بود‪».‬‬ ‫حجت‌االس�لام والمس��لمين سيدحسن‬ ‫خميني در ديداري ديگر نيز گفت‪« :‬اگر انسان‌ها‬ ‫مراقب خود نباش��ند ممكن است افراطي عمل‬ ‫كنند‪».‬‬ ‫او با بيان اينكه امام روح خودباوري را در‬ ‫جامعه ما دميد‪ ،‬اف��زود‪« :‬بايد اعتدال را رعايت‬ ‫كرد‪ .‬شجاعت مرز بين تهور و‌ترس است‪ .‬عفت‬ ‫مرز بين خمودگي و ش��رارت است‪ .‬انقالب ما‬ ‫با اعتدال زاده ش��د‪ ،‬با اخالق پي��ش رفت و با‬ ‫معنويت بارور شد‪».‬‬ ‫سيدحس��ن خميني همچني��ن تاكيد كرد‪:‬‬ ‫«امام بزرگوار همواره تاكيد مي‌كردند كه مردم‬ ‫ولي نعمت شما هستند و بر واژه فراموش‌شده‬ ‫«مستضعفين» تاكيد ويژه‌اي داشتند‪g ».‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪13‬‬
‫مرور رسانه‌ها‬ ‫مطبوعات در هفته‌اي كه گذشت‬ ‫ماجراي يك فراكسيون‬ ‫ياسين سيف‌االسالم‬ ‫خبرنامه‬ ‫هفتهگذشته‪،‬هفتهپايانمجلسهشتموآغازمجلس‬ ‫نهم بود؛ مجلس��ي كه بس��ياري از چهره‌هاي آن اولين‬ ‫روزهاي خود را در بهارستان مي‌گذرانند‪ .‬مهم‌ترين كار‬ ‫اين وكالي جديد در اين بهار مجل��س انتخاب رئيس‬ ‫و هيات‌‌رئيس��ه اس��ت؛ انتخابي كه مقدم��ه آن در هفته‬ ‫پيش صورت گرفت‪ .‬علي الريجاني با پش��تيباني موثر‬ ‫جبهه پيروان توانست بر نامزد جبهه پايداري و رهپويان‬ ‫انقالب اسالمي پيروز شود و در راس هيات‌رئيسه موقت‬ ‫برصندلي رياس��ت تكيه زند‪ .‬حامي��ان الريجاني كه در‬ ‫فراكسيون پيروان واليت جمع شده بودند و منشعبين از‬ ‫فراكسيون اصولگرايان به حساب مي‌آمدند‪ ،‬در نهايت‬ ‫انتخاب صحن علني را از آن خود كردند و به‌عنوان جريان‬ ‫پيروز مجلس نهم شناخته شدند‪ .‬انتخاب الريجاني به‬ ‫عنوانرئيسموقتواكنش‌هايمختلفيرادرپيداشتهكه‬ ‫از جمله آن مي‌توان به اظهار‌نظر زارعي‪ ،‬عضو ارشد جبهه‬ ‫پايداري اشاره كرد‪ .‬وي به خبرنگاران گفته است‪« :‬چون‬ ‫عرفمجلستا‌كنونابقايهيات‌رئيسهموقتبودهاست‪،‬‬ ‫حداد‌عادلديگربرايرياستكانديدانمي‌شود‪».‬همچنين‬ ‫برخي صاحب‌نظران نسبت به فرآيند جمع‌آوري آرا براي‬ ‫علي‌الريجاني انتقاد كرده‌اند و تش��كيل يك فراكسيون‬ ‫جديد را تخلف از منافع جريان اصولگرايي دانسته‌اند‪.‬‬ ‫برخي رسانه‌ها نيز در اين رابطه از انشقاق قابل توجه در‬ ‫ميان اصولگرايان مجلس نوشته‌اند‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫سه دسته اصولگرا در بهارستان‬ ‫روزنامه شرق در گزارشي از چند‌دستگي در ميان‬ ‫اصولگرايان نوشته اس��ت‪« :‬اصولگرايان سه‌پاره شدند؛‬ ‫«رهروان واليت»‪« ،‬جمعيت ايثارگران» و «جبهه پايداري»‪.‬‬ ‫اين س��ه‌پارگي را آرايش اصولگرايان در مجلس نشان‬ ‫مي‌دهد؛ مجلس��ي كه اين روزها تنها عرصه براي ديدن‬ ‫واقعيت‌هاي اصولگرايي است‪ ».‬اين روزنامه با اشاره به‬ ‫وضعيت فراكسيون اصولگرايان در مجلس نهم نوشته‬ ‫اس��ت‪« :‬فراكس��يون اصولگرايان مجلس ح��اال بعد از‬ ‫هشت سال در اكثريت مطلق بودن آردش را بيخته كه نه‪،‬‬ ‫ريخته؛ الك هم كه ديگر به كارش نمي‌آيد‪ .‬اصولگرايان‬ ‫در اكثريت مطلق هستند‪ ،‬اما فراكسيون شان نه‪ .‬اصال فعال‬ ‫فراكسيوني به نام اصولگرايي كه چتري باشد براي هر‪280‬‬ ‫اصولگرا‪ ،‬روي سرشان نيست‪ .‬هر گروهي از اصولگرايان‬ ‫راهي در پيش گرفته‌اند ك��ه در خوش‌بينانه‌ترين حالت‬ ‫گاهي با هم موازي مي‌شود؛ فقط موازي‪ ».‬در اين گزارش‬ ‫دربارهانتخاباترياست‌جمهوريآيندهوموضعاحتمالي‬ ‫گروه‌هاي اصولگرا نسبت به آن آمده است‪« :‬هرچه هم به‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري يازدهم نزديك‌تر شوند‪ ،‬هم‬ ‫موازي بودنشان كمتر مي‌ش��ود‪ ،‬هم اين راه‌هاي موازي‬ ‫دور و دور‌تر مي‌شود‪ .‬اينكه راه‌هاي موازي به هم برسند‬ ‫هم نه اينكه غيرممكن باشد‪ ،‬اما ممكن بودنش خيلي دور‬ ‫از ذهن است‪ .‬مگر آنكه وضع ويژه‌اي پيش بيايد‪ ».‬در اين‬ ‫گزارش همچنين تصريح ش��ده‪« :‬اصولگرايان اين نبود‬ ‫فراكس��يون اصولگرايي را البته رد نمي‌كنند‪ .‬اما ژس��ت‬ ‫‪14‬‬ ‫دموكراسي‌خواهي را براي همين روزها گذاشته‌اند ديگر‪.‬‬ ‫مي‌گويند اين تكثر باعث پويايي مجلس مي‌شود‪» .‬‬ ‫فراكسيون در ابهام‬ ‫روزنامه ايران نيز در شماره نهم خرداد ماه خود طي‬ ‫گزارشي به‌موضوع فراكسيون اصولگرايان پرداخته و در‬ ‫آن به اختالفات درون‌جناحي اين جريان سياسي اشاره‬ ‫كرده است‪ .‬گزارش‌نويس ايران نوشته است‪« :‬هيات‌رئيسه‬ ‫مجلس انتخاب ش��د‪ ،‬اما مس��ائلي در جري��ان رقابت‬ ‫بر سر رياس��ت مجلس به‌وجود آمد و به تبع آن تشكيل‬ ‫دو فراكس��يون اصولگرايان و رهروان واليت به‌عنوان‬ ‫حاميان حداد‌‌عادل و الريجاني موجب شد تا اين موضوع‬ ‫در تذكرات برخي نمايندگان و همچنين مصاحبه‌هاي‬ ‫حاشيه‌اي مجلس از س��وي نمايندگان مطرح شود‪ ».‬در‬ ‫اين گزارش همچنين آمده اس��ت‪« :‬در اين رابطه رئيس‬ ‫هيات‌رئيسه سني مجلس هنگام‌ترك كرسي رياست از‬ ‫نمايندگان خواست تا نگذارند به اصولگرايي خدشه‌اي‬ ‫وارد شود‪ ،‬آبروي خود و ديگر نمايندگان را حفظ كنند‬ ‫و اتفاقاتي كه در اين روزها افتاده‪ ،‬بهتر اس��ت كه به كلي‬ ‫فراموش شود‪ ».‬روزنامه ايران به تذكرات برخي نمايندگان‬ ‫درباره نام فراكسيون اصولگرايان هم اشاره كرده و يادآور‬ ‫شدهاستكهحجت‌االسالمحميدرساييازرئيسجلسه‬ ‫خواست تا اجازه طرح تذكراتي درباره نام فراكسيون‌ها را‬ ‫ندهد و گفت‪« :‬طرح تذكراتي مبني‌بر اينكه چرا عده‌اي‬ ‫اسم فراكسيون‌شان را اصولگرا گذاشته‌اند‪ ،‬ربطي به اداره‬ ‫صحن علني مجلس ندارد‪ ».‬حجت‌االسالم بزرگواري‪،‬‬ ‫منتخب كهگيلويه هم در پي تذكر رسايي گفت‪« :‬بسياري‬ ‫از تذكرات خ��ارج از موضوع اس��ت و مانع از وحدت‬ ‫اصولگرايان و بلكه موجب اختالف در آنان مي‌ش��ود‪،‬‬ ‫بنابراين از طرح اين نوع تذكرات بايد جلوگيري شود‪».‬‬ ‫تجمع عقالي قوم‬ ‫سرمقاله روزنام ‌ه رسالت فرداي انتخاب هيات‌رئيسه‬ ‫مجلس به موضوع جاي��گاه اين نهاد مهم در كش��ور و‬ ‫وظايف نمايندگان نس��بت به راي‌دهندگان اختصاص‬ ‫داشت‪ .‬س��رمقاله‌نويس اين روزنامه با اشاره به اهميت‬ ‫مجلس نوشته است‪« :‬هرچند مجلس شوراي اسالمي‬ ‫به‌عنوان يك ركن اساسي كشور و نظام اسالمي‌‪ ،‬همواره‬ ‫نقش تاثيرگذار داش��ته‪ ،‬اما اين واقعي��ت كه نمايندگان‬ ‫مجلسنهمدرشرايطيحساسوتاريخي‪،‬توفيقحضور‬ ‫در خانه ملت را يافته‌اند مسئوليت مضاعفي را براي آنان‬ ‫ايجاب مي‌نمايد و نماين��دگان اين دوره ب��ا مروري بر‬ ‫فراز و فرودها و عملكرد مجالس گذشته مي‌توانند در راه‬ ‫ايفاي اين مسئوليت سنگين گام بردارند‪ ».‬اين روزنامه در‬ ‫شرايطي كه اختالفات ميان نمايندگان اصولگرا شدت‬ ‫گرفته است‪ ،‬در اين يادداش��ت تصريح كرده است‪« :‬در‬ ‫حوزه فردي مهم‌ترين مسئوليت نماينده حضور فعال در‬ ‫عرصه قانونگذاري و نظارت است و چنان كه رهبر حكيم‬ ‫اشاره فرمودند بايد «به دور از حب و بغض‌هاي شخصي و‬ ‫گروهي و طائفي و محلي» اعمال شود‪ .‬اما در حوزه فردي‪،‬‬ ‫مسائلحاشيه‌ايديگريهموجودداردكهاگرموردتوجه‬ ‫و دقت قرار نگيرد‪ ،‬ممكن است ايفاي وظيفه نمايندگي را‬ ‫تحت‌الشعاع قرار دهد‪ ».‬يادداشت‌نويس رسالت در ادامه‬ ‫مهم‌ترين وظيفه نماينده را تالش براي تحقق وعده‌هايش‬ ‫دانسته و نوشته است‪« :‬مهم‌ترين شرح وظيفه جاري و‬ ‫ساري نماينده بر‌آوردن نيازها و انتظارات موكالن و حوزه‬ ‫انتخابيه است كه فرصت فراواني مي‌طلبد و در عين حال‬ ‫ي كه از جمله نگراني‌هاي نماينده است‪،‬‬ ‫حفظ پايگاه مردم ‌‬ ‫بي‌ارتباط با اين‌گونه اقدامات نيس��ت‪.‬همچنين دغدغه‬ ‫تعامل و ارتباط با مراكز قدرت و ش��خصيت‌ها و انگيزه‬ ‫حضور در صحنه سياسي كشور به عنوان يك شخصيت‬ ‫ملي را نيز بايد به مورد قبلي افزود‪».‬‬ ‫جلسه‌اي پر از تذكرات‬ ‫بر اس��اس آنچه روزنامه وطن امروز از جلسه روز‬ ‫هشتم خرداد ماه مجلس منتش��ر كرده عالوه بر انتخاب‬ ‫هيات‌رئيس��ه موقت‪ ،‬حجم تذكرات نمايندگان در اين‬ ‫جلسه نيز قابل‌توجه بوده است‪ .‬در گزارش وطن امروز‬ ‫آمده است‪« :‬هرچند با روي كار آمدن هيات‌رئيسه موقت‬ ‫نظمجلسهبهترشدبااينحالتذكراتنمايندگانهمچنان‬ ‫ادامه داشت تا جايي كه سيدجالل يحيي‌زاده در تذكري با‬ ‫استناد به بند‪ ۱۱‬ماده‪ ۲۳‬آئين‌نامه داخلي‪ ،‬گفت‪« :‬متاسفانه‬ ‫بعضي تذكرات نمايندگان هيچ ربطي به دستور جلسه‬ ‫ندارد كه اي��ن موضوع در بعضي اوق��ات موجب وهن‬ ‫مجلس مي‌ش��ود‪ ».‬علي الريجاني هم در پاسخ به تذكر‬ ‫يحيي‌زاده افزود كه اين تذكر وارد است از اين‌رو براساس‬ ‫آئين‌نامه تذكراتي كه در چارچوب جلسه نيست‪ ،‬بايد در‬ ‫قالب تذكر كتبي مطرح شود‪ ».‬در اين گزارش همچنين‬ ‫با اش��اره به ادامه تذكرات آمده است‪ :‬در ادامه عنايت‌اهلل‬ ‫هاشمي در تذكري ديگر با استناد به همان ماده‪ ،‬گفت‪« :‬من‬ ‫دو روز پيش در رسانه‌ها شنيدم ‪ ۷۵‬درصد از نمايندگان‬ ‫فاقدتجربهاجراييهستند‪،‬امابا‌توجهبهبررسي‌هايانجام‬ ‫شده الزم است هيات‌رئيسه با اينگونه حرف‌هاي كذب‬ ‫برخورد و از حقوق نمايندگان كه افراد متخصصي هستند‬ ‫دفاع كند‪ ».‬الريجاني در پاس��خ به تذكر نماينده سپيدان‬ ‫گفت‪« :‬اين موضوعات در چند وقت اخير بسيار به چشم‬ ‫مي‌خورد‪ ،‬از اين‌رو مجلس در آينده تخصص هر كدام از‬ ‫نمايندگان را اعالم خواهد كرد‪ ».‬وطن امروز همچنين به‬ ‫نقل از‌اصغر زارعي درباره احتمال نامزدي دوباره حداد‬ ‫عادل براي رياست مجلس نوشته است‪« :‬به نظر من ديگر‬ ‫ضرورت ندارد ايشان كانديدا شوند‪ ،‬همچنين از گذشته‬ ‫نيز رس��م بوده همين رئيس موقت به‌عنوان كانديداي‬ ‫رياست دائم نيز مطرح مي‌شد‪».‬‬
‫در حاشيه ‪5+1‬‬ ‫روزنامه كيهان در س��رمقاله نهم خرداد ماه خود به‬ ‫قلم حسين شريعتمداري به وجوه مختلفي از مذاكرات‬ ‫ايران و گروه ‪ 5+1‬پرداخته است‪ .‬در اين يادداشت آمده‬ ‫است‪« :‬مروري هرچند گذرا به دو اجالس «اسالمبول‪»2‬‬ ‫و «بغداد» و ارزيابي مسائل پيراموني آن نظير بحران‌هاي‬ ‫ش��كننده‌اي كه حريف با آن روبه‌روس��ت و مختصات‬ ‫نقطه‌اي كه امروزه جمهوري اس�لامي ايران در عرصه‬ ‫داخلي و منطقه‌اي بر آن ايس��تاده‪ ،‬ب��ه وضوح و بي‌آنكه‬ ‫خالف و گزافي در ميان باشد‪ ،‬از دست باال و موقعيت‌برتر‬ ‫كشورمان در چالش هسته‌اي نزديك به‪ 10‬ساله با حريف‬ ‫حكايت مي‌كند‪ ».‬يادداشت‌نويس كيهان ادامه داده است‪:‬‬ ‫«بنابراينبهآسانيمي‌تواننتيجهگرفت‪-‬ودشمننيزانكار‬ ‫نمي‌كند‪ -‬كه مذاكره نياز حريف است و براي تامين اين‬ ‫نياز بايد امتياز بدهد‪ .‬اين دو معادله هيچ «مجهولي» ندارد‬ ‫و دست باالي ايران اسالمي از آينده‌اي روشن و بستري‬ ‫بي‌دست‌انداز‪ -‬يا كم دست‌انداز‪ -‬خبر مي‌دهد كه حاصل‬ ‫مقاومت سرسختانه و هوشمندانه در چالشي نزديك به‬ ‫‪‌10‬ساله است‪ .‬اما در اين ميان آمريكا و متحدانش دست‬ ‫به تقلب زده و تالش مي‌كنند‪ ،‬موقعيت متزلزل خود را با‬ ‫بهره‌گيري از يك‌ترفند دوسويه داخلي و خارجي جابه‬ ‫جا كنند!»‪g‬‬ ‫دكترحسينكچوئيان‪،‬جامعه‌شناس‪،‬عضوشورايعالي‬ ‫انقالبفرهنگيوفعالدرزمينهنظريه‌هايكالنجامعه‌شناسيو‬ ‫جامعه‌شناسيمعرفتاست‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫انتخابات مصر‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري مصر در هفته گذشته‬ ‫موضوع مهمي‌بود كه صفحات بين‌الملل روزنامه‌هاي‬ ‫مختلف كشور را به خود اختصاص داد‪ .‬روزنامه اطالعات‬ ‫در يادداشتي به نكات مختلف موجود در اين تورنمنت‬ ‫سياسي پرداخته است‪ .‬در اين مقاله با اشاره به صعود نامزد‬ ‫وابسته به شوراي نظامي به دور دوم آمده است‪« :‬اگر چه‬ ‫رسيدن احمدشفيق‪ ،‬نخست‌وزير دوران حسني مبارك‬ ‫به صدر ج��دول نامزدها براي دور دوم‪ ،‬ش��وك خبري‬ ‫شد‪ ،‬اما زمينه‌هاي آن در جامعه مصر از قبل برنامه‌ريزي‬ ‫و طراحي شده بود‪ .‬اخوان‌المسلمين و تشكل‌هاي چپ‬ ‫و ناسيوناليست‌ها بعد از معلوم شدن آرا در مرحله اول‬ ‫گفته‌اند كه سياس��ت آمريكا و اسرائيل با دالرهاي نفتي‬ ‫سعودي‌ها كاري كه مي‌خواس��تند در مصر انجام دهند‪،‬‬ ‫دادند‪ ».‬يادداشت‌نويس اطالعات همچنين در خصوص‬ ‫واكنش اخوان‌المسلمين به نتايج انتخابات نوشته است‪:‬‬ ‫«اخوان‌المس��لمين از نتيجه دوره اول انتخابات ش��وكه‬ ‫بحرين ايران‬ ‫روزنامه تهران امروز گزارشي را از آخرين تحوالت‬ ‫روابط ميان اي��ران و بحرين منتش��ر كرده ك��ه در آن به‬ ‫بازداشت هش��ت بحريني به اتهام جاسوسي براي ايران‬ ‫اشاره شده اس��ت‪ .‬در اين گزارش با اشاره به اعالم سپاه‬ ‫پاس��داران مبني بر دستگيري يك جاس��وس بحريني‬ ‫آمده است‪« :‬بحرين در اقدامي‌خصومت‌جويانه ادعاي‬ ‫جديديرادرهمينرابطهعليهتهرانمطرحكرد‪.‬درهمين‬ ‫راستا دادگاهي در بحرين‪ ،‬هشت نفر را به اتهام همكاري‬ ‫با نيروهاي ايراني به منظور برانداختن دولت آل‌خليفه‪،‬‬ ‫محاكمه و به زندان محكوم كرده است‪ ».‬طبق اين گزارش‬ ‫دولت بحرين همچنين در ادامه فضاسازي‌هاي سياسي‬ ‫عليه ايران‪ ،‬مدعي شده كه شبكه‌هاي ايراني عليه حكومت‌‬ ‫بحرين و كشور دوست و برادر عربستان تبليغات گسترده‌‬ ‫رس��انه‌اي مي‌كنند و برخالف پيمان‌نامه‌ه��اي عربي و‬ ‫بين‌المللي با اتخاذ مواضعي عليه منامه و رياض تنش‌هاي‬ ‫طايفه‌ايوناآرامي‌هايامنيتيراگسترشمي‌دهندوتالش‬ ‫دارند تا ثبات بحرين و عربستان را تحت تاثير قرار دهند‪.‬‬ ‫در اين گزارش تصريح شده است‪« :‬احضار كاردارهاي‬ ‫س��فارتخانه‌هاي بحرين و جمهوري اس�لامي ايران و‬ ‫برگ��زاري راهپيمايي اعتراض‌آميز نش��ان داد كه روابط‬ ‫ميان ايران و بحرين‌‪ ،‬همچنان تنش‌آميز است‪ .‬بنابراين به‬ ‫نظر مي‌رسد سناريوي جديد آل‌خليفه در طرح اتهامات‬ ‫جديد عليه تهران پس از ناكام ماندن طرح الحاق بحرين به‬ ‫عربستان بوده است‪».‬‬ ‫علي‌اصغر زارعي از اعضاي ارشدجبههپايدارياست‪.‬‬ ‫او كانديداتوري دوباره حداد‌عادل را براي رياست مجلس‬ ‫جايزندانستهاست‪.‬‬ ‫خبرنامه‬ ‫گفتمان سوم تير در مجلس‬ ‫هفته‌نامه ‪ 9‬دي در آخرين ش��ماره خود به نقل از‬ ‫حسين كچوئيان نوشته است‪« :‬دوستان خوبي مثل آقاي‬ ‫توكلي با اينكه شخصيت‌هاي خوبي هستند‪ ،‬اما در دور‬ ‫اول انتخابات مجلس راي نياوردند‪ ،‬چرا كه مردم بر‌اساس‬ ‫ارزيابي اخالقي و عملكرد مجلس هشتم راي دادند‪ .‬تلقي‬ ‫عمومي مردم نش��ان داد كه مجلس هشتم خوب عمل‬ ‫نكرد‪ .‬منظور ما اين نيست كه آقاي احمدي‌نژاد خوب‬ ‫عمل كرد‪ .‬مردم همان طور كه نسبت به مجلس نقد نشان‬ ‫دادند‪ ،‬به احمدي‌نژاد نيز نقد دارند‪ ».‬كچوئيان همچنين‬ ‫درباره اختالفات مجلس هش��تم و دولت گفته است‪:‬‬ ‫«هيچكسنمي‌گويدتنش‌هايبينمجلسهشتمودولت‬ ‫خوببود؛ممكناستبرخيبگويندمنشاايناختالفات‬ ‫احمدي‌نژاد بوده اما به همان ميزان مجلس نيز مقصر بود‌‬ ‫كه در همان ابتدا راي اعتماد به چهار وزير احمدي‌نژاد‬ ‫نداد‪ .‬مردم دوس��ت دارند نمايندگان و مس��ئوالني كه‬ ‫انتخاب مي‌كنند‪ ،‬نسبت به انقالب‪ ،‬ديانت‪ ،‬واليت‌فقيه‪،‬‬ ‫عدالت‪ ،‬ضديت با فس��اد و تبعيض حساس��يت داشته‬ ‫باش��ند و از اينها دفاع عقالني كنند‪ ».‬اين استاد دانشگاه‬ ‫تصريح كرده است‪« :‬من اخيرا در حرف‌هاي معارضان‬ ‫و ضد‌انقالب مي‌بينم كه آنه��ا پذيرفته‌اند كه جمهوري‬ ‫اسالمي از هوادار و بدنه اجتماعي برخوردار است و به‬ ‫سادگي از بين نمي‌رود و از اين رو حتي راديكال‌ها نيز‬ ‫ديگر دم از براندازي نمي‌زنند و از انتخابات آزاد و اصالح‬ ‫سيستم موجود صحبت مي‌كنند‪».‬‬ ‫شده و بالفاصله اعالم كرد كه نشستي را با حضور همه‬ ‫تش��كل‌هاي مبارز در قي��ام مردم مصر ب��راي براندازي‬ ‫دولت حسني مبارك از مذهبي و غيرمذهبي از چپ‌ها‬ ‫و ناسيوناليست و از مسيحيان(قطبي‌ها) تشكيل مي‌دهد‬ ‫و با شعار قيام براي نجات انقالب براي مرحله دوم آماده‬ ‫خواهند شد‪ .‬مردم هم به خيابان‌ها آمده‌اند تا اعتراض‌هاي‬ ‫خود را به پيروزي احمد شفيق نشان دهند‪ .‬شعار روز در‬ ‫مصر اين شده است؛ ائتالف همه گروه‌هاي مبارز براي‬ ‫نجات انقالب مصر‪».‬‬ ‫احمدشفيق‪،‬نامزدموردحمايتشوراينظاميوباقيماندهرژيم‬ ‫مباركدرمصربامحمدالمرسي‪،‬كانديداياخوان‌المسلميندر‬ ‫دوردومانتخاباترياست‌جمهورياينكشوررقابتخواهدكرد‪.‬‬ ‫‪15‬‬
‫ش‬ ‫گزار ‌‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫خروج شيخ‬ ‫علي‌اكبر ناطق نوري هنگام سخنراني محمود احمدي‌نژاد‬ ‫جلسه را ترك كرد‬ ‫‪16‬‬
‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪17‬‬
‫خروج شيخ‬ ‫علي‌اكبر‌ناطق‌نوري هنگام سخنراني محمود احمدي‌نژاد جلسه را ترك كرد‬ ‫مصطفي صادقي‬ ‫خبرنامه‬ ‫«علي‌اكب��ر ناطق‌ن��وري هن��گام آغاز س��خنراني‬ ‫رئيس‌جمهوردرافتتاحيهمجلسنهم‪،‬پارلمانرا‌ترككرد‪».‬‬ ‫اينجديدترينتحولدرپروندهروابطمحمود‌احمدي‌نژاد‬ ‫و علي‌اكبر ناطق نوري اس��ت؛ پرون��ده‌اي كه برگ‌هاي‬ ‫آغازين��ش از همان روزهاي رياس��ت ش��يخ علي اكبر‬ ‫ناطق‌نوري ب��ر ش��وراي هماهنگي نيروه��اي انقالب‬ ‫جمع‌آوريمي‌شد‪.‬‬ ‫دورانيكهاصولگراهاپسازافولقدرتاصالح‌طلبان‬ ‫برآنشدهبودندتاصندليبرجايماندهازسيد‌محمدخاتمي‌‬ ‫را به فردي از ميان خودشان بسپارند‪.‬همان زمان بود كه در‬ ‫قالب رايزني‌هاي پنج نامزد منتخب ش��وراي هماهنگي‬ ‫چندين مالقات ميان محمود احمدي‌نژاد و شيخ اصولگرا‬ ‫صورتگرفت؛مالقات‌هاييكهالبتهفرجامخوبينداشت‪.‬‬ ‫هم محمود احمدي‌نژاد مي‌دانست گزينه مطلوب و‬ ‫مورد نظر شيخ نيست و هم علي‌اكبر ناطق‌نوري به خوبي‬ ‫يدانستكهاورفتارشمتفاوتازسايرمنتخبينحاضردر‬ ‫م‌‬ ‫ائتالفخواهدبود‪.‬جزئياتمالقات‌هااماهر‌چهبودهردو‬ ‫نفربهايننتيجهرسيدندكهبهتراستبايكديگركارمشترك‬ ‫را ادامه ندهند‪.‬پ��س از آن بود كه هم محمود احمدي‌نژاد‬ ‫كانديداي رياست‌جمهوري شد و هم علي الريجاني كه‬ ‫گزينه مطلوب و خروجي شيخ از شوراي هماهنگي براي‬ ‫حضور در رقابت‌ها بود‪ .‬اين ماجرا البته به رئيس‌جمهور‬ ‫ش��دن محمود احمدي‌‌نژاد و حضور علي الريجاني در‬ ‫شوراي عالي امنيت ملي ختم شد‪ .‬حاال احمدي‌نژاد رئيس‬ ‫بود و علي‌اكبر ناطق‌نوري‌ترجيح داد اعالم بازنشستگي‬ ‫سياسي كند‪ .‬شيخ كه سكوت كرد تا مدت‌ها خبري از او‬ ‫نبود‪ .‬شايع بود كه به نور رفته و‌ترجيح داده اندكي خستگي‬ ‫فعاليت‌هاي سياسي را از تن بيرون كند‪ .‬چه اينكه او‪8‬سال‬ ‫قبلازآنهمدررقابتيسنگينبانامزداصالح‌طلباننتوانسته‬ ‫بود راهي پاستور شود و اين بار هم كه مي‌خواست فردي‬ ‫را راهي س��اختمان دولت كند باز هم توفيقي نداش��ت‪.‬‬ ‫گويي ش��يخ هرقدر كه در پارلمان خوش شانس بود در‬ ‫قوه مجريه شانسي نداشت‪ .‬محمود احمدي‌نژاد كه رداي‬ ‫رياست‌جمهوري به تن كرد حاال خود را در مقابل بسياري‬ ‫ازشخصيت‌هايسياسيمي‌ديد؛ازهاشميرفسنجانيكه‬ ‫رقيبش در انتخابات بود تا اصالح‌طلبان بازمانده از قدرت‬ ‫رسميوحتيبرخيچهره‌هايبزرگاصولگرا‪.‬‬ ‫حرف و س��خنش هم اين بود كه او بدون حمايت‬ ‫اصولگراهاپيروزشدهوحاالوامدارهيچ‌كدامشاننيست‪.‬‬ ‫اصولگراهاامااوراازخودمي‌دانستندوپيروزي‌اشرا‬ ‫پيروزيگفتمانخودشانعنوانمي‌كردند‪.‬‬ ‫ماجرا هر‌چه بود شيخ از آن پس سكوت پيشه كرد و‬ ‫احمدي‌نژاداماديگرميانه‌ايباسكوتنداشت‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫شب شوك‬ ‫سال‪ ،88‬دوره‌اي مهم در تاريخ سياسي معاصر ايران‬ ‫بود؛همبرايكشوروهمبرايرجالسياسي‪.‬‬ ‫اتفاقات زي��ادي ه��م البته در اي��ن س��ال رخ داد‪.‬‬ ‫غيرمنتظره‌ترينش شايد همان شب مناظره جنجالي بود؛‬ ‫مناظره‌اي كه در آن نام‌ها و رس��م‌هاي زيادي زير سوال و‬ ‫انگشتاتهامبهسويخيلي‌هانشانهرفتهشد؛يكيازمتهمان‬ ‫همعلياكبرناطقنوريبود‪.‬‬ ‫آنجاكهمحموداحمدي‌نژادگفت‪«:‬آقایناطقچطور‬ ‫زندگیمی‌كند؟پسرشچطورمیلیاردرشد؟و‪ ...‬مناظرهكه‬ ‫‪18‬‬ ‫به پايان رسيد سيل انتقادات و تكذيب‌ها به راه افتاد‪ .‬يكي‬ ‫از آن تكذيب‌ها هم متعلق بود به شيخ اصولگرا‪ .‬دفتر ناطق‬ ‫نوريباصدوراطالعيه‌ايتاكيدكرد‪«:‬اتهاماتيكهدرجريان‬ ‫مناظرهانتخاباتيازسويرئيس‌جمهورمطرحشد‪،‬آشكارا‬ ‫نقض سوگند وي به قرآن كريم و قانون اساسي در حضور‬ ‫نمايندگان مجلس شوراي اسالمي است‪ .‬قانون اين حق را‬ ‫برايآقايناطقنوريمحفوظمي‌داردكهدرموقعمقتضي‬ ‫نسبتبهتنويراذهانعموميازطريقرسانهمليكهموظف‬ ‫استفرصتالزمرادراختيارايشانقراردهد‪،‬اقدامنمايد‪.‬‬ ‫همچنين ايش��ان در صورت صالحدي��د در موقع‬ ‫مقتضينسبتبهاقدامقضاييعليهشخصمفتريمبادرت‬ ‫خواهندورزيد‪.‬ليكندرشرايطحاضربا‌توجهبهفرمايشات‬ ‫مقام معظم رهبري (مدظله العالي) مبني بر تشويق مردم به‬ ‫مش��اركت حداكثري و حفظ آرامش فضاي انتخاباتي از‬ ‫هر‌گونهاقدامشتابزدهخودداريمي‌نمايند‪».‬‬ ‫پس از آن و چند روز بعد رهبر معظم انقالب اسالمي‬ ‫هم با انتق��اد از طرح مباحثي درباره فس��اد مالي اطرافيان‬ ‫آقاي‌هاشمي رفسنجاني و آقاي ناطق‌نوري فرمودند‪« :‬البته‬ ‫كسي‪،‬خوداينآقايانرابهفسادماليمتهمنكرد‪،‬اماهر‌كس‬ ‫هر ادعايي در مورد بستگان آنها نيز دارد نبايد قبل از اثبات‬ ‫در مراج��ع و مجاري قانوني‪ ،‬در رس��انه‌ها بيان كند‪ ،‬چرا‬ ‫كه اينگونه اقدامات در جامعه و به‌ويژه در اذهان جوانان‪،‬‬ ‫تلقي نادرس��ت ايجاد مي‌كند‪ ».‬رهبر انقالب اس�لامي‪،‬‬ ‫آقاي ناطق‌نوري را نيز جزو شخصيت‌هاي خدوم انقالب‬ ‫دانستندوافزودند‪:‬دردلبستگيآقايناطقبهنظاموانقالب‬ ‫هيچ شكي وجود ندارد‪.‬در ادامه اين اتفاقات ناطق نوري‬ ‫بالفاصله پس از خطبه‌هاي حكيمانه رهبر‌معظم‌انقالب‬ ‫در نامه‌اي به ايشان چنين نوشت‪« :‬وظيفه خود مي‌دانم كه‬ ‫به‌عنوان يك خدمتگزار نهضت اسالمي از لطفي كه درباره‬ ‫اينحقيردرخطبهدومنمازجمعهمورخه‪ 88/3/29‬داشتيد‬ ‫سپاسگزارينمايم‪».‬‬ ‫وناگهانانتقاد‬ ‫سكوت اگر چه در دس��تور كار شيخ قرار‌گرفت اما‬ ‫گويياينفقطتصميمخودشبودچراكهدراقدامي‌ناگهاني‬ ‫فرزندش كه در مناظره مورد اتهام قرار گرفته بود تصميم‬ ‫‌گرفت به جاي پدر پاسخ اتهامات را بدهد‪ .‬او در مصاحبه‬ ‫با يك روز نامه صبح تهران گفت‪« :‬بدون ترديد‪ ،‬ايش��ان‬ ‫احمدي‌نژاد روزشمار پايان‬ ‫دوران صدارتش را در دولت‬ ‫نظاره مي‌كند‪ .‬اين پايان‪ ،‬اما گويي‬ ‫پاياني براي روابط اين دو نفر‬ ‫نيست‪ .‬يكشنبه كه رجال سياسي‬ ‫و نظامي در بهارستان جمع شدند‬ ‫تا مجلس نهم را افتتاح كنند نوبت‬ ‫سخن كه به محمود احمدي‌نژاد‬ ‫رسيد‪ ،‬شيخ ناگهان از جاي‬ ‫برخاست و‌ترك مجلس كرد‬ ‫س��خت‌ترين روزهاى عمرش را در اين ماه‌هاى پس از‬ ‫انتخابات تجربه كرد حتى در مقايسه با سال‌هاى مبارزه‪،‬‬ ‫زندان و ش��كنجه قبل از انقالب و به‌رغ��م روحيه قوى‬ ‫وپرنشاطىكهازايشانسراغداريم‪،‬ماهيچ‌گاهايشانراتااين‬ ‫اندازه اندوهناك ونگران نديده بوديم ونا گفته پيداست كه‬ ‫ناراحتى و نگرانى ايشانبه هيچ روى‪ ،‬جنبه شخصى ندارد‬ ‫وبه‌دنبالبرخوردهاىغير‌منصفانهباشخصايشاننيست‬ ‫بلكه نگرانى عميق براى آينده انقالب و كشور از يكسو‪ ،‬و‬ ‫برخوردهاى غير‌منصفانه و خشن با مردم وحوادثى چون‬ ‫كهريزك و غيره از س��وى ديگر‪ ،‬روى هم رفته روزهاى‬ ‫غمبارى را براى اين س��رباز پاكباخته انقالب دست و پا‬ ‫كرده است‪ ».‬او البته اين را هم گفت‪« :‬پس از اتهام‌زني‌هاي‬ ‫رئيس‌جمهورماهمدرصدداقداماتقضاييبرآمديمالبته‬ ‫با موانع گوناگونى از نظر ماهيت هم مواجه شده‌ايم؛ نقص‬ ‫عجيب در آيين‌دادرسى و قوانين جزائى ماست كه طبق‬ ‫قانون مجازات اسالمى‪ ،‬اگر كس��ى جرمى را به دروغ به‬ ‫كسى نسبت دهد‪ ،‬اين افترا تلقى مى‌شود و در قانون هم‬ ‫فهرستىازجرم‌هابيانشدهمانندقتل‪،‬تجاوز‪،‬سرقتوغيره‬ ‫بيتالمال‪،‬‬ ‫كهشوربختانهعناوينىهمچوندست‌اندازىبه ‌‌‬ ‫ويژه خوارى‪ ،‬رشوه خوارى‪ ،‬بى‌قانونى و تعابيرى از اين‬ ‫دستكهآقاىاحمدى‌نژاددرمناظرهيادر‌تريبون‌هاىديگر‬ ‫مطرح كردند‪ ،‬اگر‌چه اعمال خالفى به نظر مى رسند ولى‬ ‫چون در آن فهرست جايى ندارند و به‌عنوان جرم مصرح‬ ‫در قانون نيستند‪ ،‬نسبت دادن آنها به افراد هم‪ ،‬اگر چه دروغ‬ ‫باشد‪،‬افتراتلقىنمى‌شود!مالحظهمىفرماييدكهاينبنااز‬ ‫كجاويراناست!»‬ ‫خروجشيخ‬ ‫حاال‪ ،‬اما چندي است شيخ بيش��تر در محافل ديده‬ ‫مي‌شود‪ .‬تصاويرش در جلسات مجمع تشخيص بيشتر‬ ‫شدهگاهيهمسخنراني‌هاييالبتهبدونرنگوبويسياسي‬ ‫مي‌كند‪.‬شايعه‌ايهمالبتهمطرحشدكهحكايتازبازگشتش‬ ‫به عرصه سياسي داشت؛ شايعه‌اي كه اين بار برادرش در‬ ‫كسوت سخنگويي براي رد و تكذيبش وارد صحنه شد‪.‬‬ ‫همه اينها هم البته در حالي است كه احمدي‌نژاد روزشمار‬ ‫پاياندورانصدارتشرادردولتنظارهمي‌كند‪.‬اينپايان‪،‬اما‬ ‫گوييپايانيبرايروابطايندونفرنيست‪.‬يكشنبهكهرجال‬ ‫سياسي و نظامي در بهارستان جمع شدند تا مجلس نهم را‬ ‫افتتاحكننددررديفاولخيليازچهره‌هايمعروفدركنار‬ ‫يكديگرنشستند؛ازاكبرهاشميرفسنجانيتاآيت‌اهللجنتي‬ ‫و سران قوا‪ .‬شيخ اصولگرا هم كه روزگاري رداي رياست‬ ‫پارلمان را بر تن داشت از ميهمانان آيين افتتاحيه بود‪.‬نوبت‬ ‫سخنكهبهمحموداحمدينژادرسيدشيخناگهانازجاي‬ ‫برخاستو‌تركمجلسكرد؛اتفاقيكهدرصدرحاشيه‌هاي‬ ‫خبرنگارانبرايافتتاحمجلسقرارگرفت‪.‬‬ ‫عكاساننيزالبتهايناتفاقراسوژه‌ايمهمتلقيكردند‬ ‫و فالش‌هاي پي‌درپي آنها نشان از تالششان براي ثبت اين‬ ‫برگ از روابط محمود احمدي‌نژاد و علي‌اكبر‌ناطق‌نوري‬ ‫داش��ت؛ از خرداد ‪ 88‬تا خرداد ‪ ،91‬از شبي كه در مناظره‬ ‫توفاني خانواده ناطق با جمله احمدي نژاد مواجه شدند‬ ‫اتفاقات زيادي افتاده‪ .‬صحنه سياس��ت ايران در اين س��ه‬ ‫سال كم تغيير نكرده‪ .‬با اين توضيح كه خرداد انگار ماه مهم‬ ‫سياست ايران است‪.‬شايد همه تحليل‌ها درباره علت اين‬ ‫اتفاق در يك جمله خالصه شود «زخم آن روز هنوز بر دل‬ ‫شيخ مانده است‪g».‬‬
‫چهره‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫ديپلمات انقالبي‬ ‫سعيد جليلي پس از مذاكرات بغداد مورد‬ ‫توجه رسانه هاي داخلي و خارجي قرار گرفت‬ ‫‪19‬‬
‫ديپلمات انقالبي‬ ‫سعيد جليلي پس از مذاكرات بغداد مورد توجه رسانه هاي داخلي و خارجي قرار گرفت‬ ‫خبرنامه‬ ‫آرام و مطمئن با لبخند هميشگي در ميان مسافران‬ ‫عادي و در كالس معمولي بوئينگ ‪ ۷۴۷‬نشس��ته بود‪،‬‬ ‫انگار‌نه‌انگار كس��ي كه به احوالپرسي مس��افراني كه از‬ ‫كنارش عبور مي‌كردند‪ ،‬پاس��خ مي‌داد و با لبخند با آنها‬ ‫عكس يادگاري مي‌گرفت‪ ،‬قرار است به سفري برود كه‬ ‫در آن با نمايندگان غرب بر سر يك ميز بنشيند و درباره‬ ‫مسائل هسته اي ايران مذاكره كند‪.‬اين مسافر پرواز ‪۵۰۹‬‬ ‫هواپيمايي ايران اير هماني است كه اين روزها رسانه‌هاي‬ ‫غربي را با شگفتي مواجه كرده است‪ ،‬تا آنجا كه‌‪ B.B.C‬در‬ ‫قياس با مذاكره‌كنندگان پيشين ايران درباره او مي‌نويسد‪:‬‬ ‫«سعيد جليلي همچون حسن روحاني دوستي نزديكي‬ ‫با ديپلمات‌هاي اروپايي ندارد و مثل علي الريجاني در‬ ‫توصيف شرايط از تعابير فلسفي اس��تفاده نمي‌كند‪ .‬او‬ ‫حتي انتقاد‌هاي آتشين مرسوم از شيوه مذاكراتي پيشين را‬ ‫هم تكرار نمي‌كند‪.‬هيچ يك از اعضاي گروه‌هاي پيشين‬ ‫مذاكراتي همچون اين گروه آشكارا رفتارهاي مذهبي از‬ ‫خود نشان نداده‌اند‪ .‬چنانكه آقاي‌جليلي يك بار هم در‬ ‫دور پيشين مذاكرات استانبول در مسجد سلطان‌احمد‬ ‫اين شهر به نماز جمعه ايس��تاد‪ .‬اين شايد به دليل پيوند‬ ‫عميقي است كه او تالش كرده به صورت تئوريك ميان‬ ‫ديپلماس��ي و دين برقرار كند» و با اين توصيف به اين‬ ‫نتيجه مي‌رسد كه‪« :‬رفتار ساده‌اش بيش از هرچيز يادآور‬ ‫رفتار سياستمداران صدر انقالب بهمن ‪ ۱۳۵۷‬است‪».‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫يادگار كربالي ‪۵‬‬ ‫وقتي انقالب به پيروزي رس��يد‪ ،‬تنها سيزده سال‬ ‫داش��ت‪ ،‬او به نس��لي تعلق دارد كه نوجوان��ي خود را‬ ‫در انقالب پش��ت س��ر گذاش��ت‪ ،‬جواني را در جنگ‬ ‫آبديده ش��د‪ ،‬درس خواند‪ ،‬استاد ش��د وحاال در صدر‬ ‫هيات‌مذاكره‌كننده ايراني قرار گرفته است‪ .‬سعيد جليلي‬ ‫در سال ‪ ۱۳۴۴‬هجري شمسي در بخش ماژان از توابع‬ ‫خوسف ش��هر بيرجند متولد ش��د‪ .‬او دوران كودكي و‬ ‫جواني خود را در محله طالب مش��هد سپري كرد‪ .‬در‬ ‫دي ماه ‪ ۱۳۶۵‬هنوز بيست و يك س��الگي را پشت‌سر‬ ‫نگذاشته بود كه يك پايش را از دست داد و جانباز شد‪.‬‬ ‫جليلي به م��وازات تحصيل‪ ،‬به‌عنوان نيروي بس��يجي‬ ‫درجبهه حاضر بود‪ .‬وي به‌عنوان ديده‌بان در تيپ ‪ ۲۱‬امام‬ ‫رضا(ع) خراسان در عمليات كربالي‪ ۵‬در منطقه شلمچه‬ ‫از ناحيه پاي راست مجروح شد‪ .‬به‌دليل فقدان امكانات و‬ ‫در وضعيت اورژانسي پاي راست خود را در بيمارستان‬ ‫صحرايي جاگذاش��ت و پس از آن در واحد تداركات‬ ‫لشكر به خدمت پرداخت‪ .‬دكتر‌سعيد جليلي پس از پايان‬ ‫جنگ به وزارت‌خارجه رفت و دو س��ال بعد رياست‬ ‫اداره بازرسي وزارت امورخارجه را برعهده گرفت‪ .‬پس‬ ‫از قبول مس��ئوليت‌هايي نظير وابسته نظامي‪ ،‬دبير‌سوم‪،‬‬ ‫دبيردوم‪ ،‬دبير اول و رايزن سوم پس از دوم خرداد ‪۱۳۷۶‬‬ ‫به اداره اروپا و آمريكاي وزارت خارجه منتقل ش��د و‬ ‫معاونت اين اداره را بر عهده گرفت‪ .‬سعيد جليلي در سال‬ ‫‪ ۱۳۸۰‬نيز وارد دفتر مقام معظم رهبري شد و در سمت‬ ‫مدير بررسي‌هاي جاري دفتر رهبري به فعاليت پرداخت‪.‬‬ ‫او در آغاز دولت نهم گزينه مورد‌نظر آقاي‌احمدي‌نژاد‬ ‫براي وزارت امورخارجه بود كه بنا به داليلي در نهايت‬ ‫منوچهر متكي به اين سمت انتخاب شد‪.‬‬ ‫سعيد جليلي در ‪ ۲۰‬شهريور ‪ ۱۳۸۴‬به‌عنوان معاون‬ ‫اروپا و آمريكاي وزير امور‌خارجه منصوب شد تا نقش‬ ‫‪20‬‬ ‫بارزي در ديپلماسي عمومي دولت جديد ايفا كند‪.‬‬ ‫در ‪ ۲۶‬مهرم��اه س��ال ‪ ۸۶‬پ��س از اس��تعفاي‬ ‫علي‌الريجاني‪ ،‬دكتر س��عيد جليلي به عن��وان نماينده‬ ‫حضرت آيت‌اهلل خامنه‌اي در شوراي عالي امنيت‌ملي و‬ ‫همچنين به سمت دبير شوراي عالي امنيت ملي منصوب‬ ‫شد؛ پيش از او علي الريجاني به مدت ‪ ۲۶‬ماه و حسن‬ ‫روحاني بيش از ‪ ۱۶‬سال مس��ئوليت دبيرخانه شوراي‬ ‫عالي امنيت ملي را برعهده داش��تند و جليلي همچنين‬ ‫مذاكره‌كننده ارش��د ايران در مذاكره با ‪ ۵+۱‬و اعضاي‬ ‫ي است‪ .‬الريجاني پس از‬ ‫آژانس بين‌المللي انرژي اتم ‌‬ ‫انتصاب س��عيد جليلي گفت‪« :‬امروز از جليلي كه فرد‬ ‫جليلي است‪ ،‬حمايت مي‌كنم‪».‬‬ ‫نقدا و به علوم انساني غربي بر پايه شناختش از اين علوم‬ ‫باشد‪ .‬در اين دانشگاه‪ ،‬سعيد جليلي يك استاد محبوب‬ ‫است به اين خاطره از يكي از شاگردانش توجه كنيد‪ .‬در‬ ‫وبالگ تامالت مجيد بذرافكن نوشته است كه او حتي‬ ‫سفر زيارتي را بهانه خوبي براي غيبت در كالس نمي‬ ‫دانست و دانشجو مجبور به حذف واحد مي شداما با‬ ‫اين وجود ساده زيس��تي ‪،‬ظاهر موقراو را به يك استاد‬ ‫محبوب تبديل كرده بود‪.‬‬ ‫جليلي در بازگشت از جبهه تحصيالت خود را تا‬ ‫مقطع دكتراي علوم‌سياسي از دانشگاه امام‌صادق (ع)‬ ‫به پايان رساند‪ ،‬او مسلط به زبان‌هاي عربي و انگليسي‬ ‫است‪.‬‬ ‫جليلي رس��اله دكتراي خود را با عنوان انديش��ه‬ ‫سياسي در قرآن در‌خصوص سياست خارجي به رشته‬ ‫تحرير درآورد؛ رساله‌اي كه پروفسور حميد موالنا‪ ،‬در‬ ‫مقدمه‌اي كه بر آن نوش��ت‪ ،‬به تجليل از شخصيت اين‬ ‫دانش‌آموخته پرداخت‪ .‬اين رساله در كشور لبنان نيز به‬ ‫زبان عربي‌ترجمه و منتشر شده است‪.‬‬ ‫جليلي مدتي به عنوان اس��تاد دانش��كده اقتصاد‬ ‫و مديريت دانشگاه صنعتي ش��ريف فعاليت داشته و‬ ‫عالوه بر اين اس��تاد دانش��كده علوم سياسي دانشگاه‬ ‫امام‌صادق‌(ع) است‪.‬‬ ‫دكت��ر جليلي حاف��ظ كل ق��رآن كريم اس��ت و‬ ‫دانشجويان سابق او در دانش��گاه امام صادق(ع) به ياد‬ ‫مي‌آورند كه باوجود آنكه در وزارت خارجه پست‌هاي‬ ‫باال داش��ت و حتي به رده معاونت رسيده بود با مترو يا‬ ‫اتوبوس از كرج به تهران مي‌آمد‪ .‬اكنون هم پرايد سفيد‬ ‫رنگي كه قبل از س��فر براي مذاك��رات او را به فرودگاه‬ ‫مي‌رس��اند‪ ،‬مثالي براي يك مدير ساده‌زيس��ت است‪.‬‬ ‫ي اس��ت كه در سفرها ساير‬ ‫ساده‌زيس��تي او به‌اندازه‌ا ‌‬ ‫مسافران از اينكه دبير ش��وراي امنيت ملي به تنهايي و‬ ‫بدون تشريفات چمدان كوچك خود را حمل مي‌كند‪،‬‬ ‫متعجبمي‌شوند‪.‬‬ ‫انس��اني و اقتص��اد و مديري��ت دانش��جو مي‌پذيرد‪.‬‬ ‫رياس��ت اي��ن دانش��گاه را از زم��ان راه‌ان��دازي‬ ‫تاكن��ون آي��ت‌اهلل محمدرض��ا مهدو ي‌كن��ي ب��ر‬ ‫عه��ده داش��ته اس��ت‪ .‬دانش��گاه ام��ام ص��ادق (ع)‬ ‫هدف خود را تعليم دانش آموختگاني با توانايي علمي‌در‬ ‫يكي از رش��ته‌هاي مدرن هم��راه با دان��ش ديني قرار‬ ‫داده اس��ت‪ .‬دانشجويان اين دانش��گاه در كنار مباحث‬ ‫علمي‌ملزم به فراگيري دو زبان (عربي به اضافه يكي از‬ ‫زبان‌هاي انگليسي يا فرانسوي) هستند‪ .‬امام صادقي‌ها‬ ‫چيزي حدود هفت‪ ،‬هشت س��ال با هم در راهروهاي‬ ‫باغ سرسبز بنا شده روي پل مديريت مشرف به منظره‬ ‫تهران راه مي‌روند و بحث مي‌كنند‪ .‬س��ر كالس درس‬ ‫اخالق آيت‌اهلل مهدوي‌كني‪ ،‬حجت‌االس�لام قرائتي‪،‬‬ ‫حجت‌االسالم فاطمي‌نيا‪ ،‬آيت‌اهلل امجد حاضر مي‌شوند‪.‬‬ ‫آنچه مشهور اس��ت اين كه دانش��گاه امام صادق(ع)‬ ‫تحليلگران��ي صاح��ب نظر تربي��ت مي‌كن��د‪ .‬در تيم‬ ‫مذاكره كننده ايران عالوه ب��ر جليلي علي باقري هم از‬ ‫فارغ‌التحصيالن دانش��گاه امام‌صادق(ع) است‪ .‬سعيد‬ ‫جليلي به همراه گروهي از همكاران فعلي اش همچون‬ ‫علي باقري عالوه بر اينكه تحت تعليم علوم اس�لامي‬ ‫قرار گرفت‪ ،‬با انديشه‌هاي مدرن سياست هم آشنا شد تا‬ ‫گفتمان جليلي‬ ‫س��عيد جليلي يكي از تئوريسين‌هاي ديپلماسي‬ ‫دين‌محور اس��ت‪ .‬او كه در دانش��گاه امام صادق(ص)‬ ‫درس ديپلماسي پيامبر را تدريس مي‌كند بنيان سياست‬ ‫رس��ول اكرم را در مقاله‌اي صلح مي‌داند‪« :‬تهديدهاي‬ ‫پيامبر نشانگر آن است كه اگرچه استراتژي پيامبر برقراي‬ ‫صلح بود‪ ،‬اما تهديد به جنگ به عنوان يك تاكتيك ارزنده‬ ‫در جهت استراتژي صلح به‌كارگرفته شد و پيامبر از آن‬ ‫به عنوان وسيله‌اي موثر استفاده كردند و از طريق همين‬ ‫تاكتيك بود كه توانستند دش��من را به تسليم و راضي‬ ‫ش��دن به صلح وادارند‪ ».‬او در كتاب سياست خارجي‬ ‫پيامبر‪ ،‬هدف‌نهايي پيامبر(ص) در سياس��ت‌خارجي‬ ‫را حاكميت اسالم در سراس��ر جهان مي‌داند‪ .‬سياست‬ ‫خارجي پيامب��ر داراي اص��ول و مباني ثابت��ي بود كه‬ ‫پيامبر(ص) همواره در تمام��ي‌مراحل مختلف آنها را‬ ‫رعايت مي‌كرد؛ اهم آنها عبارتند از‪« :‬توحيد‪ ،‬نفي والء و‬ ‫سبيل‪ ،‬عدالت‪ ،‬وفاي به عهد و برقراري ارتباط»‬ ‫و عدالت را نقطه برتري گفتمان ديني در سياست‬ ‫ديني مي‌ش��مارد و همين شكس��تن انحصار است كه‬ ‫موجب دشمني است‪« :‬انديشه‌اي كه مي‌گويد شما بايد‬ ‫مناسبات اقتصادي بر مبناي قسط و عدالت داشته‌باشيد‪.‬‬ ‫ديپلماسي ديني‬ ‫س��عيد جليلي يكي از دانش آموختگان دانشگاه‬ ‫امام صادق(ع) است‪ ،‬دانشگاه امام صادق(ع) دانشگاهي‬ ‫است كه پس از انقالب اسالمي در سال ‪ ۱۳۶۱‬زير نظر‬ ‫آيت اهلل مهدوي كني آغاز به كار كرد‪.‬‬ ‫اي��ن دانش��گاه در زمين��ه رش��ته‌هاي عل��وم‬
‫اعتراف در روز آخر‬ ‫دادگاه فساد مالي؛ اپيزود دوازده‬ ‫خبرنامه‬ ‫س��ال‌هاي ‪ 1384‬و ‪ 1385‬كس��اني كه از مقابل‬ ‫گاوداري مه‌آفريد خسروي و برادرانش مي‌گذشتند‬ ‫ش��ايد هرگز تصور نمي‌كردند روزي اي��ن گاوداران‬ ‫س��اده كه در حال اج��راي يك ط��رح اقتصادي زود‬ ‫بازده بودن��د‪ ،‬ب��ه بزرگ‌ترين اختالس‌گ��ران تاريخ‬ ‫سياس��ي‪ -‬اقتص��ادي كش��ور تبديل ش��وند‪ .‬چهره‬ ‫مطرح در سناريوي اختالس در دادگاه پرونده فساد‬ ‫اقتصادي اين واحد دامداري را با استفاده از طرح‌هاي‬ ‫زود‌بازده بنيانگذاري كرده بود و ادامه فعاليت‌هايش‬ ‫با سوءاستفاده نسبت به اين وام‌ها همراه بود‪.‬‬ ‫شركت توسعه سرمايه‌گذاري امير منصور آريا‬ ‫در سال ‪ ۸۹‬در راستاي اجراي اصل ‪ ۴۴‬قانون‌اساسي‬ ‫جمه��وري اس�لامي اي��ران در اقداماتي مش��كوك‬ ‫توانس��ت ‪ 94/96‬درص��د از س��هام ماشين‌س��ازي‬ ‫لرس��تان‪ 95/2 ،‬درصد از س��هام گروه صنعتي فوالد‬ ‫ايران‪ ۹۵ ،‬درصد از سهام مهندس��ي خط و ابنيه فني‬ ‫راه‌آهن (ت��راورس) و ‪ 39/5‬درصد از س��هام فوالد‬ ‫اكسين خوزستان را خريداري كند‪ .‬اما قطار اختالس‬ ‫برادران بر ريل موفقيت هميشگي پيش نرفت و قانون‬ ‫گاوداران اختالس گر را پاي ميز محاكمه كشاند‪.‬‬ ‫با گذشت چندين ماه از آغاز به محاكمه متهمان‬ ‫اين پرونده هفته گذش��ته نوب��ت گاودار اختالس‌گر‬ ‫بزرگ بود ت��ا در دوازدهمين جلس��ه دادگاه فس��اد‬ ‫اقتصادي حاضر شود تا بداند گاهي محصوالت لبني‬ ‫و ماست‌ها تا چه اندازه كره مي‌دهند؟‬ ‫پي��ش از اين ب��ه دلي��ل درخواس��ت مه‌آفريد‬ ‫امير‌خس��روي و وكي��ل مدافعش مبني‌ب��ر اينكه وي‬ ‫شخص اول پرونده بوده و بايد ساير متهمان اظهارات‬ ‫خود را بيان كنند‪ ،‬محاكمه‌اش تا اين جلسه به تعويق‬ ‫افتاده بود‪.‬‬ ‫اگرچه مه‌آفريد خس��روي در دادگاه مدعي شد‬ ‫كه فيلم اصلي اين اختالس را ديگران بازي كرده‌اند‬ ‫و بقيه امروز تنها تماشاچي هستند‪ ،‬اما در پرونده وي‬ ‫اختالس س��ه ميليارد دالري بانك ص��ادرات ايران‪،‬‬ ‫استفاده از تسهيالت ‪ ۴۰۰‬ميليارد توماني از بانك ملي‬ ‫و زمين خواري به‌عنوان اتهامات وي ثبت شده است‪.‬‬ ‫مه‌آفريد خسروي با حضور در جلسه دادگاه از‬ ‫ارتباط و حضور مردي در اين پرونده پرده برداشت‬ ‫كه دفتر كارش در پاس��تور اس��ت و با هزاران ارتباط‬ ‫پيدا و پنهان در روند قوت گرفت��ن اين پرونده نقش‬ ‫بسزايي داشت‪.‬‬ ‫خسروي در اين جلسه از ارتباط و ريز‌جزئيات‬ ‫حضور آقاي م يا همان آقاي خ��اص صحبت كرد و‬ ‫نيز از وي خواست تا دعاي فرج نخواند‪ ،‬چرا‌كه فاقد‬ ‫اعتقاد كافي و واقعي به اين مباحث است‪.‬‬ ‫اختالس‌گ��ر بزرگ در اي��ن دادگاه خ��ود را به‬ ‫يوسف بي‌گناهي تشبيه كرد كه چون به زليخا نه گفته‬ ‫است و پيراهنش از پشت پاره شده امروز رسواي عام‬ ‫و خاص است‪.‬‬ ‫اگر‌چه دفاع ضعيف و همراه با دروغ خس��روي‬ ‫باعث ش��د تا قاضي پرون��ده به او نصيح��ت كند كه‬ ‫خالف واقع چيزي نگويد‪ ،‬اما وي تا‌كنون به پرداخت‬ ‫‪ 30‬فقره رش��وه اعتراف كرده كه ب��راي ‪ 16‬فقره آن‬ ‫نيز پرونده تشكيل ش��ده و به‌نظر مي‌رسد «مفسدفي‬ ‫االرض» تنها نامي‌اس��ت كه براي گاودار بزرگ اين‬ ‫روزها با اتهامات وي تش��ابه و همخوان��ي دارد‪ ،‬كه‬ ‫توسط قاضي پرونده نيز به وي تفهيم شده است‪.‬‬ ‫جنجالي‌ترين چهره اقتصادي سال‌هاي اخير در‬ ‫اين دادگاه عالوه بر صحبت و به ميان آوردن پاي آقاي‬ ‫خاص‪ ،‬معاونان وزي��ر راه را هم متهم به همكاري در‬ ‫جريان اختالس كرد و پرداخت رشوه را تنها راه ادامه‬ ‫فعاليت‌هاي خود از جمله دريافت سهم‌هاي شمش‬ ‫فوالد خواند‪.‬‬ ‫اما به‌نظر مي‌رس��د خاوري‪ ،‬رئيس كميس��يون‬ ‫امنيت‌ملي و سياس��ت خارجي و رئيس كميس��يون‬ ‫برنامه و بودجه و محاس��بات مجلس هش��تم نيز از‬ ‫پرده‌براندازي‌هاي اين جلسه دادگاه بي‌نصيب نبوده و‬ ‫مه‌آفريد خسروي به بيان برخي مطالب در خصوص‬ ‫آنها پرداخته و از بي‌توجهي روساي كميسيون مجلس‬ ‫هشتم به تذكر‌هاي وي در خصوص باج‌خواهي برخي‬ ‫نهادها و افراد انتقاد كرده است‪.‬‬ ‫همچني��ن تهدي��د ب��ه معرف��ي كس��اني كه در‬ ‫ف��راري‌دادن خاوري نق��ش داش��تند از جمله ديگر‬ ‫پيام‌هاي تازه اختالس‌گ��ر بزرگ بوده ت��ا جايي كه‬ ‫اخطار داده در صورتي كه تا جلس��ه بع��دي دادگاه‬ ‫مس��ئوالن درگير در اين پرونده خ��ود را به رهبري‬ ‫معرفي نكنند‪ ،‬جلسه بعد دادگاه جلسه پرده براندازي‬ ‫از اعمال و فعاليت‌هاي آنها خواهد بود‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫اگر امروز انديشه‌اي بيايد و بگويد كه ده‌ها هزار ميليارد‬ ‫و صدها هزار ميليارد دالر بدون پشتوانه اگر وارد بازار‬ ‫مي‌شود از جيب كدام ملت‌ها و كدام انسان‌هاست؟ و اين‬ ‫مناسبات بايد تغيير كند؛ حتما بايد با اين انديشه رودر رو‬ ‫ش��د‪ .‬امروز «مكيال و الميزان» و «أوفوا الكيل والميزان‬ ‫بالقسط» مصاديق اينگونه دارد و اينكه انديشه‌اي بيايد‬ ‫اين بحث را مطرح كند و مدعي شود و بعد بر آن بايستد‪،‬‬ ‫براي اينكه اين مناسبات را تغيير بدهد‪»...‬‬ ‫درسياس��ت عملي هم جليلي معتقد است ايران‬ ‫به‌جاي پاسخگويي «به س��وال‌هاي كشورهاي غربي»‬ ‫بايد در برابر‪ ،‬از آنها سوال مطرح كند‪ ،‬به‌عنوان مثال پس‬ ‫از بازگش��ت از بغدادگفت‪« :‬بيش از نزديك به ‪ 40‬سال‬ ‫است كه ‪ 120‬كيلوگرم مواد هسته‌اي در داخل آمريكا‬ ‫گم‌شده است‪ ،‬اما دولت آمريكا تاكنون تحقيقي در اين‬ ‫باره انجام نداده و مردم آمريكا نيز همچنان از سرنوشت‬ ‫اين مواد بي‌خبر هستند‪ .‬هنوز مشخص نيست كه چه‬ ‫ارتباطي ميان ناپديد شدن اين حجم از مواد هسته‌اي و‬ ‫تسليحات هسته‌اي رژيم‌صهيونيستي وجود دارد‪ .‬طبق‬ ‫گزارشي كه خود آمريكا منتشر كرده‪ ،‬اين مواد هسته‌اي‬ ‫گم شده قابليت ساخت سالح هسته‌اي را دارد‪.‬موضوع‬ ‫تسليحات اتمي‌رژيم‌صهيونيستي يكي از موضوعات‬ ‫حساسي است كه كشورهاي منطقه خاورميانه همواره‬ ‫از آن با نگراني ياد مي‌كنند‪».‬‬ ‫او در مذاكرات بسيار ماهرانه عمل‌كرده و خود را‬ ‫در موضع باال دست قرار مي‌دهد و به‌دنبال فرصت‌زايي‬ ‫و تهديد‌زدايي در سياست خارجي است‪ .‬اگر ديگران او‬ ‫را در قامت سياستمداران بهمن ‪ ۵۷‬مي‌دانند به دليل نوع‬ ‫نگاه اوست‪ .‬بهتر است اين خاطره ازوبالگ تامالت را‬ ‫بخوانيم‪« :‬خودش مي‌گفت ديدم دوستي در اداره لباس‬ ‫نظامي پوشيده گفتم چه خبر است‪ ،‬گفته بود مانور داريم‪.‬‬ ‫دكتر گفته بود مانور امروز من و تو در همين اداره‌هاست‬ ‫نه در بيابان‌ها‪».‬‬ ‫نحوه ورود جليلي به مذاكرات بسيارمورد توجه‬ ‫رسانه‌هاي غربي قرار گرفته‪ .‬كريستين ساينس مانيتور‬ ‫در مورد مذاكره آخر در بغداد مي‌نويسد‪« :‬با اين اميد كه‬ ‫[غني‌سازي] فقط شامل‪ ۲۰‬درصد باشد‪ ،‬يك پيش‌نويس‬ ‫آماده شد‪ ».‬جليلي پس از مش��اهده اين پيش‌نويس «به‬ ‫تندي پاس��خ داد‪[ ،‬و گفت كه] اگر اين بيانيه را [در برابر‬ ‫عموم] بخوانند‪ ،‬ما خواهيم گفت كه تمام اين داستان يك‬ ‫شكست و صحنه‌سازي بوده‪ .‬او بسيار عصباني شده بود‪».‬‬ ‫صادق زيباكالم به اين ش��يوه مذاكره نمره بااليي‬ ‫مي دهد‪«:‬هنر جلیلی و باقری آن بود که توانستند تعادل‬ ‫ن حال دشواری بین خط قرمز‌ها‬ ‫بسیار ظریف و در عی ‌‬ ‫در یک‌ سو و تداوم مذاکره با غربی‌ها را از سویی دیگر‬ ‫نگه دارند‪ .‬همین نکته ظریف سبب شد که غربی‌ها به‬ ‫درستی باور کنند که ایران به راستی خواهان رسیدن به‬ ‫یک توافق و مصالحه است‪ ،‬ضمن آنکه حاضر نیست و‬ ‫نمی‌خواهد از خیلی از خط قرمز‌هایش هم عقب‌نشینی‬ ‫کند‪ .‬مذاکره‌کنندگان ایرانی در بغداد به غربی ها نش��ان‬ ‫دادند که هر چند تمایل ب��ه ادامه مناقش��ات نداریم و‬ ‫به‌دنبال مصالحه هستیم اما این طور هم نیست که یک‬ ‫پرچم سفید در دست گرفته و خواسته باشیم همه چیز‬ ‫را واگذار کنیم‪».‬‬ ‫سعيد جليلي يك ديپلمات انقالبي است؛ كم سخن‬ ‫مي‌گويد‪ ،‬آرام سخن مي گويد‪ ،‬مانند ديپلمات‌ها لباس‬ ‫مي‌پوشد‪ ،‬اما بر خالف برخي ديپلمات‌ها‪ ،‬اهل سخن‬ ‫گفتن انقالبي هم هست‪ .‬ابايي ندارد كه در كنار مسائل‬ ‫هسته اي ايران از انقالب بحرين هم دفاع كند‪ .‬او مصداق‬ ‫مناسبي بر اي يك ديپلمات انقالبي است؛ زماني كه در‬ ‫ابتداي مذاكره با ‪ 5+1‬اهميت روز سوم خرداد را براي‬ ‫آنها يادآوري مي كند‪g .‬‬ ‫اندر احواالت يك خواهرزاده‬ ‫اما تنها افش��اگر اپيزود دوازده دادگاه فساد مالي‬ ‫متهم رديف اول آن نبود‪ .‬در اين دادگاه خواهر‌زاده‌اي‬ ‫پرده از فعاليت‌هاي دايي خود برداشت كه سر اين نخ‬ ‫نيز به آقاي «م» رسيد‪ .‬خواهر‌زاده آقاي «م» با حضور‬ ‫در دادگاه فس��اد مالي از فعاليت‌هاي غير‌قانوني اين‬ ‫آقاي خاص صحبت ك��رد و از جوابي كه از وي بعد‬ ‫از دادن تذكر پيرام��ون تخلفات ناش��ي از حضور و‬ ‫فعاليت‌هاي وي در دولت شنيده است؛ «به جاي اين‬ ‫حرف‌ها دلت را بزرگ كن‪».‬‬ ‫خواهر‌زاده اين روزها دلش را بزرگ كرده و گويا‬ ‫به دريا نيز زده‪ ،‬چرا كه با حضور در اين جلسه دادگاه‬ ‫اعالم كرده كه آقاي «م» مسئول تمام پروژه‌هاي دفتر‬ ‫رياست‌جمهوري است و به‌واسطه حضور وي در اين‬ ‫مناصب فس��اد و تخلفاتي نيز در بدنه دولت صورت‬ ‫مي‌پذيرد‪.‬‬ ‫بايد منتظر ماند و ديد آيا آخرين پرده از سناريوي‬ ‫بررسي فساد اقتصادي‪« ،‬آقاي خاص» يا همان آقاي‬ ‫«م» در دادگاه به‌عنوان متهم ظاهر مي‌ش��ود يا تبرئه از‬ ‫تمامي‌اتهامات‪ .‬اين سوالي اس��ت كه به گفته قاضي‬ ‫س��راج مبني‌بر اينكه دو يا سه جلسه بيش��تر به اتمام‬ ‫روند رس��يدگي به اين پرونده نمانده است‪ ،‬به‌زودي‬ ‫پاسخ داده مي‌شود‪g .‬‬ ‫‪21‬‬
‫سنتي‌ها نمي‌آيند‬ ‫حزب موتلفه اسالمي به‌عنوان يكي از كهنه كار‌ترين احزاب ايران در حالي زمزمه‌هاي‬ ‫حضور در عرصه رياست‌جمهوري آينده را خاموش مي‌كند كه در انتخابات نهمين دوره‬ ‫مجلس شوراي اسالمي نيز توفيق نداشت‪ .‬به نظر مي‌رسد ناكامي‌حضور نمايندگان اين حزب‬ ‫در پارلمان نهم باعث شده است كه محمد نبي حبيبي اعالم كند كه موتلفه برنامه خاصي تا‬ ‫به امروز براي حضور در رياست‌جمهوري آينده ايران ندارد‪ .‬تا نزديك شدن به انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري نمي‌توان با قاطعيت از اين موضوع سخن گفت و با اطمينان به اين پرسش‬ ‫پاسخ داد كه آيا حزب قديمي‌و كهنه كار پا پس كشيده است؟ ‪g‬‬ ‫علي اكبر واليتي؛‬ ‫شروطي براي مذاكرات مسكو‬ ‫كاسه صبر احمد توكلي لبريز شد‬ ‫خبرنامه‬ ‫احمد توكلي‪ ،‬مرد هميشه منتقد دولت محمود احمدي‌نژاد در‬ ‫صحبت‌هاي رئيس‌جمهور پيرامون دستكاري نادرست مجلس در‬ ‫اليحه بودجه گويا كاسه صبرش لبريز شده و نامه‌اي در واكنش به‬ ‫اظهارات رئيس‌جمهور مبني بر اس��تحاله اليحه بودجه ‪ 91‬توسط‬ ‫مجلس يادآور ش��ده كه مجلس با تغييرات مهم در اليحه بودجه‬ ‫قوانيني كه دولت مكررا ناديده گرفته ب��ود را اصالح كرد‪ .‬رئيس‬ ‫مركز پژوهش‌هاي مجلس شوراي اسالمي همچنين در اين نامه به‬ ‫رئيس‌جمهور تذكر داده كه دولت با ناديده گرفتن قانون هدفمند‬ ‫كردن يارانه‌ها‪ ،‬وظيفه خويش را در درج رقم مربوط به هدفمندي‬ ‫در اليحه ناديده گرفته بود‪ .‬وابستگي بودجه سال ‪ 91‬به درآمدهاي‬ ‫حاصل از فروش نف��ت‪ ،‬تورم‌زا بودن موارد قيد ش��ده در بودجه‪،‬‬ ‫عدم ارائه و تعيين اعتبارات الزم ب��راي اجراي فاز دوم هدفمندي‬ ‫و يادآوري محدوده اختيارات قانوني مجلس در خصوص اليحه‬ ‫بودجه از مواردي اس��ت كه توكلي در نامه خود به آن اشاره كرده‬ ‫اس��ت و با انتقاد از بيانات رئيس‌جمهور تذك��ر داده كه صبر هم‬ ‫ان��دازه‌اي دارد‪ .‬در بخش پاياني اين نامه آمده اس��ت‪« :‬چرا رئيس‬ ‫قوه‌مجريه با نقض قانون‌اساسي و شكستن سوگند خويش چنين‬ ‫مواضعي مي‌گيرد؟ آيا به اين دليل اس��ت ك��ه مي‌داند روش او در‬ ‫مديريت اقتصادي كشور به ش��كل فعلي‪ ،‬نتايج نامقبولي از حيث‬ ‫تورم و ركود در پي دارد و او مي‌خواهد از همين حاال فرافكني‌كند؟‬ ‫آيا اين شگرد براي اين است كه خود را از بازخواست مصون بدارد‬ ‫و همه تقصيرها را به گردن مجلس بين��دازد؟ آيا تضعيف مجلس‬ ‫تضعيف دولت و نظام نيس��ت؟ گيرم كه اينج��ا در كوتاه مدت از‬ ‫بازخواست رهاشديم‪ ،‬آنجا هم چنين فرافكني‌اي مقدور است؟»‪g‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫عدم صداقت غربي‌ها در مذاكرات ‪ 5+1‬محور اصلي پيامي‌است كه مشاور مقام معظم رهبري براي‬ ‫طرف غربي مذاكرات هسته‌اي دارد‪ .‬علي‌اكبر واليتي طرف غربي مذاكرات را فاقد برنامه مشخص و جامع‬ ‫براي پيشبرد گفت‌وگو‌ها توصيف كرد‪ .‬وي اشاره كرد‪« :‬در مذاكرات ‪ 5+1‬هر دو طرف در مذاكرات بغداد‬ ‫قائل به مذاكره بودند اما طرف غربي طرح مشخصي نداشت‪ .‬مشاور مقام‌معظم‌رهبري در امور بين‌الملل‬ ‫به طرف غربي توصيه كرده اس��ت با‌توجه به اينكه ما بين كشورهاي عضو ‪ 5+1‬يك توافق جدي وجود‬ ‫دارد‪ ،‬بهتر است قبل از ورود طرف غربي به مذاكرات ايران با ‪ 5+1‬در ‪ 29‬و ‪ 30‬خرداد در مسكو‪ ،‬نسبت‬ ‫به ادعاهاي خود پيرامون به رسميت ش��ناختن حق ايران براي استفاده‬ ‫صلح‌آميز از انرژي هسته‌اي صادق باشند‪ .‬واليتي در صحبت‌هاي‬ ‫خود صريحا اعالم كرده كه در اجالس بغداد طرفين نس��بت به‬ ‫موضوعات مطرح شده درك عميقي داشتند‪ ،‬اما در عمل طرف‬ ‫غربي اينگونه عمل نكرد‪ ،‬بنابراين انتظار مي‌رود قبل از ورود‬ ‫به اجالس بعدي‪ ،‬نسبت به مواضعي كه اتخاذ خواهند كرد با‬ ‫يكديگر مش��ورت كنند‪ .‬صحبت‌هاي دبير‌كل مجمع جهاني‬ ‫بيداري اس�لامي انعكاس‌دهنده واقعيت‌هاي موجود در اين‬ ‫مذاكرات است‪ ،‬چرا‌كه برخالف جمهوري اسالمي‬ ‫ايران كه با يك نقش��ه مشخص شده در جهت‬ ‫مذاكرات وارد عمل ش��ده بود‪ ،‬اما متاس��فانه‬ ‫طرف غربي نتوانس��ت طرح جامعي را براي‬ ‫اين مذاكرات ادامه دهد‪.‬‬ ‫واليتي در ادامه سخنان خود در حاشيه‬ ‫«همايش ملي تح��والت خاورميانه و آينده‬ ‫نظم منطق��ه‌اي» بر ت��داوم كار جمهوري‬ ‫اس�لامي در حيطه مربوط به غني‌سازي‬ ‫تاكيد كرده كه س��عيد جالل��ي به عنوان‬ ‫نماينده ايران نظرات خود را در مذاكرات‬ ‫‪ 5+1‬اعالم كرده و به‌طور حتم بقيه مواضع‬ ‫را در مس��كو مطرح خواهد ك��رد‪ .‬مواضع‬ ‫رسمي مسئوالن ديگر نيز حاكي از اين موضوع‬ ‫است كه جمهوري اسالمي ايران بر حق استفاده‬ ‫از انرژي صلح آميز هسته‌اي تاكيد دارد و به‌طور حتم‬ ‫از اين موضوع كوتاه نخواهد آمد‪g .‬‬ ‫ورق روابط سوريه و روسيه برمي‌گردد؟‬ ‫روسيه كه پيش از اين دفاع تمام قدي از سوريه داشت به‌تازگي در واكنش به تحوالت اين‬ ‫كشور توجه و تعجب عرصه بين‌المللي را به خود جلب كرده است‪ .‬هیات نمایندگی روسیه‬ ‫در شورای امنیت با مشکوک خواندن حادثه کشتار مردم غیرنظامی در شهر الحوله سوریه به‬ ‫حمایت از قطعنامه در این مورد پرداخته است‪.‬‬ ‫اين نخستين باري است كه روسيه در برابر تحوالت و مسائل داخلي سوريه چنين موضعي‬ ‫گرفته است‪ .‬همچنين طرف روسي خواستار برگزاری نشست فوق‌العاده شورای امنیت برای‬ ‫بررسی وضعیت کنونی در سوریه شد‪.‬‬ ‫«گنادی گاتیلوف» معاون وزیر امور خارجه روسیه اعالم کرد که در شهر الحوله حادثه‬ ‫دلخراش رخ داده و نیازمند بررسی دقیق است و اطالعاتی كه در اختیار است‪ ،‬حاکی از اینکه‬ ‫بسیاری از قربانیان در اثر تیراندازی کشته نشده‌اند و باید در انتظار نتیجه گزارش ناظران سازمان‬ ‫ملل در رابطه با این حادثه شد‪ .‬اين اظهارات قاطع روسيه بي‌ترديد «نه» به قطعنامه شوراي امنيت‬ ‫تلقي مي‌شود‪g .‬‬ ‫‪22‬‬ ‫ي در دولت‬ ‫ادامه خانه‌تكان ‌‬ ‫هفت��ه گذش��ته هي��ات دولت ب��از ه��م ميزبان‬ ‫خانه‌تكان��ي ديگري بود‪ .‬طي اح��كام جداگانه‌اي كه‬ ‫به امضاي محمود احمدي‌نژاد رس��يد‪ ،‬بهروز مرادي‪،‬‬ ‫مديرعام��ل س��ازمان هدفمن��دي يارانه‌ه��ا معاون‬ ‫برنامه‌ريزي و نظارت راهبردي شد و ابراهيم عزيزي‬ ‫با برخاستن از اين جايگاه بر مسند لطف‌اهلل فروزنده‬ ‫در معاونت توسعه مديريت و سرمايه انساني نشست‪،‬‬ ‫البت��ه فروزنده هم ب��ه خانه ملت رفت ت��ا جايگزين‬ ‫محمدرض��ا ميرتاج‌الدين��ي در معاون��ت پارلمان��ي‬ ‫رئيس‌جمهور شود‪.‬‬
‫ابطال انتخابات تويسركان و ايالم‬ ‫هنوز خبر داغ ابطال نتايج انتخابات در برخي حوزه‌هاي انتخابيه سرد نشده بود كه ابطال‬ ‫انتخابات در حوزه انتخابيه ايالم و تويسركان نيز ميهمان تيتر روزنامه‌هاي روز سه‌شنبه هفته گذشته‬ ‫شد‪.‬‬ ‫سخنگوي شوراي نگهبان نيز در اين خصوص اعالم كرده كه باتوجه به برگزاري مرحله دوم‬ ‫انتخابات مجلس شوراي اسالمي و با عنايت به ماده ‪ 73‬قانون انتخابات‪ ،‬پرونده پنج حوزه انتخابيه‬ ‫باقيمانده در جلسه شوراي نگهبان مورد بررسي قرار گرفت و بر اين اساس انتخابات در حوزه‬ ‫انتخابيه تويسركان ابطال شد و در حوزه انتخابيه (ايالم‪ ،‬ايوان‪ ،‬شيروان و چرداول‪ ،‬ملك‌شاهي‪،‬‬ ‫مهران) انتخابات درخصوص نفر دوم ابطال شده است‪.‬‬ ‫داريوش قنبري‪ ،‬نماينده مردم ايالم در مجلس هشتم پس از برگزاري انتخابات در اسفندماه‬ ‫سال گذشته شائبه‌هايي را در مورد حوزه انتخابيه خود در صحن علني مجلس مطرح كرده بود‪g .‬‬ ‫چهارمين دادگاه اختالس بيمه ايران برگزار شد‬ ‫از خانه سينما اصرار‪ ،‬از ارشاد انكار‬ ‫مرز‌گذاري خاتمي‌بين اصالح‌طلبان و براندازان‬ ‫خبرنامه‬ ‫اما محمدرضا ميرتاج‌الديني اين بار نيز به سنت‬ ‫هميشه خبرسازتر از ديگر همكارانش بود و عازم شد تا‬ ‫بر صندلي معاونت اجرايي قانون اساسي جلوس كند؛‬ ‫همان وظيفه‌اي كه بر اس��اس اصل ‪ 113‬قانون‌اساسي‬ ‫برعهده رئيس‌جمهور‪ ،‬عالي‌ترين مقام كش��ور بعد از‬ ‫رهبري گذاشته شده است‪.‬‬ ‫آنچه از اي��ن جابه‌جايي و مهم‌تر از آن تاس��يس‬ ‫معاون��ت اجرايي قان��ون اساس��ي به نظر مي‌رس��د‬ ‫اين ك��ه احمدي‌نژاد درص��دد احياي نق��ش نظارتي‬ ‫رئيس‌جمهور در اجراي قانون اساس��ي است؛ همان‬ ‫پروژه تش��كيل هيات نظ��ارت بر قانون اساس��ي كه‬ ‫س��ال گذش��ته نيز س��روصداها و البت��ه واكنش‌هاي‬ ‫زي��ادي را به‌دنب��ال داش��ت‪ .‬آنچ��ه پي��ش از اين در‬ ‫روزهاي گذش��ته كه تب آغاز مجلس نهم داغ بود و در عرصه ديگر كش��ور ني��ز دادگاه بيمه ايران‬ ‫چهارمين جلسه خود را پشت‌سر مي‌گذاشت‪ ،‬اين دو مساله با يكديگر پيوند خورد و ردپاي اختالس از‬ ‫بيمه ايران به فعاليت‌هاي انتخاباتي برخي نامزدهاي پارلمان دوره قبل رسيد‪.‬‬ ‫بي‌ترديد مهم‌ترين حاشيه و مساله‌اي كه در اين جلسه از دادگاه مطرح شد‪ ،‬ادعاي يكي از متهمان‬ ‫مبني بر هزينه و اختصاص درآمدهاي ناشي از اختالس در فعاليت‌هاي تبليغاتي انتخابات بود‪.‬اين متهم‬ ‫مدعي شد كه مبلغ ‪ 8‬ميليارد ريال را به «م‪.‬ر» از چهره‌هاي سرشناس براي تبليغات انتخاباتي داده است‪.‬‬ ‫ادعايي كه به‌رغم سربسته بودن آن از سال گذشته تا كنون‪ ،‬موج شديدي از واكنش‌ها را به دنبال داشته‬ ‫است‪ .‬پرونده بيمه ايران كه به «اختالس خيابان فاطمي» معروف ش��ده است‪ ،‬از حيطه باند فاميلي فراتر‬ ‫رفته است‪g .‬‬ ‫با گذشت بيش از چند ماه از برگزاري انتخابات هنوز تب راي دادن رئيس‌جمهور سابق‬ ‫ايران نخوابيده است‪ .‬سيد‌‌محمد خاتمي‌در جديد‌ترين اظهار‌نظر خود تاكيد كرده است كه‬ ‫اصالح‌طلبان و براندازان مرز كامال شفافي دارند‪.‬‬ ‫سيد‌محمد خاتمي‌نقدهاي دوستانش را به شيوه راي دادن نوس��تالژيكش وارد مي‌داند‬ ‫و تاكيد دارد كه قصد آزار هيچ كس را ندارد‪ .‬خاتمي‌تاكيد كرده اس��ت كه صبوري‪ ،‬توكل‬ ‫و اميد به لطف خدا در كنار به روز كردن تقاضاهايمان با توجه به اصول و چارچوب‌ه��اي‬ ‫اعتقادي و نيز پرهيز از انش��عاب و تفرقه تحت عناويني چون س��بز و اصالح‌‌طلب از‬ ‫ضروريات امروز اس��ت‪g .‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫فضاي فرهنگي كشور چند هفته‌اي است كه از اصرار اهالي‬ ‫و دوستداران خانه سينما براي بازگشايي آن و انكار و رد امكان اين‬ ‫بازگشايي از جانب وزارت ارشاد پر شده است‪ .‬خانه سينما كه چند‬ ‫ماهي است منحل شده است در روزهاي اخير اخبار ضد‌و‌نقيضي‬ ‫را از بازگش��ايي مجدد و تكذيب آن به خود اختصاص داده است‪.‬‬ ‫در پي تمامي‌اخباري كه از هيات‌مديره اين خانه در روز ش��نبه و‬ ‫يكشنبه هفته قبل مبني‌بر اينكه اين خانه دوباره راه‌اندازي مي‌شود‬ ‫شنيده ش��ده بود‪ ،‬اما حكم قطعي به‌طور رس��مي روز سه‌‌شنبه در‬ ‫رسانه‌ها اعالم شد‪.‬‬ ‫رئيس س��تاد حمايت و صيان��ت از آثار فرهنگ��ي و هنري‬ ‫وزرات‌ارشاد اسالمي روز ‪ 9‬خرداد با در دس��ت داشتن كپي نامه‬ ‫وزارت ارش��اد براي پلم��ب درب خانه س��ينما در محل حضور‬ ‫پيدا كرد‪ ،‬اما خانه‌س��ينما پلمب مجدد نش��د‪.‬اهالي خانه سينما و‬ ‫هيات‌مديره آن روز دوشنبه ‪ 8‬خرداد در محل خانه حضور يافته و‬ ‫به فك پلمب اقدام كرده بودند كه اي��ن موضوع با واكنش وزارت‬ ‫ارشاد رو به رو شد و آن را غير‌قانوني اعالم كردند‪.‬‬ ‫در حالي كه يك روز هفت خ��رداد رئيس هيات مديره خانه‬ ‫سينما از آغاز به كار فعاليت خانه سينما خبر داد‪ ،‬تنها دو روز پس‬ ‫از آن براساس راي نهايي هيات رس��يدگي به امور مراكز فرهنگي‬ ‫وزارت ارشاد‪،‬تشكل موس��وم به خانه سينما به‌طور دائم تعطيل و‬ ‫در صورت اصرار بر ادامه فعاليت غيرقانوني طبق ماده ‪ 17‬با تشكل‬ ‫يادشده برخورد مي‌شود‪ .‬هيات رس��يدگي به امور مراكز فرهنگي‬ ‫در آخرين نشست خود بررسي مجدد صالحيت خانه سينما را در‬ ‫دستور كار قرار داد و در نهايت‪ ،‬پس از بررسي همه جانبه فعاليت و‬ ‫مالحظه تمامي‌اسناد و مدارك‪ ،‬اين تشكل را فاقد هرگونه وجاهت‬ ‫قانوني دانس��ت‪ .‬با توجه به آنچه در روزهاي گذشته شاهد بوديم‬ ‫نظر مي‌رسد حكايت انحالل خانه سينما‪ ،‬پلمب و فك آن و تالش‬ ‫هيات‌مديره براي راه اندازي مجدد‪ ،‬مصداق همان قصه‌هايي باشد‬ ‫كه سر دراز دارد‪g .‬‬ ‫اتهامات جديد‬ ‫خداحافظي سالك با كسوت سخنگويي‬ ‫حجت‌االسالم احمد سالك كه اين روزها رداي نمايندگي را به تن كرده‪ ،‬خبر خداحافظي از كسوت‬ ‫سخنگويي جامعه روحانيت را اعالم كرده است‪ .‬وي دليل‌ترك جايگاه سخنگويي اين حزب را وظيفه‬ ‫سنگين نمايندگي مجلس نهم براي خدمت به مردم اصفهان عنوان كرده است‪ .‬احمد سالك‪ ،‬نماينده دور‬ ‫نهم مجلس شوراي اسالمي از اصفهان با ‪ 43/9‬درصد آرا مردم اين حوزه انتخابيه بر صندلي نمايندگي‬ ‫تكيه زده است‪g .‬‬ ‫مخالفت با تش��كيل چني��ن هياتي مطرح مي‌ش��د و‬ ‫حاال ش��ايد در قام��ت ي��ك معاونت مطرح ش��ود‪،‬‬ ‫اينك��ه اگ��ر چني��ن اقدامات��ي در راس��تاي نظارت‬ ‫اقدامي خالف قانون است‪ ،‬چراكه‬ ‫‌‌‬ ‫بر ساير قوا باش��د‬ ‫بر اساس اصل ‪ 98‬قانون اساسي تفسير قانون اساسي‬ ‫بر عه��ده ش��وراي‌نگهبان اس��ت‪ .‬ب��ر اين اس��اس‬ ‫رئيس‌جمهور نمي‌تواند به ساير قوا اخطار يا تذكري‬ ‫در باب اجراي قانون‌اساس��ي دهد‪ .‬همچنين با‌توجه‬ ‫به تغيير و تحوالتي كه در معاونت‌ها و س��ازمان‌هاي‬ ‫رياست‌جمهوري رخ داد‪ ،‬سازمان هدفمندي يارانه‌ها‬ ‫بدون رئيس ماند‪ .‬محمدرضا فرزين نيز كه تا چند روز‬ ‫پيش رئيس ستاد هدفمندي يارانه‌ها بود رئيس صندوق‬ ‫توسعه ملي ش��د‪ .‬با توجه به تغييرات صورت گرفته‬ ‫گمانه‌‌زني‌هايي در خصوص اينكه سازمان هدفمندي‬ ‫يارانه‌ها منحل خواهد شد‪ ،‬قوت گرفته است‪ .‬اين در‬ ‫حالي اس��ت كه محمود احمدي‌ن��ژاد از ميزان اعتبار‬ ‫مصوب مجلس براي فاز دوم هدفمندي يارانه‌ها انتقاد‬ ‫داشته و از اينكه مجلس رقم ‪ 66‬هزار ميليارد تومان را‬ ‫جايگزين ‪ 100‬هزار ميليارد تومان پيش��نهادي دولت‬ ‫براي فاز دوم هدفمندي كرده‪ ،‬ناراضي است‪ .‬با‌وجود‬ ‫اينكه دولت در آغاز س��ال جاري اعالم كرده بود در‬ ‫خرداد ماه فاز دوم هدفمندي را آغاز مي‌كند با سپري‬ ‫شدن يك هفته از خرداد‌ماه هيچ حرف و سخني از فاز‬ ‫دوم حتي براي تير‌ماه نيز در ميان نيس��ت؛ گويي فاز‬ ‫دوم هدفمندي در آغاز تابس��تان به خواب زمستاني‬ ‫فرو رفته است‪g .‬‬ ‫‪23‬‬
‫يادداشت‌ها‬ ‫درديارعلي(ع)‬ ‫زهير توكلي‬ ‫خبرنامه‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫زهير توكلي اين مطلب را به‬ ‫مناسبت سالروز ميالد مولود‬ ‫كعبه نوشته است‬ ‫اين هفته موقتا نق��ل خاطراتم درب��اره معلم‌هايم‬ ‫را كنار مي‌گذارم و شعري از استاد ش��هريار را در مدح‬ ‫حضرتموليالموالي‪،‬اماماميرالمومنينعلي‌بنابي‌طالب‬ ‫– عليه‌السالم – نقل مي‌كنم با شرحي بر آن و گزارشي از‬ ‫آن‪ .‬اين شعر‪ ،‬اگرچه به شهرت آن دو شعر معروف شهريار‬ ‫در ستايش آن حضرت نيست‪( ،‬علي اي هماي رحمت‪....‬‬ ‫‪ +‬علي آن شير خدا شاه عرب‪ )....‬ولي هيچ دست كمي‬ ‫از آن دو ندارد‪ .‬غلبه شعر‪ ،‬شديدا با الهام است‪ .‬نمي‌دانم‬ ‫شهريار اين داستان را از كدام منبع روايي يا تاريخي اقتباس‬ ‫كرده است و خود‪ ،‬تاكنون به اصل اين داستان برنخورده‌ام‬ ‫ولي في الجمله اين مكاش��فه‌اي كه در اين شعر‪ ،‬روايت‬ ‫مي‌شود‪ ،‬مكاشفه‌اي است كه هم گزارش‌هاي عرفا مويد‬ ‫آن است هم در متون روايي ديده شده است‪.‬‬ ‫مكاشفه از اين قرار اس��ت كه باطن دنيا به عارف‬ ‫نشان داده مي‌شود‪ .‬همان‌طور كه ظاهر دنيا زيبا و شيرين‬ ‫است اما اين زيبايي و شيريني‪ ،‬عاقبت ندارد و دل بستن به‬ ‫آن‪ ،‬عين غفلت از اصل و بن و ريشه حيات يعني حيات‬ ‫معن��وي ‪ /‬اخروي اس��ت و همان‌طوري ك��ه در انتهاي‬ ‫هر ل��ذت و كاميابي دنيوي‪ ،‬مالل و كس��الت و تكرار و‬ ‫هراس و در يك كلمه «فنا و نيس��تي» خوابيده است‪ ،‬در‬ ‫اين مكاشفه‪ ،‬ظاهر لذت دنيا‪ ،‬به شكل دختري بازيبايي‬ ‫جادويي رويت مي‌شود و باطن آن به شكل پيري بسيار‬ ‫‪24‬‬ ‫مروري بر شعر شهريار در وصف امير مومنان‬ ‫زش��ت و بدتركيب مشاهده مي‌ش��ود‪ ،‬پيرزني كه همه‬ ‫اعضاي باطراوتش عاريتي بوده و اصالت نداشته‪ ،‬كنايه‬ ‫از اين كه هيچ يك از زيبايي‌هاي دنيا يا لذات آن ‪ ،‬پايدار و‬ ‫ماندگار نيستند و هيچ يك از جذابيت‌هايي كه دنيا براي ما‬ ‫دارد مثل ثروت‪ ،‬شهرت‪ ،‬قدرت و‪ ...‬عمرشان بقا ندارد و‬ ‫انگار عاريه به نزد ما گذاشته مي‌شوند و روزي آن را از ما‬ ‫پس مي‌گيرند‪ .‬مشابه اين مكاشفه در آثار عطار به حضرت‬ ‫عيسي مسيح – علي نبينا و علي آله و عليه‌السالم – نسبت‬ ‫داده شده است و در كتاب االمالي شيخ صدوق‪ ،‬از كتب‬ ‫روايي معتبر شيعه نيز روايتش را من ديده‌ام‪ .‬نكته ديگر در‬ ‫اين داستاني كه استاد شهريار روايت مي‌كند‪ ،‬اين است كه‬ ‫آن دختر جادويي يعني همان دنيا‪ ،‬خود را بر آن حضرت‬ ‫عرضه مي‌كند و عرض مي‌دارد كه براي تو از بارگاه ع ّز و‬ ‫عال يعني از جانب خداوند‪ ،‬برات يعني مجوز آورده‌ام كه‬ ‫مرا به عقد خود درآوري‪.‬‬ ‫اين مضمون هم در روايات ما آمده اس��ت ‪.‬روايتي‬ ‫هست بسيار مشهور از حضرت رسول گرامي ‪ -‬صلي‌اهلل‬ ‫عليه و آله – حاكي از همين مضمون كه خداوند دنيا را‬ ‫بر آن حضرت عرضه كرد و او را مختار گذاشت كه اگر‬ ‫مي‌خواهد همه آنها را تصرف كند و از مقامش هم هيچ‬ ‫كم نشود ولي آن حضرت‪ ،‬نپذيرفت (بحار االنوار ‪ ،‬جلد‬ ‫‪ ، 16‬صفحه‪ )285‬چرا؟ بايد بگويم كه آنچه استاد شهريار‬ ‫در اين شعر از زبان حضرت امير ‪ -‬عليه‌السالم –آورده‬ ‫اس��ت از هزار توصيه‪ ،‬اثرگذارتر و دقيق‌تر است؛ آنچه‬ ‫امير ‪ -‬عليه‌السالم – به آن اس��تدالل مي‌كند و بر پايه آن‬ ‫استدالل‪ ،‬دنيا را پس مي‌زند‪ ،‬اين‌هاست‪:‬‬ ‫‪ -1‬تو [اي دنيا] براي كسي باقي نمي‌ماني‪.‬‬ ‫طبيعي است كه انس��ان كامل‪ ،‬به قول حافظ «رند»‬ ‫است و زيرك است و كاله به سرش نمي‌رود و جز به ذات‬ ‫خداوند كه باقي است‪ ،‬سرفرود نمي‌آورد‪:‬‬ ‫ببينچهگفت كه ابقابههيچ نكتهنكرد‪:‬‬ ‫برو برو كه تو با كس نمي‌كني ابقا‬ ‫‪ – 2‬دنيا به شكل دختري با زيبايي جادويي بر امير‬ ‫ عليه‌السالم – پديدار مي‌شود‪ .‬كس��ي به زيبايي يك‬‫دختر دل مي‌بن��دد كه دلش از هر چه جنس زن اس��ت‪،‬‬ ‫سير نباش��د ولي علي دلش «به فضل خدا» سير است از‬ ‫جمال دنيا؛ «نفس» در مكاشفات عرفا‪ ،‬مادينه است و به‬ ‫ولي خدا‪« ،‬مرد» و «مردانه»‬ ‫شكل زن نمودار شده است ا ّما ّ‬ ‫ولي خدا مظهر «فعال مايشاء» است و تجانسي با‬ ‫است‪ّ .‬‬ ‫«مفعوليت» ندارد‪:‬‬ ‫برو تو گرسنه‌چشمان كوردل بفريب‬ ‫كه من به فضل خدا سيرم از جمال شما‬ ‫‪ – 3‬علي از جهان به «قوت» يعني به غذايي كه با آن‬ ‫زنده بماند‪ ،‬قانع است؛ زيرا به فرض هم كه همه جهان در‬ ‫تصرف او باشد‪ ،‬نهايتا از اين «همه»‪ ،‬آنچه به او مي‌رسد‪ ،‬به‬ ‫قدر مصرف يك فرد است به عبارت ديگر‪.‬‬ ‫«مالكيت» ‪ ،‬يك اعتبار‪ ،‬يك جعل و يك قرارداد است‬ ‫اما تو در واقع مالك آن چيزي هس��تي كه آن را مصرف‬ ‫مي‌كني و مصرف تو بيش از مصرف يك تن نيست‪:‬‬ ‫من از جهان به همين قوت‪ ،‬قانعم‪ ،‬آري‬ ‫كجا رسد همه دنيا به يك تن تنها‬ ‫‪ – 4‬آنچه از دوست مي‌رسد نيكوست‪ .‬همه دنيا را‬ ‫نمي‌خواهم‪ ،‬آنچه او از دنيا به من مي‌دهد‪ ،‬آنچه از دست او‬ ‫به من مي‌رسد‪ ،‬برايم شيرين و خواستني است‪:‬‬ ‫من از جهان شما جمله قانعم به كفاف‬ ‫بدان قدر كه رضا داده كارگاه قضا‬ ‫‪ – 5‬حيات واقعي‪ ،‬حيات عالمي است كه باطن و‬ ‫اندرونه اين عالم اس��ت؛ خود خربزه را ما مي‌خوريم و‬ ‫پوستش را نه‪ ،‬اگرچه حتي همين مثال هم در اينجا مقصد‬ ‫را به طور كامل ادا نمي‌كند‪.‬‬ ‫اين جهان‪ ،‬جسم اس��ت و جهان ملكوت يا همان‬ ‫آخرت روح آن و جس��م بي‌روح‪ ،‬مردار است و مردار‪،‬‬ ‫غذاي الشخوران است نه غذاي سيمرغ‪:‬‬ ‫از اين گذشته جهان خوان الشخواران است‬ ‫بهميهمانيكركسنمي‌رودعنقا‬ ‫در عين حال‪ ،‬اين نكته واقعي و تجربي و ملموس‬ ‫را هم در اين بيت مي‌شود ديد‪ :‬تاريخ نشان داده است كه‬ ‫هر ق��در بهره‌مندتر‪ ،‬پس��ت‌تر و نيم‌نگاه��ي به زندگي‬ ‫فرعون‌ها و هامان‌ها و قارون‌ها اين را نشان مي‌دهد آن‬ ‫كه كريم است بر سرسفره‌اي كه لئيمان مهمان آن هستند‪،‬‬ ‫نمي‌نشيند‪.‬‬ ‫‪ – 6‬به فرض هم كه همه جهان مال علي(ع) شد و‬
‫علي(ع) از همه آن از هم��ه لذت‌ها و نعمت‌هاي آن كام‬ ‫گرفت مگر نه اين است كه آخرش بايد مرد؟‬ ‫گرفتم آن كه جهان را همه به من دادي‬ ‫مگر نه سير و مسير جهان بود به فنا‬ ‫‪ – 7‬تو [اي دنيا] محل كامروا شدن نيستي‪ :‬كدام كس‬ ‫را مي‌بيني از شاه تا گدا و از توانگر تا درويش و از عالم تا‬ ‫جاهل كه از زندگي راضي باش��ند و چه كسي بوده كه با‬ ‫هزار خون به جگر ‪ ،‬چشم از تو فرو نبسته باشد و حسرت‬ ‫به دل نرفته باشد‪:‬‬ ‫چگونه كام علي را روا تو اني ساخت‬ ‫جهان نساخته هيچ آفريده كامروا‬ ‫كدامعهدتوبستيكهبازنشكستي‬ ‫كدام عاشق بي دل كه از تو ديده وفا‬ ‫علي و دنيا‬ ‫علی به باغ فدک‪ ،‬بیلِ زارعان بر دوش‬ ‫چنان که چوب شبانان‪ ،‬عصاست با موسا‬ ‫هوا تَفیده‪ ،‬دهن روزه‪ ،‬کار مردافکن‬ ‫ولی چه حمله بی‌جا‪ ،‬به کوه ِپابرجا‬ ‫عرق به ِ‬ ‫طرف جبین‪ ،‬شدّه های مروارید‬ ‫که موج ریخته باشد‪ ،‬به ساحلِ دریا‬ ‫فتاد ناگهش از پیش دیده‪ ،‬پرده غیب‬ ‫به چشم باز فرو رفت‪ ،‬در د ِل رؤیا‬ ‫چه دید؟ فتنه فتّانه‌ای است شهرآشوب‬ ‫شکسته َط ِ‬ ‫رفنقابو‪ُ ،‬گسستهبن ِدقبا‬ ‫ِ‬ ‫ِ‬ ‫به شیوه‪ ،‬چون قلم سحر سامری فتنه‬ ‫به غمزه‪ ،‬چون غز ِل قیس عامری غوغا‬ ‫به ب ِ ِ‬ ‫نت عامره مان َد‪ ،‬که در بالدِ عرب‬ ‫ستاره‌ای است درخشان و شاهدی یکتا‬ ‫ولی چو شعله‪ ،‬که از خشک و تر نیندیشد‬ ‫َسلیطه‌ای است‪ ،‬کجا پرده و کجا پروا؟‬ ‫کمانه بسته‪ ،‬چو تی ِر شهاب می آمد‬ ‫که موج سر همه کوبد‪ ،‬به سینه خارا‬ ‫علی جوا ِن یلی بود‪ ،‬نو خط و نو َرس‬ ‫ولی کجا سگ نفس و حریم شیر خدا؟‬ ‫ِ‬ ‫عفاف علی‬ ‫رسید در حرم ُحرمت و‬ ‫به عشوه کرد سالمی و‪ ،‬گفت‪ :‬من دنیا‬ ‫مرا به عقد خود آور‪ ،‬که من برای علی‬ ‫ِ‬ ‫برات ِع ّزتم از بارگاه ِ ِع ّز و ُعال‬ ‫قبو ِلصیغهعقدو‪،‬کلی ِدگنجالست‬ ‫نهفته زیر زبانت‪ ،‬یکی بگوی‪ :‬بال‬ ‫بیا معامله کن‪ ،‬بیل ِ‬ ‫دست ُمزدوران‬ ‫به من دِه و‪ ،‬ب ِ ِستان تاج و ِ‬ ‫تخت استغنا‬ ‫کلید هر چه خزانه است‪ ،‬با تو خواهم داد‬ ‫ّتالمأوا‬ ‫جهی ِزمنشج ِرالخُ لدجن ُ‬ ‫خبرنامه‬ ‫بله؛ درست است كه شاعر‪ ،‬به زبان شعر اين حقيقت‬ ‫را گفته است و در نتيجه‪ ،‬قضيه قدري حالت دراماتيك (و‬ ‫سر از اسرار اين‬ ‫انساني) هم به خودگرفته است ولي يك ّ‬ ‫است كه آن دسته از اولياي خدا كه از فناي در ذات خداوند‬ ‫به مرحله‌اي ديگر مي رس��ند و باقي باهلل مي‌شوند‪ ،‬تمام‬ ‫حاالت و مراحل و مراتب همه آدميان را درك مي‌كنند و‬ ‫اين هم وجهي ديگر از حقيقتي است كه در بيان شاعرانه‬ ‫شهريار متجلي شده است يعني علي ‪ -‬عليه‌السالم – در‬ ‫عين آن‌كه جز مخلوق بودن و بنده بودن هيچ تفاوتي با‬ ‫خداوند – ع ّز و جل – ندارد‪ ،‬تم��ام لذت‌‌هايي كه يك‬ ‫انس��ان مي‌تواند از اين دنيا بچش��د را مي‌فهمد و حس‬ ‫مي‌كند ولي از آن مي‌گذرد‪ .‬اين خصوصيت آن دسته از‬ ‫اولياست كه باقي باهلل هستند و اال فانيان‪ ،‬هيچ اعتنايي به‬ ‫ما سوي اهلل ندارند‪.‬‬ ‫****‬ ‫پيش از آن‌كه ش��عر را با هم بخوانيم‪ ،‬بايد درودي‬ ‫بر روان شهريار بفرستيم‪ ،‬سيدي كه ش��عرش را درباره‬ ‫اميرالمومنين با كالم عاشقانه‌اي درباره مادرش ختم كرده‬ ‫است آن هم از زبان علي‪:‬‬ ‫دوباره بيل علي شد بلند و مي‌داني‬ ‫به گوش ديو چه مي‌گفت با زبان صدا؟‪:‬‬ ‫برو به كار خود اي دون كه در ديار علي‬ ‫به عالمي نفروشند مويي از زهرا(س)‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫در اين ش��عر‪ ،‬روايت ‪ ،‬مبتني بر س��ر دوراهي قرار‬ ‫گرفتن قهرمان داس��تان‪ ،‬پيش رفته است‪ .‬شاعر – راوي‬ ‫يعنياستادشهريار‪،‬مارادرمواجههباموقعيتيقرارمي‌دهد‬ ‫كه همه كائنات ايستاده‌اند و مي‌نگرند كه علي چه مي‌كند‬ ‫و انتخابش چيست و حتي دلهره‌اي عظيم‪ ،‬همه هستي را‬ ‫فراگرفته است‪« :‬انسان رستگار مي‌شود يا نه؟»‪:‬‬ ‫علي مخاطره‌ها ديده جنگ‌ها كرده‬ ‫ولي چه بود كه اين جا عظيم يافت بال‬ ‫چه رخنه بود به اركان دين كه در ملكوت‬ ‫فرشتگان همه برداشتند دست دعا‬ ‫جهاد اكبر سردار دين و تقوي بود‬ ‫درين مخاطره لرزيد عرش و فرش و سما‬ ‫علي سفينه دل سخت در تالطم ديد‬ ‫وليسكينهغيبيرسيدوگفتبيا‬ ‫بلي‪ ،‬سفيه نوح و نجات ا ّمت بود‬ ‫كه بازيافت سكونت به عرشه اعال‬ ‫ممكناستبهدرستياينايرادواردشودكهمگراين‬ ‫علي همان علي نيست كه فرموده است‪« :‬لو كشف الغطاء‬ ‫ما ازددت يقينا؛ اگر همه پرده‌ها و حجابها از پيش برداشته‬ ‫شود‪ ،‬چيزي بر يقين من افزوده نمي شود‪».‬‬ ‫پاسخ اين اس��ت كه دنيا بر همه عرضه شده است‬ ‫و اصوال مكاشفه‪ ،‬امري نيس��ت كه زمانمند باشد يعني‬ ‫عارف‪ ،‬وقتي به مرتبه‌اي از وجود رسيد حقايق مربوط به‬ ‫همان مرتبه را در وجود خود‪ ،‬وجدان مي‌كند و فارسي‌اش‬ ‫اينكه آن حقاي��ق را در خود در مي‌ياب��د و اين حقايق‪،‬‬ ‫احاطه بر عالم زمان و مكان دارند‪ .‬دنيا بر همه از رس��ول‬ ‫اكرم ‪ -‬صلي‌اهلل عليه و آله – تا ابليس و از حسين‪-‬عليه‬ ‫السالم‪ -‬تا عمر سعد‪-‬نفرين خدا بر او‪ -‬عرضه شده است‬ ‫و امكان انتخاب به آنها واگذاشته شده است‪ ،‬منتها آدمي‬ ‫دركمالنفسانيبهجاييمي‌رسدكهممكناستمالكيت‬ ‫و تصرف در دنيا‪ ،‬هيچ فرقي به حالش نكند اما به خاطر‬ ‫«خدا» نمي‌خواهد چون خدا خاطرخواه اوست؛ دعاي‬ ‫ندبه را به ياد مي‌آوريم‪:‬‬ ‫ال ّلهملكالحمدعليماجريبهقضائكفياوليائك‬ ‫الذين استخلصتهم لنفسك و دينك اذ اخترت لهم جزيل‬ ‫ما عندك من النعيم المقيم الذي ال زوال له و ال اضمحالل‬ ‫بعد ان شرطت عليهم الزهد في درجات هذه الدنيا الدنيّه‬ ‫و زخرفها و زبرجها فش��رطوا لك ذلك و علمت منهم‬ ‫الوفاءبهفقبلتهم‬ ‫پروردگارا تو را ستايش مي‌كنم براي هرچه (از بال‬ ‫و نعمت و رنج و راحت) كه در قضا و قدر تقدير كردي‬ ‫براي خاصان و محبانت يعني بر آنان كه وجودش��ان را‬ ‫براي (ش��هود) حضرتت خالص و براي (تبليغ) دينت‬ ‫مخصوص گردانيدي چون بزرگ نعي��م باقي بي زوال‬ ‫ابدي را كه نزد توس��ت بر آنان اختيار كردي بعد از آنكه‬ ‫زهد در مقامات و لذات و زي��ب و زيور دنياي دون را بر‬ ‫آنها شرط فرمودي و آنها هم بر اين شرط‪ ،‬متعهد شدند و‬ ‫توهم مي‌دانستي كه به عهد خود وفا خواهند كرد پس آنان‬ ‫را مقبول و مقرب درگاه خود فرمودي‪(.‬به نقل از ترجمه‬ ‫استاد فقيد محي‌الدين مهدي الهي قمشه‌اي)‬ ‫علی مخاطره ها دیده‪ ،‬جنگ‌ها کرده‬ ‫ولی چه بود که اینجا عظیم یافت بال؟‬ ‫چه رِخنه بود‪ ،‬به ارکا ِن دین که در ملکوت‬ ‫فرشتگان همه برداشتند‪ ،‬دست دعا‬ ‫«جهاد اَکبرِ» سردارِ دین و تقوا بود‬ ‫در این مخاطره لرزید عرش و فرش و سما‬ ‫علی سفینه دل‪ ،‬سخت در تالطم دید‬ ‫ولی سکینه غیبی‪ ،‬رسید و گفت‪ :‬بيا‬ ‫ِ‬ ‫نجات ا ُ ّمت بود‬ ‫بلی‪ ،‬سفینه نوح و‬ ‫که باز یافت سکونت‪ ،‬به عرشه اعال‬ ‫علی به چشم خدا‪ ،‬خیره شد به دختر و یافت‬ ‫ِ‬ ‫ِ‬ ‫صورت زیبا‬ ‫سیرت زشتش‪ ،‬به‬ ‫چروک‬ ‫ببین چه گفت؟که ابقا به هیچ نکتهنکرد‬ ‫برو برو‪ ،‬که تو با کس نمی کنی اِبقا‬ ‫برو‪ ،‬تو گر ِسنِه‌چشما ِن کور دل بفریب‬ ‫که من به فضلِ خدا‪ ،‬سیرم از جما ِل شما‬ ‫من از جها ِن شما‪ ،‬جمله قانعم به کفاف‬ ‫به آنقدر‪ ،‬که رضا داده کارگاه ِقضا‬ ‫من از جهان به همین قوت قانعم‪ ،‬آری‬ ‫کجا رسد همه دنیا‪ ،‬به یک تنِ تنها‬ ‫از این گذشته‪ ،‬جهان خوان الشخواران است‬ ‫بهمیهمانیکرکس‪،‬نمی‌رود عنقا‬ ‫من از جها ِن تو‪ ،‬یک گوشه خواهم و آن هم‬ ‫پی مبادله‪ ،‬با زاد و توشه عقبا‬ ‫گرفتم آن که جهان را‪ ،‬همه به من دادی‬ ‫مگر نه سیر و مسیر جهان ب ُ َود‪ ،‬به فنا‬ ‫چگونه کام علی را‪ ،‬روا توانی ساخت‬ ‫جهان نساخته هیچ آفریده کامروا‬ ‫کدام عهد تو بستی‪ ،‬که باز نشکستی‬ ‫کدام عاشق بی‌دل‪ ،‬که از تو دید وفا‬ ‫مگر نه پادشهان را و پهلوانان را‬ ‫به زیر خاک و ِگل و تخته سنگ‪ ،‬دادی جا‬ ‫دها ِن گرگ اجل را‪ ،‬کجا توانی بست؟‬ ‫ِ‬ ‫حریص گور‪ ،‬به ما‬ ‫مگر ندوخته چشم‬ ‫هوای آتش شوقم‪ ،‬به عالم دگر است‬ ‫به آب و خاک خسیسان‪ ،‬چه جای نشو و نما؟‬ ‫چنین رباط سپنجی‪ ،‬کجا سزای من است‬ ‫سرای سرمدی‌ام دِه‪ ،‬که آن مراست سزا‬ ‫بدین جهان فنا‪ ،‬می‌توان تجارت کرد‬ ‫تجارتی که ب ُ َود سودِ آن‪ ،‬جها ِن بقا‬ ‫مگر کنند به اَسعار آخرت تبدیل‬ ‫قصه بود و بادِ هوا‬ ‫وگرنه نق ِد جهان‪ّ ،‬‬ ‫برو به دور‪ ،‬که دنیا به ِ‬ ‫پیش چشم علی‬ ‫همه کتیبه عبرت خوش است و دور نما‬ ‫***‬ ‫حریف باخته‪ ،‬تا رفت دور خود پیچد‬ ‫فتاد‪ ،‬پرده‌اش از روی کید و مکر و ریا‬ ‫عوارض از ب َ َزک و زرق و برق‌ها همه ریخت‬ ‫حقایق آنچه که در پرده بود‪ ،‬شد پیدا‬ ‫خدا به دور! چه عفریت بد هیوالیی‬ ‫عجوز و عاریتی‪ ،‬جمله بر تنش اعضا‬ ‫چنان که‪ ،‬گیسو و چشم مصنوعی است‬ ‫جما ِل پیر زنک های هرزه حاال‬ ‫***‬ ‫مظاهر حق و باطل‪ ،‬جدا شدند از هم‬ ‫خدا گشاده‌جبین بود و‪ ،‬اهرمن رسوا‬ ‫دوباره بیلِ علی شد بلند و‪ ،‬می دانی‬ ‫به گوش دیو چه می گفت با زبان صدا‪:‬‬ ‫برو به کار خود ای دون‪ ،‬که در دیار علی‬ ‫به عالَمی نفروشند‪ ،‬مویی از زهرا(س)‪g‬‬ ‫‪25‬‬
‫نقد‌ونظر‌‬ ‫ديپلماسي امام‬ ‫نقد و نظر‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫تغييرهژموني‬ ‫گفتمان اسالم انقالبي امام‌خميني(ره) چگونه جهان را متحول كرد؟‬ ‫‪1‬‬ ‫حسين‌شيخ‌االسالم ‪ /‬كا رشناس بين‌الملل‬ ‫اس��تراتژي امام خميني(ره) كش��اندن مردم به‬ ‫صحنه اجتماعي و فعالسازي آنها در زندگي سياسي‬ ‫بود‪ .‬قبل از حضرت امام افرادي كه تغيير اجتماعي‬ ‫و سياس��ي را دنبال مي‌كردند باور داش��تند كه تغيير‬ ‫از مسير نخبگان جوامع عملي اس��ت‪ .‬در اين ميان‬ ‫عالمان جهان اس�لام هم مس��تثني نبودن��د‪ ،‬افرادي‬ ‫مانند س��يد‌جمال‌الدين اس��د‌آبادي باور داشتند كه‬ ‫كار با نخبگان و روس��اي كشورها و شخصيت‌هاي‬ ‫موثر جوامع راهكار اصلي ايجاد تغييرات اجتماعي‬ ‫و سياس��ي اس��ت‪ .‬اغلب انقالب‌هاي دو قرن اخير‬ ‫هم در همي��ن چارچوب فكري به وقوع پيوس��ت‪،‬‬ ‫از آن جمله انقالب الجزاير‪ ،‬انقالب روسيه‪ ،‬كوبا و‬ ‫چين قابل توجه بود‪ .‬در روسيه كارگران تحت لواي‬ ‫نخبگان بسيج شدند و ارتش سرخ را ايجاد كردند و‬ ‫پيروزي اين ارتش بر ارتش تزاري‪ ،‬معناي انقالب‬ ‫‪26‬‬ ‫را به خود گرفت‪ .‬در چين ارتش كش��اورزان تحت‬ ‫رهبري معدودي از نخبگان بس��يج شد و دست به‬ ‫انقالب زد‪ .‬در واقع عده‌اي محدود دست به رهبري‬ ‫تغييرات مي‌زدند‪.‬‬ ‫اما روش و منش امام‌خميني(ره) تفاوت عمده‌اي‬ ‫داش��ت؛ ايش��ان همه ملت را با انگيزه اله��ي به صحنه‬ ‫آوردند و اين گونه بود كه ديگر توپ و تانك و مسلسل‬ ‫بيهوده بود‪ .‬در روش امام‪ ،‬افراد به صحنه آمده ابتدا خود‬ ‫به كمال مي‌رسيدند و در مرحله بعد بسترهاي تغييرات‬ ‫اجتماعي و سياس��ي را فراهم مي‌آوردند‪ .‬امروز همين‬ ‫سياست را در ميدان التحرير قاهره شاهديم‪ .‬ميليون‌ها نفر‬ ‫با اتحاد در برابر قدرت نظامي ايستادند و حكومت را‬ ‫وادار به عقب‌نشيني ساختند‪.‬‬ ‫اتكا به دستورات الهي انگيزه شگرفي در امام براي‬ ‫ايجاد تغيير فراهم آورده بود‪ .‬ايشان توانستند با پيروي‬ ‫از احكام اس�لام و پيگيري اس��تقالل‪ ،‬نوعي ساختار‬ ‫سياسي جديد را بنا نهند‪ .‬تا قبل از اين‪ ،‬اعتقاد بر جدايي‬ ‫دين از سياس��ت بود‪ .‬جهان غرب به دين و سياست‪،‬‬ ‫دنيا و آخرت‪ ،‬ماده و معنا رسيده بودند‪ ،‬اما نمي‌دانستند‬ ‫چگونه بايد آنها را با هم يكپارچه كرد‪ .‬سرانجام عقل‬ ‫غربي اعالم كرد كه دين مس��اله‌اي ش��خصي است و‬ ‫سياست مس��اله‌اي اجتماعي‪ .‬امام خميني(ره) با ارائه‬ ‫تئوري واليت فقيه دين و سياست‪ ،‬دنيا و آخرت و ماده‬ ‫و معنا را با هم يكپارچه كردند و نشان دادند كه چگونه‬ ‫مي‌توان با فراهم س��اختن بس��ترهاي ورود مردم به‬ ‫عرصه انتخاب رهبري‪ ،‬قوه مقننه و رئيس قوه مجريه‪،‬‬ ‫هم به دين پرداخ��ت و هم از سياس��ت غافل نماند‪.‬‬ ‫الگوي امام(ره) در جمهوري اسالمي به معناي واقعي‬ ‫نش��ان داد كه مردم در عين حضور در صحنه اجتماع‬ ‫مي‌توانند انگيزه‌هاي ديني و الهي خود را حفظ كرده و‬ ‫از آن براي مديريت صحيح اجتماع بهرهگيرند‪ .‬روش‬ ‫امام(ره) به عزت‌مندي مسلمانان منجر شد و اساسي‬ ‫جز عدالت‌خواهي و ظلم‌ستيزي نداشت‪ .‬جالب اين‬ ‫است كه خداوند هم فرصت‌هاي مساعدي را در اختيار‬
‫امام(ره) ق��رار داد تا واقعيت من��ش و روش فكري و‬ ‫سياسي خود را به اثبات برسانند‪ .‬اشغال النه‌جاسوسي‪،‬‬ ‫مراسم برائت‪ ،‬روز قدس‪ ،‬هشت سال جنگ تحميلي‪،‬‬ ‫پايداري ملت در برابر تحريم‌ها و حقوق مسلم خود‬ ‫فرصت‌هايي بود كه نش��ان داد مقاوم��ت به پيروزي‪،‬‬ ‫استقالل و عزت مي‌انجامد‪.‬‬ ‫شعار «نه ش��رقي و نه غربي» امام خميني(ره) در‬ ‫عمل منجر به س��اختار حكومتي ش��د كه پاسخگوي‬ ‫نياز فلسفي جهان امروز است‪ .‬غرب بر همين اساس‬ ‫براي مقابله با اين روش و تفكر‪ ،‬تمام توان و امكانات‬ ‫خود را بس��يج كرد‪ .‬غربي‌ها ش��اهد بودن��د كه نظام‬ ‫جمهوري اس�لامي ايران هم در عرصه ديني الگوي‬ ‫كش��ورهاي اس�لامي ش��ده و هم در بعد سياس��ي‬ ‫و حكومتي موفق اس��ت‪ .‬جهان اس�لام به پيروي از‬ ‫ايران تحت رهبري ام��ام جرات ايس��تادگي در برابر‬ ‫سلطه‌طلبي‌هاي غرب را به خود داد‪.‬‬ ‫نماد اقتدار غرب در خاورميانه‪ ،‬اس��رائيل بود اما‬ ‫امام با بر‌افراش��تن پرچم مبارزه با اسرائيل و سر دادن‬ ‫شعار حذف اين غده سرطاني توانست با رويكرد ديني‪،‬‬ ‫اقدام سياس��ي عظيمي‌را به نمايش بگ��ذارد‪ .‬به‌دنبال‬ ‫اين حركت‪ ،‬ملت‌هاي مخال��ف با ظلم‪ ،‬عدالت‌طلب‬ ‫و اس��تقالل‌خواه‪ ،‬با رويكرد امام همراه شدند‪ .‬به اين‬ ‫‌ترتيب غرب در هدف اصلي خود يعني اولويت دادن‬ ‫به تقابل اعراب با ايران به جاي تقابل اعراب و اسرائيل‪،‬‬ ‫ناكام ماند‪ .‬جلوه امروزي حركت امام در روند «بيداري‬ ‫اس�لامي» در خاورميانه و جنبش اشغال وال‌استريت‬ ‫مشهود است‪ .‬اكنون ليبرال دموكراسي غربي تنها راه‌حل‬ ‫نجات بشريت نيس��ت‪ .‬اين گفتمان امام با مديريت‬ ‫صحيح مقام معظم رهبري همچنان ادامه دارد‪.‬‬ ‫نظريه امام در عدم وابستگي به شرق و غرب‬ ‫مهم‌ترين پيامي‌كه امام‌خميني‌(ره) براي مسلمانان‬ ‫منطق��ه از جمله مردم ايران داش��ت‪ ،‬پيام اس��تقالل و‬ ‫ايس��تادگي در براب��ر زياده‌خواه��ان و قدرت‌ه��اي‬ ‫اس��تكباري بود كه هنوز هم آثار آن را در انقالب‌هاي‬ ‫م��ردم كش��ورهاي منطق��ه مي‌بيني��م‪ .‬در حقيق��ت‬ ‫امام خميني‌(ره) طرز تفكر و فهمي‌از اس�لام را براي‬ ‫دنيا تعريف كرد كه تاكنون بر‌هم��ه جنبه‌هاي زندگي‬ ‫مسلمانان تاثيرگذار بوده اس��ت‪ .‬در اين تعريف و نوع‬ ‫نگاه‪ ،‬اسالم به معناي يك منظومه كامل زندگي تعريف‬ ‫شده است؛ اسالمي كه براي همه مسائل زندگي جوامع‬ ‫مختلف برنامه و قانون دارد و اين همان مفهوم اصلي‬ ‫اسالم ناب محمدي است‪ .‬امام‌خميني‌(ره) طرز تفكر‬ ‫مسلمانان را با اسالم ناب محمدي بازسازي كرده است‬ ‫و در حقيقت هويت مسلمانان با اسالم ناب‌محمدي‬ ‫دوباره زنده شد‪.‬‬ ‫امروز مسلمانان با بهره‌گيري از مفاهيم اسالم ناب‬ ‫محمدي در همه ابعاد زندگي برنامه و قانون مشخصي‬ ‫دارند و مي‌توان گفت ك��ه با بهره‌گي��ري از تعاليم و‬ ‫آموزه‌هاي قرآن در همه زمينه‌ها صاحب نظر هستند‪.‬‬ ‫در مجموع مي‌توان گفت تعريف اسالم ناب محمدي و‬ ‫بازگشت به اسالم اصيل مهم‌ترين پيام امام خميني‌(ره)‬ ‫به مسلمانان بوده است‪.‬‬ ‫وقتي كه امام‌(ره) اسالم را همانطور كه هست به‬ ‫مردم مسلمان دنيا و منطقه معرفي كرد و آن را مساوي‬ ‫با زندگي‪ ،‬هويت و بازگش��ت به خويش��تن دانست؛‬ ‫مشاركت در امور سياس��ي نيز توسط مسلمانان بيشتر‬ ‫نقدونظر‬ ‫‪2‬‬ ‫محمد‌صادق الحسيني‪ ،‬كارشناس بين الملل‬ ‫شد‪ .‬بدون شك اعمال ش��خصي يك مسلمان امري‬ ‫واجب اس��ت‪ ،‬اما بدون فق��ه حكومتي‪ ،‬اي��ن اعمال‬ ‫شخصي كافي و كامل نيستند‪.‬‬ ‫نوع رابطه با رژيم‌صهيونيس��تي‪ ،‬مس��اله اصلي‬ ‫قيام‌هاي كشورهاي عربي‬ ‫در چند سال گذشته مهم‌ترين مساله‌اي كه دنياي‬ ‫اسالم را درگير خود كرده است‪ ،‬مساله فلسطين است‪.‬‬ ‫به همين دليل هم انقالب اس�لامي اي��ران بالفاصله‬ ‫پس از پيروزي از فلس��طين حمايت ك��رد تا به‌‌عنوان‬ ‫يك واحد سياس��ي در دنيا در معادالت بين‌المللي و‬ ‫منطقه‌اي صاحب نقش و تاثير‌گذار باش��د‪ .‬ريشه اين‬ ‫تفكر هم اين بود كه مس��اله فلسطين توسط نيروهاي‬ ‫استعماري به ابزاري براي فش��ار بر مسلمانان تبديل‬ ‫شده بود و بايد اين بهانه از دس��ت آنها گرفته مي‌شد‪.‬‬ ‫رژيمي‌كه نا عادالن��ه و بر پايه تفكرات نژاد‌پرس��تي‬ ‫در منطقه ش��كل گرفته ب��ود بايد از بي��ن مي‌رفت و‬ ‫منطقه خاورميانه به نقشه اصلي خودش باز‌مي‌گشت‬ ‫تا مسير حركت ملت‌هاي منطقه به حالت طبيعي خود‬ ‫برگردد‪ .‬امروز نيز مس��اله اصلي قيام‌هاي كش��ورهاي‬ ‫عربي‪ ،‬نوع رابطه با رژيم‌صهيونيس��تي اس��ت و جدا‬ ‫از نظرات مختلف��ي كه در اين باره ابراز مي‌ش��ود‪ ،‬در‬ ‫كش��ورهايي كه در آنها انقالب رخ داده مساله اصلي‬ ‫اين است كه چگونه اين كشورها پس از سال‌ها تحت‬ ‫س��لطه بودن و حمايت از رژيم‌صهيونيستي به اصل‬ ‫خويش بازگردند و روي‌پاي خود بايستند‪ .‬اينجاست‬ ‫كه تاثير واقعي پيام امام‌(ره) به مس��لمانان را مشاهده‬ ‫مي‌كنيم كه تاكيد مي‌كردند؛ «به خ��ود تلقين كنيد كه‬ ‫مي‌توانيد‪ ،‬خواهيد توانست‪ ».‬اكنون با‌گذشت سه دهه‬ ‫از اين پيام‪ ،‬مردم كش��ورهاي منطقه خاورميانه كه به‬ ‫خود تلقين مي‌كردند خواهيم توانست‪ ،‬نتيجه گرفتند و‬ ‫امروز مي‌بينيم بعد از ‪ 30‬سال اين اقدام به نتيجه رسيد‬ ‫و آتش انقالب‌ها از تونس شعله‌ور شد و مصر‪ ،‬يمن و‬ ‫ليبي را نيز در بر‌گرفت‪ .‬خواسته اصلي مردم اين كشورها‬ ‫هم عدالت‪ ،‬آزادي و مشاركت بيشتر در امور سياسي‬ ‫بود‪ .‬در حقيقت امروز ملموس‌تر از هميشه تاثير وجود‬ ‫امام خميني‌(ره) را در متن جوامع كش��ورهاي منطقه‬ ‫مشاهده مي‌كنيم‪ .‬آنچه كه امروز در منطقه خاورميانه‬ ‫رخ داده اس��ت دقيقا آث��ار همان پيام‌هايي اس��ت كه‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫مبارزه امام با قدرت‌هاي هژمون‬ ‫اهميت خليج‌فارس براي آمريكايي‌ها سبب شد‬ ‫تا قبل از پيروزي انقالب اسالمي‪ ،‬عربستان و اسرائيل‬ ‫و رژيم پهلوي را به عنوان كانون‌هاي حفاظت از منافع‬ ‫خود در منطق��ه تعيين كند‪ .‬با وقوع انقالب اس�لامي‬ ‫كل عظم��ت و ش��كوه ق��درت هژمون آمري��كا در‬ ‫منطقه فرو ريخت‪ .‬آمريكايي‌ها بعد از آن تالش‌هاي‬ ‫فراواني براي س��اقط كردن نظام جمهوري اس�لامي‬ ‫و تفكرات امام(ره) كردند كه ناموفق بود و س��رانجام‬ ‫خود مجبور ب��ه حضور مس��تقيم در منطقه ش��دند‪،‬‬ ‫چراكه ديگر نه اسرائيل تواني داش��ت و نه عربستان‬ ‫ابزار كارآمدي ب��ود‪ .‬ايج��اد پايگاه درياي��ي آمريكا‬ ‫در بحرين‪ ،‬پاي��گاه زمين��ي اين كش��ور در كويت و‬ ‫پاي��گاه هواي��ي آن در قطر‪ ،‬نمود اين حضور اس��ت‪.‬‬ ‫زماني ش��اه اي��ران خ��ون و م��ال و ج��ان ايراني را‬ ‫فداي منافع آمري��كا مي‌كرد‪ ،‬اما اكن��ون آمريكايي‌ها‬ ‫خون و مال و جان خ��ود را هزينه مي‌كنن��د و نتيجه‬ ‫به نفع منافع جمهوري اسالمي ايران مي‌شود‪ .‬سقوط‬ ‫ص��دام‪ ،‬خس��ارت‌هاي مال��ي آمري��كا در نتيجه دو‬ ‫جنگ طوالني در افغانس��تان و عراق و تلفات فراوان‬ ‫نيروهاي آمريكا در منطقه نش��انه‌هاي روشني از اين‬ ‫مدعاس��ت‪ .‬اكن��ون ضع��ف مش��هود اس��رائيل‪،‬‬ ‫نگراني‌هاي فزاينده عربستان از مشكالت داخلي و‬ ‫جايگاه در معرض تهديدش در منطقه‪ ،‬رش��د مردم‬ ‫حق‌طلب و آزادي‌خواه در كش��ورهاي خاورميانه‪،‬‬ ‫از دس��ت رفتن گنجينه زرين مبارك براي آمريكا و‬ ‫اسرائيل‪ ،‬ش��ناخت ماهيت واقعي اسرائيل از سوي‬ ‫ملت‌ها و خارج ش��دن بخش‌هايي از خ��اك لبنان‬ ‫و غزه از دس��ت اس��رائيل و رو به پيش��رفت بودن‬ ‫مقاومت در منطقه همه و همه از دستاوردهاي تفكر‬ ‫و منش سياسي امام خميني‌(ره) است‪g .‬‬ ‫عدم تعهد واقعي‬ ‫‪27‬‬
‫امام‌خميني‌(ره) به مسلمانان مي‌دادند‪.‬‬ ‫به‌عن��وان مثال در مص��ر‪ ،‬مردم ب��ه محض اينكه‬ ‫احساس مي‌كردند مطالباتش��ان از سوي دولت مردان‬ ‫و ش��وراي نظام��ي پيگيري نمي‌ش��ود‪ ،‬از خواس��ته‬ ‫خود كوت��اه نمي‌آمدن��د و عقب‌نش��يني نمي‌كردند‪.‬‬ ‫اين يك ن��وع عزت و احس��اس ل��زوم نش��ان دادن‬ ‫مقاومت و ايس��تادگي براي تحقق شعارهايش��ان بود‬ ‫تا حكومت را از حالت فرعوني به س��مت دموكراسي‬ ‫پيش‌ببرند و اگر انقالب اسالمي ايران و تاثيرات فكري‬ ‫و انديش��ه‌اي حضرت امام‌(ره) در منطق��ه نبود بعيد‬ ‫به نظر مي‌رس��يد كه امروز ش��اهد به ثمر نشستن اين‬ ‫انقالب‌ها در منطقه باشيم‪.‬‬ ‫نقد و نظر‬ ‫اسالم سياسي و مخالفت با تشنه بودن به‌قدرت‬ ‫به قول مرحوم سيد‌‌حس��ن مدرس‪ ،‬سياس��ت ما‬ ‫عين ديان��ت ما و ديانت ما عين سياس��ت ماس��ت‪ .‬ما‬ ‫پس از مدت زيادي كه در حالت انتظار س��لبي به س��ر‬ ‫مي‌برديم‪ ،‬به سمت انتظار ايجابي حركت كرديم‪ .‬اينكه‬ ‫فقط بگوييم ظلم بد اس��ت كافي نيس��ت‪ ،‬بلكه مبارزه‬ ‫با ظلم بر‌هر‌مس��لماني واجب اس��ت و اين يعني قيام‬ ‫افراد‪ ،‬گروه‌ه��ا‪ ،‬احزاب و نخبگان و علم��ا براي انجام‬ ‫وظيفه امر‌به‌مع��روف و نهي از منك��ر و تحقق مكارم‬ ‫االخالق نبي‌اكرم‌(ص) در ايجاد يك حكومت اسالمي‬ ‫است‪ .‬اسالم سياسي به‌مفهوم واقعي طرحي براي نظم‬ ‫دادن به‌زندگي مردم بر‌‌اس��اس ش��ريعت اسالم است‪.‬‬ ‫نظم مورد نظر نيز همان نظ��م حكومتي حضرت امام‬ ‫علي‌(ع) است‪ .‬در اسالم سياسي مد نظر امام خميني‌(ره)‪،‬‬ ‫الزم نيست كه حتما از طريق احزاب و گروه‌ها نوعي‬ ‫تش��نگي به‌قدرت انجام شود‪ ،‬چون اس�لام سياسي‬ ‫واقعي است كه مورد نظر امام‌(ره) بود‪ .‬امام‌خميني‌(ره)‬ ‫به هيچ‌عنوان تش��نه قدرت نبود و حتي كس��اني را كه‬ ‫حاضر بودن��د به هر قيمت��ي براي رس��يدن به قدرت‬ ‫تالش كنند از اين كار بر‌حذر مي‌داش��ت ولي نبايد از‬ ‫اين نكته غافل شد كه تشنه بودن به مسئوليت پذيري‬ ‫وظيفه همه اس��ت كه در مهم‌ترين فريضه اس�لامي‪،‬‬ ‫يعن��ي امر به مع��روف و نه��ي از منكر پديدار ش��ده‬ ‫اس��ت‪ .‬اين نكته از اركان اس�لام سياس��ي اس��ت تا‬ ‫طرحي براي نظم زندگي براس��اس شريعت اسالمي‬ ‫ايجاد شود‪.‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫امام خميني(ره) و احياي جنبش عدم تعهد‬ ‫در تاريخ ايران و در ‪ 150‬س��ال اخير رهيافت اكثر‬ ‫نخبگان و سياسيون طرح استفاده از موازنه‌هاي ايجابي‬ ‫پيگيري شده است و امام‌(ره) طرح موازنه منفي را دنبال‬ ‫كرد؛ يعني نه شرقي و نه غربي به اين مفهوم كه به همان‬ ‫شدتي كه ما در برابر قدرت امپرياليستي غرب ايستاده‌ايم‪،‬‬ ‫در برابر قدرت كمونيستي شرق هم مي‌ايستيم و به اين‬ ‫‌ترتيب يك تعهد ايجابي نس��بت به مردم و كشورهاي‬ ‫منظقه برقرار ش��د‪ .‬بنابراين اغراق نيس��ت كه بگوييم‬ ‫امام خميني‌(ره) زنده كننده جنبش عدم تعهد بود‪ .‬به اين‬ ‫معنا كه ما به هيچ قدرت بيگانه‌اي وابسته نيستيم و در همه‬ ‫امور حتي در دموكراسي و مردم ساالري هم روي پاي خود‬ ‫ايستاده‌ايم‪ .‬اين يك تجربه شيرين و قابل قبول است و‬ ‫مي‌تواند الگوي مناسبي براي كشورهاي عضو عدم تعهد‬ ‫باشد كه اكنون نيز همين‌طور است و برخي از كشورها‬ ‫با الگو گرفتن از ايران در برابر زياده‌خواهي‌هاي آمريكا‬ ‫ايستاده‌اند و به نوعي مي‌توان گفت كه امام خميني‌(ره)‬ ‫به نوعي معمار تحوالت جديد بين‌المللي بوده و هست‪.‬‬ ‫امروز مبارزات امام راحل نتيج��ه داده به‌طوري كه آثار‬ ‫آن در معادالت مهم منطقه‌اي و بين‌المللي قابل لمس و‬ ‫مشاهده است‪g.‬‬ ‫‪28‬‬ ‫تجلي اسالم سياسي امام خميني(ره) در خاورميانه جديد‬ ‫بازگشت به اسالم‬ ‫صباح زنگنه‪/‬مشاور بين الملل قوه قضائيه‬ ‫‪3‬‬ ‫امام خميني(ره) به دي��ن به‌‌عنوان مجموعه‬ ‫نظام‌هاي مرتبط با هم نگاه مي‌كردند‪ .‬بر‌اساس چنين‬ ‫نگاهي‪ ،‬بعد عبادي‪ ،‬اجتماعي‪ ،‬اقتصادي‪ ،‬سياسي و‬ ‫فرهنگي دين با هم در ارتباط اند و هريك به نوبه‬ ‫خود انعكاس‌هايي از حقيقت را در نهادشان دارند‪.‬‬ ‫مبناي دين اسالم هم حقيقت است‪ .‬در طول زندگي‬ ‫حضرت امام(ره)‪ ،‬ادبيات و رفتار سياسي‌ش��ان به‬ ‫وضوح ارتباط و انس��جام اين ابعاد با يكديگر را‬ ‫شاهد بوديم‪ .‬امام برخورداري از يك زندگي فردي‬ ‫كه صد در صد مرتبط با احكام و فرهنگ اس�لام‬ ‫باشد‪ ،‬اما انعكاسي در سطح اجتماع نداشته باشد‬ ‫را ناكارآمد و اين دين و اين منش زندگي را ناقص‬ ‫مي‌دانستند‪ .‬از ديد ايش��ان بايد گرايش به اسالم با‬ ‫گرايش به حركت اجتماعي و نقش فرد در جامعه‬ ‫تكميل شود‪ .‬در سطح اجتماعي هم جامعه‌اي كه‬ ‫در آن رفتارها كامال اسالمي باش��د و افراد با يكديگر‬ ‫روابط منبعث از دين اسالم داشته باشند اما حاكميت‬ ‫غير‌اسالمي يا ضد‌اسالمي باشد‪ ،‬غير‌كامل است و بايد‬ ‫به سوي اسالم جاري در زندگي براي تكميل زندگي‬ ‫اجتماعي حركت كند‪ .‬اين بدان معناس��ت كه در نگاه‬ ‫امام(ره)‪ ،‬حكومت بايد منبع��ث از احكام و اخالق و‬ ‫رفتار اسالمي باشد‪.‬‬ ‫تحوالت امروز جهان اسالم؛ انعكاس ديدگاه‌هاي‬ ‫سياسي امام‬ ‫انديش��ه بازگش��ت حاكميت اس�لام به زندگي‬ ‫اجتماعي در كش��ورهاي مس��لمان انديشه‌اي جدي‬ ‫و اساس��ي در ميان مصلحان دو قرن اخير ب��ود‪ ،‬اما در‬ ‫مورد ام��ام خميني(ره) اي��ن نكته قابل توج��ه بود كه‬ ‫ايشان انديشه سياس��ي اس�لام را به فرمول و الگويي‬ ‫براي حاكميت تبديل كردند‪ .‬در تفكر سياسي امام(ره)‬ ‫چگونگي و مشخصه‌هاي استقرار حاكميت اسالمي‬ ‫به‌طور مشخص تشريح ش��د و راهكارهاي بازگشت‬ ‫جوامع اسالمي به حاكميت عملي اسالم ارائه شد‪ .‬اين‬ ‫راهكارها عمدتا مبتني‌بر حضور مردم در صحنه و ايفاي‬ ‫نقش فعال جامعه بود‪.‬‬ ‫اين تفكر كه از عناص��ر گوناگوني برخوردار بود‬ ‫براي جهان اسالم بس��يار جذابيت داشت و ملت‌هاي‬ ‫مسلمان احساس كردند گمش��ده خود را طي اعصار‬ ‫از دشمني عقالني با استكبار تا حركت به سوي تعالي‬ ‫ابرقدرت اسالمي‬ ‫حميدرضا ترقي‪ /‬عضو شوراي مركزي حزب موتلفه‬ ‫‪4‬‬ ‫مهم‌ترين انديشه سياسي حضرت امام خميني‌(ره)‪،‬‬ ‫كه در واق��ع ام��روز در جهان اس�لام به‌وي��ژه در منطقه‬ ‫خاورميانه س��اري و جاري ش��ده‪ ،‬تلفيق دين و سياست‬ ‫و عدم تفكي��ك اي��ن دو از يكديگ��ر و در واقع ضديت‬ ‫ملت‌هاي اس�لامي با انديشه و تفكر س��كوالر است‪ .‬در‬ ‫واقع حضرت امام‌توانس��تند اين انديشه و فلسفه سياسي‬ ‫اس�لام را در جمهوري اسالمي پس از ‪ 15‬س��ال تبيين و‬ ‫توجيه آن در محافل علمي‪ ،‬حوزوي و اس�لامي به مرحله‬ ‫اج��را و عم��ل برس��انند و در قالب جمهوري اس�لامي‬ ‫نظام و ساختار سياسي اسالم را در كشور پياده كنند‪ .‬به‌طور‬ ‫كلي بايد گفت كه ايشان توانستند پس از سال‌ها تالش و‬ ‫مبارزه‪ ،‬يكي از مهم‌ترين موانع بيداري ملت‌هاي اسالمي در‬ ‫طول تاريخ را از بين ببرند و اسالم سياسي را در ذهن و فكر‬ ‫جوانان ملت‌هاي اسالمي زنده كنند‪ .‬بنابراين در واقع عدم‬ ‫تفكيك دين از سياس��ت و واگذاري مسئوليت سياسي و‬ ‫اعتقادي جامعه به دست ولي‌فقيه و فقيه‌عادل جامع‌‌الشرايط‬ ‫در جامعه اس�لامي‪ ،‬از مولفه‌هاي اصلي انديش��ه سياسي‬ ‫امام خميني‌(ره) است‪ .‬ايشان ساز و كاري را بر اساس حفظ‬ ‫نقش مردم در اداره حكومت به‌عنوان مردم ساالري ديني و‬ ‫منطبق بر اسالم طراحي كردند كه اين سا ‌زو‌كار و انديشه‪،‬‬ ‫امروز زمينه تح��ول و انقالب در بين ملت‌هاي اس�لامي‬ ‫منطقه خاورميانه را فراهم كرده است‪ .‬دومين بعد از فلسفه‬ ‫سياس��ي حضرت امام‌خميني‌(ره)‪ ،‬استكبار ستيزي است‬ ‫كه در واقع به‌عنوان ريش��ه و عامل اصلي عقب ماندگي و‬ ‫مشكالت جهان اسالم و منطقه مورد توجه و تاكيد ايشان‬ ‫بود و با اين انديشه سياسي‪ ،‬ملت‌هاي اسالمي نه تنها دشمن‬ ‫اصلي خودشان را شناختند بلكه با ايستادگي و مقاومت در‬ ‫برابر آمريكا و اس��تكبار جهاني‪ ،‬زمينه آزادي ملت‌ها را از‬ ‫چنگ قدرت استكبار فراهم كردند به‌طوري كه امروز زمينه‬ ‫سرنگوني عوامل و وابستگان به اس��تكبار جهاني در بين‬ ‫ملت‌هاي اسالمي در حال فراهم شدن است‪.‬‬ ‫تبلور اسالم سياس��ي در بيداري اسالمي كشورهاي‬ ‫منطقه‬ ‫اسالم سياسي در انديش��ه حضرت امام خميني‌(ره)‬ ‫در واقع اسالمي اس��ت كه حضرت فاطمه زهرا‌(س) آن را‬ ‫به‌عنوان «نظام المله» تعريف كردند و آنچ��ه كه ما از متون‬ ‫اسالمي استنباط مي‌كنيم اين است كه سياست اسالمي در‬ ‫واقع اداره جامعه اس�لامي بر مبناي قوانين اسالمي است و‬ ‫در اين سياست‪ ،‬اسالم تنها يك دين فردي و عبادي و معنوي‬ ‫نيست‪،‬بلكهيكديناجتماعياستكهبرايهمهعرصه‌هاي‬
‫اخير در انديش��ه و تفكر و عملكرد ام��ام خميني(ره)‬ ‫يافتند‪ .‬بر همين اس��اس در آس��تانه پيروزي انقالب‬ ‫اس�لامي ايران تا بعد از انقالب موج��ي از تحركات‬ ‫سياسي ميان مسلمانان پديدار شد كه خواهان بازگشت‬ ‫اس�لام به همه صحنه‌هاي زندگي بود‪ .‬نمونه‌هاي اين‬ ‫تحركات را در مصر‪ ،‬پاكستان‪ ،‬سودان‪ ،‬افغانستان‪ ،‬عراق‬ ‫و برخي ديگر شاهد بوديم‪.‬با گذشت نزديك به سه دهه‬ ‫از وقوع اين تحركات‪ ،‬امروز هم جهان اسالم در حال‬ ‫تحولي اساسي است‪ .‬رخدادهاي جاري در خاورميانه‬ ‫به وضوح ريشه در تفكرات سياسي حضرت امام دارد‬ ‫و تجلي خواست ملت‌هاي مس��لمان براي بازگشت‬ ‫به اصل خود و حفظ هويت واقعي اس�لام در فرآيند‬ ‫روزمره زندگي اس��ت‪ .‬فرهنگ و ادبي��ات امام بيانگر‬ ‫اهميت انس��ان و ارتباط انسان با خداس��ت‪ .‬برترين‬ ‫مخلوق آفريدگار كه مرتبط با خالق اس��ت نمي‌تواند‬ ‫و نبايد زير بار هيچ قدرت مس��لطي باشد كه بخواهد‬ ‫صالحيت‌ها و قدرت انتخاب او را سلب كند‪ .‬اين اصل‬ ‫در ابعاد اجتماعي و سياس��ي داخلي و بين‌المللي قابل‬ ‫تسري است‪ .‬اكنون بازگشت به هويت حقيقي انسان‬ ‫منشاء تحوالت جاري جهان اسالم شده است‪.‬‬ ‫دشمني عقالني با استكبار‬ ‫تاكيد حضرت امام خميني‌(ره) هميشه بر اين بود كه‬ ‫كشورهاي اسالمي و مستضعفان جهان بايد قدرت اسالمي‬ ‫خود را پيدا و بازيابي كنند؛ از عربده‌هاي ش��رق و غرب و‬ ‫وابستگان آنهاهيچهراسينداشتهباشندوسعيكنندبااعتماد‬ ‫به خداوند متعال و اتكا به قدرت اسالم و ايمان قيام كنند و‬ ‫دستجنايتكاران‪،‬استثمارگران‪،‬استعمار‌گرانودرحقيقت‬ ‫نظامسلطهراازكشورهايخودشانكوتاهكنند‪.‬بر‌هميناساس‬ ‫تاكيد هميشگي حضرت امام‌(ره) بر قيام همه جانبه ملت‌ها‬ ‫در برابر استبداد و استعمار و سلطه قدرت‌ها بود و بنابراين‬ ‫وقتيكهموضوعحمايتازمستضعفينوملت‌هايمظلومي‬ ‫‌مثل فلسطين را مطرح مي‌كنند از همان ابتدا تاكيد مي‌كنند كه‬ ‫از همه كشورهاي زير سلطه براي به‌دست آوردن آزادي و‬ ‫استقالل‌شان كامال پشتيباني مي‌كنيم و صريحا تاكيد دارند‬ ‫كه حق گرفتني است و ملت‌ها بايد قيام كنند و ابر‌قدرت‌ها‬ ‫را از صحنه تاريخ و روزگار بيرون كنند و تاكيد كردند كه تا‬ ‫ملت‌ها متحد و يك دل نباشند هميشه گرفتار قدرت‌هاي‬ ‫سلطه‌گر و نفوذ آنها هستند‪ .‬با اين ديدگاه به‌نظر مي‌رسد كه‬ ‫حضرت امام‌يك دشمني كامال عقالني و غير‌قابل سازش با‬ ‫استكبارجهانيونظام‌هايسلطهداشتندوآنهارامنشابسياري‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫مختلفزندگيانساناعمازاقتصاد‪،‬سياست‪،‬فرهنگ‪،‬اخالق‬ ‫وروابطاجتماعيدارايبرنامهوقانوناستواينبرنامههماز‬ ‫قرآن و سنت پيامبر‌(ص) و سيره اهل بيت عصمت و طهارت‬ ‫استنباطمي‌شود‪.‬بنابراين‪،‬مي‌توانگفتكهاسالمدرواقعيك‬ ‫دينغير‌حكومتينيست‪،‬بلكهدينياستكهمي‌تواندجامعهرا‬ ‫براساسمبانيوحيوانديشهوتفكرپيامبراسالمساماندهد‬ ‫و بسازد و در مجموع آن را به سمت رفاه‪ ،‬سعادت و معنويت‬ ‫و كمال ارتقا و حركت دهد‪ .‬حكومت در اين اسالم از جانب‬ ‫خداوند و امام معصوم ‪ -‬يعني امام آخر شيعيان ‪ -‬مشروعيت‬ ‫و از جانب مردم مقبوليت مي‌گيرد و در واقع با خواست و اراده‬ ‫مردم حكومت برقرار مي‌ش��ود و مي‌تواند براساس قوانين‬ ‫مترقي اسالم‪ ،‬جامعه را به سمت رشد و كمال و تعالي سوق‬ ‫دهد‪ .‬در اين اسالم‪ ،‬حكومت متعلق به صالحين و انسان‌هاي‬ ‫مورد اعتمادي است كه صالحيت سپردن امانت‌هاي مردم به‬ ‫آنها را دارند و مجموعه حركت نظام اسالمي در ذيل مديريت‬ ‫واليت‌فقيه است كه جانشين و نايب عام امام‌معصوم‌(ع) به‬ ‫شمار مي‌رود و بر اين اس��اس حاكمان و مسئوالن نظام در‬ ‫جمهوري اس�لامي مجاز به تصرف اموال مردم و به‌دست‬ ‫گرفتن اداره امور جامعه مي‌شوند‪.‬‬ ‫دراسالمسياسيمساله«غيريت»همكامالمطرحاست‪.‬‬ ‫يعني همچنان كه در ديدگاه توحي��دي تبعيت و اطاعت از‬ ‫خداوند مطرح شده‪ ،‬طرد طاغوت و غير‌خدا هم در واقع مورد‬ ‫تاكيد قرار گرفته است‪ .‬اجتناب از طاغوت و ايمان به خداوند‬ ‫در اسالم سياسي لحاظ شده و نفي طاغوت و حاكماني كه‬ ‫مشروعيتي از جانب خداوند و امام عصر(عج) حاضر ندارند‬ ‫هم كامال مطرح شده است‪ .‬در اين نوع اسالم سياسي زمينه‬ ‫س��قوط طاغوت‌هايي كه بر جوامع اس�لامي امروز حاكم‬ ‫هستند و هيچ مشروعيت و اذني از امام معصوم يا ولي‌فقيه‬ ‫زمان را ندارند نامشروع مي‌شوند و زمينه سقوط آنها فراهم‬ ‫مي‌شود‪ .‬اين اسالم سياسي امروز در واقع در كشورهاي بيدار‬ ‫شده اسالمي در حال خود‌نمايي است و امر به معروف و نهي‬ ‫از منكر و ايس��تادگي در برابر حاكم جور‪ ،‬حتي حاكمي‌كه‬ ‫برجامعهاسالميحكومتمي‌كند‪،‬موجبشدهاستكهاين‬ ‫بيدارياسالميخودشراباجلوهجديدينشانبدهد‪.‬طبيعتا‬ ‫در كنار اين موارد در اسالم سياسي‪ ،‬حمايت از مستضعفان و‬ ‫مظلومانهمجزورويكردهاياصليوشاخصه‌هايتاثير‌‌گذار‬ ‫است‪ .‬بنا‌براين اسالم سياسي‪ ،‬اسالمي است كه مي‌تواند دين‬ ‫را از عرصه زندگي فردي به‌عرص��ه اجتماع و حتي عرصه‬ ‫نالملليارتقاببخشد‪.‬‬ ‫بي ‌‬ ‫ازبدبختي‌هاوگرفتاري‌هايملت‌هاياسالميمي‌دانستند‪.‬‬ ‫تفكر عدم تعهد و رويه امام خميني(ره)‬ ‫جهان در دوران ظهور و پيروزي انقالب اسالمي‬ ‫نقدونظر‬ ‫ارزش جنبش‌هاي ضد‌هژمون در تفكر سياسي امام‬ ‫امام خميني(ره) با اين طرز فكر كه كل جهان جلوه‬ ‫قدرت خداست باور داش��ت كه بر جلوه‌هاي خداوند‬ ‫نمي‌توان حاكميت طاغ��وت را تحمل كرد‪ .‬تحقق اين‬ ‫ديدگاه طبعا مس��ئوليت‌هاي مهمي‌ب��ر عهده نخبگان‬ ‫اجتماعي جوامع اس�لامي‪ ،‬عالمان و فعاالن سياس��ي‬ ‫مي‌گذارد‪ ،‬اما اين حركت��ي از قوه به فع��ل در مراحل‬ ‫مختلف اس��ت‪ .‬اول جامعه ايران روح احكام اسالم را‬ ‫درك كرد و ب��راي حفظ و اج��راي آن حركت خود را‬ ‫آغاز كرد‪ .‬اين در حالي بود كه ملت ايران نمي‌توانست‬ ‫ارتباط ميان حاكميت طاغوت در كش��ور اس�لامي با‬ ‫حاميان طاغوت در بيرون مرزهاي كش��ور اس�لامي‬ ‫را ناديده بگيرد‪ .‬امام معتقد بودند ك��ه رژيم پهلوي در‬ ‫ايران و حاكميت‌هاي طاغوتي مس��تقر در كشورهاي‬ ‫منطقه بايد به دامان ملت بازگردند و از اتكا به آمريكا و‬ ‫رژيم صهيونيستي پرهيز كنند‪ .‬اين جمالت ساده عمق‬ ‫ارتباط و اتكاي حكومت پهلوي در ايران و حكومت‌هاي‬ ‫مس��تقر وقت در منطق��ه را نش��ان مي‌داد‪.‬تالش‌هاي‬ ‫امام خميني(ره) در اجراي احكام اس�لامي در صحنه‬ ‫اجتماعي و زندگي سياسي مردم ايران‪ ،‬گام نخست بود‬ ‫و در مرحله بعد بايد ارتباط حاميان رژيم طاغوت با آن‬ ‫قطع مي‌شد‪ .‬رژيم‌هاي وابس��ته به قدرت‌هاي هژمون‬ ‫براي استمرار حمايت قدرت‌ها از خود دست به هر نوع‬ ‫اقدام فساد‌آميزي مي‌زنند‪ .‬در ايران هم رژيم شاه از اين‬ ‫قاعده مس��تثني نبود و از اين رو امام با درك دقيق ابعاد‬ ‫وابستگي حكومت به اجانب‪ ،‬سعي در افشاي ماهيت‬ ‫اين وابس��تگي‌ها در راس��تاي قطع حمايت‌ها و نهايتا‬ ‫تضعيف قدرت طاغوتيان داش��ت‪ .‬اين ديدگاه درست‬ ‫منطبق با دستورات قرآن و مشخصا اين آيه شريفه بود كه‬ ‫مي‌فرمايد «و لن يجعل‌اهلل للكافرين علي‌المومنين سبيال‪».‬‬ ‫طبق دستور قرآن اجانب و كفار نمي‌توانند بر مسلمين‬ ‫سلطه داشته باشند و خداوند راهي براي تسلط كافرين‬ ‫بر مسلمين قرار نمي‌دهد‪ .‬اطاعت از اين دستورات كه‬ ‫در تفكر و رفتار سياسي و اجتماعي امام نمود داشت‪ ،‬به‬ ‫معناي مقابله با قدرت‌هاي سلطه گر‪ ،‬اجانب مستكبر و‬ ‫دولت‌هاي هژمون‌طلب بود‪.‬‬ ‫ايران به لحاظ سلطه و معادالت سياسي و بين‌المللي‬ ‫ميان دو قدرت بزرگ شرق و غرب تقسيم شده بود‪.‬‬ ‫حضور در يكي از اي��ن بلوك‌ها به معناي پذيرش‬ ‫سلطه غالب آن بلوك بر تمامي‌ابعاد كشور تابع بود‪.‬‬ ‫در تفكر مبارزاتي كه تا قبل از ش��كل‌گيري جهان‬ ‫دو‌قطبي در كشورهاي اسالمي و جهان سوم وجود‬ ‫داشت‪ ،‬هر نوع گرايش به يكي از دو قطب به معناي‬ ‫الحاق به آن بود و الحاق هم بس��تر هر نوع نفوذ و‬ ‫س��لطه يكي از دو قطب بر همه ابعاد كش��ورها را‬ ‫فراهم مي‌آورد‪ .‬از سوي ديگر مخالفان هر يك از دو‬ ‫قطب ضرورتا مي‌بايست زير چتر قطب مقابل قرار‬ ‫مي‌گرفتند و خود را متعهد به ارزش‌هاي سياسي و‬ ‫فكري آن قطب مي‌دانستند‪.‬‬ ‫اما از ديد امام هر دو حالت سلبي و غير‌قابل‬ ‫قبول و ضد‌ارزش‪ ،‬ارزش‌هاي انساني بود كه بايد‬ ‫به ه ‌ر ترتيب با آنها مقابله مي‌شد‪ .‬بنابراين انتخاب‬ ‫موضع ميانه كه نه به سوي شرق متمايل باشد و آن‬ ‫را بر خود مس��لط بداند و نه به سوي غرب تمايل‬ ‫داشته و پذيراي سلطه آن باش��د‪ ،‬موضع امام(ره)‬ ‫بود‪ .‬در نگاه امام حد وس��ط در جهان دو‌قطبي به‬ ‫معناي عدم پذيرش سلطه و عدم تعهد به ارزش‌ها و‬ ‫معادالت سياسي هر يك از دو قطب شرق و غرب‬ ‫بود‪ .‬البته اين بدان معنا نبوده و نيس��ت كه س��ر‌باز‬ ‫زدن از سلطه شرق يا غرب به معناي تقابل كلي با‬ ‫قدرت‌ها در همه صحنه‌ها و اعالم جنگ فيزيكي‬ ‫با آنها باش��د‪ ،‬بلكه ابتدا مبارزه نرم‌افزاري‪ ،‬فكري‬ ‫و فرهنگي ب��ا قدرت‌هاي س��لطه‌جو در اولويت‬ ‫اس��ت‪ .‬تحقق اين موض��ع ام��ام را در چارچوب‬ ‫سياست خارجي جمهوري اسالمي ايران با عنوان‬ ‫«نه شرقي و نه غربي» شاهد بوديم‪g .‬‬ ‫استراتژي «نه شرقي و نه غربي» رمز پيروزي كشورهاي‬ ‫اسالمي‬ ‫گفتمان حض��رت امام‌خمين��ي‌(ره) در واقع تاثيري‬ ‫بر جهان اس�لام و ملت‌هاي آزادي خواه جهان گذاش��ت‬ ‫كه اوال ملت‌ها را به يك نوع خود‌ب��اوري و اعتماد به نفس‬ ‫رساند تا تصور نكنند از توانايي كمي‌براي مقابله با دشمنان‬ ‫برخوردارند‪ .‬نكت��ه ديگر اين اس��ت كه اما ‌م توانس��ت با‬ ‫ضربه‌هايي كه به استكبار جهاني و نظام سلطه وارد كرد ابهت‬ ‫و اقتدار دروغين و قدرت پوشالي و تو‌خالي مستكبران را‬ ‫چنان در هم بكوبد و فرو بريزد كه ملت‌ها تحت تاثير آن به‬ ‫جرأت افتادند براي اينكه در برابر خواسته‌هاي ابر قدرت‌ها‬ ‫بايس��تند و همين امر موجب ش��د كه راه‌آزادي خواهي و‬ ‫آزادي‌طلبي و عدالت‌خواهي در بين ملت‌ها باز ش��ود‪ .‬در‬ ‫واقع دكترين سياس��ي امام‌(ره) اين بود ك��ه بتواند فضاي‬ ‫كنوني جهان را به خوبي تحت تاثير قرار دهد و با استراتژي‬ ‫«نه‌شرقي و نه‌غربي» در واقع نظام‌هاي سلطه گر و قطب‌هاي‬ ‫قدرت اصلي موجود در جهان را به‌گونه‌اي طرد كردند كه‬ ‫كشورها به سمت استقالل خود پيش روند و اجازه ندهند كه‬ ‫قدرت‌هاي سلطه‌گر دنيا ‪ -‬چه غربي و چه شرقي بر ملت‌ها‬ ‫تسلط پيدا كنند و اراده خودشان را بر آنها تحميل كنند‪ .‬به‌نظر‬ ‫مي‌رسد كه اگر مسلمانان جهان و جوانان امت اسالمي اين‬ ‫نداي امام‌(ره) و اين ديدگاه را دقيقا دريافت كنند و به آن جامه‬ ‫عمل بپوشانند‪ ،‬خواهند توانس��ت همان‌طور كه در چهار‬ ‫كشور اسالمي سرنگوني حكومت‌هاي طاغوتي را مشاهده‬ ‫كرديم‪،‬زمينهسقوطسايرطاغوت‌هاراهمبهمرورفراهمكنند‬ ‫كه امروز شاهد تالش‌هايي در اين زمينه هستيم‪ .‬به اين‌ترتيب‬ ‫مسلمانان مي‌توانند به يك ابر قدرت موثر در جهان اسالم و‬ ‫نظم نوين جهاني تبديل شوند‪g.‬‬ ‫‪29‬‬
‫بر هم خوردن نظم كهن‬ ‫رهيافت‌هاي سياسي امام خميني(ره)‬ ‫از ديروز تا امروز‬ ‫دكتر محمد حسن قديري ابيانه‪-‬كارشناس سياسي‬ ‫‪5‬‬ ‫نقد و نظر‬ ‫جبهه غرب كه در دوران حيات امام‌خميني(ره)‬ ‫سياست‌هاي خود را شكست خورده مي‌ديد‪ ،‬بر اين‬ ‫باور بود كه با رحلت حضرت امام مي‌تواند توفيقاتي‬ ‫در مقابله با انقالب اسالمي پيدا كند؛ اما بدرقه بسيار‬ ‫گس��ترده و پر‌هيجان مل��ت اي��ران از حضرت‌امام و‬ ‫مراسم تش��ييع پيكر پاك ايش��ان همه توطئه‌ها را به‬ ‫هم ريخت و وقايع بعد از رحلت ايش��ان‪ ،‬از انتخاب‬ ‫حضرت آيت‌اهلل خامنه‌اي به‌عنوان جانشين ايشان تا‬ ‫امروز به دشمن نشان داد كه نهضت امام خميني(ره) با‬ ‫رحلت ايشان نه تنها پايان نيافته‪ ،‬بلكه مستحكم‌تر شده‬ ‫و رو به گسترش گذاشته است‪ .‬به‌طوري كه نشانه‌هاي‬ ‫آن را در بيداري اسالمي در منطقه ‪ -‬كه رو به گسترش‬ ‫هم هس��ت ‪ -‬مي‌بينيم‪ .‬امروز «گفتمان امام» بس��يار‬ ‫قوي‌تر‪ ،‬گسترده‌تر و پر‌‌نفوذ‌تر از دوران حيات ايشان‬ ‫است و در حقيقت گفتمان امام همان اسالم ناب است‬ ‫و پيش‌بيني‌هاي حضرت امام درباره شكست استكبار‬ ‫عليه انقالب اسالمي و اسالم روز به روز خود را بيشتر‬ ‫نشان مي‌دهد‪.‬‬ ‫باور امام خميني(ره) عين حقيقت بود كه ملت‌ها‬ ‫توان مقابله با اس��تكبار و حكومت‌هاي دست نشانده‬ ‫را دارند و در صورتي كه در راه اس�لام قدم بردارند و‬ ‫همت كنند و به اداي تكلي��ف بپردازند‪ ،‬مورد حمايت‬ ‫خداوند متعال قرار مي‌گيرند و در حقيقت قدرت‌هاي‬ ‫جهاني هر قدر هم قوي باشند‪ ،‬در مقابل قدرت خداوند‬ ‫و اراده مس��لمين ضعيف و ناتوان هستند‪ .‬وقتي كه در‬ ‫ايران هم رژيم شاهنشاهي و عوامل دست‌نشانده فكر‬ ‫مي‌كردند اگر به يك خون ريزي وس��يع دست بزنند‪،‬‬ ‫انقالب شكست مي‌خورد‪ ،‬با اين جمله از امام مواجه‬ ‫شدند كه «خون بر شمشير پيروز است»‪ .‬ما اين مفهوم‬ ‫را در انقالبمان لمس كرديم و امروز هم مردم مسلمان‬ ‫كشورهايي مانند مصر و تونس شاهد اين ماجرا هستند‬ ‫و اين نزد مسلمانان در خاورميانه و جهان اسالم به يك‬ ‫باور تبديل شده است‪ .‬اين اعتماد به نفس و اميد به آينده‬ ‫و اعتماد به وعده‌هاي الهي و الگو ق��رار دادن انقالب‬ ‫اس�لامي باعث پيروزي‌هاي پي در پي مي‌شود و اين‬ ‫پيروزي‌ها يكي پس از ديگري ادامه خواهد داشت‪ ،‬به‬ ‫نحوي كه امروز ايران و جهان اسالم نسبت به گذشته‬ ‫در بهترين وضعيت خودشان هستند و از اين به بعد هم‬ ‫بهتر خواهد شد و استكبار در بدترين وضعيت خود قرار‬ ‫دارد و از اين به بعد وضعيت‌شان بدتر هم خواهد شد‪.‬‬ ‫به هر حال اتحاد و اعتماد به اسالم و مبارزه توام‬ ‫با صبر و مقاومت و شهامت‪ ،‬رمزهاي پيروزي هستند‪.‬‬ ‫آنچه انقالب اس�لامي را به پيروزي در برابر رژيم شاه‬ ‫ كه در حقيقت كل استكبار جهاني حامي‌او بودند‪-‬‬‫رس��اند هدايت بر‌اس��اس رهنمودهاي قرآن است كه‬ ‫توسط رهبري نظام ما استخراج و به آن عمل شده است‪.‬‬ ‫اين مساله در اتفاقات كنوني خاورميانه قوي‌تر هم‬ ‫خواهد شد‪ .‬يعني روز‌به‌روز وضعيت جهان اسالم بهتر‬ ‫از گذشته خواهد شد‪ .‬ما امروز منتظر پيروزي مسلمانان‬ ‫در مصر هستيم كه نتيجه انتخابات رياست‌جمهوري را‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪30‬‬ ‫در دست بگيرند و با تحولي كه در مصر پيش خواهد‬ ‫آمد روند تحوالت در جهان عرب تسريع خواهد شد‪.‬‬ ‫طبيعتا غربي‌ه��ا مخالف اس�لام‌ناب هس��تند‪.‬‬ ‫اس�لام‌ناب هم اسالم سياسي اس��ت‪ ،‬چراكه خداوند‬ ‫احكام را به نفع بشريت نازل كرده‪ ،‬بنابراين دشمن تمام‬ ‫تالش خود را خواهد كرد تا دست‌نش��اندگان خودش‬ ‫پيروز شوند و مانع پيروزي مسلمانان شوند و در اين‬ ‫مسير از انجام هيچ جنايتي كوتاهي نخواهند كرد‪ .‬كما‬ ‫اينكه رژيم شاه براي ماندن از هيچ جنايتي دريغ نكرد‪،‬‬ ‫اما قدرت اس�لام و مسلمانان بيش��تر از اين است كه‬ ‫استكبار بتواند بر آنها پيروز شود‪.‬‬ ‫حضرت امام(ره) بر اين نكته تاكيد داش��تند كه‬ ‫مس��لمانان حركت را آغاز كنند و به پي��روزي اميدوار‬ ‫باشند و حتي هسته‌هاي مقاومت تشكيل دهند تا بتوانند‬ ‫عليه س��لطه مبارزه كنند‪ .‬طبيعتا هس��ته‌هايي كه ابتدا‬ ‫كوچك به نظر مي‌آيند رشد مي‌كنند و فراگير مي‌شوند‪،‬‬ ‫كما اينكه در انقالب ما اين گونه شد و در انقالب‌هاي‬ ‫ديگر هم ش��اهد هس��تيم ك��ه اي��ن اتف��اق رخ داده‬ ‫است‪ .‬مسلمانان موظفند با استكبار مبارزه كنند و براي‬ ‫دفاع از حقوق بشريت در مقابل زياده خواهان بايستند‪.‬‬ ‫اين از پيام‌هاي حضرت امام خميني(ره) به مسلمانان‬ ‫است‪ .‬زماني از حضرت امام پرسيدند آيا سياست ايران‬ ‫اين است كه انقالب را صادر كند؟ ايشان فرمودند كه‬ ‫«انقالب ما صادر شده است‪ ».‬ما امروز آثار اين صدور‬ ‫انقالب را مش��اهده مي‌كنيم‪ .‬در حقيقت بعد از پيروز‬ ‫انقالب اسالمي ش��اهد بروز يك تحول بزرگ در كل‬ ‫جهان بوديم‪ .‬يعن��ي جهان مس��ير دين‌گريزي را طي‬ ‫مي‌كرد كه با پيروزي انقالب اس�لامي اين روند تغيير‬ ‫كرد‪ .‬نه تنها در جهان اس�لام بلكه در جهان غير‌اسالم‬ ‫نيز اين تحول دنبال ش��د و در حقيقت سكوالريس��م‬ ‫و بي‌ديني روز ب��ه روز رنگ خود را از دس��ت داده و‬ ‫مي‌دهد‪.‬‬ ‫ما در مصر هيچ س��فارتي نداش��تيم كه در روند‬ ‫باور امام عين حقيقت بود كه‬ ‫ملت‌ها توان مقابله با استكبار‬ ‫و حكومت‌هاي دست نشانده‬ ‫را دارند و در صورتي كه در راه‬ ‫اسالم قدم بردارند و همت‬ ‫كنند و به اداي تكليف بپردازند‪،‬‬ ‫مورد حمايت خداوند متعال قرار‬ ‫مي‌گيرند و در حقيقت قدرت‌هاي‬ ‫جهاني هر قدر هم قوي باشند‪،‬‬ ‫در مقابل قدرت خداوند و اراده‬ ‫مسلمين ضعيف و ناتوان هستند‬ ‫تحوالت اين كش��ور امكان فعاليت داش��ته باشد‪ .‬اما‬ ‫پيام چيزي نيس��ت كه بتوانند جلوي آن را بگيرند‪ .‬در‬ ‫حقيقت آنچ��ه در مصر پيش‌آمد نتيج��ه يك مداخله‬ ‫سازماندهي ش��ده از خارج از اين كش��ور نبود‪ ،‬بلكه‬ ‫آنها اين پيام را از راه‌هاي مختلف از جمله رسانه‌هاي‬ ‫وابسته به دش��من دريافت كردند‪ .‬در بسياري از موارد‬ ‫دش��من بدون اينكه بدان��د و بخواهد‪ ،‬پي��ام انقالب‬ ‫اس�لامي را به ملت‌ها رس��اند و باعث عالق��ه آنها به‬ ‫انقالب اسالمي ايران شد‪ .‬به‌طور مثال وقتي آنها عليه‬ ‫حجاب در ايران تبليغ مي‌كنند و مي‌گويند ايران اتباع‬ ‫فرانس��وي را كه در س��فارت ايران در اين كشور كار‬ ‫مي‌كنند به رعايت حج��اب ملزم ك��رده و اين خبر را‬ ‫به عن��وان يك مطلب منفي منتش��ر مي‌كنن��د‪ ،‬متوجه‬ ‫نيستند كه تاثير مثبتي بر دل مسلمين جهان مي‌گذارند‪.‬‬ ‫در حقيقت با قاطعيت مي‌توانم بگويم دشمنان انقالب‬ ‫در دشمني با ما بسياري از پيام‌هاي انقالب را منعكس‬ ‫كردند و در حقيقت باعث گسترش آن شدند و البته به‬ ‫حكم قرآن كساني كه مي‌خواهند نور خدا را خاموش‬ ‫كنند در اين توطئه خ��ود موفق نمي‌ش��وند‪ .‬بنابراين‬ ‫اينكه بگويند اينها نش��انه دخال��ت ايراني‌ها در مصر‬ ‫اس��ت اين طور نيس��ت‪ ،‬اما اينكه آنها رهبري معنوي‬ ‫ايران را پذيرفته‌اند درس��ت اس��ت؛ كم��ا اينكه خود‬ ‫مصري‌ها مي‌گفتند زماني كه داش��تيم از س��رنگوني‬ ‫مبارك نااميد مي‌ش��ديم و اين نااميدي مي‌توانست به‬ ‫كوتاه آمدن مردم از خواسته خود منجر شود پيام عربي‬ ‫حضرت آيت‌اهلل خامنه‌اي در ميدان التحرير منعكس‬ ‫و روحيه جديدي در مردم دميده مي‌شود و مردم مصر‬ ‫پايداري مي‌كنند تا دشمن را نااميد كنند‪ .‬بنابراين اين‬
‫برسانيم و ديوارهاي بزرگ سانسور و تخريب كه عليه‬ ‫اسالم فعال است را از ميان برداريم تا پرده‌ها كنار رود‬ ‫و حقيقت نوراني اسالم آشكار شود‪.‬‬ ‫نقدونظر‬ ‫تمدن بزرگ اسالمي و نابودي ليبراليسم‬ ‫اسالم سياسي يعني پياده ش��دن احكام اسالم و‬ ‫حاكميت اسالم در جامعه اس��ت در حالي كه دشمن‬ ‫س��عي مي‌كرد كه اس�لام ب��ه انجام اعمال ش��خصي‬ ‫محدود ش��ود در حالي كه تاريخ اسالم نشان مي‌دهد‬ ‫كه پيامبر اسالم حكومت اسالمي تشكيل دادند و مساله‬ ‫اسالم هم اعمال فردي را ش��امل مي‌شود و هم اعمال‬ ‫جامعه و مسائل جهاني را‪ .‬جمله بس��يار زيبايي كه از‬ ‫حضرت امام(ره) به ياد دارم اين اس��ت كه «ما چيزي‬ ‫نخواستيم جز حاكميت اسالم بر‌جهان‪ ».‬يعني ما حتي‬ ‫به حاكميت اسالم بر ايران و جهان اسالم اكتفا نمي‌كنيم‬ ‫و ما خواستار حاكميت اسالم بر‌كل جهان هستيم‪ ،‬اين‬ ‫يعني اسالم سياسي‪ .‬اس�لام همه ابعاد زندگي فردي‪،‬‬ ‫گروهي‪ ،‬اجتماعي و حكومتي و جهاني را در برمي‌گيرد‪.‬‬ ‫اين چيزي است كه غرب از آن وحشت دارد به‌خاطر‬ ‫اينكه اگر مسلمانان به اين مس��اله اعتقاد داشته باشند‬ ‫استكبار نمي‌تواند بر‌مسلمانان س��لطه پيدا كند و اگر‬ ‫نتواند سلطه پيدا كند و منابع كشورهاي اسالمي را ببلعد‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫رهبري عمال اتفاق افتاده بدون اينكه آنها بتوانند آن را‬ ‫دخالت قلمداد كنند‪ .‬آنها دفاع از حقوق ملت‌ها توسط‬ ‫ايران و اعتراض به جناي��ات امثال آل‌خليفه را دخالت‬ ‫مي‌نامند‪ ،‬اما مداخل��ه نظامي عربس��تان در بحرين و‬ ‫كشتار مس��لمانان و جنگ‌افروزي و اشغال در عراق و‬ ‫افغانستان را دخالت نمي‌دانند‪ .‬اين به اهداف استعماري‬ ‫بر‌مي‌گردد‪ ،‬ه��ر چه در جهت ب��رآورده كردن اهداف‬ ‫استعمار باشد آن را خوب ارزيابي مي‌كنند و هر چه با‬ ‫خواسته آنها مخالف باشد آن را نفي مي‌كنند‪.‬‬ ‫ديگر ابر قدرت نخواهند بود‪.‬‬ ‫آنچه ك��ه س��اموئل‌ هانتينگت��ون – نظريه‌پرداز‬ ‫مع��روف آمريكاي��ي – پيش‌بيني كرده ب��ود در حال‬ ‫تحقق اس��ت‪ .‬او پيش‌بيني كرده بود ك��ه فرهنگ‌هاي‬ ‫ضعيف‌تر در فرهنگ‌هاي قوي‌تر ادغام مي‌ش��وند و‬ ‫در حقيقت دو فرهنگ بزرگ باق��ي مي‌مانند كه يكي‬ ‫از آنها فرهنگ اسالمي اس��ت كه از آن با عنوان تمدن‬ ‫بزرگ اسالمي ياد مي‌كند‪ .‬اكنون ما شاهد شكل‌گيري‬ ‫تمدن بزرگ اسالمي در جهان اسالم هستيم‪ .‬آنچه كه ما‬ ‫مي‌بينيم در مصر‪ ،‬تونس‪ ،‬يمن‪ ،‬بحرين ‪ ،‬اردن و مراكش‬ ‫رخ مي‌دهد‪ ،‬صحنه‌هاي ش��كل‌گيري تم��دن بزرگ‬ ‫اسالمي است ولي اسالم و اسالم خواهي به محدوده‬ ‫جهان اس�لام خالصه نمي‌ش��ود‪ ،‬بلكه امروز جنبش‬ ‫وال‌استريت در آمريكا و حاميان اين جنبش در غرب‬ ‫كال به اين نتيجه رس��يده‌اند كه ليبراليسم پاسخگوي‬ ‫جهان امروز نيست و ظالمانه است و موجب حاكميت‬ ‫يك درصد ثروتمند بر ‪ 99‬درصد مردم مي‌ش��ود‪ .‬آنها‬ ‫اين نظام را ناعادالنه مي‌دانن��د و با آن مبارزه مي‌كنند‪،‬‬ ‫اما هن��وز نمي‌دانند كه چه نظامي باي��د جايگزين آن‬ ‫شود ‪.‬من معتقدم اگر اسالم آن‌گونه كه هست به اطالع‬ ‫مردم غرب برسد آنها آن نظام ايده‌آل عدالت خواه را‬ ‫در اسالم خواهند يافت و درست به‌همين دليل شاهد‬ ‫تحريف‌ها و توهين‌هايي هستيم كه در حقيقت ناشي‬ ‫از يك احساس ضعف در برابر اسالم است و البته اين‬ ‫حركات مذبوحانه نمي‌تواند اين روند را تغيير دهد‪ .‬من‬ ‫معتقدم اين موج‌اسالم خواهي جهان غير‌اسالم را هم‬ ‫فرا خواهد گرفت و اين بستگي دارد به اينكه ما چقدر‬ ‫تالش كنيم كه حقانيت اسالم را به اطالع مردم جهان‬ ‫انقالباسالميمفهومواقعيعدمتعهدبهشرقوغرب‬ ‫در زمان امام(ره) نگاه‌هايي چه در سطح بعضي از‬ ‫كشورها و چه در سطح بعضي از نيروها در داخل كشور‬ ‫وجود داشت كه ايران نمي‌تواند مستقل باشد و اصوال‬ ‫كشورها يا بايد به ابر‌قدرت ش��رق وابسته باشند يا به‬ ‫ابر‌قدرت غرب‪ .‬در حالي كه حضرت امام شعار نه‌شرقي‬ ‫و نه‌غربي را داد و اينكه ما به توانايي‌هاي خودمان تكيه‬ ‫مي‌كنيم و به هيچ كش��وري وابسته نخواهيم بود‪ .‬عدم‬ ‫وابستگي به معناي نداش��تن رابطه نيست‪ ،‬بلكه عدم‬ ‫وابس��تگي به معناي تكيه نكردن به آنهاست‪ .‬هر‌چند‬ ‫كه كشورهاي غير‌متعهد رسما وجود داشتند و جنبش‬ ‫غير‌متعهدها وجود داشت ولي در دل آنها خيلي اعتقادي‬ ‫به اينكه اين نظريه امكان پذير باش��د نبود‪ .‬اما انقالب‬ ‫اس�لامي ثابت كرد كه مي‌توان غير‌متعه��د بود‪ .‬حتي‬ ‫كشورهاي غير‌متعهدي مثل هند به مرور زمان متعهد‬ ‫شدند حتي كشورهاي كمونيستي مثل چين و شوروي‬ ‫مبناي ايدئولوژيك نظام خود را به مرور كنار گذاشتند‪،‬‬ ‫اما انقالب اس�لامي پايدار ماند و نشان داد كه مي‌شود‬ ‫با اتكا به خداوند متعال و ملت غي��ور ايران و رهبري‬ ‫و نظام واليي بر‌همه مش��كالت پيروز ش��د و در اوج‬ ‫اس��تقالل و دشمني اس��تكبار پيش��رفت‌هاي جانانه‬ ‫داش��ت‪ .‬در حقيقت پايداري ‪ 33‬ساله انقالب اسالمي‬ ‫از يك‌طرف و پيش��روي‌هايي كه داشتيم كارايي نظام‬ ‫واليي و اسالمي را به اثبات رس��اند و آن چيزي است‬ ‫كه امروز ملت‌ها باور دارند‪ .‬ملت‌ه��ا ديدند كه ايران‬ ‫در اوج تحريم‌ها و تهديدها و حتي هشت سال جنگ‬ ‫مي‌تواند به پيشرفت دست پيدا‌كند‪ .‬پيشرفت‌هايي كه‬ ‫آنها حتي آرزوي آن را هم دست نيافتني مي‌ديدند‪ .‬در‬ ‫داخل كش��ور هم بعضي‌ها مثل منافقين يا گروهك‌ها‬ ‫فكر مي‌كردند استقالل جمهوري اس�لامي ايران را و‬ ‫عدم وابستگي به ش��رق و غرب را به‌جاي اينكه نشانه‬ ‫قدرت بدانند نشانه ضعف تلقي كردند و فكر مي‌كردند‬ ‫چون نظام جمهوري اسالمي وابسته به شرق و غرب‬ ‫نيست با چند عمليات مسلحانه مي‌توانند نظام را ساقط‬ ‫كنند‪ .‬اين نشان دهنده ذهن وابسته آنها به قدرت‌هاي‬ ‫ش��رقي و غربي بود و البته اگر كس��ي اتكا به خداوند‬ ‫متعال و باور نداشته باشد و وعده‌هاي الهي را باور نكند‬ ‫عجيب نيست كه گرفتار اين نوع تفكر شود‪ .‬به‌هر‌حال‬ ‫امروزه اين باور كه ما نيازي به وابستگي به شرق و غرب‬ ‫نداريم و بايد مستقل باش��يم و روي پاي خود بايستيم‬ ‫و توانستيم مستقل باش��يم و روي پاي خود بايستيم از‬ ‫حالت يك آرزو به يك نمونه عيني تبديل ش��ده و به‬ ‫همين دليل نظام جمهوري اس�لامي به الگويي براي‬ ‫مسلمانان تبديل شده است‪.‬‬ ‫امروز نامزدهاي مختلف در مصر حتي صحبت‬ ‫از اين مي‌كنند كه كمك‌هاي آمري��كا را نمي‌خواهند‬ ‫يعني تا اين حد اعتماد به‌نفس پيدا كرده‌اند و احساس‬ ‫استقالل مي‌كنند و دشمن‌شناس شده‌اند و اين طليعه‬ ‫بسيار مثبتي است و نشان مي‌دهد كه حركت كلي جهان‬ ‫اسالم به چه سمتي است‪.‬‬ ‫بايد بگوييم كه خداوند اين توفيق را به ملت ايران‬ ‫و جهان اسالم داد كه بعد از رحلت حضرت امام(ره)‬ ‫فردي جانش��ين ايش��ان ش��د كه به همه آن اعتقادات‬ ‫حضرت امام ب��اور دارند و به قرآن ش��ناخت دارند و‬ ‫بر اساس قرآن جامعه را هدايت مي‌كنند و اين نعمت‬ ‫بس��يار بزرگي اس��ت كه ملت ما و جهان اسالم از آن‬ ‫بهره‌مند است‪g .‬‬ ‫‪31‬‬
‫سياست‌‬ ‫تاكتيك پرهزينه‬ ‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫الريجانيچگونه رئيسماند؟‬ ‫از كمپين‌هاي پرحاشيه تا صحن علني مجلس‬ ‫ياسين سيف‌االسالم‬ ‫‪1‬‬ ‫از‪ 12‬اسفند‪ 90‬تا روزهاي آغازين خرداد‪ 91‬رقابتي‬ ‫كه در سراسر كشور براي‪ 290‬كرسي بهارستان آغاز شده‬ ‫بود به رقابت براي بلندترين صندلي بهارستان ختم شد‪.‬‬ ‫گرچهمجلسدراختياراكثريتي ازاصولگرايان قرارگرفت‬ ‫اما رقابت درون گروهي ميان اصولگرايان صحنه بازي را تا‬ ‫حد زيادي تغيير داد‪ .‬صحنه اي براي رقابت علي الريجاني‬ ‫و غالمعلي حداد عادل‪ .‬از يك سو الريجاني كه در مجلس‬ ‫هشتم موفق شده بود اعتماد نمايندگان ملت را جلب كند‪،‬‬ ‫يك بار ديگر خود را براي رقابت با رئيس مجلس هفتم‬ ‫آماده مي‌كرد‪ .‬و حداد‌عادل نيز كه چهار سال پيش ميدان‬ ‫را به رقيب واگذار كرده بود اين‌بار هم به‌عنوان سر ليست‬ ‫جبهه متحد اصولگرايان و نامزد مورد وثوق اصولگرايان‬ ‫‪32‬‬ ‫حامي رهپويان و پايداريبراي پسگرفتن كرسي رياست‬ ‫برقوه‌مقننهآمدهبود‪.‬‬ ‫اتفاقجالبوالبتهقابلپيشبينيايندورازمجلس‪،‬‬ ‫انش��عاب گروهي از چهره‌هاي ش��اخص اصولگرا از‬ ‫فراكسيون واحد اصولگرايان بود‪ .‬نمايندگان طرفدار علي‬ ‫الريجاني با توجه به ظرفيتي كه در خارج از فراكس��يون‬ ‫اصولگرايان داشتند و همچنين با‌توجه به سنتي كه براي‬ ‫انتخاب رئيس در اين فراكسيون وجود داشت‪ ،‬تصميم‬ ‫گرفتند خ��ود را از قيد و بندهاي فراكس��يون واحد رها‬ ‫كنند و يك تش��كيالت جديد براي نمايندگان همسو با‬ ‫خود راه بيندازند‪ .‬تش��كيالتي كه به فراكسيون رهروان‬ ‫واليت با چهره شاخص و تأثيرگذاري به نام محمدرضا‬ ‫باهنر معروف شد‪ .‬و توانست در جلس��ه مهم و حياتي‬ ‫روز شنبه‌گذشته ‪157‬نفر از منتخبان ملت را در ساختمان‬ ‫قديم مجلس دور هم جمع كند‪ .‬اين فراكس��يون در كنار‬ ‫اصولگراياني مانند باهنر و الريجاني‪ ،‬چهره‌هايي مانند‬ ‫مطهري و محجوب را نيز شامل مي‌شد و در واقع تشكلي‬ ‫استازمجموعهراستسنتي‪،‬اصالحطلبانوبي‌طرف‌ها‬ ‫و مستقل ها كه بخش قابل توجه آن را تشكيل مي‌دهند‪.‬‬ ‫الريجاني در اين جلسه با بيان اينكه ما بايد روي استقالل‬ ‫مجلستكيهكنيم‪،‬استقاللمجلسبهمعنايستيزباسايرقوا‬ ‫نيستبلكهبهاينمعناستكهمجلسمستقلتصميمبگيرد‬ ‫وچيزيازبيرونبهنمايندگانالقاءنشود‪،‬گفت‪«:‬ماباقواي‬ ‫ديگر برادريم بايد قدرتمندانه كار شود و اگر مجلس قوي‬ ‫باشد مي‌تواند دست برادر خود را كه ساير قواست بگيرد‬ ‫و به آنها كمك كند‪ ».‬هم زمان با جلسه فراكسيون پيروان‬ ‫واليت در روز شنبه گذشته جلس��ه‌اي نيز در بهارستان‬ ‫توسط فراكسيون اصولگرايان برگزار شده بود‪ ،‬جلسه‌اي‬ ‫براي حداد‌عادل رئيس منتخب آن دسته از اصولگراياني‬ ‫كه همچنان خود را در داخل فراكسيون تعريف مي‌كردند‪.‬‬ ‫مجموعه‌ايازنمايندگانجمعيترهپويان‪،‬جبههپايداري‬ ‫و جمعيت ايثارگران‪ .‬همان كس��اني كه اگر چه در قالب‬ ‫جبهه متحد و جبهه پايداري روزهاي پر سروصدايي را‬ ‫در ايام انتخابات و در تقابل با هم گذرانده بودند‪ ،‬حاال براي‬ ‫رئيس نشدن علي الريجاني در يك جبهه قرار مي‌گرفتند‪.‬‬
‫ابوترابيفردبرايدونايبرئيسيمجلسبايكديگررقابت‬ ‫كردند كه از ميان آنها با هنر با ‪119‬راي و مصباحي مقدم‬ ‫با ‪ 85‬راي به عن��وان نامزد‌هاي نواب رئيس صحن علني‬ ‫مجلسانتخابشدند‪.‬‬ ‫اما كار به اينجا ختم نشد و اعضاي اصلي فراكسيون‬ ‫اصولگرايان كه قلت تعداد خود را در مقابل‪ 157‬نفر رقيب‬ ‫مشاهده كردند جلسه ديگري را فرداي آن روز‌ترتيب دادند‬ ‫تا با تعداد بيش��تري براي رقابت در صحن علني حاضر‬ ‫شوند؛نشستيكهبازهمبانامفراكسيونبزرگاصولگرايان‬ ‫برگزار شد و اين‌بار به‌جاي ‪ 98‬نفر‪144 ،‬نماينده حضور‬ ‫داشتند و در راي‌گيري ش��ركت كردند‪ .‬اگرچه همچنان‬ ‫نسبت به رقيب عده كمتري را شامل مي‌شدند‪ ،‬اما باز هم‬ ‫براي انتخابات صحن اميد بيشتري يافته بودند‪ .‬از آرايي كه‬ ‫اين ‪ 144‬نفر به صندوق ريختند‪ ،‬حداد‌عادل با ‪132‬راي‬ ‫به‌عنوان نامزد اين فراكسيون براي رياست مجلس نهم و‬ ‫حجت‌االس�لام ابوترابي‌فرد با ‪61‬راي و حجت‌االسالم‬ ‫احمد سالك با‪59‬راي به‌ترتيب به عنوان نواب اول و دوم‬ ‫رئيسانتخابشدند‪.‬‬ ‫رقابتبهانهتخريبنباشد‬ ‫علي‌اصغ��ر زارعي‪ ،‬عض��و جبهه پاي��داري نيز با‬ ‫اشاره به اينكه بعد از تشكيل فراكسيون اصولگرايان بقيه‬ ‫فراكس��يون‌هاي زير‌مجموعه مي‌توانند با حفظ ارتباط‬ ‫خود با اين فراكسيون فعال شوند‪ ،‬گفت‪« :‬اگر بخواهيم در‬ ‫مجلس رقابت را بهانه كرده و فضاي تخريبي ايجاد كنيم‬ ‫سياست‬ ‫اما آنها اگرچه پيش از اين فعاالن اصلي فضاي انتخابات به‬ ‫شمار مي‌رفتند‪ ،‬اين‌بار و در رايزني‌هاي درون مجلس تنها‬ ‫موفق شدند ‪ 98‬نفر از منتخبان را در كنار هم جمع كنند‪.‬‬ ‫گروهي كه در پايان جلسه روز شنبه همگي به حداد‌عادل‬ ‫راي دادند‪ .‬نامزد فراكس��يون اصولگرايان در اين جلسه‬ ‫ضمن بيان اهميت اتحاد اصولگراي��ان گفت‪« :‬لطمه‌اي‬ ‫كه از متالشي شدن اصولگرايي به انقالب وارد مي‌شود‬ ‫زيانبار‌تر از آن است كه شخص خاصي بخواهد رئيس‬ ‫مجلس بشود‪ ».‬حداد‌عادل با بيان اينكه چه نيازي ايجاب‬ ‫مي‌كند كه ما اصولگرايي را ناديده بگيريم و فراكس��يون‬ ‫ديگري با نام ديگر در ميان اصولگرايان ايجاد كنيم‪ ،‬گفت‪:‬‬ ‫«آيا انتخاب رئيس مجل��س درون اصولگرايان با حفظ‬ ‫وحدت اين مجموع��ه ممكن نيس��ت‪ .‬حفظ وحدت‬ ‫اصولگرايان از اينكه چه كسي رئيس مجلس شود مهم‌تر‬ ‫اس��ت چون با حفظ وحدت مي‌توانيم انتخاب بهتري‬ ‫داشتهباشيم‪».‬‬ ‫اگر چه در جلس��ه فراكس��يون اصولگرايان عمال‬ ‫رقابتي در نگرف��ت و موضوع تنها رئي��س مجلس بود‪،‬‬ ‫اعضاي فراكس��يون پيروان واليت ه��م موضوع رئيس‬ ‫مجلس را در دستور كار داشتند و هم تكليف نواب رئيس‬ ‫را روشن كردند‪ .‬در اين جلس��ه باهنر‪ ،‬مصباحي مقدم و‬ ‫تاثيرگذاري بر انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫از جمله چهره‌هاي ديگري ك��ه طي روزهاي اخير‬ ‫نسبت به رقابت شكل گرفته بر سر رياست مجلس نهم‬ ‫اظهار‌نظر كردند‪ ،‬الياس نادران است‪ .‬وي در گفت‌وگو با‬ ‫خبرنگاران عقيده خود را اينگونه بيان كرده است‪« :‬ايجاد‬ ‫اختالفمياناصولگرايانوخط‌كشي‌هايمصنوعيباعث‬ ‫مي‌شود كارآمدي مجلس به حداقل برسد‪ ».‬وي همچنين‬ ‫تصريحكردهاست‪«:‬اختالفمياناصولگرايانبرانتخابات‬ ‫رياست‌جمهوريآيندهنيزتاثيرخواهدگذاشت‪ .‬ادامهاين‬ ‫اختالفات روي كارآمدي مجلس‪ ،‬پيشرفت و عدالتي كه‬ ‫مورد‌نظررهبرمعظمانقالباستواينكهظرفيتمجلس‬ ‫پشتيباني‌كنندهتيممذاكره‌كنندهدرمذاكراتهسته‌ايباشد‬ ‫و همه مسائل كالن مجلس و نظام سايه خواهد افكند‪».‬‬ ‫نادران همچنين گفته اس��ت‪« :‬اي كاش دوستاني كه در‬ ‫فراكسيون رهروان واليت هستند و همه كساني كه زير‬ ‫چتر اصولگرايي به مجلس راه يافتند به تصميم جمعي‬ ‫مي‌رسيدند‪».‬‬ ‫از ما دعوت نكرده‌اند‬ ‫در حالي كه زاكاني در مصاحبه‌ه��اي خود درباره‬ ‫جلسه روز يكشنبه گذش��ته از دعوت سراسري از همه‬ ‫اصولگرايان خبر داده بود‪ ،‬سيد‌رمضان شجاعي كياسري‪،‬‬ ‫سخنگوي فراكسيون پيروان واليت در اظهاراتي در جمع‬ ‫خبرنگارانتصريحكرد‪«:‬اعضايفراكسيونپيروانواليت‬ ‫به جلسه روز شنبه دعوت نشده‌اند‪ ».‬وي همچنين گفت‪:‬‬ ‫«فراكسيون رهروان واليت قرار نيست جلسه‌اي داشته‬ ‫باشد البته ممكن است خود آقايان جلسه داشته باشند‪».‬‬ ‫وي همچنين در اظهار‌نظري ديگر گفت‪« :‬آنان با چه كسي‬ ‫توافق كردند؟ از طرف ما آقايان جاللي و جهانگيرزاده در‬ ‫جلسهشركتداشتند‪،‬وليآنانتوافقينكردند‪،‬ماهمراهي‬ ‫الزم را داشتيم اما آنان زير بار اين نشست نرفتند‪ .‬در جلسه‬ ‫فراكسيونرهروانواليتكهدرمحلمجلسقديمبرگزار‬ ‫شدهمحضورداشتيم‪،‬همزمانحمله‌هايتخريبيصورت‬ ‫گرفت و س��پس پيامك‌هايي كه خالف عرف رسانه‌اي‬ ‫است‪ ،‬ارسال و فضا را در كام دوستان تلخ كرد‪ ،‬به‌رغم همه‬ ‫همكاري‌ها و مساعدت‌ها و تالش‌هايي كه براي تلطيف‬ ‫فضا انجام شد‪ ،‬ولي فضا را به‌گونه‌اي تغيير دادند كه هيچ‬ ‫نوع همكاري و مساعدتي وجود نداشت‪».‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫تالش براي تفاهم فراگير‬ ‫عليرضا زاكاني‪ ،‬رئيس اجرايي س��تاد جبهه متحد‬ ‫اصولگرايان كه از جمله بانيان اصلي اين جلسه به‌شمار‬ ‫مي‌رفتدرجمعمنتخبانملتازتشكيلفراكسيونموازي‬ ‫با اصولگرايان انتقاد كرد و گفت‪« :‬متاس��فانه به هر دليلي‬ ‫برخالف رويه دوستان مسير ديگري را انتخاب كردند و‬ ‫درجلسهفراكسيونفراگيرشركتنكردند‪».‬ويهمچنين‬ ‫گفت‪« :‬در چند هفته اخير تمام تالش اين فراكسيون اين‬ ‫بود كه مبتني بر يك تفاهم فراگير با تمامي‌اصولگرايان‬ ‫جلسه داشته باش��يم‪ ،‬تالش كرديم همه اصولگرايان در‬ ‫كنار هم هيات‌رئيسه پيشنهادي خود را انتخاب كننداما‬ ‫برخي دوستان به هر دليلي برخالف رويه مسير ديگري را‬ ‫انتخابكردند‪».‬زاكانيباتاكيدبراينكهاميدواريمماحصل‬ ‫حضور شما منتخبان امكاني را فراهم كند كه اصولگرايان‬ ‫بايكهمبستگيهيات‌رئيسهپيشنهاديخودرابهصحن‬ ‫ارائه كنند‪ ،‬گفت‪« :‬بايد بتوانيم با همكاري و مساعدت طي‬ ‫يك‌سالآيندهبهنمايندگانخدمتكنيم‪».‬‬ ‫به صالح كشور و اصولگرايان نيست‪ ».‬او درباره جلسه‬ ‫فراكسيون اصولگرايان نيز تصريح كرده است‪« :‬ما در اين‬ ‫جلسه روي رياست حداد اجماع كرديم و در خصوص‬ ‫‌تركيب هيات‌رئيسه‌اي كارآمد از ميان دوستان نظر‌خواهي‬ ‫كرديمكهقرارشديكتيمهفتنفرهگزينه‌هايمطرحشده‬ ‫رابررسيكنند‪».‬ايننمايندهمردمتهرانهمچنينبااشارهبه‬ ‫اينكه معتقديم بايد با همين شاخص‌ها كار را پيش ببريم‪،‬‬ ‫گفت‪« :‬اگر بخواهيم بنا را بر سهم‌خواهي و دادن وعده‌هاي‬ ‫بي‌خود به افراد بگذاريم كاري از پيش نمي‌رود‪».‬‬ ‫سند اصولگرايي‬ ‫كاظمجاللي‪،‬عضوارشدفراكسيونپيروانواليتنيز‬ ‫در پاسخ به برخي از اعضاي فراكسيون اصولگرايان درباره‬ ‫تشكيلاينفراكسيونگفت‪«:‬اعضايفراكسيون«رهروان‬ ‫واليت»همهاصولگراهستندومشكلمااتفاقاهميناست‬ ‫كه عده‌اي تصور مي‌كنند سند اصولگرايي فقط به نام آنها‬ ‫ن جاست‪ ».‬وي همچنين‬ ‫خورده و مشكل ما نيز دقيقا همي ‌‬ ‫تصريحكرد‪«:‬مااصولگراييمونامفراكسيوننيز«فراكسيون‬ ‫اصولگرايان رهروان واليت» اس��ت‪ ،‬بنابراين هيچ‌كس‬ ‫نمي‌تواند اسم «اصولگرايي» را به نام خودش سند بزند‪».‬‬ ‫پايان يك رقابت‬ ‫پس از پايان همه تالش‌ها و رايزني‌هاي گس��ترده‬ ‫طرفين‪ ،‬باالخره روز انتخاب فرا‌رسيد‪.‬‬ ‫حاال هم غالمعلي حدادعادل كانديدا شده بود و هم‬ ‫علي الريجاني‪ .‬پس از پايان راي‌گيري آنچه حاصل شد‬ ‫اين بود؛ علي الريجاني‪ 173‬راي‪ ،‬حدادعادل‪ 100‬راي و‪2‬‬ ‫راي سفيد‪ .‬اين اما پايان رقابت نبود‪ ،‬چرا كه پس از انتخاب‬ ‫رئيسحاالمي‌بايستبرايانتخابنواباوهمراي‌گيري‬ ‫ص��ورت مي‌گرفت‪‌.‬احمد س��الك منتخ��ب اصفهان‪،‬‬ ‫سيدمحمدحسنابوترابي‌فرد‪‌،‬محمدرضاباهنر‌وغالمرضا‬ ‫مصباحي‌مقدم منتخبان‌تهران به عنوان كانديداي تصدي‬ ‫نواب‌رئيس موقت مجلس نهم داوطلب شدند كه پس از‬ ‫راي‌گيري‪ ،‬باهنر با ‪ 177‬راي و محمدحسن ابوترابي‌فرد‬ ‫با ‪ 167‬راي به‌ترتيب به‌عن��وان نايب رئيس موقت اول و‬ ‫نايب رئيس موقت دوم مجلس نهم انتخاب شدند‪ .‬از ميان‬ ‫‪ 15‬داوطلب براي عضويت در دبيري هيات‌رئيسه موقت‬ ‫مجلسنهمهمحسينسبحاني‌نيا‪،‬عليرضامنادي‪،‬شاهين‬ ‫محمدصادقي‪‌،‬محمدحسينفرهنگي‪‌‌،‬جوادجهانگيرزاده‬ ‫و محمد دهقان انتخاب شدند‪g.‬‬ ‫‪33‬‬
‫سياست‬ ‫هدف ما فقط هيات رئيسه نبود‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪2‬‬ ‫گفت‌وگو با شجاعي‌كياسري درباره تشكيل فراكسيون جديد‬ ‫سيد‌رمضان شجاعي كياسري‪ ،‬منتخب مردم ساري در مجلس نهم است و سخنگويي كميسيون رهروان واليت‬ ‫را برعهده دارد‪ .‬اين فراكسيون در انتخابات هيات‌رئيسه مجلس نهم از الريجاني حمايت كرد و از اين منظر خود‬ ‫را فراكسيون اكثريت در جريان اصولگرا مي‌داند‪.‬‬ ‫آقاي كياس��ري! براي ش��روع از فلس��فه تشكيل‬ ‫فراكسيون رهروان واليت بگوييد؟‬ ‫‪ l‬در داخل مجلس ش��وراي اسالمي همانند ساير‬ ‫سيستم‌هاي پارلماني جهان‪ ،‬فراكسيون‌هاي مختلفي از جمله‬ ‫با گرايش سياسي ش��كل مي‌گيرد‪ ،‬البته سيستم انتخابات‬ ‫پارلمان برخي كش��ورها مبتني بر تحزب است و احزاب‬ ‫سياسي هستند كه در داخل مجلس فراكسيون‌هاي مختلف‬ ‫را تشكيل مي‌دهند‪ ،‬در ايران چون سيستم پارلماني حزبي‬ ‫وجود ندارد و از طرف ديگر احزاب قوي و فراگير نيستند‪،‬‬ ‫گرايش‌ها و سليقه‌ها موجب تشكيل فراكسيون‌ها مي‌شود‪.‬‬ ‫االن اشخاص و نمايندگان و منتخبان مجلس نهم اصولگرا‬ ‫هس��تند و ش��خصيت‌هاي اصالح‌طلب تعدادشان اندك‬ ‫خواهد بود به‌طوري كه تعداد آنها به اندازه انگشتان دو دست‬ ‫نيز نمي‌رسد‪ .‬با‌وجودي كه مجلس محل تضارب افكار‪ ،‬آرا‬ ‫و سليقه‌هاي مختلف است‪ ،‬اگر كليتي به نام اصولگرايي با‬ ‫تك‌صدايي در داخل پارلمان حركت كند خيلي نمي‌تواند‬ ‫مطلوب باشد‪ ،‬اصولگرايان در مباني و مسائل اصيل انقالب‬ ‫اس�لامي همچون قانون اساس��ي‪ ،‬واليت فقيه و عمل به‬ ‫فرمايش��ات رهبري معظم انقالب اش��تراك نظر دارند‪ ،‬اما‬ ‫طبيعي است كه اختالف سليقه‌ها و اختالف نظرها در جبهه‬ ‫اصولگرايي اجازه طرح بحث پيدا‌كنند‪ ،‬اين اختالف‌نظرها‬ ‫و س��ليقه‌ها مي‌توانند در داخل مجلس شوراي اسالمي به‬ ‫رسميت شناخته شوند و در قالب فراكسيون فعاليت كنند‪.‬‬ ‫چون در گذشته يك جريان اصالح‌طلب در داخل مجلس‬ ‫‪34‬‬ ‫وجود داش��ت يك جريان اصولگرا به شكل يكپارچه در‬ ‫كنار آن قرار مي‌گرفت‪ ،‬اين امر باعث مي‌ش��د كه اختالف‬ ‫س��ليقه‌ها و اختالف نظرها در داخل گفتمان اصولگرايي‬ ‫يكپارچه هضم شوند‪ ،‬با‌توجه به ش��رايط جديد كه تعداد‬ ‫اعضاي فراكسيون اقليت كم هستند‪ ،‬اختالف سليقه‌هاي‬ ‫اصولگرايي كامال مي‌توانند به‌شكلي نظام‌مند موجب رشد‬ ‫يافتگي نظام پارلماني و پارلمان جمهوري اس�لامي ايران‬ ‫شوند‪ .‬چون در عرصه بين‌المللي هم اين يك ضرورت است‬ ‫كه پارلمان از صداهاي مختلف در عرصه سليقه برخوردار‬ ‫باشند‪ ،‬طبيعي اس��ت كه در چنين وضعيتي نمايندگاني كه‬ ‫مشي آنها اصولگرايانه متعادل‪ ،‬عقالني و عمدتا از نمايندگان‬ ‫شهرس��تاني هس��تند در كنار هم قرار بگيرند و فراكسيون‬ ‫رهروان واليت را تشكيل دهند‪.‬‬ ‫اكن��ون كه‌تركي��ب اعضاي هيات‌رئيس��ه مجلس‬ ‫نهم مشخص شده اس��ت‪ ،‬آيا اين فراكسيون ادامه‬ ‫فعاليت خواهد داد يا آنكه سازوكار جديدي پيدا‬ ‫خواهد كرد؟‬ ‫‪ l‬اينفراكسيونفقطبرايتعيين‌تركيبهيات‌رئيسه‬ ‫مجلس نهم شكل نگرفت‪ .‬بلكه متشكل از نمايندگاني است‬ ‫كه در هيچ يك از فهرست‌هاي انتخاباتي جريان اصولگرا‬ ‫حضور نداشتند ولي اصولگرا هستند و مستقل راي آوردند‪،‬‬ ‫بنابراين حق دارند يك فراكس��يون با نظر و ديدگاهي نو و‬ ‫جديد تشكيل دهند تا بتواند در راستاي اهداف نمايندگي‬ ‫مجلس در چهار سال پيش‌رو عمل كنند؛ بنابراين فراكسيون‬ ‫رهروان واليت با يك انديش��ه نو و نگاهي جديد ش��كل‬ ‫گرفت تا نس��بت به موضوعات و مس��ائل مختلف كشور‬ ‫موضع‌گيري كند‪ .‬در مجموع يكي از كارهاي فراكس��يون‬ ‫انتخاب هيات‌رئيس��ه بود انجام ش��د و از اين به بعد‌روي‬ ‫موضوعات اساسي كشور تمركز خواهد كرد‪.‬‬ ‫اما به اين جمع افراد ديگري هم اضافه ش��دند و از‬ ‫‪ l‬حالت اول كه افراد مستقل بودند خارج شد؟‬ ‫بله‪ ،‬افراد ديگر هم اضافه شدند‪.‬‬ ‫اين‌تركيب تحت عنوان همان فراكسيون در طول‬ ‫چهار س��ال ادامه فعاليت مي‌دهد يا شكل و قالبي‬ ‫جديد به خود مي‌گيرد؟‬ ‫‪ l‬حتما كار به همان شكل ادامه پيدا مي‌كند‪.‬‬ ‫تعداد اعضاي فراكس��يون رهروان هم اكنون چند‬ ‫نفر است؟‬ ‫‪ 175 l‬نماينده عضويت در اين فراكسيون را امضا‬ ‫كردند و پيش‌بيني مي‌شود اين تعداد به بيش از ‪ 180‬نفر هم‬ ‫برسد‪ ،‬اين فراكسيون مباني جديدي براي ايفاي موثر وظايف‬ ‫نمايندگي دارد‪ .‬چون مي‌خواهد براي حل‌مسائل اساسي و‬ ‫مشكالت اساسي مردم از نگاه سنتي به مس��ائل و افراط و‬ ‫تفريط در موضع‌گيري فاصله بگيرد‪ ،‬فراكس��يون رهروان‬ ‫واليت معتقد به اس��تقالل كاري مجلس است و به اسالم‪،‬‬ ‫انقالب‪ ،‬امام(ره) و رهبري و واليت مطلقه فقيه اعتقاد دارد‪.‬‬ ‫در اين فراكس��يون چهره‌هايي از اصالح‌طلبان نيز‬ ‫وجود دارد‪ .‬پس از آنجا كه موسسان نمي‌توانستند‬ ‫اسم اصولگرا بر آن بگذارند‪ ،‬اسم ديگري كه البته‬ ‫اسم خوب و قابل تمجيدي است برگزيدند؟‬ ‫‪ l‬مثال چ��ه كس��اني از جري��ان اصالحات عضو‬ ‫فراكسيون هستند؟‬ ‫يعني ش��ما مي‌گوييد آق��اي محج��وب و برخي‬ ‫چهره‌هاي اقليت‌هاي ديني عضو فراكسيون رهروان‬ ‫نيستند؟‬ ‫‪ l‬خي��ر‪ ،‬آقاي محج��وب و ديگران در جلس��ات‬ ‫فراكسيون دعوت بودند‪ .‬ما نزديك ‪ 280‬نماينده را دعوت‬ ‫كرديم‪ .‬ايشان‌هم دعوت بودند‪ ،‬اما عضويت در فراكسيون را‬ ‫امضا نكردند بنابراين عضو فراكسيون محسوب نمي‌شوند‪.‬‬ ‫پس اين فراكسيون اصولگراست؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬نام آن فراكسيون اصولگرايان رهروان واليت‬ ‫است‪.‬‬ ‫يك نقد به فراكس��يون رهروان واليت آن است كه‬ ‫مانع از تشكيل فراكسيون اكثريت در مجلس نهم‬ ‫شد‪ .‬اين نقد را چقدر وارد مي‌دانيد؟‬ ‫‪ l‬وقت��ي اي��ن فراكس��يون ‪ 180‬عض��و دارد ب��ه‬ ‫آن معناست كه فراكس��يون اكثريت محس��وب مي‌شود‪.‬‬ ‫فراكس��يون‌هاي ديگر رهپويان و پايداري در انتخابات ‪20‬‬ ‫درصد ليست‌ش��ان راي آورد و نياز به آن دارند كه اصالح‬ ‫ساختار كنند تا دوباره بتوانند در عرصه فعاليت‌ها حضور‬ ‫داشته باشند‪ .‬ضمن آنكه اين هم خوب است كه فراكسيون‬ ‫اصولگرايان متعدد با سليقه‌هاي مختلف وجود داشته باشد‬ ‫كه كار جدي‌تر و پخته‌تر و نگاه كارشناسي‌تر به مسائل كنند‬ ‫وگرنه اگر مجلس يك دست داشته باشيم كه همه يك حرف‬ ‫بزنند اين مجلس پويا و زنده نيست‪.‬‬ ‫اين اقدام ش��ما آي��ا اختالف‌نظره��ا را در جريان‬ ‫اصولگرا دامن نمي‌زند؟‬ ‫‪ l‬اختالف سليقه هس��ت‪ ،‬همانطور كه گفته شد‬ ‫مباني اس�لام‪ ،‬واليت‪ ،‬نظام جمهوري اس�لامي و خدمت‬ ‫به مردم اصل و اساس مش��تركات همه گروه‌هاي سياسي‬ ‫اصولگراست كه اين طيف‌ها سر اين مباني با هم اختالف‬ ‫ندارند بلكه سر چگونگي كار و در نحوه فعاليت‌ها ممكن‬ ‫است اختالف سليقه و نظر‌‌داش��ته باشند كه اين هم خوب‬ ‫اس��ت‪ .‬چون به تضارب آرا كمك كرده و تصميم گيري‌ها‬ ‫را پخته‌تر مي‌كند‪.‬‬
‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫اگر دو‌طي��ف پايداري و تحولخ��واه (ايثارگران و‬ ‫رهپويان) خواستار تشكيل فراكسيون اكثريت شوند‬ ‫رهروان واليت حاضر است با آنها همراه شود؟‬ ‫‪ l‬اكثريت مجلس نهم عضو فراكس��يون رهروان‬ ‫واليت است‪.‬‬ ‫يعني شما مي‌گوييد آنها بايد به شما اضافه شوند؟‬ ‫‪ l‬فراكسيون واحد منظور شماست؟‬ ‫بله‪ ،‬براي تشكيل فراكسيون واحد چه نظري داريد؟‬ ‫‪ l‬ما در گفتمان واح��د اصولگرايي حضور داريم‪.‬‬ ‫ديگر نيازي به واحد ش��دن در يك فراكس��يون نيست‪ ،‬در‬ ‫درون جريان اصولگرايي اختالف س��ليقه وج��ود دارد و‬ ‫همانطور كه گفتم اين اختالف سليقه‌ها بايد مطرح شوند‬ ‫ضمن آنكه فراكس��يون اكثريت به معناي آنكه يك كليت‬ ‫در كنار هم جمع ش��وند‪ ،‬ذاتش خيلي موفق نيست چون‬ ‫وقتي افراد زيادي با هم اجتم��اع مي‌كنند در اصل اختالف‬ ‫نظرهاشان را مي‌پوشانند به‌طوري كه سعي مي‌شود خيلي‬ ‫فراكسيون تشكيل جلسه ندهد تا اختالف ساليق بروز پيدا‬ ‫نكند‪ .‬به همين دليل در مجلس هشتم فراكسيون‌هايي ذيل‬ ‫فراكسيون اكثريت تشكيل شد چون افرادي كه در فراكسيون‬ ‫اكثريت آمدند خودشان ديدند كه اين وضعيت نمي‌تواند‬ ‫كارآمد باش��د‪ .‬يكي از داليلي كه ما مي‌گوييم ذيل گفتمان‬ ‫اصولگرايي مي‌تواند فراكسيون‌هاي مختلف به‌وجود آيد‪،‬‬ ‫همين تجربه مجلس هشتم است‪ ،‬بنابراين معتقدم در ذات آن‬ ‫كار فراكسيون اكثريت مشكل وجود داشت و اختالف نظرها‬ ‫ميان ساليق كم نبود‪ .‬چطور مي‌شد يك فراكسيوني كارآمد‬ ‫به معناي اصولگرايي تشكيل شود كه هم حاميان سرسخت‬ ‫دولت در آن بودند و هم منتقدان فوق‌العاده سرسخت دولت‪.‬‬ ‫اگر نگاهي فقط به اين حوزه انداخته شود روشن است كه‬ ‫چنين فراكسيوني كارآمد نيست‪.‬‬ ‫برخي مي‌گويند اگر رقابت آقاي��ان حدادعادل و‬ ‫الريجاني به صحن علني نمي‌رس��يد‪ ،‬هزينه‌هاي‬ ‫جريان اصولگرا كمتر مي‌شد‪ ،‬نظر شما چيست؟‬ ‫‪ l‬در اين باره خيلي تالش كردي��م تا اخالق را در‬ ‫سايت‌ها‪ ،‬رسانه‌ها و صحن علني رعايت كنيم‪ ،‬نشست‌هاي‬ ‫متعدد داشتيم منتها دوستان تمكين نكردند و اصرار بر نظر و‬ ‫ديدگاه خود داشتند‪ ،‬در اين شرايط چه كسي بايد تبعيت كند؟‬ ‫طبيعي است كه اقليت بايد پيرو اكثريت باشد نه آنكه اكثريت‬ ‫از اقليت تبعيت كند‪.‬‬ ‫مثال آنها چه خواس��ته‌هايي داش��تند كه شما قبول‬ ‫نكرديد يا ش��ما چه خواس��ته‌اي داش��تيد كه آنها‬ ‫نپذيرفتند؟‬ ‫‪ l‬ما مي‌گفتيم ‪ 8‬نف��ر اصالح‌طلب در مجلس نهم‬ ‫هستند و خودش��ان هم اعتقاد دارند كه اصالح‌طلبند‪ ،‬بقيه‬ ‫اصولگرا هستند و بايد در فراكسيون اصولگرايي حضور پيدا‬ ‫كنند‪ ،‬آقايان مي‌گفتند بعضي‌ها اصولگرا نيستند حال آنكه‬ ‫وقتي خود طرف مي‌گويد اصولگراست و كارنامه دارد‪ ،‬ما كه‬ ‫نبايد براي اينها مميزي بگذاريم‪ ،‬تازه ما چه جايگاهي داريم‬ ‫و چه كس��ي حق داده كه معيار و ميزان و طراز اصولگرايي‬ ‫مشخص كند‪ .‬بايد تشكيالتي اين كار را انجام دهد‪ ،‬چطور‬ ‫طيف پايداري و رهپويان مي‌توانند اين مميزي را بگذارند و‬ ‫بگويند اين افراد اصولگرا نيستند و ما هم نمي‌توانيم بگوييم‬ ‫كه اينها اصولگرا هستند‪ .‬طبيعتا بايد مباني صحيح داشت كه‬ ‫دوستان معتقد بودند اصولگرايان تعدادشان خيلي كمتر از‬ ‫‪ 280‬است‪ .‬خود به خود با اين حرف يك فراكسيون اقليت‬ ‫تشكيل مي‌شد كه طبيعتا چنين ديدگاهي پذيرفته نيست‪.‬‬ ‫تركيب هيات‌رئيس��ه مجلس نهم چقدر مي‌تواند‬ ‫نسبت به مجلس هشتم كارآمدتر عمل كند‪ ،‬چون در‬ ‫اين جمع انتخاب شده فقط محمد دهقان از حاميان‬ ‫آقاي دكتر حدادعادل است و بقيه طيف منتسب به‬ ‫آقاي دكتر الريجاني هستند؟‬ ‫‪ l‬همه اصولگرا هستند‪.‬‬ ‫آيا هيات‌رئيسه جديد مي‌تواند نظر همه طيف‌هاي‬ ‫اصولگراي موجود در مجلس را تامين كند؟‬ ‫‪ l‬نكته‌اي را ابتداي مصاحبه ع��رض كردم؛ وقتي‬ ‫اكثريت مجلس در ليست فراكسيون اصولگرايان رهروان‬ ‫واليت نام‌نويسي كردند و من هم چند بار اين مساله را اعالم‬ ‫و گفتم؛ تعداد اعضاي اين فراكسيون بيش از ‪ 170‬نفر است‬ ‫امابعضي‌هانپذيرفتندتاوقتيكهنتيجهانتخاباتهيات‌رئيسه‬ ‫مشخص ش��د‪ ،‬طبيعتا اين اكثريت آراي بيشتري داشت و‬ ‫ليست آن راي آورد‪ .‬ضمن آنكه حضور آقاي محمد دهقان‬ ‫ عضو طيف رهپويان‪ -‬در هيات‌رئيسه مجلس نهم خوب‬‫است و از يكدست شدن‌تركيب آن جلوگيري مي‌كند‪.‬‬ ‫بيشتر توضيح مي‌دهيد؟‬ ‫‪ l‬حضور آق��اي دهق��ان كه عضو طي��ف اقليت‬ ‫فراكس��يون اصولگرايي در هيات‌رئيسه است اتفاق خوبي‬ ‫بود و ما از اين مساله استقبال مي‌كنيم‪.‬‬ ‫مجلس نهم همي��ن دو طيف اصولگ��را را خواهد‬ ‫داشت يا اصولگرايان به سه طيف تقسيم مي‌شوند؟‬ ‫‪ l‬فعال سه جريان اصولگراست‪ ،‬چون آن دو جريان‬ ‫رهپويان و پايداري فقط سر انتخاب رئيس توافق داشتند‪ ،‬واال‬ ‫بر سر مسائل ديگر اشتراك‌نظر ندارند و گاها تفاوت ديدگاه‬ ‫آنها نسبت به هم خيلي تند است‪.‬‬ ‫يعني آنها هم بين خودشان مرزبندي مي‌كنند؟‬ ‫‪ l‬قطعا اين طور است‪ .‬بعيد مي‌دانم بين دو جريان‬ ‫رهپويان و پايداري روي بقيه مسائل و موضوعات مجلس و‬ ‫كشور اتفاق نظر وجود داشته باشد‪ .‬اگر اتفاق نظري وجود‬ ‫مي‌داشت قبل از انتخابات يك ليست مشترك مي‌دادند و‬ ‫اين نشان مي‌دهد كه اتفاق‌نظر ندارند‪ .‬بنابراين قطعا به دو‬ ‫فراكسيون تقسيم مي‌شوند‪.‬‬ ‫با اين وضعيتي كه پيش آمد ارزيابي‌تان از تحوالت‬ ‫آينده چيس��ت؟ برخي مي‌گويند اين شكاف كه از‬ ‫ابتداي كار مجلس نهم بين جريان اصولگرا به‌وجود‬ ‫آمده چالش‌ها و كدورت‌ها را بيشتر مي‌كند؟‬ ‫‪ l‬مطلقا اين طور نيست‪ ،‬چون در مباني اصولگرايي‬ ‫وحدت نظر داريم‪ .‬اختالف سليقه بايد وجود داشته باشد‬ ‫تا مجلس تحرك و پويايي الزم را داش��ته باشد‪ .‬من اين را‬ ‫چالشنمي‌بينم‪.‬‬ ‫آيا اين اختالف سليقه باعث حاشيه‌سازي نمي‌شود؟‬ ‫‪ l‬حاشيه درست كردن با اظهار‌نظر كردن دو مقوله‬ ‫جداگانه است‪ .‬ما معناي تعامل را در اين نمي‌بينيم كه هرچه‬ ‫آنها گفتند ما قبول كنيم يا هرچه ما مي‌گوييم آنها بپذيرند‪،‬‬ ‫تعامل اين است كه ما به فهم مشترك در مسائل برسيم و در‬ ‫بعضي از موضوعاتي هم كه اختالف‌نظر داريم طوري عمل‬ ‫كنيم كه مردم خس��ارتي نبينند تا گرهي از مشكالت مردم‬ ‫گشوده شود‪.‬‬ ‫آقاي الريجاني گفتند كه در مجلس بايد حقوق ملت‬ ‫صيانت شود‪ ،‬بر همين اساس آيا بستر فهم مشترك‬ ‫ميان گروه‌هاي اصولگرا فراهم است كه مردم متضرر‬ ‫نشوند؟‬ ‫‪ l‬مردم از اختالف‌سليقه در جريان اصولگرا متضرر‬ ‫نمي‌شوند‪ ،‬چون اختالف‌نظر يك امر مثبت است‪.‬‬ ‫اينكه اختالف‌نظر به حاشيه‌سازي و حاشيه‌پردازي‬ ‫تبديل شود چطور؟‬ ‫‪ l‬نبايد گذاش��ت كه به اين حد برسد؛ از به حاشيه‬ ‫كشاندن مسائل بايد جدا پرهيز شود‪ .‬همكاري و تعامل بين‬ ‫دولت و مجلس درست است‪ .‬مردم هم به مجلس و هم به‬ ‫دولت راي دادند‪ ،‬به دولت رأي دادند كه كار اجرايي كند و به‬ ‫مجلس رأي دادند كه كار قانونگذاري و نظارت كند‪ ،‬پس بنا‬ ‫نيست جايگاه اين دو با هم عوض شود يا يكي پيرو ديگري‬ ‫باشد‪ .‬معني تعامل‪ ،‬همكاري في ما بين است كه بايد كار را‬ ‫برايپيشبرداهدافمشتركوحلمشكالتاساسيمملكت‬ ‫تس��هيل كنيم تا امور حكومت راحت‌تر انجام شود‪ .‬قانون‬ ‫وقتي قانون شد همه مكلف به اجرا و تبعيت و تمكين از آن‬ ‫هستند‪ ،‬در اين رابطه دولت مي‌تواند نظرات و ديدگاه‌هايش‬ ‫را به مجلس ارائه كند‪ ،‬مجلس هم مي‌تواند در حل مشكالت‬ ‫كشور به دستگاه اجرايي كمك كند‪.‬‬ ‫چ��ه كار باي��د ك��رد ك��ه درون مجل��س تنش و‬ ‫اختالف‌‌نظر بي��ن طيف‌هاي اصولگ��را به حداقل‬ ‫برسد؟‬ ‫‪ l‬تنش نباي��د وجود داش��ته باش��د‪ ،‬ام��ا وجود‬ ‫اختالف‌سليقه بال‌مانع اس��ت‪ .‬قطعا نبايد اجازه داد حاشيه‬ ‫وقت مجلس و كار نمانيدگان را تحت‌الشعاع قرار دهد كه‬ ‫اگر پررنگ شود مجلس‪ ،‬دولت و مردم هر سه ضرر مي‌كنند‪.‬‬ ‫بنابراين نمايندگان بايد از حاشيه‌س��ازي پرهيز كنند‪ ،‬ولي‬ ‫خوب است كه روي ديدگاه كارشناس��ي اصرار و نظرات‬ ‫خود را اعالم كنند‪.‬‬ ‫آقاي حدادع��ادل در صحن علني براي رياس��ت‬ ‫مجلس رقابت كردند‪ ،‬اما آقاي الريجاني توانست‬ ‫اكثريت آرا را به دس��ت آورد‪ .‬جايگاه حدادعادل‬ ‫چگونه بايد حفظ شود‪ ،‬باالخره ايشان سرمايه‌اي‬ ‫براي كش��ور محسوب مي‌ش��ود‪ ،‬چگونه مجلس‬ ‫مي‌تواند از وجود ايش��ان به بهترين شكل استفاده‬ ‫كند؟‬ ‫‪ l‬آقاي حداد شخصيت علمي‌و ادبي كشور است‬ ‫و رئيس كميسيون فرهنگي مجلس هشتم بود‪ .‬من هم در آن‬ ‫كميسيون نايب‌‌رئيس بودم و ارادت ويژه‌اي به ايشان دارم‪،‬‬ ‫ي و فرهنگي و مديريتي كشور‬ ‫چون از سرمايه‌هاي بزرگ علم ‌‬ ‫اس��ت‪ ،‬در جريان اصولگرا مگر چند آدم برجسته همچون‬ ‫آقاي حدادعادل داريم‪ .‬بايد ش��خصيت‌هاي اين بزرگان را‬ ‫پاس بداريم‪ .‬ما فقط نگران انتخاب مديريت مجلس بوديم و‬ ‫قصد نداشتيم ميان آقاي الريجاني و آقاي حداد تنش ايجاد‬ ‫كنيم‪ .‬ما براي خود مجلس دغدغه داشتيم تا در جايگاه و قد و‬ ‫قامت خودش خوب ظاهر شود‪ .‬كارهاي اثر‌گذار كند وگرنه‬ ‫نگراني ما نه براي پست گرفتن آقاي الريجاني بود و نه براي‬ ‫آقاي حداد‪ .‬نگراني ما براي پيشرفت و كارآمدي مجلس بود‬ ‫و چون آقاي الريجاني كار اجرايي بيشتري كرده بود و در‬ ‫بطن مسائل و موضوعات كش��ور بود و كار در صد‌او‌سيما‬ ‫باعث شده بود در همه حوزه‌ها تخصص پيدا كند‪ ،‬از ايشان‬ ‫حمايت كرديم‪ .‬شأنيت وجايگاه آقاي حداد هم بايد در نهاد‬ ‫قانونگذاري حفظ ش��ود‪ ،‬بودن آقاي حداد در مجلس يك‬ ‫وزنه و اعتبار است‪ ،‬يك پشتوانه است‪ .‬روزي در كميسيون‬ ‫فرهنگي بودم‪ .‬دوس��تان اظهار نگراني مي‌كردند كه شايد‬ ‫آقاي حدادعادل ديگر به كميسيون فرهنگي نيايد و بخواهد‬ ‫به كميسيون آموزش و تحقيقات برود‪ .‬با دوستان مي‌گفتيم‬ ‫كمك كنيم كه آقاي حداد به كميسيون فرهنگي برگردد‪ ،‬چون‬ ‫اعتبار كميسيون فرهنگي به وجود آقاي حداد است‪.‬‬ ‫نكته‌اي كه در اين باره است اينكه آقاي حدادعادل‬ ‫نماينده نخس��ت مردم حوزه انتخابيه تهران‪ ،‬ري‪،‬‬ ‫اسالمشهر و شميرانات اس��ت‪ .‬دوره گذشته وقتي‬ ‫ايشان رئيس نشد رويكرد سكوت را پيش گرفت‪ .‬در‬ ‫اين دوره چه كار مي‌توان كرد كه ايشان در بحث‌ها و‬ ‫موضوعات مهم نقش‌آفريني بيشتري كند؟‬ ‫‪ l‬تاثيرگذار بودند و در بحث‌ها حضور موثر داشتند‪.‬‬ ‫ض��رورت ايج��اب مي‌كن��د ايش��ان حض��ور‬ ‫تاثيرگذارتري در بحث‌هاي مجلس نهم داشته باشد؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬اين طور بوده و خواهد بود‪ .‬ميكروفن ايشان‬ ‫در مجلس هش��تم خاموش نب��ود‪ ،‬در خيلي جا‌ها ايش��ان‬ ‫ورود داش��تند‪ ،‬باالخره در همه بحث‌ها كه نمي‌توان وارد‬ ‫ش��د‪ ،‬بحث‌هاي تخصصي نياز به ورود دارد‪ ،‬بنابراين اگر‬ ‫موضوعات تخصصي در دس��توركار مجلس قرار گيرند‪،‬‬ ‫ايشان ورود پيدا مي‌كند كما اينكه قبال هم ايشان ورود كرد‪.‬‬ ‫بنابراين ايشان ساكت و خاموش نبود و به تناسب موضوع‬ ‫وارد بحث مي‌شد‪g.‬‬ ‫‪35‬‬
‫سياست‬ ‫بازي در زمين جديد‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫فراكسيون بزرگ اصولگرايان چگونه به فراكسيون اقليت مجلس‌نهم تبديل شد؟‬ ‫مصطفي صادقي‬ ‫‪3‬‬ ‫«فراكسيون اصولگرايان در مجلس نهم در اقليت‬ ‫ق��رار دارد» اين واگويه‌اي اس��ت از اوضاع و آرايش‬ ‫سياس��ي پارلمان نهم‪ ،‬آن‌هم از زبان بي��ژن نوباوه‪ .‬او‬ ‫اين س��خن را نه پ��س از انتخاب عل��ي الريجاني به‬ ‫رياس��ت مجلس كه هنگام پايان يكي از كمپين‌هاي‬ ‫حامي��ان غالمعلي حداد عادل گف��ت؛ آنجا كه هم او‬ ‫و ه��م بس��ياري از هم‌طيفانش از ع��دد حاضران در‬ ‫جلسه س��خنراني دو كانديدا به خوبي متوجه شدند‬ ‫كه زمين بازي عوض ش��ده اس��ت و رقيب راه ديگر‬ ‫اختيار كرده‪ .‬رسم پيش��ين در مجلسين هفتم و هشتم‬ ‫اين بود كه اصولگرايان به جهت اينكه عددش��ان در‬ ‫مجلس حكايت از اكثريت بودنشان آن هم با تفاوت‬ ‫بسيار داشت پيش از آيين گش��ايش پارلمان گرد هم‬ ‫مي‌آمدند و فراكسيوني به نام فراكسيون اصولگرايان‬ ‫بر پا مي‌كردند كه رئيس��ي داشت و البته آييني خاص‬ ‫خود‪ .‬آن فراكس��يون درباره همه مسائل مهم به شور‬ ‫مي‌نشس��ت و البته اولين و مهمترين دس��تور كارش‬ ‫هم انتخاب هيات‌رئيس��ه براي مجلس بود‪ .‬مرامشان‬ ‫هم اين بود كه افرادي از ميانشان كه راي نمي‌آوردند‬ ‫ديگر در صحن ادعايي براي كانديداتوري نداشتند؛‬ ‫اقدامي‌كه از آن به عن��وان « تصميمي‌واحد و درون‬ ‫فراكس��يوني» تعبير مي‌ش��د‪ .‬فرج��ام كار هم هيات‬ ‫رئيسه‌اي مي‌ش��د از جنس اصولگرايي‪ .‬اينگونه بود‬ ‫كه روزي حدادعادل بر صدر مجلس نشست و روز‬ ‫‪36‬‬ ‫ديگر علي الريجاني‪ .‬جان كالم اينكه در روزگار پس‬ ‫از ماجراه��اي مجل��س شش��م و دوران اصالحات‪،‬‬ ‫اصولگراي��ان چنين بودند و راه و رسمش��ان جز اين‬ ‫نبود‪.‬‬ ‫اين ب��ار اما هم��ه ش��واهد گوياي اي��ن بود كه‬ ‫روزهاي خوش��ي براي فراكس��يون اصولگرايان كه‬ ‫حاال عمرش به هشت سال رسيده بود در پيش نيست‪.‬‬ ‫‪ 15‬ارديبهش��ت كه تمام ش��د همه مي‌دانستند‬ ‫كه ب��ا چينش جدي��دي در ميان نيروه��اي اصولگرا‬ ‫مواجه خواهند شد؛‌چينش��ي كه البته بسيار متفاوت‬ ‫خواهد بود‪.‬‬ ‫اگر رصدگران و تحليلگران مس��ائل سياسي تا‬ ‫پيش از ‪ 15‬ارديبهش��ت با نگاهي به اس��امي‌رديف‬ ‫شده در ليست‌هاي مختلف انتخابات به نتيجه‌گيري‬ ‫درباره نوع ائتالف‌ها و همنشيني گروه‌هاي اصولگرا‬ ‫مي‌پرداختند حاال اما بايد منتظر مي‌ماندند و به نظاره‬ ‫مي‌نشس��تند تصاوير و اخباري از حض��ور چهره‌ها‬ ‫و گروه‌ه��ا در كمپين‌هاي دو نامزد مدعي رياس��ت‬ ‫مجلس را‪ .‬در اين ميان اخبار و ش��ايعات نيز همانند‬ ‫هجم البي‌هاي فش��رده سياس��ي كم نب��ود‪ .‬اما اولين‬ ‫نشست هر‌دو طرف كه تش��كيل شد تقريبا جانشيني‬ ‫گروه‌ها عيان گشت و ائتالف‌هاي تازه شكل گرفت‪.‬‬ ‫ائتالف‌هايي كه يك خبر مهم در بر‌داشت‪.‬‬ ‫خبر مه��م اي��ن ب��ود‪ :‬ح��اال اصولگراي��ان در‬ ‫دو‌فراكس��يون جداگانه حض��ور خواهند داش��ت‪.‬‬ ‫هر‌يك از طرفين هم البته خود را فراكس��يون اصلي‬ ‫مي‌دانستند‪ .‬اما ماجرا چه بود؟‬ ‫واقعيت اين اس��ت كه پس ازروشن شدن نتايج‬ ‫كلي انتخابات حاميان دكت��ر الريجاني به اين تحليل‬ ‫رسيدند كه افرادي كه شناسنامه اصولگرايي دارند و‬ ‫چناچه بنا باشد فراكسيوني مانند مجالس قبلي با نام‬ ‫فراكسيون اصولگرايان و با‌حضور همين افراد تشكيل‬ ‫شود شانس و اقبال براي نامزد مورد نظرشان مساعد‬ ‫نخواهد بود‪ .‬چه اينكه بسياري از طرفداران و حاميان‬ ‫دكتر الريجاني در مجلس هش��تم ح��اال ديگر هيچ‬ ‫ابايي نداشتند كه عدم حمايت از او و تمايلشان را به‬ ‫دكترغالمعلي حداد‌عادل به صورت ش��فاف مطرح‬
‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫كنند؛ از اعضاي جبهه پايداري تا جمعيت رهپويان و‬ ‫جمعيت ايثارگران‪ .‬حتي برخي از چهره‌هاي معروف‬ ‫و مشهور اصولگرا از جمله احمد توكلي هم كه تا پيش‬ ‫از اين قرابت‌هايي با دكتر الريجاني داش��تند حاال هر‬ ‫كدام به دليل يا داليلي اع�لام كردند‌ترجيح مي‌دهند‬ ‫اين بار رداي رياست را بر تن دكتر حداد عادل ببينند‪.‬‬ ‫نگراني عمده‌شان هم ش��ايد همين سال پاياني‬ ‫دولت محمود احمدي‌نژاد و همه آنچه در روابط ميان‬ ‫پارلمان و دولت در زمان علي الريجاني گذشت‪ ،‬بود‪.‬‬ ‫باورش��ان هم اين ب��ود كه ادام��ه تنش‌ها آن‌هم‬ ‫در ماه‌هاي پايان��ي دولت احمدي‌ن��ژاد به صالح و‬ ‫مصلحت كشور نخواهد بود‪.‬‬ ‫در اي��ن ميان حتي خ��ود دكت��ر حدادعادل هم‬ ‫دغدغ��ه‌اش را در اين ب��اب پنهان نمي‌ك��رد‪ .‬او در‬ ‫مصاحبه با شماره پيشين هفته‌نامه مثلث گفت كه پرده‬ ‫رفاقت بين او و دكترمحم��ود احمدي‌نژاد هنوز پاره‬ ‫نشده و اگر مديريت در اين يكسال باقيمانده براي او‬ ‫سخت باشد براي دكترعلي الريجاني سخت‌تر خواهد‬ ‫بود‪ .‬همه دغدغه‌ها البته به يكسال باقيمانده از دولت‬ ‫خالصه نمي‌ش��د‪ .‬دغدغه گران‌تر اي��ن طيف و البته‬ ‫بسياري از حاميان گفتمان انقالب اسالمي از بين‌رفتن‬ ‫فراكسيون اصولگرايان و همان رسم هشت ساله بود‪.‬‬ ‫رس��مي ك��ه برمبن��اي آن اصولگراي��ان با يك‬ ‫فراكسيون واحد و با در نظر گرفتن شرايط و مصالح‬ ‫كشور در امور مختلف به تصميم‌گيري مي‌پرداختند‪.‬‬ ‫حاال‪ ،‬ام��ا حاميان گ��روه رقيب با اي��ن تحليل كه در‬ ‫فراكس��يون اصولگرايان اصلي شانس��ي براي تداوم‬ ‫رياست دكتر علي الريجاني وجود ندارد به اين نتيجه‬ ‫رس��يدند كه بايد به راهي جديد بينديش��ند تا گزينه‬ ‫دلخواه خويش را بر كرسي رياس��ت بنشانند؛ راهي‬ ‫پرهزينه‪ ،‬اما با نتيجه‌اي از پيش معلوم‪.‬‬ ‫تش��كيل يك فراكس��يون جديد ؛ اين نس��خه‬ ‫تئوريس��ين‌هاي طرف��دار عل��ي الريجان��ي ب��راي‬ ‫‪37‬‬
‫باقي‌ماندن رداي رياست بر تن او بود‪.‬‬ ‫اگر چه در بسياري از مصاحبه‌ها و گفت‌وگوهاي‬ ‫آنان اعالم شد كه اين فراكس��يون‪ ،‬فراكسيون اصلي‬ ‫اصولگرايان اس��ت اما اس��امي‌ حاض��ران‪ ،‬حاميان و‬ ‫اعض��ا روايت ديگري داش��ت‪ .‬روايتي كه نش��ان از‬ ‫تشكيل يك فراكسيون جديد با‌حضور نه فقط بخشي‬ ‫از اصولگرايان ك��ه جمع��ي از اصالح‌طلبان و حتي‬ ‫اقليت‌ه��اي ديني داش��ت‪ .‬يعني يك فراكس��يون با‬ ‫زيرش��اخه‌ها و طيف‌هاي مختلف كه بخشي از آنها‬ ‫حتي تعلقي به اصولگرايان نداشتند‪.‬‬ ‫به بيان ديگ��ر اين آرايش در آس��تانه تش��كيل‬ ‫مجلس نهم شكل گرفت‪.‬‬ ‫فراكسيون اصولگرايان اصلي‪ :‬متشكل از اعضا‬ ‫و طرفداران جمعي��ت ايثارگران‪ ،‬جمعيت رهپيويان‪،‬‬ ‫جبهه پايداري و جمعي از مس��تقلين كه علقه‌هايي با‬ ‫اصولگرايان داشتند‪.‬‬ ‫فراكس��يون رهروان واليت‪ :‬متش��كل از برخي‬ ‫اصولگرايان‪ ،‬اصالح‌طلبان‪ ،‬بخشي از مستقلين و حتي‬ ‫اقليت‌هاي ديني‪.‬‬ ‫پس از برگزاري نخستين كمپين‌هاي طرفين قبل‬ ‫از افتتاح مجلس نهم حرف و حديث‌هاي فراواني به‬ ‫راه افتاد‪ ،‬درباره احتمال برگزاري جلسه مشترك بين‬ ‫طرفين براي رسيدن به تصميم واحد و مشترك‪.‬‬ ‫زمان اما هرچه مي‌گذشت احتمال توافق طرفين‬ ‫به صفر نزديك‌تر مي‌شد‪ .‬چه اينكه طرفداران غالمعلي‬ ‫حدادعادل باورشان اين بود كه در جلسه مشترك تنها‬ ‫اصولگرايان واقع��ي و داراي شناس��نامه بايد حاضر‬ ‫باشند‪ ،‬اما از ديگر سو طرفداران علي الريجاني اصرار‬ ‫بر اين داشتند كه افرادي از طيف‌هاي ديگر اما طرفدار‬ ‫رئيس مجلس هشتم در جلسه مشترك حاضر شوند‪.‬‬ ‫البي‌ها و مذاكرات هم ب��ه جهت اصرار طرفين‬ ‫به هيچ فرجامي‌نرسيد و همانطور كه طرفداران علي‬ ‫الريجاني اصرار داشتند و حاميان غالمعلي حدا ‌د عادل‬ ‫پيش‌بيني مي‌كردند رقابت به صحن كشيده شد‪.‬‬ ‫به هر روي زمان به پايان و روز انتخاب فرا رسيد‪.‬‬ ‫حاال هم دكتر غالمعلي حدادعادل بر سر حرفش ماند‬ ‫و اعالم كانديداتوري كرد و هم دكتر علي الريجاني‬ ‫نامش را در برگه كانديداها ثبت كرد‪ .‬نتيجه‪ ،‬اما همان‬ ‫شد كه از پيش هم معلوم بود‪ .‬اصولگرايان كه بخشي‬ ‫از آنها جذب فراكس��يون جديد التاسيس شده بودند‬ ‫تنها ‪ 100‬راي داش��تند تا در گلدان‌ها براي غالمعلي‬ ‫حدادع��ادل بيندازند‪ .‬س��هم علي‌الريجاني هم حاال‬ ‫مجموعه‌اي بود از آراي مختل��ف و متنوع كه به عدد‬ ‫‪ 173‬رس��يد تا او همچنان هنگام ورود به پارلمان به‬ ‫جايگاه هيات‌رئيسه رفته و مجلس را رياست كند‪.‬‬ ‫اصولگرايان و شرايط جديد‬ ‫آنچه مسلم است ماجراهاي اين سه هفته فقط به‬ ‫رياست علي الريجاني بر پارلمان ختم نمي‌شود‪ .‬اين‬ ‫تاكتيك حاميان او اگر چه فاي��ده‌اش براي آنها ابقاي‬ ‫رئيس بود‪ ،‬اما آنچه هزينه شد (البته نه فقط براي آنها‬ ‫بلكه براي كل اصولگرايان) از بين‌رفتن فراكس��يون‬ ‫اصولگرايان و دو شعبه ش��دن آنهاست‪ .‬فراكسيوني‬ ‫كه هشت سال عمر داشت و حاال به اقليتي در پارلمان‬ ‫تبديل شده است‪.‬حال آنكه شايد رقابت‌هاي دروني‬ ‫كه پس از اي��ن در مورد مس��ائل مختلف رخ خواهد‬ ‫داد ممكن اس��ت اين‌ تركيب را بار ديگر دستخوش‬ ‫تغييرات��ي ك��رده و اصولگرايان به بيش از دو ش��عبه‬ ‫تقسيم شوند؛ امري كه بي‌شك مي‌توان از آن به‌عنوان‬ ‫بزرگ‌ترين هزينه اين رقابت تعبير كرد‪g .‬‬ ‫البي براي پارلمان جديد‬ ‫سياست‬ ‫‪4‬‬ ‫پشت پرده‌هاي يك انتخابات‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫بدون شك در پشت‌پرده هر رقابتي تالش‌هاي فراواني براي تعيين نتيجه صورت مي‌گيرد‪ .‬هرچه رقابت بزرگ‌تر باشد تالش‌ها‬ ‫هم بيشتر مي‌شود‪.‬رقابت‌هاي سياسي راي هيات رئيس��ه مجلس هم هرگز از اين مقوله جدا نبوده است‪ .‬در اين ميان افرادي كه نفوذ‬ ‫بيشتري در نمايندگان دارند همواره به‌عنوان محورهاي اين البي‌ها اقدامات فراواني انجام مي‌دهند‪ .‬سه چهره زير از افراد فعال در‬ ‫انتخابات هيات رئيسه اخير بودند‪.‬‬ ‫محمد‌رضا باهنر‬ ‫او هر چقدر كه در اداره مجلس جدي است اما در روابط شخصي بسيار گشاده رو و شوخ طبع است‪ .‬اگر بخواهيم رفتار سياسي او را در يك جمله‬ ‫تعبير كنيم بايد بگوييم او يك البي‌گر قهار سياسي است‪ .‬امري كه البته خود نيز به آن معترف است‪ .‬او در جديدترين مصاحبه‌اش گفته است‪« :‬سياست‬ ‫بدون البي جلو نمي رود! چاره‌اي جز البي نيست‪ .‬البي جزء‌الينفك سياست است‪».‬‬ ‫حاال اگر نتيجه انتخابات هيات‌رئيسه و همه آنچه در اين سه هفته گذشت را مرور كنيم به اين نتيجه مي‌رسيم كه وي نقش پررنگي در جمع آوري‬ ‫اين تعداد از آراي الريجاني در صحن داشت‪ .‬چه اينكه در روزهاي پاياني مجلس هشتم حتي خبري منتشر شد مبني بر اينكه او به حدادعادل پيشنهاد‬ ‫رياست بر فراكسيون اصولگرايان را داده تا به رياست علي الريجاني بر پارلمان رضايت دهد‪ .‬او بدون شك يكي از بازيگران اصلي رقابت اخير بود‪g .‬‬ ‫سيد‌رمضان شجاعي كياسري‬ ‫ميدان‌داران رقابت اخير اصولگرايان‬ ‫فقط به چهره‌هاي شناخته شده و معروف‬ ‫خالصه نمي‌ش��دند‪.‬چه اينك��ه در اين‬ ‫ميان برخي چهره‌ه��اي جديد در قامت‬ ‫البي‌گر‌هاي بسيار فعال حاضر شدند‪ .‬اين‬ ‫اتفاق در كمپين علي الريجاني هم رخ داد‪.‬‬ ‫سيد رمضان شجاعي كياسري در غياب‬ ‫برخيچهره‌‌هايمعروفحامي‌الريجاني‬ ‫كه يا جواز ورود به مجل��س نهم را پيدا‬ ‫نكردند يا اينكه حاال در كمپين مقابل او‬ ‫قرار داشتند وظيفه سخنگويي فراكسيون‬ ‫جديد‌التاسيس رهروان واليت را بر عهده‬ ‫گرفت‪ .‬هم او بود كه آخرين تحوالت را به‬ ‫خبرنگاران اطالع مي‌داد و البته سهم بزرگي در البي‌ها براي جذب نمايندگان جديد انجام‬ ‫داد‪ .‬او در مجلس هشتم نايب رئيس كميسيون اجتماعي و حاال در مجلس نهم در رقابت‬ ‫هيات‌رئيسه براي كارپردازي كانديدا شد‪ ،‬اما تنها موفق به جذب‪ 105‬راي شد‪g.‬‬ ‫‪38‬‬ ‫عليرضا زاكاني‬ ‫او كه در صدر جمعي��ت رهپويان‬ ‫انقالب اسالمي قرار دارد حاال سه دوره‬ ‫است كه به نمايندگي از مردم تهران راهي‬ ‫پارلمان مي‌ش��ود‪ .‬او ك��ه در رقابت‌هاي‬ ‫انتخابات مجلس نهم رياس��ت س��تاد‬ ‫انتخاباتي جبهه متحد را برعهده داشت‬ ‫در رقابت ميان دو كمپي��ن اصولگرايان‬ ‫براي رياس��ت مجلس جانب غالمعلي‬ ‫حداد عادل را گرفت و نقش��ي بزرگ در‬ ‫جمع‌آوري آرا و رايزني براي او ايفا كرد‪.‬‬ ‫او تالش فراواني كرد تا اعضاي طيف‌هاي‬ ‫شناسنامه‌دار اصولگرايان را در كنار رقيب‬ ‫سابق يعني جبهه پايداري بنشاند تا براي‬ ‫تغيير مديريت مجلس به نتيجه برسد‪ .‬زاكاني در برگزاري جلسات حاميان حدادعادل در‬ ‫حوزه هنري و مجلس مشروطه تالش فراواني كرد‪ .‬نتيجه انتخابات اما آن چيزي نشد كه‬ ‫او به آن تمايل داشت‪g.‬‬
‫گفت‌وگو با عضو هيات رئيسه موقت مجلس درباه آرايش جديد پارلمان‬ ‫هزينه‌اي كه اصولگرايان پرداخت كردند‬ ‫‪5‬‬ ‫محمد دهقان‪ ،‬عضو ش��وراي مركزي جمعيت رهپويان انقالب اس�لامي اس��ت‪ .‬وي در جريان انتخابات‬ ‫هيات‌رئيسه مجلس شوراي اسالمي به حداد‌عادل راي داد و تنها كسي است كه از طيف تحول‌خواه توانست در‌‬ ‫تركيب هيات‌رئيسه نهاد قانونگذاري راي نمايندگان را به دست آورد‪.‬‬ ‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫بعد از مرحله دوم انتخابات مجلس رايزني‌ها براي‬ ‫انتخاب رئيس قوه‌مقننه در دوره نهم علني شد و‬ ‫طيف پايداري و تحولخواه (جمعيت ايثارگران و‬ ‫جمعيت رهپويان) و طيف سنتي جريان اصولگرا‬ ‫هر كدام راهكارهايي را در اين باره دنبال كردند‪،‬‬ ‫چه روندي طي شد كه عاقبت طيف‌هاي يادشده‬ ‫به دو مكانيزم جداگانه رسيدند؟‬ ‫‪ l‬ويژگي‌هاي يك نظام دموكراتيك آن است كه‬ ‫ساليق مختلف در كش��ور جايگاه خود را در انتخابات‬ ‫مجلس و رياست‌جمهوري پيدا مي‌كنند و افراد مختلف‬ ‫مي‌توانند براي حضور در اين دو نهاد حاكميتي كانديدا‬ ‫شوند‪ .‬بالطبع مردم هم از ميان نامزدهاي موجود انتخاب‬ ‫مي‌كنند‪ .‬چنين ش��رايطي در خود مجل��س هم وجود‬ ‫دارد‪ ،‬به عبارت ديگر در عي��ن حال كه اكثريت مجلس‬ ‫را اصولگرايان گرفتند اما طيف‌هاي مختلف با يكديگر‬ ‫اختالف سليقه دارند‪ .‬تاكيد من اين بود و دوست داشتم‬ ‫همان رفتاري كه در اول مجلس هشتم صورت گرفت و‬ ‫اصولگرايان با ليست واحد به صحن علني مجلس آمدند‪،‬‬ ‫همان اتفاق بيفتد‪ ،‬اما ظاهرا دوستاني كه مذاكره كردند به‬ ‫توافق نرسيدند و اتفاقي كه هنگام انتخاب هيات‌رئيسه‬ ‫در صحن علني افتاد‪ ،‬قابل دفاع نبود‪ .‬چون اصولگرايان‬ ‫مي‌توانستند بهتر انتخابات هيأت رئيسه را برگزار كنند‪،‬‬ ‫شايد نتيجه در زمينه رئيس و نواب‌رئيس عوض نمي‌شد‬ ‫اما با يك وحدت و صميميت و اقتدار بيشتر مجلس كار‬ ‫خود را در دوره نهم آغاز مي‌كرد‪ .‬برخي دوس��تان اشتباه‬ ‫كردند و به دليل برخي ديدگاه‌هايي كه وجود داش��ت و‬ ‫برخي نگاه‌هايي كه داشتند تن به وحدت ندادند و مجلس‬ ‫اينگونه آغاز به كار كرد‪ .‬هر چند اين هم از ويژگي‌هاي نظام‬ ‫دموكراتيك است و اشكال ندارد‪ ،‬اما بهتر بود فراكسيون‬ ‫فراگير اصولگرايان تشكيل مي‌شد و از درون آن رئيس‪،‬‬ ‫نواب و بقيه اعضاي هيات‌رئيس��ه بيرون مي‌آمدند‪ ،‬در‬ ‫اين قالب حتما عوايد بيشتري نصيب مجلس مي‌شد و‬ ‫اختالفات در آغاز مجلس به اين حد نمي‌رسيد و حواشي‬ ‫زياد نمي‌شد و اين مقدار اختالفات و دلسردي‌ها را شاهد‬ ‫نمي‌بوديم‪.‬‬ ‫جناب آقاي دكتر دهقان! يعني شما مي‌فرماييد به‬ ‫واسطه اختالف سليقه‌اي كه پيش آمد فراكسيون‬ ‫اكثريت نتوانست تشكيل ش��ود و هر سليقه در‬ ‫مجموعه اصولگرا براي رياست مجلس به سوي‬ ‫كانديداي مطلوب خود رف��ت‪ ،‬در اين ميان دو‬ ‫طيف تحولخواه (جمعيت ايثارگران و جمعيت‬ ‫رهپويان) و پايداري با هم بر سر رياست جناب‬ ‫آقاي دكتر حدادعادل به توافق رسيدند‪ ،‬چه سيري‬ ‫طي شد تا اين نتيجه به دست آمد؟‬ ‫‪ l‬تا جايي كه من خبر دارم هم جمعيت ايثارگران‬ ‫و هم جمعيت رهپويان در نهمين دوره انتخابات مجلس‬ ‫شوراي اسالمي به‌رغم آنكه وحدت هزينه‌هايي دارد بر‬ ‫ايجاد وحدت ميان طيف‌هاي مختلف اصولگرا پا فشاري‬ ‫كردند و در آن موقع هم هر كدام از دوستان در اين جهت‬ ‫حركتكردندوبهايننداپاسخگفتند‪.‬جمعيتايثارگرانو‬ ‫جمعيت‌رهپويانباآنهاوحدتكردند‪،‬ايندوتشكلحتي‬ ‫تالش كردند جبهه پايداري هم در آن زمان به جبهه متحد‬ ‫بپيوندد‪ ،‬ولي جبهه پايداري حاضر به وحدت نشد‪ .‬در‬ ‫قضيه شروع مجلس هم فكر مي‌كرديم بايد كار با وحدت‬ ‫شروع شود چون گرهي كه با دست مي‌توان آن را باز كرد‬ ‫نبايد با دندان باز شود‪ .‬وقتي اصولگرايان مي‌توانستند با‬ ‫وحدت و صميميت كار را آغاز كنند و چالشي بين خود‬ ‫نداشتهباشند‪،‬بهتربودهمينرويهراپيشمي‌گرفتندچون‬ ‫اگر وحدت انجام مي‌شد و فراكسيون واحدي به‌وجود‬ ‫مي‌آمد بعد در آن مكانيزم افراد نظر خود را اعالم مي‌كردند‪.‬‬ ‫در آن حالت نيز اشكال نداشت كه تعدادي از افراد از آقاي‬ ‫دكتر حدادعادل يا آقاي دكت��ر الريجاني حمايت كنند‪.‬‬ ‫اين دو بزرگوار سرمايه‌هاي كشور هستند‪ ،‬شايد جرياني‬ ‫‌ترجيحش آقاي حدادعادل يا آق��اي الريجاني بود‪ ،‬اين‬ ‫از ويژگي‌هاي دموكراسي در كشور است‪ ،‬هر كسي هم‬ ‫براي خود در اين باره اس��تدالل‌هايي دارد‪ .‬بحث رئيس‬ ‫و نواب‌رئيس مجلس فرع بر قضيه وحدت است‪ ،‬ضمن‬ ‫آنكه اگر دوس��تان وحدت مي‌كردند اصال نتيجه همين‬ ‫مي‌ش��د چون راي مأخوذه از گلدان‌ها همين را نش��ان‬ ‫داد‪ .‬نهايت��ا ممكن بود دبيران هيات‌رئيس��ه يكي دو نفر‬ ‫جابه جا شوند‪ ،‬ولي‌تركيب هيات‌رئيسه درباره رئيس و‬ ‫نواب‌رئيس همين مي‌شد‪ .‬معتقدم اصولگرايان يك هزينه‬ ‫اضافي در ابتداي مجلس پرداخت كردند و مي‌ش��د اين‬ ‫هزينه را پرداخت نكرد كه متاسفانه اين اتفاق نيفتاد‪.‬‬ ‫درنشستيكهپايداريوتحولخواهداشتندچهشد‬ ‫كه به نقطه مشترك رسيدند؟‬ ‫‪ l‬ش��ما مي‌دانيد كه ما در همه زمان‌ها پرچم‌دار‬ ‫وحدت بين اصولگرايان بوديم؛ همجريان سنتي اصولگرا‬ ‫را دعوت به‌وحدت كرديم و هم جريان پايداري‪ .‬در زمان‬ ‫انتخابات به نداي ما پاسخ مثبت نداد و در شروع به كار‬ ‫مجلسنهمجريانسنتياصولگراحاضربهوحدتنشد‪.‬‬ ‫معتقدم وحدت يك امر استراتژيك است‪ ،‬نبايد به بهانه و‬ ‫انگيزه‌هاي مختلف وحدت را برهم زد‪ ،‬چون آن وقت‬ ‫اين شائبه به‌وجود مي‌آيد كه هرجا منافع اقتضا مي‌كند‬ ‫دنبال وحدت هستيم و هر جا اقتضا نكرد دنبال تفرقه و‬ ‫اينهمخوانبارفتاراصولگرايينيست‪.‬رفتاراصولگرايي‬ ‫اين است كه هميشه وحدت با وجود هزينه‌هايش تعقيب‬ ‫شود‪ .‬يكي از شاخصه‌هاي اصولگرايي‪ ،‬وحدت‌گرايي‬ ‫و باز‌كردن چتر اصولگرايي است كه همه حضور داشته‬ ‫باشند‪ .‬البته اختالف س�لايقي بين اصولگرايان در زمان‬ ‫قبل‪ ،‬حين و بعد از انتخابات وجود دارد اما دليل نمي‌شود‬ ‫به هر بهانه و انگيزه‌اي مقوله وحدت مخدوش شود‪ .‬اين‬ ‫هزينه‌اي كه ابتداي مجلس داشتيم هزينه‌اي اضافي بود و‬ ‫مي‌توانستيم آن را پرداخت نكنيم‪ .‬روز دوم مجلس زمان‬ ‫انتخابات هيات‌رئيسه موقت با يكسري تذكرات متعدد‬ ‫خ همراه بود‪ .‬اين همه نظام هزينه كرد‪ ،‬مردم زحمت‬ ‫و تل ‌‬ ‫كشيدند و پاي صندوق‌هاي رأي حاضر شدند اما وقتي‬ ‫پيچ راديو را باز كردند تا به حرف‌هاي منتخبان خود گوش‬ ‫دهند با يكس��ري تذكرات تقابلي مواجه شدند‪ ،‬معلوم‬ ‫است كه اين رفتار نتيجه عدم پذيرش و پايبند نبودن به‬ ‫وحدت است‪ .‬معتقدم كه در همه زمان‌ها بايد وحدت‬ ‫را پاس داشت‪ .‬در زمان انتخابات هيات‌رئيسه مجلس هم‬ ‫به همين مساله اعتقاد داشتم ضمن آنكه وحدت مهمتر از‬ ‫انتخابات هيات‌رئيسه مجلس است‪ .‬در زماني كه تفرقه‬ ‫حاكم مي‌شود اصل شايسته‌ساالري مغفول مي‌ماند‪ .‬ديگر‬ ‫افراد براساس شايسته‌ساالري انتخاب نمي‌شوند و تقابل‬ ‫جرياني و تعصبات گروهي حاكم مي‌شود‪.‬‬ ‫پاي��داري و طيف تحولخواه و جمع��ي از افراد‬ ‫مستقل آمدند چندين جلسه گذاشتند‪ .‬يعني شما‬ ‫مي‌گوييدتالشآنهااينبودكههزينه‌هايانتخاب‬ ‫رئيس مجلس به حداقل ممكن برسد؟‬ ‫‪ l‬در اين حالت ديگر هزينه‌اي نداشتيم‪ .‬خب اگر‬ ‫رفتاريكهدرمجلسهشتمتجربهشدصورتمي‌گرفت‪،‬‬ ‫در عين يك رفت��ار دموكراتيك‪ ،‬با كمترين تنش و بدون‬ ‫كدورت مس��اله انتخاب رئيس مجلس انجام مي‌شد و‬ ‫يكي از بزرگان راي مي‌آورد و‌تركيب هيات‌رئيسه مجلس‬ ‫مشخصمي‌شد‪.‬‬ ‫‪ l‬مجلس هشتم با وحدت كار را ش��روع كرد و‬ ‫رئيس مجلس در صحن علني ‪ 240‬راي آورد‪ ،‬بنابراين‬ ‫اگر در آغاز مجلس نهم همان شكل رفتار مي‌شد و حداقل‬ ‫دوستان ظاهر قضيه را حفظ مي‌كردند بهتر بود‪ .‬االن اگر‬ ‫اين نقاري كه به‌وجود آمده مديريتنشودبرايمجلس در‬ ‫چهار سال پيش رو هزينه‌هايي خواهد داشت‪g.‬‬ ‫‪39‬‬
‫گزارش تصويري‬ ‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪40‬‬
‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪41‬‬
‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫ناگفته‌هايي از انتخابات هيات رئيسه‬ ‫‪6‬‬ ‫گفت‌وگوي مثلث با فاطمه آليا‬ ‫فاطمه آليا‪ ،‬عضو جبهه پايداري اس��ت‪ ،‬جبهه پايداري همراه با طيف تحولخ��واه (جمعيت ايثارگران و‬ ‫جمعيت رهپويان) در انتخابات هيات‌رئيسه مجلس از رياست دكترحدادعادل حمايت كرد‪ ،‬اما اين دو طيف در‬ ‫رايزني‌هايي كه با فراكسيون رهروان واليت(حاميان دكتر الريجاني) داشتند‪ ،‬نتوانستند اعضاي آن را مجاب به‬ ‫تشكيل فراكسيون اصولگرايان فراگير‌كنند تا از دل اين مكانيزم اعضاي هيات رئيسه مجلس نهم انتخاب شوند‪.‬‬ ‫اكنون كه انتخابات هيات‌رئيسه مجلس نهم به پايان رسيد در اين باره با فاطمه آليا به گفت‌وگو نشستيم‪.‬‬ ‫بعد از دور دوم انتخابات مجلس و مشخص شدن‬ ‫نام منتخبان مردم‪ ،‬جبهه پاي��داري از چه زماني‬ ‫رايزني براي تعيين رياست نهاد قانونگذاري را‬ ‫در دوره نهم آغاز كرد؟‬ ‫‪ l‬بخش��ي از اين قضيه ب��ه قب��ل از انتخابات‬ ‫بر‌مي‌گردد‪ ،‬در زمان انتخاب��ات رقابتي ميان طيف‌هاي‬ ‫اصولگرا بود‪ .‬حضرت آقا هم فرمودند رقابت سالم انجام‬ ‫شود‪ ،‬اما كارنامه طيف‌هاي اصولگرا نمره‌هاي متفاوتي‬ ‫داش��ت‪ .‬يعني در بعضي جاها رقابت سالمي‌صورت‬ ‫گرفت و بعض��ي جاها اين رقابت س��الم نبود‪ .‬باالخره‬ ‫انتخابات نهمين دوره مجلس ش��وراي اس�لامي تمام‬ ‫شد و يكسري انشعاباتي در مجموعه اصولگرايان برجا‬ ‫ماند كه نمونه آن را مي‌توان در جبهه متحد اصولگرايي‬ ‫ديد‪ .‬اين مجموعه دو عنوان اصولگراي��ي و متحد را با‬ ‫هم داشت كه اين مهم بود‪ ،‬اما وسط كار در همان جبهه‬ ‫يك راي استمزاجي براي رياس��ت مجلس نهم انجام‬ ‫شد كه سايت‌ها و رسانه‌هاي مكتوب هم آن را پوشش‬ ‫دادند؛ يعني يك نظر‌س��نجي بين آقاي��ان حدادعادل و‬ ‫‪42‬‬ ‫الريجاني براي رياست مجلس آينده كردند كه همانجا‬ ‫عده‌اي متمايل به آقاي حدادعادل ش��دند و عده ديگر‬ ‫آقاي الريجاني را انتخاب كردند‪.‬‬ ‫اين راي‌گيري چه زماني بود؟‬ ‫‪ l‬بين مرحله اول و دوم انتخابات انجام شد و فكر‬ ‫مي‌كنم يك ماه تا مرحله دوم باقي بود‪ .‬به نظر من اتفاق‬ ‫درس��تي رخ نداد‪ ،‬همان باعث شد در تشكيالتي كه دو‬ ‫عنوان اصولگرايي و متحد را با هم داشت (جبهه متحد‬ ‫اصولگرايي) يكسري انشعابات ش��روع شود‪ .‬آن زمان‬ ‫جبهه پايداري در معرض سوال قرار گرفت كه نظرش‬ ‫درباره رئيس آينده مجلس چيس��ت؟ اعضاي مختلف‬ ‫جبهه پايداري مصاحبه كردند و گفتند اظهار‌نظر در اين‬ ‫باره زود اس��ت و رئيس را بايد همه نمايندگان انتخاب‬ ‫كنند‪ ،‬چون ‪ 190‬نماينده جديد هستند‪ .‬آن موقع پايداري‬ ‫هنوز درباره رياست هيچ كس فكر نكرده بود اما جمعي‬ ‫از جبهه متحد اصولگرايي شتاب‌زده فراكسيوني به نام‬ ‫رهروان واليت تشكيل دادند و اعالم موجوديت كردند‪.‬‬ ‫منظورت��ان بالفاصل��ه بع��د از مرحل��ه دوم‬ ‫انتخابات است؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬البته اين انشقاق در جبهه متحد همانطور‬ ‫كه گفتم بعد از راي‌گيري اس��تمزاجي شروع شد و در‬ ‫زمان استيضاح وزير تعاون‪ ،‬كار و رفاه اجتماعي شدت‬ ‫گرفت‪ -‬همانطور كه مي‌دانيد اس��تيضاح وزير بر س��ر‬ ‫موضوع مديرعامل تامين اجتماعي بود‪ -‬چون طرفداران‬ ‫آقاي الريجاني يك موضع داشتند و طرفداران آقاي‌حداد‬ ‫يك موضع ديگر‪ .‬اين اتفاق باعث شد تا انشقاق در جبهه‬ ‫متحد اصولگرايي بيش��تر خودش را نشان دهد‪ .‬همان‬ ‫موقع يك بخش جبهه متحد س��فره خ��ودش را تحت‬ ‫عنوان رهروان واليت جدا كرد‪ ،‬در آستانه انتخابات هم‬ ‫هر دو طرف موضع‌گيري كردند كه موضع‌گيري آنها در‬ ‫رسانه‌هامنعكسشد‪.‬يكطيفگفتليستجبههمتحد‬ ‫‪ 25‬است‪ ،‬اما ما ‪ 11‬نفر خودمان را تقويت مي‌كنيم‪ ،‬يك‬ ‫طيف ديگر هم گفت ليس��ت جبهه متحد ‪ 25‬نفر است‬ ‫اما ما ‪ 13‬تاي خودمان را تقويت مي‌كنيم‪ ،‬البته يكي‪ ،‬دو‬ ‫نفر هم از پايداري به ليست تهران اضافه كرده بودند‪ .‬از‬ ‫اول جبهه پايداري فارغ از بحث انتخابات اين رفتار را‬ ‫زيان‌بخش مي‌دانست‪ .‬رقابت در فضاي انتخاباتي طبيعي‬ ‫است اما رفتار سياسي اصولگرايان بايد بعد از آن به سمت‬ ‫اتحاد مي‌رفت‪ .‬اگر اختالف‌نظري هم بود نبايد طيف‌هاي‬ ‫جريان متحد اصولگرايي همديگ��ر را نفي مي‌كردند‪،‬‬ ‫بلكه بايد به س��مت وحدت مي‌رفتند‪ .‬بعد از انتخابات‬ ‫جبهه پايداري موضوع رياست مجلس نهم را زود‌هنگام‬ ‫ديد‪ ،‬اما زماني كه نظر شوراي نگهبان اعالم شد‪ ،‬بيشتر‬ ‫منتخبان حوزه‌ها تاييد شدند‪ ،‬مجلس نصاب پيدا كرد و‬ ‫نتايج انتخابات تقريبا اعالم شد‪ .‬جبهه پايداري با همان‬ ‫مواضعي كه زمان انتخابات داشت يعني رسالت معرفي‬ ‫افراد شايسته عمل كرد‪ .‬طبق مالك جبهه پايداري برنامه‬ ‫اين بود كه در قالب فراكسيون اصولگرايان كار انتخاب‬ ‫هيات‌رئيسه مجلس نهم انجام شود‪ ،‬قرار آن بود كه چند‬ ‫جلس��ه نزديك به زمان افتتاحيه مجلس نهم تش��كيل‬ ‫شود تا همانند دو دوره قبل مجلس‪ ،‬اصولگرايان براي‬ ‫انتخاب هيات‌رئيسه مجلس نهم مكانيزم رأي‌گيري در‬ ‫فراكسيوناكثريترادنبالكنند‪،‬يعنينمايندگاناصولگرا‬ ‫باشند‪ ،‬هر دو نامزد در يك جلسه واحد بيايند و مواضع‬ ‫و برنامه‌هاي خود را بگويند‪ ،‬اين روش هم صرفه‌جويي‬ ‫در وقت و هم سهولت در تصميم‌گيري بود كه هر دو نفر‬ ‫در جلسه صحبت كنند و منتخبان سواالت را بپرسند‪،‬‬ ‫چون عده زيادي از آنها آقايان الريجاني و حدادعادل را‬ ‫نمي‌شناختند‪ ،‬با وجود آنكه هر دو شخصيت ملي هستند‬ ‫اما به لحاظ مديريتي نگاه متفاوت��ي دارند‪ .‬فكر مي‌كنم‬ ‫بيشتر از الريجاني اطرافيان ايشان راه را براي اين كار باز‬ ‫نكردند‪ ،‬چون جلسه‌اي را تحت عنوان رهروان واليت‬ ‫گذاشتند و در آن جلس��ه اكثريت منتخبان بودند‪ ،‬بعد‬ ‫گفتندمااكثريتيموجلسهمشتركتشكيلنمي‌دهيم؛اينجا‬ ‫اردوگاه اصولگرايي در مجلس لطمه خورد‪.‬‬ ‫آقاي شجاعي كياس��ري‪ ،‬سخنگوي فراكسيون‬ ‫رهروان مي‌گفت آن موق��ع با دو طيف پايداري‬ ‫و تحولخواه وارد رايزني ش��ديم‪ .‬آنها مي‌گفتند‬ ‫دايره اصولگرايي بايد محدودتر باشد‪ ،‬در حالي‬ ‫كه رهروان والي��ت مي‌گفت باي��د ‪ 280‬نفر به‬ ‫جلسه دعوت شوند چون فقط‪ 8‬نفر اصالح‌طلب‬ ‫تابلودار در مجلس حضور دارن��د و بقيه افراد‬ ‫مي‌توانند عضو فراكسيون اصولگرايان شوند‪،‬‬ ‫شما در اين باره چه صحبتي داريد؟‬ ‫‪ l‬آقاي شجاعي‌‌كياسري همكار خوب ماست‬ ‫اما در چند ماه اخير خيل��ي موضع‌گيري‌هاي متناقض‬ ‫داشت‪ .‬سال گذش��ته يا حتي بعد از ماجراي استيضاح‬ ‫مرحوم كردان‪ ،‬آقاي شجاعي كياسري با آقاي الريجاني‬ ‫ي مرحوم كردان ب��ود و از نوع رفتار‬ ‫درافتاد‪ ،‬چون حام ‌‬
‫سياست‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫آقاي الريجاني رنجيد و كاري به آن صورت با الريجاني‬ ‫نداشت‪ .‬در ماجراي هيات‌رئيس��ه مجلس نهم سه نفر‬ ‫روحاني مقبول آقايان آقا تهراني‪ ،‬آشتياني‪ -‬امام جماعت‬ ‫نمايندگان‪ -‬و سالك به صورت فراگير پيامك‌هايي به‬ ‫منتخبان زدند و از آنها براي حضور در جلسه فراكسيون‬ ‫اصولگرايان فراگير دعوت كردند اما بعضي از برادران‬ ‫مي‌گويند ما نديديم و رويت نكرديم اما تعداد پيامك‌ها‬ ‫مشخص است و مي‌شود آمار آنها را از مخابرات گرفت‪.‬‬ ‫بله‪ ،‬واقعا پيامك براي همه ارسال شد‪ ،‬البته جلسه‌اي‬ ‫قبل از اي��ن در حوزه هنري انجام ش��د كه همه دعوت‬ ‫نشدند‪ .‬در آن جلسه جمع محدودتري حضور داشتند؛ به‬ ‫عبارتي اين جلسه به دعوت طيف ديگر جبهه متحد كه‬ ‫نزديك به آقاي حدادعادل بود تشكيل شد‪ .‬دعوت‌كننده‬ ‫هم آق��اي زاكاني بود‪ .‬آق��اي زاكان��ي از نزديكان آقاي‬ ‫حدادعادل است و ش��ايد براي رايزني و تصميم‌گيري‬ ‫اين طور دعوت كردند‪ ،‬همين جا بگويم كه از پايداري‬ ‫هم براي شركت در آن جلسه دعوت شد اما ميزبان آقاي‬ ‫حداد و آقاي زاكاني بودند‪ ،‬آقايان سالك و آشتياني هم‬ ‫در آن جلسه براي وحدت صحبت كردند‪ ،‬چون معتقدند‬ ‫اصولگرايان به‌رغم اختالف س��ليقه‌اي ك��ه دارند يك‬ ‫جبهه هس��تند؛ تعريف جبهه هم مشخص است‪ .‬حتما‬ ‫طيف‌هاي آن با هم اختالف س��ليقه دارند و مانند يك‬ ‫حزب يكس��ان عمل نمي‌كنند‪ ،‬بنابراين مي‌توانست با‬ ‫حفظ اين خصيصه فراكسيون اصولگرايي تشكيل شود‪.‬‬ ‫در جلسه حوزه هنري جمع محدود بود‪ .‬بعد از آن يكي‬ ‫از نمايندگان به شوخي به آقاي دكتر حدادعادل گفت‬ ‫«چرا براي من پيامك ارسال نكرديد»‪ ،‬آقاي حداد جواب‬ ‫مي‌دهد «جلسه محدود براي يك پيش‌مقدمه و رايزني‬ ‫با مجموعه خودمان بود‪ ،‬حاال شما تصميمي‌كه گرفتي‬ ‫معلوم است من را قبول نداري‪ ».‬آن موقع اين مزاح بين دو‬ ‫نفر شد‪ .‬اما جلسه شنبه ششم خرداد براي همه بود‪ .‬همه‬ ‫كساني كه به‌عنوان اصولگرا و مستقل آمدند تا طبق رويه‬ ‫دو مجلس گذشته كار انتخاب هيات‌رئيسه انجام شود‪.‬‬ ‫دعوت‌كننده هم همان سه روحاني بودند؟‬ ‫‪ l‬بل��ه‪ ،‬آق��اي ح��داد ي��ا ش��خصي ك��ه‬ ‫ذي‌نف��ع باش��د دعوت‌كنن��ده نب��ود و فق��ط آن س��ه‬ ‫روحان��ي ب��راي هم��ه پيام��ك فرس��تادند‪ ،‬هم��ان‬ ‫موقع آق��اي كاظ��م جالل��ي دبي��ر ره��روان واليت‬ ‫مصاحبه كرد و گفت اعضاي فراكسيون رهروان به جلسه‬ ‫شنبه ششم خرداد نمي‌آيند‪ .‬اگر بخواهيم منصفانه بگوييم‬ ‫دو كم‌لطفي به جبهه متحد اصولگرايي شد و بعدها تاريخ‬ ‫در اين باره قضاوت مي‌كند؛ يكي خود مجلس هشتم بود‬ ‫كه به‌رغم اس��تدالل‌هاي منطقي كه بايد رئيس مجلس‬ ‫متفاوت با رئيس فراكسيون اكثريت باشد و حتي آقاي‬ ‫الريجاني در مقطعي اين اس��تدالل منطقي را پذيرفت‬ ‫و قبول كرد‪ ،‬ولي اصرار و پافش��اري يك طيف خاص‬ ‫موجب شد مديريت مجلس و فراكسيون اكثريت واحد‬ ‫شود و فراكسيون اصولگرايان از اين مساله لطمه خورد‪،‬‬ ‫چون نتوانست پويا و بالنده كار كند و دچار ركودي در‬ ‫دوره هشتم شد و قابليت‌هاي آن به حالت بالفعل در‌نيامد‬ ‫و در مقاطع حس��اس فتنه ‪ 88‬و مسائل بعد از انتخابات‬ ‫ي انجام نداد‪ ،‬بيانيه‌هاي آن با تاخير و بسيار‬ ‫اقدام محكم ‌‬ ‫بي‌‌خاصيت منتشر مي‌شد كه اين يك ضربه بود و موجب‬ ‫بي‌جاني فراكسيون شد‪ ،‬ضربه اخير هم بر سر رياست‬ ‫بود كه واقعا رياست فرع مس��اله وحدت اصولگرايان‬ ‫اس��ت‪ ،‬اخيرا هم آقاي جاللي‪ ،‬دبير فراكسيون رهروان‬ ‫مصاحبه كرد كه در دوره نهم فراكسيون فراگير و واحد‬ ‫اصولگرايان نخواهيم داشت‪ ،‬بلكه سه فراكسيون تشكيل‬ ‫مي‌شود‪.‬‬ ‫منظورش��ان پاي��داري‪ ،‬ره��روان و تحولخواه‬ ‫(ايثارگران و رهپويان) بود؟‬ ‫بله‪ ،‬حال آنكه مطالبه مردم نزديكي افكار و اتحاد‬ ‫ميان طيف‌هاي اصولگرا براي خدمت به كشور و نظام‬ ‫بود‪ .‬اين رويه مي‌توانس��ت در قالب فراكسيون فراگير‬ ‫اصولگرايان شكل گيرد‪ ،‬ضمن آنكه اگر فراكسيون‌هاي‬ ‫سياسي اصولگرايي ديگري هم تشكيل مي‌شدند ذيل‬ ‫اين فراكس��يون فعاليت مي‌كردند االن به نظر مي‌رسد‬ ‫بايد ما همت خودمان را معطوف به اين كنيم و نگذاريم‬ ‫زمان از دس��ت برود‪ ،‬چون بعض��ي از اصالح‌طلبان در‬ ‫جاهايي موضع‌گيري كردند‪ .‬اين ش��ائبه وجود دارد كه‬ ‫خدايي نكرده آنها با چند واسطه درصدد شقه‌شقه كردن‬ ‫فراكسيون اصولگرايان هستند‪ .‬به‌دليل اينكه مي‌خواهند‬ ‫پروژه‌اي براي انتخابات رياس��ت‌جمهوري آينده كليد‬ ‫بزنند‪ .‬بنابراين بايد يك موقعيتي را براي خود دس��ت‌و‬ ‫پا كنند و آن موقعيت پديد نمي‌آيد مگر آنكه انشقاق بين‬ ‫اصولگرايان را با چند واس��طه دامن بزنند تا برنامه‌هاي‬ ‫خود را پيش‌ببرند‪ .‬اين هشداري براي قاطبه اصولگرايان‬ ‫بايد باشد كه به‌رغم اختالف سليقه‌ها مانند دوره قبل يك‬ ‫فراكسيون فراگير تشكيل شود‪ ،‬بعد هر گروه اهداف خود‬ ‫را در فراكسيون‌هاي فرعي تعقيب كند‪.‬‬ ‫اما مي‌گويند رهروان واليت اكثريت است و بقيه‬ ‫طيف‌هاي اصولگرا اقليت هستند و بايد اقليت‬ ‫خود را ب��ا اكثريت هماهنگ كند‪ .‬ش��ما به اين‬ ‫تقسيم بندي قائل هستيد؟‬ ‫‪ l‬اين يك بهانه‌جويي بيشتر نيس��ت‪ .‬در واقع‬ ‫توجيه اس��ت براي يك سلس��له رفتاري كه يك منطق‬ ‫منسجم را دنبال نمي‌كند‪ ،‬االن اين سوال اساسي وجود‬ ‫دارد كه چرا عنوان رهروان واليت انتخاب شد و عنوان‬ ‫اصولگرايي برداشته شد‪ ،‬چون اصال تفكر اصولگرايي‬ ‫يعني اطاعت كامل از واليت مطلقه فقيه‪ ،‬اين درست نبود‬ ‫كه اسم اصولگرايي را بردارند تا به راحتي اصالح‌طلبان‬ ‫به جلس��ات آنها بروند‪ ،‬اس��امي‌آنها وجود دارد و ثبت‬ ‫هم ش��د‪ .‬بنابراين اين خودش يك ش��ائبه است‪ .‬وقتي‬ ‫در رقابت براي انتخاب رئي��س مجلس ‪ 70‬رأي فاصله‬ ‫ميان آقاي الريجاني با آقاي حدادعادل ايجاد ش��د يك‬ ‫طيف آن مربوط به اصالح‌طلبان بود كه ارتباطاتي با هم‬ ‫دارند‪ .‬رئيس شدن فرع قضيه انسجام اصولگرايان است‪.‬‬ ‫به چه قيمتي انتخابات هيات‌رئيسه مشي اصولگرايي را‬ ‫تحت‌الشعاع قرار مي‌دهد‪ .‬هنوز دير نشده اصولگرايان‬ ‫به پروژه‌ه��اي اصالح‌طلبان فكر كنند‪ .‬بع��د از فتنه ‪88‬‬ ‫مردم آنها را طرد كردند و آنها مي‌خواهند هر‌طور شده‬ ‫رخنه‌هايي را در بدنه جريان اصولگ��را پيدا كنند تا كم‬ ‫كم از مخفيگاه‌هاي سياسي خود بيرون بيايند‪ .‬بنابراين‬ ‫اصولگرايان حواس‌شان جمع باشد و نگويند ما اكثريتيم‬ ‫وشمااقليتيد‪.‬بايدبحث‌هايآنهامطابقعقالنيتاسالمي‬ ‫باشد‪.‬اينكهبرخودبباليمكهجمعيتمابيشتراستمقدمه‬ ‫به‌وجود آمدن افتراق است‪.‬‬ ‫چرا پايداري و طيف تحولخواه بعد از روز شش‬ ‫خرداد كه مش��خص ش��د آقاي الريجاني ‪148‬‬ ‫راي و آقاي حداد ‪ 100‬راي دارد دوباره اصرار‬ ‫بر يك راي‌گيري مجدد كردند به‌طوري كه روز‬ ‫يكشنبه ‪ 7‬خرداد بعد از بازگشت از حرم امام‌(ره)‬ ‫و تجديد بيعت با بنيانگذار كبير انقالب اسالمي‬ ‫دوب��اره در صحن علني مجلس براي رياس��ت‬ ‫مجلس راي‌گيري شد و ‪ 132‬نفر به رياست حداد‬ ‫عادل راي دادند؟‬ ‫‪ l‬از چند وقت پي��ش قرار بر اين ب��ود كه روز‬ ‫يكش��نبه همه اصولگرايان دور هم جمع شوند‪ .‬آقايان‬ ‫حدادعادل و الريجان��ي براي منتخبان جديد بيش��تر‬ ‫مواضع‌شان را بگويند‪ ،‬اما رهروان گفت نمي‌آيد‪.‬‬ ‫اين براي روز شنبه ‪ 6‬خرداد بود كه حاميان آقاي‬ ‫حداد در مجلس مشروط جمع شدند و طرفداران‬ ‫آقاي الريجاني به مجلس قدي��م رفتند‪ ،‬اما چرا‬ ‫وقتي وزن هر‌كدام مش��خص ش��د دوباره روز‬ ‫يكشنبه براي رياست مجلس راي‌گيري كردند؟‬ ‫سه روحاني براي تشكيل جلسه روز شنبه ششم‬ ‫خرداد از اصولگرايان دعوت كردند‪ ،‬هنوز مجلس تشكيل‬ ‫نشده بود‪ .‬روز بعد همان سه روحاني دوباره تالش كردند‬ ‫كه هر دو نامزد در يك جلسه حضور يابند و براي منتخبان‬ ‫جديد طرح ديدگاه كنند‪ ،‬به‌رغم همه تالش‌هايي كه شد‬ ‫آقاي كاظم جاللي مصاحبه كرد و گف��ت ما نمي‌آييم‪،‬‬ ‫جلسه در صحن علني مجلس تشكيل شد چون خيلي از‬ ‫منتخبان مي‌گفتند هر دو نامزد بيايند تا ما بتوانيم انتخاب‬ ‫كنيم‪ .‬همين‌جا سوال مي‌ش��ود كه چرا رهروان همه را‬ ‫دعوت نكرد‪.‬‬ ‫يعني شما مي‌گوييد فقط پايداري و تحولخواه‬ ‫همه اصولگرايان را به وحدت دعوت مي‌كردند؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬آنها همه را دع��وت نكردند و مي‌گفتند‬ ‫افراد منتخب با هم مرتبط هستند و اكنون عصر‪ ،‬عصر‬ ‫ارتباطات اس��ت و از يك��ي دو ماه قبل ه��م ارتباطات‬ ‫پيامكي خود را ش��روع ك��رده بودن��د‪ .‬باالخره هرچه‬ ‫مي‌گذرد هم��ه توجي��ه مي‌كنن��د و افت��راق به‌وجود‬ ‫آمده را گ��ردن هم مي‌اندازن��د‪ .‬االن باي��د همه به فكر‬ ‫اين باش��ند فراكس��يون فراگير اصولگرايي تش��كيل‬ ‫ش��ود‪ .‬عملكرد بد و خوب گذش��ته فراموش ش��ود‪.‬‬ ‫اين مطالبه ملت است كه يك فراكسيون فراگير تشكيل‬ ‫شود‪ ،‬اما رهروان مي‌گويد اكثريت را دارد‪ ،‬خب آنجا هم‬ ‫قطعا در تصميم سازي نقش بيشتري ايفا خواهند كرد‪.‬‬ ‫اشكال ندارد پس االن هم دير نشده‪ ،‬اين من و تو گفتن‌ها‬ ‫را كنار بگذاريم و به‌رغم اختالف س��ليقه‌ها فراكسيون‬ ‫اصولگرايان فراگير را تش��كيل دهي��م وگرنه تفرقه‌اي‬ ‫عمل‌كردن ضربه به تفكر اصولگرايي مي‌زند‪ ،‬من معتقدم‬ ‫اصالح‌طلبان شكس��ت خوردند و دنبال احياي حيات‬ ‫سياسي خودشان هستند‪.‬‬ ‫تركيب هيات‌رئيس��ه را چگون��ه مي‌بينيد‪ .‬فقط‬ ‫آقاي محمد دهقان از طيف تحولخواه در‌تركيب‬ ‫هيات‌رئيسه قرار گرفت و از پايداري هيچ‌كس‬ ‫به آن جمع راه نيافت‪ .‬آيا‌تركيب انتخاب ش��ده‬ ‫مي‌تواند تامين كننده نظرات همه باشد؟‬ ‫‪ l‬روش درست اين بود كه همان رويه پيش‌رود‪.‬‬ ‫اول فراكسيون اصولگرايان تشكيل شود و بعد از دل آن‬ ‫مكانيزم نام هيات‌رئيس��ه در بيايد‪ ،‬در آن صورت يك‬ ‫انتخابات كامال دموكراتيك مي‌شد‪ ،‬االن همه مي‌دانند‬ ‫ن تركيب نتيجه البي‌‌گري اس��ت‪ .‬ضمن احترام به‬ ‫كه اي ‌‬ ‫همه همكاران‪ ،‬يعني با هم قرار گذاشته بودند كه اين طور‬ ‫راي بدهند االن زمزمه بين نمايندگان وجود دارد كه آن‬ ‫البي‌گري‌ها دامنه‌اش به انتخاب اعضاي كميس��يون‌ها‬ ‫رسيده است‪.‬‬ ‫پس شما مي‌گوييد اين تركيب كارآمدي مجلس‬ ‫هشتم را نخواهد داشت؟‬ ‫‪ l‬نمي‌ت��وان از االن پيش‌بين��ي ك��رد‪ ،‬ام��ا اگر‬ ‫فراكس��يون تصميم مي‌گرفت موضوع ف��رق مي‌كرد‪،‬‬ ‫همواره ما مي‌گوييم انتخاب احسن و شايسته‌ساالري‪.‬‬ ‫اال ‌ن تركيب هيات‌رئيسه پراكندگي وسيعي ندارد‌‪ ،‬تركيب‬ ‫انتخاب شده حاصل البي‌گري بود‪ .‬جبهه پايداري مثل‬ ‫انتخابات مجلس به رسالت خودش عمل كرد‪ .‬يعني يك‬ ‫بررسي‌هايي كرد و ليستي را به همه منتخبان ارائه داد تا‬ ‫ديگر تصميم‌گيري با آنها باشد‪ ،‬در انتخابات هم در كل‬ ‫كشور نامزدها را به مردم معرفي كرد و تصميم‌گيري را به‬ ‫نظر مردم واگذار كرد‪ .‬باالخره سالي يك مرتبه انتخابات‬ ‫هيات‌رئيسه برگزار مي‌شود‪ .‬اميدواريم آنجا ديگر موضوع‬ ‫البي‌گري نباش��د و به شايسته‌س��االري و توانمندي و‬ ‫معيارهاي اصولگرايي توجه شود‪g.‬‬ ‫‪43‬‬
‫بين‌الملل‌‬ ‫پرونده هسته‌اي پس از نشست بغداد‬ ‫خط قرمزهاي ايران‬ ‫ايران از حق خود كوتاه نيامد‬ ‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪44‬‬
‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪45‬‬
‫ماراتن نفسگير مذاكرات هسته‌اي ميان ايران و گروه‬ ‫‪ 5+1‬اين بار در دارالضيافه نخست‌وزير عراق دنبال شد؛‬ ‫در واقع نشست بغداد در پي نشست استانبول‪ 2‬در تاريخ‬ ‫سوم خرداد برگزار ش��د و از جمله نتايج ملموس آن نيز‬ ‫ادامه مذاكرات در تاريخ ‪ 29‬و ‪ 30‬خرداد ‪ 91‬در مس��كو‪،‬‬ ‫پايتختروسيهبود‪.‬سعيدجليلي‪،‬دبيرشورايعاليامنيت‬ ‫مليوسرپرستهياتايرانيدرمذاكراتبغدادپسازاين‬ ‫نشست اعالم كرد كه گفت‌وگوها مفصل و طوالني بود‪،‬‬ ‫اما ناتمام ماند‪ .‬وي گفت كه ايران در بسته پيشنهادي خود‬ ‫دربخشموضوعاتغير‌هسته‌اي‪،‬مسائلبحرينوامنيت‬ ‫انرژي را مطرح كرد و گروه ‪ 5+1‬نيز موضوعات دزدي‬ ‫دريايي و امنيت آبراه‌هاي دريايي و مبارزه با مواد‌مخدر‬ ‫را مطرح كردند‪ .‬در واقع با وجودي‌كه نشست استانبول‬ ‫انتظارها را از نشست بغداد افزايش داده بود اما اين نشست‬ ‫آنطوركهبايدپيشنرفتتاجاييكهسعيدجليلي‪،‬نشست‬ ‫بغداد را اين‌گونه جمع‌بندي كرد كه «طرفين با ديدگاه‌هاي‬ ‫همديگربيشترآشناشدند»‪.‬كاتريناشتون‪،‬رئيسسياست‬ ‫خارجي اتحادي��ه اروپا هم در خصوص دس��تاورد اين‬ ‫نشس��ت‪ ،‬حرف‌هايي جز تكرار مكررات نداشت‪« :‬از‬ ‫ايران انتظار داريم قدم‌هاي مشخصي در مورد ايجاد اعتماد‬ ‫بردارد‪ .‬هر دو طرف مايل به پيشرفت گفت‌وگو هستيم؛‬ ‫گرچه تفاوت‌هاي بنيادين داريم به همين دليل مذاكرات را‬ ‫ادامه خواهيم داد‪ ».‬اما اكنون مساله اينجاست كه چرا ايران‬ ‫و گروه ‪ 5+1‬طي نشست‌هايي كه تاكنون برگزار كرده‌اند‬ ‫به نتيجه مورد نظرشان دست نيافته‌اند و درواقع اختالفات‬ ‫دو طرف بيشتر بر سر چه مسائلي است‪ .‬در وهله نخست‬ ‫بايد گفت كه گروه‪ 5+1‬نمي‌خواهد مذاكراتش با ايران را‬ ‫در راستاي توافقنامه ان‌‪.‬پي‌‪.‬تي پيش ببرد‪ .‬در حال حاضر‬ ‫درخواس��ت اصلي آنها از ايران بازديد از سايت نظامي‬ ‫پارچين براساس يك سري اطالعات ادعايي است‪ .‬اين‬ ‫در حالي است كه مطابق ان‪.‬پي‪.‬تي آژانس حق بازديد از‬ ‫سايت نظامي يك كشور را ندارد‪ .‬طبقگفته مقامات ايراني‬ ‫هنوز داليل و مداركي از سوي آژانس ارائه نشده كه بتواند‬ ‫كشور ما را براي اجازه اين بازديد قانع كند؛ چرا كه ايران‬ ‫در مجموعه نظامي پارچين سايت هسته‌اي ندارد‪ .‬از ديگر‬ ‫سو مي‌توان گفت‪ ،‬گفت‌وگو‌هاي بغداد بين ايران و گروه‬ ‫‪ 5+1‬ظاهرا مسائل جدي را روي ميز داشته‪ ،‬اما به توافقي‬ ‫دستنيافتهاست‪.‬دليلاصليآننيزموضعتندياستكه‬ ‫آمريكا و شركايش اتخاذ كرده بودند و به‌خصوص اينكه‬ ‫از هر‌گونه پيشنهاد تعديل تحريم‌ها خودداري كردند‪ .‬البته‬ ‫طرف‌ها در ماه ژوئن مذاكرات خود را در مس��كو دنبال‬ ‫خواهند كرد‪ .‬از نقطه نظر استراتژيك‪ ،‬اين موقعيت بسيار‬ ‫ساده است‪ .‬ايران قصد ندارد برنامه غني‌سازي اورانيوم را‬ ‫كنار بگذارد‪ .‬در نتيجه در صورتي كه غرب بر درخواست‬ ‫تعليق كامل غني‌سازي پافش��اري كند‪ ،‬توافقي حاصل‬ ‫نخواهد شد‪ .‬در صورتي كه ايران بر نگاه‌داشتن حجم قابل‬ ‫مالحظه‌اي از اورانيوم ‪ 20‬درصد غني‌شده تاكيد داشته‬ ‫باشد‪ ،‬غرب آن را نمي‌پذيرد‪ .‬اگر غرب به راستي به دنبال‬ ‫راهكاري براي خاتمه دادن به مذاكرات هس��ته‌اي ايران‬ ‫است بايد راه‌حلي ارائه دهد كه مطابق آن ايران غني‌سازي‬ ‫با خلوص پايين را داشته باشد و در مقابل غرب تعديل‬ ‫تحريم‌ها در ايران را دنبال كند‪.‬‬ ‫در اين صورت تهران نيز ذخاير اورانيوم غني‌شده با‬ ‫خلوص‪ 20‬درصدي را تحويل مي‌دهد‪ .‬با در كنار هم قرار‬ ‫دادن اين موارد متوجه مي‌شويم كه مشكالت ميان ايران و‬ ‫فرصت‌هايي كه براي ‪ 5+1‬از‬ ‫ميان مي‌رود‬ ‫بگذارد‪.‬درنتيجهدرصورتيكهغرببردرخواستتعليق‬ ‫كامل غني‌سازي پافشاري كند‪ ،‬توافقي حاصل نخواهد‬ ‫ش��د‪ .‬باوجود جزئياتي كه همچنان بايد مورد بررس��ي‬ ‫قرار گيرد‪ ،‬بايد توافقي را طرح ريزي كرد كه به موجب‬ ‫آن غرب غني‌سازي با خلوص پايين و تعديل تحريم‌ها‬ ‫در ايران را بپذيرد و تهران نيز ذخاير اورانيوم غني شده با‬ ‫خلوص‪ 20‬درصدي را تحويل‌دهد‪.‬‬ ‫اما نكته جالب اين كه با‌توجه به شرايطي كه امروز‬ ‫وجود دارد‪ ،‬آمريكا از اين توافق به خوبي استقبال نمي‌كند‪.‬‬ ‫زيرا تا زماني كه آمريكا به دنبال حمله به ايران باشد و اين‬ ‫اقدام را انجام ندهد و تا زمانيكهبه دنبال بمباران تاسيسات‬ ‫هسته‌اي در ايران باش��د و جمهوري اسالمي بتواند آنها‬ ‫را بازس��ازي كند‪ ،‬هيچ راهي وجود ندارد كه از پتانسيل‬ ‫دسترسي ايران به تكنولوژي س��اخت سالح هسته‌اي‬ ‫جلوگيري ش��ود‪ .‬ايرانيان مي‌دانند كه چگونه س��اخت‬ ‫سانتريفيوژ و دستيابي به ديگر تكنولوژي‌هاي هسته‌اي‬ ‫نيز كار چندان دشواري نيست‪.‬‬ ‫پس بايد گفت كه اين پتانسيل در ايران وجود دارد‬ ‫و هيچ راه واقع بينانه‌اي براي حذف آن پيش‌رو نيست‪ .‬در‬ ‫اين صورت استراتژي هوشمندانه به اين معني است كه تا‬ ‫آنجاييكهامكان داردايرانيانازتوليد سالح دور نگاه‌داشته‬ ‫شوندوازانگيزهتهرانبرايحركتدراينزمينهنيزكاسته‬ ‫شود‪ .‬بهترين راه براي چنين اقدامي‪ ،‬كنار گذاشتن گزينه‬ ‫نظامي از روي ميز و متوقف كردن س��خن‌پراكني‌ها در‬ ‫خصوص تغيير رژيم در ايران است‪.‬‬ ‫اين در حالي اس��ت كه رهبران جمهوري اسالمي‬ ‫نيز بارها تاكيد كرده‌اند كه به‌دنبال توليد سالح هسته‌اي‬ ‫نيستند و آيت‌اهلل خامنه‌اي نيز چندين بار ساخت سالح‬ ‫هسته‌اي را حرام اعالم كرده است؛ فتوايي كه قصور از آن‬ ‫در حكومت دين‌ساالر ايران امكان‌پذير نيست‪ .‬آمريكا و‬ ‫متحدانشدرحالحاضرتحريم‌هايسنگينيراعليهايران‬ ‫اعمال مي‌كنند و ايران نيز با وجود فشار اقتصادي ناشي‬ ‫از تحريم‌هاي گازي و نفتي‪ ،‬چ��اره‌اي جز تالفي كردن‬ ‫ندارد‪ .‬اياالت‌متحده از زمان جنگ جهاني دوم دس��تكم‬ ‫به ‪ 8‬كشور ( كره‪ ،‬ويتنام‪ ،‬پاناما‪ ،‬جنگ عراق اول‪ ،‬كوزوو‪،‬‬ ‫افغانستان‪ ،‬جنگ خليج فارس دوم‪ ،‬گرانادا) حمله كرده و‬ ‫برخي كشور‌هاي ديگر را نيز مورد تهاجم قرار داده است‪.‬‬ ‫اسرائيل نيز از زمان استقالل دست‌كم با ‪ 6‬كشور(جنگ‬ ‫‪ 1956‬در س��وئز‪ ،‬جن��گ ‪ 6‬روزه ‪ ،1967‬جنگ آتريتون‬ ‫‪ ،1969-1970‬جنگ اكتبر‪ ،1973‬حمله به لبنان در‪،1982‬‬ ‫ي عبور‬ ‫جنگ لبنان در ‪ )2006‬جنگيده و عمليات تهاجم ‌‬ ‫از مرز‌ها و ديگر فعاليت‌هاي پنهاني را انجام داده است‪.‬‬ ‫ايران در طول مدت مشابه با يك كشور يعني عراق‬ ‫جنگيده‪ .‬تنها به اين دليل كه صدام حسين به ايران حمله‬ ‫كرد‪ .‬البته ايران از گروه‌هايي نظير حزب‌اهلل و حماس‬ ‫حمايت مي‌كند اما فعاليت‌هاي خارجي اين كشور در‬ ‫مقايسه با آمريكا بسيار اندك است‪.‬‬ ‫اما اكنون اس��رائيل و آمريكا‪ ،‬دو ق��درت نظامي و‬ ‫مجهز به سالح هسته‌اي تاكيد دارند كه ايران نمي‌تواند به‬ ‫هيچ‌گونه سالح هسته‌اي دسترسي داشته باشد و مقامات‬ ‫اس��رائيلي نيز مي‌گويند هر‌گونه پتانس��يل توليد سالح‬ ‫در ايران نيز بايد از بين ب��رود‪ .‬البته مي‌توان درك كرد كه‬ ‫چرا اسرائيل و گروه ‪ 5+1‬به دنبال چنين هدفي هستند‪،‬‬ ‫اما اينكه انتظار دارند ايران نيز با خواس��ته آنها موافقت‬ ‫سناريوهاي تكراري‬ ‫چرا مذاكرات بغداد به نتيجه نرسيد؟‬ ‫‪1‬‬ ‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫غرب در تنگنا‬ ‫‪2‬‬ ‫استفان والت‬ ‫آيا آمريكا و ديگر اعضاي گ��روه ‪ 5+1‬قصد دارند‬ ‫پتانسيل توافق ديپلماتيك با ايران را به يك شكست ديگر‬ ‫تبديل كنند؟ براي پاسخ به اين پرسش هنوز خيلي زود‬ ‫است اما شرط بس��تن روي شكست در گذشته همواره‬ ‫يك شرط‌بندي هوشمندانه بوده است‪ .‬گفت‌وگوهاي‬ ‫بغداد بين ايران و گروه ‪ 5+1‬ظاهرا مسائل جدي را روي‬ ‫ميز داشته‪ ،‬اما به توافقي دست نيافته است‪.‬‬ ‫دليل اصلي آن نيز موضع تندي است كه آمريكا و‬ ‫شركايش اتخاذ كرده بودند و به‌خصوص اينكه از هر‌گونه‬ ‫پيشنهادتعديلتحريم‌هاخودداريكردند‪.‬البتهطرف‌هادر‬ ‫ماه ژوئن مذاكرات خود را در مسكو دنبال خواهند كرد‪.‬‬ ‫از نقطه نظر استراتژيك‪ ،‬اين موقعيت بسيار ساده‬ ‫است‪ .‬ايران قصد ندارد برنامه غني‌سازي اورانيوم را كنار‬ ‫‪46‬‬
‫‪3‬‬ ‫گفت‌وگوي مثلث با حسين اهلل‌كرم درباره مذاكرات بغداد‬ ‫حسين اهلل‌كرم‪ ،‬كارشناس مسائل سياس��ي در گفت‌وگويي به بررسي نشست اخير ميان ايران و گروه ‪5+1‬‬ ‫در بغداد و همچنين گزارش آمانو پس از اين نشس��ت پرداخت‪ .‬اهلل‌كرم معتقد اس��ت كه نشست‌هاي پيرامون‬ ‫برنامه هسته‌اي ايران در راستاي برخي اهداف غرب و آمريكا از يك سو و چين و روسيه از سوي ديگر صورت‬ ‫مي‌پذيرد؛ از جمله انتخابات رياست‌جمهوري آتي آمريكا‪ ،‬مش��كالت اقتصادي آمريكا و اروپا‪ ،‬تاثيرگذاري‬ ‫روسيه و چين در خاورميانه از طريق ايران و‪ ...‬در برگزاري اين نشست‌ها تاثيرگذار هستند‪.‬‬ ‫به‌عقيده اهلل‌كرم در زمينه هسته‌اي‪ ،‬ايران اكنون دست برتر را دارد و در مذاكرات آتي اين طرف مقابل است‬ ‫كه در جهت اعتمادسازي بايد گام‌نخست را بردارد‪ ،‬به‌گونه‌اي كه تحريم بانك مركزي و فروش نفت را لغو كنند؛‬ ‫اعتمادسازي اوليه ايران نيز بايد بر اين اساس باشد كه بحث فردو را كامال تحت‌نظر آژانس بين‌المللي قرار دهند‬ ‫و همكاري جديدي را كه با يوكيا آمانو در پيش گرفته‌اند به‌عنوان ظرفيت اوليه مطرح كنند‪.‬‬ ‫همچنين در مراحل بعدي ايران مي‌تواند بر مبناي عدم ادامه غني‌س��ازي ‪20‬درص��د گام بردارد و آنها نيز‬ ‫قطعنامه‌هاي ديگر را لغو كنند‪.‬‬ ‫ارزيابي ش��ما از نشس��ت اخير ايران و گروه‬ ‫‪ 5+1‬در بغداد چيس��ت و به‌نظر شما مهم‌ترين‬ ‫دستاوردهاي اين نشست چه بود؟‬ ‫‪ l‬نشس��ت بغداد در پي نشس��ت استانبول ‪2‬‬ ‫و ه��ر دو در چارچوب پروژه‌اي بودن��د كه از تمايل‬ ‫آمريكايي‌ها براي مذاكره با ايران خبر مي‌داد‪ .‬ش��ايد‬ ‫بتوان گفت اين مذاكره بر‌اساس خواست آمريكا و در‬ ‫چارچوب نگاه به انتخابات آينده رياست‌جمهوري‬ ‫اوباما صورت گرفت‪.‬‬ ‫حتي ديدگاه‌ه��اي اقتصادي ه��م مي‌تواند اين‬ ‫نشست را توجيه كند‪ ،‬يعني آمريكايي‌ها و مشكالت‬ ‫اقتصادي كه در كشورش��ان دارند و همچنين بحران‬ ‫مالي در اروپا ه��م مي‌تواند از دالي��ل برگزاري اين‬ ‫نشست باش��د‪ .‬مس��ائل نفتي و تحريم نفتي ايران نيز‬ ‫در برگزاري اين نشست‌ها اثرگذار بودند چراكه باال‬ ‫رفتن قيمت بنزي��ن از نظر روان��ي در آمريكا و اروپا‬ ‫مي‌تواند منش��ا دو‌مذاكره اخير باش��د‪ .‬آمريكايي‌ها‬ ‫در اين راس��تا هم از لحاظ سياس��ي و ه��م از لحاظ‬ ‫اقتصادي موفق بودند و مذاكره براي مذاكره را به انجام‬ ‫رساندند‪ .‬برخي هم معتقدند كه وضعيت اقتصادي در‬ ‫داخل ايران تحت‌تاثير رواني رابطه ايران با آمريكا و‬ ‫بحث هسته‌اي قرار دارد؛ اين ديدگاه معتقد است كه‬ ‫نشست‌هاي استانبول‪ 2‬و بغداد در ايران هم موفق بوده‬ ‫و منجر به كاسته شدن قيمت ارز و طال شده است‪.‬‬ ‫البته من معتقدم اين نگاه‌ها چه در آمريكا و چه‬ ‫در ايران نمي‌تواند به حقيقت نزديك باش��د‪ .‬ارزيابي‬ ‫من اين است كه يك اتفاق در ساختار اداره جهان در‬ ‫حال رخ‌دادن اس��ت و اين اتفاق عب��ارت از عبور از‬ ‫جهان تك قطبي به جهان چند قطبي است‪ .‬به‌طوري‬ ‫كه اوراس��ياگرايي پوتين و همچنين جايگاه چين در‬ ‫شرق آسيا در برابر آمريكا و اروپا ساختار آتي جهان‬ ‫را مي‌خواهند ش��كل دهند و يك جه��ان دو تا چهار‬ ‫قطبي به‌وجود آورند‪ .‬در اي��ن وضعيت هر دو طرف‬ ‫يك ديدگاه ژئوپلينومي‌ب��ه ايران دارند و مي‌دانند كه‬ ‫ايران‌هارت لند جهان كنون��ي و تاثيرگذار در منطقه‬ ‫خاورميانه اس��ت‪ .‬از اين رو هم چين و روسيه و هم‬ ‫اروپا و آمريكا به س��مت ايران تمايل پي��دا كردند تا‬ ‫با تاثيرگ��ذاري و جذب ايران بتوانن��د در خاورميانه‬ ‫نقش‌آفريني فزاينده‌اي داشته باش��ند‪ .‬به اين‌ترتيب‬ ‫چين و روس��يه هر دو در وتو كردن حمله به سوريه‬ ‫وارد ش��دند به‌طوري كه مي‌توان گف��ت اين حضور‬ ‫آنها در راس��تاي حمايت از جرياني اس��ت كه ايران‬ ‫سردمداري آن را برعهده دارد و نام آن مقاومت است‪.‬‬ ‫از طرف ديگر آمريكا و اروپا نيز توجه‌شان به سمت‬ ‫ايران جلب شده است؛ اكنون س��خن آنها اين است‬ ‫كه سه تا پنج درصد غني‌س��ازي اورانيوم را خواهند‬ ‫پذيرفت‪ ،‬زي��را از اي��ن طريق مي‌خواهن��د در ايران‬ ‫تاثيرگذار باشند و به قراردادي با ايران دست پيدا كنند‬ ‫كه اين قرارداد به نوعي عقب‌نشيني ايران تلقي شود‪.‬‬ ‫در اين حال��ت آمريكايي‌ه��ا مي‌توانند جايگاه‬ ‫بهت��ري را در خاورميانه ب��ه دس��ت بياورند‪ .‬ضمن‬ ‫پذيرش اين مساله كه نشست‌هاي استانبول‪ 2‬و بغداد‬ ‫تاثيرات اقتصادي هم روي اي��ران و هم روي غرب‬ ‫داش��ته بايد اين را پذيرفت كه تاثي��رات ژئوپلينومي‬ ‫‌ايران نيز مي‌تواند پاس��خگوي اين دو نشست باشد‪.‬‬ ‫يعني از يك طرف روسيه و چين خواستار تاثيرگذاري‬ ‫از طريق ايران در منطقه هستند و از طرف ديگر آمريكا‬ ‫و غرب نيز مي‌خواهند وضعيت مشابهي را از طريق‬ ‫ايران در خاورميانه براي خودشان ايجاد كنند‪.‬‬ ‫آيا در نشست بغداد طرف آمريكايي توانست‬ ‫به اهداف خودش دست پيدا كند؟‬ ‫‪ l‬آنه��ا به‌طور نس��بي به اهدافش��ان دس��ت‬ ‫پيدا‌كردند زيرا مش��كالت داخل ‪ 5+1‬را نتوانس��تند‬ ‫حل‌كنن��د و به‌نظر مي‌رس��د ايراني‌ها هن��وز تحليل‬ ‫الزم ژئوپلينوم��ي‌ و تاثي��ر آن را ب��ر خاورميانه و در‬ ‫پارادايم آتي جهان احساس نكرده‌اند‪ .‬زيرا اين جايگاه‬ ‫مي‌تواند كشور ما را در خاورميانه تبديل به يك كشور‬ ‫تاثيرگذار بكند و از ديگر سو خاورميانه را نيز به يك‬ ‫بلوك تاثيرگذار در جهان چندقطبي آينده مبدل كند‪.‬‬ ‫بنابراين اگر ايراني‌ها جايگاه خودشان را درك بكنند‬ ‫مطمئنا مي‌توانند در پارادايم جهان چند قطبي به‌عنوان‬ ‫يك قطب ظاهر شوند‪ .‬اما اگر اين مساله را درك نكنند‬ ‫موقعيت موجود در خاورميانه را ميان دو بلوك ديگر‬ ‫تقسيم خواهند كرد‪.‬‬ ‫با اين اوصاف فكر مي‌كنيد مذاكرات مس��كو‬ ‫در چه فضايي برگزار شود؟‬ ‫‪ l‬مذاكرات مس��كو همچن��ان در چارچوب‬ ‫تاثيرگ��ذاري بلوك آمري��كا و اروپ��ا از يك‌طرف و‬ ‫چين و روس��يه از طرف ديگر خواهد بود‪ .‬يعني اگر‬ ‫ايراني‌ها با‌توجه به موقعيت خودش��ان در مذاكرات‬ ‫مسكو حاضر شوند موفق‌تر عمل خواهند كرد‪ .‬البته‬ ‫موفقيت در اينجا به مفهوم دستيابي به مواضع بهتر در‬ ‫بين‌الملل‬ ‫كند‪ ،‬نكته‌اي است كه جاي تعجب دارد‪ .‬در دهه گذشته‬ ‫آمريكا و متحدانش بر اين نكته پافشاري داشته‌اند كه ايران‬ ‫بايد غني‌س��ازي اورانيوم را متوقف كند‪ .‬زماني كه اين‬ ‫درخواست براي نخستين بار در سال ‪ 2001‬مطرح شد‪،‬‬ ‫ايران هيچ سانتريفيوژي نداشت‪ .‬اما با ادامه اولتيماتوم‌ها‬ ‫به تهران براي متوقف كردن غني‌سازي پس از يك دهه‬ ‫موقعيتي ايجاد شده كه در آن جمهوري اسالمي هزاران‬ ‫سانتريفيوژ فعال در اختيار دارد و ذخيره‌اي قابل توجه از‬ ‫اورانيوم غني شده كه غرب به دنبال خارج كردن آن از ايران‬ ‫است‪.‬به بيان ديگر استراتژي آمريكا در مورد برنامه‌هاي‬ ‫هسته‌اي ايران يك شكس��ت تمام‌عيار بوده است‪ .‬بايد‬ ‫گفتكهبن‌بستجاريانعكاس‌دهندهتغييريمعناداردر‬ ‫رويكرد آمريكا در قبال كنترل تسليحات است‪.‬‬ ‫در گذش��ته اين واقعيت به اثبات رسيده كه كنترل‬ ‫تسليحاتييكروندديپلماتيكازتوافق‌هايچندجانبه‌اي‬ ‫است كه به منظور ايجاد شرايطي طراحي شده كه براي هر‬ ‫دو طرف بهتر باشد‪ .‬توافقنامه كنترل تسليحاتي به همه‬ ‫طرف‌ها‪ ،‬همه خواسته‌هاي مورد نظرشان را ارائه نمي‌كند‪،‬‬ ‫اما در صورتي كه طرف‌ها اهميت دس��تيابي به توافق را‬ ‫درك كنند‪ ،‬كارآيي بيشتري خواهد داشت‪ .‬اما امروز كنترل‬ ‫تسليحاتي به معني درخواست‌هاي يكجانبه و در فشار‬ ‫قرار دادن ديگري براي ارائه امتياز‌هاي مورد نظر است‪.‬‬ ‫رويكردي كه ويليام فولبرايت آن را به تكبر قدرت‬ ‫تعبير مي‌كند؛ تمايلي در كشور‌هاي قدرتمند براي ديكته‬ ‫كردن خواسته‌هايشان بر ديگران‪ .‬اما اين رويكرد تا كنون‬ ‫در مورد ايران به نتيجه نرسيده و به نظر نمي‌رسد كه در‬ ‫آينده نيز به ثمر برسد‪g.‬‬ ‫ايران بايد غني‌سازي ‪20‬درصد را تا‬ ‫كوتاه آمدن غرب ادامه دهد‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫غربخيليحادوحلنشدنينيست‪،‬اماانگاردراينميان‬ ‫برخيكشورهامي‌خواهندبههرنحويمذاكراتبهنتيجه‬ ‫نرسد‪ .‬اگر به پيشينه برخي از كشورها و رژيم‌هاي دخيل‬ ‫در مذاكرات هسته‌اي ايران نگاهي بيندازيم‪ ،‬در‌مي‌يابيم‬ ‫كه آنها خودشان همگي به سالح هسته‌اي مجهز هستند؛‬ ‫درحقيقت بايد گفت كه اي��االت متحده در حال حاضر‬ ‫هزاران سالح هسته‌اي پيش��رفته در اختيار دارد‪ .‬صدها‬ ‫سالح هسته‌اي نيز در اسرائيل موجود است‪ .‬چهار عضو‬ ‫ديگر گروه ‪ 5+1‬نيز به سالح هسته‌اي مجهز هستند‪ .‬از‬ ‫س��وي ديگر در حال حاضر اياالت‌متحده از مهم‌ترين‬ ‫قدرت‌هاي نظامي جهان به شمار مي‌رود كه هيچ دشمني‬ ‫درهمسايگيآنحضورندارد‪.‬رژيم‌صهيونيستينيزسالح‬ ‫هسته‌ايدراختياردارد‪.‬باايناوصافايراندرجهانتهديد‬ ‫نظامي به حساب نمي‌آيد اما آنها با تبليغات‌شان عليه ايران‬ ‫و تصويرسازي‌هاي غلط از ايران يك چهره ديگر براي‬ ‫برخي از كشورهاي جهان ساخته‌اند‪ .‬در اين شرايط كه‬ ‫آنها هر روز بر فشار تحريم‌هايشان عليه ايران مي‌افزايند‪،‬‬ ‫در مسائل داخلي ايران دخالت مي‌كنند و هر روز يك بهانه‬ ‫تازه مي‌آورند‪ ،‬نمي‌توان انتظار داشت كه مذاكرات به‌زودي‬ ‫به نتيجه برسد‪ .‬مگر اينكه آنها با يك رويكرد واقعگرايانه‬ ‫مسائل ايران را در نظر بگيرند و از حاشيه‌سازي و سياسي‬ ‫كردنمسائلپرهيزكنند‪.‬‬ ‫طي سال‌هايگذشته آمريكا و متحدانشبر اين نكته‬ ‫پافشاريداشتندكهايرانبايدغني‌سازياورانيومرامتوقف‬ ‫كند‪ .‬زماني كه اين درخواست براي نخستين بار در سال‬ ‫‪ 2001‬مطرح شد‪ ،‬ايران هيچ سانتريفيوژي نداشت‪ .‬اما با‬ ‫ادامه اولتيماتوم‌ها به تهران براي متوقف كردن غني‌سازي‬ ‫پس از يك دهه موقعيتي ايجاد شده كه در آن جمهوري‬ ‫اسالمي هزاران سانتريفيوژ فعال در اختيار دارد و ذخيره‌اي‬ ‫قابل توجه از اورانيوم غني شده كه غرب به دنبال خارج‬ ‫كردن آن از ايران است‪ .‬به بيان ديگر استراتژي آمريكا در‬ ‫مورد برنامه‌هاي هس��ته‌اي ايران يك شكست تمام‌عيار‬ ‫بوده است‪g.‬‬ ‫‪47‬‬
‫بين‌الملل‬ ‫مساله هسته‌اي نيست‪ ،‬زيرا ايران اكنون در اين رابطه‬ ‫در وضعيت خوبي به‌س��ر مي‌برد و دست باال را دارد‪.‬‬ ‫به‌طوري كه طرف‌هاي مقابل براي رسيدن به مقاصد‬ ‫خودشان بايد اعتمادسازي را در پله اول انجام دهند‪.‬‬ ‫اگر ايراني‌ها اعتمادس��ازي در گام نخست را برعهده‬ ‫آنها قرار دهند و به اين‌ترتيب باشد كه آنها از تحريم‬ ‫ايران در بانك مركزي و فروش نفت دس��ت بردارند‬ ‫مي‌تواند طرح گام به گام بر‌اساس ژئوپلينومي ايران‬ ‫انجام بگيرد‪.‬‬ ‫بحث اعتمادس��ازي ميان اي��ران و گروه ‪5+1‬‬ ‫در نشس��ت آتي چه مواردي را در بر خواهد‬ ‫گرفت؟‬ ‫‪ l‬در وهل��ه نخس��ت دو ط��رف باي��د طرح‬ ‫گام‌ب��ه‌گام را بپذيرن��د و ب��ه اين صورت باش��د كه‬ ‫هر‌طرف در قبال يك گام از طرف ديگر گامي‌بردارد‬ ‫تا مذاكرات پيش رود‪ .‬اعتمادس��ازي اوليه ايران بايد‬ ‫بر اين اساس باشد كه بحث فردو را كامال تحت‌نظر‬ ‫آژانس بين‌المللي قرار دهن��د و همكاري جديدي را‬ ‫كه با يوكيا آمانو در پي��ش گرفته‌اند به‌عنوان ظرفيت‬ ‫اوليه مطرح كنند‪.‬‬ ‫در مقابل ايران بايد از غرب بخواهد كه از بخش‬ ‫آخر قطعنامه ‪ 1929‬عقب‌نش��يني كنند‪ .‬همچنين در‬ ‫مراحل بعدي گام اي��ران مي‌تواند بر مبناي عدم ادامه‬ ‫غني‌س��ازي ‪20‬درصد باش��د و آنها نيز قطعنامه‌هاي‬ ‫ديگر را لغو كنند‪.‬‬ ‫گزارش اخير آمانو نس��بت ب��ه گزارش‌هاي‬ ‫پيشين آژانس چه تفاوت‌هايي داشت؟‬ ‫‪ l‬بحث آمانو نس��بت به بازدي��د از پارچين‬ ‫به‌عن��وان اصلي‌ترين موض��وع مطرح ش��ده بود‪.‬‬ ‫ايران در اين زمينه صحبتش اين اس��ت كه مدارك‬ ‫اعتراضي به اي��ران تحوي��ل داده نش��ده و هرگاه‬ ‫اين مدارك تحويل داده ش��ود بازدي��د امكان‌پذير‬ ‫خواهد بود‪ .‬به‌نظر مي‌رسد ايران مجددا تن به يك‬ ‫مداليته براي س��واالت باقيمانده و حتي س��واالتي‬ ‫كه دوباره مطرح ش��ده‪ ،‬داده اس��ت‪ .‬اين در حالي‬ ‫اس��ت كه در اين مقطع بايد مدارك مورد توجه به‬ ‫ايراني‌ها ارائه شود‪ .‬اگر اوضاع به اين‌ترتيب پيش‬ ‫رود مي‌تواند به اعتمادس��ازي بيش��تر ميان ايران و‬ ‫‪ 5+1‬منجر ش��ود‪.‬‬ ‫ارزيابي ش��ما از مط��رح كردن غني‌س��ازي‬ ‫اورانيوم ‪27‬درصد از سوي ايران در گزارش‬ ‫اخير آمانو چيست؟ آيا اين مساله مشكلي براي‬ ‫ايران ايجاد نخواهد كرد؟‬ ‫‪ l‬ت��ا زمان��ي ك��ه آمريكايي‌ها همچن��ان بر‬ ‫استراتژي فش��ار مضاعف تاكيد دارند و اين فشار را‬ ‫به‌طور يك‌جانبه افزايش مي‌دهند ايران نيز غني‌سازي‬ ‫باالي ‪20‬درصد را در راس��تاي ادامه تعادل دو طرف‬ ‫ادامه مي‌دهد‪ .‬اگر قرار باشد طرف آمريكايي بر فشار‬ ‫تحريم‌هاي يك‌جانب��ه خودش بيفزاي��د و ايراني‌ها‬ ‫س��اكت بنش��ينند‪ ،‬اين رويكرد گام‌هاي متقابل را در‬ ‫بر ندارد‪.‬‬ ‫آنه��ا باي��د متوجه باش��ند كه اگ��ر مي‌خواهند‬ ‫وضعي��ت را به نتيج��ه مورد نظ��ر برس��انند بايد در‬ ‫اعتمادس��ازي گام به گام ش��ركت كنند؛ اگر راه‌هاي‬ ‫ديگر را بپذيرند‪ ،‬ايراني‌ها نيز بايد گام‌هاي جديدي را‬ ‫در آن مسير بردارند‪.‬‬ ‫به‌عب��ارت ديگ��ر وقت��ي م��ا ب��ا تحريم‌ه��اي‬ ‫جدي��د از س��وي ‪ ،5+1‬آمري��كا ي��ا س��ازمان‌هاي‬ ‫ديگ��ر روب��ه‌رو مي‌ش��ويم باي��د بر‌حركت‌ه��اي‬ ‫جديد خودم��ان در چارچوب غني‌س��ازي بيش��تر‬ ‫ادامه دهيم‪g .‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪48‬‬ ‫خط قرمزهاي ايران‬ ‫موفقيت‌هاي محسوس در مذاكرات بغداد‬ ‫صادق رباني‪ /‬قائم‌مقام پيشين سازمان انرژي اتمي‬ ‫‪4‬‬ ‫طي مذاك��رات اس��تانبول ‪ 2‬در تاري��خ ‪ 25‬و ‪26‬‬ ‫فروردين ماه قرار ش��د نشس��ت بعدي در تاريخ سوم‬ ‫خرداد در بغداد برگزار شود؛ نشستي كه هفته گذشته‬ ‫برگزار شد و مهمترين توافق حاصله نيز برگزاري دور‬ ‫بعدي مذاكرات در مسكو بود‪ .‬البته از نظر فني نيز انتظار‬ ‫نمي‌رفت طي همين جلسات اول موضوع حل شود‪.‬‬ ‫چرا كه از سال‌هاي دور مسائل زيادي روي هم انباشته‬ ‫شده؛ مسائلي كه هم مورد نظر آژانس است‪ ،‬هم گروه‬ ‫‪ 5+1‬و هم ايران‪ .‬به اين‌ترتيب به نظر مي‌رس��د همين‬ ‫اندازه كه محل مذاكرات و روز مذاكرات بعدي تعيين‬ ‫شده يك موفقيت براي نشست بغداد تلقي مي‌شود‪ .‬در‬ ‫رابطه با محتواي مذاكرات بايد گفت مسلما اختالفات‬ ‫زيادي بوده و هس��ت و به اين زودي‌‌ه��ا نيز قابل حل‬ ‫نيست‪ .‬اگر بخواهيم ارزيابي كنيم مذاكرات اخير موفق‬ ‫بوده يا خير به انتظارات ما بستگي دارد‪ .‬به اصطالح در‬ ‫وهله نخست بايد ابعاد مسائل را سنجيد و سپس نظر‬ ‫داد‪ .‬به نظر من چون اين ابعاد بسيار وسيع است همين‬ ‫نبرد بسته‌ها‬ ‫‪5‬‬ ‫همه بسته‌هاي پيشنهادي ايران و غرب براي مذاكرات هسته‌اي‬ ‫ايران و غرب چندين سال است كه براي رسيدن‬ ‫به نقطه مش��تركي در رابطه با برنامه هس��ته‌اي ايران‬ ‫در حال مذاكره هس��تند و طي اين س��ال‌ها‪ ،‬كارنامه‬ ‫پر‌پيچ‌وخم مذاكرات ايران و غرب بر س��ر دس��تيابي‬ ‫ايران به انرژي صلح‌آميز هس��ته‌اي‪ ،‬ن��كات زيادي را‬ ‫براي بحث و بررسي دارد؛ نكاتي از اين دست كه غرب‬ ‫با وجود بومي‌شدن فناوري هسته‌اي در ايران ديگر در‬ ‫جايگاهي قرار ندارد كه به واسطه آن بخواهد نظرات‬ ‫خود را به صورت مطلق به كرس��ي بنشاند و از سوي‬ ‫ديگر در اين دور از مذاكرات غ��رب بايد امتيازاتي را‬ ‫به ايران بدهد‪.‬‬ ‫اكنون به‌نظر مي‌رس��د تيم مذاكره‌كننده ايران با‬ ‫ذهنيت كاهش تحريم‌ها به اس��تقبال مذاكرات مسكو‬ ‫خواهد رفت و ط��رف غربي نيز آگاه ش��ده كه ديگر‬ ‫خواس��ته‌هاي نامعقولش در برابر اي��ران راه به جايي‬ ‫نمي‌برد‪.‬‬ ‫پيش از اين حتي غرب نمي‌خواس��ت بپذيرد كه‬ ‫ايران به فناوري غني‌سازي دست پيدا كند و خواستار‬
‫تعلي��ق هرگونه فعاليت��ي در ايران بود ت��ا جايي كه با‬ ‫امضاي توافقنامه س��عدآباد اولين گام ايران به س��وي‬ ‫پذيرش تعليق برداشته شد‪.‬‬ ‫اين توافقنامه در ‪ ۲۹‬مهر ‪ ۱۳۸۲‬برابر با ‪ ۲۱‬اكتبر‬ ‫‪ ۲۰۰۳‬به امضا رس��يد و به موجب آن از تاسيس��ات‬ ‫اتمي‌ايران بازرس��ي‌هاي گس��ترده‌اي به عمل آمد و‬ ‫فعاليت‌هاي مرتبط با غني‌سازي اورانيوم نيز در ايران‬ ‫متوقف شد‪.‬‬ ‫در اي��ن مذاك��رات رياس��ت هي��ات ايراني را‬ ‫حسن‌روحاني و كمال خرازي و رياست هيات اروپايي‬ ‫را هم دومينيك دو ويلپن‪ ،‬جك استراو و يوشكا فيشر‪،‬‬ ‫وزيران خارجه سه كش��ور فرانس��ه‪ ،‬بريتانيا و آلمان‬ ‫برعهده داشتند‪.‬‬ ‫از جمله پيش��نهادات و مفاد معاهده س��عدآباد‬ ‫موارد زير اس��ت‪ :‬جمهوري اسالمي ايران پذيرفت تا‬ ‫‪ 29‬آبان‪ ،‬پروتكل ‪ 93+2‬را امضا كند؛ ايران بر اس��اس‬ ‫معاهده س��عدآباد هم��ه فعاليت‌هاي غني‌س��ازي و‬ ‫بازفرآوري خود را متوقف كرد و حتي پيش از تصويب‬ ‫پذيرش پروتكل الحاقي‪ ،‬اقدام به اجراي داوطلبانه آن‬ ‫كرد؛ ايران در قالب استداللي به نام اعتمادسازي‪ ،‬فراتر‬ ‫از قانون عمل و فعاليت‌هاي��ش را به‌رغم حق قانوني‬ ‫خود تعليق كرد؛ سه كش��ور اروپايي نيز متعهد شدند‬ ‫حق ايران براي دستيابي و استفاده از انرژي صلح‌آميز‬ ‫هسته‌اي را به رسميت بشناسند‪.‬‬ ‫توافقنامه س��عدآباد در حقيقت يكي از بدترين‬ ‫مراحل مذاكرات هسته‌اي ايران به‌شمار مي‌رود‪.‬‬ ‫پس از آن و چهار ماه بعد توافقنامه بروكس��ل به‬ ‫عنوان گام بعدي در اين مسير به امضا رسيد‪ .‬بر اساس‬ ‫اي��ن توافقنامه ايران متعهد ش��د س��اخت و آزمايش‬ ‫سانتريفيوژهاي مورد نياز براي غني‌سازي را متوقف‬ ‫كند و اقدام به ساخت قطعات يدكي سانتريفيوژهاي‬ ‫موجود در آن زمان را نيز تعليق كند‪.‬‬ ‫براساس اين موافقتنامه‪ ،‬تعهدات ايران به شرح‬ ‫زير اس��ت‪ :‬ارائه اظهارنامه‌ها طب��ق پروتكل الحاقي‬ ‫و راس��تي‌آزمايي آنها توس��ط آژانس؛ تعليق مونتاژ و‬ ‫آزمايش سانتريفيوژها؛ تعليق ساخت داخلي قطعات‬ ‫س��انتريفيوژ؛ اعمال تعليق فعاليت‌هاي غني‌س��ازي‬ ‫نسبت به تمامي‌تاسيسات موجود در ايران‪.‬‬ ‫پس از آن نيز توافقنام��ه پاريس به عنوان آخرين‬ ‫بين‌الملل‬ ‫فعاليت‌هاي جديد ايران مس��اله تازه‌اي اس��ت كه در‬ ‫آن ذكر ش��ده كه البته از يك جهت تكرار گزارش‌ها و‬ ‫بازرسي از فعاليت‌هاي عادي است كه آنها به لحاظ كار‬ ‫جديد بازرس��ي خود را انجام داده و گزارش كرده‌اند‪.‬‬ ‫اما مهم‌تر از همه و جديدترين نكته موجود در گزارش‬ ‫آمان��و همين بحث ب��ه اصطالح غني‌س��ازي بيش از‬ ‫‪‌20‬درصد است كه از فردو نمونه‌گيري شده و اين نمونه‬ ‫مغاير با پيش‌بيني‌ها بوده‪ ،‬اگرچه ايران اعالم كرده اين‬ ‫اتفاق ماحصل نقص فني بوده است‪.‬‬ ‫اين گزارش آمانو حداقل به نظر مي‌رسد به‌احتمال‬ ‫زياد از لحاظ سياسي تاثير خود را خواهد داشت‪ ،‬اگرچه‬ ‫از نظر فني اهميت چندان��ي ندارد‪ .‬اما ب��راي آنان كه‬ ‫بخواهند استفاده سياسي كنند مسلما دستاويز خوبي‬ ‫خواهد بود‪ ،‬ولي احتمال دارد در روسيه مقداري فضا به‬ ‫دليل محل برگزاري مذاكرات آرام‌تر شود‪.‬‬ ‫اما مذاكرات اخير جنبه‌هاي مثبتي نيز داش��ت‬ ‫كه بايد بدان‌ها پرداخت از جمله اينكه باراك اوباما‪،‬‬ ‫رئيس‌جمه��وري آمريكا پذيرفت اي��ران برنامه‌هاي‬ ‫صلح‌آميز هسته‌اي را داشته باشد كه مساله غني‌سازي‬ ‫نيز در دل آن نهفته اس��ت‪ .‬اي��ن امر ب��راي ايران در‬ ‫قياس با زمان جورج بوش موفقيت بااليي محسوب‬ ‫مي‌شود‪.‬‬ ‫زيرا در زمان رئيس‌جمهوري پيشين اياالت‌متحده‬ ‫آنها از ايران مي‌خواستند هيچ‌گونه غني‌سازي نداشته‬ ‫باش��د‪ .‬بنابراين مجاز ش��دن ايران براي غني‌سازي به‬ ‫خودي خود امر مثبتي تلقي مي‌ش��ود‪ ،‬اما در هر حال‬ ‫اين غني‌سازي در هر كشوري كه انجام مي‌شود بايد به‬ ‫مساله غني‌سازي ‪‌27‬درصد‬ ‫در برنامه‌هاي ايران نبوده‬ ‫به همين خاطر براي آژانس‬ ‫سوال پيش آمد و قرار شد‬ ‫مجددا نمونه‌ها را تجزيه كنند‬ ‫و ببينند كه آيا اين ‪ 27‬درصد‬ ‫درست است يا خير‪ .‬اين‬ ‫مساله مقداري جنبه فني دارد‬ ‫و تشخيص آن كار ساده‌اي‬ ‫نيست‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫اندازه كه دو طرف با هم س��ر جنگ نداشتند و توافق‬ ‫كردند دوباره س��ر ميز مذاكرات حاضر شوند يك گام‬ ‫موفقيت‌آميز بوده است‪ .‬پيرامون اختالفات ميان ايران‬ ‫و ‪ 5+1‬بايد گفت كه اختالفات بر سر مسائل متنوعي‬ ‫است؛ به عنوان نمونه سياست جمهوري اسالمي ايران‬ ‫در مذاكرات هسته‌اي مسائلي غير از هسته‌اي را نيز در‬ ‫برمي‌گيرد و مثال س��خنان آقاي جليلي كه آنجا مطرح‬ ‫كردند يك مورد موض��وع بحرين بود‪ .‬اما آنچه مهم‌تر‬ ‫به نظر مي‌آيد مساله رژيم‌صهيونيستي است؛ مساله‌اي‬ ‫كه هم براي اي��ران و هم براي آنها حساس��يت زيادي‬ ‫دارد و اگر حتي صحبتي هم نشده باشد اين مساله در‬ ‫ذهن دو طرف هست كه مساله خلع‌سالح هسته‌اي در‬ ‫منطقه آيا قرار است انجام شود يا نه؟ مساله اسرائيل به‬ ‫نوعي گروگان‌گيري از سوي طرفين است‪ ،‬زيرا ايران‬ ‫مدعي است كه منطقه بايد خلع‌سالح شود تا ايران هم‬ ‫از فعاليت‌هاي هسته‌اي‌اش آنطور كه آنها مي‌خواهند‬ ‫دس��ت بكش��د؛ البته حرف ايران كامال منطقي است‪.‬‬ ‫بنابراين به نظر من مادامي‌كه ابعاد موضوع زياد است و‬ ‫مذاكرات را به موضوعات خاص محدود نكرده‌اند‪ ،‬اين‬ ‫مساله به اين سادگي و زودي قابل حل نيست‪.‬‬ ‫يوكي��ا آمان��و در گ��زارش جديدي ك��ه پس از‬ ‫مذاكرات بغ��داد ارائه كرد ب��ه غني‌س��ازي اورانيوم‬ ‫‪27‬درصد در ايران اش��اره كرده؛ مساله‌اي كه از جانب‬ ‫ايران نيز انكار نشد‪.‬‬ ‫مساله غني‌س��ازي ‪‌27‬درصد در برنامه‌هاي ايران‬ ‫نبوده به همين خاطر براي آژانس سوال پيش آمد و قرار‬ ‫شد مجددا نمونه‌ها را تجزيه كنند و ببينند كه آيا اين ‪27‬‬ ‫درصد درست اس��ت يا خير‪ .‬اين مساله مقداري جنبه‬ ‫فني دارد و تشخيص آن كار ساده‌اي نيست؛ يعني بايد‬ ‫كامال بررسي كنند كه آيا قسمت زيادي ‪27‬درصد بوده‬ ‫يا اينكه تنها يك سانتريفيوژ از كنترل خارج شده و غناي‬ ‫اورانيوم افزايش يافته است‪.‬‬ ‫در هر حال بايد داليل اين امر مورد بررسي قرار‬ ‫گيرد‪ .‬اما در هر صورت مطرح شدن چنين قضيه‌اي از‬ ‫جانب آمانو برخي جنجال‌هاي سياسي را نيز به دنبال‬ ‫داش��ت‪ ،‬در حالي كه اورانيوم با غناي ‪ 20‬يا ‪ 27‬درصد‬ ‫هيچ كدام قابل اس��تفاده در مس��ائل نظامي و ساخت‬ ‫سالح‌هاي هسته‌اي نيست‪ ،‬بنابراين اين مساله از اين‬ ‫نظر كه ايران از خط قرمزهاي آژانس عبور كرده باشد‬ ‫اهميتي ندارد‪.‬‬ ‫عبور از خط قرمز زماني اتف��اق مي‌افتد كه غناي‬ ‫اورانيوم از ‪90‬درصد نيز فراتر رود‪ .‬اما به هر حال اين‬ ‫مس��اله از لحاظ سياس��ي مي‌تواند براي ايران دردسر‬ ‫ايجاد كند‪.‬‬ ‫بخش مهمي‌از گزارش��ي كه آقاي آمانو منتش��ر‬ ‫كرده‌ تكراري و نتيجه بازرسي‌هاس��ت‪ .‬اما اش��اره به‬ ‫صورتي باشد كه كشورهاي ديگر را به نگراني نيندازد‪.‬‬ ‫از ديگر سو ميزباني مسكو و اين مساله كه ايران با مسكو‬ ‫همكاري‌هاي هسته‌اي داش��ته زمينه مذاكرات آتي را‬ ‫مثبت خواهد كرد‪.‬‬ ‫هما ن‌ط��ور ك��ه مش��خص اس��ت روس��يه‬ ‫همكاري‌هايي در زمينه هس��ته‌اي از جمله «بوش��هر»‬ ‫و س��اير مراكز با ايران داشته اس��ت و از حق وتو هم‬ ‫برخوردار است در نتيجه مجموع اينها براي ايران امتياز‬ ‫مثبت به حساب مي‌آيد‪.‬‬ ‫اين مساله كه ايران تا چه حد حاضر است در اين‬ ‫مذاكرات براي بازديد از پارچين يا س��ايت‌هاي ديگر‬ ‫همكاري داش��ته باش��د جاي بحث دارد چرا كه اين‬ ‫سايت‌ها براي ايران خط قرمز به شمار مي‌روند يعني‬ ‫بازديد از پارچين به معناي عدول از ان‪.‬پي‪.‬تي اس��ت‬ ‫چرا كه ما يك س��ايت نظامي را براي بازديد در اختيار‬ ‫آنها گذاش��ته‌ايم‪ .‬در قوانين ان‪.‬پي‪.‬تي چنين اختياري‬ ‫براي آژانس در نظر گرفته نشده اما به دليل اينكه ايران‬ ‫درگير يك سري مسائل از گذش��ته بوده آنها ايران را‬ ‫ناگزير كرده‌اند كه اجازه بازديد از پارچين را نيز بدهد‪.‬‬ ‫اگر پارچين اولين و آخرين س��ايتي باش��د كه آژانس‬ ‫مي‌خواهد بازديد كند اين مساله قابل تامل است‪ ،‬اما اگر‬ ‫قرار باشد كه پارچين آغاز بازديدهاي خارج از ان‪.‬پي‪.‬‬ ‫تي باشد اين امر تاحدودي زنگ خطر خواهد بود‪.‬‬ ‫اين طور كه گزارش‌ها نشان مي‌دهد آقاي سلطانيه‬ ‫موافقت خود را اعالم كرده است‪ .‬بنابراين اگر ايران در‬ ‫اين زمينه مخالفت كند آنها مصر مي‌شوند كه حتما در‬ ‫پارچين فعاليت خاصي در حال انجام است به‌خصوص‬ ‫كه مدعي‌اند تصاوي��ر ماهواره‌اي فعالي��ت دوباره در‬ ‫پارچين را نشان مي‌دهد‪ .‬از طرف ديگر اگر اجازه هم‬ ‫صادر شود ممكن اس��ت آژانس مدعي شود كه مراكز‬ ‫ديگر را هم مي‌خواهد تحت بازرسي قرار دهد كه اين‬ ‫عمال همان پذيرفتن «پروتكل الحاقي» است كه مغاير با‬ ‫اختيارات هر كشوري است‪.‬‬ ‫البته هنوز اي��ران اين مس��اله را نپذيرفته و خط‬ ‫قرم��ز اي��ران در مس��ائل هس��ته‌اي هم��ان پروتكل‬ ‫الحاقي محس��وب مي‌ش��ود‪ .‬تاكنون طي بس��ته‌هاي‬ ‫پيشنهادي كه دو‌طرف ايران و گروه ‪ 5+1‬ارائه كرده‌اند‬ ‫درخواس��ت‌هايي مطرح ش��ده كه بعضا براي هر‌يك‬ ‫از طرفين قاب��ل قبول نبوده اس��ت‪ .‬اين مس��اله يعني‬ ‫حل‌و‌‌فصل درخواس��ت‌هاي دوطرف و مشكالتي كه‬ ‫در اين زمينه وجود دارد به مذاكره كنندگان بس��تگي‬ ‫دارد كه به‌گونه‌اي ميتوانند مشكالت را رفع كنند‪ .‬اما‬ ‫در رابطه با بسته‌هاي پيشنهادي غرب و انتظاراتشان از‬ ‫ايران همين مساله كه پذيرفته‌اند ايران به فناوري صلح‬ ‫آميز هسته‌اي دست پيدا‌كند‪ ،‬يك تعديل در مواضع ‪5+1‬‬ ‫به شمار مي‌رود‪g .‬‬ ‫‪49‬‬
‫بين‌الملل‬ ‫پرده از تعليق فعاليت‌هاي هس��ته‌اي كش��ورمان بين‬ ‫ايران و سه كش��ور فرانس��ه‪ ،‬انگليس و آلمان به امضا‬ ‫رسيد و به موجب آن ايران به عنوان اقدامي‌داوطلبانه‬ ‫در جه��ت اعتمادس��ازي ‪ -‬و نه به عن��وان يك تعهد‬ ‫قانوني ‪ -‬پذيرفت كه تمام��ي‌فعاليت‌هاي مربوط به‬ ‫غني‌سازي و بازفرآوري مانند ساخت‪ ،‬توليد‪ ،‬نصب‪،‬‬ ‫آزمايش‪ ،‬س��رهم‌بندي و راه‌اندازي سانتريفيوژهاي‬ ‫گازي و فعاليت‌هاي مربوط به جداس��ازي پلوتونيوم‬ ‫را متوقف كند‪.‬‬ ‫در موافقتنام��ه پاري��س‪ ،‬ايران تعه��دات زير را‬ ‫پذيرفت‪ :‬طبق ماده ‪ ،NPT 2‬به‌دنبال اكتساب سالح‌هاي‬ ‫هسته‌اي نبوده و نخواهد بود؛ تعهد به همكاري كامل‬ ‫و شفاف با آژانس بين‌المللي انرژي اتمي؛ ادامه اجراي‬ ‫داوطلبانه پروتكل الحاقي تا تصويب آن؛ ادامه تعليق‬ ‫داوطلبانه و به منظور اعتمادسازي بيشتر و گسترش آن‬ ‫تا تمامي‌فعاليت‌هاي مرتبط با غني‌سازي‪.‬‬ ‫اين س��ه مورد يعني بيانيه س��عدآباد‪ ،‬بروكس��ل‬ ‫و پاريس همگ��ي در جهت تعليق كامل غني‌س��ازي‬ ‫اورانيوم در اي��ران بودند‪ ،‬ام��ا پس از اي��ن دوره و با‬ ‫دس��تيابي ايران به فناوري غني‌س��ازي اورانيوم ورق‬ ‫برگشت‪.‬‬ ‫اكنون كه ايران به‌فناوري غني‌س��ازي اورانيوم‬ ‫به‌طور كامل دس��ت پيدا كرده پيش��نهادات غرب نيز‬ ‫به‌گونه‌اي تلطيف ش��ده است؛ پيش��نهاداتي كه گروه‬ ‫‪ 5+1‬در نشس��ت بغداد به صورت ش��فاهي ارائه كرد‬ ‫شامل موارد زير است‪:‬‬ ‫‪ -1‬تعليق فعاليت‌هاي تاسيسات هسته‌اي فردو‬ ‫نزديك شهر قم‪.‬‬ ‫‪ -2‬توقف غني‌سازي اورانيوم در سطح‪ 20‬درصد‪.‬‬ ‫‪ -3‬انتقال اورانيوم غني ش��ده ت��ا ‪ 20‬درصد به‬ ‫خارج از كشور‪.‬‬ ‫ايران نيز در مقابل از گروه ‪ 5+1‬درخواست‌هايي‬ ‫داشت از جمله‪:‬‬ ‫‪ -1‬تس��هيالت فوري در جهت تامين س��وخت‬ ‫مورد نياز تاسيسات پژوهش هس��ته‌اي تهران و آغاز‬ ‫همكاري‌ه��ا در موضوع پزش��كي هس��ته‌اي (تامين‬ ‫ايزوتوپ‌هاي پزشكي)‪.‬‬ ‫‪ -2‬انج��ام ارزياب��ي مقدماتي درب��اره موضوع‬ ‫تاسيس��ات جديد هس��ته‌اي براي اي��ران درصورت‬ ‫اجراي كد سه مميز يك (سند‌ترتيبات اجرايي پادمان‬ ‫هسته‌اي)‪.‬‬ ‫‪ -3‬همكاري درب��اره امنيت هس��ته‌اي با ايران‬ ‫به ش��رطي كه ايران كنوانس��يون امنيت هس��ته‌اي را‬ ‫امضا كند‪.‬‬ ‫‪ -4‬تصويب نكردن قطعنامه جديد درسازمان ملل‬ ‫عليه ايران در موضوع توسعه تسليحات كشتار جمعي‪.‬‬ ‫پيش از اين غرب همواره در قبال ايران از ديپلماس��ي‬ ‫فشار اس��تفاده مي‌كرد و سعي داش��ت با اعمال فشار‬ ‫برايران و درخواست‌هاي غيرمنطقي به اهدافش برسد‪،‬‬ ‫اما اكنون شرايط تغيير كرده و غرب نيز بايد بپذيرد كه‬ ‫ديگر جايي براي خواسته نامعقولش باقي نمانده؛ اگر‬ ‫غرب درخواستي از ايران دارد ايران نيز در مقابل برخي‬ ‫پيشنهادات را مطرح مي‌كند و به صورت گام به گام اين‬ ‫مذاكرات بايد جلو رود‪.‬‬ ‫اگر غرب خواستار توقف غني‌سازي ‪20‬درصد‬ ‫در ايران اس��ت‪ ،‬باي��د در مقاب��ل به اي��ران برخي‬ ‫امتي��ازات را اختصاص دهد تا مذاك��رات روندي‬ ‫منطقي داشته باش��د‪ .‬چرا كه تمامي‌فعاليت‌هاي ايران‬ ‫زير نظر آژانس بين‌المللي انرژي هس��ته‌اي اس��ت و‬ ‫تاكنون نيز تخلفي در زمينه هسته‌اي در ايران مشاهده‬ ‫نشده است‪g .‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪50‬‬ ‫بهشتي‌پور‪ :‬تعيين زمان و مكان مذاكرات بعدي يك گام مثبت است‬ ‫‪6‬‬ ‫راهبرد جديد ايران؛‬ ‫همكاري و مذاكره‬ ‫حسنبهشتي‌پور‪،‬كارشناسمسائلهسته‌ايدرگفت‌وگوييتفصيليبهبررسينشستاخيرميانايرانوگروه‪5+1‬‬ ‫و درخواست‌هاي غرب از ايران پرداخت‪ .‬به عقيده بهشتي‌پور تازماني كه غرب در برابر ايران استراتژي فشار و مذاكره را‬ ‫در پيش بگيرد‪ ،‬به نتايجملموسينخواهدرسيد‪.‬درواقعغرببرايخروجمذاكرات از بن‌بستبايدبهسياستهمكاري‬ ‫و مذاكره روي بياورد‪ .‬وي معتقد است كه مذاكرات مسكو همچون مذاكرات بغداد در فضاي مثبتي دنبال خواهد شد و‬ ‫اين مساله كه به نسبت مذاكرات استانبول‪ 2‬پيشرفت محسوسي در مذاكرات بغداد ديده نشد را نبايد به حساب بي‌‌نتيجه‬ ‫بودن مذاكرات گذاشت‪ .‬نشانه اينكه فضاي مذاكرات اخير مثبت بوده اين است كه هم راجع به مكان مذاكرات به توافق‬ ‫رسيدندوهمزمانمذاكراتبعديدركمترازيكماهديگرتعيينشدهاست‪.‬همچنيندستوركاروچارچوبمشخصي‬ ‫براي مذاكرات تعريف شده كه مطابق آن مشخص است هر يك از طرفين چه نظراتي دارند و مي‌خواهند راجع به چه‬ ‫مسائليبحثكنند‪.‬‬ ‫تاكنون پيشنهادات و درخواست‌هاي بسياري از‬ ‫جانب ايران و گروه ‪ 5+1‬طي مذاكرات گوناگون‬ ‫ارائه شده است‪ .‬به نظر شما مهمترين اختالفات‬ ‫دوطرف در چه زمينه‌هايي بوده كه تاكنون به نتايج‬ ‫ملموسي نرسيده‌اند؟‬ ‫‪ l‬مهمترين مساله مورد اختالف در حال حاضر‬ ‫ايناستكهطرف‌هايغربيهنوزنمي‌خواهنداستراتژي‬ ‫فشار و مذاكره را كنار بگذارند‪ .‬اين در حالي است كه طي‬ ‫حداقلدوسالگذشتهاينمسالهبرايآمريكايي‌هاوگروه‬ ‫‪ 5+1‬اثباتشدهكهايناستراتژيدرقبالايرانكارآييندارد‪.‬‬ ‫اما آنها همچنان تصورشان اين است كه اين سياست در‬ ‫قبال ايران نتيجه خواهد داد و آنها را به اهداف شان خواهد‬ ‫رساند‪ .‬طرف ايران تاكنون بارها‌نشان داده كه اين فشارها نه‬ ‫تنها برنامه‌هاي ايران را تغيير نخواهد داد بلكه گسترش آن‬ ‫را نيز به دنبال خواهد داشت‪ .‬چند سال پيش شاهد بوديم‬ ‫زماني كه آنها حاضر نشدند اورانيوم با غناي ‪20‬درصد را‬ ‫براي مصرف در رآكتور تحقيقاتي تهران در اختيار ايران‬ ‫قرار دهند‪ ،‬كشور ما خودش به س��مت توليد اورانيوم با‬ ‫غناي‪20‬درصد رفت كه در اين زمينه كامال هم موفق بود‪.‬‬ ‫عالوه بر اين ايران ميله سوخت هسته‌اي را نيز توليد كرد‬ ‫كه اين مساله دقت و پيگيري بسيار بااليي را مي‌طلبد‪ .‬در‬ ‫اينميله‌هاسوختذخيرهمي‌شودودررآكتورتهرانمورد‬ ‫استفادهقرارمي‌گيرد؛آذرماهگذشتهبودكهاعالمشدايرانبا‬ ‫موفقيت اين كار را انجام داده است‪ .‬بنابراين اگر غرب واقعا‬ ‫مي‌خواهد در مذاكرات با ايران به نتيجه برسد بايد دست از‬ ‫استراتژي فشار و مذاكره بردارد و برود به سمت استراتژي‬ ‫همكاري و مذاكره‪ .‬اگر غرب به رويكرد همكاري روي‬ ‫بياورداينگره‌هايبستهنيزبازخواهندشد‪.‬درحقيقتدر‬ ‫استانبول‪ 2‬اينمسالهپذيرفتهشدكهمرحلهبهمرحلهپيش‬ ‫بروند و در هر مرحله كه يك طرف اقداماتي انجام مي‌دهد‬ ‫طرفمقابلنيزبهازايآنكارهاييانجامدهد‪.‬ايناقدامات‬ ‫نيزبايدازلحاظكمي‪،‬كيفيكامالتناسبداشتهباشد‪.‬يعني‬ ‫بايد ببينيم كه آنها چه كاري انجام مي‌دهند و ايران در مقابل‬ ‫چه كاري انجام خواهد داد‪ .‬البته بايد توجه داشت كه اصال‬ ‫اهميت ندارد كه كدام طرف گام نخست را بردارد‪ ،‬حتي‬ ‫ممكناستدوطرفباهمواردعملشوند‪.‬مهماينجاست‬ ‫كه نگاه و رويكرد غرب هنوز در رابطه با ايران تغيير نكرده‬ ‫است‪،‬چنانكههيالريكلينتون‪،‬وزيرخارجهآمريكاپساز‬ ‫مذاكرات اخير اعالم كرد كه به تحريم‌ها ادامه خواهند داد‪.‬‬ ‫ويباورشايناستكهاينتحريم‌هامي‌تواندايرانراوادار‬ ‫بهپذيرشخواسته‌هايآنهاكند‪.‬‬ ‫آيا خواسته‌هاي جديد غرب جاي مذاكره و بحث‬ ‫دارد؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬خواس��ته‌هايي كه غرب جدي��دا مطرح‬ ‫كرده كامال جاي مذاكره دارد و آنه��ا طي مذاكرات اخير‬ ‫خواسته‌هايي را مطرح نكردند كه اساس مذاكره را به‌هم‬ ‫بزند‪ .‬منتها بايد مابه ازاي آن مشخص شود‪ .‬به‌عنوان نمونه‬ ‫اگرآنهابپذيرندتحريم‌هايفراقطعنامه‌ايكهخيليناعادالنه‬ ‫وضع كرده‌اند را لغو كنند ممكن اس��ت ايران نيز به‌طور‬ ‫داوطلبانه غني‌سازي اورانيوم‪20‬درصد را متوقف كند‪ .‬در‬ ‫هر حال بايد روي اين موارد بحث شود كه آيا آنها دست به‬ ‫چنين كاري خواهند زد و زمان آن را نيز تعيين بكنند يا مثال‬ ‫زماني كه چنين كاري را انجام دادند ايران نيز اقدام متقابل را‬ ‫صورت دهد‪.‬‬ ‫پيشنهاداتغربطياينسال‌هاچهرونديراطي‬ ‫كرده است؟ آيا مي‌توان گفت كه پيشنهادات آنها‬ ‫تعديليافتهاست؟‬ ‫‪ l‬به‌طورمسلمخواسته‌هايغربتغييركردهاست‪،‬‬ ‫چراكهدرزمانبوشدوره‌ايبودكهآنهااساسامي‌خواستند‬ ‫ايران پيش از هرگونه مذاكره نخست غني‌سازي اورانيوم‬ ‫را متوقف كند‪ .‬خانم كاندوليزا رايس‪ ،‬وزير خارجه وقت‬ ‫آمريكا مي‌گفت اگر ايران غني‌سازي را متوقف كند وي‬ ‫حاضر خواهد شد در هركجا‪ ،‬هرزمان و با هركسي مذاكره‬ ‫كند‪ .‬در دوره باراك اوباما اين سياس��ت به تغيير تاكتيك‬ ‫تبديل شد‪ ،‬يعني راهبرد بوش حفظ شد اما تاكتيك تغيير‬ ‫كرد‪ .‬يعني در دوره اوباما عنوان شد كه آنها حاضر هستند‬ ‫بدون پيش‌ش��رط مذاكره كنند و الزم نيس��ت ك��ه ايران‬ ‫غني‌س��ازي اورانيوم را متوقف كند‪ .‬منتها آمريكا به‌جاي‬ ‫اينكه همكاري‌هاي الزم را به‌عم��ل آورد و تحريم‌هاي‬ ‫ناجوانمردانه عليه ايران را لغو كند به سياس��ت افزايش‬ ‫تحريم‌ها عليه ايران روي آورد‪ .‬كار به جايي رسيد كه آنها‬ ‫بهتحريم‌هايفراقطعنامه‌ايدستزدند؛تحريم‌هاييچون‬ ‫تحريمبانكمركزيايرانياتحريم‌هاينفتي‪.‬اينتحريم‌ها‬ ‫درهيچيكازقطعنامه‌هاعنواننشدهبلكهآنهااينتحريم‌ها‬ ‫را وضع كردند تا به خيال خودشان با اين فشارها ايران را‬ ‫مجبور به تغيير رفتار كنند‪ .‬بنابراين تاكتيك اياالت‌متحده‬ ‫تغيير كرده‪ ،‬اما اين تغيير تاكتيك اوضاع را نسبت به قبل‬ ‫پيچيده‌تر كرده اس��ت‪ .‬در ش��رايط فعلي براي خروج از‬ ‫بن‌بست ايجاد ش��ده اگر دو طرف مايل باشند مي‌توانند‬ ‫راهكارهاييرادرپيشبگيرندتابهنتيجهبرسند‪.‬‬
‫غرب به خوبي مي‌داند كه‬ ‫ايران به دنبال اين تكنولوژي‬ ‫نخواهد رفت و صحبت‌هاي‬ ‫‌آنها بهانه‌جويي‌هايي‬ ‫بيش نيست كه اغلب هم از‬ ‫جانب رژيم‌صهيونيستي مطرح‬ ‫مي‌شود‪ .‬رژيم‌صهيونيستي‬ ‫تمام تالشش اين است كه از‬ ‫به نتيجه رسيدن اين مذاكرات‬ ‫جلوگيري كند‬ ‫بين‌الملل‬ ‫است‪ .‬همچنين دستور كار و چارچوب مشخصي براي‬ ‫مذاكرات تعريف ش��ده كه مطابق آن مشخص است هر‬ ‫يك از طرفين چه نظراتي دارند و مي‌خواهند راجع به چه‬ ‫مسائليبحثكنند‪.‬‬ ‫مساله پيچيده‌اي كه‪ 10‬سال به طول انجاميده با يكي‬ ‫دونشستقابلحلنيست‪،‬بلكهبايدنشست‌هايمتعددي‬ ‫برگزار شود‪ .‬پيش‌بيني من اين است كه اين روند طوالني‬ ‫خواهد بود اما از آنجا كه روندي روبه جلوست و طرفين‬ ‫گام‌هايمثبتيبرداشته‌اندجاياميدواريداردكهمذاكرات‬ ‫بعديبسيارپربارترباشدودرآينده‌اينهچنداندوربهنتيجه‬ ‫نهايي برسد‪ .‬اكنون كه زمان و مكان مذاكرات بعدي تعيين‬ ‫شده نشان مي‌دهد كه طرفين مصر هستند هرچه زودتر به‬ ‫نتيجه برسند‪ .‬شاهد بوديم كه از مذاكرات استانبول‌‪ 1‬كه‬ ‫نتيجه مثبتي نداشت تا استانبول ‪ 2‬يك س��ال و نيم زمان‬ ‫گذشت‪.‬‬ ‫بهنظرشمامهم‌ترينمساله‌ايكهدربستهپيشنهادي‬ ‫اخيرغربمطرحشدچيست؟‬ ‫‪ l‬يكي از درخواست‌هاي‪ 5+1‬تعليق فعاليت‌هاي‬ ‫هس��ته‌اي در فردوس��ت كه مي‌توان گف��ت تاحدودي‬ ‫خبرساز شده است‪ .‬اما اين مس��اله نيز جاي بحث دارد و‬ ‫ايران بايد ارزيابي كند كه آنها در ازاي اين تعليق چه گامي‬ ‫‌خواهندبرداشت‪.‬همچنينبايدمشخصشودكهدليلاين‬ ‫درخواستآنهاچيست‪،‬چراكهفردوبدونهيچاشكاليدر‬ ‫حال فعاليت است و پيشرفت‌هاي محسوسي نيز داشته‬ ‫است‪ .‬شايد بخش��ي كه اورانيوم ‪20‬درصد توليد مي‌كند‬ ‫بيشتر مورد نظر آنهاست زيرا آنها در گام اول روي تعليق‬ ‫اورانيوم ‪20‬درصد متمركز شده‌اند و صحبتي از اورانيوم‬ ‫‪5‬درصد به ميان نياورده‌اند‪ .‬اگر اين مساله بدان معنا باشد‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫در گزارش اخي��ر آمانو صحبت از غني‌س��ازي‬ ‫اورانيوم ‪27‬درصد در ايران ش��ده اس��ت‪ .‬آيا در‬ ‫اين فضا اين مساله به مبهم شدن مذاكرات دامن‬ ‫نخواهدزد؟‬ ‫‪ l‬يوكياآمانودربخشيازگزارششخيليجزئيبه‬ ‫اينموضوعپرداختهبودومنتظرگزارش‌هاينهاييدراين‬ ‫زمينهاست‪.‬بايدتوجهداشتكهاورانيومغنيشده‪27‬درصد‬ ‫استفادهخاصينداردواينمسالهمسلمايكاشتباهفنيبوده‬ ‫و برطرف خواهد شد‪ .‬اما برخي كشورها سعي كردند با‬ ‫رسانه‌اي كردن موضوع به پيچيده شدن فضاي مذاكرات‬ ‫دامن بزنند‪ .‬آنگونه كه آقاي سلطانيه نيز توضيح داده اين‬ ‫مساله يك خطاي فني است و رفع خواهد شد‪ .‬در مجموع‬ ‫بهنظرمنگزارشاخيرآمانونسبتبهگزارشپيشينشكه‬ ‫خيلي تند بود لحن ماليم‌تري داشت‪ .‬البته آژانس موظف‬ ‫است وقتي كارشناسانش مس��اله‌اي را گزارش مي‌كنند‪،‬‬ ‫در گزارش‌هايش بياورد‪ .‬اكنون مس��اله‌اي كه وجود دارد‬ ‫جوسازي‌هايرسانه‌هايغربيعليهايراناست‪.‬اگربرخي‬ ‫مواردبهگزارش‌هايآژانسايرادمي‌گيرندكهفعاليت‌هايش‬ ‫سياسي است‪ ،‬اين بحثي اس��ت كه گزارش‌هاي دبير‌كل‬ ‫مستندمي‌شودبهعواملاطالعاتيومراجعغير‌متخصصي‬ ‫كه صرفا براي جوسازي عليه ايران وارد عمل مي‌شوند‪.‬‬ ‫شايان ذكر است براي ساخت بمب هسته‌اي‪ ،‬اورانيوم با‬ ‫غناي باالي ‪95‬درصد نياز است البته مساله به اينجا ختم‬ ‫نمي‌ش��ود زيرا نگهداري امن اين اورانيوم نيز تكنولوژي‬ ‫خاصي را مي‌طلبد‪ .‬همچنين غرب به خوبي مي‌داند كه‬ ‫ايران به دنبال اين تكنولوژي نخواهد رفت و صحبت‌هاي‬ ‫آنها بهانه‌جويي‌هايي بيش نيست كه اغلب هم از جانب‬ ‫رژيم‌صهيونيستي مطرح مي‌شود‪ .‬رژيم‌صهيونيستي تمام‬ ‫تالشش اين است كه از به نتيجه رس��يدن اين مذاكرات‬ ‫جلوگيري كند‪ .‬در واقع اورانيوم زير ‪95‬درصد دو كاربرد‬ ‫دارد؛ يعني اورانيوم‪ 3/5‬تا‪5‬درصدبراي توليدبرقهسته‌اي‬ ‫به‌كارمي‌رود‪.‬درتمامدنيازمانيكهمي‌خواهندبرقهسته‌اي‬ ‫توليد كنند بين ‪ 3/5‬تا ‪ 5‬درصد اورانيوم الزم اس��ت ولي‬ ‫براي توليد ايزوتوپ‌هاي پزشكي كه براي درمان سرطان‬ ‫مصرف دارد اورانيوم با غناي ‪ 19/75‬درصد تا ‪ 30‬درصد‬ ‫موردنيازاست‪.‬‬ ‫اگراورانيومتاغناي‪30‬درصدتنهامصرفپزشكي‬ ‫داردپساصرارغرببرايمتوقفكردناينميزان‬ ‫ازغني‌سازيچيست؟‬ ‫‪ l‬در حقيقت حرف آنها اين است كه براي اينكه‬ ‫اطمينان حاصل كنند ايران غن��اي اورانيومش را افزايش‬ ‫نخواهد داد حاضرند اين اوراني��وم را در اختيار ايران قرار‬ ‫دهند‪،‬وليايرانغني‌سازياورانيومدراينسطحرامتوقف‬ ‫كند‪ .‬اين در حالي است كه آنها دو س��ال پيش وعده داده‬ ‫بودندكه روسيه اين اورانيوم رابهفرانسهبدهدوفرانسهنيز‬ ‫ميلهسوخترادراختيارايرانبگذاردامابهوعده‌شانعمل‬ ‫نكردند‪ .‬پس از آنكه دو سال از اين موضوع گذشت و آنها‬ ‫بهانه‌هاي مختلفي براي عدم ارائه اين ميله‌هاي سوخت‬ ‫آوردند‪ ،‬ايران مجبور شد خودش به غني‌سازي اورانيوم‬ ‫‪20‬درصد زير نظر آژانس روي بياورد‪ .‬همچنين اين مساله‬ ‫هيچ تخلفي محسوب نمي‌شود زيرا كامال زير نظر آژانس‬ ‫است‪.‬‬ ‫به نظر شما مذاكرات آتي در مسكو در چه فضايي‬ ‫برگزارخواهدشد؟‬ ‫‪ l‬مذاكرات مس��كو همچون مذاكرات بغداد در‬ ‫فضاي مثبتي دنبال خواهد ش��د‪ .‬اين مساله كه به نسبت‬ ‫مذاكرات استانبول ‪ 2‬پيش��رفت محسوسي در مذاكرات‬ ‫بغداد ديده نشد را نبايد به حساب بي‌نتيجه بودن مذاكرات‬ ‫گذاشت‪ .‬نشانه اينكه فضاي مذاكرات اخير مثبت بوده اين‬ ‫استكههمراجعبهمكانمذاكراتبهتوافقرسيدندوهم‬ ‫زمان مذاكرات بعدي در كمتر از يك ماه ديگر تعيين شده‬ ‫كه آنها بپذيرند ايران رسما غني‌سازي اورانيوم در سطح‬ ‫‪5‬درصد داشته باشد‪ ،‬ولي ‪20‬درصد را متوقف كند‪ ،‬جاي‬ ‫بحث و بررسي دارد‪.‬‬ ‫ارزيابي شما از درخواست آژانس براي بازديد از‬ ‫سايتنظاميپارچينچيست؟‬ ‫‪ l‬در حقيقت آژانس وظيفه‌اش اين اس��ت كه بر‬ ‫مراكزي نظارت داشته باشد كه فعاليت هسته‌اي دارند‪ ،‬اما‬ ‫در سايت پارچين اساس��ا هيچ فعاليت هسته‌اي صورت‬ ‫نمي‌گيرد كه آنها بخواهند از آن بازديد كنند؛ در واقع اين‬ ‫درخواست آژانس اصال موضوعيت ندارد‪ .‬منتها آژانس‬ ‫ادعا كرده از برخي منابع اطالعاتي گزارش‌هايي دريافت‬ ‫كرده كه مطابق آنها ايران در حال فعاليت‌هاي هسته‌اي در‬ ‫پارچين است‪ .‬اين در حالي است كه آژانس با اجازه ايران‬ ‫در سال ‪ 2005‬دو بار از اين مركز بازديد كرد‪ ،‬درحالي كه‬ ‫هيچ كشوري اجازه بازديد از مراكز نظامي‌اش را به آژانس‬ ‫نمي‌دهد‪ .‬مي‌توان گفت ايران براي نشان دادن حسن نيتش‬ ‫به آنها اجازه داد كه از سايت پارچين بازديد كنند‪ .‬در همان‬ ‫زماننيزاعالمشدكههيچخطاوفعاليتانحرافيدرپارچين‬ ‫مشاهده نشده اس��ت‪ .‬بنابراين اصرار دوباره آژانس براي‬ ‫بازديدبي‌‌موردبهنظرمي‌رسد؛مگراينكهدرچارچوبيك‬ ‫توافقمشخصدوطرفبااينامرموافقتكنند‪.‬‬ ‫آيا مي‌توان گفت در مذاكرات ايران و گروه ‪5+1‬‬ ‫طرف‌هاي مذاكره‌كننده به دنبال برخي اهداف و‬ ‫مقاصدخاصهستند؟‬ ‫‪ l‬بايد توجه داشته باش��يد تما ‌م كساني كه وارد‬ ‫مذاكره مي‌شوند براي منافع خودشان مذاكره مي‌كنند و‬ ‫هيچ‌كس منافع خودش را فداي منافع ديگري نخواهد‬ ‫كرد‪ .‬حال اين منافع گاهي در تعارض باهم اس��ت‪ ،‬به‬ ‫عنوان نمونه حتي در ميان اعضاي ‪ 5+1‬منافع يكس��ان‬ ‫نيست و كش��ورهاي مختلف منافع متفاوتي را دنبال‬ ‫مي‌كنند‪ .‬اين يك واقعيت است كه هر يك از كشورهاي‬ ‫شركت‌كننده در مذاكرات به دنبال منافع خاص خودشان‬ ‫باشند و اكنون شاهديم كه منافع روسيه و چين با منافع‬ ‫آمريكا و غرب در تعارض اس��ت‪ .‬در حال حاضر كه‬ ‫اوالند در فرانس��ه روي كار آمده بايد ببينيم اين مساله‬ ‫در مواضع فرانسه چه تغييراتي ايجاد خواهد كرد؟ زيرا‬ ‫ساركوزي در قبال مساله هسته‌اي ايران رويكرد بسيار‬ ‫تندي را دنبال مي‌كرد اما رئيس‌جمهوري جديد فرانسه‬ ‫اولين اقدامي‌ كه پس از روي كار آمدنش انجام داد اين‬ ‫بود كه مذاكره‌كننده هس��ته‌اي كش��ورش را در گروه‬ ‫‪ 5+1‬تغيير داد و فردي را كه مواضع بسيار تندي داشت‬ ‫بركنار كرد‪ .‬اين مساله نشان مي‌دهد كه اوالند در پي يك‬ ‫فضاس��ازي جديد در قبال برنامه هسته‌اي ايران است‪.‬‬ ‫در مجموع اين تحليل كه هركس به فكر خويش است‬ ‫مساله غير‌طبيعي نيس��ت و تمام كشورها به فكر منافع‬ ‫خودشان هستند‪g .‬‬ ‫حسن بهشتي‌پور معتقد است كه‬ ‫مذاكرات استانبول و بغداد نشان‌دهنده‬ ‫عقب‌نشيني غرب از مواضع سرسختانه‬ ‫خود در ارتباط با تعليق كامل غني‌سازي‬ ‫اورانيوم است‬ ‫‪51‬‬
‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪52‬‬
‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪53‬‬
‫بين‌الملل‬ ‫جمهوري دوم‬ ‫محمد المرسي‪ ،‬نامزد اخوان‌المسلمين در انتخابات رياست‌جمهوري‪:‬‬ ‫پيروزي شفيق يعني بازگشت‬ ‫فساد و ديكتاتوري‬ ‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪54‬‬
‫‪1‬‬ ‫مهندسمحمدالمرسي‪،‬رئيسحزب«آزاديوعدالت»وعضوسابقدفترارشادجماعتاخوان‌المسلميناست‪.‬وي‬ ‫يكيازرهبرانسياسياخوا ‌نالمسلمينقلمدادمي‌شودكهمبارزاتگسترده‌ايراعليهرژيمسابقمصررهبريكرد‪.‬المرسي‪،‬‬ ‫رئيسفراكسيوناخواندرپارلماندردوره‪2000‬تا‪ 2005‬ونيزرئيسبخشمواددردانشكدهمهندسيدانشگاه«الزقازيق»‬ ‫مصر بود‪ .‬وي ماه آگوست سال‪ 1951‬در استان الشرقيه به‌دنيا آمد‪ .‬المرسي در سال‪ 1978‬فوق‌ليسانس مهندسي فلزات را‬ ‫ازدانشگاهقاهرهگرفتوپسازآندكترايخودراازدانشگاهكاليفرنيايجنوبي‪.‬ويپسازآندردانشگاه‌هايكاليفرنياي‬ ‫جنوبي‪،‬قاهره‪،‬نورثريدجودانشگاهالزقازيقتدريسكرد‪.‬درسال‪ 2005‬دراعتراضبهتقلبدرانتخاباتپارلمانيهمراه‬ ‫‪ 500‬عضواخوان‌المسلمينبه‌مدت ‪7‬ماهبهزندانافتاد‪.‬طيانقالب‪25‬ژانويه‪ 2011‬نيزهمراهتعدادزياديازرهبراناخوان‬ ‫درسراسرمصربازداشتشد‪.‬وينقشمهمي‌دربخشسياسيجماعتاخوان‌المسلمينبازيكرد‪.‬به‌دنبالتشكيلحزب‬ ‫«آزاديوعدالت»كهشاخهسياسياخوان‌المسلمين بهشمارمي‌رود‪،‬محمدالمرسي به‌عنوانرئيسآنانتخابشد‪.‬پس‬ ‫ازآنبهعنواننامزداحتياطي«خيراتالشاطر»نامزدمعرفيشدهاخوان‌المسلمينشدكهتوسطكميتهعاليانتخاباتمصر‬ ‫رد‌صالحيتشد‪.‬المرسيپسازآنبا‪ 13‬نامزدانتخاباترياست‌جمهوريبهرقابتپرداختوموفقشدبيشترينآرارااز‬ ‫آنخودكند‪،‬وليبهعلتدستنيافتنبهبيشاز‪ 50‬درصدآرابه‌همراه«احمدشفيق»آخريننخست‌وزيردوران«حسني‬ ‫مبارك»رئيس‌جمهورمخلوعمصربهدوردومانتخاباترياست‌جمهوريراه‌يافت‪.‬درپيراهيافتنشبهدوردومانتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري‪،‬شبكهتلويزيوني«النهار»مصرباويپيرامونمسائلمختلفگفت‌وگوكردكهدرذيلازنظرمي‌گذرانيم‪.‬‬ ‫ترجمه‪ :‬جعفر پورزبيد‬ ‫بين‌الملل‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫چه تضميني در مورد دادن حقوق شهداي انقالب‬ ‫مصر به‌ويژه كس��اني كه ب��ه ش��ما راي داده‌اند‪،‬‬ ‫مي‌دهيد؟‬ ‫‪ l‬منتعهدمي‌كنمكهپروندهقاتالنشهدايانقالب‬ ‫را در دادگاه بار ديگر باز و آنها را قصاص كنم‪ .‬من مدارك و‬ ‫اسناد جديدي در مورد پرونده كشتار شهدا به دادگاه ارائه‬ ‫مي‌كنم‪ .‬خانواده شهدا در بيداري و خواب با من هستند‪،‬‬ ‫اگر‌چه مبارك و معاونانش مسئول قتل اين شهدا هستند‪.‬‬ ‫من انتقام خون شهدا را فراموش نمي‌كنم‪ .‬اگر خون شهدا‬ ‫نبودانتخاباترياست‌جمهوريدرمصربرگزارنمي‌شد‪.‬‬ ‫چه اقدامات��ي را ب��راي مرحل��ه دوم انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوريانجامداديد؟‬ ‫‪ l‬پ��س از راهياب��ي ب��ه مرحل��ه دوم انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري با نامزدهاي اين انتخابات و گروه‌ها و‬ ‫نيروهايسياسيكهدرانقالبنقشداشتند‪،‬تماسبرقرار‬ ‫كردمتانشستيراپيرامونمرحلهدومومشاركتآنهابرگزار‬ ‫كنيم‪ .‬در اين نشست‪ 10‬تن از روساي احزاب يا نمايندگان‬ ‫آنها ش��ركت كردند تا پيرامون مرحله دوم رايزني كنيم‪ .‬از‬ ‫سويديگرخستگيوكمبودوقتباعثشدديگرنامزدها‬ ‫بهجزعبداهللاالشعلدرايننشستشركتنكنند‪.‬مادراين‬ ‫نشستبرسراجرايخواسته‌هايانقالببهتوافقرسيديم‬ ‫وهمگيبابازگشتنظامسابقمخالفتكرديم‪.‬‬ ‫آيااخوان‌المسلميناشتباهاتيمرتكبشدند؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬جماعت اخوان‌المس��لمين در گذش��ته‬ ‫اشتباهاتي را مرتكب شدند ولي بهترين خاطيان كساني‬ ‫هستند كه از خطاي خود توبه كنند‪ .‬من از اشتباهاتي كه در‬ ‫حقانقالبيونمرتكبشديمنيزعذرخواهيمي‌كنم‪.‬‬ ‫در مورد دولت آينده چه برنامه‌اي داريد؟‬ ‫‪ l‬من نمي‌توانم رئيس‌جمهوري باش��م كه فقط‬ ‫توسطحزبآزاديوعدالتموردحمايتقرارگيرد‪،‬بلكه‬ ‫بايدتوسطهمهمصري‌هاموردحمايتقرارگيرم‪.‬منبراين‬ ‫باورمكههمهگروه‌هايسياسيبزرگبايددرفرآيندسياسي‬ ‫شركتداشتهباشندوبهمردمجهانوعدهمي‌دهمكهدولت‬ ‫ائتالفي گسترده تشكيل مي‌دهم كه وزراي آن از احزاب‬ ‫بزرگ و ديگر احزاب باشند‪ .‬همچنين وزرايي براي دولت‬ ‫انتخابمي‌كنمكهدارايمهارتوشايستگيباشند‪.‬عالوه‬ ‫بر آن نخست‌وزير نيز ضرورتا از حزب آزادي و عدالت يا‬ ‫اخواننيست‪.‬معاونانرئيس‌جمهورنيزازشخصيت‌هاي‬ ‫محبوب در ميان مردم انتخاب مي‌شوند كه داراي مهارت‬ ‫باشند‪.‬تا‌‌كنونناماينمعاونانمشخصنشدهومصرنيازمند‬ ‫آناستكههمهبهمسئوليت‌هايخودعملكنند‪.‬‬ ‫نظرتان در م��ورد كميته تدوين قانون اساس��ي‬ ‫چيست؟‬ ‫‪ l‬كميتهتدوينقانوناساسيجديدبايدبامشاركت‬ ‫همه طيف‌هاي سياسي باشد و رضايت آنها را جلب كند‪.‬‬ ‫حزباكثريتدر(آزاديوعدالت)باديگراحزابپارلمان‬ ‫تالشكردنداليحه‌ايراپيرامونكميتهتدوينقانوناساسي‬ ‫جديد مصر در س��ريع‌ترين زمان ممكن تصويب كنند‪.‬‬ ‫احتمال دارد اين كميته پيش از برگزاري دور دوم انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوريمصرتشكيلشود‪.‬‬ ‫با‌توجهبهنگرانيمسيحيانمصرازبهقدرترسيدن‬ ‫اخوان‌المسلمين‪،‬چگونهمي‌خواهيدايننگرانيرا‬ ‫ازبينببريد؟‬ ‫‪ l‬من به برادران مسيحي تاكيد مي‌كنم مملكت از‬ ‫آنهمهاستوهمهمادربرابرقانونبرابريمونظامسابقدر‬ ‫حقهمهمسلمانانومسيحيانستمكرد‪.‬طي‪80‬سالاخير‬ ‫اخوا ‌نالمسلمينبهمسيحيانيكبارهمتعدينكرد‪.‬مندر‬ ‫برابرخدايواحدكههمهماعبادتشمي‌كنيمبهمسيحي‌ها‬ ‫تعهد مي‌دهم كه همان حقوق و همان وظايفي كه برادران‬ ‫مسلمانشاندارندآنهانيزدارندومنبهآنهاستمنخواهمكرد‪.‬‬ ‫من بر اين باورم كه برادران مسيحي‌ام در توليد دوباره رژيم‬ ‫سابقشركتنخواهندكرد‪.‬‬ ‫ارتباط شما با رهبر اخوان‌المسلمين در صورت‬ ‫رئيس‌جمهورشدنتانچگونهخواهدبود؟‬ ‫ي كه‬ ‫‪ l‬رهبر اخوان‌المس��لمين براي من هنگام ‌‬ ‫رئيس‌جمهورشومهمانندديگرشهروندانمصرياست‪.‬‬ ‫درصورتيكهرئيس‌جمهورشويدچهوعده‌هايي‬ ‫بهمردممصرمي‌دهيد؟‬ ‫‪ l‬من دوس��ت دارم كه مادران ش��هدا و برادران‬ ‫مسيحيرامطئمنكنمكهبهحقوق‌شانمي‌رسند‪.‬همچنين‬ ‫امنيت را برقرار مي‌كنم و مشكل نان و بيكاري و اقتصاد را‬ ‫حلوهمراهملتمصرمبارزهخواهمكردتاجرمومجرمان‬ ‫بازنگردند‪.‬همهنيروهايسياسيوملتمصرچهمسلمان‪،‬‬ ‫چهمسيحيبايدمتحدشوندتاانقالبموفقشود‪.‬همهبايد‬ ‫دربرابرشخصيت‌هاينظامسابقبايستيم‪.‬مابايدبهخاطر‬ ‫مصر و شهداي انقالب مقابل شخصيت‌هاي سابق نظام‬ ‫بايستيم‪ .‬من به همه كساني كه مي‌گويند شفيق را مي‌توان‬ ‫چهار سال ديگر از قدرت كنار زد اما از اخوان‌المسلمين‬ ‫مي‌ترسيم كه قدرت را از آن خود كنند مي‌گويم كه شفيق‬ ‫يعني بازگشت خود حزب ملي‪ ،‬زيرا كساني كه از شفيق‬ ‫حمايتمي‌كنندشخصيت‌هايسابقنظامهستندوقطعا‬ ‫پس از او نامزد شدن جمال مبارك را مي‌بينيم‪ .‬به عبارتي‬ ‫بازگشت شفيق يعني بازگشت فساد و مردان فساد و ادامه‬ ‫فس��اد و اراذل و اوباش‌‌گري‪ ،‬اما المرسي به قانون‌‌اساسي‬ ‫پايبنداست‪.‬‬ ‫همچنينفراموشنكنيمكهحزب«الدستور»محمد‬ ‫البرادع��ي داراي قدرت اس��ت و مخالفي قوي اس��ت و‬ ‫اخوان‌المسلمين فقط زماني يك بار ديگر موفق مي‌شوند‬ ‫كه مردم آنها را دوس��ت داشته باشند‪ ،‬در غير اين صورت‬ ‫رياست‌جمهوريوپارلمانراالبرادعيازآنهامي‌ربايد‪g.‬‬ ‫منبع‪:‬شبكهتلويزيونيالنهارمصر‬ ‫‪55‬‬
‫مصر در شوك‬ ‫احمد شفيق و محمد المرسي چگونه به دور دوم انتخابات رياست جمهوري رسيدند‬ ‫‪2‬‬ ‫بين‌الملل‬ ‫شايد براي مردم مصر انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫به مفهوم واقعي آن كمي‌ناآشنا باشد‪ ،‬زيرا بسياري از آنها‬ ‫از زماني كه چشم باز كرده‌اند حسني مبارك را بدون هيچ‬ ‫رقيبي در راس امور ديده‌اند‪ .‬حس��ني مب��ارك از تاريخ‬ ‫‪ ۱۴‬اكتبر ‪ ۱۹۸۱‬كه به مقام رياست‌جمهوري مصر رسيد‪،‬‬ ‫سهباردرانتخاباترياست‌جمهوري‪،‬بدوناينكهرقيبيدر‬ ‫برابرش باشدبه پيروزي رسيد‪ .‬اما پس از سرنگوني مبارك‬ ‫درتاريخ‪ ۱۱‬فوريه‪ ۲۰۱۱‬ودرپي‪ 18‬روزاعتراضاتمردمي‌‬ ‫كه عمدتا در ميدان‌التحرير قاهره برپا ش��د‪ ،‬اين نخستين‬ ‫باري است كه انتخابات رياست‌جمهوري در اين كشور‬ ‫برگزار مي‌شود؛ البته پيش از اين انتخابات‪ ،‬مردم يك بار‬ ‫انتخابات پارلماني را تجربه كرده بودن��د‪ .‬اين انتخابات‬ ‫پس از سرنگوني نظام حس��ني مبارك در انقالب مصر‬ ‫نخستين انتخابات رياست‌جمهوري است كه قرار است‬ ‫به حكومت شوراي عالي نيروهاي مسلح مصر پايان دهد‪.‬‬ ‫انتخابات اخير كه طي روزهاي سوم و چهارم خردادماه در‬ ‫مصر برگزار شد‪ ،‬تقريبا همه را چه در داخل و چه در خارج‬ ‫شگفت‌زدهكرد زيرابرخالف انتظاربسياري احمد شفيق‪،‬‬ ‫آخريننخست‌وزيردورانمباركتوانستدردورنخست‬ ‫انتخابات پابه‌پايمحمد المرسي‪ ،‬نامزد اسالمگرايان پيش‬ ‫بيايد و به‌عنوان رقيب وي در دور دوم ش��ناخته شود‪ .‬در‬ ‫حقيقت از آنجا كه در اين انتخاب��ات هيچ يك از نامزدها‬ ‫موفق به كسب اكثريت آرا نش��دند‪ ،‬دور دوم انتخابات با‬ ‫حضور المرسي و شفيق در تاريخ ‪ ۲۷‬و ‪ ۲۸‬خرداد برگزار‬ ‫خواهدشد‪.‬طبقشمارشرسميآرامحمدالمرسي‪،‬نامزد‬ ‫اخوان‌المسلمين با كسب‪ 5‬ميليون و‪ 764‬هزار و‪ 952‬راي‬ ‫و احمد شفيق‪ ،‬آخرين نخست‌وزير نظام سابق اين كشور‬ ‫با كسب‪‌5‬ميليون و‪ 505‬هزار و‪ 327‬راي به‌ترتيب‪24/35‬‬ ‫درصد و‪ 23/25‬درصد آرا را به خود اختصاص داده و راهي‬ ‫دور دوم شدند‪.‬‬ ‫بنا بر اعالم كميس��يون انتخابات مص��ر‪ ،‬حمدين‬ ‫صباحي‪ ،‬نامزد مس��تقل ملي‌گرا با كسب‪‌4‬ميليون و‪820‬‬ ‫ه��زار و‪ 273‬راي و عبدالمنعم ابوالفتوح‪ ،‬نامزد مس��تقل‬ ‫اسالمگرا نيز با كسب چهار ميليون و ‪ 65‬هزار و ‪ 239‬راي‬ ‫به‌ترتيب تقريبا ‪ 20‬و ‪ 17‬درصد آرا را به دست آورده و در‬ ‫رده‌هايسوموچهارمقرارگرفتند‪.‬‬ ‫بر‌اس��اس آمار رس��مي ش��مارش آراي انتخابات‬ ‫رياس��ت‌جمهوري مصر‪ ،‬عمرو موس��ي‪ ،‬دبيركل سابق‬ ‫اتحاديهعربنيزباكسبدوميليونو‪ 588‬هزارو‪ 850‬راي‬ ‫‪ 10/93‬درصدآرارابهخوداختصاصدادوپنجمشد‪.‬شايد‬ ‫بهدليلاينكهمردمسال‌هاسترقابت‌هاياينچنينيرانديده‬ ‫بودند‪،‬مشاركت‌شاندرانتخاباتنيزچندانباالنبود‪.‬مطابق‬ ‫اعالمكميسيونانتخاباتمصر‪ 23‬ميليونو‪ 672‬هزارو‪36‬‬ ‫شهرونداينكشوردردوراولانتخاباترياست‌جمهوري‬ ‫ش��ركت كرده‌اند كه اين تعداد ‪ 42/46‬درصد از مجموع‬ ‫واجدانشرايطشركتدرانتخاباتراتشكيلمي‌دهند‪.‬‬ ‫آرايش نامزدهاي حاضر در انتخابات اخير مصر به‬ ‫‌ترتيبزيربود؛‬ ‫محمد المرس��ي از حزب آزادي و عدالت‪ ،‬گرايش‬ ‫اسالمگرا؛ احمد شفيق نامزد مس��تقل‪ ،‬گرايش غربگرا؛‬ ‫حمدي��ن صباحي از ح��زب كرامت گراي��ش ملي‌گرا؛‬ ‫عبدالمنعم ابوالفتوح نامزد مستقل‪ ،‬گرايش‪ ،‬اسالمگراي‬ ‫ليبرال؛ عمرو موسي نامزد مستقل‪ ،‬گرايش غربگرا؛ محمد‬ ‫سليم عوا نامزد مستقل‪،‬گرايش اسالمگرا؛ خالد علي نامزد‬ ‫مستقل‪،‬گرايشچپگرا؛ابوالعزحريريازحزباتحادملي‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪56‬‬ ‫پيشرفتمتحد‪،‬گرايشچپگرا؛هشامبسطويسيازحزب‬ ‫ائتالف انقالب ادامه دارد‪ ،‬گرايش ملي‌گرا؛ محمود حسام‬ ‫نامزدمستقل‪،‬گرايشملي‌گرا؛محمدفوزيعيسيازحزب‬ ‫نسل مردم‌ساالري گرايش غربگرا؛ حسام خيراهلل از حزب‬ ‫صلحمردمساالرگرايشغربگرا؛عبداهللاشعلنامزدحزب‬ ‫اصالتگرايشاسالمگرا‪.‬‬ ‫اكنون كه ش��فيق و‌المرس��ي به دور دوم انتخابات‬ ‫رياس��ت‌جمهوري مصر راه‌يافته‌اند حرف و حديث‌ها‬ ‫پيرامون آخرين نخست‌وزير مبارك افزايش يافته تا جايي‬ ‫كهدستگاهقضاييمصريكقاضيراماموركردتابهاتهامات‬ ‫احمد شفيق‪ ،‬نامزد انتخابات رياست‌جمهوري اين كشور‬ ‫مبني بر فساد مالي و سياسي رسيدگي كند‪ .‬فساد سياسي‬ ‫و مالي احمد شفيق به زمان تصدي وزارت هوانوردي و‬ ‫رياست يكي از انجمن‌هاي مصري در دهه‪ 80‬باز‌مي‌گردد‬ ‫كهوياراضيرابهپسرانحسنيمباركاختصاصدادهبود‪.‬‬ ‫نقشاحمدشفيقدرحادثهحملهاوباششترسواردرزماني‬ ‫كهويآخريننخست‌وزيررژيمحسنيمباركبود‪،‬ازديگر‬ ‫اتهاماتويبه‌شمارمي‌رود‪.‬‬ ‫شايد مردم مصر كه اينگونه انقالب كرده‌اند هيچ‌گاه‬ ‫تص��ور نمي‌كردند روزي ب��راي انتخاب مي��ان آخرين‬ ‫نخست‌وزيرمباركونامزدتقريباناآشناياخوا ‌نالمسلمين‬ ‫پايصندوق‌هايراي‌گيريحاضرشوند‪.‬‬ ‫در ابتداي رقابت‌هاي انتخاباتي ميان نامزدها بسياري‬ ‫رقابت نهايي را مي��ان ابوالفتوح و عمرو موس��ي تصور‬ ‫مي‌كردند‪ ،‬اما بازي به‌گونه ديگري رقم خورد‪ .‬در رابطه با‬ ‫راهيابيشفيقوالمرسيبهدوردومانتخاباتوعدمراهيابي‬ ‫ابوالفتوحوعمروموسيگمانهزني‌هايزياديانجامگرفت‪،‬‬ ‫امابهعقيدهبسياريازكارشناسانمصريوغيرمصريعلت‬ ‫يعبدالمنعمابوالفتوحوعمروموسيبهايندليلبودكه‬ ‫ناكام ‌‬ ‫آن دو خود را سرگرم برنامه «تاك شو» در شبكه‌هاي ارتباط‬ ‫اجتماعيدرفضايمجازيكردندوازواقعيت‌هايجامعه‬ ‫غافلشدند‪.‬دراينشرايطودريكجامعهانقالبيفضابراي‬ ‫محم ‌د المرسي كامال مهيا بود‪ ،‬اما آراي شفيق تنها به برخي‬ ‫بازي‌هايسياسينظاميونبازمي‌گرددكههمچناندرحال‬ ‫دستوپازدنبرايحفظبقايايحكومتمباركهستند‪.‬‬ ‫از ديگر س��و در پي اعالم رس��مي نتايج انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري مصر و راهيابي «مرس��ي و شفيق» به‬ ‫دور دوم انتخابات‪ ،‬هزاران ت��ن از مردم مصر در برخي از‬ ‫شهرهاياينكشورعليهايندوتندستبهتظاهراتزدند‪.‬‬ ‫هزارانشهروندمصريدراستان‌هايمختلفاينكشوراز‬ ‫جملهقاهره‪،‬اسكندريهواستانالغربيهدراعتراضبهنتايج‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري مصر و راهيابي احمد شفيق‪،‬‬ ‫آخرين نخست‌وزير رژيم سابق مصر و محمد المرسي‪‌،‬‬ ‫نامزداخوانالمسلمينبهدوردوم‪،‬تظاهراتكردند‪.‬صدها‬ ‫مصري در قاهره با حضور در ميدان‌التحرير‪ ،‬شعارهايي‬ ‫عليهمرسيو احمد شفيقسر‌دادندو اعالم كردند كه نتايج‬ ‫انتخاباتراقبولندارند‪.‬‬ ‫در اين تظاهرات بيش��تر گروه‌هاي سياس��ي مصر‬ ‫خصوصا طرفداران حمدين صباح��ي‪ ،‬نامزد ملي‌گراي‬ ‫انتخاباتمصركهدرانتخاباتاينكشورسومشد‪،‬حضور‬ ‫داشتندوتظاهركنندگانكناره‌گيريايندوتنراازانتخابات‬ ‫خواستار شدند‪ .‬در همين حال گزارش رسانه‌هاي محلي‬ ‫مصرحاكيازآناستكهدرستادمبارزاتانتخاباتياحمد‬ ‫شفيق‪،‬نامزدانتخاباترياست‌جمهوريمصرآتش‌سوزي‬ ‫بهوقوعپيوستهاست‪g.‬‬ ‫پرولتارياي‬ ‫اخوان‬ ‫تحليل طبقاتي از انتخابات‬ ‫رياست‌جمهوري مصر‬ ‫جعفر قنادباشي‪/‬كارشناس مسائل آفريقا‬ ‫‪3‬‬ ‫انتخابات رياست‌جمهوري اخير مصر با حرف و‬ ‫حديث‌هاي بسياري همراه بود و مي‌توان گفت يكي‬ ‫از ش��گفتي‌هاي دوران پس از مبارك همين انتخابات‬ ‫بود؛ چرا ك��ه برخالف انتظ��ار مردم‪ ،‬احمد ش��فيق‪،‬‬ ‫آخرين نخست‌وزير مبارك توانست در اين رقابت‌ها‬ ‫با آراي��ي نزديك به آراي محمد المرس��ي‪ ،‬كانديداي‬ ‫اخوان‌المسلمين به دور دوم انتخابات راه پيدا كند‪.‬‬ ‫براي كساني كه به دقت مس��ائل مصر را بررسي‬ ‫مي‌كردند به وضوح روشن بود كه آقاي محمدالمرسي‪،‬‬ ‫كانديداي اخوان‌المس��لمين پيروز انتخابات خواهد‬ ‫بود؛ آن هم به چند دليل قابل قبول و روش��ن‪ .‬نخست‬ ‫انتخابات مجلس نمايندگان و مجلس شعب؛ در اين‬ ‫مجلس كه مجلس مردم در مصر اس��ت حزب آزادي‬ ‫و عدال��ت ح��دود ‪ 30-40‬درصد آرا را در زمس��تان‬ ‫گذش��ته كس��ب كرد و اين حزب همان حزبي است‬ ‫كه آقاي محمدالمرس��ي رهبري آن را بر عهده دارد‪.‬‬ ‫در مجلس ش��ورا هم دقيقا همين معادل��ه بود و طبق‬ ‫نتايج حاصل ش��ده ح��زب آزادي و عدالت ش��اخه‬ ‫اخوان‌المس��لمين به رهبري‌محمد‌المرسي توانست‬ ‫بيش از ‪‌40‬درصد كرسي‌هاي مجلس را به‌دست بياورد‪.‬‬ ‫همچنين در صحنه انتخابات خارج از كشور كه يك‬ ‫هفته قبل از انتخابات رياست‌جمهوري داخل برگزار‬ ‫ش��د در مجموع‌آرايي كه به صندوق‌ها ريخته ش��د‪،‬‬ ‫كه مي‌توانس��ت نمونه‌اي از آراي صندوق‌هاي داخل‬ ‫باشد‪ ،‬محمد المرسي بيش��ترين آرا را به‌دست آورد‪.‬‬ ‫شايان ذكر اس��ت محمد المرسي متكي به تشكيالت‬ ‫بسيار قوي اخوان‌المسلمين است؛ يعني المرسي شايد‬ ‫از نظر كاريزما و ش��خصيت كاريزماتيك برتر نباشد‬ ‫و امتيازي نسبت به ديگران نداش��ته باشد وليكن در‬ ‫حمايت از او جماعت اخوان‌المس��لمين وجود دارد‬ ‫كه فرات��ر از احزاب هس��تند؛ چرا كه اي��ن جماعت‬ ‫توانس��ت در انتخابات زمستان س��ال گذشته حدود‬ ‫‪ 40‬حزب را به صورت موتل��ف در صحنه انتخابات‬ ‫مصر رهبري كند‪ .‬طبيعي بود كه با توجه به اين معادله‬ ‫محمد‌المرس��ي اين آرا را كس��ب مي‌كن��د‪ .‬اما داليل‬ ‫شگفتي‌ساز ش��دن ش��فيق در اين انتخابات نيز جاي‬ ‫بحث دارد؛ آقاي احمد‌ش��فيق ش��خصي بود كه در‬ ‫صحنه انتخابات منفرد شركت كرده بود و مطابق اغلب‬ ‫نظر‌س��نجي‌ها نيز در پايين‌ترين مرتبه قرار داش��ت‪.‬‬ ‫درحقيقت وي هيچ مشخصه‌اي براي پيروزي نداشت‬ ‫و زماني كه آراي وي به محمد‌المرس��ي نزديك ش��د‬ ‫تعجب بسياري را بر‌انگيخت‪ .‬يعني به همان اندازه كه‬ ‫پيروزي محمد‌المرسي تعجب‌برانگيز نبود و براساس‬ ‫آمار روشن در دو‪ -‬س��ه انتخابات گذشته و انتخابات‬ ‫خارج از كشور وي پيروز بود‪ ،‬اختالف چند درصدي‬ ‫آراي احمد‌ش��فيق با او ب��ه هيچ‌وجه طبيع��ي نبود و‬ ‫شگفت‌انگيز شد‪ .‬همين مس��اله سبب ايجاد شبهه در‬ ‫جامعه مصر شد؛ البته بايد بدانيد در صحنه مصر دو نفر‬
‫بين‌الملل‬ ‫جايگاه طبقاتي شفيق و مرسي‬ ‫اما هريك از اين دو نفر كه به دور دوم انتخابات‬ ‫راه يافتن��د در ميان جامعه مصر ي��ك جايگاه طبقاتي‬ ‫خاص دارند و به عبارت ديگ��ر هركدام يك جايگاه‬ ‫طبقاتي خاصي را ب��ه خود اختص��اص مي‌دهند‪ .‬در‬ ‫رابطه با احمد شفيق بايد گفت طبقات باالي جامعه‪،‬‬ ‫سكوالرها‪ ،‬نظاميان و نيروهاي انتظامي‌ مصر كه جزو‬ ‫طبقات باال محسوب مي‌شوند از حاميان وي هستند‪.‬‬ ‫ديگر بر همگان آشكار است كه همواره دالرهايي كه‬ ‫آمريكا س��االنه به مبلغ دو ميليون دالر به مصر كمك‬ ‫مي‌كرده به نيروهاي ارتش��ي‪ ،‬انتظام��ي‌و اطالعاتي‬ ‫تعلق مي‌گرفته و اين بخش از نظ��ر مالي بخش قوي‬ ‫جامعه بوده‌‪ .‬همچنين اقشار متمول و ثروتمند جامعه‬ ‫نيز عالقه‌مند به كانديداي نظاميان هستند‪ .‬از ديگر سو‬ ‫مسيحيان مصر كه حدود ‪ 8‬ميليون نفر هستند نيز قاعدتا‬ ‫عالقه‌مند به روي كار آمدن نيروهاي اسالمي‪ ،‬اجراي‬ ‫شريعت و سياست خارجي ضد صهيونيستي نيستند‪.‬‬ ‫وليكن مجموع آراي اين اقشار و گروه‌ها را اگر جمع‬ ‫داليل مشاركت پايين در انتخابات‬ ‫مش��اركت نس��بتا پايي��ن م��ردم در مص��ر‬ ‫حدس و گمان‌ه��اي زيادي را از جان��ب تحليلگران‬ ‫ي كه پاي‬ ‫موجب شد؛ برخي معتقدند كه بخشي از مردم ‌‬ ‫صندوق‌هاي راي نرفتند طرف��داران محمد البرادعي‬ ‫بودند و به دليل اينكه وي انتخابات را تحريم كرده بود‬ ‫آنها نيز ش��ركت نكردند‪ .‬اما بايد گفت اكنون ديگر در‬ ‫صحنه مصر محمد البرادعي طرفداراني كه اميدوار به‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫نامزد حكومت سابق يا به نوعي ادامه همان حكومت‬ ‫مبارك بودند؛ نفر نخس��ت عمرو موس��ي و نفر دوم‬ ‫نيز احمد ش��فيق‪ .‬بين اين دو نفر عمروموسي داراي‬ ‫جايگاه بهتري بود‪ ،‬نزد برخي اقش��ار يك شخصيت‬ ‫كاريزماتيك داشت و در نظرسنجي‌ها نيز پايين نبود‪،‬‬ ‫اما احمد‌شفيق به دليل اينكه چنين جايگاهي نداشت‬ ‫تعجب هم��گان را بر‌انگيخت‪ .‬البته بخش��ي از آراي‬ ‫ش��فيق مربوط به قبطي‌هاي مصر يا همان مس��يحيان‬ ‫مصر مي‌ش��ود‪ ،‬بخش��ي مربوط به آراي سكوالر‌ها و‬ ‫كساني كه معتقد به مذهب نيستند و بخشي هم مربوط‬ ‫به نظاميان و نيروهاي انتظامي‌كه خواستار اين نيستند‬ ‫كه اسالمگراها س��ر‌كار بيايند اما بخش ديگر اين آرا‬ ‫طبيعتا بنا به محاس��به بس��يار دقيق مي‌تواند ناشي از‬ ‫راي‌سازي حال چه از طريق خريد رأي و چه از طريق‬ ‫مداخله در انتخابات باش��د‪ .‬بنابراي��ن با‌توجه به اين‬ ‫معادله و اين آمار بسيار صحيح كه در انتخابات گذشته‬ ‫به‌دست آمد‪ ،‬مي‌توانيم پيش‌بيني كنيم انتخابات آينده‬ ‫مصر اگر با روند طبيعي و س��الم برگزار شود محمد‬ ‫المرسي به راحتي و با سهولت رئيس‌جمهور خواهد‬ ‫شد‪ .‬چراكه اوال وي اكنون ‪ 24‬درصد آرا را دارد‪ ،‬دوما‬ ‫عبدالمنعم ابوالفتوح كه در جايگاه چهارم قرار دارد از‬ ‫طرفدارانش خواسته تا به محمد‌المرسي راي بدهند‪،‬‬ ‫سوما حمدين صباحي كه فرد مش��هوري است و در‬ ‫مبارزات انتخاباتي هم تاكيد كرده بود كه مخالف رژيم‬ ‫مصر و مبارك بوده و در رژي��م مبارك زندان هم رفته‬ ‫طبيعتا وقتي انتخابات مرحله دوم برگزار شود‪ ،‬نخواهد‬ ‫توانس��ت به كانديدايي كه منص��وب نظاميان و رژيم‬ ‫سابق مصر و امتداد حكومت مبارك تلقي مي‌شود راي‬ ‫بدهد و ناگزير به سمت محمد‌المرسي جذب مي‌شود‪.‬‬ ‫در اين ش��رايط طرفداران وي ني ‌ز ترجيح خواهند داد‬ ‫به المرس��ي راي بدهند؛ چرا كه همين طرفداراني كه‬ ‫به آقاي صباحي راي دادن��د از مخالفان نظام بودند و‬ ‫نمي‌توانند به آقاي ش��فيق راي بدهند‪ .‬مساله ديگري‬ ‫كه در رابطه با انتخابات مصر بايد مورد بررس��ي قرار‬ ‫گيرد‪ ،‬اين است كه از ميان واجدين شرايط كمتر از ‪50‬‬ ‫درصد در انتخابات مصر ش��ركت كردند و پيش‌‌بيني‬ ‫مي‌شود با توجه به مشخص شدن جبهه‌ها در مصر و‬ ‫اين مساله كه شعار مردم اسقاط نظام بوده در انتخابات‬ ‫آينده درصد بيشتري شركت كنند‪ .‬پيش‌بيني بسياري‬ ‫از تحليلگران نيز اين است كه در انتخابات آينده درصد‬ ‫كرد؛ به‌خصوص كساني كه‬ ‫بيشتري مشاركت خواهند ‌‌‌‬ ‫خواستار حذف رژيم سابق بوده‌اند‪.‬‬ ‫بزنيم نبايد باالي ‪ 24‬درصد باش��د و اگر هم به اندازه‬ ‫‪ 24‬درصد شود طبيعتا در مرحله دوم نمي‌تواند از ‪24‬‬ ‫درصد بيشتر شود‪.‬‬ ‫اما پيرامون آقاي محمد المرسي مشخص است‬ ‫كه طبقات مذهبي‪ ،‬متديني��ن و مخالفان رژيم مبارك‬ ‫كه خواستار اعمال فرهنگ اس�لامي مصر در عرصه‬ ‫سياست هس��تند‪ ،‬طبقات ضعيف جامعه كه نسبت به‬ ‫همه ايدئولوژي‌هاي وارداتي بي‌اعتماد هستند‪ ،‬طبقات‬ ‫كارگران و طبقاتي كه از نظر اقتصادي مورد حمايت‬ ‫اخوان‌المسلمين هستند تماما به آقاي محمد المرسي‬ ‫راي دادند‪.‬‬ ‫در واقع اخوان‌المس��لمين يك جمعيت خيريه‬ ‫محس��وب مي‌ش��ود و بيش از اينكه سياس��ي باشد‬ ‫جنبه‌ه��اي اجتماع��ي‪ ،‬مذهب��ي و اقتص��ادي دارد و‬ ‫دريچه‌اي براي كمك به مردم محسوب مي‌شود‪.‬‬ ‫بنابراين بخش بس��يار بزرگي از كارگران مصري‬ ‫در كارخانجات به دليل پوش��ش تش��كيالتي بس��يار‬ ‫خوب اخوان‌المسلمين طرفدار آقاي محمد المرسي‬ ‫هس��تند‪ .‬در واقع مي‌توان گفت انتخابات آينده مصر‬ ‫نوعي صف‌آرايي بين مذهبيون و س��كوالرها‪ ،‬صف‬ ‫آرايي بين ثروتمندان و مس��تمندان‪ ،‬صف آرايي ميان‬ ‫معتقدان به فرهن��گ بومي‌در براب��ر فرهنگ غربي و‬ ‫صف‌آرايي معتقدان به مبارزه با اس��تعمار با طرفداران‬ ‫اس��تعمار و عالقه‌مندان به مدارا با اس��تعمار و سيطره‬ ‫غرب اس��ت‪ .‬درحال حاضر يك صف‌آرايي بس��يار‬ ‫مهم‪ ،‬روشن‪ ،‬مشخص و جدي به عظمت يك انقالب‬ ‫در مصر ايجاد شده اس��ت‪ .‬يعني در مصر اكنون شاهد‬ ‫صف‌آرايي انقالب در برابر ضد‌انقالب و صف‌‌آرايي‬ ‫طرفداران امتداد و باقي ماندن ديكتاتوري با طرفداران‬ ‫آزادي هستيم‪.‬‬ ‫روي كار‌آمدن او باشند و در برابرش كانديداي مشابهي‬ ‫پيدا كنند‪ ،‬ندارد‪ .‬درواقع زماني كه عمرو موسي‪ ،‬احمد‬ ‫ش��فيق و ديگران مطرح نبودند البرادعي مطرح شد و‬ ‫احساس شد كه طرفداراني دارد وليكن مي‌دانيم وي سه‬ ‫بار و با سه نام كوش��ش كرد كه حزب سياسي تاسيس‬ ‫كند‪ ،‬ولي هيچ طرفداري پيدا نكرد‪ .‬برخي نيز از عدم‬ ‫حضور قبطي‌ها در انتخابات س��خن مي‌گويند‪ ،‬اما به‬ ‫عقيده من اتفاقا قبطي‌ها سعي كردند در اين انتخابات‬ ‫شركت بااليي داشته باشند‪ .‬به دليل اينكه آنها هدف‌شان‬ ‫اين بود كه آراي اسالمگرايان را كاهش بدهند‪ .‬مي‌توان‬ ‫گفت بخشي از آراي احمد شفيق به كوشش قبطي‌ها‬ ‫براي حضورش��ان در انتخابات به منظور كاهش آراي‬ ‫اسالمگرايان مربوط مي‌ش��ود‪ .‬اين گروه در انتخابات‬ ‫آينده هم همين خط‌مشي را ادامه خواهد داد و حضور‬ ‫خواهد داش��ت‪ .‬اما در مورد صوفي‌ه��ا و طبقاتي كه‬ ‫معتقد بودند اس�لامگراها پيروز مي‌شوند و به همين‬ ‫دليل شركت گس��ترده‌اي در انتخابات نداشتند‪ ،‬شايد‬ ‫اين تحليل درست باشد‪ .‬چراكه صحنه انتخابات مصر‬ ‫نتوانست بخش سنتي جامعه كه بخشي همين صوفي‌ها‬ ‫مي‌شوند را با خود همسو كند‪ .‬اين مساله چند دليل دارد؛‬ ‫از جمله اينكه هنوز طبقاتي از جهان اسالم با دخالت‬ ‫مذهبيون در سياست كنار نيامده‌اند و معتقدند سياست‬ ‫را بايد به سياس��يون واگذار كرد؛ البته اين يك اعتقاد‬ ‫داخلي اس��ت‪ .‬دوم اينكه صوفي‌ها گمان نمي‌كردند‬ ‫اين انتخابات تا اين حد مهم و سرنوشت‌س��از باشد‪.‬‬ ‫اين گروه‌ه��ا اكنون به‌طور مش��خص‌تري متوجه اين‬ ‫صف‌آرايي و جدي بودن انتخابات شده‌اند و مي‌توان‬ ‫گفت در دور دوم انتخابات حضور بيش��تري خواهند‬ ‫داشت‪ .‬بخش ديگري هم بر‌مي‌گردد به اينكه انتخابات‬ ‫در مصر هنوز نهادينه نشده و شخص بزرگي كه اهميت‬ ‫و حضور شرعي ش��ركت در انتخابات را در مصر فتوا‬ ‫بدهد‪ ،‬وجود خارجي ندارد؛ خالء چنين فردي سبب‬ ‫عدم حضور بخشي از جامعه شد‪ .‬البته هميشه در تمامي‬ ‫‌كشورها ‪ 10‬يا ‪ 15‬درصدي هستند كه به دليل مشغله‪،‬‬ ‫فاصله زياد با صندوق‌هاي راي‌گيري‪ ،‬همراه نداشتن‬ ‫شناسنامه و برخي موارد ديگر نمي‌توانند در انتخابات‬ ‫شركت كنند‪ .‬اما اكنون و با صف‌آرايي‌هايي كه در مصر‬ ‫صورت گرفته احتماال مش��اركت م��ردم در دور دوم‬ ‫انتخابات بسيار گسترده‌تر خواهد بود‪g .‬‬ ‫بخشي از آراي شفيق مربوط به‬ ‫قبطي‌هاي مصر يا همان مسيحيان‬ ‫مصر مي‌شود‪ ،‬بخشي مربوط به آراي‬ ‫سكوالر‌ها و كساني كه معتقد به‬ ‫مذهب نيستند و بخشي هم مربوط‬ ‫به نظاميان و نيروهاي انتظامي‌كه‬ ‫خواستار اين نيستند كه اسالمگراها‬ ‫سر‌كار بيايند‬ ‫‪57‬‬
‫گفت‌وگو با احمد بخشي‪ ،‬استاد دانشگاه؛‬ ‫جامعه مصر كامال دوقطبي شده است‬ ‫‪6‬‬ ‫احمد شفيق؛ سرباز مبارك‬ ‫بين‌الملل‬ ‫احمد شفيق يكي از ژنرال‌هاي نيروي هوايي مصر و‬ ‫يكي از افراد موثر در اين سازمان بود‪ .‬وي يكي از مقامات‬ ‫مورد اعتماد رژيم مبارك بود و از كساني بود كه در آخرين‬ ‫مرحله‌اي كه رژيم مصر با انقالب روبه‌رو شد‪ ،‬به‌خاطر‬ ‫اعتمادي كه مبارك به او داشت به سمت نخست‌وزيري‬ ‫رسيد‪ .‬شفيق از كس��اني بود كه با خاندان مبارك رفت و‬ ‫آمد‌هاي زيادي داش��ت و با پس��ران مبارك مشاركت و‬ ‫همكاري‌هاياقتصاديبسياريداشت‪.‬نيرويهواييمصر‬ ‫به دليل خطراتي كه مي‌توانست براي رژيم‌صهيونيستي‬ ‫داشتهباشدازاهميتبسيارباالييبرخورداربودوهركسي‬ ‫اجازه نداش��ت در اين پس��ت وارد ش��ود‪ .‬اگر شخصي‬ ‫رگه‌هايي از ملي‌گرايي يا اس�لامگرايي داش��ت اجازه‬ ‫نمي‌دانند در اين س��ازمان باقي بماند‪ ،‬زيرا مي‌توانست‬ ‫براي رژيم‌صهيونيستي خطر‌آفرين باشد‪ .‬بنابراين شفيق‬ ‫از مهره‌هاي مورد اعتماد غربي‌هاست و از ابتدا هم تصور‬ ‫نمي‌شد كه جزو كانديداها باشد و هيچ كس محاسبه‌اي‬ ‫رويوينداشت‪.‬تحصيالتشفيقدرحوزهنظامياست‬ ‫و حرفه‌اش نيز بخشي اقتصادي و بخشي هم در نيروي‬ ‫هوايي مصر خالصه مي‌شود‪g.‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫محمد المرسي؛‌سياستمدار ميانه‌رو‬ ‫محمد المرسي از تحصيلكردگان دانشگاه قاهره‬ ‫است و بخشي از تحصيالتش را هم در آمريكا گذرانده‬ ‫است‪ .‬وي در يك مقطع كوتاه از جانب اخوان‌المسلمين‬ ‫در پارلم��ان مصر به‌عن��وان نماينده مردم ب��ود؛ يعني‬ ‫درست زماني كه اخوان‌المسلمين اجازه محدودي پيدا‬ ‫كرده بود كه كرس��ي‌هايي از پارلمان مصر را در اختيار‬ ‫داشته باشد‪.‬‬ ‫همچنين المرسي جزو كساني است كه در جماعت‬ ‫اخوان‌المس��لمين توانسته بخش سياس��ي را به خوبي‬ ‫رهبري كند و در سال‪ 2011‬كه ضرورت تشكيل حزب در‬ ‫جماعت اخوان به نظر آمد‪ ،‬وي جزو اولين كساني بود كه‬ ‫در تشكيل اين شاخه سياسي مشاركت كرد‪ .‬حزب آزادي‬ ‫وعدالتبهرياستمرسييكحزبتازهتاسيسوحزبي‬ ‫استكهبعدازانقالبمصرتاسيسشد‪.‬‬ ‫مي‌توان گفت اين ح��زب‪ ،‬حزب موفقي بوده چرا‬ ‫كه با همه معادالت سياسي بس��يار پيچيده مصر پس از‬ ‫مبارك اين حزب توانس��ت پيروز انتخاب��ات پارلماني‬ ‫گذشته باشد‪g.‬‬ ‫‪58‬‬ ‫احمد بخشي‪ ،‬كارشناس مسائل آفريقا در گفت‌وگويي به بررسي انتخابات اخير مصر و صعود ناگهاني احمد‬ ‫شفيق پرداخت‪ .‬به عقيده وي از جمله داليل كسب آراي نسبتا باالي شفيق در وهله نخست دوقطبي شدن جامعه‬ ‫بود‪ .‬در واقع نظاميان مصر جامعه را به سمت دوقطبي شدن پيش بردند و آخرين نخست‌وزير زمان مبارك نيز از‬ ‫اين فضا استفاده كرد و توانست خود را مطرح كند‪ .‬از ديگر سو محمد مرسي كه نامزد انقالبيون بود نيز آن ميزاني‬ ‫كه انتظار مي‌رفت نتوانست آراي مردم را كسب كند‪ .‬اين كارشناس داليل پايين بودن آراي نامزد اخوان‌المسلين‬ ‫را در چندين عامل خالصه كرد و نخست واكنش ديرهنگام اخوان به انتخابات؛ يعني ابتدا اعالم عدم شركت در‬ ‫انتخابات و سپس تغيير ديدگاه و معرفي خيرات الشاطر به عنوان نامزد اين حزب‪ .‬سپس وجود طيف‌هاي فكري‬ ‫و ديدگاه‌هاي مختلف در ميان اسالمگرايان و انقالبيون و در نهايت نيز جايگاه مرسي به‌عنوان كانديداي ذخيره و‬ ‫ي اين مسائل باعث شد اخوان‌المسلمين در انتخابات اخير نتيجه مورد نظر را كسب نكند‪.‬‬ ‫دوم اخوان‪ .‬تمام ‌‬ ‫چ��را ب��ه يك‌ب��اره احم��د ش��فيق‪ ،‬آخرين‬ ‫نخست‌وزير دوران مبارك در انتخابات مصر‬ ‫به رقيب اصلي نامزد اسالمگرايان يعني محمد‬ ‫مرسي تبديل شد؟‬ ‫‪ l‬مس��اله‌اي ك��ه اكث��ر كارشناس��ان در‬ ‫تحليل‌هايشان از آن غافل ش��ده بودند اين است كه‬ ‫انتخابات مصر يك انتخابات قطبي شده بود و مطابق با‬ ‫تحوالتي كه در مصر در جريان بود‪ ،‬برگزار مي‌شد‪ .‬در‬ ‫تحليل‌ها اغلب عمرو موسي را سوژه قرار داده بودند‬ ‫و از احمد شفيق س��خني نبود؛ اين در حالي است كه‬ ‫عمرو موسي در حقيقت نماينده ارتش نبود‪ .‬اكنون و با‬ ‫اعالم برگزاري دور دوم انتخابات در مصر اين قطبيت‬ ‫كامل شده؛ يعني احمد شفيق‪ ،‬نماينده ارتش و شوراي‬ ‫نظاميان و محمد مرسي‪ ،‬نماينده تحوالت و انقالب در‬ ‫مصر به دور دوم راه يافته‌اند‪ .‬در تمام نظرسنجي‌ها و‬ ‫بحث‌هايي كه صورت گرفت به دليل اينكه اخواني‌ها‬ ‫و گروه‌هاي اسالمگرا ديدگاه‌هاي شان را در تحوالت‬ ‫پس از س��رنگوني حسني مبارك نش��ان داده بودند‪،‬‬ ‫تحليل‌ها به اين س��مت پيش رفت كه رقابت اصلي‬ ‫ميان اس�لامگرايان و عمرو موس��ي خواهد بود‪ .‬در‬ ‫خارج از مصر بسياري عمرو موسي را نماينده جامعه‬ ‫مصر مي‌دانستند؛ غيرمصري‌ها عمرو‌موسي را به اين‬ ‫دليل مي‌شناختند كه بعد منطقه‌اي و بين‌المللي داشت‪.‬‬ ‫اواخر دوران حكومت مبارك نيز موضع‌گيري‌هايي‬ ‫عليه وي انجام داد و در دولت وي حضور نيافت‪ ،‬بلكه‬ ‫نماينده آن دولت در اتحاديه عرب شد‪.‬‬ ‫ع�لاوه بر اين مس��اله ديگ��ري كه باعث ش��د‬ ‫عمرو‌موسي مطرح شود اين بود كه به شوراي نظاميان‬ ‫انتقاد داشت و نگاه وي طوري بود كه تحول مربوط به‬ ‫انقالب را مي‌پذيرفت‪.‬‬ ‫در نتيج��ه تحليل‌هاي بي��رون از جامعه مصر به‬ ‫گروه انقالبيون و عمرو موس��ي محدود شده بود‪ .‬اما‬ ‫واقعيت جامعه مصر به‌گونه ديگري بود؛ در حقيقت‬ ‫اين جامعه كامال دو‌قطبي شده بود‪.‬‬ ‫وقتي نگاه ش��وراي نظاميان را نسبت به عمرو‬ ‫موس��ي در نظر بگيريم مي‌بينيم كه آنها نسبت به وي‬ ‫يك نگاه كامال انتقادي داش��تند و آقاي احمد شفيق‬ ‫توانس��ت از اين خال اس��تفاده كند‪ .‬اين خال از آنجا‬ ‫ناشي مي‌شد كه حتي تحليلگران نيز نمي‌دانستند كه‬ ‫عمرو‌موسي نماينده آنهاست يا خير‪ .‬اين اوضاع مبهم‬ ‫به س��متي پيش رفت كه اكنون احمد شفيق در برابر‬ ‫اسالمگرايان قدعلم كرده است‪.‬‬ ‫اين قطبيتي كه شوراي نظاميان به‌وجود آورد به‬ ‫قدري گسترده شد كه اكنون نماينده آنها يعني شفيق‬ ‫در برابر نماينده انقالب ق��رار دارد‪ .‬در واقع دور دوم‬ ‫انتخابات را مي‌توان رقابت ميان ش��وراي نظاميان و‬ ‫انقالبيون نام نهاد‪.‬‬ ‫چه تفاوت‌هاي اساسي در نوع نگرش شوراي‬ ‫نظاميان و انقالبيون وجود دارد؟‬ ‫‪ l‬نگرش ش��وراي نظاميان به روابط خارجي‬ ‫مبتني بر ارتباط داش��تن با رژيم‌صهيونيس��تي است‪،‬‬ ‫در حالي كه انقالبيون اين مس��اله را نمي‌خواهند‪ .‬در‬ ‫حقيقت ارتش مصر تمام تالش��ش را به‌كار گرفته تا‬ ‫بقاياي رژيم مبارك در صحنه حضور داش��ته باشند‬ ‫و اگر قرار اس��ت تغييراتي انجام ش��ود اين تغييرات‬ ‫خيلي اندك و كند باشد‪ .‬ارتشيان مي‌خواهند همچنان‬ ‫مصر را با همان زيربناي دوران مب��ارك اداره كنند و‬ ‫يك نگاه ليبرالي به اسالم داشته باش��ند‪ .‬البته تاكنون‬ ‫نيز توانستند در برخي زمينه‌ها به اهداف‌شان برسند‪،‬‬ ‫اما پس از اين بايد منتظر كنش‌هاي جامعه باش��يم و‬ ‫ببينيم آيا مردم بيش از اين رفتارهاي نظاميان را تحمل‬ ‫مي‌كنند يا خير‪.‬‬ ‫آيا بح��ث تقلب ني��ز در جامع��ه مصر مطرح‬ ‫است؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬البته نه به اين دليل كه احمد شفيق آراي‬ ‫بااليي كسب كرده‪ ،‬بلكه به اين دليل كه تحوالت اخير‬ ‫مصر زير نظر ارتش بوده و معلوم نيست كه ارتش در‬ ‫انتخابات تا چه حد دخالت داشته است‪.‬‬ ‫ارزيابي شما از ميزان آرايي كه محمد مرسي‬ ‫كسب كرده چيس��ت؟ آيا انتظار نمي‌رفت كه‬ ‫آراي وي بيش از اين باشد؟‬ ‫‪ l‬درحقيقت تع��دد كانديداها يكي از علل اين‬ ‫امر اس��ت‪ .‬در ابتداي امر ‪ 13‬كانديدا براي انتخابات‬ ‫ثبت‌نام كردند‪ ،‬اما ط��ي مبارزات دو نف��ر از نامزدها‬ ‫كاسته شدند كه يكي به نفع مرس��ي بود و ديگري به‬ ‫نفع شفيق‪.‬‬ ‫به درس��تي انتظار مي‌رف��ت در جامع��ه‌اي كه‬ ‫انقالب ش��ده نامزد انقالبيون آراي بيش��تري كسب‬ ‫كند‪ ،‬اما اين مس��اله محقق نشد و علت آن نيز به خود‬ ‫اخوان‌المسلمين باز‌مي‌گردد‪ .‬اين گروه در ابتدا اعالم‬ ‫كرد كه نامزدي ب��راي انتخابات رياس��ت‌جمهوري‬ ‫معرف��ي نخواهد كرد مس��اله‌اي كه باعث ش��د ميان‬ ‫اخواني‌ها ني��ز اختالف بيفت��د‪ .‬به‌دنبال اي��ن ماجرا‬ ‫ابوالفتوح از اخواني‌ها جدا شد و اعالم كرد‪« :‬اگر شما‬ ‫قصد نداريد در انتخابات شركت كنيد چون من هدفم‬ ‫ش��ركت در اين انتخابات اس��ت به صورت مستقل‬ ‫از اخوان ش��ركت مي‌كنم»؛ وي در اين انتخابات در‬ ‫جايگاه سوم قرار گرفت‪.‬‬ ‫پ��س از آن و ب��ه دنب��ال اع�لام ش��ركت‬ ‫اخوان‌المس��لمين در انتخابات‪ ،‬آنها خيرات‌الش��اطر‬
‫بين‌الملل‬ ‫وقتي نگاه شوراي نظاميان را‬ ‫نسبت به عمرو موسي در نظر‬ ‫بگيريم‪ ،‬مي‌بينيم كه آنها نسبت‬ ‫به وي يك نگاه كامال انتقادي‬ ‫داشتند و آقاي احمد شفيق‬ ‫توانست از اين خالء استفاده‬ ‫كند‪ .‬اين خالء از آنجا ناشي‬ ‫مي‌شد كه حتي تحليلگران نيز‬ ‫نمي‌دانستند كه عمرو‌موسي‬ ‫نماينده آنهاست يا خير‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫را به‌عنوان كانديدا معرف��ي كردند و وي در آن مقطع‬ ‫در برابر عمر س��ليمان ق��رار گرفت‪ .‬ام��ا در مرحله‬ ‫تائيد‌صالحيت‌ها هردوي اين اف��راد به‌خاطر برخي‬ ‫موارد رد صالحيت شدند‪.‬‬ ‫در واقع واكنش ديرهنگام اخواني‌ها به انتخابات‬ ‫رياس��ت‌جمهوري نق��ش بس��زايي در كاهش آراي‬ ‫نامزد مورد‌نظر آنها داش��ت‪ .‬از ديگر سو اسالمگراها‬ ‫و انقالبيون��ي كه تحوالت يك س��اله اخي��ر مصر را‬ ‫رقم زده بودند از طيف‌ه��اي فكري مختلفي بودند و‬ ‫ديدگاه‌هاي متفاوتي داشتند‪.‬‬ ‫حاصل اي��ن اختالف نگاه‌ه��ا اين ش��د كه آرا‬ ‫ميان كانديداها تقس��يم ش��د و هيچ كانديدايي آراي‬ ‫كافي براي پيروزي در دور نخس��ت را كسب نكرد‪.‬‬ ‫در انتخابات اخي��ر برخي جريان‌هاي تن��درو مانند‬ ‫س��لفي‌ها‪ ،‬ميانه‌رو مانند اخوان‌المسلمين و ليبرال‌ها‬ ‫هر يك كانديداي مورد‌نظر خود را داشتند‪.‬‬ ‫مورد ديگري كه باعث ش��د مرس��ي آراي الزم‬ ‫را كس��ب نكند‪ ،‬اين بود كه وي به عن��وان كانديداي‬ ‫دوم اخوان معرفي ش��د و كانديداي اصلي و نخست‬ ‫آنها همان خيرات الش��اطر بود كه رد‌صالحيت شد؛‬ ‫اين مساله باعث شد همبس��تگي ميان اخواني‌ها نزد‬ ‫افكار عموم��ي از بين ب��رود‪ .‬همان گون��ه كه اطالع‬ ‫داريد در نظرسنجي‌هاي پيش از هفته آخر انتخابات‬ ‫در مصر مرسي نفر س��وم بود‪ ،‬اما به تدريج و با اعالم‬ ‫نتايج انتخابات خارج از مصر نفر اول شد و توانست‬ ‫جايگاهش را حفظ كند‪.‬‬ ‫در دور دوم انتخابات آراي ديگر كانديداها به‬ ‫نفع كدام يك از دو رقيب حاضر در انتخابات‬ ‫ريخته خواهد شد؟‬ ‫‪ l‬در ح��ال حاضر اكثر اف��رادي كه در صحنه‬ ‫سياس��ت مصر حضور دارند تاكيدشان اين است كه‬ ‫مهم نيست چه كسي رئيس‌جمهور ش��ود بلكه مهم‬ ‫اين است كه انقالب حفظ ش��ود‪ .‬اين در حالي است‬ ‫كه نامزد انقالب محمد مرسي است و آقاي صباحي‬ ‫و ابوالفتوح نيز اعالم كرده‌اند كه از مرس��ي حمايت‬ ‫مي‌كنند‪ .‬البته ش��ايد براي اين افراد ش��خص مرسي‬ ‫معيارهاي موردنظرشان را نداش��ته باشد‪ ،‬اما به‌‌دليل‬ ‫اينكه وي نامزد انقالبيون است و رقيبش كسي است‬ ‫ك��ه از بازمانده‌ه��اي حكومت مبارك اس��ت وي را‬ ‫انتخاب خواهند كرد‪.‬‬ ‫در اين ميان محمد مرس��ي اعالم كرده كه بعدها‬ ‫در صورت پيروزي صباحي يا ابوالفتوح را ش��ايد به‬ ‫عنوان معاون برگزيند‪ .‬اي��ن همگرايي در ايجاد آراي‬ ‫مردمي‌نقش به‌سزايي خواهد داشت‪ .‬در حقيقت اكنون‬ ‫مرس��ي بايد به گروه‌هاي مختلف امتيازاتي بدهد تا‬ ‫بتواند آنها را با‌خود همراه كند و بعدها نيز يك دولت‬ ‫مشاركتي تشكيل دهند‪.‬‬ ‫مش��اركت مردمي‌در انتخاب��ات مصر به چه‬ ‫صورت بود؟‬ ‫‪ l‬طبق آماري كه ارائه شد در حدود ‪50‬درصد‬ ‫مردم در انتخابات اخير ش��ركت كردن��د و اين عدم‬ ‫مشاركت نيمي‌از واجدين شرايط در انتخابات خود‬ ‫جاي بررسي دارد‪ .‬اما شايد همين افرادي كه در دور‬ ‫اول ش��ركت نكردند دور دوم پاي صندوق‌هاي راي‬ ‫بروند و آراي همان‌ها سرنوشت آينده كشور را رقم‬ ‫بزند‪.‬‬ ‫دور دوم انتخابات مص��ر را چطور پيش بيني‬ ‫مي‌كنيد؟‬ ‫‪ l‬انتخابات مصر تا زمان اعالم نتايج انتخابات‬ ‫ميان افراد بود و به اين بس��تگي داش��ت كه كدام فرد‬ ‫و كدام گراي��ش راي بياورد‪ .‬ام��ا دور دوم انتخابات‬ ‫مصر فضاي متفاوتي خواهد داش��ت زيرا افرادي كه‬ ‫به دور دوم راه يافتند يكي پيش از اين نخس��ت‌وزير‬ ‫زمان مبارك بوده و ديگري از ميان انقالبيون‪ .‬بنابراين‬ ‫دور دوم انتخابات رقابت ميان انقالب و غيرانقالبي‬ ‫يا انقالب و ارتش خواهد ب��ود‪ .‬با‌توجه به تحوالتي‬ ‫كه صورت گرفته شانس محمد‌مرسي براي پيروزي‬ ‫در دور دوم انتخابات نس��بتا بيشتر از شفيق است‪ ،‬اما‬ ‫هركس كه پيروز انتخابات ش��ود اگ��ر هدفش اداره‬ ‫درست كشور اس��ت بايد فضاي جامعه را از حالت‬ ‫دوقطبي ميان ارتش و اسالمگرايان خارج كند‪ .‬بدين‬ ‫معنا كه جامعه مصر بايد با تلفيق هردوي اين گروه‌ها‬ ‫ساخته ش��ود يعني نه ارتش مي‌تواند اسالمگرايان را‬ ‫حذف كند و نه اسالمگرايان مي‌توانند نقش ارتش را‬ ‫ناديده بگيرند‪ .‬ارتشيان بايد به اين نكته توجه داشته‬ ‫باشند كه ساختار جامعه مصر اسالمي است و همين‬ ‫گروه اخوان‌المسلمين نزديك به ‪ 9‬دهه در اين كشور‬ ‫حضور داشته اس��ت‪ .‬از طرف ديگر اس�لامگرايان‬ ‫نيز باي��د اين مس��اله را در نظر بگيرن��د كه وضعيت‬ ‫ژئوپلتيك مصر‪ ،‬سمت و سوي تحوالت و همسايگي‬ ‫با رژيم‌صهيونيستي اين را مي‌طلبد كه مصر يك ارتش‬ ‫قوي داشته باشد‪ .‬از دهه ‪ 50‬و با توجه به كودتايي كه‬ ‫اتفاق افتاد نقش ارتش در اين كشور بسيار پررنگ شد‬ ‫و نمي‌توان نقش‌نظاميان را در سياس��ت و حكومت‬ ‫مصر ناديده گرف��ت‪ .‬در نهاي��ت در مصر گروه‌هاي‬ ‫مختلف بايد يكديگر را به رسميت بشناسند و نقش‬ ‫همديگر را محترم شمارند تا كشورشان به سمت ثبات‬ ‫و اعتدال پيش‌ رود‪ .‬چرا كه عدم رعايت اعتدال ميان‬ ‫ارتش و اس�لامگرايان موجب خواهد شد جامعه به‬ ‫سمت حركت‌هاي افراطي حركت كند‪g .‬‬ ‫‪59‬‬
‫مجله خبري‬ ‫‪ 1‬دومين سفر عنان به دمشق‬ ‫خاورميانه‬ ‫بين‌الملل‬ ‫كوفي عنان به‌عنوان فرستاده ويژه سازمان ملل در‬ ‫بحران سوريه دوشنبه هفته گذشته براي بار دوم وارد اين‬ ‫كشور شد تا از نزديك با مقامات سياسي سوريه ديدار‬ ‫و گفت‌وگو كند‪ .‬در نخستين ديدار عنان با وليد المعلم‪،‬‬ ‫وزير خارجه و سپس با بشار اسد ديدار كرد‪ .‬اين در حالي‬ ‫اس��ت كه كوفي عنان پيش‌تر طي اظهاراتي اعالم كرده‬ ‫بود كه قصد دارد در ديدار خود با بشار اسد در‌خصوص‬ ‫ح خود و بندهاي شش‌گانه اين طرح كه به گفته وي به‬ ‫طر ‌‬ ‫اجرا درنيامده است بحث و گفت‌وگو كند‪ .‬بشار اسد در‬ ‫ديدار با كوفي‌عنان با اشاره به افزايش اقدامات‌تروريستي‬ ‫گروه‌هاي مسلح در س��وريه عنوان داشت كه موفقيت‬ ‫طرح عنان به توقف اين اقدامات و روند حمايت مالي و‬ ‫تسليحاتيبرخيكشورهايمنطقهازاينگروه‌ها‪،‬بستگي‬ ‫دارد‪ .‬وي در ادامه افزود‪« :‬كش��ورهايي كه از گروه‌هاي‬ ‫‌تروريستي مسلح در سوريه حمايت مالي و تسليحاتي‬ ‫مي‌كنند بايد به‌طرح كوفي عنان پايبند باشند‪ ».‬به گفته اسد‬ ‫گروه‌هاي مسلح اقدامات‌تروريستي خود را در دوره اخير‬ ‫به صورت محسوسي در مناطق مختلف سوريه افزايش‬ ‫داده‌اند و دست به كشتار و ربودن مردم اين كشور مي‌زنند‪.‬‬ ‫در اين ديدار اسد و كوفي عنان درخصوص تالش‌هاي‬ ‫صورت گرفته براي توقف خش��ونت‌ها در س��وريه و‬ ‫دستيابي به همكاري سياسي براي خروج از بحران كنوني‬ ‫ثو‌تبادل نظر كردن��د‪ .‬در همين حال عنان مي‌گويد‬ ‫بح ‌‬ ‫يك س��ال بعد از آغاز درگيري‌هاي سوريه «اين كشور‬ ‫به نقطه‌اي بي‌بازگشت رسيده است‪ ».‬وي اين اظهارات‬ ‫را پس از گفت‌وگو با اسد عنوان داشت‪ .‬عنان همچنين‬ ‫به خبرنگاران گفت طرح صلح شش ماده‌اي او «آن‌طور‬ ‫كه بايد» اجرا نشده است‪ .‬كوفي عنان گفت‪« :‬از او (بشار‬ ‫اسد) خواس��تم كه همين حاال‪ ،‬نه فردا‪ ،‬همين حاال گام‬ ‫مهمي‌بردارد تا فرصت و امكان اجراي طرح صلح فراهم‬ ‫شود‪ ».‬فرستاده ويژه سازمان ملل روز دوشنبه گذشته به‬ ‫محض ورود خود به دمش��ق با وليد المعلم‪ ،‬وزير امور‬ ‫خارجه سوريه ديدار و با وي در خصوص اجراي بندهاي‬ ‫شش گانه طرح پيشنهادي خود كه هدف از آن پايان‌دادن‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪ 2‬پايان مرد شماره‪ 2‬القاعده‬ ‫افغانستان‬ ‫نيروهاي نات��و در افغانس��تان مي‌گويند كه يك‬ ‫فرمانده ارش��د ش��بكه القاعده به‌نام‌صخر‌الطيفي‌ در‬ ‫جريان يك عمليات نظامي در شرق افغانستان كشته‬ ‫شده است‪ .‬اين عمليات شامگاه يكش��نبه ‪ 27‬مه‪ ،‬در‬ ‫ولس��والي وته‌پور واليت كنر‪ ،‬انجام شده و در نتيجه‬ ‫آن‪ ،‬يك نفر ديگر از اعضاي القاعده نيز به قتل رسيده‬ ‫اس��ت‪ .‬ناتو از صخر الطيفي‪ ،‬به نام «فرد ش��ماره دو»‬ ‫شبكه القاعده در افغانستان ياد مي‌كند‪ .‬در اعالميه‌اي‬ ‫كه از س��وي ناتو منتشر شده‪ ،‬آمده اس��ت كه الطيفي‬ ‫همواره ميان افغانستان و پاكستان در رفت و آمد بوده‬ ‫و عالوه بر رهبري جنگجويان خارجي در افغانستان‪،‬‬ ‫مسئوليت انتقال پيام فرماندهان ارشد القاعده را به ساير‬ ‫‪60‬‬ ‫به خشونت‌ها در سوريه و برقراري امنيت و ثبات در اين‬ ‫كشور است‪ ،‬گفت‌وگو كرد‪ .‬معلم از كوفي عنان خواست‬ ‫تا به تالش‌هاي خود براي اجراي طرحش ادامه بدهد و‬ ‫مذاكرات خود را در اين خصوص گسترش دهد‪ .‬كوفي‬ ‫عنان در ادامه با تشكر از همكاري‌هاي دولت سوريه در‬ ‫زمينه كمك‌رساني و همكاري با ناظران بين‌المللي مستقر‬ ‫در سوريه گفت‪« :‬تالش‌هاي بين‌المللي براي پايان دادن‬ ‫به وضعيت موجود در س��وريه بايد به ثمر بنشيند‪ ».‬وي‬ ‫همچنين از همكاري سوريه براي اجازه دادن به رسانه‌ها و‬ ‫گروه‌هاي امدادي از جمله صليب‌سرخ براي ورود به اين‬ ‫كشور تشكر كرد‪.‬‬ ‫كوفي‌عنان در خصوص كشتار منطقه الحوله نيز‬ ‫گفت‪«:‬كميته‌ايبرايبررسياينمسالهتشكيل مي‌شود و‬ ‫پيرامون آن تحقيقات الزم انجام خواهد شد‪ ».‬كوفي‌عنان‬ ‫همچنين از مقامات سوري خواس��ت كه براي تاكيد بر‬ ‫جديت خود در حل مس��المت آميز بحران موجود در‬ ‫اين كشور اقدامات شجاعانه اتخاذ كنند‪ ».‬وي همچنين‬ ‫اعضاي اين ش��بكه نيز برعهده داشته است‪ .‬بر‌اساس‬ ‫اين اعالمي��ه‪ ،‬اين فرمانده القاعده همچنين س�لاح و‬ ‫تجهيزات براي شورشيان در شرق افغانستان را فراهم‬ ‫مي‌كرده و مسئول انتقال جنگجويان به داخل افغانستان‬ ‫بوده است‪.‬‬ ‫ناتو گفته است كه عمليات كش��تن اين فرمانده‬ ‫القاعده‪ ،‬به‌طور مشترك از سوي ناتو و نيروهاي افغان‬ ‫انجام ش��ده و در آن‪ ،‬به هيچ غيرنظامي آسيب‌نرسيده‬ ‫است‪ .‬واليات شرقي افغانستان از جمله كنر و خوست‪،‬‬ ‫از مناطق تحت نفوذ ش��بكه القاعده پنداشته مي‌شود‪.‬‬ ‫دولت افغانستان و متحدان بين‌المللي آن‪ ،‬بارها تاكيد‬ ‫كرده‌اند كه گروه طالبان براي پيوس��تن به مصالحه و‬ ‫آشتي‪ ،‬بايد روابط خود را با شبكه القاعده قطع كند‪ .‬اما‬ ‫ناظران باور دارند كه همكاري ميان طالبان و القاعده‪،‬‬ ‫كماكان وجود دارد‪ .‬سال گذشته ميالدي آمريكا اعالم‬ ‫كرد تمركز عمليات‌هاي نظامي خود در افغانستان را‬ ‫به اس��تان‌هاي ش��رق كه نزديك به مناطق قبيله‌نشين‬ ‫پاكستان هستند‪ ،‬خواهد گذاشت‪g .‬‬ ‫از همه گروه‌هاي ذي‌ربط خواست تا براي فراهم كردن‬ ‫زمينه مناس��ب جهت حل بحران موج��ود كمك كنند‪.‬‬ ‫طرح پيش��نهادي كوفي عنان كه توس��ط دولت دمشق‬ ‫تائيد شد ش��امل اعزام ش��ماري از ناظران بين‌المللي به‬ ‫اين كش��ور جهت اعالم آتش‌بس‪ ،‬خروج همه تانك‌ها‬ ‫از خيابان‌ها‪ ،‬اعطاي مجوز به س��ازمان‌هاي حقوق بشر‬ ‫و كميته بين‌الملل صليب س��رخ براي كمك‌رساني به‬ ‫نيازمندان‪ ،‬آزادي بازداشت شدگان و آغاز گفت‌وگوهاي‬ ‫سياسي با مشاركت همه گروه‌هاي س��وري است‪ .‬اين‬ ‫دومين باري اس��ت كه كوفي عن��ان از زمان تعيين خود‬ ‫به‌عنوان نماينده مشترك سازمان ملل و اتحاديه عرب در‬ ‫سوريه به اين كشور سفر كرده است‪ .‬بنابه گزارش منابع‬ ‫آگاه‪ ،‬اين سفر كوفي عنان پس از آن بود كه شوراي امنيت‬ ‫كشتار منطقه الحوله را به شدت محكوم كرد‪ .‬در اين ديدار‬ ‫وليد‌المعلم‪ ،‬بثينه شعبان مشاور مطبوعاتي بشار اسد و‬ ‫رابرت مود‪ ،‬رئيس هيات ناظران بين‌المللي در س��وريه‬ ‫حضور داشتند‪g.‬‬
‫‪ 3‬استرداد آسانژ به سوئد‬ ‫انگلستان‬ ‫مطبوعات جهان‬ ‫روزنام��ه فرامنطق��ه‌اي القدس العربي در ش��ماره‬ ‫روز شنبه ‪ 6‬خرداد خود در تحليلي تحت‌عنوان «مصر و‬ ‫تهديدهايعمرسليمان»بهقلمعبدالباريعطواننوشت‪:‬‬ ‫«مردم مصر بايد نامزد اصلح را انتخاب كنند‪ .‬شوراي عالي‬ ‫نيروهايمسلحمصرنيزبايدبهانتخابمردماحترامبگذارد‬ ‫و از يك گروه خاص يعني گروه احمد شفيق طرفداري‬ ‫نكند‪.‬نيروهاينظاميالجزايربا‌نفوذخوددرانتخاباتسال‬ ‫‪ 1991‬و تغيير نتايج تالش كردند تا مانع حضور اكثريت‬ ‫اسالمگراها در پارلمان شوند‪ .‬بدين‌ترتيب الجزاير شاهد‬ ‫كشته شدن بيش از‪ 200‬هزار تن و عقب ماندگي‪ 10‬ساله‬ ‫بودهوهمچنانازپيامدهاي اينمساله رنج مي‌برد‪».‬عطوان‬ ‫نوشت‪«:‬نمي‌دانيمكهچگونهاحمدشفيقتوانستخودرا‬ ‫به صفوف نخست نامزدهاي انتخابات رياست‌جمهوري‬ ‫برساند به‌طوري كه جايگاه دوم را به خود اختصاص دهد‪.‬‬ ‫اين در حالي است كه عمرو‌موسي‪ ،‬دبيركل سابق اتحاديه‬ ‫عرب به جايگاه پنجم نزول كرد‪ ».‬در ادامه اين تحليل آمده‪:‬‬ ‫«مردممصربارديگرهمگانراشگفت‌زدهكردند‪،‬چرا‌كهبا‬ ‫نظمو‌ترتيبخاصيدرصف‌هايطوالنيبهمدتچندين‬ ‫ساعت براي انداختن راي خود در صندوق‌هاي اخذ راي‬ ‫ايستادند‪ .‬اين درحالي بود كه گرماي شديد در استان‌هاي‬ ‫مختلف اين كشور مانع مشاركت آنها در روند انتخاباتي‬ ‫نشد‪».‬عطواندرپاياناينتحليلآورده‪«:‬مطمئنامردممصر‬ ‫با‌حضوردرمرحلهدومانتخاباترياست‌جمهورينامزدي‬ ‫راانتخابخواهندكردكهبرايكشورشانسودمندترباشد‬ ‫نهبرايآمريكايااسرائيل‪.‬آنچهمارانگرانكردهسخنانعمر‬ ‫مصري‌ه��اي ناراض��ي‪ :‬روزنام��ه اماراتي البي��ان در‬ ‫تاريخ دوش��نبه‪ ۸‬خرداد خود در گزارش��ي تحت عنوان‬ ‫«پيروزي احم��د ش��فيق‪ ،‬ناآرامي‌در مي��ان مصري‌ها را‬ ‫به‌دنبال دارد» نوش��ت‪« :‬پس از مرحله نخست انتخابات‬ ‫رياس��ت‌جمهوري مصر كه براس��اس نتايج اوليه احمد‬ ‫شفيق‌‪ ،‬آخرين نخس��ت‌وزير دوره مبارك پس از محمد‬ ‫مرسي‪ ،‬نامزد اخوان‌المس��لمين قرار گرفته است بحث‬ ‫و جدل‌ها و ناآرامي‌ها عرصه سياس��ي مصر را فراگرفته‬ ‫اس��ت‪ ».‬در ادام��ه اين گ��زارش آم��ده‪« :‬با پاي��ان يافتن‬ ‫مرحله نخس��ت انتخابات رياس��ت‌جمهوري در مصر‪،‬‬ ‫واكنش‌ها در ميان گر ‌وه‌هاي سياس��ي و مردم نس��بت به‬ ‫نتايج اين انتخابات با يكديگر تفاوت داش��ت‪ .‬در حالي‬ ‫كه مسئوالن عربي و بين‌المللي از عادالنه و شفاف بودن‬ ‫انتخابات استقبال كردند برخي از نهادهاي سياسي مصر‬ ‫اين نتاي��ج را نپذيرفتن��د‪ .‬نتايج اين انتخاب��ات به برتري‬ ‫محمد مرسي‪ ،‬نامزد حزب آزادي و عدالت و احمد شفيق‬ ‫يكيازدولتمرداننظامسابقاشارهداردكهايندوتندردور‬ ‫دومانتخاباترياست‌جمهوريبايكديگررقابتخواهند‬ ‫كرد‪ ».‬در پايان اين گزارش آمده‪« :‬برخي از نامزدهايي كه در‬ ‫اين انتخابات نتايج مورد پسند خود را نيافتند اظهار كردند‬ ‫كه «ما مجددا انقالب مي‌كنيم و براي وطن خود شهيدان‬ ‫مشكالت مدودف‪ :‬خبرگزاري شينهوا در تاريخ يكشنبه‬ ‫‪ 7‬خرداد در گزارشي در خصوص تحوالت داخلي حزب‬ ‫حاكم روسيه متحد آورده است‪« :‬حزب روسيه متحد در‬ ‫انتخابات پارلماني چهارم دسامبر س��ال‪ 2011‬به رهبري‬ ‫ديميتري مدودف در مقام رياست‌جمهوري تنها توانست‬ ‫اكثريتي را در پارلمان اين كشور كه در مقايسه با اكثريت دو‬ ‫سومي‌سال‪ 2007‬بسياركاهشپيداكردهبود‪،‬حفظكند‪ ».‬در‬ ‫ادامهاينگزارشآمده‪«:‬تحليلگرانعقيدهدارندكهمدودف‬ ‫مجبورخواهدشدتااصالحاتيرابرايحزبروسيهمتحد‬ ‫پيشنهادكردهواينحزبرابه‌گونه‌ايرهبريكندكهبتواند‬ ‫از دوره‌اي حساس عبور كند در غير اين صورت اين حزب‬ ‫به‌طور تدريجي قدرت خود را در روسيه از دست خواهد‬ ‫داد‪.‬حزبحاكمروسيهدرسال‪ 2001‬پايه‌گذاريشدوبيش‬ ‫ازدوميليونعضوحزبحاكمدركشورروسيهبوده‌اند‪».‬در‬ ‫پايان اين گزارش آمده‪« :‬بر‌اساس جديدترين نظرسنجي‬ ‫كه توسط بنياد آراي عمومي روسيه انجام شد‪ ،‬نزديك به‬ ‫‪47‬درصد از پاس��خگويان اظهار داشتند كه به نفع حزب‬ ‫روسيه متحد راي خواهند داد‪ .‬با وجود اين حزب روسيه‬ ‫متحدبهعلتآنكهمدتيطوالنيحزبحاكماينكشوربوده‬ ‫است‪،‬به‌طوراجتناب‌ناپذيربامشكلبهاصطالح«خستگي‬ ‫سياسي»درميانمردمروسيهمواجهشدهاست‪g».‬‬ ‫بين‌الملل‬ ‫‪ 4‬از قاهره تا مسكو‬ ‫سليمان است كه طي آن تاكيد كرده رئيس‌جمهوري آينده‬ ‫مصر نبايد اسالمگرا باشد و اگر چنين اتفاقي بيفتد ممكن‬ ‫است كودتاي نظامي در كشور رخ دهد‪ .‬اين تهديد نشان‬ ‫مي‌دهد كه عمر س��ليمان همچنان در اتاق فكر بازسازي‬ ‫عوامل نظام سابق از طريق انتخابات‪ ،‬حضور دارد‪ ،‬اما مردم‬ ‫مصركهنظامحسنيمباركراكمتراز‪ 20‬روزساقطكردند‬ ‫ازچنينتهديداتينخواهن ‌دترسيد‪».‬‬ ‫ديگري را فدا مي‌كنيم و هرگز به اين راضي نمي‌شويم كه‬ ‫يكي از عامالن نظام پيشين رئيس‌جمهور كشور شود‪» .‬‬ ‫همچنينشوقيالسيد‪،‬وكيلاحمدشفيقاظهارداشتكه‬ ‫تهديداتيكهدرعرصهسياسيمصرصورتمي‌گيردمنجر‬ ‫به س��لب و نابودي اراده و خواست راي دهندگاني است‬ ‫كه به كسي كه او را گزينه مناسب براي رياست‌جمهوري‬ ‫مي‌دانستندرايدادند‪».‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫افش��اگر بزرگ براي بازجويي به س��وئد مسترد‬ ‫شد‪ .‬دادگاه عالي انگليس كه عالي‌ترين مرجع قضايي‬ ‫اين كشور است‪ ،‬به استرداد موس��س سايت افشاگر‬ ‫ويكي‌ليكس به س��وئد راي مثب��ت داد‪ .‬اكثر قضات‬ ‫اين دادگاه‪ ،‬راي دادگاه عالي انگليس مبني بر استرداد‬ ‫جوليان آسانژ‪ ،‬موسس سايت افشاگر ويكي‌ليكس به‬ ‫سوئد را براي بازجويي درباره شكاياتي در مورد تجاوز‬ ‫و تعرض‌جنسي تائيد كردند‪ .‬راي دادگاه عالي با راي‬ ‫مثبت پنج قاضي و راي منفي دو قاضي ديگر رو‌به‌رو‬ ‫شد و به آس��انژ اجازه داده ش��ده تا پيش از خروج از‬ ‫انگليس‪ ،‬دو هفته در اين كش��ور بماند‪ .‬دو قاضي در‬ ‫دادگاه عالي انگليس نوامبر س��ال ‪ 2011‬حكم قاضي‬ ‫انگليسي درباره موس��س ويكي‌ليكس را تائيد كرده‬ ‫و راي دادند كه آسانژ را مي‌توان به سوئد مسترد كرد‪.‬‬ ‫پس از اين راي‪ ،‬وكالي آسانژ درخواست تجديدنظر‬ ‫خود را در دادگاه عالي انگليس مطرح كردند‪ .‬دادستاني‬ ‫س��وئد از مدت‌ها پيش خواهان آن بوده كه انگليس‪،‬‬ ‫جوليان آسانژ را در ارتباط با شكايتي در مورد تجاوز‬ ‫و تعرض جنسي در اختيار آن كشور قرار دهد‪ .‬آسانژ‬ ‫همواره اتهامات وارده به خود را رد كرده و طرح اين‬ ‫ادعاها را به انگيزه‌هاي سياسي ربط داده است‪ .‬جوليان‬ ‫آسانژ ضمن مخالفت با درخواس��ت استرداد خود به‬ ‫سوئد‪ ،‬براي پاس��خگويي به اين اتهام بدون خروج از‬ ‫انگليس ابراز آمادگي كرده است‪ .‬ويكي‌ليكس هزاران‬ ‫سند حاوي مكاتبات ديپلمات‌هاي آمريكايي در نقاط‬ ‫مختلف جهان را در س��ايت خود منتشر كرده است‪.‬‬ ‫انتشار اين اسناد و مدارك موجب خشم و سرافكندگي‬ ‫دولت آمريكا شد‪ .‬طرفداران آسانژ نگران هستند كه در‬ ‫صورت استرداد به سوئد‪ ،‬وي با خطر استرداد به آمريكا‬ ‫و پيگرد قانوني به دليل انتشار اس��ناد محرمانه دولتي‬ ‫آن كشور در وب‌س��ايت ويكي‌ليكس روبه‌رو شود‪.‬‬ ‫ش��ايان ذكر است؛ در اين زمينه س��ايت ويكي‌ليكس‬ ‫در يك افشاگري انتشار بيش‌از ‪ 251‬هزار سند سري‬ ‫و محرمانه وزارت امور خارجه آمريكا را آغاز كرد تا‬ ‫دولت اين كش��ور با يك بحران ديپلماتيك جدي در‬ ‫سراسر جهان مواجه شود‪ .‬در ميان مداركي كه منتشر‬ ‫شد ‪ 15‬هزار و ‪ 652‬سند داراي طبقه‌بندي سري و ‪101‬‬ ‫هزار و ‪ 748‬سند بس��يار محرمانه هستند‪ .‬اين اسناد و‬ ‫مدارك كه مربوط به كشورهاي مختلف جهان است‪،‬‬ ‫به‌طور كم‌نظيري پشت‌پرده سياست خارجي آمريكا‬ ‫و اظهارات مقام‌هاي كش��ورهاي ديگ��ر را در مقابل‬ ‫لبخندهاي ظاهري و ديپلماتيك آنه��ا به‌طور واضح‬ ‫نشان مي‌دهد‪ .‬سايت ويكي‌ليكس اعالم كرده كه اين‬ ‫اسناد‪ ،‬جاسوسي گسترده آمريكا در كشورهاي متحد‬ ‫خود و سازمان ملل را نشان مي‌دهد و مشخص مي‌كند‬ ‫كه مقام‌هاي ارشد واشنگتن چشم‌هاي خود را به نقض‬ ‫حقوق بشر در كش��ورهاي خاصي كه منافع آنها را به‬ ‫دنبال دارد‪ ،‬مي‌بندند‪.‬‬ ‫اين مدارك طي��ف گس��ترده‌اي از موضوعات‬ ‫را ش��امل مي‌ش��ود كه مي‌توان به صورت خالصه به‬ ‫مهم‌ترين موارد آن اشاره كرد‪:‬‬ ‫جاسوس��ي ديپلمات‌هاي آمريكايي‪ :‬براساس‬ ‫اسنادي كه از سوي وزراي وقت امور خارجه آمريكا‬ ‫ارسال شده‪ ،‬ديپلمات‌هاي اين كشور موظف شده‌اند‬ ‫اطالعات ش��خصي و فيزيكي درباره مقام‌هاي ارشد‬ ‫كش��ورهاي ديگر را به وي��ژه در س��ازمان ملل‌متحد‬ ‫جمع‌آوري كنند‪.‬‬ ‫رويارويي با پاكستان‪ :‬بر اس��اس بخشي از اسناد‬ ‫ويكي‌ليكس‪ ،‬دولت آمريكا به بهانه نگراني از سوءاستفاده‬ ‫ت تروريس��تي از‬ ‫از مواد راديواكتيو پاكس��تان در عمليا ‌‬ ‫سال ‪ 2007‬در تالش بوده كه در عملياتي سري بخشي‬ ‫از اورانيوم غني شده با درصد باالي اين كشور را از يك‬ ‫رآكتورتحقيقاتيبهمكانديگريمنتقلكند‪.‬‬ ‫طرح كره متحد‪ :‬در اس��ناد منتشر شده از سوي‬ ‫وزارت ام��ور خارجه آمريكا طرح اين كش��ور براي‬ ‫تش��كيل كش��ور كره متحد در صورت سقوط دولت‬ ‫كره شمالي به رهبري كيم‌جونگ‌‌ايل افشا شده است‪.‬‬ ‫تالش براي تعطيلي گوانتانامو‪ :‬زندان گوانتانامو‬ ‫يك رس��وايي بزرگ براي دولت آمريكا بوده است و‬ ‫اسناد ويكي‌ليكس نش��ان مي‌دهد دولت اوباما به هر‬ ‫ش��كل ممكن در تالش بوده براي انتقال زندانيان آن‬ ‫اقدام كند‪ .‬اين اسناد نشان مي‌دهد كه مقام‌هاي سياسي‬ ‫كشورهاي مختلف در مقابل فش��ارهاي ديپلماتيك‬ ‫آمريكا نسبت به قبول زندانيان گوانتانامو بي‌ميل بودند‬ ‫و به همي��ن خاطر مقام‌هاي دول��ت آمريكا در تالش‬ ‫براي معامله با برخي كشورها بوده‌اند‪.‬‬ ‫توصيف سران كش��ورهاي مختلف‪ :‬در اسناد‬ ‫وزارت امور خارجه آمريكا‪ ،‬سران كشورهاي مختلف‬ ‫هر كدام به شيوه‌اي خاص توصيف ش��ده‌اند؛ آنگال‬ ‫مركل‪ ،‬صدراعظم آلمان رهبري ضعيف معرفي شده‬ ‫اس��ت كه قادر به ريس��ك‌كردن نيس��ت و به ندرت‬ ‫تصميم‌هاي هوش��مندانه دارد‪ .‬س��يلويو برلوسكني‪،‬‬ ‫نخس��ت‌وزير ايتاليا در بخش��ي از اين اس��ناد فردي‬ ‫سست‌عنصر و بي‌اثر در دنياي سياست اروپا خوانده‬ ‫شده است‪g .‬‬ ‫‪61‬‬
‫پرونده ويژه‌‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪62‬‬ ‫ياديار‬
‫آن‌جايي كه بقاي جهان به «وجه باقي حق» است‬ ‫صداي قلب زمين‬ ‫‪1‬‬ ‫آرزو باقري‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫ابتدا ايران و مسائل مربوط به سياست و حكومت‬ ‫آن خيلي چيز عجيب و خاصي به نظر نمي‌آمد؛ صرفا‬ ‫به‌گونه‌اي مي‌ش��د گفت ك��ه مس��تعمره‌اي هر چند‬ ‫غير‌مستقيم بوديم! شاه در مسالمت با جهان‪ ،‬مي‌رفت و‬ ‫مي‌آمد و به هر حال حكومت مي‌كرد‪ .‬اما بعد زمزمه‌هايي‬ ‫س��ر باز كرد و صداها ازنهادهاي حوزوي و در سطح‬ ‫بعدي نهادهاي دانش��گاهيبلند ش��د‪ .‬اين اولين نكته‬ ‫قابل‌تامل بود ب��راي آنان كه تا آن موق��ع‪ ،‬به اصطالح‪،‬‬ ‫دوستان ايران به حساب مي‌آمدند‪ .‬ناگهان فردي از يك‬ ‫ي كه از‬ ‫ي زد! نكته دوم ‌‬ ‫جنس ديگر‌‪ ،‬حرف‌هاي ديگ��ر ‌‬ ‫بازتاب‌ها معلوم بود كه در دنيا حرف و حديث ايجاد‬ ‫كرده‪ ،‬تبعيت و اطاعت مري��د وارانه و همه‌جانبه مردم‬ ‫بود از او؛ حتي بارها تا پاي جان‪ .‬نكته سوم وقتي هويدا‬ ‫شد كه ديدند اين «مردم» نيمي‌از جمعيت يا دو‌سوم يا‬ ‫سه‌چهارم و امثال آن نبود‪ .‬اينها تقريبا «همه» كشور را‬ ‫در بر مي‌گرفتند‪ ،‬بي‌تعارف و بي بروبرگشت‪ .‬آن اقليتي‬ ‫كه مي‌ماندند آنقدر كم بودند كه قابل ذكر به حس��اب‬ ‫نمي‌آمدند‪ .‬و نكته چهارم به بعد‪ ،‬يك انقالب بود‪.‬‬ ‫انقالب‌ها معموال هميش��ه در طول تاريخ ادوار‪،‬‬ ‫تكان‌دهنده بوده‌‌اند‪ .‬اما به زعم آنها‪ ،‬اين يكي ديگر واقعا‬ ‫از نوع ديگري‪..‬‬ ‫خالصه اينكه هم��ه آگاهيم به تم��ام آنچه در آن‬ ‫روزها و پس از آن گذشت‪ .‬خود انقالب و سختي‌هاي‬ ‫باز‪ -‬ايستايي يك كش��ور روي پاي خود‪ ،‬پس از يك‬ ‫تحول بي‌نهايت عظيم و س��نگين و بعد ب��از ناگهان‪،‬‬ ‫جنگي كه تحميل شد‪.‬‬ ‫تمام اين سال‌ها‪ ،‬ايران به‌طور حجيم و گسترده‌اي‪،‬‬ ‫زير ذره‌بين حكومت‌هاي مطرح و قدرت‌هاي اول دنيا‬ ‫بود‪ .‬رسما از كشور و حكومت ما هراس داشتند‪ .‬امام با‬ ‫بقيه متفاوت بود‪ .‬معلوم بود كه پشت‌اش به جايي گرم‬ ‫اس��ت‪ ،‬هرچند كه آنها نمي‌فهميدند كجا او برعكس‬ ‫خيلي‌ها پشت‌اش به ايمانش و به آس��مان گرم بود نه‬ ‫زمي��ن آرام و مطمئن اما ج��دي و محكم؛ حرف خود‬ ‫را بدون مالحظه مي‌گفت و منتظر نمي‌ش��د تا واكنش‬ ‫مثبت يا منفي كساني كه از ديد معناگرايانه‌اش‪ ،‬جايگاه‬ ‫خاصي نداشتند‪ ،‬ببيند‪ .‬همه اينها و بيشتر‪ ‌،‬نگاه‌ها را به‬ ‫سمت ما برمي‌گرداند‪.‬‬ ‫بعد در ي��ك «ناگهان» ديگر‪ ،‬ام��ام فوت كرد‪ .‬به‬ ‫جرات بايد گف��ت كه نه تنها خود اي��ران كه همه دنيا‬ ‫تكان خ��ورد و در انتظار بود تا ببيند چه مي‌ش��ود‪ .‬از‬ ‫ش��واهد اين طور برمي‌آيد كه ص��داي قلب زمين را‬ ‫مي‌شد ش��نيد‪ .‬خيابان‌هاي تهران‪ ‌،‬خيابان‌هاي ايران‪،‬‬ ‫س��ياهپوش ش��دند‪ ،‬نه فقط با پارچه كه ب��ا آدم‌هاي‬ ‫سياهپوش‪ .‬خبرگزاري‌هاي داخلي و خارجي ماجرا را‬ ‫پوشش دادند‪ .‬حاال ديگر بعضي از «آنها» گمان كردند‬ ‫كه ريزريز مي‌ت��وان كارهايي كرد و ب��ه اين راحتي‌ها‬ ‫ش��ايد بش��ود بنيادهايي را بي‌بنياد ك��رد‪ .‬در آمريكا و‬ ‫برخي كشورهاي اروپايي‪ ،‬همان اقليت بسيار ناچيز كه‬ ‫مخالف بودند و بنابراين وطن ر‌ا ترك گفته‪ ،‬گويا شادي‬ ‫مي‌كردند چرا كه معلوم نيست آيا به علت سادگي بوده‬ ‫يا بي‌اطالعي‌‪ ،‬انقالبي چنين عظي��م را به اين راحتي‌ها‬ ‫برافتاده مي‌دانستند‪.‬‬ ‫در همين راستا از ميان مثال‌هاي متعددي كه وجود‬ ‫دارد‌‪« ،‬ري موزلي» در «ش��يكاگو تايمز» در آن مقاله‌اي‬ ‫اشاره‌اي به عظمت سوگ در ايران داشته باشد‪‌،‬مي‌گويد‬ ‫كه گروه اندكي هم از دانش��جويان مسلمان ايراني‪ ،‬در‬ ‫سكوت و بهت فرو‌رفته‌اند و گويي عزادارند! هر چند‬ ‫ري موزلي در مقاله بعدي‌اش در ارتباط با نحوه تشييع‬ ‫و خاكسپاري امام در ايران‪ ،‬ناچار است از اينكه حقايق‬ ‫را بگويد؛ چرا‌كه وضوح آن‪‌،‬غير‌قابل انكار است‪ .‬دليل‬ ‫اصرار اينان بر اينكه انقالب و ماوقعش را بد نشان دهند‬ ‫يا الاقل بدي‌هاي بس��ياري براي آن بتراشند در خيلي‬ ‫چيزها نهفته است (كه همه مي‌دانيم)‪ .‬هر چند در اين‬ ‫ميان بسياري ديگر هم بودند كه ظاهرا پي به ارزش‌هاي‬ ‫وجودي امام(ره) برده بودند‪ .‬از جمله اش��اره كنيم به‬ ‫بخشي از پيام بي‌نظير بوتو‪ ،‬نخست‌وزير وقت پاكستان‬ ‫به ايران‪ .‬در پيام او آمده است كه «رهبري همچون امام‬ ‫خميني‪ ،‬ممكن است طي قرون‪ ،‬يك بار به دنيا بيايد»‪.‬‬ ‫ديگر اينكه «مردم ايران يك راهبر معنوي‌و جهان اسالم‪،‬‬ ‫يك رهبر آسماني و سرشار از ارزش‌ها و قدرت‌هاي‬ ‫منحصر به فرد را از دست داده است‪».‬‬ ‫كنه قضي��ه اينكه اگرچ��ه ام��ام(ره) در عرصه‬ ‫سياست يك رهبر قدر بود يا اينكه در جنگ‪ ،‬فرمانده‬ ‫كل‪ ،‬اما آنچ��ه او را براي ايران «امام» كرده بود ش��ايد‬ ‫بيش��تر از هر چيز قرابتش به عرفان اس�لامي بود‪ .‬در‬ ‫جنگ‪ ،‬ح��رف امام نه فق��ط از آن حيث ك��ه فرمانده‬ ‫كل بود بلكه من باب «عش��ق» رزمنده‌ه��ا به او‪ ،‬اول‬ ‫و آخر هر حركتي ب��ود‪ ،‬بدون هيچ بح��ث و تاملي‪.‬‬ ‫در وصيت‌نامه‌هاي ش��هدا‪ ‌،‬موارد بسيار اندكي يافت‬ ‫مي‌شود كه در آنها از امام س��خني نرفته باشد‪ .‬ابتداي‬ ‫وصيت نامه‌ها شكر‌اهلل اس��ت و سالم بر ائمه اطهار و‬ ‫پيامبر(ص)‪ ‌،‬سپس دعا براي وجود و سالمتي امامي‬ ‫‌كه در دل‌ه��ا‪ ،‬قرار اس��ت حكومتي را ب��ه حكومت‬ ‫نهايي حض��رت حجت (عج) پيوند بزند‪ .‬اس��م امام‪،‬‬ ‫‌در كنار سالم رس��اندن به نزديك‌ترين افراد خانواده‪،‬‬ ‫مادر و همسر و حالليت خواستن از آنها آمده است‪.‬‬ ‫جمالتي چون «حمد و س��پاس خدايي را كه رهبري‬ ‫عاليقدر چون امام خمين��ي را براي راهنمايي ما ياري‬ ‫كرده و عم��ري داده كه بتواني��م در جه��اد در راه او‬ ‫شركت كنيم‪( »...‬شهيد محمدرضا عقيلي‪ /‬منبع‪:‬كتاب‬ ‫شهادتنامه‪ /‬بنياد شهيد) يا «اي امام‪ ،‬اي خميني بزرگ‪،‬‬ ‫اي بت‌شكن‪ ،‬اي كس��ي كه اس�لام حقيقي را به من‬ ‫شناس��اندي تا جان بر كف گي��رم در راهت كه همان‬ ‫راه اهلل و حسين است‪( »...‬شهيد رحيم عباسي‪/‬همان)‬ ‫كم نيست‪.‬‬ ‫وقتي او رفت‪ ،‬مرتضي آويني‪ ،‬شهيد عارف مسلك‬ ‫گف��ت‪...« :‬دلمان هنوز ه��م باور نكرده اس��ت و باور‬ ‫نخواهد كرد‪ .‬اگر صدها سال نيز بگذرد‪ ،‬ريسمان عقل‬ ‫در گردنش انداخته‌ايم و مي‌كش��انيمش؛ كشان‌كشان‬ ‫مي‌بريمش و چگونه باور كند؟ چگونه باور كند فنا را‪،‬‬ ‫آنجا كه بقاي جهان به «وجه باقي حق» اس��ت‪ ،‬تجلي‬ ‫يافته از وجود انسان‌هاي كامل؟ چگونه باور كند مرگ‬ ‫را براي خضري فرخنده پي‪ ،‬سرچشمه‌دار چشمه آب‬ ‫حيوان؟ چگونه باور كند مرگ را براي كليددار خزاين‬ ‫حيات‪ ،‬مظهر تمام اس��م حي؟ چگونه باور كند مرگ‬ ‫را براي مس��يحايي كه به يك دم‪ ،‬هزار مرده را حيات‬ ‫جاودان مي‌بخشد؟‪»...‬‬ ‫در اين پرونده موجز و اي��ن مجال كوتاه‪ ،‬نگاهي‬ ‫خواهيم داشت‪ ،‬بيش��تر ادبي و هنري‪ ،‬به ابرمردي كه‬ ‫نسيم لبخندش بر عمق وجودمان نشسته بود‪g .‬‬ ‫‪63‬‬
‫پرونده ويژه‬ ‫شبكه اجتماعي شيعه‬ ‫گفت‌وگو با رضا اميرخاني درباره تاثير شخصيت امام خميني (ره) در كتاب‌هايش‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫‪2‬‬ ‫رضا اميرخاني را ديگر تقريبا همه آناني كه سر و كاري با ادبيات داخلي دارند‪‌،‬مي‌شناسند‪ .‬آثار او‪ ،‬چه رمان‬ ‫و چه غير آن‪‌،‬منحصر به فردند و رسم‌‌الخط‌اش‪ ،‬خاص‌تر‪ .‬بعضي‌ها كارهايش را بي‌نهايت مي‌پسندند و گروهي‬ ‫ديگر‌‪ ،‬ابدا آثارش را به مذاق خود خوش نمي‌يابند‪ .‬منتقد معتدل بر آثار او‪ ،‬در اين ميان كمتر ديده مي‌شود‪ ،‬اما‬ ‫آنچه ما را بر آن داشت در خصوص حضور امام در دل ادبياتمان با او به گفت‌وگو بنشينيم اين بود كه تقريبا همه‬ ‫رمان‌هاي اميرخاني‪ ،‬ولو با اشاره‌اي كوتاه‪ ،‬متاثر از نقش امام خميني(ره) بوده‌‌اند‪.‬‬ ‫سارا زيبا كالم‬ ‫در روند كلي ادبيات داستاني در كشور ما‪ ،‬اصوال‬ ‫رهبري و امام(ره) جايگاه خاصي دارد؟‬ ‫‪ l‬در دو سطح مي‌شود به اين سوال پاسخ داد‪ .‬هر‬ ‫ن الرحيم» شروع مي‌شود‪ ،‬يعني‬ ‫كتابي كه با «بسم‌اهلل‌الرحم ‌‬ ‫حضور امام در صنعت نشر‪ .‬اين واقعيت را بايد بپذيريم‬ ‫كه پيش از انقالب‪ ،‬جرات نگارش كتابي در مورد زندگي‬ ‫ديندارانه در دنياي جديد خيلي كم وجود داشته و اگر هم‬ ‫اين كار به شكل امروزي‌اش انجام مي‌شد‪ ،‬اغلب توسط‬ ‫شاگردان امام(ره) صورت مي‌گرفته و اما اگر بخواهيم به‬ ‫اليه دوم بپردازيم و به اينكه خود امام‌(ره) تا چه حد در‬ ‫ادبياتمان حضور داشته‌اند‪ ،‬باز بايد جواب اين را به دو‬ ‫بخش تقسيم كرد؛ در ادبيات داستاني بخشي را داريم كه‬ ‫امام به شكل ظاهري وارد مي‌شوند و بخش ديگري را هم‬ ‫داريم كه نفوذ پيكره فكر امام را شامل مي‌شود‪ .‬به هر حال‬ ‫در هر دو بخش اين تقسيم‌بندي‪ ،‬كارهايي صورت گرفته‬ ‫و پژوهش‌هايي انجام يافته است‪.‬‬ ‫تف��اوت در ويژگي‌هاي ش��خصيتي‪ ،‬تفكري و‬ ‫روش��ي رهبر يك انقالب‪ ،‬تا چه حد انعكاس‬ ‫حضور او را در ادبيات كشورش متفاوت جلوه‬ ‫داده و تاثيرگذار مي‌كند؟‬ ‫‪64‬‬ ‫‪ l‬بدون شك اين حضور مي‌تواند متفاوت باشد‪.‬‬ ‫گستره وجودي يك شخص موثر‪ ،‬حتما در متن نويسنده‬ ‫تاثير دارد‪ .‬نگاه سياسي به امام يا در حقيقت‪ ،‬فقط ديدن‬ ‫يك وجه از وجوه مختلف ايش��ان‪ ،‬مي‌توان��د كار را به‬ ‫يك معنا‪ ،‬ناقص‌الخلقه به دنيا بي��اورد‪ .‬من فكر مي‌كنم‬ ‫شخصيت امام در تاريخ دنياي معاصر بدون شك به يك‬ ‫انسان كامل نزديك مي‌شود‪ .‬تقرب به يك انسان كامل‬ ‫يعني نزديك شدن به كمال در همه وجوه انساني‪.‬‬ ‫در سير تمام رمان‌هاي شما‪ ،‬وجود امام انگار يك‬ ‫رد مشخصي را دنبال مي‌كند‪ .‬به‌نوعي قدوم او را‬ ‫دنباله‌دار مي‌بينيم‪ .‬هميشه هست ولي غير‌مستقيم‪.‬‬ ‫ما كل داستان را مي‌خوانيم بدون اينكه متوجه هيچ‬ ‫حضور يا ارتباطي ميان داستان و چنين شخصيتي‬ ‫باشيم‪ ،‬اما ناگهان در پايان‌‌بندي داستان و سطور‬ ‫آخر آن با ورود وزين امام‪ ،‬مي‌فهميم كه اصال همه‬ ‫ماجراها از ابتدا رنگ ديگري داش��ته‌اند و ماجرا‬ ‫انگار كه چيز ديگري بوده اس��ت‪ .‬آيا اين روند‬ ‫حضور دائمي‌امام در قصه‌هاي شما با اين شيوه‬ ‫خاص‪ ،‬اراده و هدف خاصي را دنبال مي‌كند؟‬ ‫‪ l‬حضور ام��ام(ره) در قصه‌هاي م��ن‪ ،‬چه در‬ ‫داس��تان اولم «ارميا» و چه در آخرين اثرم «قيدار» كامال‬ ‫ناخودآگاه و غيرارادي بوده اس��ت‪ .‬قصه ارميا قرار بود‬ ‫قصه انسان آرمان خواه در دوره بعد از جنگ و دوره پايان‬ ‫قطعنامه باشد‪ .‬من براي اينكه بتوانم اين را تمامش كنم و‬ ‫اين تمام شدن را در اين فضاي گرفتاري‌هاي اجتماعي‬ ‫شهر نشان دهم‪ ،‬داس��تان را با فوت‌امام(ره) تمام كردم‪.‬‬ ‫فوت امام(ره) در طرح اوليه داستان هم نبود‪ .‬در كار آخرم‬ ‫قيدار هم ماجرا چنين بوده است‪ .‬من مثال يك درخت‬ ‫تاريخي‪ ،‬چيزي شبيه شجره‌نامه كشيده‌ام در فضايي كه‬ ‫برايم مهم بود كه فضاي توس��عه تهران باشد‪ .‬دهه ‪ 40‬و‬ ‫دهه ‪ 50‬اوج اين توس��عه شتابناك اس��ت‪ .‬از اوايل دهه‬ ‫چهل تا اواخر دهه پنجاه را نگاه كردم و ديدم كه بهترين‬ ‫فضاي غير‌سياسي اي كه دارم‪ ،‬فاصله سال‌هاي ‪ 49‬تا ‪51‬‬ ‫است كه در آن‪ ،‬اتفاقات ظاهري سياسي رخ نمي‌دهد و‬ ‫سطح سياسي‌‌گري و سطح مبارزه بسيار آرام است‪ .‬گفتم‬ ‫اين برهه زماني فرصت بسيار خوبي است كه بتوانم اين‬ ‫داستان را در سطحي غير‌سياسي پيش ببرم‪ .‬اما در پايان‬ ‫ديدم كه هيچ وقت شخصيتي مثل قيدار نمي‌تواند نسبت‬ ‫ن ترتيب بود‬ ‫به وجودي چون امام بي‌تفاوت باشد‪ .‬به اي ‌‬ ‫كه باز هم امام(ره) ناخواس��ته و غير‌ارادي وارد جريان‬ ‫داستان شدند‪.‬‬ ‫در ابتداي كتاب قيدار مي‌بينيم كه رابطه‌اي زيبا‌‬ ‫ترسيم ش��ده اس��ت‪ .‬طي آن رابطه‪‌،‬بسياري از‬ ‫نوچه‌ها و رانن��ده كاميون‌هاي قي��دار‪ ،‬خود را‬ ‫مريد او مي‌دانند‪ .‬اين رابطه در س��يطره جذبه و‬ ‫جديت قيدار‪ ،‬بسيار قوي‌ترسيم شده و همچنان‬ ‫تا پايان داستان‌‪ ،‬تا بازگشت صفدر و پس از آن‬ ‫هم كشانده شده است‪ .‬سپس ناگهان در پايان‪،‬‬ ‫حضور امام بر داس��تان نازل مي‌شود‪‌ ،‬آن‌هم به‬ ‫اجمال اما رعدآسا و تاثيرگذار‪ .‬بعد انگار همه چيز‬ ‫طوري ديگر معنا مي‌يابد‪ .‬قيدار كه آنطور مرادي‬ ‫بوده در طول ماجرا‪ ،‬خود مريد چنين پيري است و‬ ‫همين است كه قيدار را قيدار كرده است‪ .‬درست‬ ‫است كه مي‌گوييد باز از ابتدا قرار نبوده كه امام‬ ‫در اين كتابتان نقش مستقيم داشته باشند‪‌،‬اما آيا‬ ‫خود قائل به شباهت و ارتباط دو سير روابطي كه‬ ‫ترسيم شد‪ ،‬نيستيد؟‬ ‫‪ l‬صد‌در‌صد‪ .‬شبكه اجتماعي كه من به آن عالقه‬
‫برخالف تصور ظاهري‪ ،‬قصه‬ ‫قيدار‪‌،‬اصالقصهرفاقتنيست؛‬ ‫قصهساختيكشبكهاجتماعي‬ ‫برمبناي«انيسلملمنسالمكم‬ ‫و‪ »...‬است‪ .‬شبكه اجتماعي‌اي‬ ‫كه بر‌مبناي اين يك بند از زيارت‬ ‫عاشورا شكلمي‌گيرد‌‪،‬يك‬ ‫شبكه كارآمد و در عين حال بسيار‬ ‫منسجماست‪.‬اينشبكهكسيرا‬ ‫باگزينشقسمتشريعتيدين‬ ‫وارد نمي‌كند‬ ‫جمله تاريخي امام سينما را نجات داد‬ ‫سعيد مروتي‬ ‫‪3‬‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫چند فراز تاريخي‪ ،‬سينماي ايران را با وقوع انقالب‬ ‫اس�لامي پيوند داد‪ .‬در ‪28‬مرداد سال ‪ 1357‬سينما ركس‬ ‫آبادان در حالي كه فيلم «گوزن‌ها» را روي پرده داشت به‬ ‫آتش كشيده شد‪ .‬درهاي سالن قفل شده بود و بسياري از‬ ‫تماشاگران زنده‌زنده در آتش سوختند‪ .‬جنايتي كه به نام‬ ‫ساواكثبتشدوآتشيكهبه‌جانسينماركسافتاد‪،‬شعله‬ ‫انقالب را برافروخته‌تر كرد‪ .‬مردم در رويارويي با رژيمي‌‬ ‫كه سازمان امنيتش جان تماشاگران بي‌گناه سينما ركس را‬ ‫گرفته بود‪ ،‬مصمم‌تر شدند‪ .‬تكذيب‌هاي رژيم پهلوي نيز‬ ‫دردي را دوا نكرد و هيچ‌كس نپذيرفت كه دستان ساواك‬ ‫آلودهبهخون تماشاگران سينما ركس آباداننيست‪.‬‬ ‫اما پس از انقالب اعتراض انقالبيون به فس��اد در‬ ‫س��ينما در دوراني رخ داد كه سينماها تعطيل بودند‪ .‬در‬ ‫واقع آنچه در زمستان‪ 57‬بر بيش از‪ 120‬سينماي سوخته‬ ‫رفت‪ ،‬واكنش اعتراض قشري عظيم از جامعه ايران بود‬ ‫كه با آنچه بر‌پرده اين سينماها مي‌رفت‪ ،‬تعارضي جدي‬ ‫داشت‪ .‬در روزهاي پرتب و تاب پيروزي انقالب‪ ،‬سينما‬ ‫جايگاهي هم‌رديف ميكده‌ها داش��ت و بر سالن‌هاي‬ ‫نمايش‌دهنده فيلم هم��ان رفت كه بر س��ر مكان‌هاي‬ ‫شو‌نوش‪ .‬به نظر مي‌رس��يد س��ينما در ايران به آخر‬ ‫عي ‌‬ ‫رسيده است؛ البته يك س��ال پيش از پيروزي انقالب‪،‬‬ ‫فيلمفارس��ي به‌عنوان جريان غالب فيلمس��ازي دچار‬ ‫ورشكستگي كامل شده بود‪ .‬بحران مخاطب كه از اوايل‬ ‫دهه‪ 50‬آغاز شده بود از سال‪ 55‬رشد نگران‌كننده‌اي يافت‬ ‫و پيش از پايان حكومت پهلوي‪ ،‬سينماي فارسي آخرين‬ ‫نفس‌هايش را كشيد‪ .‬ورود بي‌رويه فيلم‌هاي خارجي‪،‬‬ ‫مشتريان فيلم‌هاي فارسي را مخاطب كمدي‌هاي نازل‬ ‫ايتاليايي و اكش��ن‌هاي هنگ‌كنگي كرده ب��ود‪ .‬در اين‬ ‫سال‌ها‪ ،‬اكران فيلم‌هايي كه با اعتقادات يك جامعه مذهبي‬ ‫همسويي نداشتند نيز ش��دت گرفته بود‪ .‬انحطاط ادامه‬ ‫داشت ديگر نه از معصوميت روستايي مجيد محسني‬ ‫در «بلبل مزرعه» و «پرستوها به النه بازمي‌گردند» خبري‬ ‫بود و نه حتي از قهرمان آسمان‌جل و با‌معرفتي كه فردين‬ ‫با «گنج قارون» منادي‌اش شده بود‪ .‬سينماي فارسي در‬ ‫دهه‪ ،50‬نجابت و حيا را پشت در جاگذاشته بود‪ .‬در چنين‬ ‫شرايطيوقتيسالن‌هايسينمابه‌دستمردمانقالبيآتش‬ ‫گرفتند‪ ،‬به‌نظر مي‌رس��يد همه چيز به خط پايان رسيده‬ ‫است‪ ،‬اما جمله كليدي و مشهور امام‌خميني(ره) كه در‬ ‫‪12‬بهمن‪ 57‬در بهشت‌زهرا(س) ادا شد‪ ،‬حكم تولدي‬ ‫دوباره براي سينماي ايران را يافت‪ .‬رهبر‌انقالب كوتاه‬ ‫و موجز فرمودند‪« :‬ما با س��ينما مخالف نيستيم‪ ،‬با فحشا‬ ‫مخالفيم»‪ .‬همين جمله كوتاه و صريح موجب ش��د تا‬ ‫مخالفان سنتي سينما نتوانند مهر «باطل شد» بر هنر هفتم‬ ‫بزنند‪ .‬در حالي كه با توجه به ش��رايط خاص جامعه در‬ ‫آن دوران و اتفاقاتي كه در ماه‌هاي آخر سال‪ 57‬رخ داده‬ ‫بود‪ ،‬خيلي‌ها تصور مي‌كردند كه سينماها پس از پيروزي‬ ‫انقالب اسالمي همان قدر از بخت باز شدن برخوردارند‬ ‫كه ميكده‌‌ها‪ .‬به روايت جيراني تا چن��د روز از پيروزي‬ ‫انقالب مي‌گذشت كه سينمايي واقع در ميداني كه ديگر‬ ‫ميدان انقالب ناميده مي‌ش��د فيلم��ي‌را اكران عمومي‬ ‫كرد؛ سينمايي كه كنار گيش��ه‌اش همان جمله معروف‬ ‫امام را چس��بانده و فيلم «س��اعت ‪ »25‬س��اخته‌هانري‬ ‫ورنوي را به‌نمايش درآورده بود‪ .‬طولي نكشيد كه ديگر‬ ‫س��ينماهايي هم كه طعمه آتش نش��ده بود‪ ،‬بازگشايي‬ ‫شدند‪ .‬حاال سينماها پر شده بودند از فيلم‌هاي سياسي‬ ‫و انقالبي كه برخي از آنها در زمان رژيم طاغوت اجازه‬ ‫اكران عمومي نداشتند‪ .‬حاال فيلم‌هاي «زد» و «حكومت‬ ‫نظامي» روي پرده آمده بودند و تماشاگران مي‌توانستند‬ ‫نسخه كامل و بدون‌سانسور گوزن‌ها را مشاهده كنند و‬ ‫در اكران دوم فيلم انقالبي «سفر‌سنگ» به تماشاي ساخته‬ ‫مسعود كيميايي بشتابند‪ .‬بنيانگذار انقالب در روزهايي‬ ‫كه در نوفل‌لوشاتو به س��ر مي‌بردند نيز اظهارنظرهايي‬ ‫درباره سينما كرده و صراحتا اعالم كرده بودند مخالف‬ ‫آن نيستند‪« :‬بايد سينما آموزنده باشد‪ ،‬سينماي اخالقي‬ ‫باشد‪ .‬اس�لام با فس��اد مخالف است‪ ،‬اس�لام با تمدن‬ ‫مخالف نيس��ت‪ .‬با توحش مخالف است‪( ».‬سخنراني‬ ‫امام خميني(ره) در پاريس‪ ،‬نوفل‌لوشاتو‪) 1357/7/18.‬‬ ‫امام(ره) تكليف را روشن كرده بودند‪ .‬سينما بدون‬ ‫فساد و فحشا مي‌توانست به حياتش ادامه دهد‪ .‬هر‌چند‬ ‫كههمچنانبخشيازانقالبيوننسبتبهكليتسينمانظر‬ ‫خوشي نداشتند و عالقه‌مند به تعطيل كردن آن بودند ولي‬ ‫ناچارشدندبرابرنظرامام(ره)كوتاهبيايند‪.‬درفرا‌زو‌نشيب‌ها‬ ‫ومسيرپرشتابحوادثدرفاصلهسال‌هاي‪ 58‬تا‪ 60‬طبيعي‬ ‫بودكهتكليفسينمادرجامعهپسازانقالبروشننشود‪.‬‬ ‫دراينفاصلهبنيانگذارانقالباسالميدرتنهااظهارنظري‬ ‫كه در مورد يك فيلم خاص انجام دادند زبان به تحس��ين‬ ‫از فيلم «گاو» ساخته داريوش مهرجويي گشودند؛ فيلمي‬ ‫‌متعلقبهجريانموجنوكهگرچهمحصولوزارتفرهنگ‬ ‫و هنر بود ولي متوليان رژيم پهلوي پس از چند ماه توقيف‬ ‫به اتهام سياه‌نمايي و سپس افزودن جمله‌اي به ابتداي فيلم‬ ‫مبني‌ب ‌راينكهوقايعاينفيلمقبلازاصالحاتارضيشاهرخ‬ ‫داده به آن اجازه نمايش داده بودند‪ .‬سينماي انساني‪ ،‬سالم و‬ ‫به دور از ابتذال اين فيلم مورد تائيد بنيانگذار انقالب قرار‬ ‫گرفت؛دراظهارنظريمنحصربهفردكهدرموردهيچفيلم‬ ‫ديگريتكرارنشد‪.‬درشرايطيكهتبانقالبدرجامعهباال‬ ‫بود‪ ،‬طبيعي به‌نظر مي‌رسيد كه برخي از فيلمفارسي‌سازان‬ ‫فرصت‌طلبانهبهميدانبيايندوفرضا«فريادمجاهد»بسازند؛‬ ‫يكهالبتهزيادبرپردهسينماهادوامنياورد‪.‬باگذردوران‬ ‫فيلم ‌‬ ‫گذار سينماي ايران نيز مسير خود را يافت‪ .‬در دوراني كه‬ ‫تئوريسين‌هايزياديبرايتبيينمفهوم«سينماياسالمي»‬ ‫به ميدان آمده بودند و اغلب دستاوردي جز سطحي‌نگري‬ ‫نصيبسينمانكردند‪،‬بهتدريجنسليبرآمدورشدكردكه‬ ‫خودمحصولانقالببود‪.‬سينمايآرمانيدهه‪ 60‬متولدشد‬ ‫وبا‌مديريتوتدبيرمديرانسينماييوقت‪،‬سينماييشكل‬ ‫گرفت كه نگاه انساني‌اش‪ ،‬پرهيزش از فساد و خشونت‬ ‫و ابداعات فرمي‌اش‪ ،‬جلوه‌اي ديگر از سينما را به نمايش‬ ‫گذاشت‪ .‬اولين نمايش فيلم‌هاي سينمايي پس از انقالب‬ ‫در جشنواره‌هاي جهاني اغلب با شگفتي فرنگي‌ها همراه‬ ‫بود‪ .‬گويي كسي انتظار سينمايي پويا و به دور از ابتذال و‬ ‫س��هل‌انگاري را از ايران پس انقالب نداش��ت‪ .‬اما طولي‬ ‫نكشيد كه سينماي نوين ايران به مهم‌ترين سفير فرهنگي‬ ‫جمهوري اسالمي تبديل شد‪ .‬جوان‌هاي آرمان‌خواه‪ ،‬روح‬ ‫شانباهنرآميختهشدوسينماييغرورآفرينخلقكردند؛‬ ‫سينماييكهسنگ‌بنايشباهمانجملهتاريخيامامبنانهاده‬ ‫ش��د‪ .‬در واقع مي‌توان گفت بنيانگذار انقالب اسالمي‪،‬‬ ‫بيشترين تاثير را در شكل‌گيري سينما در سال‌هاي پس از‬ ‫انقالبايفاكرد‪.‬‬ ‫«ماباسينمامخالفنيستيم‪،‬بافحشامخالفيم»پرونده‬ ‫سينما را در اين س��رزمين باز نگه‌داش��ت و به آن امكان‬ ‫تجديدنظر و بازسازي داد‪g.‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫دارم و آن شبكه را برآمده از گوهر تشيع مي‌دانم‪ ،‬شبكه‌اي‬ ‫انساني است كه بر مبناي «اني سلم لمن سالمكم و حرب‬ ‫لمن حاربكم» ش��كل مي‌گيرد‪ .‬در قيدار س��عي كرده‌ام‬ ‫كه اين شبكه را باز كنم‪ .‬برخالف تصور ظاهري‪ ،‬قصه‬ ‫قيدار‪‌،‬اصال قصه رفاقت نيست؛ قصه ساخت يك شبكه‬ ‫اجتماعي بر مبناي «اني س��لم لمن سالمكم و‪ »...‬است‪.‬‬ ‫ش��بكه اجتماعي‌اي كه بر‌مبناي اين يك بند از زيارت‬ ‫عاشورا شكل مي‌گيرد‌‪ ،‬يك شبكه كارآمد و در عين حال‬ ‫بسيار منسجم است‪ .‬اين شبكه كسي را با گزينش قسمت‬ ‫شريعتي دين وارد نمي‌كند‪ .‬اما خروجي آن قطعا‌مي‌توانند‬ ‫كساني باشند كه به قسمت ش��ريعتي دين نزديك شده‬ ‫باشند؛ازقسمتطريقتيبهقسمتشريعتيحركتكرده‬ ‫باشند‪ .‬اين شبكه موضوعي بوده است كه من بسيار به آن‬ ‫فكر مي‌كرده‌ام و فكر مي‌كنم بعضي از هنرمندان ما گوهر‬ ‫وجودي آن را دريافته‌اند‪ .‬هر چند كه ظاهر اين افراد نشان‬ ‫نمي‌دهد اما صرفا با پررنگ كردن اسم امام حسين(ع) در‬ ‫آثارشان‪ ،‬كامال مي‌توان متحول شد و گريست‪.‬‬ ‫گفتيد كه هدفتان دوري از فضاي سياست بوده‬ ‫و از طرف ديگر‪‌،‬ترس��يم يك انس��ان آرماني‪.‬‬ ‫اين انس��ان آرمانگرا ناخودآگاه نهايتا امام(ره)‬ ‫خواهد بود و سپس ناچار با ورود او‪ ،‬سياست‬ ‫هم وارد معركه مي‌ش��ود‪ .‬پس ظاهرا اين ابعاد‬ ‫خيلي از هم فاصله ندارند‪ .‬ش��ما در شخصيت‬ ‫امام‌خميني(ره) كدام بعد را پررنگ‌تر مي‌دانيد؟‬ ‫از نظر شما ايشان بيشتر رهبري سياسي بوده‌اند يا‬ ‫عرفاني‪ -‬اخالقي؟‬ ‫‪ l‬من ايشان را نزديك‌ترين فرد به يك انسان كامل‬ ‫در فضاي معاصر مي‌دانم‪ .‬نكته ديگر اينكه انقالب ما به‬ ‫هيچ عنوان صرفا يك انقالب سياسي نيست‪ .‬اگر انقالب‬ ‫ما يك انقالب سياس��ي بود‌‪ ،‬قاعدتا مرحوم طالقاني يا‬ ‫مرحوم بازرگان‌‪ ،‬نمونه‌هايي بودن��د براي رهبري يك‬ ‫انقالب صرفا سياس��ي‪ .‬اينها امثال رجال مبارز سياسي‬ ‫ما بودند كه ش��ايد در يك فرآيند صد‌ساله مي‌توانستند‬ ‫يك حكومت سياسي را تشكيل دهند‪ .‬امام فقط روش‬ ‫سياسي نداش��ت در حكومت‌داري‪ .‬او دستكم پيش از‬ ‫انقالب اصال يك ش��خصيت فقط سياسي نيست‪ .‬بعد‬ ‫از انقالب هم به نظر من اگر چه هضم سياسي در ايشان‬ ‫است اما رفتارشان صرف سياسي نيست‪ .‬سومين نكته‌اي‬ ‫كه دوست دارم درمورد امام بگويم اينكه ايشان همانگونه‬ ‫كه در آثار من هم اينطور بوده‪ ،‬بزرگترين كاري كه انجام‬ ‫داده همين شكل دادن اين شبكه اجتماعي است كه شايد‬ ‫از هر كار ديگري مهم‌تر باشد‪g.‬‬ ‫تولد دوباره سينما‬ ‫‪65‬‬
‫تو‌گو با احمد نادمي شاعر‬ ‫گف ‌‬ ‫و منتقد ادبي‬ ‫نگاهقدسي‬ ‫ادبيات به امام‬ ‫‪4‬‬ ‫سيد احمد نادمي پيش از اين در دوره‌اي دبير‬ ‫تحريريه فصل نامه شعر (تنها نشريه تخصصي شعر)‬ ‫در ايران را برعهده داشته است‪ .‬او از دوستان نزديك‬ ‫شاعر و استاد فقيد سيدحس��ن حسيني بوده است‪.‬‬ ‫نكته سنجي‌هاي دقيق و اش��راف او بر ادبيات روز‬ ‫جهان كه حاصل آشنايي مستقيم او با زبان و ادبيات‬ ‫انگليسي‪ ،‬عربي‪ ،‬اسپانيولي و فرانسوي است او در‬ ‫س��ال هاي اخير به يكي از نظريه پردازان شاخص‬ ‫ادبيات انقالب اسالمي بدل كرده است‪.‬‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫ادبيات اع��م از نظم ي��ا نثر مي‌تواند ش��امل‬ ‫موضوع��ات گوناگون��ي باش��د از جمل��ه‬ ‫روانشناسي‪ ،‬مذهب‪ ،‬جامعه‌شناسي‪ ،‬حماسه‪،‬‬ ‫رومان��س و‪ ...‬گفت��ن از رهبر يك كش��ور يا‬ ‫حكومت در يك داس��تان در كداميك از اينها‬ ‫مي‌گنجد؟‬ ‫‪ l‬واحد‌هاي اجتماعي در جامعه با هم متفاوتند‬ ‫و هركدام اسم و تعريف جداگانه‌اي دارند‪ .‬در پاسخ‬ ‫سوال شما بايد گفت كه بس��تگي دارد به اينكه رهبر‬ ‫مورد نظر‪ ،‬رهبر چه جرياني اس��ت؛ اين طبيعي است‬ ‫چون در «رهبري» س��خن از راه بردن است و در راه‬ ‫بودن‪ ،‬پس عمال يك جريان را به آن اطالق مي‌كنيم‪.‬‬ ‫اينكه او رهبر يك انقالب است يا صرفا رهبر يك سپاه‬ ‫جنگي باهم فرق دارد‪.‬‬ ‫اينكه مثال صالح‌الدين ايوبي را رهبر مي‌دانيم يا‬ ‫كسي را كه به هر نحوي در جريان جنگ‌هاي صليبي‬ ‫نوعي از رهبري را عهده‌دار بوده يا اصوال كسي را كه‬ ‫تغذيه‌كننده حركات جنگي است؛ در هر كدام از اين‬ ‫موارد بايد تكليف خودمان را از لحاظ اعتقادي با اين‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫تلخ‌ترين روز اسارت‬ ‫خاطره« آزاده» رضا‪/‬كد اسارت ‪ 6085‬اردوگاه رمادي ‪ 2‬كمپ ‪7‬‬ ‫‪5‬‬ ‫در زمان فوت حض��رت امام(ره) م��ن فرمانده‬ ‫اردوگاه بودم‪ .‬ارش��د قاطع ‪ 2‬هم «احد چمني» بود‪ .‬او‬ ‫آمد و آهسته به من گفت كه راديو‪ ،‬رحلت امام را اعالم‬ ‫كرده است‪ .‬طبيعتا اول باورم نشد يا اينكه نخواستم كه‬ ‫باور كنم اما بعد از كمي‌كند و كاو‪ ،‬صحت موضوع را‬ ‫دريافتم‪ .‬فوري جلسه‌اي گذاش��تيم با ساير ارشدها و‬ ‫در ته سالن‪ ،‬آسايشگاه ‪ ،4‬قاطع ‪ 2‬گرد هم آمديم‪ .‬بايد‬ ‫مي‌انديش��يديم كه چه بايد كرد تا عراقي‌ها‪ ،‬شكستن‬ ‫بچه‌ها را احس��اس نكنند‪ .‬بايد به بچه‌ها توصيه‌هايي‬ ‫مي‌كرديم‪.‬‬ ‫خود عراقي‌ه��ا هم وحش��ت ك��رده بودند‪ .‬از‬ ‫رفتارشان معلوم بود كه از عكس‌العمل‌هاي احتمالي‬ ‫بچه‌ها هراسانند‪ .‬البته مش��خص بود كه بخشي از آن‬ ‫‪66‬‬ ‫شيوه رفتاريشان هم كه‌ ترس و دلهره را القاء مي‌كرد‪،‬‬ ‫نمايشي بود و خود‪ ،‬براي ايجاد وحشت ميان بچه‌ها‪ ،‬تا‬ ‫بتوانند اوضاع را تحت كنترل خود داشته باشند‪ .‬براي‬ ‫مثال گروه‌هاي استخباراتي‪ ،‬يك ربع يك بار مي‌آمدند‬ ‫و با همان سرعت كه آمده بودند طوري‌ترمز مي‌گرفتند‬ ‫كه خط‌ترمزشان به ‪ 4‬متر مي‌رسيد‪ .‬بعد بالفاصله چهار‬ ‫تا در ماشين با هم باز مي‌شد و از هر كدام از درها يك‬ ‫هركول پياده مي‌شد‪ .‬آنها خبر مي‌گرفتند‪ ‌،‬مي‌رفتند و‬ ‫باز يك ربع بعد‪ ،‬ماشيني ديگر به همين صورت مي‌آمد‬ ‫و همين كارها را تكرار مي‌ك��رد‪ .‬آنها مرتب بر همين‬ ‫منوال‪ ،‬داخل اردوگاه‌ها مي‌چرخيدند‪.‬‬ ‫در آن يك هفته اول‪ ‌،‬نگهبان‌ها خيلي كم در بين‬ ‫قاطع‌ها‌ تردد مي‌كردند‪ .‬آنه��ا در زمان‌هاي آمارگيري‬ ‫مي‌آمدند و س��ريع مي‌رفتن��د‪‌،‬معم��وال در اتاق‌هاي‬ ‫مخصوص خودش��ان بودند و خيلي به بچه‌ها كاري‬ ‫نداشتند‪ .‬فرمانده اردوگاه هرگاه مرا مي‌ديد مي‌پرسيد‬ ‫كه فالن��ي هنوز بچه‌ه��ا ناراحت هس��تند؟ مي‌گفتم‬ ‫«بله‪ ،‬صبر كن»‪ .‬در مي��ان بچه‌ها زمزمه ش��ده بود كه‬ ‫ايران ‪40‬روز ع��زاي عمومي اعالم كرده اس��ت پس‬ ‫مي‌خواستند كه در اردوگاه هم ‪ 40‬روز را عزاي عمومي‬ ‫بگيرند‪ .‬ما با توجه به اوضاع روحي بچه‌ها و ش��رايط‬ ‫اسارت آنها‪ ،‬اصال صالح نديديم كه تا اين مدت عزادار‬ ‫باشند‪ .‬به فرمانده گفتيم كه اين بچه‌ها مي‌خواهند قرآن‬ ‫بخوانند و گريه كنند‪ .‬ممكن است يك مقدار صداي‬ ‫آنها باال برود‪ .‬به نگهبان‌ه��ا بگوييد كه گير ندهند‪ .‬هر‬ ‫چه گريه كنند و سر و صدايش��ان بيشتر باشد‪ ‌،‬زودتر‬ ‫تخليه شده و آرام مي‌ش��وند‪ .‬او پذيرفت‪ .‬از آن طرف‬ ‫هم به بچه‌ها توصيه مي‌كرديم كه عزاداري‌هايشان را‬ ‫در داخل آسايشگاه برپا كنند تا صدايشان بيرون نرود‬ ‫و باعث درگيريشان با س��ربازان عراقي نشود‪ .‬به اين‬ ‫طريق س��عي مي‌كرديم هر دو طرف كنترل ش��وند تا‬ ‫خدا را شكر آن روز‌هاي سخت‪ ،‬باالخره گذشت‪g .‬‬
‫خاطره آزاده حسين طاهري‪ /‬كد اسارت ‪ 6348‬اردوگاه موصل ‪ 2‬كمپ ‪1‬‬ ‫‪6‬‬ ‫به خاطر بيم��اري امام‪ ،‬دائم پيگي��ر احواالت او‬ ‫از طري��ق راديو بوديم‪ .‬خ��ود عراق هم اخب��ار را از‬ ‫بلندگوها پخش مي‌كرد‪ ،‬چون ب��ه هر حال موضوع‪،‬‬ ‫در مورد س�لامتي رهبر دش��من‌اش بود و كم چيزي‬ ‫به حساب نمي‌آمد‪ .‬آن روز پس از نماز صبح‪ ،‬حدود‬ ‫ساعت هفت يا هفت و نيم‪ ،‬موقع پخش اخبار عراق‬ ‫رسيد‪.‬‬ ‫پريدم نزدي��ك بلندگو تا ص��داي راديو را بهتر‬ ‫بش��نوم‪ ،‬هرچند ك��ه صدايش خيلي ضعي��ف بود و‬ ‫به سختي ش��نيده مي‌ش��د؛خبر فوت امام را آن موقع‬ ‫شنيدم‪.‬‬ ‫آن روز اصال اردوگاه وضعيت ديگري داش��ت‪.‬‬ ‫با تمام روزهاي ديگر اس��ارت فرق داش��ت‪ .‬هوا كه‬ ‫روشن مي‌شد‪ ،‬يكي يكي بچه‌ها بلند شدند‪ .‬ناخودآگاه‬ ‫در آسايشگاه سكوتي حكمفرما بود‪ .‬اوضاع به جايي‬ ‫رسيد كه ديگر آن حاكم شدن سكوت‪‌،‬آن در و ديوار‬ ‫و همه‌چيز‪ ،‬خود‪ ،‬با بچه‌ها حرف م��ي‌زد‪ .‬موقع غذا‬ ‫هر‌كسي ظرفش را برمي‌داشت‪ ،‬غذايش را مي‌گرفت‬ ‫و س��اكت و تنها در گوش��ه‌اي از س��فره مي‌نشست‪.‬‬ ‫نه كس��ي با كس��ي حرف مي‌زد و نه حلقه اشكي در‬ ‫چشمي‌ايجاد مي‌شد‪.‬‬ ‫انگار همه چيز قفل ش��ده بود‪ .‬بغض‌ها در گلو‬ ‫جمع ش��ده بود اما نمي‌تركيد‪ .‬لحظات به س��نگيني‬ ‫مي‌گذش��ت اما نگاه‌هاي معناداري ردوبدل مي‌شد‪.‬‬ ‫گري��ه‌اي در كار نب��ود‪ .‬همينطور گذش��ت ت��ا ظهر‪.‬‬ ‫عراقي‌ها خيل��ي تعجب كرده بودند‪ .‬يك��ي از آنها از‬ ‫پرونده ويژه‬ ‫كابوسي بر اميدهاي اسارت‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫مساله روش��ن كنيم‪ .‬در قدم بعدي ديگر مي‌دانيم كه‬ ‫رهبر موردنظر ما اجتماعي است يا سياسي يا فرهنگي‬ ‫يا مثال ادبي‪.‬‬ ‫سپس هركدام از اين موارد خود گوياي آن است‬ ‫كه در چه محمل ادبي‌اي بايد گنجانده شود‪ .‬حال‪ ،‬آن‬ ‫محمل خاص ادبي مي‌تواند هم عليه و هم له آن رهبر‬ ‫سخن به ميان آورد‪.‬‬ ‫در گس��تره ادبيات كش��ور ما پس از انقالب‪،‬‬ ‫انعكاس حض��ور رهبري در نظ��م پررنگ‌تر‬ ‫است يا نثر؟‬ ‫‪ l‬در درجه اول بايد گفت كه نه تنها از ابتداي‬ ‫انقالب بلكه همين حاال هم آمار به ما اينگونه نش��ان‬ ‫مي‌دهد كه اين حضور‪ ،‬در ش��عر بيش��تر بوده است‪.‬‬ ‫در يك داس��تان‪ ،‬ش��خصيت‌هاي ما حيثيت داستاني‬ ‫مي‌يابند و ناگزير‪ ،‬از ش��خصيت اوليه و اصلي فاصله‬ ‫مي‌گيرند‪ .‬اما ذات شعر همان است كه احساس هنرمند‬ ‫را تحريك كرده است‪ .‬پس آن «رهبر»ي كه در شعر با‬ ‫آن مواجه مي‌شويم‪ ،‬وفادارتر است‪.‬‬ ‫پس گفته شما اين است آن داستاني كه مستقيم‬ ‫و دقيق و كامل به يك شخصيت بپردازد ديگر‬ ‫مي ش��ود زندگينامه يا خاطره يا چيزي شبيه‬ ‫اينها؟‬ ‫‪ l‬بله‪ .‬مي‌ش��ود نوعي گزارش‪ .‬در داستان به‬ ‫اقتضاي طبيعت آن‪ ،‬قصه بازسازي مي‌شود اما در شعر‬ ‫مي‌توان هر احساسي را آورد‪.‬‬ ‫آن پايه‌گذاران��ي كه ش��عر را در ادبيات انقالب‬ ‫بنيان گذاش��ته‌اند‪ ،‬خودش��ان به‌صورت تئوريك هم‬ ‫به آن پرداخته‌اند‪ .‬سيدحس��ن حس��يني در مقاله‌اي‬ ‫كه در ده��ه ‪ 60‬در يكي از جنگ‌هاي س��وره آورده‪،‬‬ ‫در توصيف ش��عر انق�لاب چندين ويژگ��ي را قائل‬ ‫مي‌شود‪ .‬وي سپس براساس آن ويژگي‌ها‪ ،‬شعر را به‬ ‫س��وژه‌هاي گوناگوني طبقه‌بندي مي‌كند‪ .‬او در آنجا‪،‬‬ ‫س��وژه «رهبري» را يك��ي از اصلي‌ترين موضوعات‬ ‫شعر مي‌داند‪.‬‬ ‫جايگاه دين را در ارتباط با رهبري انقالب ما‬ ‫و بازت��اب آن را در ش��عر و ادبياتمان چگونه‬ ‫مي‌بينيد؟‬ ‫‪ l‬در تش��يع‪ ،‬رهبري و امامت يك��ي از اركان‬ ‫است‪ .‬اگر انقالبي اسالمي است و جريان آن شيعي‪،‬‬ ‫در ادبيات آن ه��م نمي‌ت��وان از اركان ايدئولوژيك‬ ‫صرف‌نظر ك��رد‪ .‬در كل به نظر مي‌رس��د كه در همه‬ ‫محمل‌هاي ادبي مي‌ش��ود به مقوله رهبري پرداخت‬ ‫يا آنكه اين موضوع را وارد هر محملي كرد و س��پس‬ ‫ارائه‌اش داد‪ .‬اما به‌عنوان يك آفرينش ادبي در داستان‬ ‫از آن حيث ك��ه ويژگي‌هاي داس��تاني را هم به خود‬ ‫مي‌گيرد‪ ،‬تفاوتي جدي با شعر دارد‪.‬‬ ‫در س��طح جهان��ي و در ط��ول تاري��خ‪،‬‬ ‫همواره ب��ا رهبراني بس��يار متف��اوت از هم‬ ‫مواج��ه بوده‌اي��م؛ رهبران��ي ب��ا روحي��ات‬ ‫لطي��ف و عارف‌گون��ه چ��ون گان��دي ي��ا‬ ‫ملي – حماس��ي مثل ماندال تا رهبراني چون‬ ‫ناپلئون كه اس��طوره‌هايي شده‌اند هم منفي و‬ ‫هم حتي مثبت‪ .‬به طور كلي بازتاب تحركات‬ ‫و تاثير متفاوت اينها را در ادبيات دنيا چگونه‬ ‫مي‌دانيد؟‬ ‫‪ l‬مهمترين مس��اله در اين راستا اين است كه‬ ‫هركدام از اين رهبران براس��اس نقش��ي كه در سازه‬ ‫زماني – مكان��ي و تاريخ��ي – جغرافيايي خود ايفا‬ ‫كرده‌ان��د‪ ،‬تبديل به يك نش��انه ش��ده‌اند؛ مثل همان‬ ‫گاندي كه در راس��تاي مقاومت يا مب��ارزه منفي كه‬ ‫براي انقالب هند به‌كار برد‪ ،‬به نش��انه‌اي براي مبارزه‬ ‫مسالمت‌جويانه شناخته شده است‪.‬‬ ‫يا نلسون ماندال كه نشانه‌اي شده براي مقاومت‬ ‫در مقابل جريان ضدانساني‪ .‬دقيقا همانطوري كه ساير‬ ‫نش��انه‌ها در ادبيات كاركرد دارن��د‪ ،‬اين ويژگي‌هاي‬ ‫گوناگ��ون مبارزه هم به صورت نش��انه‪ ،‬در ش��عر يا‬ ‫داستان بازتاب مي‌يابند‪.‬‬ ‫براي مثال‪ ،‬ناپلئون بسته به اينكه چه‌نوع نگاهي‬ ‫به او وجود دارد‪ ،‬قهرمانانه يا به‌عن��وان يك مهاجم‪،‬‬ ‫همانگونه هم در داس��تان حضور مي‌يابد‪ .‬اينها همه‬ ‫نقش نشانه شناسيك دارند‪.‬‬ ‫در حقيقت ادبيات‪ ،‬پس از ايفاي نقش تاريخي‬ ‫هركدام از اين شخصيت‌هاي واقعي‪ ،‬از آنها به‌عنوان‬ ‫يك نشانه استفاده مي‌كند‪.‬‬ ‫در مورد ش��خص امام خميني (ره) هميش��ه‬ ‫قدسيتي حس مي‌شده كه طبيعتا در آثار هنري‬ ‫هم ديده مي‌ش��ود‪ .‬اين قضيه تعريف خاصي‬ ‫داش��ته يا اينكه ناخ��ودآگاه مث�لا در جريان‬ ‫قداس��ت انقالب اس�لامي و س��پس جنگ و‬ ‫به‌وجود آمدن ادبي��ات پايداري – ارزش��ي‬ ‫شكل گرفت؟‬ ‫‪ l‬در حقيقت عناصري كه وارد يك اثر هنري‬ ‫مي‌ش��وند‪ ،‬طبق تقاضايي صورت گرفته‌اند كه خود‬ ‫سوژه و اثري هنري از هنرمند داشته‌اند‪.‬‬ ‫تكليف شعر ما كه در اين زمينه روشن است‪ .‬با‬ ‫وجود اينكه االن ش��اعراني داريم كه در جريان فعلي‬ ‫شعر انقالب همس��و و همفكر با آن نيستند‪ ،‬اما اوايل‬ ‫انقالب همه در س��تايش آن ش��عر مي‌گفتند‪ .‬در اين‬ ‫اشعار‪ ،‬به امام‪ ،‬به طور خاص به‌عنوان كسي كه هديه‬ ‫آزادي را به جامعه‌اي تحت ستم بخشنده است‪ ،‬اشاره‬ ‫شده است‪.‬‬ ‫جريان شعر اس�لامي هم در همين راستا به امام‬ ‫نگاهي قدسي‌گرايانه داشته است‪ .‬امثال مصرع «هال‬ ‫روز و شب فاني چش��م تو» كه مخاطب خود را يك‬ ‫شخصيت مقدس دانس��ته‌اند‪ ،‬كم نيس��تند‪.‬در زمينه‬ ‫داس��تان هم بايد گفت ك��ه به هرحال حتم��ا امام در‬ ‫رمان‌ها و داستان‌هاي مختلف حضور داشته‌اند‪ ،‬چرا‬ ‫كه نمي ش��ود از يك انقالب حرف زد اما از رهبر آن‬ ‫نگفت؛ آن هم رهبري چون امام‪.‬‬ ‫البته داستان‌هايي چون رمان «رازهاي سرزمين‬ ‫من» هم داريم كه مثال لحظ��ه ورود امام(ره) به ايران‬ ‫در آن بسيار تاثيرگذار ترس��يم شده است‪ ،‬اما در اكثر‬ ‫داستان‌هاي ديگر مي‌بينيم كه امام(ره) نقش شخصيتي‬ ‫را دارند كه كارهايي را كه باي��د انجام مي‌داده‪ ،‬انجام‬ ‫داده و حال ما با ماحصل كارهاي ايشان مواجهيم‪.‬‬ ‫در واقع يعني نقش��ي پش��ت پ��رده دارند‪ .‬ما‬ ‫مي‌دانيم كه جامع��ه‌اي كه در داس��تان با آن‬ ‫مواجهيم‪ ،‬با تمام زيروبم‌هايش يك رهبر مقتدر‬ ‫دارد‪ .‬ما مس��تقيم او را نمي‌بينيم اما اتفاقات و‬ ‫عناصري را كه با آنان مواجه مي‌شويم‪ ،‬نشانه‬ ‫حضور او مي‌دانيم‪.‬‬ ‫‪ l‬بل��ه‪ .‬در عين ح��ال او هم يك ش��خصيت‬ ‫اجتماعي است مثل ساير ش��خصيت‌هاي اجتماعي‬ ‫در داستان كه مثال به يك واقعيت تاريخي عمل كرده‬ ‫است‪ .‬از طرف ديگر ما مي‌توانيم به اين قضيه نگاهي‬ ‫تاويلي هم داش��ته باش��يم و به‌جاي اينكه از «رهبر»‬ ‫بگوييم‪ ،‬از «رهبري» بگوييم‪.‬‬ ‫مثال در يك داس��تان جنگي‪ ،‬فرماندهان را يك‬ ‫رهبري نظامي بدانيم كه در درجه نازل‌تري از رهبري‬ ‫كل قرار دارند‪g .‬‬ ‫مسئول آسايشگاه پرسيده بود كه چه خبر شده است‬ ‫و چرا ح��ال و هواي بچه‌ه��ا اينگونه اس��ت‪ .‬اين در‬ ‫حالي است كه آنها خود‪ ،‬اخبار را ش��نيده بودند و از‬ ‫همه چيز با‌خبر بودند اما ج��رأت نمي‌كردند چيزي‬ ‫بگويند‪ .‬مس��ئول اردوگاه به خود جرأت داد و به آنها‬ ‫گفت‪« :‬اينها خميني را دوست دارند‪ .‬االن خون توي‬ ‫چشم‌هاش��ون جمع ش��ده‪ .‬اگر به آنه��ا حرفي بزنيد‬ ‫ممكن است اردوگاه را زير و رو كنند‪».‬‬ ‫عراقي‌ها تا س��ه روز به ما چيزي نگفتند‪ .‬بعد از‬ ‫س��ه روز باالخره بغض‌ها‌تركيد‪ .‬صحنه عجيبي بود‪.‬‬ ‫بچه‌ها س��ر و كله خود را به در و ديوار مي‌كوبيدند‪.‬‬ ‫نوحه‌خوان‌ها نوحه مي‌خواندن��د‪ ،‬مصيبت‌خوان‌ها‬ ‫مصيبت‪ .‬بچه‌ها آنقدر خودشان را زدند و گريه كردند‬ ‫تا آرام شدند‪ .‬به هيچ چيز اهميت نمي‌دادند‪ .‬نه خواب‬ ‫و نه خوراك‪ .‬فقط اشك ريختند تا سبك شدند‪ .‬آنها‬ ‫تا آن لحظه‪ ‌،‬اس��ارت را به اميدي گذران��ده بودند اما‬ ‫از آن به بعد ديگر همه چيز برايش��ان پوچ شد‪ .‬ديگر‬ ‫مي‌دانستند كه اگر روزي آزاد شوند و برگردند‪ ‌،‬بايد‬ ‫ايران را بدون امام ببينند‪g .‬‬ ‫‪67‬‬
‫فرهنگ‌‬ ‫سينما‪،‬هممعتقداست«يكخانوادهمحترم»ازمسيردرست‬ ‫خارجشده‌استچراكهبه‌اعتقاداو‪،‬به‌رغمساختارسينمايي‬ ‫قوي‪ ،‬به‌دليل عدم اطالع كافي كارگ��ردان از دفاع‌مقدس‬ ‫در محتوا و مفهوم به بيراهه رفته‌است‪ .‬اين درحالي است‬ ‫كه نمايندگان جش��نواره‌هاي بين‌المللي‪ ،‬پخش‌كنندگان‬ ‫جهاني فيلم و عموم عالقه‌مندان سينما‪ ،‬از تماشاي فيلم‬ ‫سينمايي «يهودستيز»‪ ،‬محصول مشترك ايران و فرانسه‪،‬‬ ‫در بازار فيلم جشنواره كن ‪ 2012‬محروم شدند‪ .‬اين فيلم‬ ‫«ديو دونه» هنرمند مش��هور فرانسوي است و‬ ‫كه ساخته ُ‬ ‫توسط اين مركز و محس��ن علي‌اكبري تهيه شده‪ ،‬به‌دليل‬ ‫ممانعتمسئوالنجشنوارهكن‪،‬دربازارفيلماينجشنواره‬ ‫بهنمايشدرنيامد‪.‬گويااينفيلمدر‪ 90‬دقيق ‌هافشاگراهداف‬ ‫صهيونيست‌هاست و توسط نمايشنامه‌نويس و طنزپرداز‬ ‫مشهورفرانسويساختهشدهاست‪.‬‬ ‫بار ديگر «كن»‬ ‫مروري بر فستيوال فيلم كن و حاشيه‌هاي سياسي‌اش‬ ‫فرهنگ‬ ‫عشق دوباره هانكه به نخل طال‬ ‫مثلث شماره ‪128‬‬ ‫شاهين فتحيان‬ ‫‪1‬‬ ‫ش��صت‌وپنجمين دوره جش��نواره فيل��م كن هم‬ ‫به سرانجام رسيد‪ .‬جشنواره‌اي كه هر بار تنها به اندازه يك‬ ‫دوره المپيك خبرنگار از سراسر جهان به يك شهر بندري‬ ‫كوچك در فرانسه مي‌كشاند‪ ،‬با اين تفاوت كه المپيك هر‬ ‫چهار‌ساليك‌باربرگزارمي‌شودوفستيوالفيلمكنهر‌ساله‪.‬‬ ‫جشنواره شصت‌وپنجم كن برخالف برخي از دوره‌هاي‬ ‫اخيرش با جنجال خاصي همراه نشد‪ ،‬اما همچنان رنگ‬ ‫سياست‌زدگيرابرتاركخودحفظكرد‪.‬اينسياست‌زدگي‬ ‫كه گفته مي‌شود بيشتر به‌دليل هماهنگي اين جشنواره با‬ ‫سياست‌هاي وزارت‌خارجه فرانسه شكل گرفته‪ ،‬امسال‬ ‫هم در برخورد با ماجراي يهود و اسالم (به‌ويژه در ايران)‬ ‫همچنانماهيتخودراحفظكرد؛بااينتفاوتكهفيلممتهم‬ ‫بهيهودستيزيدرآناجازهاكرانپيدانكرد‪،‬امافيلمي‌كهگفته‬ ‫مي‌شودتصويريغيرواقعيازجامعهايرانارائهكردهدراين‬ ‫جشنوارهب ‌هراحتيبه‌نمايشگذاشتهوبسيارهمتشويقشد‪.‬‬ ‫در اين جشنواره ابتدا اولين جايز‌ه رسانه‌اي اتحاديه اروپا به‬ ‫«اصغر فرهادي» براي فيلم بعدي‌اش اعطا شد‪ ،‬آن‌هم براي‬ ‫يكههنوزساختهنشدهوقراراستاوايلمهرماهامسال‬ ‫فيلم ‌‬ ‫درپاريسفيلمبرداريشود‪.‬اين‌گونهاعالمشدكهاينطرح‬ ‫از بين‪ 200‬طرح ارائه‌شده رتبه نخست را براي كسب اين‬ ‫جايزهبهخوداختصاصدادهاست؛اتفاقيكهبسيارعجيب‬ ‫به نظر مي رسد و رگه‌هاي سياسي در اين تصميم گيري‬ ‫كامالبهچشمميخورد‪.‬‬ ‫اما حاش��يه‌دارترين اتفاق از نظر ما در نمايش «يك‬ ‫خانوادهمحترم»بهكارگردانيمسعودبخشيوتهيه‌كنندگي‬ ‫محمد آفريده‪ ،‬به‌عن��وان تنها نماينده كش��ورمان در اين‬ ‫جشنواره‪ ،‬در بخش دو هفته كارگردان‌ها‪ ،‬رقم خورد‪« .‬دو‬ ‫‪68‬‬ ‫ي از مهم‌ترين بخش‌هاي جشنواره‬ ‫هفته كارگردان‌ها» يك ‌‬ ‫كنمحسوبمي‌شودكهبهكشفاستعدادهايكارگرداني‬ ‫مش��هور اس��ت‪ .‬فيلم يادش��ده كه نمايش آن با استقبال‬ ‫ي همراه ش��د‪ ،‬اما اعتراض سينماگران‬ ‫تماشاگران خارج ‌‬ ‫حاضر در س��الن نمايش را به‌خاطر آن‌چه ارائه تصويري‬ ‫غيرواقعي از جامع��ه ايراني توصي��ف مي‌كردند‪ ،‬در پي‬ ‫داشت‪.‬سينماگرانيهمچونهمايوناسعديانكهبه‌شدت‬ ‫در اين زمينه معترض بوده‌اند‪ .‬البته كارگردان اثر در سخناني‬ ‫خطاب به مخاطبان خارجي فيلمش گفته كه فيلم درباره‬ ‫ايثار و فداكاري جوانان ايران��ي در جنگ تحميلي عراق‬ ‫ساخته شده است و درباره بازسازي اين مملكت كه ما آن‬ ‫رامديونزن‌هايكشورمانمي‌دانيم‪.‬گويااينفيلمبانگاهي‬ ‫لو‌قابيل‪ ،‬در بس��تر اتفاقات و حوادث بعد‬ ‫به داستا ‌ن هابي ‌‬ ‫از انقالب مخصوصا آزادي خرمشهر‪ ،‬به تصوير شرايط‬ ‫و ديدگاه‌هاي ش��خصيت‌هاي داس��تان‪ ،‬در حال حاضر‬ ‫مي‌پردازد‪ .‬اين فيلم سينمايي‪ ،‬توليد مشترك ايران و فرانسه‬ ‫است و بابك حميديان‪ ،‬مهرداد صديقيان‪ ،‬آهو خردمند‪،‬‬ ‫مهراناحمدي‪،‬پريوشنظريه‪،‬مهردادضيايي‪،‬بهنازجعفري‬ ‫و داوود فتحعلي‌بيگي ازجمله بازيگران آن هستند‪ .‬طبق‬ ‫مشاهداتحاضران‪،‬يكيازصحنه‌هايناخوشايندفيلم‪،‬به‬ ‫آتشكشيدنگربهراتوسطايراني‌هابهتصويركشيدهاست!‬ ‫مجيد جوزاني‪ ،‬مديرعامل سابق خانه هنرمندان كه از‬ ‫روزاولدراينجشنوارهحاضربودهوهمهفيلم‌هايبخش‬ ‫مسابقه را ديده‪ ،‬با ذكر اين س��وال كه چرا جاي فيلم‌هاي‬ ‫ايراني در اين جشنواره خالي است و با اين تاكيد كه مديران‬ ‫سينماييبايددربارهاينوضعيتپاسخگوباشند‪،‬مي‌گويد‬ ‫ازاينكهفيلم‌هاييرادربارهايراندرجشنوارهمي‌بينيمكههيچ‬ ‫ربطي به مردم ما‪ ،‬سرزمين ما و اعتقادات ايراني و اسالمي ما‬ ‫ندارنداحساستاسفمي‌كند‪.‬محسنعلي‌اكبري‪،‬تهيه‌كننده‬ ‫وصلدوباره‌هانكهبهنخلطال‬ ‫در جشنواره امس��ال كن بس��ياري از بزرگان دنياي‬ ‫س��ينما جمع بودند؛ نام‌هاي آش��نايي چون «ميش��ائيل‬ ‫‌هانكه»‪« ،‬ديويد لينچ»‪« ،‬كن‌لوچ»‪« ،‬آلن رنه»‪« ،‬ژاك آئوديار»‬ ‫و «ديوي��د كراننبرگ» ك��ه حضور هركدامش��ان گرماي‬ ‫مضاعفي به هر جشنواره‌اي مي‌تواند ببخش��د‪« .‬ژان پير‬ ‫داردن»‪ ،‬رئيس هيات‌داوران فيلم‌هاي كوتاه و «تيم راث»‬ ‫هم رئيس هيات‌داوران نوعي ن��گاه بودند‪.‬در نهايت هم‬ ‫«ميشائيل‌هانكه»‪ ،‬كارگردان سرشناس سينماي اروپا براي‬ ‫دومين‌بار جايزه نخل طالي جش��نواره كن را براي فيلم‬ ‫«عشق» به دست آورد‪ .‬او كه پيش از اين در سال ‪ 2009‬با‬ ‫فيلم «ربان س��فيد» نخل طالي كن را به دست آورده بود‪،‬‬ ‫در فيلم جديدش داستان درام دو زوج سالخورده را كه به‬ ‫طرزغم‌انگيزيدچارسرنوشتمرگمي‌شوندرابهتصوير‬ ‫كشيده است‪.‬همچنين جايزه بزرگ هيات داوران به فيلم‬ ‫«واقعيت»به«ماتئوگارونه»ازايتالياتعلقگرفتو«كالوس‬ ‫ريگاداس» براي فيلم «‪ »Post tenebras lux‬جايزه بهترين‬ ‫كارگرداني را به خود اختصاص داد‪ .‬فيلم «س��هم فرشته»‬ ‫جديدترين ساخته «كن لوچ» محصول مشترك فرانسه و‬ ‫ايتالياموفقبهكسبجايز‌هويژههياتداورانجشنوار‌هكن‬ ‫شد‪« .‬مدز ميكلسن» از دانمارك براي فيلم «شكار» بهترين‬ ‫بازيگرمردشناختهشدوجايز‌هبهترينبازيگرزنمشتركابه‬ ‫«كريستينا فلوتور» و «كوزمينا استراتان»براي فيلم «آنسوي‬ ‫تپه‌ها» اعطا شد‪« .‬كريستين مونگيو» از روماني كه سابقه‬ ‫كسب نخل طال را دارد براي فيلم «آنسوي تپه‌ها» جايزه‌‬ ‫بهترين فيلمنامه را به‌دست آورد‪ .‬اما انتخاب تمام‪ 22‬فيلم‬ ‫نامزد نخل طالي كن‪ 2012‬از ميان كارگردانانمرد موجب‬ ‫شدتاپيشازآغازاينرويدادسينمايي‪،‬موجيازاعتراضات‬ ‫نالمللينسبتبهجشنواره‌‬ ‫ازسويسينماگرانفرانسويوبي ‌‬ ‫كنوآنچهسياستتبعيضيآنتوصيفمي‌شدشكلبگيرد‪.‬‬ ‫ژيلژاكوب‪،‬رئيسجشنوارهفيلمكندرپيايناعتراضات‬ ‫اعترافكرد‪،‬انتخابچندفيلمازكارگردانانزنبرايبخش‬ ‫رقابتي اين جشنواره در سال گذشته‪ ،‬اشتباهي بود كه به باال‬ ‫رفتنتوقعمحافلسينماييمنجرشد‪.‬اوالبتهاذعانكرد‪،‬اين‬ ‫خجالت‌آور است كه در تمام سال‌هاي برگزاري جشنواره‪،‬‬ ‫ككارگردانزنيعني«جينكمپيون»موفقبهكسب‬ ‫فقطي ‌‬ ‫نخل طال شده است‪ ،‬اما اطمينان دارم كه سال آينده مسئول‬ ‫انتخاب آثار بخش رقابتي با دقت بيشتري به‌دنبال يافتن‬ ‫فيلم‌هاي باكيفيت از كارگردانان زن خواهد بود‪ .‬با اين حال‬ ‫«ليالحاتمي»ازايرانبودكهدرمراسماختتاميهبررويسن‬ ‫جشنوارهبراياعطايجايزهبزرگآنبهماتيوگارونهحاضر‬ ‫شد‪ .‬بازيگر فيلم «جدايي نادر از سيمين» به زبان فرانسوي‬ ‫مسلط است و انتخاب او براي اعطاي يكي از جوايز برتر‬ ‫جشنوارهباتوجهبهحضورنداشتنفيلمي‌ازايراندربخش‬ ‫رقابتي‪ ،‬به‌نوعي جبران‌كننده اين غيبت س��ينماي ايران‬ ‫محسوبشد‪g.‬‬
‫گفت‌وگو با خبرنگار ايراني حاضر در جشنواره كن؛‬ ‫اين فيلم را ديدم‪ ،‬شوكه شدم‬ ‫مس��عود نجفي به‌عنوان خبرنگاري كه بيش از يك دهه اس��ت در حوزه س��ينماي كش��ور پركار بوده و‬ ‫فعاليت‌هاي رسانه‌اي و انتشار كاتالوگ بسياري از جشنواره‌هاي سينمايي كشور را در سال‌هاي اخير برعهده‬ ‫داشته‪ ،‬براي اهالي سينما نامي‌كامال شناخته‌شده است‪ .‬او پس از سال‌ها پوشش مستمر جشنواره فيلم فجر امسال‬ ‫براي اولين‌بار كوله‌پش��تي‌اش را برداش��ت و به اروپا رفت تا فعاليت خبرنگاري در بزرگ‌ترين جشنواره فيلم‬ ‫جهان را تجربه كند‪ .‬با او درباره دريافت‌هايش از اين رويداد بين‌المللي در حالي‌كه هنوز فرانس��ه را به مقصد‬ ‫تهرا ‌ن ترك نكرده بود‪ ،‬صحبت كرديم‪.‬‬ ‫‪2‬‬ ‫فرهنگ‬ ‫بود‪ ،‬قطعا به كن نمي‌آمد و اسم افراد براي انتخاب فيلم‌ها‬ ‫خيليموثراست‪.‬‬ ‫«يك خانواده محترم» به عن��وان نماينده ايران در‬ ‫جشنوارهكنحضورداشت‪.‬آيااينفيلمرانماينده‬ ‫شايسته‌اي براي ايران مي‌دانيد؟‬ ‫‪ l‬اصال‪.‬‬ ‫ديدگاه شما درباره فيلم چيست؟‬ ‫‪ l‬من با ديد خيلي مثبتي مي‌خواستم فيلم مسعود‬ ‫بخشي ـ كارگردان يك خانواده محترم ـ را ببينم و حتي‬ ‫مي‌خواستمگفت‌وگوييدربارهبحثخرمشهربه‌مناسبت‬ ‫سوم خرداد با او داشته باش��م‪ ،‬اما از ديدن فيلم به‌شدت‬ ‫جاخوردم‪.‬چوناينفيلمفقطيكشخصيتمثبتايراني‬ ‫داشت كه بابك حميديان نقش آن را بازي مي‌كرد و او هم‬ ‫در پاريس درس خوانده و به ايران آمده بود‪.‬‬ ‫جنبه‌هايمنفياينفيلمازنگاهشماكدامند؟‬ ‫‪ l‬هر‌صحنه‌اي كه از تهران و م��ردم ايران در اين‬ ‫فيلم ديده مي‌شود‪ ،‬نمايش‌دهنده افرادي به‌شدت وحشي‪،‬‬ ‫دزد‪ ،‬كاله‌بردار و درگير با‌يكديگرهستند‪ .‬حتي نشان داده‬ ‫مي‌شود كه گربه را آتش مي‌زنند ـ خارجي‌ها به اين نوع‬ ‫رفتارها خيلي حس��اس‌اند ـ در مي��ان ايراني‌ها يك آدم‬ ‫مثبت پيدا نمي‌شود و تصوير خيلي بدي از تهران در فيلم‬ ‫به نمايش درمي‌آيد‪ .‬وقتي فيلم را مي‌ديدم فكر مي‌كردم‬ ‫مخاطبانباديدنآن‪،‬چهتصويريازايرانخواهندداشت؟‬ ‫دليل اينكه ش��خصيت‌هاي اين فيلم به قول شما‬ ‫اينقدرمنفيهستند‪،‬درساختاركليفيلمچيست؟‬ ‫‪ l‬همهمعتقدبودندكهاينكاربرايورودبهباغ‌سبز‬ ‫جشنواره‌هاي خارجي اس��ت و اتفاقي است كه سال‌ها‬ ‫هم رخ مي‌داد و هميشه نسبت به آن انتقاد مي‌كرديم كه‬ ‫فيلم‌هاي سياه از ايران به جشنواره‌هاي خارجي راه پيدا‬ ‫مي‌كنند‪ .‬مدتي ش��اهد اينگونه فيلم‌ها نبوديم‪ ،‬اما «يك‬ ‫خانواده محترم» به قول يكي از مخاطبان ايراني‪ ،‬منتخب‬ ‫فيلم‌هاي سياهي است كه در جشنواره‌هاي قبلي داشتيم‪.‬‬ ‫اين فيلم به خرمشهر هيچ ربطي ندارد و در جشنواره كن‬ ‫مثلث شماره ‪128‬‬ ‫كدام نكات در جش��نواره فيلم كن بيشتر از بقيه‬ ‫توجه شما را جلب كرد؟‬ ‫‪ l‬اخباري كه در سال‌هاي گذشته از جشنواره‌هاي‬ ‫خارجي مي‌شنيدم‪ ،‬بسيار متفاوت با چيزي بود كه ديدم‪.‬‬ ‫نخستين نكته جشنواره كن اين بود كه همه كارها با نظم‬ ‫انجام مي‌ش��د‪ .‬من باوجود اينكه براي نخس��تين‌بار در‬ ‫جش��نواره كن حضور پيدا كرده بودم‪ ،‬ولي به سرعت و‬ ‫در زماني كمتر از يك ساعت‪ ،‬كارتم را گرفتم و همچنين‬ ‫نقشهسالن‌ها‪،‬ريز‌برنامه‌ها‪،‬كاتالوگوبرنامهنمايشفيلم‌ها‬ ‫برايمنتقدانتاروزپايانيجشنوارهدراختيارمقرارگرفت‪.‬‬ ‫برنامه جش��نواره نيز بدون اينكه يك س��انس حتي يك‬ ‫دقيقه جابه‌جا شود‪ ،‬اجرا شدند‪ .‬همچنين هر‌خبرنگار در‬ ‫جشنواره يك صندوق داشت كه با كارت شناسايي‌اش‪،‬‬ ‫آن را باز مي‌كرد و آخرين اطالعات از جمله برنامه روزانه‬ ‫كنفرانس‌ها‪،‬برنامه‌هايجنبي‪،‬بروشورفيلم‌هاوهر‌چيزي‬ ‫كه مورد استفاده خبرنگاران بود‪ ،‬روزانه در آن صندوق‌ها‬ ‫قرار مي‌گرفت‪ .‬اين مطلب براي من جالب بود كه بعد از‬ ‫بازي‌هاي المپيك‪ ،‬بيشترين ميزان تجمع خبرنگاران در‬ ‫جشنواره فيلم كن است و حدود پنج‌هزار خبرنگار در آن‬ ‫شركت مي‌كنند‪ .‬اين در حالي است كه بازي‌هاي المپيك‬ ‫هر‌چهار سال يك‌بار است و جشنواره كن هر‌سال برگزار‬ ‫مي‌شود‪.‬‬ ‫چرا اين تعداد خبرنگار در جشنواره كن حضور‬ ‫مي‌يابند؟‬ ‫‪ l‬هم��ه معتقدند كه جش��نواره فيل��م كن قطعا‬ ‫بزرگ‌ترينرويدادسينمايياست‪،‬خيلي‌هانيزاعتقاددارند‬ ‫كه اين جشنواره‪ ،‬بزرگ‌ترين رويداد هنري در دنياست‪ .‬به‬ ‫همين دليل‪ ،‬اين جشنواره براي خبرنگارها اهميت دارد‪.‬‬ ‫همچنينبرايفيلم‌هايسينمايي‪،‬حضوردراينجشنواره‬ ‫خيليمهماستودست‌اندركارانفيلم‌هامعتقدندحضور‬ ‫در جشنواره كن فروش فيلم را زياد مي‌كند‪.‬‬ ‫جشنواره كن در مقايسه با جشنواره‌هايي كه در‬ ‫داخل كش��ور برگزار مي‌شوند‪ ،‬چه ويژگي‌هاي‬ ‫شاخصي دارد؟‬ ‫‪ l‬دركنبرايتماشاگرخيلياحترامقائلمي‌شوند‪.‬‬ ‫ي شروع مي‌ش��ود‪ ،‬يك نفر هم به سالن وارد‬ ‫وقتي فيلم ‌‬ ‫نمي‌شود‪ ،‬اصال صداي موبايلي شنيده نمي‌شود و كسي‬ ‫ي آرام خارج‬ ‫هم كه مي‌خواهد از سالن بيرون برود‪ ،‬خيل ‌‬ ‫مي‌ش��ود‪ .‬همچنين به خبرنگاران و فيلمس��ازان احترام‬ ‫گذاشتهمي‌شود‪.‬‬ ‫آيا مديران س��ينماي ايران كه در جش��نواره كن‬ ‫حضورمي‌يابندبهچنيننكاتيتوجهمي‌كنند؟‬ ‫‪ l‬كساني بايد شرايط اين جشنواره‌ها را ببينند كه‬ ‫در كشور موثرند‪ .‬مثال س��ال گذشته‪ ،‬جواد شمقدري در‬ ‫جش��نواره كن بود و نمي‌دانم چقدر از نكاتي را كه ديد‪،‬‬ ‫اجرايي كرد‪ .‬در جش��نواره كن عوامل يك فيلم در س��ه‬ ‫بخش حضور مي‌يابند؛ يكي در مقابل عكاسان‪ ،‬يكي در‬ ‫يك گفت‌وگوي زنده تلويزيوني و ديگري در نشست با‬ ‫عوامل خبرنگاران‪ .‬با وجود اينكه اين برنامه‌ها زنجيره‌اي‬ ‫بههموصلهستند‪،‬امانشستآنحتيبايكدقيقهتاخير‬ ‫هم آغاز نمي‌شود‪.‬‬ ‫حدود يك ساعت پيش از نمايش هر فيلمي‪ ،‬فرش‬ ‫قرمز آن برگزار مي‌ش��ود و بعد در سالن‪ ،‬مردم با عوامل‪،‬‬ ‫فيلم را مي‌بينند‪ .‬بيشتر كس��اني كه به كن آمده‌اند‪ ،‬براي‬ ‫غيرمطرح‌ترين فيلم هم كه عوامل آن را نمي‌شناسند‪ ،‬در‬ ‫فرش قرمز مخصوص به آن فيلم ش��ركت و عواملش را‬ ‫تش��ويق مي‌كنند‪ .‬همچنين به هر نحوي به‌دنبال گرفتن‬ ‫بليتفيلم‌هاهستند‪.‬‬ ‫به نظر مي‌رس��د فيلم‌هايي كه در جشنواره كن‬ ‫حضورمي‌يابند‪،‬چندانعامه‌پسندنيستند؟‬ ‫‪ l‬تعداديازفيلم‌ها‪،‬آثاريهستندكهدرآنهاعوامل‬ ‫مطرح حضور دارند‪ .‬مثال ممكن اس��ت كيفيت كار باال‬ ‫نباشد‪ ،‬اما در آن بازيگر يا كارگردان مشهوري حضور دارد‪.‬‬ ‫بخشعمده‌ايازكارجشنوارهكن‪،‬ويترينوفرشقرمزي‬ ‫است كه براي فيلم‌ها برگزار مي‌شود‪ .‬همه فرش قرمزها‬ ‫شلوغ مي‌شوند‪ ،‬اما فرش قرمزها بيشتر براي فيلم‌هايي‬ ‫خيلي شلوغ مي‌شوند كه عوامل مطرح داشته باشند‪ .‬مثال‬ ‫نيكولكيدمندردوفيلمحضورداشتكهيكيازآنهافقط‬ ‫ب ‌هدليلحضوراو‪،‬بهبخشمسابقهواردشد‪.‬بنابراينبخشي‬ ‫ازمعيارهابرايانتخابفيلم‌ها‪،‬بهحضورعواملمطرحدر‬ ‫آنها مربوط است و دليل آن هم تبليغاتي است كه درباره‬ ‫فيلم‌هامي‌شود‪.‬‬ ‫من حدود ‪ 13‬فيلم در جش��نواره ك��ن ديدم‪ ،‬ولي‬ ‫كساني كه اكثر فيلم‌ها را ديدند‪ ،‬معتقد بودند كه خيلي از‬ ‫فيلم‌ها كيفيت مناس��ب را از هر نظر براي يك جشنواره‬ ‫معتبر ندارند و در ميان آنها مي‌شد يك كار خوب از ايران‬ ‫حضورداشتهباشد‪.‬‬ ‫نكته‌ايكهبرايمامهمبودبخشانتخابفيلم‌هابراي‬ ‫اكران در ايران بود‪ .‬امسال فيلم‌هاي جشنواره كن به سمتي‬ ‫رفته بود كه ما اصال نمي‌توانيم از آنها استفاده كنيم‪ .‬بنابراين‬ ‫ايران براي انتخاب فيلم از ميان آنها مشكل دارد‪.‬‬ ‫س��ال گذش��ته‌ترنس ماليك براي فيلم «درخت‬ ‫زندگي»جايزهبهترينفيلمراگرفت‪،‬وليآنفيلم‪،‬‬ ‫خيلي خاص بود و مخاطب عام مانند مخاطبان‬ ‫فيلم‌هايبرگزيدهاسكارنداشت‪.‬آياتمامفيلم‌هاي‬ ‫كناين‌گونههستند؟‬ ‫‪ l‬در ميان فيلم‌هايي كه من ديدم‪ ،‬همه نوع فيلمي‬ ‫‌مانند حادثه‌اي‪ ،‬وحشت و اجتماعي وجود داشت‪ ،‬حتي‬ ‫فيلم‌تريلر بسيار وحشيانه به نمايش درآمد كه در همان‬ ‫لحظه‌هاي نخست فيلم‪ ،‬بيشتر تماشاگران از سالن خارج‬ ‫شدند و تمام مدت نمايش‪ ،‬برخي تماشاگران باقيمانده در‬ ‫سالن‪ ،‬جلو صورت خود را مي‌گرفتند‪ .‬آن فيلم‌ها بسيار‬ ‫بسيار وحشيانه بودند و اگر ما چنين فيلم‌هايي را بسازيم‬ ‫به خشنونت متهم مي‌شويم‪ .‬به نظر من‪ ،‬معياري كه براي‬ ‫انتخاب فيلم‌ها در جشنواره كن بيشتر استفاده مي‌شود‪ ،‬نام‬ ‫افراداست‪،‬مثالاگرفيلمعباسكيارستمي‪،‬كارفردديگري‬ ‫‪69‬‬
‫فرهنگ‬ ‫به‌شدت با انتقاد ايراني‌هامواجه شد‪.‬‬ ‫آيا در اين فيلم‪ ،‬صحنه يا نگاه مثبتي هم بود؟‬ ‫‪ l‬خير؛ من هيچ‌چيز مثبت��ي در اين فيلم نديدم‪،‬‬ ‫البته تنها نكته مثبت اين بود كه تعدادي تصوير آرشيوي‬ ‫از خرمش��هر را در اين فيلم ديدم كه از آنها هم به‌ش��كل‬ ‫منظوردار استفاده شده بود‪.‬‬ ‫تهيه‌كننده اين فيلم معتقد است‪ ،‬نكاتي كه از نظر‬ ‫مخاطبايرانيمنفياست‪،‬موردتوجهخارجي‌ها‬ ‫قرار نمي‌گيرد و آنها به مسائل ديگري در اين فيلم‬ ‫توجه كردند و اين فيلم باعث شد تا آنها نسبت به‬ ‫جنگ تحميلي ديدي جديدپيدا كنند‪ .‬آيا به نظر‬ ‫شمااينگونهبود؟‬ ‫‪ l‬اصال چنين چيزي نبود‪ .‬خارجي‌ها از اين فيلم‬ ‫خوش‌شانآمد‪،‬چونتنهافردمثبتفيلمكسياستكهدر‬ ‫خارجتحصيلكردهوبهكشوربرگشتهاست‪.‬‬ ‫آيا فيلم كيارستمي‌(مثل يك عاش��ق) را هم در‬ ‫جشنواره كن ديديد؟‬ ‫‪ l‬بله؛ من نمايش اول اين فيلم را ديدم كه با‌واكنش‬ ‫منفي تماشاگران خارجي مواجه شد‪ .‬فيلم بيشتر بر پايه‬ ‫ديالوگ استوار است و ريتم كار به‌گونه‌اي است كه وقتي‬ ‫راه مي‌افتد و در پايان در حال پيدا كردن موضوع اس��ت‪،‬‬ ‫فيلم تمام مي‌ش��ود‪ .‬به نظر من‪ ،‬اگر كارگ��ردان اين فيلم‬ ‫را نمي‌شناختيم‪ ،‬ش��ايد كار بدي نبود‪ ،‬اما به‌عنوان فيلم‬ ‫كيارستمي‪ ،‬فيلم خوبي به‌شمار نمي‌آيد و در مجموع نيز‬ ‫يكفيلممعموليبود‪.‬‬ ‫شرايط بازار كن چگونه است؟ ايران در اين بازار‬ ‫چه موقعيتي دارد؟‬ ‫‪ l‬كشورهاي مختلف حضور خيلي گسترده‌اي‬ ‫در بازار كن دارند‪ .‬به نظر من‪ ،‬حض��ور ايران در اين بازار‬ ‫خيلي كم‌رنگ است‪ ،‬چون ديگر كشورها در كنار بخش‬ ‫اصلي جشنواره‪ ،‬هر‌كدام يك چادر و پاويوني نيز دارند‬ ‫كه پاتوقي براي چهره‌هاي سرشناس آن كشور است كه‬ ‫در آنجا مي‌نش��ينند و عالقه‌مندان از كشورهاي ديگر به‬ ‫آنجا مي‌روند و با آنها آشنا مي‌شوند‪ .‬متاسفانه ايران چنين‬ ‫جايي را در جش��نواره كن ندارد تا بتوان كشور را بيشتر‬ ‫معرفي كرد‪ .‬در جش��نواره كن‪ ،‬اين كار به چتر سينماي‬ ‫ايران كه همان غرفه س��ينماي ايران است‪ ،‬محدود است‬ ‫و ايراني‌ها به اينجا س��ر مي‌زنند‪ .‬البته م��دام هم از داخل‬ ‫كشور نسبت به اين ميزان حضور ايراد گرفته مي‌شد‪ ،‬اما‬ ‫به نظرم حضور ايران خيلي كم‌رنگ است‪ .‬در بخشي كه‬ ‫كشورها و حتي كشورهاي ضعيفي مانند امارات در كنار‬ ‫ساحل پاويون دارند‪ ،‬قسمت مش��خصي وجود دارد كه‬ ‫عالقه‌مندانبه آنجا مي‌روندو بامحصوالتوويژگي‌هاي‬ ‫كشور مورد نظر خود آشنا مي‌شوند‪ .‬همه اين كارها براي‬ ‫ما در غرفه سينماي ايران جمع شده كه جاي مناسبي براي‬ ‫اينكارنيست‪.‬‬ ‫چرا ايران در كنار ديگر كشورها و در بخشي كه‬ ‫بازديدكنندهبيشتريدارد‪ ،‬نيست؟‬ ‫‪ l‬فكر مي‌كنم براي حضور داشتن در آن بخش‬ ‫بايد هزينه خيلي بيشتري پرداخت شود‪ .‬البته به نظر من‪،‬‬ ‫پرداخت اين هزين��ه ارزش دارد‪ ،‬چون جاي خالي ايران‬ ‫در آن قسمت احساس مي‌شود و بودن در آنجا براي ايران‬ ‫مي‌تواند مثبت باشد‪ .‬مثال ما عباس كيارستمي‌را به سختي‬ ‫مي‌توانستيم پيدا‌كنيم‪ .‬اگر بخش مش��خصي را در كنار‬ ‫ديگر كشورها داشتيم‪ ،‬هر‌كسي مي‌خواست‪ ،‬مي‌توانست‬ ‫با كيارس��تمي‌در آنجا گفت‌وگو كند‪ ،‬همين‌طور ديگر‬ ‫هنرمندانايرانيماننداصغرفرهاديمي‌توانستنددرجايي‬ ‫باشندكهايراني‌هابيشتردرآنجابودند‪،‬البتهفرهاديبهغرفه‬ ‫ايران سر‌زد؛ اما غرفه جاي مناسبي نيست و خارجي‌ها هم‬ ‫بهغرفه‌ه‌انمي‌آيندوبههميندليل‪،‬باسينماوكشورماآشنا‬ ‫نمي‌شوند‪g.‬‬ ‫مثلث شماره ‪128‬‬ ‫‪70‬‬ ‫من هم نكاتي از فيلم را قبول ندارم!‬ ‫‪3‬‬ ‫تو‌گو با تهيه‌كننده فيلمي كه معترضان زيادي دارد‬ ‫گف ‌‬ ‫محمدآفريدهكهدرسال‌هايگذشتهفيلمنامهسريال«سيمرغ»(دربارهشهيدانشيروديوكشوري)رانوشته‪،‬اولين‬ ‫تجربهتهيه‌كنندگيخودرابافيلمسينمايي«يكخانوادهمحترم»تجربهكرد؛فيلمي‌كهبهجشنوارهكنراهيافتونمايندهايران‬ ‫درآنجشنوارهبودوالبتهفيلميكهصدايبخشيازتماشاگرانايرانيرادرهمانجشنوارهدرآورد‪.‬حرفوحديثدرباره‬ ‫چهره‌ايكهازايراني‌هادراينفيلمبهنمايشدرآمده‪،‬زياداست؛اماخودآفريدهاعتراض‌هارابيشترناشيازوجودذهنيتدر‬ ‫ميانتماشاگرانمي‌داند‪.‬همچنينمعتقداستكهماميراث‌دارفضايليشده‌ايمكهاگرخودمانآنهارانقدنكنيم‪،‬اينارزش‌ها‬ ‫لطمهمي‌خورند‪.‬اينصحبت‌هاياودرحاليمطرحميشودكهاكثريتكسانيكهاينفيلمراديده‌اندبهشدتنسبتبهآن‬ ‫نقدداشته‌اند‪.‬مثلثدرنخستينشمارهخودبعدازپايانجشنوارهكنباآفريدهدرباره«يكخانوادهمحترم»گفت‌وگوكرد‪.‬‬ ‫شاهده يوسفي‬ ‫شصت‌وپنجمين دوره جش��نواره كن را چطور‬ ‫ارزيابي كرده و از حضور در اين جش��نواره چه‬ ‫تجربه‌ايكسبكرديد؟‬ ‫‪ l‬امسال براي حضور فيلم «يك خانواده محترم»‬ ‫در بخش «دو هفت��ه كارگردانان» همراه آقايان بخش��ي ـ‬ ‫كارگردان ـ و بابك حميديان ـ بازيگ��ر ـ در كن حضور‬ ‫داشتيم‪.‬كنيكمركزبزرگسينمايياستكههمهكشورها‬ ‫در آن حضور دارند‪ .‬بخش مهم��ي‌از آن‪ ،‬حضور فيلم‌ها‬ ‫در قسمت‌هاي متنوع جشنواره اس��ت‪ .‬همچنين بازار‪،‬‬ ‫نشست‌ها و حاشيه‌هايي كه اين جش��نواره دارد‪ ،‬خيلي‬ ‫مهم است‪ .‬ما به‌خاطر حضور فيلم يك خانواده محترم به‬ ‫كن رفتيم‪ .‬اين رويداد به هر حال‪ ،‬ارتباط‌ها را بيشتر مي‌كند‬ ‫و باعث نزديكي و بررسي فيلم‌ها آينده مي‌شود‪ .‬يكي از‬ ‫اتفاق‌هاي مهم جشنواره كن اين است كه وقتي فيلم در‬ ‫يكي از بخش‌هاي مهم جشنواره‪ ،‬چه در مسابقه و چه در‬ ‫بخش‌هايجنبي‪،‬حضورداشتهباشد‪،‬بسياريازخريداران‬ ‫وپخش‌كننده‌هاآنرامي‌بينندواينمسالهبرايپخشفيلم‬ ‫نالملليآنخيليمهماست‪.‬‬ ‫وبازتاببي ‌‬ ‫فيلم شما در جشنواره كن چه شرايطي داشت؟‬ ‫‪ l‬موضوع اين فيلم به تحوالت و شرايط جامعه‬ ‫ايران مربوط اس��ت و به بحث دفاع مقدس نگاهي دارد‪.‬‬ ‫موضوع جنگ تحميلي امري است كه دنيا نمي‌خواهد‬ ‫آن را به ياد آورد‪ ،‬چون در آن مقصر اس��ت و كشورها از‬ ‫آن استفاده‌هاي زيادي هم بردند‪ .‬در بخشي از اين فيلم‪ ،‬به‬ ‫جنگ پرداخته شد و درونمايه فيلم درباره كساني است كه‬ ‫از جنگ و فرهنگ آن استفاده مناسبي نداشتند‪ .‬ما نگاهي‬ ‫نقادانه به اين موضوع داش��تيم‪ .‬براي ما اتفاق خوبي بود‬ ‫كه فيلم يك خانواده محترم از ميان بيش از ‪ 1700‬فيلم از‬ ‫كشورهايمختلف‪،‬برايبخشدوهفتهكارگردانانكنكه‬ ‫ي است‪ ،‬انتخاب شد و اين براي سينما و كشور‬ ‫بخش مهم ‌‬ ‫ما اتفاق خوب و مباركي است‪ .‬همچنين استقبال خوبي از‬ ‫اين فيلم در جشنواره شد‪.‬‬ ‫جالببودكهنگاهمخاطبانخارجيبهاينفيلمبانگاه‬ ‫مخاطبان ايراني تفاوت داشت؛ آنها خيلي به اصالت‌هاي‬ ‫فيلمتوجهداشتندوبحثشهيدوكسيكهدرموقعيت‌هاي‬ ‫مختلف تالش مي‌كرد‪ ،‬براي آنها جالب بود‪ .‬حتي تصاوير‬ ‫آرشيوي كه از خرمشهر در فيلم داشتيم‪ ،‬براي مخاطبان‬ ‫جذاب بود‪.‬‬ ‫دوستان ايراني ما بيشتر نگران بازتاب فيلم در ميان‬ ‫مخاطبانخارجيبودند‪،‬الحمدهللديدگاهمخاطبخارجي‬ ‫نسبتبهفيلممثبتبود‪.‬بايداشارهكنمكهمخاطبخارجي‬ ‫فقط به «فيلم» نگاه مي‌كند‪ ،‬برخالف دوستان ايراني كه به‬ ‫كليت‌هايمبهمي‌كهمعموالبه‌خاطرسياست‌زدگيدچار‬ ‫آنهاهستيمتوجهدارند‪.‬‬ ‫براي من ميزان اس��تقبال از فيلم خيلي جالب بود و‬ ‫دستاوردش اين بود كه فهميدم بايد براي توليد‌هاي آينده‬ ‫تالش بيشتري داشته باشيم و سينماي ايران بايد هرچه‬ ‫بيشتر براي فعاليت هنري خود و قرار گرفتن در ميزانسن‬ ‫نالملليايجادكند‪.‬سينماهنر‬ ‫جهاني‪،‬بهترارتباطوتعاملبي ‌‬ ‫ارتباط بين‌المللي و يك تصوير جهاني است و هر‌چقدر‬ ‫فيلم زبان گوياتري داش��ته باشد‪ ،‬مخاطبان گسترده‌تري‬ ‫خواهد داشت‪.‬‬
‫فرهنگ‬ ‫مثلث شماره ‪128‬‬ ‫آيا يك خانواده محترم با‌حضور در كن توانست‬ ‫ارتباطبين‌الملليبرقراركند؟‬ ‫‪ l‬بله؛ براي پخش بين‌المللي با پخش‌كننده معتبر‬ ‫«پيراميد» مذاكره و قرارداد آن بسته شد‪.‬‬ ‫براساس اخبار منتشرشده واكنش مخاطبان ايراني‬ ‫نس��بت به فيلم يك خانواده محترم مثبت نبود‪.‬‬ ‫بيش��تر انتقادها متوجه چه بخش‌ها و مباحثي در‬ ‫اينفيلمبود؟‬ ‫نالملليداخلي‪،‬‬ ‫‪ l‬مابايدمقداريدربارهمباحثبي ‌‬ ‫بحث كارشناسي داشته باش��يم‪ .‬اكنون در اين‌باره خيلي‬ ‫ش��ناخت نداريم و با ذهنيت‌هايي‪ ،‬مخاطبان بين‌المللي‬ ‫را جدا‌مي‌كنيم يا نكاتي را از احساس‪ ،‬انديشه و مباحث‬ ‫داخليخودمانتعميممي‌دهيمكهبهنظرمندرستنيست‪.‬‬ ‫اين موضوع به‌كارشناسي و تحليل نياز دارد‪ .‬ما اين فيلم را‬ ‫براي مخاطب ايراني توليد كرده‌ايم‪ ،‬ولي به‌هر حال‪ ،‬فيلم با‬ ‫قابليت‌هايي كه دارد ارتباط بين‌المللي هم پيدا‌كرده است‪.‬‬ ‫برخي مخاطبان ايراني به نظر من با داشتن پيش‌زمينه‪ ،‬اين‬ ‫فيلم را ديدند كه اين مساله‪ ،‬تاثير مي‌گذارد‪ .‬متاسفانه در‬ ‫ايران كساني كه فيلم‌ها را نگاه مي‌كنند وقتي بحث كن و‬ ‫جشنواره‌هاي خارجي مطرح مي‌شود‪ ،‬عمدتا كمي‌جبهه‬ ‫مي‌گيرند و اينمساله روي ديديكه فرد بايد آزادانهنسبت‬ ‫بهفيلمداشتهباشد‪،‬حجابمي‌گذارد‪.‬‬ ‫در فيلم يك خانواده محترم نكاتي وجود داشت كه‬ ‫ممكن است من هم آنها را قبول نداشته باشم‪ ،‬اما براي من‬ ‫هم جالب بود كه آن نكات در نگاه مخاطبان خارجي مورد‬ ‫توجهنبود‪.‬نگاهآنهانوعديگرياستوبا‌توجهبهفرهنگ‪،‬‬ ‫شرايط اجتماعي و تاريخچه‌اي كه دارند‪ ،‬به نكات ديگري‬ ‫با‌ظرايف ديگري توجه مي‌كنند‪ .‬در مجموع‪ ،‬بازتابي كه‬ ‫مخاطبان خارجي در جشنواره داشتند و نقدهايي كه در‬ ‫آنجا مطرح شد‪ ،‬خيلي مثبت بود‪ .‬بناي ما اين بود كه اين‬ ‫نگاه و تصوير را بررسي كنيم و دستاورد خوبي هم داشتيم‪.‬‬ ‫روشن‌تربگوييدكهمخاطبانايراني نسبت به‌كدام‬ ‫بخش‌هاي اين فيلم انتقاد داشتند؟ آن بخش‌هايي‬ ‫كه مي‌گوييد ممكن است ش��ما هم به آنها انتقاد‬ ‫داشته‌باشيد‪ ،‬كدامند؟ كه البته گويا اين انتقادها‬ ‫كامال بجا‌هم بوده‌است‪.‬‬ ‫‪ l‬ما تحت يك فضاي كلي در جامعه قرار داريم‪.‬‬ ‫موضوع اين فيلم هم اجتماعي است و به مباحث جدي‬ ‫در جامعه نگاه مي‌كند‪ .‬ممكن است احساس كنيم نمايش‬ ‫دادن يك پالن در كنار پالني ديگر‪ ،‬سوءتفاهم ايجاد كند‪.‬‬ ‫اين بيشتر به‌دليل فضاي فرهنگي‌اي است كه با‌توجه به‬ ‫رسانه‌ها‪ ،‬اخبار و شرايطي كه در سينما و تلويزيون ايران‬ ‫وجود دارد‪ ،‬در ذهن ما ايجاد ش��ده اس��ت كه احساس‬ ‫مي‌كنيم امكان دارد مخاطب ب��ا ديدن دو تصوير در كنار‬ ‫يكديگر‪ ،‬برخورد متفاوتي داشته باشد يا حس ديگري به‬ ‫اومنتقلشود‪.‬‬ ‫اين مس��ائل بايد كارشناسي ش��وند‪ ،‬چون فيلم را‬ ‫نديده‌ايد نمي‌توان درباره مصاديق آن صحبت كرد‪ .‬براي‬ ‫منجذاببودكهببينمواكنش‌هانسبتبهاينفيلمچگونه‬ ‫است و حسي كه در مخاطبان خارجي ديدم‪ ،‬خيلي مثبت‬ ‫بود‪ .‬در جامعه ما با زندگي و فرهنگي كه داشته‌ايم‪ ،‬امكان‬ ‫دارد برخي مسائل براي ما تكراري باشد و كاركرد اوليه را‬ ‫به‌خاطرروزمرگي‌هانداشتهباشد؛وليدرفيلميكخانواده‬ ‫محترم‪ ،‬برخورد با شهيد براي من خيلي جالب بود و واقعا‬ ‫مخاطب را تحت‌تاثير قرار مي‌داد‪ ،‬اين حس خوب بود‪.‬‬ ‫برخي دوستان اعتقاد داشتند ما بايد برخي چيزها را بيشتر‬ ‫يا كمتر كنيم كه بخشي از آن به س��ليقه كارگردان مربوط‬ ‫است‪ .‬همان‌طور كه امكان دارد ‪ 10‬كارگردان اين موضوع‬ ‫را به اشكال متفاوت به فيلم تبديل كنند‪ ،‬در جاهايي اين‬ ‫سليقه‌هاتاثيردارند‪.‬ازابتداقرارماباآقايبخشي‪،‬پخشاين‬ ‫فيلم در سينماهاي ايران و تلويزيون بود‪ .‬اكنون هم مشكل‬ ‫خاصي نمي‌بينم و انشاءاهلل در آينده نزديك‪ ،‬فيلم را براي‬ ‫گرفتن مجوز از وزارت ارشاد آماده مي‌كنيم‪ .‬همچنين اين‬ ‫فيلم با‌حضور كارگردان ـ مسعود بخشي ـ براي منتقدان‪،‬‬ ‫روزنامه‌نگاران و دست‌اندركاران عرصه سينما به نمايش‬ ‫درمي‌آيد‪.‬‬ ‫به نظر مي‌رسد اين فيلم با فيلم‌هاي مشابهي كه در‬ ‫سال‌هاي گذشته ساخته شده‌اند‪ ،‬در بخش‌هايي‬ ‫تفاوت‌هاي زي��ادي دارد‪ .‬ش��ما در گفت‌وگو با‬ ‫مخاطبان ايراني كه در كن اين فيلم را ديدند‪ ،‬به چه‬ ‫جمع‌بندي‌ايتوانستيدبرسيد؟‬ ‫‪ l‬در ميان مخاطبان ايراني تنوع نگاه وجود داشت؛‬ ‫برخي معتقد بودند كه موضوع خوب بيان شده است و‬ ‫بعضي نيز اعتقاد داشتند كه بخش‌هايي از فيلم بايد تعديل‬ ‫مي‌شد‪.‬طبيعتاسينماوحوزهفرهنگ‪،‬همينتنوعآراست‪.‬‬ ‫ما بايد ببينيم در كجا ايس��تاده‌ايم و با چه شرايط و نيتي‪،‬‬ ‫فيلم ساخته‌ايم‪ .‬خاطره‌اي نقل مي‌كنم؛ مرحوم اصغرزاده‬ ‫ـ مستندساز ـ فيلم «س��كوت طوالني» را درباره مسابقه‬ ‫ايران و آمريكا توليد كرد‪ .‬ما و او عالقه داش��تيم اين فيلم‬ ‫از تلويزيون پخش شود؛ اما به هر دري كه زديم متاسفانه‬ ‫گفتند اصال امكان نمايش اين فيلم وجود ندارد‪ .‬چند سال‬ ‫گذشته و آقاي اصغرزاده دريك سانحه هوايي فوت كرده‪.‬‬ ‫يكسالبعدازفوتاو‪،‬آنفيلمدرسالگردپيروزيانقالب‬ ‫اسالمي در شبكه اول پخش ش��د‪ .‬ببينيد چقدر تفاوت‬ ‫در ديدگاه‌ه��ا به‌وجود مي‌آيد‪ .‬اين نش��ان‌مي‌دهد كه اگر‬ ‫بخواهيمفقطدرسطحسليقه‌هايخودبچرخيم‪،‬خالقيت‬ ‫و نوآوري از دست مي‌رود‪ .‬حس دوستان براي من قابل‬ ‫احترام است‪ ،‬ولي ما براي شرايط هنر و تجربه‌هاي هنري‬ ‫بايد اين فرصت‌ها را هم بدهيم تا برخالف روال عادي‪،‬‬ ‫كارهايي انجام شود كه س��طح توقع و سطح نگرش‌ها‬ ‫را باال ببرد‪ .‬مثال درباره بس��ياري از فيلم‌ها هم اين اتفاق‬ ‫رخ داده است‪ ،‬مانند «ليلي با من است» كه دو سال پخش‬ ‫آن ممنوع بود و بعد‪ ،‬در همه جا پخش شد‪ .‬برخي فيلم‌ها‬ ‫ممكن اس��ت در زمان خود‪ ،‬دچار نكاتي باشند؛ اما فكر‬ ‫مي‌كنم بعد از آن ممكن است نگاه‌ها تغيير كند و اين نشان‬ ‫مي‌دهد كه اين فيلم‌ها زنده هس��تند و حرف دارند‪ .‬فيلم‬ ‫يك خانواده محترم نگاهي متعهدانه نس��بت به مباحث‬ ‫جدي جامعه دارد‪ ،‬بحث امر‌به‌مع��روف‪ ،‬بحث اينكه ما‬ ‫ميراث‌دار فضايلي شده‌ايم كه اگر خودمان آنها را نقد و به‬ ‫آنها توجه نكنيم‪ ،‬اين ارزش‌ها لطمه مي‌خورند‪ .‬رويكرد‬ ‫فيلمبازگشتبهاصالت‌هاست‪.‬‬ ‫نگاه‌هاي موافق و مخالف نس��بت به حضور در‬ ‫جشنواره‌هايخارجيمانندكندرجامعهماوجود‬ ‫دارد و گفته مي‌شود برخي فيلم‌ها با نگاه به اينگونه‬ ‫جشنواره‌ها و براي شركت در آنها ساخته مي‌شوند‪.‬‬ ‫ديدگاه شما در اين‌باره چيست؟‬ ‫‪ l‬چند س��ال پيش‪ ،‬مقام‌معظم‌رهبري در ديدار‬ ‫با هنرمندان و سينماگران اين مس��اله را بيان داشته‌اند كه‬ ‫اين نگاه كه مطلق يك جش��نواره خوب است يا مطلق‬ ‫يك جشنواره بد اس��ت‪ ،‬درست نيست‪ .‬هر‌جشنواره‌اي‬ ‫با‌توجه به رويكرد‌ها‪ ،‬فيلم‌هايي ك��ه در آن حضور دارند‬ ‫و آدم‌هايي كه در آن هس��تند‪ ،‬با جش��نواره ديگر تفاوت‬ ‫دارد‪ .‬ما در يك مب��ارزه و جنگ پنهاني در تمام عرصه‌ها‬ ‫در دنيا قرار داري��م‪ .‬اين واقعيت اس��ت‪ ،‬ولي بحث اين‬ ‫اس��ت كه ما بايد كار خود را انجام دهيم‪ .‬جش��نواره‌ها‬ ‫در تم��ام دنيا ه��م باي��د كار خ��ود را انجام دهن��د‪ .‬در‬ ‫بخش‌هايي ممكن اس��ت‪ ،‬ما ي��ك خاكريزهايي را فتح‬ ‫كنيم و در بخش‌هايي هم ممكن اس��ت جش��نواره‌ها با‬ ‫نگاه خودشان دنبال مس��ائلي باشند‪ .‬اين مساله‌اي عادي‬ ‫اس��ت؛ در جش��نواره فجر هم اي��ن امر وج��ود دارد و‬ ‫هر مديري كه مي‌آيد نگاه خود را دارد‪ .‬فجر‪ ،‬جش��نواره‬ ‫انقالب اسالمي است اما در آن‪ ،‬سليقه‌ها‪ ،‬نگاه‌ها و حتي‬ ‫حبوبغض‌هاييوجوددارند‪.‬درتمامدنيانيزاينبحث‌ها‬ ‫مطرح‌اند‪ .‬قطعا جشنواره‌هاي دنيا به‌دنبال اين نيستند كه‬ ‫هرچهراكهمامي‌سازيمپخشكنند‪.‬آنهاهمنگاه‌هايخود‬ ‫را دارند‪ ،‬ولي اين دليل نمي‌شود كه ما در آن جشنواره‌ها‬ ‫حضور نداشته باشيم‪ .‬ما چون جامعه‌اي بالنده و سينمايي‬ ‫خالق داريم‪ ،‬بايد در اين معركه‌ها ق��رار گيريم و ببينيم‬ ‫دستاورد ما در اين معركه‌ها چيست‪ .‬دستاورد ما براي فيلم‬ ‫يك خانواده محترم دستاورد خوب و ارزشمندي بود‪ ،‬البته‬ ‫براي رسيدن به ايده‌آل‌ها و ارزش‌ها بايد راه زيادي را طي‬ ‫كنيم‪ .‬همين كه يك فيلم‌ساز جوان در اين شرايط‪ ،‬فيلمش‬ ‫را به شهداي دفاع مقدس تقديم مي‌كند‪ ،‬خيلي ارزشمند‬ ‫است‪ .‬اين روندي اس��ت كه بايد به آن توجه كنيم و البته‬ ‫نگاه مديريتي و فرهنگي بايد پشت آن باشد؛ اما متاسفانه‬ ‫اشكال ما مديريت فرهنگي‌اس��ت كه همه چيز را سريع‬ ‫مي‌خواهيم به‌دست آوريم‪ .‬مشكالتيكه داريمبه اين دليل‬ ‫است كه ديدگاه ما بايد فرهنگي‌تر باشد‪ .‬در حال حاضر‬ ‫نگاهمديريتفرهنگيمابيشترازآنكهنگاهمشفقانهباشد‪،‬‬ ‫نگاهعجوالنهاست‪.‬‬ ‫مش��ابه بحث‌هايي كه درباره حضور فيلم‌ها در‬ ‫جشنواره‌هاي خارجي وجود دارد‪ ،‬درباره حضور‬ ‫مديران دولتي در اين جشنواره‌ها هم مطرح است‪.‬‬ ‫شما با حضور مديران در جشنواره‌هاي خارجي‬ ‫موافق هس��تيد؟ در دوره‌اي كه شما مدير دولتي‬ ‫بوديد‪ ،‬به كدام جشنواره‌ها رفتيد؟‬ ‫‪ l‬من تا زماني كه مدير بودم به جشنواره‌اي نرفتم‪.‬‬ ‫من با موجي از جوانان خالق مواجه بودم كه نياز داشتند‬ ‫توليد كنند و احساسم اين بود كه بايد باشم و كارها را انجام‬ ‫دهم‪ .‬چند فيلم ما در جشنواره كن جايزه برد‪ ،‬مانند فيلم‬ ‫آقاي اميريوسفي و فيلم خانم آيدا بگيچ (برف)‪ .‬من داليل‬ ‫خود را داشتم و احساس مي‌كردم بايد زيرمجموعه‌ها و‬ ‫فيلمسازان در آن جشنواره‌ها شركت كنند؛ حضور مهم‬ ‫اس��ت‪ ،‬اما اينكه با چه برنامه‌ريزي‌اي در اين جشنواره‌ها‬ ‫حضور يابيم مهم‌تر اس��ت‪ .‬متاس��فانه برنامه‌ريزي‌هاي‬ ‫ما ش��ب امتحاني و دقيقه نود اس��ت‪ .‬به‌همين دليل زياد‬ ‫نتيجه‌بخش نيس��ت‪ .‬همه آن‌هايي كه از همه كش��ورها‬ ‫به جشنواره امسال آمدند‪ ،‬از همين امروز براي سال آينده‬ ‫برنامه‌ريزيمي‌كنند‪.‬اينيكيازمعضالتياستكهوجود‬ ‫دارد‪ .‬گاهي هم نگاه توريستي نسبت به جشنواره وجود‬ ‫دارد كه نگاه خوبي نيست‪ .‬به هر‌حال پول بيت‌المال است‬ ‫و هر‌كسي بايد در مقابل آن پاسخگو باشد‪ .‬مساله ديگر‬ ‫ي در‬ ‫اين است كه مثال وقتي از كشوري مانند اسپانيا‪ ،‬فيلم ‌‬ ‫جشنوارهكناست‪،‬همهغرفه‌هاوچترسينماياسپانيابهآن‬ ‫توجهمي‌كنندوبهنوعيجشنمي‌گيرند‪.‬تنهاكشوريكه‬ ‫فيلمسازانآنمظلومقرارمي‌گيرند‪،‬ايراناست؛مانمي‌دانيم‬ ‫درجشنوارهكنچهوضعيتيخواهيمداشت‪،‬ممكناست‬ ‫دوستان به شكل شفاهي تش��كر كنند‪ ،‬ولي برنامه‌ريزي‬ ‫مدوني براي اين حضورها وجود ندارد‪ .‬متاسفانه در ايران‬ ‫دربارهجشنواره‌هابهچارچوبمشخصينرسيده‌ايم‪.‬‬ ‫يكفيلمسازجوان‪،‬فيلمي‌ساختهاستوامكاندارد‬ ‫ما با بخش‌هايي از اين فيلم مساله داشته باشيم؛ ولي اين‬ ‫فيلم به بزرگ‌ترين رويداد سينمايي دنيا رفته و همه مديران‬ ‫سينمايي ما هم به آن جا رفته‌اند حاال بايد به نوعي از آن‬ ‫استقبال كنيم‪ ،‬چون آنجا بحث كل كشور و سينماي ايران‬ ‫مطرح است‪ .‬ما بايد به جوان‌ها بيشتر اعتماد كنيم و در تمام‬ ‫عرصه‌ها مخصوصا عرصه دفاع مقدس براي تجربه‌هاي‬ ‫تازه‪ ،‬بديع و خالقانه‪ ،‬به آنها اجازه كار و تالش دهيم‪ .‬دليل‬ ‫اينكه سينماي دفاع مقدس آن بالندگي هميشگي خود را‬ ‫ندارد‪ ،‬شايد احتياط و نبود روحيه ريسك براي حضور‬ ‫جوانان اين سرزمين است‪ .‬متاسفانه ما معموال اين مساله‬ ‫را در جشنواره‌ها مي‌بينيم كه دوستان با يكديگر غريبه‌تر‬ ‫مي‌شوند‪g.‬‬ ‫‪71‬‬
‫ورزش‌‬ ‫سايه تعليق‬ ‫ورزش‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫آب‌هاي ناآرام‬ ‫تغييرات ناگهاني فدراسيون‌ها‪ ،‬وزارت ورزش را دچار چالش كرده است‬ ‫ميالد حجت االسالمي‬ ‫‪1‬‬ ‫تصميم ناگهاني وزير ورزش براي تغييرات در چند‬ ‫فدارسيون همانطور كه انتظار مي‌رفت بازهم تنش‌آفرين‬ ‫بود‪.‬اصلي‌ترينچالشهممتوجهفدراسيونقايقرانيبود‪،‬‬ ‫جايي كه اريكه رياستش سال‌ها در اختيار احمد دنيامالي‬ ‫بود و به‌دليل همي��ن ثبات مديريت در س��ال‌هاي اخير‬ ‫پيشرفت‌هاي چشمگيري در اين فدراسيون حاصل شده‬ ‫بود‪ ،‬كسب سهميه المپيك پكن در سال‪ 2008‬و موفقيت‬ ‫در بازي‌هاي آسيايي گوانگ ژو با كسب‪ 4‬سهميه المپيك‬ ‫‪ 2012‬لندن چهره فدراسيون موفقي را براي قايقران‌ها رقم‬ ‫‪72‬‬ ‫زده بود و كسي فكر نمي‌كرد نام دنيامالي هم در فهرست‬ ‫تغييراتآقايوزيرباشد‪.‬تغييراتدرفدراسيون‌هايديگر‬ ‫به‌دليل داشتن سرپرس��ت‪ ،‬چندان خودنمايي نكرد و در‬ ‫فدراسيون دوچرخه‌سواري هم زنگي آبادي هيچ مدافعي‬ ‫نداش��ت و با رفتن او همه كارها در كم��ال آرامش ادامه‬ ‫پيداكرد‪.‬امابه‌محضانتشارخبربركناريدنياماليوانتخاب‬ ‫شروين اسبقيان به‌عنوان جانشين او ورزشكاران المپيكي‬ ‫قايقراني در اقدامي‌يكسان انصراف خود را از حضور در‬ ‫رقابت‌هاي المپيك اعالم كردند و تمرين‌هاي قايقراني در‬ ‫درياچه آزادي تعطيل شد‪ .‬اين شرايط نقطه اصلي بحران‬ ‫بود‪ .‬انصراف نمايندگان ايران به‌ويژه محسن شادي بازتاب‬ ‫وسيعي داشت و اين قايقرانان خواستار بازگشت دنيامالي‬ ‫به فدراسيون شدند‪ .‬حتي محسن شادي با ادبياتي جالب‬ ‫رئيس سابق فدراس��يون را پدر اين رشته خواند و اعالم‬ ‫كرد تا وقتي دنيامالي بازنگردد او هم به‌قايقراني بازنخواهد‬ ‫گشت‪ .‬در همين حال خطر ديگري هم قايقراني را تهديد‬ ‫مي‌كند و آن هم بحث تعليق اس��ت‪ .‬فدراسيون جهاني‬ ‫قايقرانيبالفاصلهبهتغييراتدرفدراسيونايرانكهرئيس‬ ‫سابقش عضو فدراسيون جهاني هم بوده واكنش نشان داد‬ ‫و از وزارت ورزش ايران خواستار توضيح شد‪ .‬كار به آنجا‬ ‫كشيد كه روساي جهاني رشته‌هاي آب‌هاي آرام‪ ،‬بادباني‬ ‫و روئينگ در كبك كانادا يك جلسه اضطراري با‌موضوع‬
‫مهدي هاشمي كه رياس��ت فدراسيون تيراندازي‬ ‫را بر عه��ده دارد از جمل��ه منتقدان تغيي��رات اخير در‬ ‫فدراس��يون‌هاي دوچرخه‌س��واري و قايقراني به‌شمار‬ ‫مي‌رود‪ .‬هاش��مي اكن��ون نماينده مجلس نهم اس��ت و‬ ‫مي‌تواند كار را ب��ه احضار وزي��ر‌ورزش به مجلس نيز‬ ‫بكش��اند‪ .‬چه حاال خيلي‌ها از رابطه نه‌چندان دوستانه او‬ ‫باحميدسجاديباخبرند‪.‬‬ ‫ورزش‬ ‫واكنش در اردوگاه رقيب‬ ‫در ساليان متمادي و به‌غير از زماني كه سكان اداره‬ ‫س��ازمان‌تربيت‌بدني قدي��م (وزارت ورزش و جوانان‬ ‫فعلي) و كميته ملي المپيك در اختيار يك نفر بوده است‪،‬‬ ‫همواره اين دو نهاد رقيب يكديگر بوده‌اند و با آنكه همپاي‬ ‫يكديگر وظيفه اداره ورزش كش��ور را برعهده دارند‪ ،‬اما‬ ‫ي نگنجد همواره روابط‬ ‫از آنجا كه دو س��لطان در اقليم ‌‬ ‫دو‌جانبه با فرا ‌زو‌نشيب‌هايي روبه‌رو بوده است‪ .‬اما آنچه‬ ‫مشخص است‪ ،‬عزم محمد عباس��ي وزير ورزش براي‬ ‫مرد سايه‬ ‫اما در جايي ديگر همه تئوريسين اصلي اين تغيير و‬ ‫تحوالت و مرد س��ايه وزارت ورزش و جوانان را حميد‬ ‫سجادي مي‌دانند‪ .‬به‌نظر مي‌رسد حميد سجادي‪ ،‬معاون‬ ‫ورزشي و رسولي نژاد‪ ،‬معاون پارلماني وزير ورزش در‬ ‫اصل دو‌مغز متفكر تصميم‌سازي در وزارتخانه هستند‪.‬‬ ‫براي جلوگيري از اختالف نظر ميان اين دو معاون هم به‬ ‫نظر مي‌رسد كه وزير‪ ،‬تقسيم‌كار ويژه‌اي را براي اين دو‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫بركناري دنيامالي از رياست فدراسيونبرگزار كردند‪ .‬در اين‬ ‫جلسه اعضاي حاضر اعالم كردند كه به وزارت ورزش‬ ‫ايران نامه‌اي ارس��ال خواهند كرد و وزارت ورزش بايد‬ ‫پاسخگوي داليل بركناري دنيامالي باشد‪ .‬روساي جهاني‬ ‫رشته هاي آب هاي آرام هفته گذشته در واكنشي سريع‬ ‫فعاليت هاي فدراسيون قايقراني ايران را به حالت تعليق‬ ‫درآوردند اما حميد سجادي‪ ،‬معاون وزير ورزش خيلي‬ ‫خونسرد در اين باره واكنش نشان دادند‪.‬‬ ‫استيالي اين وزارتخانه بر‌‌كميته ملي المپيك بسيار جدي‬ ‫است‪.‬شايدبههميندليلبودكهتغييراتاخيرهمواكنش‬ ‫جدي و حتي تهديد آميزي را در هي��ات اجرايي كميته‬ ‫ملي المپيك به‌دنبال داش��ت‪ .‬اعضاي اين هيات به‌دنبال‬ ‫تغييرات در فدراس��يون‌هاي المپيكي دست به تشكيل‬ ‫نشست اضطراري زدند‪ .‬در اين نشست تغييرات صورت‬ ‫گرفته در فدراسيون‌هاي مختلف از جمله قايقراني‪ ،‬شنا‬ ‫و دوچرخه‌س��واري خالف منافع ملي و به ضرر كاروان‬ ‫المپيكي ايران اعالم و يادآوري ش��د كه اس��امي‌كاروان‬ ‫المپيك ايران به مسئوالن رقابت‌ها اعالم شده و قابل تغيير‬ ‫هم نيست و به همين دليل از وزير ورزش خواسته شد تا‬ ‫روسايبركنارشدهفدراسيون‌هارابهسمتخودبازگرداند‬ ‫و حداقل آنها را تا پايان رقابت‌هاي المپيك تحمل كند‪ .‬در‬ ‫همين زمينه هيات اجرايي كميته ملي المپيك به محمد‬ ‫عباسي پيشنهاد داد كه اگر هدف از اين تغييرات‪ ،‬چينش‬ ‫اعضا براي انتخابات اين كميته است آنها به‌طور داوطلبانه‬ ‫حاضربهاستعفاهستند‪.‬البتهبسيارياينپيامكميتهالمپيك‬ ‫را نه يك پيشنهاد بلكه يك تهديد ارزيابي كردند‪ ،‬چراكه‬ ‫ي راه براي‬ ‫به‌نظر مي‌رسد در صورت اتخاذ چنين تصميم ‌‬ ‫دخالت كميته بين‌المللي المپيك و احتمال محروميت‬ ‫كاروان ايران از حضور در المپيك لندن وجود دارد و اين‬ ‫فاجعه‌اي است كه به‌سرعت آثارش گريبان وزير ورزش‬ ‫و اطرافيان او را خواهد گرفت‪ .‬اين نكته‌اي است كه مهدي‬ ‫هاشمي‪،‬رئيسفدراسيونتيراندازيوعضوهياتاجرايي‬ ‫كميتهمليالمپيكهمتلويحيبهآناشارهكرد‪.‬هاشميكه‬ ‫مدتزياديميانه‌اشباحميدسجاديشكرآببودوحتي‬ ‫معاون وزارت‌ورزش در نهايت ناچار به عذرخواهي از‬ ‫او شد‪ ،‬تغييرات صورت گرفته در آستانه المپيك را زيانبار‬ ‫دانست و تذكر داد كه شايعات درباره موج جديد تغييرات‬ ‫در فدراسيون‌ها آن هم در آستانه المپيك مي‌تواند چالش‬ ‫جدي براي وزارت ورزش به ارمغان آورد‪ .‬تذكر رئيس‬ ‫فدراسيون تيراندازي از آن جهت حائز اهميت است كه‬ ‫هاشمي اكنون نماينده مجلس نهم شده و در واقع اتفاقات‬ ‫پيش‌‌رووعملكردايراندرالمپيكمي‌تواندكاررابهاحضار‬ ‫وزير‌ورزش به مجلس بكشاند و آنجاست كه هاشمي در‬ ‫مقابلعباسيوديگرانيچونحميدسجاديدستباالتررا‬ ‫خواهدداشت‪.‬بههميندليلبهنظرمي‌رسدتذكرهاشمي‬ ‫دقيقامتوجهعواقبتصميماتاخيروزيرورزشاست‪.‬‬ ‫در‌نظر گرفته است‪ ،‬يعني رس��ولي‌نژاد در مورد فوتبال با‬ ‫دست باز و اختيار عمل بيشتري وارد عمل مي‌شود و در‬ ‫حوزه‌هاي غير‌فوتبالي اين حميد سجادي است كه منبع‬ ‫اصلي تصميم‌سازي خواهد بود‪ .‬بعد از تغييرات در اين‬ ‫فدراسيون‌ها بود كه همه نگاه‌ها متوجه سجادي شد و او‬ ‫به‌عنوان عامل اصلي اين بركناري‌ها معرفي شد‪ .‬در واقع‬ ‫مالك اين روزها ماندن يا رفتن روساي فدراسيون‌هاي‬ ‫ورزشي در ميزان صميميت و روابط آنها با حميد سجادي‬ ‫است‪ .‬بعد از اين تغييرات هم موضوعي كه بسيار مورد‬ ‫توجهقرارگرفتپاسخعجيبسجاديب ‌هدليلبركناري‌ها‬ ‫بود‪.‬زمانيكهاوعنوانكرددرجامجهانيفوتبالهمبرخي‬ ‫تيم‌ها سرمربي خود را در كوران مسابقات تغيير مي‌دهند‪.‬‬ ‫ايناظهارنظرباواكنش‌هايزياديروبه‌روشدوبا‌توجهبه‬ ‫اينكه مثال مورد نظر سجادي تنها در مورد تيم‌هاي ناموفق‬ ‫عربي صدق مي‌كرد‪ ،‬اين اظهارات معاون وزير ورزش هم‬ ‫بر‌انتقادات از او اضافه كرد‪.‬‬ ‫نيمهپنهان‬ ‫اما همانطور كه اعضاي هي��ات اجرايي كميته ملي‬ ‫المپيك در بيانيه خود به كنايه مطرح كرده‌اند‪ ،‬گمانه‌زني‌ها‬ ‫بر‌‌اين است كه مهم‌ترين دليل تغييرات در فدراسيون‌هاي‬ ‫ورزشيتغييرچهرهمجمعكميتهالمپيكبه‌سويكانديداي‬ ‫آينده وزارت ورزش اس��ت كه بتواند سكان هدايت اين‬ ‫كميته را در دس��ت بگيرد‪ .‬چراكه با اتمام دولت دهم در‬ ‫س��ال آينده بعيد به‌نظر مي‌رسد كه مس��ئوالن فعلي اين‬ ‫وزارتخانه بخ��ت چنداني براي ماندن در س��مت‌هاي‬ ‫خود داشته باشند‪ ،‬اما رفتن به كميته ملي المپيك حداقل‬ ‫براي ‪ 4‬س��ال موقعي��ت آنها را حف��ظ ك��رده و جايگاه‬ ‫بين‌المللي اين كميته هم اجازه نمي‌دهد كه موقعيت آنها‬ ‫بر اثر تغيير دولت چندان به‌خطر بيفتد‪ .‬هرچند اين شيوه‬ ‫در ميان مديران پيشين س��ازمان‌تربيت‌بدني هم مرسوم‬ ‫بوده اما اين بار وزارت ورزش��ي‌ها اين حركت را با‌‌سر و‬ ‫صداي زيادي پيش مي‌برند‪ .‬ش��نيده مي‌شود كه حميد‬ ‫س��جادي خيز خود را براي نشستن بر‌مس��ند رياست‬ ‫كميته ملي المپيك آغاز كرده و البته عده‌اي هم معتقدند‬ ‫او مي‌خواهد كرسي دبيركلي بهرام افشارزاده را به‌دست‬ ‫بياورد‪ .‬تغييرات در فدراسيون‌هاي ورزشي هم به همين‬ ‫دليل صورت گرفته است تا س��جادي مديران نزديك به‬ ‫خودرابرايكسبرايآتيآنهادركميتهمليالمپيكازهم‬ ‫اكنون در صدر فدراسيون‌هاي ورزشي قرار دهد‪.‬‬ ‫تمامتغييراتپرماجرا‬ ‫اما اين موج تغييرات پر‌حاشيه در سال ‪ ،91‬يكسال‬ ‫قبل هم فضاي پر‌حاشيه‌اي را رقم‌زد‪ .‬ابتدا كنار گذاشتن‬ ‫محمد يزداني‌خرم از فدراسيون كشتي و سپس ماجراي‬ ‫انتخابات فدراسيون فوتبال كه در اولي وزارت ورزش با‬ ‫دردسرفراوانتوانستاوضاعراكنترلكندودردومي‪‌،‬زور‬ ‫‪73‬‬
‫ورزش‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫وزارتي‌هابه‌مجمعفدراسيونفوتبالنرسيد‪.‬بههميندليل‬ ‫است كه در يكسال اخير تغييرات در فدراسيون‌ها همواره‬ ‫پر‌چالشبودهاستهرچندكهبرايتيممحمدعباسيعبور‬ ‫از چهره‌هايي چون يزداني خ��رم‪ ،‬كريم صفايي و احمد‬ ‫دنيامالي كاري دشوار بوده اما به‌هرحال وزارت ورزش تا‬ ‫به اين جاي كار از عهده اين موضوع برآمده است‪.‬‬ ‫‌هاكي دوهفته پيش مطرح شد‪ ،‬او ناگهان در برنامه ورزش‬ ‫و مردم‪ ،‬حميد سجادي را روي خط تلفن آورده و با تمجيد‬ ‫از تغييرات فدراسيون‌ها و عملكرد او سالم ويژه‌اي هم به‬ ‫رئيس اش محمد عباسي فرستاد تا بدين‌ترتيب ماجراي‬ ‫بركناري‌اش فيصله يابد و البت��ه بر حرف و حديث‌هاي‬ ‫مربوط به دليل بركناري روساي فدراسيون‌ها اضافه كند‪.‬‬ ‫تناقض در عمل‬ ‫اما يك موضوع مهم در زمينه افزايش بدبيني به اين‬ ‫تغييرات‪ ،‬حرف هاي متفاوت مسئوالن وزارت ورزش‬ ‫اس��ت چراكه محمد عباسي و حميد س��جادي بيش از‬ ‫اين بارها با تاكيد بر بررسي عملكرد فدراسيون‌ها‪ ،‬ميزان‬ ‫موفقيت يا ناكامي‌آنان را در تصميم‌گيري براي بركناري‬ ‫يا ادامه فعاليت روساي فدراسيون‌ها موثر دانسته‌اند‪ ،‬اما‬ ‫در عمل اتفاق ديگري در حال رخ دادن اس��ت‪ .‬به‌عنوان‬ ‫نمون��ه در اين مدت تغيي��رات در فدراس��يون جودو يا‬ ‫دوچرخه‌سواري هيچ حاشيه‌اي به همراه نداشت چراكه‬ ‫مديران آن عملكرد ضعيفي داشتند‪ ،‬اما در رشته قايقراني‬ ‫طي چند سال اخير پيش��رفت‌هاي مهمي‌به‌دست آمده‬ ‫بود و اين فدراسيون در زمره رشته‌هاي موفق كشور ظاهر‬ ‫شدهبود‪.‬بههميندليلهمبركناريدنياماليتااندازهزيادي‬ ‫شائبه برانگيز بود‪ .‬از سوي ديگر عدم توجه به وضعيت‬ ‫برخي فدراسيون‌ها شايعه شخصي و سليقه‌اي بودن اين‬ ‫تصميم گيري‌ها را جدي‌تر ساخته است‪ .‬به‌عنوان نمونه‬ ‫دوفدراسيونهندبالوبسكتبالدرمسيررسيدنبهالمپيك‬ ‫ناكام بودند و هندبال حتي بخت صع��ود به رقابت‌هاي‬ ‫جهاني هندبال را هم از دست داد‪ ،‬ضمن آنكه روساي اين‬ ‫دوفدراسيونبازنشستههستند‪.‬بااينحالگفتهمي‌شودكه‬ ‫كوزه‌گري و مشحون روابط دوستانه‌اي با سجادي دارند و‬ ‫به همين دليل با وجود انتقادهاي فراوان خبري از تغييرات‬ ‫در فدراس��يون‌هاي نورچشمي‌نيست و همين موضوع‬ ‫سوالبرانگيزشدهكهاگربنابرتغييراستچرااينتغييرات‬ ‫در فدراس��يون‌هاي ضعيف و ناكام رخ نمي‌دهد‪ .‬حتي‬ ‫زماني كه شايعه بركناري بهرام شفيع از رياست فدراسيون‬ ‫بيم و اميد به آينده‬ ‫به هرح��ال گفته مي‌ش��ود ك��ه در آين��ده نزديك‬ ‫باز هم موجي از تغييرات در فدراس��يون‌هاي ورزش��ي‬ ‫پيش‌رو خواهد بود‪ .‬البته به نظر مي‌رس��د در ساختمان‬ ‫س��ئول وزارت ورزش و جوانان‪ ،‬فعال مسئوالن به‌دنبال‬ ‫فرونشستنگردوغبارتغييراتفعليونتايجآنهستند‪.‬به‬ ‫هميندليلهمبهنظرمي‌رسدشرويناسبقيان‪،‬سرپرست‬ ‫جديدفدراسيونماموريتويژه‌ايبرايبازگرداندنهرچه‬ ‫سريعترآرامشبهاينفدراسيوندارد‪.‬بااينحالانتقادهاي‬ ‫تند و تيز دنيامالي و البته قهر محسن شادي همچنان ادامه‬ ‫دارد‪ .‬ش��ادي با وجود تكذيب‌هاي اسبقيان همچنان بر‬ ‫انصرافش از المپيك اص��رار دارد‪ .‬تمامي‌اين اتفاقات را‬ ‫بايد به نتايج المپيك اضافه كرد؛ اعضاي كاروان ايران كه‬ ‫هرازگاهي بر سر مسائل مالي يا تغييرات مديريتي صداي‬ ‫اعتراضشانبلندمي‌شودبهزوديدرآوردگاهالمپيك‪2012‬‬ ‫حاضر خواهند شد و سال آخر كاري دولت دهم باتوجه‬ ‫به در پيش بودن اين رقابت‌ها و همچنين پروسه تالش‬ ‫تيم ملي فوتبال ايران براي رسيدن به جام جهاني‪ ،‬سالي‬ ‫پر‌چالش را براي محمد عباسي‪ ،‬حميد سجادي و ساير‬ ‫تصميم‌گيرندگان وزارت ورزش رقم خواهد زد‪ .‬بي‌ترديد‬ ‫تمام كساني كه اين روزها در برابر اقدامات وزارت ورزش‬ ‫ي احتمالي بدون‬ ‫س��كوت كرده اند‪ ،‬بعد از هرگونه ناكام ‌‬ ‫‌ترحم وزير ورزش را نقد خواهند كرد‪ ،‬اما عباسي و البته‬ ‫معاونش حميد س��جادي هم براي آينده خود روياهايي‬ ‫‌ترسيمكرده‌اند‪.‬بههرحالگويا عزم مديران وزارت ورزش‬ ‫براي اسباب‌كشي به خانه همسايه در كميته ملي المپيك‬ ‫جدي است‪g.‬‬ ‫فدراسيون قايقراني ايران تعليق شد‬ ‫نالملليقايقرانيباارسالنامه‌اي‬ ‫رئيسفدراسيونبي ‌‬ ‫ب��ه وزارت ورزش و جوانان خبر از تعليق فدراس��يون‬ ‫قايقراني داد‪.‬متن نامه خوزه پرورنا‪ ،‬رئيس كنفدراسيون‬ ‫نالملليقايقرانيخطاببهمحمدعباسي‪،‬وزيرورزش‬ ‫بي ‌‬ ‫و جوانان مبني‌بر تعليق موقت فدراسيون قايقراني ايران به‬ ‫شرح زير است‪:‬‬ ‫جناب آقاي محمد عباسي‬ ‫وزير محترم ورزش جمهوري اسالمي‌ايران‬ ‫ما به ش��دت از بركناري آقاي دنيامالي و چند تن‬ ‫ديگر از روساي فدراسيون‌هاي ورزشي ايران ابراز نگراني‬ ‫مي‌كنيم‪.‬باتوجهبهاينكهآقاياحمددنياماليدستاوردهاي‬ ‫ملي و بين‌المللي زيادي براي ورزش قايقراني ايران داشته‬ ‫اس��ت و همچنين براي توس��عه ورزش بانوان و آقايان‬ ‫در سطح جهاني اقدامات قابل توجهي انجام داده است‬ ‫از برخورد زننده با ايش��ان و بركناري وي دچار ش��وك‬ ‫شده‌ايم‪.‬باتوجه به اينكه آقاي دنيامالي عضوهيات رئيسه‬ ‫فدراسيون جهاني قايقراني و كنفدراسيون آسيا هستند‪،‬‬ ‫چنين برخوردي و بركناري ايشان بس��يار نگران‌كننده‬ ‫به‌نظر مي‌رسد‪.‬وي مدير ورزشي و تجاري محترمي‌است‬ ‫كه ورزش قايقراني را در ايران ارتقا داده و وجهه خيلي‬ ‫خوبي از ايران در اين زمينه ايجاد كرده اس��ت‪ .‬باتوجه‬ ‫به چنين جايگاهي كه ايشان در قايقراني داشته‌اند براي‬ ‫فدراس��يون جهاني بسيار سخت اس��ت كه متوجه اين‬ ‫حقيقتشويمكهفرديماننددنياماليكهكامالقانونيواز‬ ‫‪74‬‬ ‫طريق انتخابات مجمع قايقراني‪ ،‬چنين پستي را در اختيار‬ ‫داشت‪ ،‬بدون هيچ دليل رسمي‌از سمت خود بركنار شود‪.‬‬ ‫ما در فدراسيون جهاني نه‌تنها درباره قانوني بودن فرآيند‬ ‫بركناري آقاي دنيامالي از فدراسيون قايقراني ايران نگران‬ ‫هستيم‪ ،‬بلكه از ادامه چنين روندي براي انتخاب مديران‬ ‫جديد قايقراني نيز به‌ش��دت ابراز نگراني مي‌كنيم‪.‬عدم‬ ‫تعادل و غير دموكراتيك بودن روند بركناري آقاي دنيامالي‬ ‫كه به وي تحميل شده است باعث ش��د كه فدراسيون‬ ‫جهاني قايقراني در آينده حمايت از كانديداهاي ايراني‬ ‫رغبتي نشان ندهد‪.‬در نهايت ما از شما تقاضاي اطالعات‬ ‫تكميلي در مورد شرايط موجود آقاي دنيامالي كه كامال‬ ‫قانوني انتخاب شده بودند را داريم و اين كه بايد توضيح‬ ‫قانع‌كننده‌اي درباره قوانين حقوقي و داليل بركناري ايشان‬ ‫وجود داشته باشد‪ ،‬در صورتي كه وي انتخاب شده بود‪.‬‬ ‫به اين ترتيب فدراسيون جهاني قايقراني هيچ راه‌حلي جز‬ ‫تعليق موقت فدراسيون قايقراني ايران ندارد كه منجر به از‬ ‫دست دادن سهميه‌هاي المپيك ايران مي‌شود‪.‬‬ ‫ما در انتظار پاس��خ ش��ما تا تاريخ ‪ 5‬ژوئن ‪2012‬‬ ‫(‪ 16‬خرداد‪ )1391‬هستيم‪.‬‬ ‫در ضمن بنده آمادگ��ي خود را ب��راي گفت‌وگو‬ ‫پيرامون اين موضوع مهم اعالم مي‌دارم‪.‬‬ ‫ارادتمند شما‬ ‫خوزه پرورنا‬ ‫رئيس كنفدراسيون بين‌المللي قايقراني‪g‬‬ ‫سعيد فائقي‬ ‫‪7‬‬ ‫تغييرات اخير در فدراس��يون‌هاي ورزش��ي نه‬ ‫منطقي اس��ت و نه عرفي‪ .‬اين تصميمات با هيچ كدام‬ ‫از قوانين ورزشي كشور در آستانه بازي‌هاي المپيك‬ ‫نمي‌خواند‪ .‬در حال حاضر مجلس ش��وراي اسالمي‬ ‫در آستانه تغييراتي اس��ت و اگر اين اتفاق مدتي قبل‬ ‫مي‌افتاد بدون شك وزير ورزش استيضاح مي‌شد‪ .‬در‬ ‫اساسنامه گذشته سازمان‌تربيت‌بدني‪ ،‬بندي از قانون‬ ‫اختيار تغيير روساي فدراس��يون‌ها را فقط در اختيار‬ ‫مجمع قرار داده بود كه متاس��فانه در قانون جديد اين‬ ‫بند تغيير ك��رده و به رئيس س��ازمان‌تربيت‌بدني اين‬ ‫حق داده ش��د و بند تصميم مجمع مس��كوت است‪.‬‬ ‫ولي در كنار آن در اساس��نامه فدراس��يون‌ها قيد شده‬ ‫كه تغييرات فدراس��يون‌ها بايد به تصويب مجمع آن‬ ‫فدراسيون برس��د‪ ،‬ولي متاس��فانه تا زماني كه قانون‬ ‫جدي��د وزارت‌ورزش تصوي��ب نش��ود‪ ،‬هيچ حكم‬ ‫قطعي در اي��ن موارد وجود ن��دارد‪ .‬در قانون وزارت‬ ‫ورزش آمده است كه اين وزارتخانه ادغام دو سازمان‬ ‫‌تربيت‌بدني و جوانان اس��ت‪ ،‬ولي در آن ذكر نشده كه‬ ‫تكليف قوانين قبلي اين سازمان چه مي‌شود و همين‬ ‫مساله مشكل‌ساز شده است‪ .‬من تصميم تغيير مديران‬ ‫فدراسيون‬ ‫دفتر ورزشي نيست‬ ‫مصطفي هاشمي‌طبا‪/‬رئيس سابق سازمان تربيت‌بدني‬ ‫‪8‬‬ ‫من به هيچ‌وج��ه با تغيي��رات فدراس��يون‌هاي‬ ‫ورزش��ي موافق نيس��تم‪ .‬در س��ازمان‌تربيت‌بدني و‬ ‫وزارت ورزش تصميم‌گيري‌هاي ش��خصي هيچ معنا‬ ‫و مفهومي‌ندارد و كسي نبايد فردي تصميم‌گيري كند‪.‬‬ ‫اين تصميم‌گيري يك جمع از افرادي است كه توانايي‬ ‫تجزيه‪ ،‬تحليلي بااليي داشته و به مجمع ورزشي يك‬ ‫ي و بلندي‌ها و‬ ‫فدراس��يون راه پيدا كرده‌اند و با پس��ت ‌‬ ‫تمام اطالعات داخلي آن فدراس��يون و از طرف ديگر‬ ‫صالحيت يا عدم‌صالحيت يك رئي��س كه در صدر‬ ‫يك فدراسيون فعاليت مي‌كند‪ ،‬آش��نايي كامل دارند‪.‬‬ ‫فدراسيون‌هاي ورزش��ي در س��طح ايران غيردولتي‬ ‫هستند و استقالل دارند‪ .‬يعني وابسته به مركز خاصي‬ ‫فعاليت نمي‌كنند‪ .‬اگر قرار است سازمان‌تربيت‌بدني در‬ ‫اين زمينه تصميم بگيرد بهتر است فدراسيون‌ها به دفاتر‬ ‫ورزشي تبديل شوند تا تحت‌نظر بودن آنها بهتر ديده‬ ‫شود‪.‬براي مثال مي‌توانيم نام فدراسيون قايقراني را «دفتر‬
‫تاثير تغييرات روساي فدراسيون ها‬ ‫تالطم قبل از المپيك يعني شكست‬ ‫ورزش‬ ‫قايقراني» بگذاريم و به فدراس��يون دوچرخه‌سواري‬ ‫«دفتر دوچرخه‌س��واري» بگوييم تا به اين صورت در‬ ‫هر مرحله از فعالي��ت اين دفاتر اف��رادي كه در صدر‬ ‫ورزش ايران هس��تند به راحتي نف��رات را به دلخواه‬ ‫خودشان تغيير دهند‪ .‬درست نيست در چارت سازماني‬ ‫وزير ورزش باالترين قدرت را داشته باشد و بتواند به‬ ‫تنهايي تمام تصميمات را بگيرد؛ چرا كه ممكن است‬ ‫اين تصميمات با اطالعات كامل از شرايط داخلي يك‬ ‫فدراسيون نباشد و بايد جمعي از نفراتي مطلع در اين‬ ‫مورد اظهار‌نظر كنند تا تغييري كه ايجاد مي‌شود به نفع‬ ‫همه بوده و باري از مشكالت را از دوش يك فدراسيون‬ ‫بردارد‪.‬زماني كه من در س��ازمان‌تربيت‌بدني س��مت‬ ‫داش��تم طبق قوانين فقط مجمع مي‌توانست در مورد‬ ‫تغييرات مديريتي تصميم‌گيري كند‪ ،‬ولي اين تصميم با‬ ‫رفتن من از سازمان‌تربيت‌بدني تغيير كرده و به تصميم‬ ‫يك نفر محدود شد‪ .‬فلس��فه وجودي فدراسيون‌هاي‬ ‫ورزشي تش��كيل يك س��ازمان باقدرت‌هايي خاص‬ ‫خود اس��ت‪ .‬براي مثال فردي مانند دنيامالي در راس‬ ‫فدراسيون قايقراني كارهاي مثبتي در اين رشته انجام‬ ‫داده‪ ،‬ولي بركناري او به دس��تور يك نفر بدون ش��ك‬ ‫تصميم منطقي‌اي نخواهد بود و اس��تقالل رشته‌هاي‬ ‫ورزشي و نظر جمع را زير سوال مي‌برد‪ .‬از نظر من چنين‬ ‫تصميماتي حتي به نفع وزير ورزش هم نيست و ممكن‬ ‫است با اين كار مخالفان زيادي براي خود ايجاد كند‪ .‬از‬ ‫طرف ديگر حرف و حديث‌ه��اي زيادي در اين مورد‬ ‫به گوش مي‌رسد‪ .‬براي مثال شنيده شده سجادي براي‬ ‫حضور در كميته ملي المپيك در حال چيدن روس��اي‬ ‫مورد نظر خود در فدراسيون‌هاي مختلف است تا بتواند‬ ‫در آينده راي بياورد‪ .‬ولي نمي‌توان به‌طور قطع از نيت‬ ‫اين مديران باخبر شد‪ .‬اميدوارم اين حرف و حديث‌ها‬ ‫صحت‌نداشته باشد‪ ،‬چرا كه چنين كارهايي مي‌تواند‬ ‫وضعيت ورزش اي��ران را در روزهايي كه هر لحظه از‬ ‫آن مهم بوده و يك قدم به المپيك لندن نزيك مي‌شويم‬ ‫تبعات زيادي در پي داشته باشد‪ .‬اين كار خالف شرع‬ ‫و اخالق ورزشي است و تمام نگراني من اين است كه‬ ‫افرادي كه قدرت را در دست دارند از آن در جهت منافع‬ ‫شخصي خودشان اس��تفاده كنند‪ .‬در صورتي كه اين‬ ‫اتفاق بيفتد ديگر نبايد انتظار داشته باشيم در ميدان‌هاي‬ ‫بين‌المللي به نتيجه قابل‌توجهي برسيم‪ ،‬چرا كه استارت‬ ‫موجي از حاشيه‌ها بعد از ناكامي‌هاي ايران در المپيك‬ ‫لندن زده خواهد ش��د‪ .‬مس��ابقات المپيك لندن با اين‬ ‫تغييرات دستخوش حاشيه‌هاي بسياري در داخل كشور‬ ‫مي‌شود‪ .‬البته ما در دو رشته قايقراني و دوچرخه‌سواري‬ ‫شانس مدال نداريم‪ .‬در رشته دوچرخه‌سواري افرادي‬ ‫كه در المپيك ش��ركت مي‌كنند نفرات بسيار حرفه‌اي‬ ‫در س��طح دنيا بوده و با اين سطح ورزش در ايران هيچ‬ ‫اميدي براي كسب مدال در المپيك وجود ندارد‪ .‬چرا‬ ‫كه رشته‌هاي اس��تقامتي المپيك با ‪ 180‬كيلومتر سطح‬ ‫بسيار بااليي داشته و بس��ياري از نفرات شركت‌كننده‬ ‫حتي نمي‌توانند به خط پايان برسند‪ .‬از طرف ديگر در‬ ‫رشته قايقراني احتمال ضعيفي براي كسب مدال وجود‬ ‫داش��ت‪ ،‬ولي اين احتمال با اين تغييرات فدراسيوني‬ ‫و مش��وش كردن ذهن بازيكنان به صفر رسيده است‪.‬‬ ‫فضاي مديريتي كشور فضاي بس��يار حساسي است‪.‬‬ ‫اين ثبات مديريتي است كه آرامش ورزش را در سطوح‬ ‫باال تضمين مي‌كند‪ .‬كوچك‌ترين تغييراتي در فضاي‬ ‫مديريتي مي‌تواند باعث از بين ب��ردن آرامش ورزش‬ ‫ايران ش��ود‪ .‬اين تاثي��ر در اليه‌هاي بعدي به س��طوح‬ ‫رشته‌هاي مختلف مي‌رسد و نبايد منتظر اتفاقات مثبت‬ ‫قبل از المپيك باشيم‪g .‬‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫مفيد فدراسيون‌هاي ورزشي را يك اشتباه بزرگ مي‌دانم‬ ‫و ش��كي ندارم كه در اين تصميم هي��چ خيري وجود‬ ‫ندارد‪ .‬در اين ميان باشگاه پرسپوليس بهترين مثال است‪.‬‬ ‫مديران تصميم گرفتند در ميانه راه كادر مديريتي اين‬ ‫تيم را تغيير دهند‪ .‬ولي از اين تغيير هيچ چيزي عايد اين‬ ‫باشگاه نشد‪.‬ورزش محلي براي رشد و‌تربيت است و‬ ‫نفس عمل افرادي ك��ه در آن فعاليت مي‌كنند اهميت‬ ‫بس��يار بااليي دارد‪ .‬در اين تصميم هيچ خيري وجود‬ ‫ندارد‪ .‬س��ازمان ورزش و جوانان محلي نيست كه در‬ ‫آن با زور و فشار بتوان كاري از پيش برد‪ .‬عكس‌العمل‬ ‫قهرماناني كه عن��وان كرده‌اند در مس��ابقات المپيك‬ ‫شركت نمي‌كنند كافي است تا روي تمام المپيكي‌هاي‬ ‫ايران تاثير بگذارد‪ .‬اين ورزش��كاران حتي در صورت‬ ‫شركت در اين مسابقات هم نمي‌توانند با تمركز كامل به‬ ‫ميدان بروند‪ .‬مدت‌ها قبل يكي از مسئوالن عالي‌رتبه در‬ ‫يكي از ميدان‌هاي مهم كشتي بدون اطالع حاضر شد و‬ ‫حضورش باعث از بين رفتن تمركز قهرمان ايران شده و‬ ‫آن فرد در كمال ناباوري شكست خورد؛ چون اين فرد‬ ‫از شرايط مسابقه خارج ش��ده بود‪ .‬در حال حاضر اين‬ ‫تصميم‌گيري روي بازيكنان المپيكي هم مصداق عيني‬ ‫خارج كردن آنها از شرايط مسابقه است‪ .‬در اين شرايط‬ ‫حساس ورزشي تالطم در ش��رايط مربيگري در واقع‬ ‫تالطم در وضعيت ورزشكاران است‪ .‬ايجاد و تالطم‬ ‫در ميان المپيكي ها يعني تحميل شكست قبل از مبارزه‪.‬‬ ‫در حال حاضر اي��ن تصميمات ش��رايط كميته‬ ‫اجرايي المپيك را كامال دستخوش حاشيه كرده و اين‬ ‫بحث بعد سياسي به خود گرفته است‪ .‬متاسفانه مديران‬ ‫با اين تصميم‌‌گيري نگراني و اضطراب را به اردوهاي‬ ‫آماده‌س��ازي المپيك برده‌اند و يكپارچگي ملي‌پوشان‬ ‫ايراني برهم خورده است‪ .‬زماني كه رئيس تغيير كند اين‬ ‫تغييرات تا رده‌هاي پايين‌تر حس مي‌شود‪.‬‬ ‫نايب‌رئيس‪ ،‬دبير و همه مجموعه تش��كيالتي با‬ ‫مشكل مواجه مي‌شوند‪ .‬در عرف دنيا باالترين مسابقه‬ ‫مس��ابقات المپيك اس��ت و نبايد براي اين رقابت‌ها‬ ‫كوچكترين تنش��ي ايجاد كرد‪ .‬در دنيا تمام انتخابات‬ ‫بعد از المپيك برگزار مي‌شود‪ .‬چرا كه يك دوره زماني‬ ‫چهارس��اله به رئيس��ان داده ش��ده و تا المپيك به آنها‬ ‫فرصت داده مي‌ش��ود تا برنامه‌هاي خود را اجرا كنند‬ ‫و در صورتي كه موفق باش��ند از آنها تقدير شده و در‬ ‫صورتي كه نتيجه نگيرند قبل از بركناري آنها خودشان‬ ‫اس��تعفا مي‌دهند‪ .‬ولي در ايران برخالف عرف در اين‬ ‫زمينه عمل شده و آرامش المپيكي‌ها قبل از مهم‌ترين‬ ‫مسابقات جهاني گرفته مي‌ش��ود‪ .‬با اين شرايط نبايد‬ ‫انتظار درخش��ش در اين بازي‌ها را داشت‪ .‬از نظر من‬ ‫اي��ران ‪ 210‬ميليون جمعيت دارد‪ .‬چ��را كه ‪ 70‬ميليون‬ ‫ايراني در خانه‪ ،‬محل كار و در سطح شهر برخوردهاي‬ ‫مختلفي دارند‪ .‬نمي‌ت��وان فهميد واقع��ا در هر محل‬ ‫برخورد افراد چگونه اس��ت و واقعا چه نيت و هدفي‬ ‫دارند‪ .‬اين روش در اين برهه از زمان بدون شك جواب‬ ‫مشكالت ورزش ايران نيس��ت‪ .‬در ورزش ايران همه‬ ‫مس��لمان هس��تند و حق ندارند با هدف نفع شخصي‬ ‫تصميمي‌بگيرن��د كه به نفع همه نباش��د و نبايد از راه‬ ‫خود تخطي كنند‪.‬‬ ‫ما اگر هر قدم اشتباه برداريم بدون شك تاثير آن‬ ‫را در مي��دان پيش رويمان مي‌بيني��م و در حال حاضر‬ ‫براي المپيك ايران هم چنين اتفاقي افتاده است‪ .‬اگر در‬ ‫سطح جهاني براساس روش جوانمردانه بازي نكنيم‪،‬‬ ‫نمي‌توانيم بدرخشيم و نتيجه آن را خواهيم ديد‪ .‬قاعده‬ ‫و روشي كه بزرگان ورزش ايران براي بازي‌هاي المپيك‬ ‫يا براي بهبود شرايط به نفع خود در پيش گرفته‌اند بدون‬ ‫شك جوابگوي طوالني‌مدت نبوده و به زودي تبعات‬ ‫آن در ورزش كشورمان و در رقابت‌هاي المپيك لندن‬ ‫ديده خواهد شد‪g .‬‬ ‫‪75‬‬
‫تمام شد‪ ،‬المپيك را از دست مي دهيم‬ ‫ورزش‬ ‫احمد دنيامالي در‌گفت‌و‌گو با مثلث‬ ‫بهار محمدي‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫در اين چند سال اخير بدون شك فدراسيون قايقراني يكي از بي‌حاشيه‌ترين فدراسيون‌هاي ايران بود‪ ،‬اما‬ ‫در طول يك هفته گذشته ورق برگشت و اين فدراسيون كانون توجه رسانه‌ها و مطبوعات قرار گرفت‪ .‬پس از‬ ‫بركناري احمد دنيامالي از رياست فدراسيون قايقراني‪ ،‬اعالم كناره‌گيري محسن شادي از حضور در المپيك‬ ‫لندن همه را در بهت فرو‌برد‪ .‬قايقران المپيكي ايران كه توانسته بود براي دومين بار براي ايران سهميه كسب كند‬ ‫با‌توجه به اينكه دنيامالي از رياست فدراسيون كنار رفته‪ ،‬ديگر نمي‌خواهد در المپيك شركت كند‪ .‬همچنين بيشتر‬ ‫مسئوالن فدراسيون قايقراني در زمان رئيس سابق از كار كناره گرفتند‪ .‬پس از اين اتفاقات مورد ديگري كه مطرح‬ ‫شد احتمال تعليق فدراسيون قايقراني ايران از سوي فدراسيون جهاني اين رشته بود‪ .‬البته هنوز در اين باره تصميم‬ ‫قطعي گرفته نشده و روساي سه فدراسيون جهاني منتظر داليل ايران براي تصميم‌گيري هستند‪ .‬همه اين مسائل‬ ‫باعث شد تا با احمد دنيامالي به گفت‌وگو بنشينيم‪.‬‬ ‫آقاي دنيامالي مس��اله بركناري چطور مطرح‬ ‫شد؟‬ ‫‪ l‬دوس��تان با من تماس گرفتن��د و گفتند كه‬ ‫چرا شما پنجش��نبه در فدراس��يون نبوديد و من گفتم‬ ‫مجوز گرفته‌ام تا در فدراس��يون جهان��ي مذاكره كنم‪.‬‬ ‫آنها دليلي براي بركناري من نداشتند‪ .‬اگر مي‌خواستند‬ ‫من همكارشان نباشم مي‌توانس��تند بهتر از اين رفتار‬ ‫كنند‪ .‬مي‌گويند اي��ن از اختيارات وزير اس��ت كه در‬ ‫قوانين داخلي به آنها داده ش��ده‪ .‬اين اختيار در قوانين‬ ‫داخلي به آنها داده ش��ده اما در قوانين جهاني اگر يك‬ ‫نفر مي‌خواهد بركنار ش��ود بايد دالي��ل قانع‌كننده‌اي‬ ‫براي فدراس��يون جهاني وجود داشته باشد‪ .‬مثال يك‬ ‫رئيس فدراسيون عمل مجرمانه‌اي انجام دهد كه براي‬ ‫آنها هم جرم محسوب ش��ود آن عمل نيز بايد اول در‬ ‫دادگاه مش��خص شود‪ ،‬بعد فدراس��يون جهاني بتواند‬ ‫تصميم بگيرد‪ .‬آقايان بدون اينكه موردي را مطرح كنند‬ ‫كه اشكال من است اين تصميم را گرفتند‪ .‬اين تصميم‬ ‫را غير‌حرفه‌اي‪ ،‬غير اخالقي و كامال سياس��ي مي‌دانم‪.‬‬ ‫كاركرد فدراسيون قايقراني براي كساني كه اهل ورزش‬ ‫هستند‪ ،‬كساني كه كار و برنامه داشت ‌ه و توسعه زير‌بنا و‬ ‫توسعه ورزش قهرماني كرده‌اند كامال آشكار است و‬ ‫‪76‬‬ ‫همه نتايج هم وجود دارد‪.‬‬ ‫بحث تعليق تا چه اندازه جدي است؟‬ ‫‪ l‬جدي تر از اين كه گفته اند فدراسيون تعليق‬ ‫است!‬ ‫اما آقاي سجادي گفته اند با تعامل مساله تعليق‬ ‫حل خواهد شد؟‬ ‫‪ l‬مسئوالن به دنبال موضوعات ديگري بودند‬ ‫كه اين تصميم را گرفتند‪ ،‬مسئوالن مطمئن باشند اين‬ ‫تصميم برايش��ان گران خواهد بود‪ .‬اگر با من صحبت‬ ‫مي‌كردند و مي‌گفتند عالقه‌اي به همكاري با من ندارند‪،‬‬ ‫من نيز عالقه‌اي به ادام��ه همكاري با آنها نداش��تم و‬ ‫‌ترجيح مي‌دادم كنار بكشم اما حال كه من را بركنار كردند‬ ‫تا آخر قضيه هستم و بايد جواب روشن و قانع‌كننده‌اي‬ ‫به افكار عمومي و فدراسيون جهاني بدهند‪ .‬در صورتي‬ ‫كه جواب قانع‌كننده نباش��د صد درصد المپيك را از‬ ‫دس��ت خواهي��م داد‪ .‬در واقع بايد بگويم تمام ش��ده‬ ‫المپيك را از دست مي دهيم‪.‬‬ ‫شما با روس��اي فدراس��يون جهاني صحبتي‬ ‫داش��ته‌ايد و آيا درباره اين مس��ائل و اتفاقات‬ ‫اخي��ر روس��اي جهان��ي ب��ا ش��ما تماس��ي‬ ‫گرفته‌اند‪ .‬كه اينگونه كار به تعليق كشيده شد؟‬ ‫‪ l‬به لحاظ حرفه‌اي من با آنها تماسي نگرفته‌ام‪.‬‬ ‫روساي فدراس��يون جهاني روئينگ‪ ،‬آب‌هاي آرام و‬ ‫بادباني جلسه‌اي را با هم داشتند اما از مجاري خودشان‬ ‫موض��وع را پيگي��ري مي‌كنند‪ .‬كميته مل��ي المپيك و‬ ‫وزارت مي‌تواند مرجع پاسخگوي اين اتفاقات باشد‪.‬‬ ‫پس از بركن��اري ش��ما تع��دادي از اعضاي‬ ‫هيا ت‌رئيس��ه اس��تعفا دادن��د و بعض��ي از‬ ‫ورزش��كاران نيز اردوها را تعطي��ل كردند و‬ ‫محس��ن ش��ادي نيز اعالم كرد نمي‌خواهد به‬ ‫المپيك برود؛ ش��ما با اين موض��وع مخالفت‬ ‫داشتيد؟‬ ‫‪ l‬مواف��ق اس��تعفاي اعضاي هيات‌رئيس��ه و‬ ‫ورزشكاران نبودم‪ ،‬اما موضوع اين است كه ما مدت‌ها‬ ‫در كنار هم زندگي كردي��م و تعلقات عاطفي بين ما به‬ ‫وجود آمده است‪ .‬ما كه با ماشين سروكار نداريم با انسان‬ ‫روبه‌رو هستيم‪ .‬هنر مديران در كاركردن با نيروي انساني‬ ‫تعامل منطقي و شايسته براي انگيزه دادن به ورزشكار‬ ‫و تيمش اس��ت‪ .‬اگر حركت ورزشكاران و تيم من اين‬ ‫گونه بوده و استعفا داده‌اند به اين دليل است كه تعامل‬ ‫قوي با آنها داشته‌ايم‪ .‬هميشه گفته‌ام قايقراناني كه با ما‬ ‫كار مي‌كنند و اين ورزش را جلو مي‌برند مانند فرزندانم‬ ‫هستند‪ ،‬برايش��ان غصه خوردم و دويدم‪ ،‬كار كرده‌ام و‬ ‫آنها ديده‌اند‪ .‬به همين دليل اگر واكنش نشان مي‌دهند‬ ‫پايه آن روابط عاطفي است كه بين من و ورزشكاران به‬ ‫وجود آمده است‪.‬‬ ‫خسرو ابراهيمي‪ ،‬رئيس كميته كانوپولو پيش‬ ‫از اين استعفايش را مطرح كرده بود‪ ،‬اما اكنون‬ ‫به نظر مي‌رسد گزينه جدي براي نايب‌رئيسي‬ ‫فدراسيون است‪.‬‬ ‫ي بپرسيد‪،‬‬ ‫‪ l‬اين موضوع را مي‌توانيد از ابراهيم ‌‬ ‫اما حتما از وي بپرس��يد ك��ه در اين چند س��ال كه در‬ ‫فدراسيون بوده چه حمايت‌هايي از وي كرده‌ام‪.‬‬ ‫فكر مي‌كنيد سيد‌محمد شروين اسبقيان به‌عنوان‬ ‫سرپرست در اين فاصله باقي مانده تا المپيك‬ ‫لندن مي‌تواند برنامه‌هاي فدراس��يون را رو به‬ ‫جلو هدايت كند؟‬ ‫‪ l‬هر مديري به فرض اينكه از من قوي‌تر هم‬ ‫باشد در اين شرايط و در فاصله دو ماه مانده به المپيك‬ ‫نمي‌تواند كاري كند‪ .‬در اين فضا تا مدير بفهمد رشته‬ ‫كار چگونه است و چه كارهايي بايد انجام دهد زمان‬ ‫از دست رفته اس��ت‪ .‬اينها كارهاي علمي‌است و همه‬ ‫اين را مي‌دانند‪ .‬اين موضوع جزو اصول اوليه مديريت‬ ‫است كه مي‌گويد زمان المپيك نبايد يك فدراسيون را‬ ‫وارد حاشيه كرده و شوك وارد كرد‪ .‬دو ماه ديگر نتايج‬ ‫المپيك مشخص مي‌شود و من اميدوارم كاروان ايران با‬ ‫زحماتي كه در همه رشته‌ها كشيده شده پر از مدال باشد‬ ‫و دل مردم را شاد كنند‪ ،‬اما بحث اين است كه حاشيه‌ها‬ ‫ما را به شدت اذيت كرده است‪.‬‬ ‫سرپرس��ت جديد اعالم كرده از هيچ شخصي‬ ‫استعفايي نديده است‪.‬‬ ‫‪ l‬وي مي‌تواند صحبت‌هايي زيادي را مطرح‬ ‫كند و طبيعي است‪ .‬اما آن چيزي كه نبايد مي‌شد‪ ،‬شد‪.‬‬ ‫اعضاي هيات‌رئيس��ه به جز يك نفر همه كناره‌گيري‬ ‫كردند‪ .‬محس��ن ميالد ‪ 15‬س��ال به‌عنوان ورزشكار و‬ ‫هيات‌رئيس��ه در اين فدراس��يون فعاليت كرده است‪.‬‬ ‫تيمورتاش نيز سرپرس��ت دبيري فدراس��يون بوده و‬ ‫بازنشس��تگي وي اش��كالي ندارد‪ ،‬به همي��ن دليل در‬ ‫فدراسيون فعاليت مي‌كرد‪ .‬نايب‌رئيس و نايب‌رئيس‬ ‫بانوان هم كناره‌گيري كردند‪.‬‬ ‫آينده فدراسيون را چگونه مي‌بينيد؟‬ ‫‪ l‬آنچيزيراكهساختيماميدوارمخرابنكنند‪g.‬‬
‫واكنش محسن شادي به بركناري دنيامالي‬ ‫در المپيك شركت نمي‌كنم‬ ‫ورزشکار المپیکی ایران که سال‌ها بدون حاشیه تنها و تنها به فکر باال بردن پرچم ایران در میادین بین‌المللی بود تنها دو روز پس از برکناری دنیامالی‪ ،‬انصرافش را از حضور در‬ ‫المپیک لندن مطرح کرد تا این فدراسیون بیش از گذشته در حاشیه فرو رود‪ .‬نکته حائز اهمیت این است که این اتفاقات در آستانه المپیک تنها ضربه را به ورزشکاران وارد می‌کند و‬ ‫درست در جایی که همه دنیا قدرتشان را به رخ می‌کشند ما حرفی برای گفتن نخواهیم داشت و اینجاست که آه‌حسرت می‌کشیم‪ .‬حدود دو ماه به المپیک لندن فرصت باقی‌مانده است‪،‬‬ ‫اما محسن شادی با وجود اعالم مسئوالن فدراسیون مبنی بر بازگشتن به تمرینات به مثلث می‌گوید که همچنان بر تصمیم گذشته خود مبنی‌بر عدم حضور در المپیک تا زمان بازگشت‬ ‫دنیاملایمصراست‪.‬‬ ‫ورزش‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫عده‌ای می‌گویند ک��ه به اردو بازگش��ته‌ای و‬ ‫تمریناتت را پیگیری می‌کنی؟ این صحبت‌ها‬ ‫صحت دارد؟‬ ‫‪ l‬اردوها کنس��ل شده و فدراس��یون اردویی‬ ‫ندارد و هم‌اکنون در خانه به س��ر می‌ب��رم‪ ،‬البته برای‬ ‫اینکه بدنم آماده باش��د‪ ،‬تمرینات دو‪ ،‬شنا و بدنسازی‬ ‫انجام می‌دهم‪.‬‬ ‫پس به صورت شخصی تمرین می‌کنی؟‬ ‫‪ l‬بله‪ ،‬تمرین هایم برای آمادگی خودم است‪.‬‬ ‫پس همچنان برس��ر‌حرفت هستی که تا زمانی‬ ‫دنیامالی برنگردد به المپیک نمی‌روی؟‬ ‫‪ l‬دنیا‌مالی زحمات زیادی کشیده و از زمانی‬ ‫که رئیس فدراسیون ش��د تا حاال قایقرانی صددرصد‬ ‫تغییر داشته است‪ .‬این رش��ته در گذشته مطرح نبود‪،‬‬ ‫اما از وقتی دنیامالی‪ ،‬رئیس فدراس��یون شد‪ ،‬قایقرانی‬ ‫در بازی‌های آس��یایی جزو برترین‌ها شد‪ ،‬اما در آخر‬ ‫زحمات را به هدر دادند‪ .‬من نمی‌گویم دنیامالی حتما‬ ‫باید می‌ماند‪ ،‬هر آمدنی رفتنی دارد‪ ،‬ما هم آمدیم و یک‬ ‫روز می‌رویم‪ ،‬اما ای‌کاش رفتن دنیا‌مالی حداقل بعد از‬ ‫المپیک انجام می‌شد‪.‬‬ ‫گویا ش��ما بیش از همه با این برکناری مشکل‬ ‫دارید؟‬ ‫‪ l‬همه می‌دانند من با چه روحیه‌ای در مسابقات‬ ‫انتخابی المپیک ش��رکت کردم‪ ،‬هنوز چهلم خواهرم‬ ‫نرسیده بود به اردو رفتم و با زحماتی که دنیامالی کشید‬ ‫و روحیه داد که باید به فکر کس��ب س��همیه باشم در‬ ‫مسابقات شرکت کردم‪ .‬هیچ‌کس حاضر نمی‌شود وقتی‬ ‫عزیزش را از دست داده راهی مسابقات شود‪ ،‬اما من با‬ ‫آن شرایطی که داشتم و با دوری از خانواده در انتخابی‬ ‫المپیک ش��رکت کردم و با‌کمک‌های دنیامالی و دیگر‬ ‫اعضای فدراسیون توانس��تم سهمیه المپیک را کسب‬ ‫کنم‪ .‬اما اکن��ون می بینیم که بدون هي��چ دليلي رئيس‬ ‫فدراس��يون قايقراني را كه براي اين رشته همانند پدر‬ ‫بود را بركنار مي‌كنند‪ .‬احمد دنيا‌مالي تنها كسي بود كه‬ ‫باعث رشد و پيشرفت قايقراني شد و حاال در آستانه‬ ‫المپيك ‪ ،‬زماني كه وقت نتيجه‌‌گيري ما رس��يده آن را‬ ‫بركنار مي‌كنند تا به اهداف خود برسند‪.‬‬ ‫در آن زمان هم بس��یاری این موفقیت شما را‬ ‫تحسین کردند‪ .‬شاید تصور بر این بود که موفق‬ ‫نمی‌شوی‪.‬‬ ‫‪ l‬در مس��ابقات روئینگ هم به عباسی امیدوار‬ ‫بودند هم به من‪ ،‬اما ترسی در دلشان بود‪ .‬تعداد سهمیه‌ها‬ ‫در المپیک لندن نسبت به پکن افزایش داشته است‪ .‬در‬ ‫المپیک پکن در قایقرانی تنها یک ورزشکار داشتیم‪ .‬اما‬ ‫اکنون پنج قایقران در لندن حضور دارند‪ .‬احمد احمدی در‬ ‫بادبانی با مذاكرات دنیامالی توانست با سهمیه وایلد کارت‬ ‫سهمیه بگیرد‪ .‬فدراسیون برای بازی‌های آسیایی ‪2014‬‬ ‫و المپیک ‪ 2016‬نیز برنامه‌های زیادی داش��ت که ناتمام‬ ‫ماند و ورزشکاران ناامید شدند‪ .‬برای بازی‌های آسیایی‬ ‫کره‌جنوبی دینامالی از حاال به‌دنبال مربی و ورزشکار بود‬ ‫و می‌خواست در مسابقات آسیایی جزو اولین یا دومین‬ ‫فدراسیون مدال‌آور باشد‪.‬‬ ‫آقای ش��ادی‪ ،‬عام��ل این تغیی��رات را در چه‬ ‫می‌بیند؟‬ ‫‪ l‬نمی‌دانم‪ .‬فقط ورزشم را انجام می‌دهم و در‬ ‫کار وزارت دخالتی نمی‌کن��م‪ .‬قایقرانی در کل جهان‬ ‫فدراسیون‌های جداگانه‌ای در رشته‌های مختلف دارد‬ ‫و ایران همه این رش��ته‌ها را در یک فدراس��یون اداره‬ ‫می‌کند‪ .‬با این تعداد ورزشکار و مشکالت مدیریت کار‬ ‫سختی است‪ ،‬اما خوشبختانه دنیامالی فرد موفقی بود و‬ ‫مدیریت خوبی داشت‪ .‬ورزشکار اگر بخواهد ورزش‬ ‫می‌کند‪ .‬ما نه قراردادی بستیم و نه تعهدی داده‌ایم‪ .‬برای‬ ‫اردو و المپیک مش��کلی ندارم و حرفم این است که‬ ‫دنیامالی بازگردد‪.‬‬ ‫گفته می ش��ود که ای��ن بحث ه��ا مربوط به‬ ‫انتخابات کمیته ملی المپیک است؟‬ ‫‪ l‬من دلي��ل اين اقدام��ات را نمي‌دان��م‪ .‬آنها‬ ‫هر‌كاري كه مي‌‌خواهند انجام دهند‪ ،‬اما بدانند تا زماني‬ ‫كه احمد دنيا‌مالي به فدراس��يون باز نگردد‪ ،‬وضعيت‬ ‫همين است و هيچ تغييري نخواهد كرد‪.‬‬ ‫سرپرست جدید اعالم کرده ورزشکاران نباید‬ ‫دخالتی در این کار داشته باشند و شادی باید‬ ‫در تمرینات شرکت کند‪ ،‬آیا تو قبول می‌کني‬ ‫به تیم ملی بازگردي؟‬ ‫‪ l‬خوشحال می‌شوم اسبقیان را ببینم‪ .‬من که با‬ ‫او قهر نیس��تم‪ ،‬اما همچنان تاکید می‌کنم تا زمانی که‬ ‫دنیامالی به فدراس��یون بازنگردد‪ ،‬در المپیک شرکت‬ ‫نمی‌کنم‪g .‬‬ ‫‪77‬‬
‫مجله خبري‬ ‫‪ 1‬اتحاد فتح‌اهلل‌زاده ‪ -‬قلعه نويي‬ ‫استقالل‬ ‫ورزش‬ ‫پيش‌بيني آنكه با پايان كار استقالل در ليگ برتر و‬ ‫ليگ قهرمانان آسيا اختالفات مديريتي در اين باشگاه‬ ‫اوج بگيرد با توجه به تح��والت چند ماه اخير به هيچ‬ ‫عنوان دور از انتظار نبود‪ ،‬اما نكته اينجاست كه شايد‬ ‫كمتر كس��ي تصور مي‌ك��رد كه رس��ولي‌نژاد‪ ،‬رئيس‬ ‫هيات‌مديره و علي فتح‌اهلل‌زاده‪ ،‬مديرعامل اس��تقالل‬ ‫تا اين اندازه علني از اختالف��ات خود رونمايي كنند‪.‬‬ ‫فصل ت��ازه رويارويي اين دو بعد از بازي س��پاهان و‬ ‫استقالل در ليگ قهرمانان آس��يا و حذف آبي‌پوشان‬ ‫رقم خورد‪ .‬از همانجا رس��ولي‌نژاد علي��ه فتح‌اهلل‌زاده‬ ‫موضع‌گيري كرد و در مقابل هم مديرعامل اس��تقالل‬ ‫ابتداي هفته گذش��ته در يك برنامه تلويزيوني علنا از‬ ‫نحوه برخورد رئيس هيات‌مديره باشگاه گاليه كرده‬ ‫و سپس در رس��انه‌هاي ديگر هم به دفاع از عملكرد‬ ‫خود پرداخت‪ .‬بع��د از اين تح��والت‪ ،‬هيات‌مديره‬ ‫باش��گاه در اقدامي‌ناگهاني نشس��تي را براي تعيين‬ ‫س��رمربي باش��گاه‌ترتيب داد و در حالي كه طي اين‬ ‫نشس��ت از پرويز مظلومي‌ برنامه خواس��ته شد‪ ،‬اما‬ ‫بعد از جلس��ه‪ ،‬اعضاي هيات‌مدي��ره مانند زرينچه و‬ ‫فرزامي‌بحث گزين��ه بودن امي��ر قلعه‌نويي و خاوير‬ ‫كلمنته را هم پيش كش��يدند‪ .‬بعد از اين نشست بود‬ ‫كه رس��ولي‌نژاد‪ ،‬رئي��س هيات‌مديره باش��گاه اعالم‬ ‫كرد با‌توجه به غيبت فتح‌اهلل‌زاده نام س��رمربي جديد‬ ‫استقالل در نشست مشترك با مديرعامل باشگاه اعالم‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫خواهد ش��د‪ .‬فتح‌اهلل‌زاده در اين زما ‌ن ترجيح داده بود‬ ‫تا به همراه رويانيان همتاي پرسپوليسي خود در سفر‬ ‫به‌ تركيه محمد عباس��ي‪ ،‬وزير ورزش را همراهي كند‬ ‫و البته در اين سفر احتماال درد‌دل‌هايش را هم به وزير‬ ‫بگويد‪ .‬با اين وجود دوشنبه گذشته يعني يك روز قبل‬ ‫از زمان بندي اعالم ش��ده نام امير قلعه‌نويي به‌عنوان‬ ‫سرمربي استقالل عنوان شد و هيات‌مديره باشگاه بعد‬ ‫از سه فصل دوري بار ديگر او را به استقالل بازگرداند‪.‬‬ ‫بعد از اين انتخاب بالفاصله موضع‌گيري‌ها آغاز شد‬ ‫و فتح‌اهلل‌زاده‪ ،‬مديرعامل باشگاه اعالم كرد قلعه‌نويي‬ ‫هنوز به‌طور قطع س��رمربي اس��تقالل نيست؛ چراكه‬ ‫انتخاب سرمربي برعهده مديرعامل و نه هيات‌مديره‬ ‫باشگاه است‪ .‬در ادامه هم جواد زرينچه يكي از اعضاي‬ ‫‪ 2‬طلسم‌ تركيه‬ ‫‪ 3‬پايان سلطه ايران بر‌آسيا‬ ‫تيم ملي‬ ‫فوتسال‬ ‫اينكه تيم‌ملي فوتب��ال ايران در يك‬ ‫تاريخ مشابه و در يك كشور مشابه دوبار‬ ‫شكس��ت خورده هم در نوع خود جزو‬ ‫عجايب فوتبال ثبت خواهد شد‪ .‬كارلوس‬ ‫كي‌روش و ش��اگردانش كه ب��راي عبور‬ ‫از ركورد س��يزده بازي بدون شكس��ت‬ ‫تالش مي‌كردند در جريان آخرين بازي‬ ‫تداركاتي تيم ايران پيش از آغاز دورنهايي‬ ‫رقابت‌هاي انتخابي جام جهاني برزيل به‬ ‫مصاف آلباني رفت و با يك گل شكست‬ ‫خورد‪ .‬نكته جالب اينكه تيم فوتبال ايران‬ ‫در سال‌هاي ابتدايي شكل‌گيري در روز نهم خرداد به‌تركيه آمده بود و از تيم‌ملي اين‬ ‫ش تركيه ميزبان بازي‬ ‫كشور شكست سنگيني خورده بود‪ .‬اين بار هم ورزشگاه بشيكتا ‌‬ ‫ايران و آلباني آن هم در همان روز نهم خرداد بود‪ .‬البته در اين ديدار كي روش‌ترجيح‬ ‫داد تا تلفيقي از بازيكنان شاخص و جوان را اس��تفاده كند‪ .‬در نيمه نخست تيم ايران‬ ‫چندين فرصت گلزني داش��ت و بهتر از حريف كار كرد‪ ،‬اما در نيم��ه دوم اين آلباني‬ ‫بود كه به گل رس��يد و در نهايت تيم كي‌روش بازي را واگذار كرد‪ .‬تيم ايران اردوي‬ ‫خود را در‌تركيه ادامه مي‌دهد و براي بازي حس��اس اين هفته مقابل ازبكستان آماده‬ ‫مي‌شود؛ ديداري كه نخستين بازي و تالش ملي‌پوشان فوتبال ايران در مسير رسيدن‬ ‫به جام جهاني برزيل خواهد بود‪ .‬در واقع عيار شاگردان كي‌روش در تاشكند به خوبي‬ ‫مشخص مي‌شود و همين نخس��تين بازي مي‌تواند تاثير زيادي در سرنوشت تيم‌ملي‬ ‫ايران داشته باشد‪g .‬‬ ‫‪78‬‬ ‫هيات‌مديره با همين اس��تدالل و ابراز ناراحتي از اين‬ ‫تصميم‌گيري قهر خود را از جلس��ات اعالم و استعفا‬ ‫كرد‪ .‬در اين ميان البته عده‌اي مانند منصور پورحيدري‬ ‫هم تصميم گرفتن��د راه ميانه را انتخ��اب كنند؛ يعني‬ ‫از يك سو نس��بت به انتخاب قلعه‌نويي موضع منفي‬ ‫نگرفتند و از س��وي ديگر آنها هم ب��ر اينكه انتخاب‬ ‫سرمربي بر‌عهده مديرعامل باشگاه است تاكيد كردند‪.‬‬ ‫درآخرين تحول اما گويا س��فر فت��ح اهلل زاده با‬ ‫عباسي كار خودش را كرده و فتح اهلل زاده در استقالل‬ ‫مي‌ماند‪ .‬نتيجه اين فعل و انفعاالت انگار فقط‪ ،‬حذف‬ ‫پرويز مظلومي از استقالل بود‪ .‬تيم جديد اما تركيبي‬ ‫از فتح اهلل زاده‪ -‬قلعه نويي است‪ .‬اتحاد اين دو قبال كه‬ ‫دوام نداشته‪ .‬اين بار را بايد ديد‪g .‬‬ ‫با شكست تيم ملي فوتسال ايران برابر‬ ‫تايلند‪ ،‬سلطه شكس��ت‌ناپذيري ايران در‬ ‫آسيا به پايان رسيد‪ .‬تيم فوتسال كشورمان‬ ‫كه پس از پيروزي برابر ازبكستان به مرحله‬ ‫نيمه‌نهايي رقابت‌هاي قهرماني آسيا رسيده‬ ‫بود چهارشنبه‪9‬خردادماه از ساعت ‪ 16‬در‬ ‫ورزشگاه الوصل امارات به مصاف تايلندي‬ ‫رفت كه با شكس��ت لبنان ب��ه اين مرحله‬ ‫صعود كرده بود‪ .‬ايران اين بازي را با نتيجه‬ ‫‪ 5‬بر ‪ 4‬واگذار كرد تا براي دومين بار نتواند‬ ‫به ديدار نهايي اي��ن رقابت‌ها صعود كند‪.‬‬ ‫اين براي دومين بار است كه تيم ايران از رسيدن به ديدار نهايي اين رقابتها باز مي‌ماند‪ .‬تيم‬ ‫ايران در سال ‪ 2006‬هم با قبول شكست برابر ژاپن از رسيدن به ديدار نهايي محروم ماند‪.‬‬ ‫حسين شمس در خصوص شكست ‪ 5‬بر ‪ 4‬تيم ملي فوتسال ايران برابر تايلند عنوان كرد‪:‬‬ ‫«هم‌اكنون نمي‌توانم چيزي بگويم چن��د دقيقه بعد از بازي فقط گري��ه مي‌كردم كه چرا‬ ‫تايلندي‌ها در وسط زمين در حال رقصيدن هستند و بچه‌ها ما گريه مي‌كنند‪ .‬زماني ما سايه به‬ ‫سايه برزيل و اسپانيا حركت مي‌كرديم اما حاال آن تيم رؤيايي كجا رفت‪ ».‬وي افزود‪« :‬آقايان‬ ‫بايد پاسخگوي مردم باشند ما زماني كه با برزيل مساوي كرديم هيچ‌كس ناراحت نشد‪ ،‬اما از‬ ‫شكست برابر تايلند دل مردم به رنج آمد‪».‬شمس خاطرنشان كرد‪« :‬آقاياني كه زمان بركناري‬ ‫من مي‌خنديدند حاال بايد پاسخگوي مردم باشند اميدوارم اين اشتباهات تكرار نشود و تيم‬ ‫مليبتوانددرآيندهبهترظاهرشودمردمباباختفوتسالناراحتمي‌شوند‪.‬واقع ًاباختيبدي‬ ‫بود و ابهت تيم ملي از بين رفت‪ .‬نمي‌دانم چه باليي سر رنكينگ ما بيايد‪g».‬‬
‫‪ 4‬قهر فريدون‬ ‫‪ 5‬منصورخان در تهران‬ ‫بعد از بازي ايران و آلباني ب��ه صورت ناگهاني در‬ ‫سايت فدراسيون فوتبال اعالم شد كه فريدون زندي از‬ ‫تيم‌ملي خط خورده است‪.‬‬ ‫اين موضوع كامال عجي��ب بود‪ ،‬اما زندي خودش‬ ‫در واكنش به اين اتفاق گفته است كه خط نخورده بلكه‬ ‫خودش تصميم گرفته به دليل آنكه بازي به او نمي‌رسد‬ ‫جايش را به بازيكنان جوان‌تر بدهد‪.‬‬ ‫با اي��ن حال ش��ايعات ديگري هم درب��اره زندي‌‬ ‫به گوش مي‌رسد‪ .‬اينكه او به دليل نيمكت‌نشيني در بازي‬ ‫با آلباني به كي‌روش اعتراض ك��رده و بحث لفظي ميان‬ ‫آنها درگرفته و نتيجه هم اخراج زندي بوده است‪.‬‬ ‫برخي رس��انه‌ها اما يك روز بع��د از خداحافظي‬ ‫زندي از تيم‌ملي پرده از تصميم اين بازيكن برداش��تند‪.‬‬ ‫گويا زندي به كي‌روش گفته اس��ت چه معنايي دارد كه‬ ‫من را دعوت مي‌كني‪ ،‬اما در يك بازي دوس��تانه به من‬ ‫بازي نمي‌دهي! كي روش هم بدون معطلي فريدون را از‬ ‫اردوي تيم ملي اخراج كرده است‪ .‬به‌همين سادگي! ‪g‬‬ ‫س��رانجام سرمربي س��ابق ذوب‌آهن س��ر از تهران‬ ‫درآورد‪ .‬البته مقصد او هيچ‌كدام از دو باش��گاه استقالل و‬ ‫پرس��پوليس نبود‪ ،‬بلكه منصور ابراهيم‌زاده‌ترجيح داد تا‬ ‫هدايت تيم نفت تهران را برعهده بگي��رد‪ .‬تيم كم‌ادعايي‬ ‫كه فصل گذشته تا يك‌قدمي‌آسيايي شدن هم پيش رفت‬ ‫و پديده ليگ برتر بود‪ .‬ابراهيم‌زاده س��ال‌هاي خوبي را با‬ ‫ذوب‌آهن پشت سرگذاشت و با اين تيم قهرمان جام‌حذفي‬ ‫فوتبال ايران شد و تا يك‌قدمي‌رس��يدن به قهرماني آسيا‬ ‫هم پيش رفت‪ .‬با اين حال قصه او با باش��گاه اصفهاني به‬ ‫پايان رس��يد و او فصل جديد را با نف��ت تجربه مي‌كند‪.‬‬ ‫منصور ابراهيم زاده اما هي��چ‌گاه در طول دوران مربيگري‬ ‫خود نتوانسته چهره قهرماني نشان دهد‪ .‬او همواره مربي‌‬ ‫نايب قهرمان يا حتي پايين‌تر از اين جايگاه‌ها بوده است‪.‬‬ ‫از اين جايگاه‌ها بوده است‪ .‬حاال او به تيم نفت تهران‬ ‫پيوسته است‪ .‬ظاهرا نفت تهران به ابراهيم زاده مي‌آيد چون‬ ‫اين تيم به دنبال قهرمان شدن نيست‪ .‬با اين همه اما بايد ديد‬ ‫تجربه ابراهيم‌زاده در يك تيم تهراني به كجا مي‌رسد‪g.‬‬ ‫تيم ملي‬ ‫‪ 7‬همه ياران افندي‬ ‫ليگ برتر‬ ‫‪ 6‬پاروي سياست‬ ‫قايقراني‬ ‫بعد از اتفاقات فدراس��يون قايقران��ي و كنار رفتن‬ ‫احمد دنيامالي به همراه انصراف محسن شادي‪ ،‬ناگهان‬ ‫اعالم شد كه سه قايقران ديگر المپيكي هم از حضور در‬ ‫اين رقابت‌ه��ا انصراف داده‌اند‪ ،‬اما ب��ا حضور اين افراد‬ ‫در رقابت‌هاي اسلواكي ورق برگش��ت‪ .‬آرزو حكيمي‬ ‫‌از قايقرانان المپيك��ي ايران ك��ه در رقابت‌هاي جهاني‬ ‫عملكرد خوبي داش��ت اعالم كرده كه كمي‌كم‌روحيه‬ ‫ش��ده اما به حضورش در المپيك تاكيد دارد‪ .‬احمدرضا‬ ‫طالبيان‪ ،‬پاروزن آب‌هاي آرام هم گفته در زمان تغييرات‬ ‫در رقابت‌هاي جهاني به سر مي‌برده و تصميمي‌مبني‌بر‬ ‫انصرافش اعالم نكرده است‪ .‬سولماز عباسي‪ ،‬چهارمين‬ ‫نماينده قايقراني ايران در المپيك لندن هم در رقابت‌هاي‬ ‫جهاني سوئيس حضور داشت و حاال با بازگشت به ايران‬ ‫با ادامه تمرين‌هايش براي المپيك آماده مي‌شود‪ .‬به نظر‬ ‫مي‌رسد اين قايقرانان خيلي زود متوجه اوضاع شدند و‬ ‫به سرعت در مسير رودخانه پاروزني را از سرگرفتند تا‬ ‫شانس حضور در المپيك را از دست ندهند‪g .‬‬ ‫‪ 8‬وزير دست به جيب‬ ‫‪ 9‬دست‌هاي فيفا‬ ‫‪ 10‬شوخي‌هاي‌تركيه‌اي‬ ‫اين روزها المپيكي‌هاي ايران بر س��ر مسائل مالي‬ ‫گاليه‌هايي دارند‪ .‬بعض��ي از ورزش��كاران حقوق‌هاي‬ ‫معوقه دارند و عده‌اي هنوز هم از قهرماني‌هاي گذش��ته‬ ‫پاداش خود را نگرفته‌اند‪ .‬شايد به همين دليل بود كه محمد‬ ‫عباسي در روز تجليل از المپيكي‌هاي كشتي وزير اقتصاد‬ ‫را هم همراه خود به اين ديدار برد‪ .‬حسيني‪ ،‬وزير اقتصاد‬ ‫كه خودش هم در گذشته كش��تي‌گير بوده است در اين‬ ‫نشست دست به جيب شد و به هركدام از كشتي‌گيران سه‬ ‫سكه طال هديه داد كه در مجموع ‪ 39‬سكه به ‪ 13‬كشتي‌گير‬ ‫المپيكي تعلق گرفت‪ .‬البته وزير ورزش هم بيكار ننشست‬ ‫و او هم نفري س��ه سكه ديگر به كش��تي‌گيران داد تا آنها‬ ‫حسابي شارژ روحي شوند‪g .‬‬ ‫اميد نظري‪ ،‬بازيكن دورگه ايراني‪ -‬فيليپيني كه البته‬ ‫مليت سوئدي هم دارد‪ ،‬نتوانست به بازي تيم ايران مقابل‬ ‫ازبكستان برس��د‪ .‬گويا فيفا موانعي در مسير حضور اين‬ ‫بازيكن در تيم‌ملي ايران‌تراش��يده و او نه تنها نتوانس��ت‬ ‫مقابل آلباني بازي كند‪ ،‬بلكه شانس حضور در ديدار ايران‬ ‫و ازبكس��تان را هم از دس��ت داد‪ .‬بدين‌ترتيب وضعيت‬ ‫آينده اين بازيكن مشخص نيس��ت و شايد وضعيت اين‬ ‫بازيكن بود كه با يك عزم مشترك بين دژاگه و كي‌‌روش‬ ‫اين بازيكن ايراني‪ -‬آلماني به اردوي ايران در‌تركيه ملحق‬ ‫شد‪ .‬با اين ش��رايط به نظر مي‌رس��د امكان دارد در مسير‬ ‫حضور ساير دورگه‌ها در‌تركيب تيم ايران هم مشكالتي‬ ‫در آينده رخ دهد‪g .‬‬ ‫گويا حواشي استقالل سبب شده بود تا فتح‌اهلل‌زاده‬ ‫در سفر به‌تركيه همراه با عباس��ي‪ ،‬وزير ورزش و محمد‬ ‫رويانيان‪ ،‬مديرعامل پرسپوليس به‌ش��دت دنبال آرامش‬ ‫اعصابش باشد و به همين دليل تا توانست با همه شوخي‬ ‫كرد‪.‬‬ ‫از دست دادن پرماجرايش با نكونام كه به اين بازيكن‬ ‫گفته بود «ماهي س��فيد گرفتم و با هر كس دس��ت بدهم‬ ‫جذب��ش مي‌كنم» تا زمان��ي كه وس��ط بحث‌هاي جدي‬ ‫رويانيان و كريمي‌به س��ردار كنايه زد بود كه تا سرش را‬ ‫ي را آبي‌پوش خواه��د كرد‪ .‬با اين حال با‬ ‫برگرداند كريم ‌‬ ‫برگشتن به تهران روزهاي كوتاه ش��ادي فتح‌اهلل‌زاده هم‬ ‫تمام شده است‪g .‬‬ ‫پرسپوليس‬ ‫مثلث شماره‪128‬‬ ‫المپيك‬ ‫تيم ملي‬ ‫ورزش‬ ‫باالخره از ليس��ت مع��روف افن��دي پرده‌برداري‬ ‫شد؛ فهرس��ت بازيكناني كه او همچنان به ماندن آنها در‬ ‫پرسپوليس عالقه دارد و آنهايي كه ديگر در اين باشگاه‬ ‫جايي ندارند‪ .‬در فهرست خوش��بخت‌هاي پرسپوليس‬ ‫تنها نام ‪ 10‬بازيكن به چش��م مي‌خورد كه ب��ا توجه به‬ ‫عملكرد تيم در فصل گذشته شايد ماندن همين نفرات‬ ‫هم نشانه سخاوت مر‌د تركيه‌اي است‪ .‬مهدي مهدوي‌كيا‪،‬‬ ‫علي كريمي‪ ،‬محمد نوري‪ ،‬غالمرضا رضايي‪ ،‬حميدرضا‬ ‫علي عسگري‪ ،‬امير‌حسين فشنگچي‪ ،‬رضا نورمحمدي‪‌،‬‬ ‫هادي نوروزي‪ ،‬مهرداد پوالدي و ايمون زايد‪10 ،‬بازيكني‬ ‫هس��تند كه براي فصل جديد مورد تاييد قرار گرفته‌اند‪،‬‬ ‫اما نكته جال��ب آنكه ادمي��ر آدكووي��چ دروازه‌باني كه‬ ‫پرسپوليسي‌ها براي اس��تفاده از او حتي به شدت پيگير‬ ‫لغو قانون منع استفاده از دروازه‌بان خارجي بودند‪ ،‬اكنون‬ ‫در فهرست مازاد اين تيم قرار گرفته و بازيكنان ديگري‬ ‫چون وحيد‌هاشميان‪ ،‬ميثاق معمارزاده‪ ،‬محمد نصرتي‪،‬‬ ‫آدكوويچ‪ ،‬ابراهيم ش��كوري‪ ،‬ش��يث رضاي��ي‪ ،‬مهرداد‬ ‫اوالدي‪ ،‬مامادو تال‪‌،‬حسين هوش��يار‪ ،‬مسعود داستاني‪،‬‬ ‫عليرضا محمد‪ ،‬مجتبي ش��يري‪ ،‬جواد كاظميان‪ ،‬س��عيد‬ ‫قدمي‪ ،‬روح‌اهلل س��يف‌اللهي‪ ،‬حس��ين بادامكي‪ ،‬مازيار‬ ‫زارع‪ ،‬سامان آقا‌زماني و حسين كنعاني هم ديگر نفرات‬ ‫سرشناس و بعضا جوان اين تيم هستند كه بايد كوله‌بار‬ ‫خود را ببندن��د و به فكر تيم جديد باش��ند‪ .‬خانه‌تكاني‬ ‫دنيزلي در ميان دروازه‌بان‌ها و خط دفاعي نشان مي‌دهد‬ ‫كه او هم به اندازه هواداران پرسپوليس اعصابش از دست‬ ‫اين پاشنه‌آشيل هميشگي تيمش خرد شده است‪ .‬با ارائه‬ ‫اين فهرست شايد ديگر حدس زدن نام بازيكناني كه به‬ ‫پرسپوليس مي‌آيند هم دشوار نباشد‪g .‬‬ ‫استقالل‬ ‫‪79‬‬
‫فراتر از بالغت‬ ‫نهج البالغه منبع بزرگ‬ ‫انسان‌شناسي‬ ‫ديـــدار‬ ‫«كالمي‌فراتر از سخن انس��ان و فروتر از سخن‬ ‫خداوند» ش��ايد اين تعري��ف جامع ومان��ع بهترين‬ ‫توصيف براي كتاب نهج‌البالغه باشد‪،‬عالمه جعفري‬ ‫معتقد اس��ت كه نهج‌البالغ��ه به چهار دلي��ل بهترين‬ ‫منبع براي ش��ناختن انس��ان اس��ت‪۱ .‬ـ رابطه‏اى كه‬ ‫حضرت على عليه‏الس�لام با خود داشته‪ ،‬هيچ فردى‬ ‫جز معصومين تاكنون با خود نداشته‏اند‪2 .‬ـ حوادث‬ ‫گوناگونى كه در طول حيات آن امام به سراغش آمده‬ ‫به‌گونه‏اى بود كه گويى جهان هستى و تاريخ بشرى‬ ‫نمونه همه حقايق و رويدادهايى را كه در نهاد و صور‬ ‫آن دو قلم��رو بوده و خواهد بود‪ ،‬براى او نش��ان‌داده‬ ‫اس��ت‪3 .‬ـ تصفيه و تزكيه درونى على عليه‏الس�لام‬ ‫سبب شد تا او به برترين راه در شناسايى انسان نايل‬ ‫گردد‪4 .‬ـ آن حضرت احاطه‏اى دقي��ق بر قرآن كريم‬ ‫يعنى مهم‌ترين كتاب انسان‏شناس��ى داشت‪ ،‬و نكته‬ ‫اينجاست كه امام علي (ع) اين دروس انسان شناسي را‬ ‫در بليغ‌ترين و فصيح‌ترين شكل ممكن بيان مي‌فرمود‬ ‫تا جايي كه معاويه بن ابي‌س��فيان كه سرسخت‌ترين‬ ‫دش��منان وي بود به زيبايي و فصاحت‏ خارق‌العاده‬ ‫سخن او معترف بود‪.‬‬ ‫محق��ن بن‌ابي‌محقن ب��ه علي (عليه‌الس�لام)‬ ‫پش��ت‌مي‏كند و به معاويه رو مي‏آورد و براي اينكه‬ ‫دل معاويه را كه از كينه علي (عليه‌السالم) مي‏جوشد‬ ‫خرسند سازد گفت‪« :‬از نزد بي‌زبانترين مردم به نزد‬ ‫تو آمدم»‪.‬‬ ‫آنچنان اين چاپلوس��ي مش��مئز كنن��ده بود كه‬ ‫خود معاويه او را ادب كرد‪ .‬گف��ت‪« :‬واي بر تو! علي‬ ‫بي‌زبانتري��ن افراد اس��ت؟! قريش پي��ش از علي از‬ ‫فصاح��ت آگاه��ي نداش��ت‪ ،‬علي ب��ه قريش درس‬ ‫فصاحت آموخت‪ ».‬اين فصاحت در جاي جاي كتاب‬ ‫نهج‌البالغه به‌چشم مي‌خورد‪.‬‬ ‫نهج‌البالغ��ه‪ ،‬مجموعه‌اي از خطبه‌ه��ا‪ ،‬نامه‌ها و‬ ‫اندرزهاي (حكمت‌ها) عل��ي بن‌ابي‌طالب‪ ،‬امام اول‬ ‫شيعيان است‪.‬‬ ‫گردآورن��ده نهج‌البالغه‪ ،‬ابوالحس��ن محمد‌بن‬ ‫حسين موسوي معروف به سيد‌رضي و شريف رضي‬ ‫است‪ .‬نهج‌البالغه عنواني اس��ت كه سيد‌رضي براي‬ ‫منتخبي از خطبه‌ه��ا و مواعظ‪ ،‬نامه‌ه��ا و عهدنامه‌ها‪،‬‬ ‫كلمات كوتاه و قصار علي‌بن‌ابي‌طالب برگزيده‌است‪.‬‬ ‫مطال��ب اين كت��اب از جمله ش��يواترين متون عربي‬ ‫محسوب مي‌شود‪.‬‬ ‫مثلت شماره‪128‬‬ ‫‪80‬‬ ‫سيد رضي كيست؟‬ ‫س��يد رضي «رحمه اهلل عليه» از جمله بزرگاني‬ ‫اس��ت كه آوازه ش��هرتش به واس��طه كتاب گرانبها‬ ‫و بي‌نظي��ر «نهج‌البالغه» ‪ -‬ك��ه أخ الق��رآن نيز ناميده‬ ‫مي‌شود‪ -‬به گوش جهانيان رسيده و مهارت و چيرگي‬ ‫او در علوم مختلف همگان را به تحس��ين وا داش��ته‬ ‫است‪ .‬نامش «محمد» كنيه‌اش «ابوالحسن» و القابش‬ ‫«ش��ريف رضي» و «ذوالحس��بين» اس��ت كه ما او را‬ ‫«س��يد رضي» مي‌ناميم‪ .‬او در س��ال ‪( 359‬هـ‪ .‬ق) در‬ ‫محله شيعه‌نشين كرخ بغداد به دنيا آمد‪ .‬پدر و مادرش‬ ‫هر‌دو از سادات علوي و از دودمان پاك پيغمبر (ص)‬ ‫و فاطمه زه��را‌(س) بودند‪ .‬نس��بت او از جانب پدر‬ ‫با پنج واس��طه به حضرت موس��ي‌بن جعفر‌(ع)‪ ،‬امام‬ ‫هفتم ش��يعيان و از طرف مادر با هش��ت واس��طه به‬ ‫حضرت‌علي‌بن‌الحس��ين‌(ع) ام��ام چهارم ش��يعيان‬ ‫مي‌رس��د‪ .‬هوش سرشار س��يد رضي بس��يار زود به‬ ‫همگان ثابت ش��د‪ .‬ش��ريف رضي در وقتي كه هنوز‬ ‫سنش به ‪10‬سالگي نرسيده بود در محضر ابن‌سيرافي‪،‬‬ ‫علم نح��و مي‌آموخ��ت‪ .‬در ‪ 20‬س��الگي از تحصيل‬ ‫تمامي‌علوم متداول عصر بي‌نياز گشت‪.‬‬ ‫سيدرضي زيباترين‪ ،‬پرمغزترين و در عين حال‬ ‫روان‌ترين مرثيه‌ها را در شهادت امام‌حسين عليه السالم‬ ‫و شهداي كربال سروده است؛ به‌طوري كه از رواني و‬ ‫س��ادگي ابيات‪ ،‬نوحه خوانان در بغداد و كربال از اين‬ ‫مرثيه‌ها استفاده مي‌كردند‪.‬‬ ‫سيد‌رضي مردي اديب‪ ،‬شاعر و سخن شناس و‬ ‫شيفته سخنان علي‌(ع) بود و به‌خاطر همين شيفتگي‬ ‫كه به ادب عموم��ا و به كلمات عل��ي‌(ع) خصوصا‪،‬‬ ‫داشته است بيشتر از زاويه فصاحت و بالغت و ادب‬ ‫به سخنان مولي مي‏نگريسته است‪ ،‬و به همين جهت‬ ‫در انتخاب آنها اين خصوصيت را در نظر گرفته است‪،‬‬ ‫يعني آن قسمت‏ها بيشتر نظرش را جلب مي‏كرده است‬ ‫كه از جنبه بالغت برجستگي خاص داشته است و از‬ ‫ب خويش را «نهج‌البالغه»‬ ‫اين رو نام مجموعه منتخ�� ‏‬ ‫نهاده است‪.‬‬ ‫آنچه‌ترديد‌ناپذير است اينكه كه علي(عليه‌السالم)‬ ‫مرد س��خن بوده و گفته‌اند‪« :‬آنچه مردم از خطابه‏هاي‬ ‫علي(ع) در مقام��ات مختلف حف��ظ كرده‏اند بالغ بر‬ ‫چهارصد و هشتاد و اندي مي‏شود‪ ،‬علي (عليه‌السالم)‬ ‫آن خطابه‏ها را في‌البداه ‏ه و بدون يادداشت و پيشنويس‬ ‫انش��ا مي‏كرد‪ ،‬و مردم هم الفاظ آن را مي‏گرفتند و هم‬ ‫عمال از آن بهره‏مند مي‏شدند »‪.‬‬ ‫و اين در حالي است كه در نهج‌البالغه تنها ‪239‬‬ ‫ل شده است‪.‬‬ ‫قسمت به نام خطبه نق ‏‬ ‫سخنان علي‌بن‌ابي‌طالب در اين كتاب بر در سه‬ ‫باب آمده است‪« :‬باب اول‪ :‬خطبه‌ها و اوامر‪ ،‬باب دوم‪:‬‬ ‫نامه‌ها و رس��ائل و وصايا‪،‬باب س��وم‪ :‬كلمات قصار‪،‬‬ ‫حكمت آميز و مواعظ موضوعات نهج‌البالغه‪».‬‬ ‫تنوع موضوع��ات نهج‌البالغه اعج��اب برانگيز‬ ‫است‪ ،‬معارف بلند توحيدي‪،‬ارزش‌هاي واالي الهي‪،‬‬ ‫پند‪ ،‬ان��درز‪ ،‬موعظه‪ ،‬بيان وتحليلي حوادث سياس��ي‬ ‫واجتماع��ي و دس��تور كار حكمران��ان و توبيخ آنها‬ ‫گوش��ه‌اي از مواردي اس��ت كه در نهج‌البالغه ديده‬ ‫مي‌شود‪.‬‬ ‫حدود پانصد سال از گردآوري نهج‌البالغه توسط‬ ‫سيد‌رضي گذشته بود كه نخستين‌ترجمه فارسي اين‬ ‫اثر منتشر شد؛ يعني در قرن دهم هجري و مصادف با‬ ‫حكومت صفويان‪ .‬به تدريج اقبال عمومي به ش��رح‬ ‫و‌ترجمه اين اثر فزوني يافت‪ .‬ت��ا جايي كه عالوه بر‬ ‫شيعيان‪ ،‬برخي علماي اهل تسنن نيز به‌ترجمه و تفسير‬ ‫اين كتاب رو‌آوردند؛ ش��رح «ابن ابي الحديد» يكي از‬ ‫مهم‌ترين شرح‌هاي اهل تسنن و ش��رح «ابن ميثم» و‬ ‫«قطب راوندي» از معروف‌ترين ش��رح‌هاي علماي‬ ‫ش��يعه اس��ت؛ اما در ميان‌ترجمه‌هاي منتشر شده نيز‬ ‫برخي بيش از سايرين داراي اهميت هستند‪.‬‬ ‫بي‌ش��ك‌ترجمه نهج‌البالغه مرح��وم علي نقي‬ ‫فيض‌االسالم اولين‌ترجمه عصر جديد بود كه توانست‬ ‫نهج‌البالغه را وارد خانه‌هاي مردم كند‪ .‬به‌رغم حضور‬ ‫مترجمين و‌ترجمه‌هاي جديد هنوز هم در بازار طبع‬ ‫و نشر حضوري پر‌رنگ دارد‪.‬‬ ‫دكتر سيد جعفر ش��هيدي هم در س��ال ‪،1368‬‬ ‫نهج‌البالغه س��يد رضي را‌ ترجمه كرد‪ .‬ب��ا ورق زدن‬ ‫صفحات اين‌ترجمه‪ ،‬تفاوت آن با س��اير‌ترجمه‌ها به‬ ‫خوبي مشخص است‪.‬‬ ‫رعايت ويژگي‌هاي ادبي بي‌نظي��ر‪ ،‬به كار بردن‬ ‫صنايع لفظ��ي و آرايش‌هاي ادبي از قبيل اس��تعاره و‬ ‫تش��بيه و جناس و مراعات نظير و به‌ويژه س��جع به‬ ‫جاودانگي اين اثر كمك شاياني كرده است‪.‬‬ ‫از ديگر بزرگواراني كه اين كتاب گرانس��نگ را‌‬ ‫ترجمه كرده‌اند مي‌توان به ج��واد فاضل‪ ،‬محمد تقي‬ ‫جعفري‪ ،‬سيد محمدمهدي جعفري‪ ،‬حسين انصاريان‬ ‫و محمد دشتي اشاره كرد‪g .‬‬
‫سينما‬ ‫كمديپرفروش‬ ‫كتاب «روز سوم» نوشته مصطفي محمدي كه به زندگينامه شهيد محمود (عبداهلل)‬ ‫ي لشكر ‪ 10‬سيدالشهدا(ع) اختصاص‬ ‫نوريان‪ ،‬فرمانده گردان تخريب و يگان مهندسي رزم ‌‬ ‫دارد‪ ،‬چاپ شد‪« .‬روز سوم» ش��امل ‪ 98‬خاطره است‪ .‬در قس��متي از مقدمه كتاب آمده‬ ‫ي ـ رزمي‌است‪ .‬در چنين‬ ‫اس��ت‪« :‬در ارتش‌هاي دنيا‪ ،‬تخريب بخشي از يگان مهندس�� ‌‬ ‫يگاني كار پل‌س��ازي بر روي خش��كي‪ ،‬رودخانه و مرداب‪ ،‬حفر تونل و معبر‪ ،‬ساخت‬ ‫سنگرهاي انفرادي و گروهي‪ ،‬برپايي ساختمان‌هاي امن و قرارگاه‌هاي نظامي و از همه‬ ‫مهم‌تر تخريب ميادين مين و استحكامات دشمن و همين‌طور كاشت ميدان‌هاي مين‪ ،‬از‬ ‫بزرگترين كارهاست‪ ،‬اما در دوران دفاع مقدس كه بعد ارزشي و اعتقادي‪ ،‬ويژگي برتري‬ ‫ن و حساس‌ترين‬ ‫به رزمندگان حاضر در صحنه‌ها مي‌بخشيد‪ ،‬تخريب هميشه سخت‌تري ‌‬ ‫بخش دفاع به‌ش��مار مي‌رفت‪« » .‬همه را خواب ديدم»‪« ،‬هدفمندي»‪« ،‬هيات عزاداري»‪،‬‬ ‫«حكومت نظامي»‪« ،‬عشق به امام خميني (ره)»‪« ،‬پنجاه‌‌وهشتي»‪« ،‬دانشگاه و جبهه»‪« ،‬راز‬ ‫سر به مهر»‪« ،‬ترحم»‪« ،‬آرزوي شهادت»‪« ،‬سربازان مملكت»‪« ،‬شهيد از زبان شهيد»‪« ،‬نقطه‬ ‫اتصال دو خاكريز»‪« ،‬آخرين ديدار»‪« ،‬امروز را به‌خاطر بس��پار» و «رياضت» عنوان‌هاي‬ ‫برخي از خاطرات كتاب «روز سوم»اند‪ .‬در پايان كتاب ‪ 50‬قطعه از تصاوير شهيد نوريان‬ ‫در دوران جنگ تحميلي عراق عليه ايران‪ ،‬به همراه اس��ناد و مدارك و وصيتنامه شهيد‬ ‫گردآمده است‪g .‬‬ ‫فیلم علم��ی‪ ،‬تخیلی‪ ،‬کمدی مردان س��یاهپوش ‪ ۳‬در فهرس��ت هفتگی‬ ‫فیلم‌های آمریکا اول شده است و حتی از فیلم انتقامجویان (‪ )Avengers‬یکی‬ ‫از پرفروش‌ترین فیلم‌ها هم جلو زده است‪ .‬فروش فیلم مردان سیاهپوش ‪ ۳‬در‬ ‫آخر هفته گذشته در آمریکا از مرز ‪ ۷۰‬میلیون دالر گذشت‪.‬‬ ‫ویل اسمیت‪ ،‬بازیگر هالیوود در نقش یک مامور مخفی به نام «جی» و تامی‬ ‫لی جونز‪ ،‬در نقش مامور مخفی «کی» در این فیلم بازی می کنند‪.‬‬ ‫این دو بار دیگر با کت و ش��وار و عینک آفتابی س��یاه رنگ وارد صحنه‬ ‫می‌ش��وند و در یک فیلم سه‌بعدی به جنگ دشمن جدیدش��ان که یک بیگانه‬ ‫فضایی است‪ ،‬می‌روند‪ .‬فیلم مردان سیاه‌پوش ‪ ۳‬هم به اندازه دو فیلم اول مردان‬ ‫سیاه‌پوش موفقیت‌آمیز بوده است‪ .‬اولین فیلم مردان سیاه‌پوش در سال ‪۱۹۹۷‬‬ ‫یعنی ‪ ۱۵‬سال پیش و مردان سیاه‌پوش ‪ ۲‬در سال ‪ ۲۰۰۲‬یعنی ‪‌10‬سال پیش در‬ ‫سینماهای آمریکا به نمایش گذاشته شد‪ .‬فیلم‌های مردان سیاه‌پوش درباره یک‬ ‫گروه از ماموران مخفی دولتی است که تعدادی از موجودات زمینی را کنترل‬ ‫می‌کنند‪ .‬ویل اسمیت یا مامور مخفی «جی» از طریق یک «ماشین زمان» به کمک‬ ‫تامی لی جونز‪ ،‬یا مامور مخفی «کی» می‌رود‪ .‬او به گذشته و به سال ‪ ۱۹۶۹‬سفر‬ ‫می‌کند تا از کش��تن همکارش جلوگیری کند‪ .‬البته نقش جوانی آقای جونز را‬ ‫جاش برولین بازی می‌کند‪g .‬‬ ‫مكتوب‬ ‫‫منشور پاكي و خدمتگزاري‬ ‫‫كتاب «منش��ور پاكي و خدمتگزاري» ش��امل خاطرات و دس��ت نوشته‌ها و‬ ‫سخنراني‌هاي دوران اس��ارت مرحوم حجت‌االس�لام والمسلمين محمدحسين‬ ‫ ‬ ‫ابوترابي منتشر شد‪.‬‬ ‫كتاب «منش��ور پاكي و خدمتگ��زاري» ش��امل خاطرات و دستنوش��ته‌ها و‬ ‫سخنراني‌هاي دوران اس��ارت مرحوم حجت‌االسالم‌والمس��لمين محمدحسين‬ ‫ابوترابي در مراسمي‌ كه به مناسبت سالگرد درگذشت وي و نيز بزرگداشت مقام‬ ‫‪ 570‬شهيد آزاده كشور در حوزه هنري برگزار مي‌شود‪ ،‬رونمايي خواهد شد‪ .‬اين‬ ‫كتاب جامع‌ترين اثر مس��تند درباره زندگي مرحوم ابوترابي اس��ت كه به كوشش‬ ‫عبدالمجيد رحمانيان گردآوري شده است و روز چهارشنبه ‪ 10‬خرداد در مراسمي‬ ‫‌با‌حضور آي��ت‌اهلل مهدوي كني‪ ،‬رئيس مجلس خبرگان رهبري و حجت االس�لام‬ ‫محمدحسن ابوترابي فرد رونمايي شد‪.‬‬ ‫اين كتاب به شرح سيره و روش برخورد مرحوم ابوترابي با ساير اسراي ايران‬ ‫يپ‍ردازد‪.‬‬ ‫در زندان‌هاي رژيم بعث و نيز با مسئوالن اين بازداشتگاه‌ها م ‌‬ ‫همچنين متن سخنراني‌هاي مرحوم ابوترابي در بازداشتگاه‌هاي عراق كه در‬ ‫زمان ايراد از سوي ساير اسرا روي كاغذ سيگار رونويسي شده و پس از پايان اسارت‬ ‫به ايران منتقل شده است‪ ،‬بخش ديگري از متن اين كتاب را تشكيل مي‌دهد كه در‬ ‫ ‬ ‫‪ 400‬صفحه از سوي موسسه فرهنگي پيام آزادگان منتشر شده است‪g .‬‬ ‫‬‬‬ ‫يادبود‬ ‫ديـــدار‬ ‫مكتوب‬ ‫روز سوم‬ ‫با پيروزى انقالب اسالمى ايران پيام‌هاى الهى و معنوى امام خمينى‌(ره)‬ ‫در سراسر جهان‪،‬طنين افكن گرديد‪ .‬ايشان با تأس��ى به آموزه‌هاى اسالم ناب‬ ‫محمد‌(ص) بسيارى از مناسبات اجتماعى‪ ،‬سياسى‪ ،‬اقتصادى و فرهنگى جهان‬ ‫معاصر را عميقا متحول ساخت ونظام‌هاى مادى و الحادى را به چالش كشاند و‬ ‫الگوى تازه‌‌اى به جهانيان ارائه كرد وميليون‌ها انسان سرگشته در برهوت الحاد و‬ ‫بى‌دينى و گرفتار در دام جاهليت عصر مدرن را با دعوت به ارزش‌هاى وجودى‬ ‫خويش و دين و معنويت‪ ،‬رهايى بخشيد و عصرجديدى را آغاز كرد‪.‬‬ ‫اين چكيده كتاب عصر امام خميني(زه) است كه درآن به تحليل و بررسى‬ ‫چيستى و چرايى و ويژگى‌هاى اين عصر پرداخته مى‌شود‪.‬‬ ‫كتاب‌عصر امام خميني(ره ‌) به قلم ميراحمدرضا حاجتي در ‪ 260‬صفحه‬ ‫به‌زودي از سوي انتشارات بوس��تان كتاب منتشر شده است و در بخشي از آن‬ ‫مي‌خوانيم‪ :‬امام‌(ره) ك��ه خود درحقيقت پرچمدار ب��زرگ عصر جديدي در‬ ‫زندگي بشر است ضمن ابراز تعجب از غفلت علماي بالد اسالمي از رسالت‬ ‫تاريخي خود باتصريح بر آغاز عصر بشريت تش��نه معنويت‪ ،‬گرايش جوامع‬ ‫بشري به ارزش‌هاي وحي و عطش ملت‌ها به دين معنويت را‪ ،‬از ويژگي‌هاي‬ ‫اين عصر ذكر كرده مي‌فرمايند‪«:‬جاي تعجب است كه چگونه بسياري از علما و‬ ‫روحانيون كشورها و بالد اسالمي رسالت عظيم الهي و تاريخي خود در «اين‬ ‫عصر» كه بشريت تشنه معنويت و احكام نوراني اسالم است غافلند «و عطش‬ ‫ملت‌ها را درك نمي‌كنند» و از التهاب و گرايش جوامع بش��ري به ارزش‌هاي‬ ‫وحي بي‌خبرند و قدرت ونفوذ معنوي خود را دستكم گرفته‌اند‪g ».‬‬ ‫نمايش «عجايب‌المخلوقات» كار رضا ثروتي ب��ار ديگر‌روي صحنه رفت؛‬ ‫نمايشي كه اولين حضورش در صحنه تئاتر به بيست و نهمين جشنواره بين‌المللي‬ ‫تئاتر فجر برمي‌گردد‪ .‬اين نمايش در اين جشنواره با اقبال مواجه شد و جايزه ويژه‬ ‫هيات داوران مسابقه بين‌الملل را از آن خود كرد‪.‬‬ ‫نماي��ش «عجايب‌المخلوق��ات» ب��دون ديالوگ و ب��ا تاكيد ب��ر ميني‌مال بر‬ ‫ژست و حركت بازيگران است و با همنشيني عناصر وحش��ت‌زا با پارودي‌هاي‬ ‫اغراق‌آميز با هم در آن واكنش مش��خص از تماش��اگر را س��لب مي‌كن��د‪ .‬اين اثر‬ ‫مبتني بر حركت به موضوعات مختلف انس��اني و اجتماع��ي مي‌پردازد‪ .‬مرتضي‬ ‫اسماعيل كاش��ي‪ ،‬عليرضا باقري‪ ،‬مجيد بهرامي‪ ،‬پانته‌آ پناهي‌ها‪ ،‬اصغر پيران‪ ،‬شيما‬ ‫ميرحميدي‪ ،‬ياسر خاسب‪ ،‬بيژن سراجي‪ ،‬سينا رازاني و فرزين نوبراني بازيگران اين‬ ‫اجرا هستند‪.‬‬ ‫از نكات قاب��ل توجه اين نمايش بازگش��ت مجيد بهرامي‌به صحنه اس��ت‪،‬‬ ‫اين بازيگر در ميان��ه اجراي نمايش متوجه ش��د از بيماري س��رطان رنج مي‌برد‪،‬‬ ‫به همين خاط��ر گروه تصمي��م گرفت كه اج��راي نمايش را تا بهب��ودي بهرامي‬ ‫‌متوقف كن��د‪ .‬حاال اي��ن بازيگر ب��ه صحن��ه بازگش��ته و در اين‌ب��اره مي‌گويد‪:‬‬ ‫«گروه نماي��ش «عجايب‌المخلوقات» ش��ش‌ماه تمري��ن كرده بودن��د و به دليل‬ ‫بيماري م��ن اج��راي عمومي خ��ود را متوقف ك��رد كه ب��ه نظرم اين كارش��ان‬ ‫ف��داكاري بود‪ .‬پيش خ��ودم مي‌گفتم ك��ه خدايا اگر قرار اس��ت ي��ك كار هنري‬ ‫انجام دهم‪ ،‬ادامه «عجايب‌المخلوقات» باش��د؛ ديگر برايم مهم نيس��ت كه سينما‬ ‫يا تئاتر كار كنم‪g ».‬‬ ‫مثلت شماره‪128‬‬ ‫مكتوب‬ ‫عصر امام‬ ‫نمايش‬ ‫عجايب‌المخلوقات‬ ‫درگذشت ژاكلين آرپمن‬ ‫نويسنده مطرح بلژيكي و برنده جايزه مديسي‪ 1996‬در‪ 82‬سالگي با زندگي وداع كرد‪.‬‬ ‫«ادبيات بلژيك در ماتم نشست» عنوان اصلي شماره پنجشنبه گذشته روزنامه لوسوار فرانسه‬ ‫پس از مرگ ژاكلين آرپمن‪ ،‬نويسنده و روانكاو بلژيكي و برنده جايزه بهترين رمان مديسي‬ ‫‪ 1996‬براي اثر «اورالندا» بود‪ .‬او متولد‪ 1929‬در بروكسل‪ ،‬سال‌هاي جنگ جهاني دوم را همراه‬ ‫پدر هلندي‌اش در مراكش سپري كرد و پس از تحصيل در رشته پزشكي به ادبيات گرايش‬ ‫يافت‪ .‬او با انتشار نخستين رمانش با عنوان «آركادي دلير» در سال ‪ ،1959‬جايزه مطرح ادبي‬ ‫راس��ل در بلژيك را از آن خود كرد‪ .‬با اين حال ديگر آثار آرپمن در آن سال‌ها چون «در پي‬ ‫ظهور ارواح» (‪ )1960‬و «وحشي‌هاي خوب» (‪ )1966‬چندان با استقبال روبه‌رو نشد‪ .‬وي از‬ ‫آنجا به بعد به روانكاوي روي آورد و كتاب «خاطره گنگ» در سال ‪ 1987‬دوره‌اي از آثار ادبي‬ ‫تازه آرپمن را رقم زد‪ .‬آثار ديگري چون «دختر دل‌شكسته» (‪ )1990‬و «ساحل استاند» (شهر‬ ‫كوچكي در بلژيك) (‪ )1991‬جلب توجه بسياري از منتقدان ادبيات فرانسوي را به آثار تازه‬ ‫آرپمن به همراه داشت‪ .‬آرپمن سال ‪ 1995‬با رمان «من كه مردان را نمي‌شناختم» از دستيابي‬ ‫به جايزه ادبي فمينا بازماند‪ ،‬اما سال بعد با «اورالندا» انتقام گرفت و جايزه مديسي ‪ 1996‬را‬ ‫به نام خود كرد‪ .‬در سال‌هاي اخير هم آثاري چون «اديپ‌هاي من» (‪« ،)2006‬آنچه دومنيك‬ ‫نمي‌دانست» (‪ )2008‬و «نوشتار و روانكاوي» (‪ )2011‬به قلم آرپمن عرضه شده‌اند‪ .‬بيشتر‬ ‫رمان‌هاي اين نويسنده به صورت نسخه جيبي نيز در اختيار خوانندگان قرار گرفته‌اند‪g.‬‬ ‫‪81‬‬
‫كالچو پولي‬ ‫بزرگ‌ترين رسوايي‌هاي تاريخ‬ ‫فوتبال جهان‬ ‫ديـــدار‬ ‫باز ايتاليا و باز تباني‪ ،‬هنوز خيلي از كالچو پولي و آن‬ ‫توفان بزرگ كه فوتبال ايتاليا را به هم ريخت نگذشته كه با‬ ‫زهم زنگ هشدار در فوتبال ايتاليا به صدا در آمده‪ .‬آيا در‬ ‫سالي كه يوونتوس پس از سال‌ها ناكامي‌به شرايط عادي‬ ‫بازگشته وجام قهرماني را باالي سر برده‪ ،‬قرار است شوك‬ ‫ديگري وارد شود؟ داستان از اين قرار است كه پليس ايتاليا‬ ‫شواهدي را در راستاي تباني در بازي‌هاي فوتبال و فساد‬ ‫در شرط‌بندي‌هاي فوتبالي به‌دست‌آورده كه در اين ميان‬ ‫پاي استفانو مائوري‪ ،‬مهاجم باشگاه التزيو و عمر ميالنتو‪،‬‬ ‫بازيكن س��ابق جنوا نيز در ميان بود‪.‬طبق اخبار منتشره‬ ‫از سوي نيروهاي پليس‪ 19 ،‬نفر دستگير شده‌اند كه ‪10‬‬ ‫نفر از آنها بازيكنان حرفه‌اي هستند‪ .‬دستگيري‌ها در اين‬ ‫راستا از ماه ژوئن سال گذشته شروع شده بود‪.‬آنتونيو كنته‪،‬‬ ‫مربي جوان يوونتوس نيز مورد بازجويي قرار گرفت؛ البته‬ ‫بازجويي از كنته به‌دليل دوران حضور او روي نيمكت‬ ‫مربيگري سيه‌نا و احتمال اطالع او از تساوي حاصل از‬ ‫تباني ميان تيم او و نووارا در ديدار ‪ 30‬آوريل سال ‪2011‬‬ ‫كه فيليپو كاروبيو‪ ،‬بازيكن سابق او نيز دراين راستا دستگير‬ ‫شده‪ ،‬برمي‌گردد‪.‬البته بررسي‌هاي پليس در ساعات اخير‬ ‫باعث شد تا كارآگاه‌هاي پليس به كمپ تيم‌ملي فوتبال‬ ‫ايتاليا در منطقه كورچانو در فلورانس بروند و دومنيكو‬ ‫كريسيتو‪ ،‬بازيكن ايتاليايي دراين باره دستگير شد و اين‬ ‫دستگيري به‌خاطر احتمال حضور او در تباني در خريدن‬ ‫نتيجه بازي سال گذشته تيم سابقش‪ ،‬جنواست‪.‬در بين‬ ‫كسانيكهدستگيرشده‌اند‪،‬پنجنفراهلمجارستانهستند‬ ‫كه احتماال عضو باند تباني در بازي‌هاي فوتبال و فساد در‬ ‫شرط‌بندي‌هاييكهمستقيمابااينماجرادرتماسبودندو‬ ‫رئيس اين گروه‪ ،‬انگ‌تان سيت‪ ،‬يك نفر سنگاپوري است‪.‬‬ ‫در اين شرايط نگاهي داريم به بزرگ‌ترين رسوايي‌هاي‬ ‫مالي تاريخ فوتبال جهان‬ ‫مثلت شماره‪128‬‬ ‫كالچو پولي‬ ‫رسوايي سال ‪ ۲۰۰۶‬فوتبال ايتاليا در ليگ‌هاي‌برتر‬ ‫حرفه‌اي فوتبال ايتاليا يعني س��ري آ و س��ري ب اتفاق‬ ‫افتاد‪ .‬اين رسوايي در ماه مه‌سال‪ ۲۰۰۶‬توسط پليس ايتاليا‬ ‫بر‌مال ش��د و مكالمات تلفني حاكي از دخالت قهرمان‬ ‫ليگ ‪ -‬يوونتوس ‪ -‬و تيم‌هايي مانن��د ميالن‪ ،‬فيورنتينا‪،‬‬ ‫التزيو و رجينا و تماس‌هاي بين مديران اين باشگاه‌ها و‬ ‫سازمان داوران بود‪ .‬اين تيم‌ها متهم به تقلب در بازي‌ها‬ ‫با انتخاب داور دلخواهشان شدند‪ .‬اين رسوايي‪ ،‬نتيجه‬ ‫‪82‬‬ ‫تحقيقات دادس��تان دادگاه ناپل در آژانس فوتبال ايتاليا‬ ‫بود‪ .‬گفت‌وگوي‌هاي تلفني كه در روزنامه‌هاي ايتاليايي‬ ‫چاپ شد اين واقعيت را آشكار مي‌كرد كه مدير يوونتوس‬ ‫لوچيانو موجي در تماس با مديران فوتبال ايتاليا آنها را‬ ‫براي انتخاب داور خاصي تحت‌تاثير قرار مي‌داد‪.‬‬ ‫روبرت هويزر‬ ‫هويزر‪ ،‬داور جوان آلماني اعتراف كرد كه در قبال‬ ‫دريافت حدود ‪ 97‬هزار دالر از ش��رط بندهاي كروات‬ ‫موافقت كرد كه در تعيين نتايج چهار مسابقه تقلب كند و‬ ‫تالش كرد كه نتايج سه مسابقه ديگر را نيز از پيش معين‬ ‫كند‪ .‬مقامات فدراسيون فوتبال آلمان گفتند صدمه‌اي كه‬ ‫هويزر به فدراس��يون فوتبال آلمان و سيستم داوري آن‬ ‫وارد كرد‪ ،‬قابل اندازه‌گيري نيست‪.‬بحران هويزر از زماني‬ ‫شروع شد كه چهار تا داور شاغل در دسته دوم بوندس‌ليگا‬ ‫از او به فدراس��يون فوتبال آلمان شكايت كردند‪ .‬هويزر‬ ‫متهم بود كه در شرط‌بندي روي مسابقه جام‌حذفي بين‬ ‫تيم‌هاي‌هامبورگ وتيم آماتور پادرسبورن ذي‌نفع بوده‪،‬‬ ‫در حالي كه خودش داور مسابقه بود‪ .‬هويزر ‪ ۲۵‬ساله كه‬ ‫تا به حال فقط در مسابقات بوندس ليگاي دو سوت زده‪،‬‬ ‫متهم به همكاري با يك باند مافيايي شد كه در شرط‌بندي‬ ‫و گاو‌بندي روي مسابقات فوتبال شركت داشتند‪ .‬چيزي‬ ‫كه بيش��تر ش��ك ‪ DFB‬را بر‌انگيخت‪ ،‬مقدار زياد پول‬ ‫شرط‌بندي شده روي مسابقه‌اي بود كه ظاهرا‌هامبورگ‬ ‫بايد به‌راحتي مي‌توانست در آن برنده شود‪ .‬در آن مسابقه‬ ‫هويزر‪ ،‬امپنزا از هامبورگ را اخراج كرد و دو پنالتي براي‬ ‫پادرسبورن گرفت كه بتواند اين تيم‪ ۲-۴‬تيم‌هامبورگ را‬ ‫شكستدهد‪.‬‬ ‫پائولو روسي‬ ‫داستان پائولو روسي بيشتر از اينكه به يك رسوايي‬ ‫شبيه باشد به يك لطيفه مي‌ماند‪ .‬س��تاره بخت روسي‬ ‫كوچك و الغراندام با گل‌هاي زيادي كه در جام‌جهاني‬ ‫‪ 1978‬آرژانتين به ثمر رساند‪ ،‬طلوع كرد‪ .‬بازيكن ‪‌21‬ساله‬ ‫آن زمان كه پيراهن ش��ماره ‪ 21‬تيم ملي را به تن مي‌كرد‪،‬‬ ‫‌در اولين بازي مرحله گروهي اين جام‪‌،‬در مقابل فرانسه‬ ‫گل تساوي ايتاليا را زد‪ .‬روسي پس از جام جهاني راهي‬ ‫آ‪.‬ث‪.‬پروجا شد‪ .‬اما اين انتقال‌براي او در حكم يك فاجعه‬ ‫بود‪ .‬در سال ‪ 1979‬وي متهم به دست داشتن در رسوايي‬ ‫تباني براي تغيير نتيجه يكي از بازي‌هاي ليگ (پروجا در‬ ‫مقابل آوه‌لينو) شد و از سوي فدراسيون فوتبال ايتاليا با‬ ‫سه سال محروميت مواجه ش��د‪ .‬البته خود وي همواره‬ ‫بر‌بي‌گناهي‌اش تاكيد مي‌كرد و دليل��ش هم اين بود كه‬ ‫كل مبلغ رش��وه ( ‪ 400‬مارك آلمان)‌‪ ،‬براي بازيكني مثل‬ ‫او‪ ،‬مبلغ خنده‌داري اس��ت‪ .‬به‌عالوه هر دو گل پروجا را‬ ‫هم‌‪ ،‬او به ثمر رسانده بود‪ .‬مدتي بعد‌‪ ،‬محروميت وي به‬ ‫دو سال كاهش پيدا كرد و از آوريل س��ال ‪ 1982‬دوباره‬ ‫اجازه بازي پيدا كرد‪ .‬پس از آن‪ ،‬با وجود بازي‌هاي كمي‌‬ ‫كه انجام داده بود‌‪ ،‬از سوي انزو بيرزوت‌‪ ،‬سرمربي آن زمان‬ ‫تيم ملي‪ ،‬به اين تيم فراخوانده شد و در جام جهاني‪۱۹۸۲‬‬ ‫آقاي گل شد‪.‬‬ ‫مارسي‬ ‫بزرگترين ماجراي فساد و تباني در فوتبال فرانسه در‬ ‫سال‪ ۱۹۹۳‬رويداد‪.‬المپيكمارسيدرآنفصلدرراهكسب‬ ‫پنجمينقهرمانيمتوالي‌اشدرليگفرانسهقرارداشت‪،‬ولي‬ ‫ناگهان مشخص شد در اين راه حريفانش را مي‌خريده و‬ ‫داوران را تطميع مي‌كرده است‪ .‬شروع قضيه و اثبات تقلب‬ ‫مارسيبرگفته‌هاوشهادتژاكگالسمن‪،‬مدافعوالنسين‬ ‫مبتنيومتكيمي‌شد‪.‬اوگفتمديرانمارسيبهاوپولداده‬ ‫بودندتاويكمككنداينتيمتسليممارسيشودوراهتجديد‬ ‫قهرمانياينباشگاهنامدارهموارشود‪.‬مارسيدرپيآنماجرا‬ ‫ازمقامقهرماني‌اشخلعوبهدستهدومتبعيدشد‪.‬‬ ‫انگلستان‬ ‫در فوتبال انگلس��تان هم هر‌از‌گاهي شايعه وحتي‬ ‫اثبات تباني به گوش مي‌رسد‪ .‬در ‪ ۱۹۱۴‬چهار بازيكن از‬ ‫تيم‌هايمنچستريونايتدوليورپولبهاتهامگاوبنديمسابقه‬ ‫دو تيم تا پايان عمر از حضور در رقابت‌ها محروم شدند‪.‬‬ ‫اتهام آنها اين بود كه مخصوصا يك پيروزي ‪ ۲-۰‬را براي‬ ‫يونايتد پايه‌‌گذاري كردند ت‌اترتيب ابقاي اين تيم را در ليگ‬ ‫و جلوگيري از سقوطش به دسته‌اي پايين‌تر را بدهند‪ .‬در‬ ‫ژانويه ‪ ۱۹۶۵‬اتفاق ديگري افت��اد و ‪ ۱۰‬بازيكن حرفه‌اي‬ ‫انگليس دچار مجازات‌هاي حبس و زندان شدند‪ .‬ماجرا‬ ‫رويجيمي‌گولدمتمركزمي‌شدكهسابقهبازيدرتيم‌هاي‬ ‫چارلتون‪،‬اورتون‪،‬پليموت‪،‬سوئيندونومنس‌فيلدراداشت‬ ‫و گفته مي‌شد كه رشوه‌هايي گرفته و بين ديگران تقسيم‬ ‫كرده است‪ .‬توني كي و پيتر س��وان جزو مجازات شده‌ها‬ ‫بودند‪ .‬داستان بوريس گروبالر‪ ،‬دروازه‌بان ليورپول هم‬ ‫معروف است‪g.‬‬
‫قاب‬ ‫عزاداري امام علي النقي(ع)‬ ‫‪1‬‬ ‫‪2‬‬ ‫عزاداري امام علي النقي(ع)‬ ‫علي پروين در مراسم سالگرد ناصر حجازي‬ ‫‪3‬‬ ‫‪4‬‬ ‫_____‬ ‫مراسم شب خاطره شهید حسن طهرانی مقدم‬ ‫ديـــدار‬ ‫مثلت شماره‪128‬‬ ‫رونمایی از تابلوی ‪ 250‬میلیون دالری اثر جکسون پوالک‬ ‫‪5‬‬ ‫‪6‬‬ ‫ويژه برنامه شهادت امام هادي(ع)‬ ‫رونمایی از کتاب هفت پادشاه در یک اقلیم‬ ‫‪7‬‬ ‫‪8‬‬ ‫قطع درخت ‪ 830‬ساله در روستای گرجی کالی‬ ‫‪83‬‬
‫بازا ر‬ ‫در ميزگرد ارزيابي نظام كنترل داخلي بانك‌ها تشريح شد‬ ‫ويژگي‌هاي نظام كنترل داخلي بانك انصار‬ ‫كوتاه از اقتصاد مثلت شماره‪128‬‬ ‫مديرعامل بانك انصار در ميزگرد «ارزيابي نظام‬ ‫كنترل داخلي بانك‌ها» كه همزمان با بيس��ت‌ودومين‬ ‫همايش ساالنه سياست‌هاي پولي وارزي برگزار شد‪ ،‬با‬ ‫اشاره به تاريخچه و دستاوردهاي بانك انصار‪ ،‬گفت‪:‬‬ ‫«بانك انصار با ‪ 700‬ش��عبه و باجه مستقل از مجموع‬ ‫‪ 1900‬ش��عبه بانك‌هاي خصوصي‪ ،‬بزرگ‌ترين شبكه‬ ‫بانكي خصوصي در كشور اس��ت و داراي حدود پنج‬ ‫هزار نيروي متخصص و متدين است‪ ».‬آيت‌اهلل‌ابراهيمي‬ ‫در ادامه افزود‪« :‬بيش از هشت ميليون حساب فعال و‬ ‫هفت‌ونيم مشتري از افتخارات اين بانك است و اين‬ ‫نشان مي‌دهد كه بانك انصار تقريبا ‪ 10‬درصد جمعيت‬ ‫كل كشور را تحت‌پوشش قرار داده است‪ ».‬وي اظهار‬ ‫داش��ت‪« :‬مطالبات معوقه در بانك انصار حدود چهار‬ ‫درصد است كه به جهت رتبه‌بندي در صدر بانك‌هاي‬ ‫دولتي و خصوصي ق��رار دارد و در اين زمينه به‌عنوان‬ ‫بهترين بانك كشور به شمار مي‌رود‪ ».‬ابراهيمي‌در ادامه‬ ‫سخنان خود با اشاره به ساختار نظام كنترل داخلي بانك‬ ‫انصار گفت‪« :‬ساختار نظام كنترل داخلي بانك انصار‬ ‫برمبناي رهكردهاي كميته نظارت بانكي بال‪ ،‬بخشنامه‬ ‫بانك مركزي جمهوري اسالمي ايران‪ ،‬الزامات سازمان‬ ‫بورس (اصول حاكميت ش��رعي) و مدل چارچوب‬ ‫يكپارچه (‪ - COSO‬ويرايش ‪ )2009‬طراحي ش��ده‬ ‫است‪ ».‬وي در بخش ديگري از سخنانش به اجزاي نظام‬ ‫كنترل داخلي بانك انصار اش��اره كرد و با تاكيد بر اين‬ ‫نكته كه در فرآيند طراحي اين نظام‪ ،‬استقرار و ارزيابي‬ ‫كنترل داخلي بانك مدنظر دست‌اندركاران قرارگرفته‬ ‫است‪ ،‬خاطرنشان كرد‪« :‬محيط كنترلي با فراهم آوردن‬ ‫نظم‪ ،‬انضباط و س��اختار مناس��ب‪ ،‬بنياني براي ديگر‬ ‫اجزاي كنترل داخلي را فراهم مي‌كند‪».‬‬ ‫مديرعامل بانك انص��ار با بيان اينك��ه در حوزه‬ ‫محيط‌‌كنترلي بانك‪ ،‬برنامه‌ريزي‌هاي مناسبي صورت‬ ‫گرفته است‪ ،‬گفت‪« :‬تدوين س��ند اخالقي بانك براي‬ ‫تمامي‌مشاغل‪ ،‬ايجاد نظام شايسته س��نجي كاركنان‪،‬‬ ‫تدوين و تصويب آئين‌نامه نظام راهبردي ش��ركتي و‬ ‫منش��ور كميته حسابرس��ي و كميته مديريت ريسك‬ ‫مطابق ب��ا الزامات س��ازمان‌هاي ذي‌رب��ط‪ ،‬تدوين و‬ ‫تصوي��ب س��ند راهب��ردي بان��ك و اس��تقرار نظام‬ ‫برنامه‌ريزي اس��تراتژيك‪ ،‬طراحي س��اختار سازماني‬ ‫‪84‬‬ ‫برمبناي مدل‌فرآيندي‪ ،‬تفويض‌اختيار و مس��ئوليت با‬ ‫اعمال نظام كنترل پايه‌اي‪ ،‬اعمال نظام ارزشيابي كاركنان‬ ‫براساس مدل ارزيابي عملكرد ‪ 540‬درجه‪ ،‬اعمال نظام‬ ‫گردش نيروي انساني براساس طرح طبقه‌بندي مشاغل‬ ‫مصوب وزارت كار و اعمال نظام نيازسنجي آموزشي‬ ‫تمامي‌مش��اغل از جمله اقداماتي اس��ت كه در حوزه‬ ‫محيط كنترلي بانك انصار به سرانجام رسيده است‪».‬‬ ‫وي در ادام��ه‪ ،‬به بررس��ي فعاليت‌ه��اي كنترلي‬ ‫بانك انص��ار پرداخت و با اش��اره ب��ه اقدامات بانك‬ ‫در اين حوزه گفت‪« :‬بررس��ي و كنترل ش��اخص‌هاي‬ ‫عملك��رد واحده��اي عمليات��ي از طري��ق س��امانه‬ ‫‪ ،BEANCH MARKING‬ايج��اد فرآين��د كنت��رل و‬ ‫بازديد‌ه��اي فيزيك��ي از واحد‌هاي صنف��ي از طريق‬ ‫اعمال نظام كنترل‌هاي س��تادي و سرپرس��تي‪ ،‬ايجاد‬ ‫نظام خودكنترلي با اعمال س��اختار س��ازماني سلسله‬ ‫روابطي و تفكيك وظايف نامنطبق‪ ،‬بررس��ي مستقل‬ ‫مديري��ت و مديريت ارش��د از طريق سركش��ي‌ها و‬ ‫بازديدهاي م��وردي از واحد‌ه��اي عملياتي و كنترل‬ ‫برنامه‌ها و پروژه‌هاي آن‪ ،‬كنترل سيستم‌هاي اطالعاتي‬ ‫از طريق ايجاد سامانه مانيتورينگ خدمات نوين بانكي‬ ‫و ايجاد كميس��يون اطالعات پايه بانك جهت تطبيق‬ ‫رويه‌هاي بانك ب��ا سيس��تم ‪ CORE- BANKING‬از‬ ‫جمله فعاليت‌هاي كنترلي بانك انصار به شمار مي‌رود‪.‬‬ ‫ايجاد كميس��يون تدوين بخش��نامه‌هاي بانك جهت‬ ‫تطبيق آئين‌نامه‌ها و دستورالعمل‌ها و ابالغيه‌هاي بانك‬ ‫با قوانين و مق��ررات بانك مركزي‪ ،‬ايجاد كميس��يون‬ ‫عالي مطالبات معوق‪ ،‬ايجاد كميس��يون پيشگيري از‬ ‫تخلفات ب��ا انجام اقدام��ات اصالح��ي در رويه‌هاي‬ ‫موجود‪ ،‬ايجاد كميس��يون اعتب��ارات جهت مديريت‬ ‫ريسك اعتباري تسهيالت اعطايي‪ ،‬ايجاد كميته عالي‬ ‫ضدپولش��ويي جه��ت سياس��ت‌گذاري و مديريت‬ ‫عمليات ضدپولشويي‪ ،‬مصون‌س��ازي عمليات بانك‬ ‫با وضع كنترل‌هاي جديد از طريق خروجي س��امانه‬ ‫ارزيابي ريس��ك و پاي��ش مس��تمر فرآيندهاي بانك‬ ‫براساس الزامات ايزو از ديگر اقدامات بانك انصار در‬ ‫حوزه فعاليت‌هاي كنترلي اعالم شده است‪».‬‬ ‫ابراهيمي‌سپس به اهميت شناسايي و گردآوري‬ ‫اطالعات و گزارش آن به كاركنان اشاره كرد و گفت‪:‬‬ ‫«در اين حوزه اقدامات خوبي صورت گرفته است كه‬ ‫در ذيل به برخي از آنها اشاره مي‌شود‪:‬‬ ‫‪ -1‬تدوي��ن ‪ MASTER PLAN‬در ح��وزه ‪ITC‬‬ ‫بانك‪.‬‬ ‫‪ -2‬اس��تقرار نظ��ام جام��ع و يكپارچ��ه بانكي‬ ‫‪. Core BANKING‬‬ ‫‪ -3‬ايجاد نظام پيشنهادات در بستر اينترانت قابل‬ ‫دس��ترس براي تمامي‌كاركنان جهت ايجاد ارتباطات‬ ‫پويا و اثربخش دربانك‪.‬‬ ‫‪ -4‬ايجاد س��امانه مق��ررات در بس��تر اينترانت‪،‬‬ ‫قابل دس��ترس براي تمامي‌كاركنان جه��ت اطالع از‬ ‫دستورالعمل‌ها و خط مشي درون و برون سازماني‪.‬‬ ‫‪ -5‬ايجاد سامانه اطالع رساني در بستر اينترانت‪،‬‬ ‫قابل دسترس براي تمامي‌كاركنان جهت آگاهي كاركنان‬ ‫نسبت به نقش‌ها و مسئوليت‌هاي خود در قبال برنامه‌ها‬ ‫و اقدامات اصالحي (مديريت خطا)‪.‬‬ ‫‪ -6‬استقرار سامانه داشبورد اطالعات مالي جهت‬ ‫دسترسي س��ريع و به موقع مديران اجرايي نسبت به‬ ‫اطالعات و گزارش‌هاي موردنياز‪».‬‬ ‫وي همچنين از ضرورت پايش مستمر سيستم‌هاي‬ ‫كنت��رل داخلي بانك انص��ار به‌عنوان يك��ي از اجزاي‬ ‫نظام‌كنترل داخلي جهت ارزيابي كيفيت عملكرد آنها‬ ‫به‌منظور اطمينان از دستيابي به اهداف بانك ياد كرد و‬ ‫گفت‪« :‬طراحي و تدوين نظ��ام جامع نظارت و كنترل‬ ‫بانك براساس مدل چارچوب يكپارچه و مكانيزه كردن‬ ‫فرآيندهاي آن در قالب يك بسته نرم‌افزاري جامع‪ ،‬ايجاد‬ ‫نظام نظارتي چند اليه‪ ،‬ايجاد نظام خودارزيابي‪ ،‬اعمال‬ ‫نظام منسجم نظارت ستادي‪ ،‬ايجاد تشكل‌هاي حرفه‌اي‬ ‫در حوزه حسابرس��ي داخلي بانك در قالب ‪ 12‬گروه‬ ‫مس��تقل‪ ،‬تدوين و تصويب منشور حسابرسي داخلي‬ ‫بانك‪ ،‬اس��تقرار نظام بازرسي رعايتي به منظور نظارت‬ ‫عاليه برحسن اجراي عمليات‪ ،‬ايجاد واحد حسابرسي‬ ‫عملكرد بانك در قالب دو گروه مس��تقل‪ ،‬ايجاد واحد‬ ‫حسابرسي سيس��تمي بانك در قالب دو گروه مستقل‬ ‫سيستمي‪ ،‬ايجاد نظام سنجش رضايت‌مندي مشتريان‬ ‫و اعمال كانال‌هاي ارتباطي متعدد و موثر و ايجاد نظام‬ ‫بازرس��ي ضدتقلب در حوزه مش��تريان و كاركنان از‬ ‫اقدامات نظارتي بانك انصار است‪».‬‬ ‫ابراهيمي‌در بخش ديگري از سخنان خود با اشاره‬ ‫به اقدامات بانك انصار در خصوص بهينه سازي كنترل‬ ‫داخلي‪ ،‬گفت‪« :‬بانك انصار جهت نيل به شاخص‌هاي‬ ‫سازمان پاك اهتمام ويژه‌اي به حوزه نظارت و كنترل و‬ ‫همچنين مقوله سالمت اداري و مبارزه با مفاسد مالي‬ ‫دارد كه از اين رو اين بان��ك در اولين دوره جايزه ملي‬ ‫به‌عنوان بنگاه برتر اقتصادي كشور‪ ،‬تنديس مديريت‬ ‫سالمت اداري را به خود اختصاص داد‪».‬‬ ‫همچني��ن مديرعامل بان��ك انصار ب��ه اقدامات‬ ‫بانك‌انصار در خصوص بهينه سازي كنترل داخلي به‬ ‫موارد زير اشاره كرد‪:‬‬ ‫‪ -1‬بازنگري و بهينه سازي نظام كنترل‌هاي داخلي‬ ‫بانك براساس مدل چارچوب يكپارچه‪.‬‬ ‫‪ -2‬انجام اقدامات تحقيقاتي در حوزه نظارت و‬ ‫كنترل نظير بررسي تطبيقي ‪2012 – COSO‬‬ ‫‪ -3‬تدوين و انتشار سه جلد كتاب در حوزه كنترل‬ ‫و نظارت شامل ارزيابي ريسك آئين‌نامه رفتار حرفه‌اي‬ ‫براي حسابرسان داخلي و آشنايي با مفاهيم كلي مبارزه‬ ‫با پول شويي‪.‬‬ ‫‪ -4‬انتشار بيش از ده مقاله تحقيقاتي در حوزه‌هاي‬ ‫مختلف نظارت و كنترل‪.‬‬ ‫‪ -5‬انتشار بروشور اطالع رس��اني در خصوص‬ ‫آشنايي مشتريان بانك با مفاهيم پايه‌اي پول شويي‪g .‬‬
‫دكتر نتاج در كنفرانس كنترل‌هاي داخلي اثربخش‪:‬‬ ‫سرمايه‌هاي فكري‪ ،‬بزرگ‌ترين دارايي‬ ‫دانشگاه‌ها و مراكز آموزش عالي است‬ ‫دكتر نتاج در دهمين همايش ملي حس��ابداري‬ ‫ايران‪ ،‬براي نخس��تين بار در كش��ور به ارائه مقاله‌اي‬ ‫در خصوص س��نجش و گزارشگري س��رمايه‌هاي‬ ‫فكري در آموزش عالي پرداخت‪ .‬دكترغالمحس��ن‬ ‫تقي‌نتاج – مديرعامل موسسه – در دهمين همايش‬ ‫ملي حس��ابداري ايران كه در دانش��گاه الزهرا(س)‬ ‫برگزار شد‪ ،‬مدل جديدي در خصوص گزارش دهي‬ ‫س��رمايه‌هاي فكري با تاكيد ب��ر رهيافت‌هايي براي‬ ‫دانش��كده‌هاي حس��ابداري و علوم مال��ي ارائه داد‪.‬‬ ‫وي با بيان اينكه س��رمايه‌هاي فكري‪ ،‬هس��ته اصلي‬ ‫و بزرگ‌ترين دارايي س��ازمان‌ها به‌ويژه دانشگاه‌ها و‬ ‫موسسات آموزش عالي اس��ت‪ ،‬گفت‪« :‬سازمان‌هاي‬ ‫دانش بنيان به‌منظور كس��ب مزيت رقابت��ي پايدار‪،‬‬ ‫نيازمند شناس��ايي و مديري��ت آگاهان��ه و نظام‌مند‬ ‫س��رمايه‌هاي فكري خود مي‌باش��ند‪ .‬از اي��ن رو به‬ ‫كارگيري رويكردي مناسب براي شناسايي‪ ،‬ارزيابي‬ ‫و مديريت س��رمايه‌هاي فكري‪ ،‬از اهميت بس��زايي‬ ‫برخوردار است‪ ».‬نتاج بااشاره به اينكه سرمايه فكري‬ ‫داراي سه عنصر سرمايه انساني‪ ،‬ساختاري و ارتباطي‬ ‫است‪ ،‬ادامه داد‪« :‬سرمايه‌هاي انساني بيانگر دانش افراد‬ ‫يك سازمان است كه شامل مهارت و شايستگي‌هاي‬ ‫سرمايه انس��اني‪ ،‬اس��تعداد‪ ،‬خالقيت و دانش آنها در‬ ‫زمينه‌هايي كه براي موفقيت سازمان ضروري است‪».‬‬ ‫مديرعامل موسس��ه مالي و اعتباري مه��ر با تاكيد بر‬ ‫اهميت س��رمايه فكري در نظام دانش��گاهي افزود‪:‬‬ ‫«مديريت س��رمايه فكري در دانش��گاه‌ها از قابليت‬ ‫اجرايي بااليي برخوردار اس��ت‪ ،‬اما تاكنون به‌داليلي‬ ‫همچون عدم وجود ش��يوه‌هاي اندازه‌گيري مناسب‬ ‫و پيچيدگي‌هاي موج��ود در زمينه س��رمايه فكري‪،‬‬ ‫اس��تقبال و تالش چنداني در اين خصوص توس��ط‬ ‫سازمان‌ها و دانشگاه‌ها به عمل نيامده است‪ ».‬وي در‬ ‫ادامه به تشريح مدل پژوهشي خود پرداخت و گفت‪:‬‬ ‫«الگوي پيشنهادي اين نوع گزارش‌دهي شامل پنچ‌گام‬ ‫اساسي شامل‪ :‬تبيين چشم‌انداز و ارزش‌هاي دانشگاه‪،‬‬ ‫انتخاب و تدوين استراتژي‌ها‪ ،‬فعاليت‌ها و فرآيند‌هاي‬ ‫مرتبط با دارايي‌ها و منابع نامش��هود‪ ،‬تعيين و تدوين‬ ‫ش��اخص‌ها و گزارش س��رمايه‌هاي فكري است‪».‬‬ ‫نتاج در پايان اظهار اميدواري كرد دانشگاه‌ها و مراكز‬ ‫علمي‌در اندازه‌گي��ري و گزارش‌دهي س��رمايه‌هاي‬ ‫فكري با ارائه مدل‌هاي كارب��ردي و جامع همكاري‬ ‫كنند تا اطالعات مناسبي براي تصميم‌گيري ذي‌نفعان‬ ‫فراهم شود‪ .‬گفتني است اين مقاله با همكاري محمد‬ ‫مهدي مومن‌زاده تهيه شده است‪g .‬‬ ‫نهمين همايش مديران ارشد بانك انصار در مركز همايش‌هاي اين بانك برگزار‬ ‫ش��د‪ .‬در اين همايش كه باحضور مديران عالي بانك برگزار گرديد‪ ،‬برنامه‌هاي سال‬ ‫‪ 91‬بانك با رويكرد تحقق فرمايش��ات مقام‌معظم‌رهبري درخص��وص توليد ملي‪،‬‬ ‫حمايت از كار و سرمايه ايراني تشريح ش��د كه در ابتداي همايش‪ ،‬از پيشكسوتان و‬ ‫مديران سابق بانك انصار در دو دهه گذشته تجليل به‌عمل آمد و به‌رسم يادبود لوح و‬ ‫جوايزي اعطا شد‪ .‬در اين همايش محسن رفيق دوست از بنيانگذاران صندوق پس‌انداز‬ ‫قرض‌الحس��نه انصارالمجاهدين طي س��خناني‪ ،‬نحوه ش��كل‌گيري اين صندوق را‬ ‫توضيح‌داده و از خدمات ارزنده آن به نيكي ياد كرد‪ .‬دكترعلي‌اكبر جاللي‪ ،‬رئيس كميته‬ ‫دولت الكترونيك در تحول نظام اداري كشور از ديگر سخنران اين همايش با اشاره‬ ‫به اينكه در دنياي پررقابت امروز‪ ،‬ارتباطات نقش مهم‌تري در صنعت بانكداري ايفا‬ ‫مي‌كند‪ ،‬گفت‪« :‬اطالع‌رساني هدفمند يكي از موثرترين استراتژي‌هاي توسعه ارتباط با‬ ‫مردم و مشتريان است و اين نشان مي‌دهد كه بانك‌ها نيازمند رويكرد حرفه‌اي به‌سوي‬ ‫ارتباطات رسانه‌اي ديجيتالي هس��تند‪ ».‬همچنين در اين همايش معاونين و مديران‬ ‫عالي بانك انصار گزارشي از برنامه‌هاي اين بانك در خصوص امور نظارت‪ ،‬عملكرد‬ ‫سال گذشته بانك و تطبيق آن با برنامه‌هاي ابالغي مصوب بانك مركزي‪ ،‬سياست‌ها‬ ‫و برنامه‌هاي اعتباري‪ ،‬بازاريابي‪ ،‬زيرساخت‌هاي فناوري و برنامه توسعه‌اي خدمات‬ ‫الكترونيكي و اجراي طرح نظرسنجي از مشتريان ارائه كردند‪g .‬‬ ‫بان��ك ص��ادرات اي��ران در راس��تاي انج��ام‬ ‫رس��الت‌هاي اجتماع��ي و كمك به اقش��ار مختلف‬ ‫جامع��ه‪ ،‬تع��داد ‪ 23‬ه��زار و ‪ 87‬فق��ره تس��هيالت‬ ‫قر ض‌الحس��نه را در فروردي��ن م��اه س��ا ل‌جاري‬ ‫به هموطن��ان پرداخت ك��رد‪ .‬اين بانك در راس��تاي‬ ‫انج��ام تعه��دات و مس��ئوليت‌هاي اجتماع��ي خود‬ ‫تعداد ‪ ۲۳‬هزار و ‪ ۸۷‬فقره تس��هيالت قرض‌الحس��نه را در س��رفصل‌هاي مختلف‬ ‫پرداخت كرده‌است‪ .‬براس��اس اين گزارش تعداد ‪ ۱۰‬هزار فقره تسهيالت در بخش‬ ‫قرض‌الحسنه ازدواج و تهيه جهيزيه‪ ،‬دو هزار و ‪ ۵۰۰‬فقره وام اشتغال‌زايي‪ ۱۵۸۷ ،‬نفر‬ ‫وام قرض‌الحسنه مشاغل خانگي و ‪ ۹‬هزار و پانصد فقره وام در بخش درمان‪ ،‬وديعه‬ ‫مسكن و كمك به مددجويان كميته امداد امام خميني(ره) پرداخت شده است‪ .‬شايان‬ ‫ذكر است؛ بانك صادرات ايران در راس��تاي انجام رسالت‌هاي اجتماعي و كمك به‬ ‫اقشار كم‌درآمد جامعه آمادگي دارد تا در جهت افزايش اشتغال و درآمد خانوارهاي‬ ‫تحت پوش��ش كميته امداد امام خمين��ي (ره) مبلغ ‪۵۰‬ميليون ريالي ويژه مش��اغل‬ ‫خانگي و مبلغ ‪ ۱۰۰‬ميليون ريال تسهيالت خود اشتغالي به متقاضيان پرداخت نمايد‬ ‫و همچنين اين بانك به منظور كمك به بيماران نيازمند تسهيالت ويژه درمان بيماران‬ ‫را با ارائه معرفي‌‌نامه از بيمارستان‌ها پرداخت خواهد كرد‪g‌.‬‬ ‫ن‪OLED‬‬ ‫سامسونگبزرگ‌ترينتلويزيو ‌‬ ‫تجاري جهان را معرفي کرد‬ ‫شركت سامسونگ در نمايش��گاه ‪2012 CES‬‬ ‫در الس‌وگاس بزرگ‌ترين تلويزيون ‪ OLED‬جهان‬ ‫با ش��اهكار طراحي و امكانات پيشرفته را به معرض‬ ‫نمايش عموم گذاش��ت‪ .‬اين تلويزيون ‪ 55‬اينچي از‬ ‫يك پنل يك‌تكه شيشه‌اي با فناوري ‪Super OLED‬‬ ‫سامسونگ ساخته شده كه حداكثر كيفيت قابل تصور‬ ‫در اين كالس را ارائه مي‌نمايد‪ .‬س��اخت و ارائه اين‬ ‫مدل در س��ال پيش رو ب��ا راه‌اندازي هش��تمين خط‬ ‫توليد جديد مدل‌هاي ‪ OLED‬در شركت سامسونگ‬ ‫آغ��از مي‌ش��ود‪ .‬در تكنول��وژي ‪ OLED‬به‌عل��ت‬ ‫ساب‌پيكسل‌هاي ‪ RGB‬درون هر پيكسل‌ كه هركدام‬ ‫به‌صورت جداگان��ه از خود نور متصاع��د مي‌كنند‪،‬‬ ‫كوتاه از اقتصاد مثلت شماره‪128‬‬ ‫نهمین همایش مدیران ارشد بانک انصار برگزار شد‬ ‫تسهيالت قرض‌الحسنه بانك صادرات گره‌گشاي ‪ 23‬هزار نفر‬ ‫ديگر نيازي به فيلتر رنگي براي پيكس��ل‌ها نيس��ت‪.‬‬ ‫اين تكنولوژي همچنين قادر به تشخيص درجه‌هاي‬ ‫متفاوتي از رنگ مشكي و سايه‌ها بوده و بدين‌ترتيب‬ ‫جزئيات بيشتري از تصوير حتي در صحنه‌هاي تاريك‬ ‫نيز پيش روي كاربران قرار مي‌گيرد‪Sangchul Lee.‬‬ ‫معاون ارشد شركت سامسونگ در پنل‌هاي تصويري‬ ‫نظر خ��ود در اي��ن ارتب��اط را اينگونه بي��ان مي‌كند‪:‬‬ ‫«سامسونگ تاريخچه طوالني‌مدتي در توليد پنل‌هاي‬ ‫‪ OLED‬ب��راي گوش��ي‌هاي موباي��ل‪ ،‬دوربين‌هاي‬ ‫عكاسي و تبلت پي‌سي‌ها داراست و امروز خوشحاليم‬ ‫كه تسلط خود بر بازار ‪‌OLED‬ها را با اين تلويزيون‬ ‫پيش��رفته ‪ 55‬اينچي به رده تلويزيون‌ها نيز گسترش‬ ‫مي‌دهيم؛ جاييكه با تلفيق كيفيت فوق‌العاده‪ ،‬امكانات‬ ‫هوش��مند‪ ،‬اپليكيش��ن‌هاي سامس��ونگ‪ ،‬عملك��رد‬ ‫سه‌بعدي و عمليات مولتي‌تسكينگ در يك طرح زيبا‬ ‫و چشمگير‪ ،‬سامسونگ تكنولوژي آينده را امروز به‬ ‫شما عرضه مي‌كند‪g ».‬‬ ‫‪85‬‬
‫بهزاد ظهيري اعالم کرد‬ ‫ركورد جديد ايساكو در بخش فروش‬ ‫مديرعامل ايس��اكو گف��ت‪« :‬در س��ال توليد ملي‬ ‫و حمايت از كار و س��رمايه ايراني‪ ،‬در پاي��ان دومين ماه‬ ‫س��ال‪ ،‬همزمان با‪ 35‬سال تاسيس ايس��اكو‪ ،‬يكبار ديگر‬ ‫ركورد فروش خود را شكس��تيم‪ ».‬بهزاد ظهيري اظهار‬ ‫كرد‪« :‬ايس��اكو با تبعيت از رهكردهاي مدير‌عامل گروه‬ ‫صنعتي ايران‌خودرو و تالش يكايك مديران و پرس��نل‬ ‫گروه توانس��ت با تامين ‪‌70‬درصد قطعات مورد نياز از‬ ‫منابع و قطعه‌س��ازان داخلي بزرگ‌تري��ن ركورد تاريخ‬ ‫‪35‬س��اله خود را بشكند‪ ».‬وي با اش��اره به شكستن پنج‬ ‫ركورد فروش در سال گذشته و ثبت ركورد غرورآفرين‬ ‫ديگري در س��ال ‪ 1391‬گفت‪« :‬ايس��اكو در حالي چنين‬ ‫افتخاراتيرادرلوحتالشخودثبتمي‌كندكهزمزمه‌هاي‬ ‫تحريم و محدوديت‪ ،‬به باالترين حد خود رسيده است‬ ‫آغاز توليد انبوه تندر‪ 90‬با استاندارد يورو‌‪4‬‬ ‫كوتاه از اقتصاد مثلت شماره‪128‬‬ ‫توليد انبوه تندر‪ 90‬ايران خودرو با استاندارد آاليندگي يورو‪ 4‬در ارديبهشت ماه سال‬ ‫توليد ملي آغاز شد‪ .‬محمد رضا معتمد ‪ -‬معاون توليد تندر‪ 90‬ايران خودرو‪ ،‬با بيان مطلب‬ ‫باال گفت‪« :‬توليد اين خودرو با استاندارد يورو ‪ 4‬زودتر از برنامه ريزي وزارت صنعت و‬ ‫معدن و تجارت آغاز شده است‪ ».‬وي افزود‪« :‬در سال‌جاري قرار است ‪ 80‬هزار دستگاه‬ ‫تندر‪ 90‬توليد و روانه بازار ش��ود‪ .‬اين درحالي است كه در سال گذشته بيش از ‪ 32‬هزار‬ ‫دستگاه تندر توليد شده بود‪ ».‬معتمد اظهار كرد‪« :‬تيراژ توليد تندر‪ 90‬ايران‌خودرو به روزانه‬ ‫‪ 300‬دستگاه افزايش خواهد يافت و با آغاز توليد وانت تندر مجموع توليد محصوالت اين‬ ‫خانواده به بيش از ‪ 400‬دستگاه در روز افزايش خواهد يافت‪g».‬‬ ‫امداد خودروسايپا موفق به دريافت لوح سپاس شد‬ ‫تشركت امداد خودرو سايپا به دليل ارائه خدمات گس��ترده در نوروز ‪ 91‬از سوي‬ ‫سازمان ميراث فرهنگي‪ ،‬صنايع‌دستي و گردشگري لوح س��پاس دريافت كرد‪ .‬احمد‬ ‫كرفي‪ ،‬مديرعامل شركت امدادخودرو سايپا به نمايندگي از اين شركت مفتخر به دريافت‬ ‫لوح سپاس خادمين تسهيالت سفرهاي كشور در نوروز ‪ 1391‬شد‪ .‬در اين لوح سپاس‬ ‫سيدحسن موسوي‪ ،‬معاون رئيس‌جمهور و رئيس سازمان ميراث فرهنگي صنايع‌دستي و‬ ‫گردشگري‪ ،‬تعهد‪ ،‬خالقيت‪ ،‬پشتكار و خدمت‌رساني را به عنوان اصول بنيادين زمينه‌سازان‬ ‫سفر در ايران برشمرده و همراهي ارزشمند امدادخودرو سايپا در راستاي رشد و تعالي‬ ‫نام ايران و توسعه صنعت گردشگري را ارج نهاده اس��ت‪ .‬شركت امدادخودرو سايپا با‬ ‫بزرگ‌ترين ناوگان امدادي كش��ور در قالب طرح خدمات و امداد نوروزي ‪ 1391‬گروه‬ ‫خودروسازي سايپا در عرصه خدمات پس از فروش در راستاي مسئوليت‌هاي اجتماعي‪،‬‬ ‫طرح مشتركي با سازمان ميراث فرهنگي‪ ،‬صنايع دستي و گردشگري برگزار كرد‪g.‬‬ ‫مهندس پوستين دوز‪:‬‬ ‫سايپا پذيراي سرمايه‌گذاران در حوزه تكنولوژي‌هاي پيشرفته‬ ‫مديرعام��ل گروه خودروس��ازي س��ايپا در‬ ‫كارگروه طراحي و مهندسي سايپا با اشاره به قابل‬ ‫تقديربودن فعاليتشركت‌هايطراحيو مهندسي‬ ‫قطعات در حوزه س��اخت قطعات خودرو گفت‪:‬‬ ‫«صنعت قطعه‌س��ازي داخلي با پرورش نيروهاي‬ ‫متخصص در حال حاضر توانايي ورود به ساخت‬ ‫قطعات و مجموعه‌هاي پيشرفته خودرو را داراست‬ ‫وازآنجاكهخودروسازيكشوربهاينقطعاتنياززياديداردبايددراينزمينهسرمايه‌گذاري‬ ‫و فعاليت بيشتري انجام گيرد‪ ».‬مهندس نعمت‌اهلل پوستين‌دوز با اشاره به استقبال سايپا از‬ ‫سرمايه‌گذاران در زمينه طراحي و توليد قطعاتي كه نياز به تكنولوژي‌هاي تك دارند‪ ،‬گفت‪:‬‬ ‫«نياز داخلي مي‌تواند به دست متخصصان ارزشمند و پرتوان كش��ورمان برآورده شود و‬ ‫بنابراين در اين راس��تا آماده ارائه طرح‌هاي ويژه براي سرمايه‌گذاران در اين بخش هستيم‬ ‫و اين سرمايه‌گذاري قطعا سود مناسبي خواهد داشت و به جهت بازار مناسب بين‌المللي‬ ‫براي اين حوزه قابليت صادرات آن نيز برقرار است‪ ».‬مديرعامل گروه خودروسازي سايپا‬ ‫در ادامه تصريح كرد‪« :‬همواره فرمايشات مقام‌معظم رهبري حاوي نكات و درس‌هاي بسيار‬ ‫بزرگي براي جوامع صنعتي كشور است و شركت سايپا در جهت نيل به منويات مقام‌معظم‬ ‫رهبريمبني‌بربومي‌سازيتكنولوژي‌هايروزدنيا‪،‬توجهبهمباحثكيفيواستفادهازتوانو‬ ‫تخصص جوانان ايراني را در دستور كار خود قرار داده و با استفاده از ظرفيت‌هاي متخصصان‬ ‫داخلي و دانشگاهي و همچنين حمايت و پرورش استعداد‌هاي جوانان ايراني توانسته در‬ ‫جهت دستيابي به اين اهداف گام‌هاي بسيار موثري بردارد‪g».‬‬ ‫معاون بازاريابي و فروش ايران‌خودرو خبرداد‬ ‫پيش فروش پنج هزار رانا در يك روز‬ ‫دراولين روز ازپيش فروش دومين خودرو با نشان‬ ‫ايراني به نام رانا بيش از پنج هزار نفر ثبت نام كردند كه اين‬ ‫ميزان نشان دهنده عالقه مردم به خودرو‌هاي به روز و با‬ ‫سطحايمنيباالست‪.‬مهندسعبداهللبابايي‪،‬معاونبازاريابي‬ ‫و فروش ايران خودرو با بيان اين مطلب گفت‪« :‬اين ميزان‬ ‫استقبالنشاندهندهعالقهمردمبهتوليدخودروبابرندملي‬ ‫در سال توليد ملي و حمايت از كار و سرمايه ايراني است‪».‬‬ ‫وي افزود‪« :‬محصول جديد اي��ران خودرو از ويژگي‌ها و‬ ‫اس��تانداردهاي روز جهاني برخوردار است و برپايه يك‬ ‫پلتفرمكامالجديددركالسبي‌وسيطراحيوتوليدشده‬ ‫است‪ ».‬بابايي تاكيد كرد‪« :‬خودرو رانا بر پايه قابليت‌هاي‬ ‫موجود در تمامي‌زنجيره خودروسازي طراحي و توليد‬ ‫شدهويكخودرويمناسببرايخانواده‌هايكم‌جمعيت‬ ‫‪86‬‬ ‫و دست‌هاي پشت پرده سعي در تضعيف هر‌چه بيشتر‬ ‫روحيه مردم غيور اين م��رز و ب��وم را دارند‪ .‬مديرعامل‬ ‫ش��ركت خدمات پس از فروش ايران‌خودرو (ايساكو)‪،‬‬ ‫موجودي قطعات سال‌جاري شركت را ‪ 45‬درصد بيشتر‬ ‫از مدت مشابه در سال گذشته ذكر كرد و اطمينان خاطر‌داد‬ ‫كه ايساكو موجودي قابل قبول و مطمئني دارد و به‌عنوان‬ ‫بزرگ‌ترين مجموعه خدمات پس از فروش خاورميانه و‬ ‫بزرگ‌ترين شبكه تامين و توزيع لوازم و قطعات يدكي در‬ ‫كشورباتقويتتامينداخليوبرنامه‌ريزيبرايجايگزيني‬ ‫شركاي خارجي و بي‌اثر كردن تحريم‌ها‪ ،‬لوازم يدكي مورد‬ ‫نيازدارندگانمحصوالتايران‌خودروراتامينخواهدكرد‪.‬‬ ‫وي در پايان ضمن هشدار به كساني كه قصد آشفته‌كردن‬ ‫بازار را دارند گفت‪« :‬اواخر سال گذشته دست‌هايي قصد‬ ‫ايجاد اخالل در بازار لوازم‌يدكي را داش��تند كه شركت‬ ‫ايساكو با مديريت عرضه و فروش قطعات كنترل بازار‬ ‫را به‌دس��ت گرفت و دست س��ودجويان را از احتكار و‬ ‫سوءاستفاده از اين بازار كوتاه كرد‪g».‬‬ ‫به‌شمار مي‌رود كه بخش قابل توجهي ازمشتريان ايراني را‬ ‫تشكيل مي‌دهد‪ ».‬معاون بازاريابي و فروش ايران‌خودرو‬ ‫تصريح كرد‪« :‬رانا خودرويي اس��ت كه كام�لا از دانش‬ ‫حرفه‌وفنايرانيازآناستفادهشدهوازلحاظايمنيوكيفي‬ ‫قابليت عرضه در جهان را دارد و مختص بازار ايران نيست‬ ‫و قابل رقابت با بازارهاي خارج است‪ .‬وي‌خاطرنشان‌كرد‪:‬‬ ‫«اين خودرو فراتر از حد استانداردهاس��ت و نس��بت به‬ ‫خودروهاي همكالس‪ ،‬حداكثر ايمن��ي را دارد‪ .‬خودرو‬ ‫راناازلحاظايمنيسرنشينانخودروونيزايمنيتصادفبا‬ ‫عابرپيادهباالترازرقباست‪».‬معاونبازاريابيوفروشايران‬ ‫خودرو تاكيد كرد‪« :‬ايران‌خودرو از تازه‌ترين دستاوردهاي‬ ‫طراحي و علمي‌براي خودرو رانا اس��تفاده كرده و با ارائه‬ ‫پلتفرم جديد‪ ،‬زيرس��اختي را ب��راي گونه‌هاي مختلف‬ ‫محصول با قواي محركه گوناگون‪ ،‬فراهم ساخته است‪.‬‬ ‫گفتني است پيش‌فروش رانا از روز هشتم خرداد ماه سال‬ ‫جاري با ‪ 10‬ميليون تومان وديعه در نمايندگي‌هاي مجاز‬ ‫گروه صنعتي ايران خودرو آغاز شد‪g».‬‬

آخرین شماره های هفته نامه مثلث

هفته نامه مثلث شماره 418

هفته نامه مثلث شماره 418

شماره : ۴۱۸
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۲۸
هفته نامه مثلث شماره 417

هفته نامه مثلث شماره 417

شماره : ۴۱۷
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۲۱
هفته نامه مثلث شماره 416

هفته نامه مثلث شماره 416

شماره : ۴۱۶
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۱۴
هفته نامه مثلث شماره 415

هفته نامه مثلث شماره 415

شماره : ۴۱۵
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۷/۰۷
هفته نامه مثلث شماره 414

هفته نامه مثلث شماره 414

شماره : ۴۱۴
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۶/۳۱
هفته نامه مثلث شماره 413

هفته نامه مثلث شماره 413

شماره : ۴۱۳
تاریخ : ۱۳۹۷/۰۶/۲۱
ثبت نشریه در مگ لند

شما صاحب نشریه هستید ؟

با عضویت در مگ لند امکانات متنوعی را در اختیار خواهید داشت
ثبت نام ناشر
لطفا کمی صبر کنید !!